Corporate Culture

Văn hoá doanh nghiệp Ts. Phan Quốc Việt Ths. Nguyễn Huy Hoàng

Văn hoá là cái còn thiếu khi có tất cả, là cái còn lại khi tất cả đã mất

Văn hóa doanh nghiệp

Khái niệm & vai trò

Các bước xây dựng

Văn hóa Tâm Việt

Văn hoá doanh nghiệp Văn hoá doanh nghiệp giống như... (Morgan) Văn hoá DN là một thực thể khách quan (Gold) Văn hoá là tổng thể (Pacannowsky vµ O’Donnell-Trujillo) Tập hợp hành vi và đặc điểm nhận thức (Schein; Eldridge và Crombie)

Định nghĩa

Phẩm chất riêng biệt của tổ chức được nhận thức phân biệt với các tổ chức khác trong lĩnh vực

(Gold, K.A)

Định nghĩa

Văn hóa thể hiện tổng hợp các giá trị và cách hành xử phụ thuộc lẫn nhau phổ biến trong doanh nghiệp và có xu hướng tự lưu truyền trong thời gian dài.

(Kotter, J.P. & Heskett, J.L.)

Định nghĩa

Văn hóa là “mọi việc được giải quyết như thế nào quanh đây”. Nó là những đặc trưng của doanh nghiệp, thói quen, thái độ phổ biến, mẫu hình phát triển được chấp nhận và các hành vi mong muốn. (Drennan, D.)

Định nghĩa

Văn hóa doanh nghiệp là những niềm tin, thái độ và giá trị tồn tại phổ biến và tương đối ổn định trong doanh nghiệp.

(Williams, A., Dobson, P. & Walters, M.)

Văn hoá doanh nghiệp là hệ thống niềm tin, giá trị và chuẩn mực giải quyết vấn đề được xây dựng trong quá trình hình thành và phát triển của doanh nghiệp, và được thể hiện trong các hình thái vật chất và hành vi của các thành viên.

Hệ điều hành

Giá trị Thực tiễn Biểu tượng Người hùng Nghi thức

Trang phục

Biểu tượng

Cách bài trí VP

Qui định, qui tắc

Giá trị cốt lõi

Ngầm định nền tảng

Structure System Style Staff Skills Strategy Shared values

Cấp độ VHDN Các thực thể hữu hình Các giá trị được thể hiện Các ngầm định nền tảng Qui trình, cấu trúc,ngôn ngữ, nghi thức,... Chiến lược, mục đích, triết lý... Các niềm tin, nhận thức, suy nghĩ và cảm nhận ăn sâu trong tiềm thức (nền tảng cho các giá trị và hành động)

Thực thể hữu hình

Những gì hiện hữu, có thể nhìn thấy

Đồ vật: Báo cáo, sản phẩm, bàn ghế, phim...

Công nghệ: máy móc, thiết bị, nhà xưởng...

Ngôn ngữ: chuyện, truyền thuyết, khẩu hiệu..

Chuẩn mực hành vi: nghi thức, lễ nghi...

Nguyên tắc, hệ thống, thủ tục, chương trình...

...

Giá trị được thể hiện

Giá trị xác định cái gì ta nghĩ là phải làm

Niềm tin xác định cái gì ta cho là đúng/ sai

Thái độ liên kết giá trị, niềm tin với cảm giác

Giá trị được thể hiện

Các giá trị tồn tại sẵn

Khách quan

Hình thành tự phát

Các giá trị mong muốn

Lãnh đạo mong muốn

Phải xây dựng từng bước

Giá trị cốt lõi là thước đo mọi hành vi

Các ngầm định nền tảng

Niềm tin, nhận thức, suy nghĩ và xúc cảm

Ăn sâu trong tiềm thức

Là nền tảng cho các giá trị và hành động

Các ngầm định

Về con người

Về chất lượng

Về khả năng thực hiện

Về khách hàng

Về đối thủ cạnh tranh

Về vai trò của phát minh

Các ngầm định thể hiện ở

Quan hệ giữa con người với môi trường

Chinh phục môi trường bên ngoài

Chung sống hòa thuận trong thị trường nhỏ

Chấp nhận sự áp đặt của môi trường

Quan niệm về thực tế và chân lý

Chân lý được tạo nên bởi quyền lực

Thực hiện được thì đó là chân lý

Chân lý phải là kết quả của tranh luận

Quan niệm về con người

Con người là lười biếng (X)

