G Fides
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Like this? Share it with your network

Share

G Fides

on

  • 1,077 views

 

Statistics

Views

Total Views
1,077
Views on SlideShare
1,077
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
3
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

CC Attribution-NoDerivs LicenseCC Attribution-NoDerivs License

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

G Fides Presentation Transcript

  • 1. PROGRAMA FIDES ESTABLECEMENTO DO SISTEMA DE GARANTÍA DE CALIDADE DE TÍTULOS UNIVERSITARIOS Este documento é propiedade da ACSUG. Non está permitida a reprodución total ou parcial, nin o seu tratamento informático, nin a transmisión de ningunha forma ou por calquera medio, sen o permiso previo e por escrito da ACSUG, a cal non poderá ser considerada responsable de eventuais erros ou omisións na edición do documento. Unidade de Programas 1 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 2. Edita: ACSUG Axencia para a Calidade do Sistema Universitario de Galicia IES “Compostela” Rúa Lamas de Abade, s/n Tel.: 981 53 41 73 15702 Santiago de Compostela A ACSUG dispón dun sistema de xestión de calidade certificado de acordo coa norma ISO-9001:2000, incluíndo, entre outras actividades, a avaliación de titulacións, programas e servizos do SUG. Unidade de Programas 2 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 3. GRUPO DE TRABALLO Axencia para a Calidade do Sistema Universitario de Galicia D. Julio Ernesto Abalde Alonso D.ª Isabel Belmonte Otero D.ª María Dolores Castro Pais D.ª María del Carmen Fernández Montes D.ª María Paula Ríos de Deus Unidade de Programas 3 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 4. ÍNDICE 1 – Prólogo 2.- Introdución 3.- Modelo de acreditación 4.- Proceso de acreditación 5.- Comisión de garantía de calidade 6.- Documentos de avaliación 7.- Sistema de Garantía de Calidade 7.1.- Obxectivos do plano de estudos 7.2.- Políticas e procedementos de admisión 7.3.- Planificación do ensino 7.4.- Desenvolvemento do ensino e da avaliación dos estudantes 7.5.- Accións para orientar o estudante 7.6.- Dotación de persoal académico 7.7.- Recursos e servizos do ensino 7.8.- Resultados de aprendizaxe 8.- Indicadores 9.- Enquisas de satisfacción e opinión dos implicados 10.- Glosario de siglas e termos 11.- Referencias ANEXOS ANEXO I: Descritores de Dublín Unidade de Programas 4 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 5. 1.- PRÓLOGO O presente documento contén a proposta de procedemento, metodoloxía, criterios, directrices, evidencias e indicadores para o establecemento dun Sistema de Garantía de Calidade (SGC) nos centros das universidades galegas. O obxectivo é que os centros introduzan e desenvolvan os cambios necesarios atendendo á mellora continua. Trátase dun documento de traballo, cuxo principal obxectivo é servir de base para a difusión e o debate sobre o procedemento do establecemento dun SGC nos novos títulos implantados. Deseñouse de modo que os centros podan integrar, dun modo sistemático, os procedementos de garantía de calidade, prestando así, un mellor servizo á sociedade no desenvolvemento das súas funcións. Este documento foi elaborado baixo a normativa que existe na actualidade sobre os temas tratados, quedando pendente de posibles cambios co fin de adaptalo á nova lexislación que se vaia publicando. Unidade de Programas 5 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 6. 2.- INTRODUCIÓN O artigo 31 da Lei orgánica 4/2007, do 12 de abril, que modifica a Lei orgánica 6/2001, do 21 de decembro de universidades, recolle que a promoción e a garantía da calidade das universidades españolas, no ámbito nacional e internacional, é un fin esencial da política universitaria e ten como obxectivos: - Medir o rendemento do servizo público da educación superior universitaria e render contas á sociedade. - Procurar a transparencia, a comparación, a cooperación e a competitividade das universidades no ámbito nacional e internacional. - Mellorar a actividade docente e investigadora e da xestión das universidades. - Informar as administracións públicas para a toma de decisións no ámbito das súas competencias. - Informar a sociedade para fomentar a excelencia e mobilidade de estudantes e profesores. Os obxectivos sinalados no apartado anterior cumpriranse mediante o establecemento de criterios comúns de garantía de calidade que faciliten a avaliación, a certificación e a acreditación das ensinanzas que conducen á obtención de títulos de carácter oficial e validez en todo o territorio nacional. A razón de formular, desde a ACSUG, a proposta do establecemento dun Sistema de Garantía de Calidade nos centros das universidades galegas é a de que os centros poidan garantir