• Save
20130612 mythes achter olifantenritjes def docx
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Like this? Share it with your network

Share

20130612 mythes achter olifantenritjes def docx

on

  • 597 views

 

Statistics

Views

Total Views
597
Views on SlideShare
560
Embed Views
37

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

1 Embed 37

http://www.reefz.nl 37

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

20130612 mythes achter olifantenritjes def docx Document Transcript

  • 1. Mensen gebruiken al duizenden jaren olifanten – en vele duizendenolifanten leven wereldwijd in gevangenschap. Alleen al in Thailand zo’n 2.500 tot 3.000 olifanten. Demeerderheid wordt ingezet als (toeristische) attractie. Er wordt vaak van deze olifanten in gevangenschapgezegd dat ze ‘gedomesticeerd’ zijn. Door de term gedomesticeerd te gebruiken krijgt de bezoeker deindruk dat het dier zijn wilde instincten kwijt is en met succes is aangepast aan het leven in menselijkgezelschap, vergelijkbaar met dieren zoals honden, paarden, geiten etc.. Het kalme gedrag van de meesteolifanten versterkt deze indruk.Maar olifanten zijn niet gedomesticeerd. Olifanten zijn wilde dieren in gevangenschap die om te wordengebruikt voor ritjes en shows moeten worden getemd en getraind. Gedomesticeerde dieren als honden,koeien en paarden zijn door mensen vele generaties lang op zo’n manier gefokt, dat zij belangrijke uiterlijkeverschillen en gedragsverschillen vertonen met hun wilde voorouders. Bij olifanten is hiervan geen sprake.Zij zijn veelal uit het wild gevangen of geboren uit ouders die uit het wild zijn gevangen. Voor zover er metolifanten wordt gefokt, is dit geen gericht domesticatieproces dat leidt tot dieren die afwijken van hun inhet wild levende voorouders.Omdat olifanten wilde dieren zijn, worden ze getemd om ‘veilig’gebruikt te kunnen worden voor ritjes en shows. Dit is een procesdat iedere jonge olifant ondergaat. Dit temmen gebeurt door opjonge leeftijd de wil van de dieren te breken. Dit stressvolle en vaakzeer pijnlijke proces bestaat deels uit opsluiting in een zeer krapperuimte en het onthouden van voedsel en/of drinken. Oogmerk isvoorgoed de menselijke dominantie in te prenten. Vaak wordternstige pijn toegebracht om dat proces te versnellen; geregeldsterven dieren door uitputting en uitdroging.Het breken van de wil, wat wel een week kan duren, is een traumatische ervaring met een psychologischeimpact die het dier het hele leven meedraagt. En hoewel het proces voor olifanten die in gevangenschapworden geboren wellicht minder extreem is als bij in het wild gevangen dieren, geldt ook bij hen dat hunonderworpenheid wordt afgedwongen door geweld, dwang en het inboezemen van angst. Niet voor niets ishet meest gebruikte instrument van olifantentrainers (mahout) de zogeheten olifantenhaak, een stokwaaraan een scherpe metalen haak is bevestigd die in de gevoelige delen van de huid van de olifant wordtgezet om met duwen en trekken gehoorzaamheid te forceren.Tot 1989 werden olifanten in Thailand vooral ingezet in de houtkapindustrie, sindsdien is commerciëlehoutkap officieel verboden. Hierdoor kwamen veel eigenaren van olifanten zonder werk te zitten. De
  • 2. toeristische olifantenkampen zijn ontstaan omdat dat de enige mogelijkheid was die de mahout zagen ommet hun olifanten nog een inkomen te vergaren.Bijna een kwart eeuw nadat het houtkapverbod van kracht werd, zou het aantal voormalige trekdierenverminderd moeten zijn, wat weer tot een kleiner aantal olifantenkampen had moeten leiden. Er ontstaanechter juist meer en meer olifantenkampen. De dieren die nu in deze kampen worden gebruikt zijn dan ookgeen voormalige werkdieren, maar zijn veelal uit het wild afkomstig. Er zijn zelfs schattingen dat 75 procentvan de olifanten die nu in Thailand worden ingezet in de toeristenindustrie direct uit het wild afkomstig is.Soms wordt beweerd dat commerciële olifantenkampen bijdragen aan het in stand houden van debedreigde Aziatische olifant in het wild. Dit is een groot misverstand, want het tegendeel is waar. Olifantenin gevangenschap krijgen te weinig jongen om de vraag naar olifanten vanuit de toeristenindustrie bij tekunnen houden. Hierdoor