Con người là chăm chỉ năng động (Y)

Con người là hài hoà

Quan niệm về các hoạt động của con người

Có khả năng đạt mục tiêu nhất định

Phụ thuộc định mệnh

Bản chất của quan hệ con người

Tính cá nhân

Tính tập thể và hợp tác

Chuyên chế

Dân chủ

Mô hình E. Schein Thực thể hữu hình Giá trị được thể hiện Ngầm định nền tảng

Mô hình hành vi Phong cách ứng xử Mô hình truyền thông Quy trình quyết định Phong cách làm việc

Hành động hay Khẩu hiệu

Mô hình hành vi

Phong cách làm việc

Làm việc sáng tạo, hứng khởi, hiệu quả

Làm việc vất vả

Làm để tính công

Tôi xếp gạch Tôi xây tường Tôi tạo nét đẹp cho đời

Mô hình hành vi

Quy trình quyết định

Ra quyết định dân chủ tập trung

Ra quyết định một cách độc đoán

Mô hình hành vi

Mô hình truyền thông

Giao tiếp một chiều hay đối thoại

Trực tiếp hay qua các phương tiện khác

Giao tiếp giữa nhân viên và lãnh đạo

Mô hình hành vi

Phong cách ứng xử

Tốt với nhau hay là nói nói xấu sau lưng

Thân thiện hay xa cách

Mô hình hành vi Phong cách làm việc Quy trình quyết định Mô hình truyền thông Phong cách ứng xử

Suy nghĩ Hành vi Thói quen Tính cách Số phận

Suy nghĩ Hành vi Thói quen Văn hoá Sự nghiệp

Hành động thể hiện văn hoá

Hành động của lãnh đạo và nhân viên phản ánh các giá trị văn hoá

Văn hóa là sự khác biệt

Mô hình tổng thể Các thực thể hữu hình Các giá trị được thể hiện Các ngầm định nền tảng Phong cách ứng xử Mô hình truyền thông Quy trình quyết định Phong cách làm việc (1) Ảnh hưởng (2) Ảnh hưởng (3) Giá trị mong muốn (4) Giá trị bị từ chối -> thay đổi (6) Quyết định (5) Giá trị được chấp nhận và ăn sâu vào tiềm thức

Văn hoá tồn tại khách quan

VHDN tạo động lực làm việc

Nhân tố động lực

Mục đích, định hướng

Bản thân công việc

Quan hệ nhân viên

Nhân tố duy trì

Môi trường làm việc

VHDN điều chỉnh hành vi

Điều chỉnh hành vi cá nhân bằng:

Các chuẩn mực, thủ tục, quy trình, quy tắc

Các câu chuyện, truyền thuyết

VHDN quyết định và kiểm soát

Khi phải lựa chọn để ra quyết định

Văn hóa DN thu hẹp phạm vi lựa chọn

Giá trị, niềm tin, thái độ là công cụ kiểm soát

VHDN làm giảm xung đột

Keo gắn kết các thành viên của DN

Thống nhất:

Cách hiểu vấn đề, đánh giá, lựa chọn

Quy trình DN tồn tại và thích ứng

Chiến lược, mục đích, phương tiện

VHDN tạo lợi thế cạnh tranh

Xây dựng đội ngũ nhân lực mạnh

Tăng hiệu quả hoạt động

Tạo sự khác biệt trên thị trường

Không ai mạnh bằng tất cả chúng ta hợp lại.

“ Sãng giã” H×nh thµnh chuÈn mùc Ho¹t ®éng, thµnh c«ng Thµnh lËp

Một cây làm chẳng nên non Ba cây chụm lại nên hòn núi cao

Văn hoá doanh nghiệp không phải là khẩu hiệu trên giấy

Xây dựng văn hoá bản chất là thiết lập chuẩn mực và tạo thói quen.