que dispoñen dun proceso sistemático de recollida de evidencias que permita o cumprimento dos futuros criterios de acreditación das ensinanzas universitarias. Moitos dos criterios da acreditación quedarían cubertos garantindo o seu cumprimento a través do SGC. Seguindo estas premisas o documento establece as orientacións para poñer en funcionamento o SGC empregando como piares os criterios de acreditación que se desenvolven na proposta da ANECA. Esta proposta formula a acreditación en dous momentos diferentes: un referido a unha primeira promoción de graduados (baseada na implantación do ensino) e o segundo referido ás posteriores revisións que se realizarán en períodos sucesivos, estando estas últimas orientadas aos resultados. O modelo de acreditación enfatiza, ademais dos resultados, os procesos de garantía de calidade, o que provoca unha vinculación directa do proceso de acreditación cos procesos de mellora continua. Co SGC os centros melloran as súas actuacións e responden aos requirimentos dos estudantes e da sociedade, uns obxectivos marcados pola lei. Unidade de Programas 6 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 7. 3.- MODELO DE ACREDITACIÓN A última proposta, presentada pola ANECA, recolle a acreditación segundo 9 criterios de calidade (táboa 1), uns criterios compatibles cos acordos adoptados entre axencias de avaliación ou acreditación españolas e europeas pertencentes a ENQA. 9. GARANTÍA DE CALIDADE 2. ADMISIÓN 5. ORIENTACIÓN AO ESTUDANTE DE ESTUDANTES 4. DESENVOLVEMENTO DO 3. PLANIFICACIÓN 1. OBXECTIVOS ENSINO E AVALIACIÓN DE 8. RESULTADOS DO ENSINO APRENDIZAXES 6. PERSOAL ACADÉMICO 7. RECURSOS E SERVIZOS Táboa 1: criterios de acreditación de ensinanzas oficiais. O modelo fundaméntase sobre cinco grandes eixes (táboa 2). Cada un deles fai referencia a un ou varios dos criterios de calidade: EIXES CRITERIOS 1.- Planificación e desenvolvemento do 1.- Obxectivos do plano de estudos ensino 3.- Planificación do ensino 4.- Desenvolvemento do ensino e avaliación de aprendizaxes 2.- Servizos de apoio ao estudante 2.- Admisión de estudantes 5.- Orientación a estudantes 3.- Recursos de apoio ao ensino 6.- Persoal académico 7.- Recursos e servizos 4.- Resultados 8.- Resultados 5.- Garantía de calidade 9.- Garantía de calidade Táboa 2: eixes e criterios do modelo de acreditación. Unidade de Programas 7 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 8. CRITERIO 1.- Obxectivos do plano de estudos Os obxectivos do plano de estudos, entre os que se encontran os coñecementos, aptitudes e destrezas que os estudantes terán adquirido ao finalizar os estudos, estarán de acordo coas directrices establecidas no Espazo Europeo de Educación Superior e coa orientación outorgada ao título. CRITERIO 2.- Admisión de estudantes O programa formativo especificará as políticas e procedementos de admisión de estudantes que se axustarán aos obxectivos do plano de estudos. CRITERIO 3.- Planificación do ensino A planificación do ensino será coherente cos obxectivos do plano de estudos, tanto na programación global do ensino como a que se inclúe nos programas das materias que constitúen o plano de estudos. Estos programas conteñen os elementos necesarios para informar ao estudante. CRITERIO 4.- Desenvolvemento do ensino e avaliación de aprendizaxes O desenvolvemento do ensino axústase á planificación xeral do plano de estudos e á planificación específica das materias recollidas nos programas oficiais. CRITERIO 5.- Orientación a estudantes As accións para orientar aos estudantes sobre o desenvolvemento do ensino e sobre o seu futuro unha vez finalizados os estudos. CRITERIO 6.- Persoal académico Disposición, grao de dedicación e cualificación do persoal académico, de tal xeito que quede garantida, en cada caso, a calidade da docencia, da investigación e da formación profesional do estudante. CRITERIO 7.- Recursos e servizos Os recursos e servizos destinados ao ensino permiten o seu desenvolvemento de acordo coa planificación do plano de estudos e nos programas das materias que o constitúen. CRITERIO 8.- Resultados Os resultados do aprendizaxe correspóndense cos obxectivos e co deseñado no plano de estudos. CRITERIO 9.- Garantía de calidade Os centros disporán de sistemas de garantía de calidade que analicene revisen o seu desenvolvemento e resultados, e que lles permita definir e implantar accións de mellora continua da calidade, coa participación de todos os implicados. Unidade de Programas 8 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 9. 4.