worden alleen al in Birma jaarlijks naar schatting zo’n honderd olifantenjongenillegaal uit het wild gevangen. Vaak worden daarbij de moeder en soms tantes van de jonge olifant gedoodomdat zij het jong proberen te beschermen. De olifanten worden vervolgens de grens over gesmokkeld omgebruikt te worden in de Thaise toeristenindustrie. Voor een jong van een paar jaar oud wordt zo’n 20.000euro betaald. Een zeer lucratieve handel dus.Het houden van wilde olifanten in gevangenschap versterkt juist eenindustrie die deels ook verantwoordelijk is voor het stropen van dezedieren. En dat terwijl olifanten in het wild, naast het stropen zoals voorde ivoorhandel, ook bedreigd worden door de verkleining,versnippering en degradatie van hun leefgebieden. Toenemendeconflicten tussen mens en olifant hebben elk jaar de dood tot gevolgvan honderden mensen en olifanten. De huidige populatie wildeolifanten in Azië wordt geschat op slechts 25.000 tot 33.000 dieren. Deaantallen lopen al honderden jaren terug en met name de afgelopeneeuw in dramatisch tempo. Aan het begin van de 20steeeuw leefden ernog meer dan 100.000 olifanten in het wild in Azië. De Aziatischeolifant staat dan ook op de lijst van ernstig bedreigde diersoorten vanCITES, het internationale verdrag over de bescherming van soortenwaaraan 178 landen zich verplicht hebben.Een olifant is een groot en sterk dier, de mens is maar nietig. Er moet dus heel wat gebeuren om henallerlei onnatuurlijke gedragingen te laten uitvoeren. Zoals hierboven aangegeven, gaat het proces om dezedieren aan de mens te onderwerpen gepaard met zware lichamelijke en geestelijke mishandeling.Bovendien wordt hun welzijn onherroepelijk aangetast door de taken die ze gedwongen worden teverrichten. Olifanten zijn sterk en kunnen meer dan duizend kilo trekken, maar hun rug is niet gebouwdvoor zware belasting. Het zadel en het gewicht van de passagiers veroorzaken pijn en letsel. Ze zijnevenmin gebouwd voor shows waarbij ze bijvoorbeeld op hun achterpoten moeten staan en vertonen dezekunstjes alleen na een op pijn en angst gebaseerde training. Ook worden olifanten op straat gebruikt voor
  • 3. entertainment en foto’s met toeristen. Het hete asfalt beschadigt hun gevoelige zolen en de overmaat aanzon zorgt regelmatig voor een zonnesteek.Tussen optredens door staan de dieren vaak langdurig aan de ketting. Ditveroorzaakt ernstig gestoord gedrag, onder meer het zogeheten ‘weven’,het dwangmatig met de kop heen en weer bewegen. Bovendien zijnolifanten sociale en intelligente kuddedieren. In de context van ritjes enshows is het niet goed mogelijk te voldoen aan hun rijke sociale behoeften.Veel toeristen zien een olifantenritje als hoogtepunt van de vakantie. Echter, deze wens is geboren uitonwetendheid. Zodra een vakantieganger zich bewust is van het leed dat achter olifantenritjes en -showsschuilgaat, smelt het animo als sneeuw voor de zon. Dan is de kans zeer klein dat hij of zij alsnog op de rugvan een olifant gaat zitten of een olifantenshow wil bezoeken. Voorlichting is daarom van grote betekenis.En reisorganisaties zijn bij uitstek in staat om hier een belangrijke rol bij te spelen.Ondertussen is de wens om olifanten te zien natuurlijk legitiem.Er zijn gelukkig diverse parken waar de dieren in een natuurlijkeomgeving de ruimte krijgen om hun soorteigen gedrag tevertonen en ze niet worden gedwongen kunstjes te doen oftoeristen rond te dragen. In deze parken kunnen toeristen dedieren ontmoeten op hun eigen voorwaarden. De ervaring leertdat dit ook door toeristen zeer wordt gewaardeerd.Al in 2010 besloot TUI Nederland (Arke, Holland International en KRAS.NL) olifantenritjes en -shows teschrappen uit haar reisaanbod. Ondanks de brede doelgroep is het de reisorganisatie gelukt de overstapnaar olifantvriendelijke reizen te maken. Door een goed onderbouwd verhaal weet zij haar klanten mee tenemen in haar keuze. Belangrijk hierbij is dat lokale partners worden betrokken, en de toeristen de juistevoorlichting krijgen en waar aanwezig een olifantvriendelijk alternatief wordt geboden. Hierdoor komt menalsnog met deze prachtige dieren in aanraking, maar dan zonder ‘onvergetelijke ervaring’ voor de olifant.Zie ook www.wspa.nl/olifant