Văn hoá - Hệ thống D©n téc Nhãm/ Ç nh©n Doanh nghiÖp HiÖn t¹i T¬ng lai D©n téc Nhãm/ Ç nh©n Doanh nghiÖp Qu¸ khø D©n téc Nhãm/ Ç nh©n Doanh nghiÖp

Trứng gà Trứng ung Ấp 21 ngày Tăng nhiệt độ cao lên để đẩy nhanh tiến độ

Xây dựng VHDN

Quá trình xây dựng diễn ra theo ba cách:

Chỉ tuyển và giữ những người có cách sống, cách suy nghĩ và hành động giống mình

Tuyên truyền và hướng cấp dưới suy nghĩ và hành động giống mình

Là một mẫu hình cho cấp dưới học tập

Tính cách của lãnh đạo khắc sâu trong VHDN

Mô hình của Sliverzweig & Allen

Phân tích hiện tại

Xác định văn hóa mong muốn

Thay đổi văn hóa hiện tại

Duy trì văn hóa đã thiết lập

Mô hình Edgar H. Schein

Giai đoạn xây dựng:

Nhà lãnh đạo như một người cổ vũ, động viên

Nhà lãnh đạo truyền tầm nhìn và nhiệt tình

Giai đoạn phát triển:

Nhà lãnh đạo như là người tạo ra văn hoá DN

Giai đoạn duy trì:

Lãnh đạo như một người duy trì văn hoá

Lãnh đạo có đủ khả năng phát triển cùng DN

Tạo điều kiện phát triển đội ngũ lãnh đạo mới

Giai đoạn thay đổi:

Nhà lãnh đạo là người khởi xướng thay đổi

Nhà lãnh đạo khắc phục tâm lý lo sợ thay đổi

Mô hình J. Heifetz & R. Hagberg

1. Môi trường & yếu tố ảnh hưởng

Liệt kê mọi yếu tố ảnh hưởng đến chiến lược

Yếu tố nào làm ta phải thay đổi chiến lược

Đánh giá mức độ và phạm vi điều chỉnh

2. Xác định giá trị cốt lõi

Bước cơ bản nhất để xây dựng VHDN

Giá trị cốt lõi làm cơ sở cho thành công

Giá trị cốt lõi là trái tim và linh hồn của DN

Giá trị cốt lõi không phai theo thời gian

3. Xây dựng tầm nhìn

Bức tranh lý tưởng về DN trong tương lai

Tầm nhìn là định hướng để xây dựng VHDN

Có thể có sự khác biệt với những gì đang có

Tầm nhìn là bức tranh trong tương lai mà bạn muốn tạo ra Peter Senge (the fifth discipline)

TẦM NHÌN TÂM VIỆT Tâm Việt là tổ chức hàng đầu về giáo dục và đào tạo, nhằm giúp mọi người phát huy tối đa tiềm năng bản thân để sống hạnh phúc và thành đạt, cùng nhau xây dựng thế giới hoà bình, thịnh vượng.

TẦM NHÌN FPT FPT mong muốn trở thành một tổ chức kiểu mới, giàu mạnh bằng nỗ lực sáng tạo trong khoa học, kỹ thuật và công nghệ, góp phần làm hưng thịnh quốc gia, đem lại cho mỗi thành viên của mình điều kiện phát triển đầy đủ nhất về tài năng và một cuộc sống đầy đủ về vật chất, phong phú về tinh thần.

Nếu ta không biết đi đâu thì sẽ chẳng bao giờ đến nơi.

Tầm nhìn là kim chỉ nam cho mọi quyết định và hành động

Thấy thì tin Tin thì thấy

Mọi thứ đều được tạo ra hai lần

Dự đoán tương lai chính xác nhất là tạo ra nó.

4. Đánh giá văn hóa hiện tại

Trên cơ sở chiến lược phát triển DN

Đánh giá xem văn hoá hiện tại có phù hợp

Xác định yếu tố văn hoá nào cần thay đổi

Đưa ra mẫu hình văn hoá lý tưởng

4. Đánh giá văn hóa hiện tại

Đánh giá xem văn hoá rất khó khăn vì:

Khó thấy được sự tồn tại khách quan của nó

Khó thấy và dễ nhầm lẫn về tiêu chí đánh giá

Các ngầm định cơ sở thì càng khó đánh giá

5. Xác định cái gì cần thay đổi

Khi đã thấu hiểu về văn hoá đang tồn tại

Khi đã xác định được một văn hoá lý tưởng

Làm thế nào để thu hẹp khoảng cách:

Những giá trị hiện có

Những giá trị chúng ta mong muốn

5. Xác định cái gì cần thay đổi

Các khoảng cách này được đánh giá theo:

Phong cách làm việc

Qua trình ra quyết định

Phong cách giao tiệp

Đối xử với nhau

6. Xác định vai trò của lãnh đạo

Đề xướng, hướng dẫn nỗ lực thay đổi

Chịu trách nhiệm xây dựng tầm nhìn

Truyền bá cho nhân viên hiểu đúng

Tạo tin tưởng và cùng nỗ lực để xây dựng

Xua tan lo sợ và thiếu an toàn của nhân viên

Lãnh đạo và VHDN

Lắng nghe và quan tâm đến nhân viên

Giúp NV hiểu và đóng góp vào tương lai

Tin tưởng, giúp NV phát huy hết khả năng

Cho NV thấy bức tranh thực của công ty

Tạo điều kiện để nhân viên tham gia quản lý

Giúp NV cân bằng nghĩa vụ và quyền lợi

Tạo điều kiện để NV học tập và phát triển

Khuyến khích rủi ro đúng mức

Khuyến khích tính độc lập

Phân tích điểm yếu thay vì chỉ trích

Yêu cầu đưa ra giải pháp

Khen ngợi, khích lệ công khai

Duy trì liên hoan, tặng quà

Gặp mặt ngoài cơ quan

Liên hoan khi hoàn thành kế hoạch

Lãnh đạo chính là chuẩn mực của văn hoá doanh nghiệp

7. Soạn thảo kế hoạch hành động

Mục tiêu cụ thể (thứ tự ưu tiên)

Hoạt động (tập trung, nguồn lực)

Thời gian

Điểm mốc

Trách nhiệm

8. Phổ biến nhu cầu, kế hoạch thay đổi

Làm rõ nhu cầu và lợi ích khi thay đổi

Phổ biến kế hoạch hành động

Khích lệ tinh thần, tạo động lực cho thay đổi

Giúp hiểu rõ vai trò đóng góp và xây dựng

9. Nhận biết trở ngại và nguyên nhân

Nhận biết trở ngại và nguyên nhân từ chối

Xây dựng các chiến lược để đối phó

Lãnh đạo phải khuyến khích, động viên

Chỉ rõ lợi ích trong quá trình thay đổi.

10. Thể chế hóa và củng cố

Thể chế hóa, mô hình hóa và củng cố sự thay đổi

Lãnh đạo là mẫu hình cho nhân viên noi theo

Khuyến khích hành vi theo mẫu hình lý tưởng

Khen thưởng phù hợp với mô hình VHDN

11. Đánh giá, tạo chuẩn mực mới

Tiếp tục đánh giá văn hóa doanh nghiệp

Thiết lập các chuẩn mực mới

Không ngừng học tập và thay đổi

Truyền bá cho những thành viên mới

Hạ tầng cơ sở Chiến lược Phong cách Giá trị Kết quả Sứ mệnh Tầm nhìn Quản lý (Khía cạnh Kỹ thuật) Quá khứ Hiện tại Tương lai Lãnh đạo (Khía cạnh Xã hội)

Sứ mệnh Tầm nhìn

Chiến lược Sứ mệnh Giá trị

Chiến lược Tầm nhìn Giá trị Sứ mệnh

Hạ tầng cơ sở Chiến lược Phong cách

Hạ tầng cơ sở Giá trị Phong cách

Hạ tầng cơ sở Kết quả Phong cách

Tầm nhìn Sứ mệnh Chiến lược Hạ tầng Quy trình Công cụ Giá trị cốt lõi

Văn hoá không phải là cái bất biến

TẦM NHÌN Tâm Việt là tổ chức hàng đầu về giáo dục và đào tạo, nhằm giúp mọi người phát huy tối đa tiềm năng bản thân để sống hạnh phúc và thành đạt, cùng nhau xây dựng thế giới hoà bình, thịnh vượng.

SỨ MỆNH Tâm Việt chuyên sâu đào tạo kỹ năng lãnh đạo bản thân, lãnh đạo tổ đội, lãnh đạo tổ chức và xây dựng văn hoá tổ chức nhằm phát huy tối đa tiềm năng của mỗi con người và cộng đồng.

GIÁ TRỊ CỐT LÕI Nhân văn Nhiệt tình Hài hoà Gia tăng giá trị Cùng tạo lập

Sống & Chia sẻ

Bốc cháy bừng Tỏa sáng

Tự lập và Cùng tạo lập

Đồng thanh Đồng chí Đồng khí Đồng tâm

T raining E ducating D iscovering

Văn hóa doanh nghiệp quyết định sự trường tồn và phát triển của doanh nghiệp

Không thể không có Văn hóa

Ta tạo ra văn hóa & Văn hóa tạo ra ta

Không có việc gì khó Chỉ sợ lòng không bền Đào núi và lấp biển Quyết chí ắt làm nên Chủ tịch Hồ Chí Minh