- PROCESO DE ACREDITACIÓN A proposta do proceso de acreditación foi realizada pola ANECA considerando tanto os rasgos distintivos da educación superior en España como o proceso de incorporación ao Espazo Europeo de Educación Superior. Desde o ano 2005 destacábase a necesidade de tratar un proceso de acreditación das ensinanzas que conducen a títulos oficiais. A acreditación defínese como un proceso de avaliación “ex post” que conduce a unha decisión pública, formal e independente sobre o axuste dunha ensinanza a certos criterios de calidade. O proceso ten por obxectivo as ensinanzas universitarias que conducen a títulos oficiais unha vez implantados na súa totalidade. Proponse que se inicie ao ano seguinte da implantación completa do plano de estudos e posteriormente en períodos sucesivos de cinco anos. O resultado da acreditación é unha decisión formal e binaria que establece a posibilidade de manter a homologación concedida a un plano de estudos, suspendela de forma temporal ou revocala, con carácter definitivo. Ademais de concluír cunha decisión formal e binaria, tamén se identifican as áreas de mellora, convertendo a acreditación nun elemento para garantir a mellora da calidade das ensinanzas universitarias. INICIO Un ano despois da implantación total do plano de estudos, ano de inicio + n (anos de duración do plano de estudos) + 1, a Administración pública competente, a través dunha notificación oficial, comunicará á universidade que debe entregar o informe de autoavaliación en tres meses. AUTOAVALIACIÓN A universidade elaborará un informe de autoavaliación e enviarao á axencia ou organismo competente. AVALIACIÓN EXTERNA No prazo dos tres meses seguintes á autoavaliación, desenvolverase a avaliación externa que conterá as seguintes fases: • Lectura e aprobación da documentación presentada • Visita externa • Emisión do informe de avaliación externa INFORME DE ACREDITACIÓN A axencia ou organismo competente elaborará, no prazo de dous meses, o borrador do informe de acreditación. O borrador enviarase á universidade para que poida realizar as alegacións que considere oportunas a el. Unha vez recibidas as alegacións, se as houber, a axencia ou organismo competente elaborará o informe de acreditación, baseado no informe de avaliación externa. Se o informe de acreditación é positivo considerarase informe final de acreditación e as Administracións públicas competentes actuarán de acordo ao que estea previsto. Unidade de Programas 9 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 10. Se o informe é negativo procederase segundo os seguintes pasos: • Corrixir as deficiencias sinaladas no informe de acreditación, no prazo de doce meses, a partir da notificación e envíar o informe de corrección, en que se debe achegar a documentación que se estableceu para emendalas. • Remitir aos avaliadores externos do informe de corrección para a comprobación. Os avaliadores externos, no prazo de dous meses, emiten o informe de comprobación. • Segundo o informe de comprobación, as axencias ou organismos competentes emiten o informe final de acreditación que se envía ás administracións públicas para que actúen de acordo co que se dispón. Unidade de Programas 10 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 11. 5.- COMISIÓN DE GARANTÍA DE CALIDADE Para levar a cabo as actividades de análise e desenvolvemento do proceso crearase unha Comisión de Garantía de Calidade en cada centro. Dita Comisión encargarase das tarefas que lle sexan asignadas para garantir o Sistema de Garantía de Calidade, realizando entre outras a análise e revisión de cada un dos criterios do modelo a través da cumprimentación dos documentos de avaliación. Na selección dos seus membros, teranse en conta as seguintes recomendacións: - É aconsellable que a Comisión estea presidida pola persoa responsable do centro, que debe ser a encargada de liderar e coordinar o proceso. - Incluír na súa composición a membros que reflectan a organización interna da institución: coordinadores de títulos, profesores, persoal de administración e servizos, estudantes, titulados. - Se pode ser, incluír un membro da Unidade Técnica de Calidade da universidade que actuará como asesor e supervisor do cumprimento dos criterios do Sistema de Garantía de Calidade do centro de acordo coas directrices marcadas. - Se pode ser, que algún dos membros teña experiencia en procesos similares (avaliación, certificación, garantía de calidade…). - O seu número non será elevado para garantir a operatividade do traballo. - Que os seus compoñentes teñan capacidade para traballar en equipo e facilidade de comunicación co resto dos membros implicados no ensino. - O centro, a través dos seus órganos de representación debe suxerir os compoñentes da Comisión e a súa selección debe representar a organización interna do centro. - Caso de títulos interuniversitarios, se pode ser, formará parte da Comisión o coordinador do título en cada unha das universidades participantes. - Caso de que nun centro haxa máis dun título, formarán parte da Comisión un profesor/a de cada título. - Caso de que nun centro só haxa un título, formarán parte da Comisión dous profesores/as do título. Unidade de Programas 11 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 12. A modo de exemplo as Comisións poderían estar compostas por: Comisión dun centro cun Comisión dun centro con Comisión dun centro con só título máis dun título títulos interuniversitarios 1 decano/a ou director/a do 1 decano/a ou director/a do 1 decano/a ou director/a do centro (presidente/a) centro (presidente/a). centro (presidente/a). 1 coordinador/a do título 1 coordinador/a de cada un 1 coordinador/a de cada unha dos títulos das universidades participantes 2 profesores/as do título 1 profesor/a de cada título 1 profesor/a de cada título 1 representante do PAS 1 representante do PAS 1 representante do PAS 1 representante dos 1 representante dos 1 representante dos estudantes estudantes estudantes 1 titulado, se é posible, ou 1 titulado, se é posible, ou 1 titulado, se é posible, ou estudante de doutoramento estudante de doutoramento estudante de doutoramento 1 representante da UTC 1 representante da UTC 1 representante da UTC Caso de que nun centro haxa máis dun título, dentro da Comisión pódese formar unha subcomisión de cada título, que estaría composta polo coordinador, o profesor, o estudante e o titulado ou estudante de doutoramento. Caso de que nun centro haxa un ou mais dun título interuniversitario, dentro da Comisión pódese formar unha subcomisión de cada título interuniversitario composta por todos os coordinadores de cada unha das universidades participantes no mesmo. Sendo membro da Comisión do centro o coordinador do título na propia universidade. Entre as funcións da Comisión, cabe destacar: - Estudar cada un dos criterios do modelo. - Cubrir os documentos de avaliación. - Elaborar o plano de traballo e levar a cabo o proceso. - Identificar e solicitar a información relevante para o proceso. - Favorecer a participación de toda a comunidade universitaria. Unidade de Programas 12 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 13. 6.- DOCUMENTOS DE AVALIACIÓN Para facilitar o proceso de autoavaliación, a Comisión de Garantía de Calidade do centro disporán de documentos para analizar e revisar cada un dos criterios que compoñen o modelo. As evidencias de cada criterio aparecen recollidas nunha táboa en que se marcará a presenza (P) ou ausencia (A), así como a adecuación (Ad) ou non adecuación (Nad) de cada unha delas. Noutro cadro establecerase a relación das fortalezas e debilidades, especificando as áreas susceptibles de mellora. Finalmente, valorarase de forma global, o grao de cumprimento de cada criterio, empregando a seguinte escala de valoración: non se cumpre, cúmprese a nivel baixo, cúmprese en alto grao e cúmprese plenamente. Completándoa coas observacións que se consideren oportunas, se ben só é necesario que se argumenten as valoracións negativas. Unidade de Programas 13 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 14. 7.- SISTEMA DE GARANTÍA DE CALIDADE Os procesos de implantación e acreditación dos programas formativos no EEES esixen establecer sistemas de garantía de calidade destinados a analizar o desenvolvemento e os resultados destes programas. As institucións deben comprometerse de manera explícita na creación e desenvolvemento dun sistema de garantía de calidade establecendo formalmente unha política e procedementos asociados para a implantación de estratexias de mellora. O sistema ten como obxectivo garantir a calidade continua dos estudos oficiais de ensinanzas universitarias, tendo en conta os outros criterios do modelo para a revisión e mellora. O sistema de garantía de calidade inclúe unha proposta de indicadores, evidencias ou indicios e procedementos de recollida de información, incorpora estándares e permite mostrar as tendencias no cumprimento dos obxectivos do plano de estudos. Permite analizar as desviacións do planificado e as áreas susceptibles de mellora e fai posible definir e implantar propostas para a mellora continua do plano de estudos. Os indicadores que se inclúen non son máis que unha proposta que haberá que definir e analizar. Neste momento estase na fase de discusión para seleccionar os máis axeitados segundo o momento actual de adaptación ao Espazo Europeo de Educación Superior. O documento é flexible e susceptible de ser modificado e adaptado as novas condicións legais no momento da súa implantación. Os responsables do ensino dispoñen de sistemas de garantía de calidade que analizan o seu desenvolvemento e resultados, o que lles permite definir e implantar accións de mellora continua da calidade, coa participación de todos os implicados. O sistema de garantía de calidade está referido á revisión da mellora dos restantes criterios do modelo: 7.1.- Obxectivos do plano de estudos 7.2.- Políticas e procedementos de admisión 7.3.- Planificación do ensino 7.4.- Desenvolvemento do ensino e da avaliación dos estudantes 7.5.- Accións para orientar ao estudante 7.6.- Dotación de persoal académico 7.7.- Recursos e servizos do ensino 7.8.- Resultados de aprendizaxe Unidade de Programas 14 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 15. 7.1.- Obxectivos do plano de estudos Comprobar que os obxectivos do plano de estudos están definidos, son específicos e avaliables. Tamén se comproba a existencia de procedementos de difusión dos obxectivos para que sexan coñecidos polos membros da comunidade universitaria. Nos obxectivos débese encontrar a relación de coñecementos, aptitudes e destrezas que os estudantes adquirirán e que deben desenvolver ao longo dos seus estudos. Deberán identificarse os descritores de Dublín. Esta relación permitirá coñecer o perfil profesional da ensinanza e as competencias que deben ter os egresados. Directrices: − Os obxectivos están documentados. − Os obxectivos definen de forma precisa e avaliable os coñecementos, aptitudes e destrezas. − Os obxectivos son públicos. − Adecuación dos obxectivos aos descritores de Dublín. Evidencias: − Documento oficial e público onde aparezan os obxectivos xerais do plano de estudos, entre os que se encontra a relación de coñecementos, aptitudes e destrezas que os estudantes deben adquirir ao finalizaren os seus estudos, así como os criterios de avaliación dos obxectivos do plano de estudos. − Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os obxectivos do plano de estudos (web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas etc.). − Obxectivos adecuados aos descritores de Dublín. − Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes e titulados, ou procedementos similares, en que se analicen estes temas. − Sistema desenvolvido para a revisión e actualización dos obxectivos do plano de estudos. Debe considerar: • Existencia de comisións de seguimento das ensinanzas: compoñentes, responsabilidades, metodoloxía de traballo, periodicidade, conclusións ou propostas extraídas, decisións adoptadas, procedementos de revisión... • Enquisas a titulados: identificación do instrumento de enquisa, destinatarios, data e periodicidade da administración, resultados obtidos e relación de conclusións... • Foros, grupos focais ou procedementos similares: participantes (entidades Unidade de Programas 15 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 16. colaboradoras, axentes sociais, profesores), conclusións ou propostas extraídas, decisións adoptadas, periodicidade... • Comparacións coas universidades de referencia que contan con planos de estudo similares (benchmarking): amplitude, universidades de referencia, resultados das comparacións que se realizaron, conclusións ou propostas extraídas, decisións que se adoptaron, periodicidade... • Outros procedementos formalizados: descrición, participantes, temas tratados, relación de conclusións consideradas, formato de rexistro (acta, gravación...). • Revisión e mellora do sistema utilizado: procedemento de revisión, participantes, modificacións introducidas no sistema e periodicidade das revisións. Unidade de Programas 16 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 17. OBXECTIVOS DO PLANO DE ESTUDOS Evidencias: P Ad Nad A Documento oficial e público onde aparezan os obxectivos xerais do plano de estudos, entre os que se encontra a relación de coñecementos, aptitudes e destrezas que os estudantes deben adquirir ao finalizaren os seus estudos, así como os criterios de avaliación Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os obxectivos do plano de estudos: web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas... Obxectivos axeitados aos descritores de Dublín. Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes e titulados, ou procedementos similares en que se traten estes temas. Sistema desenvolvido Relación de compoñentes para a revisión e Responsabilidades actualización dos obxectivos do plano de Metodoloxía de traballo estudos. Debe Existencia de considerar: comisións de Periocidade das reunións seguimento das ensinanzas: Conclusións ou propostas extraídas Decisións adoptadas Procedementos de revisión Identificación do instrumento de enquisa Destinatarios Data da administración da enquisa Enquisas a titulados: Periocidade da administración Resultados obtidos Relación de conclusións Participantes (entidades colaboradoras, axentes sociais e profesores) Foros, grupos Conclusións ou propostas extraídas focais ou procedementos similares: Decisións adoptadas Periodicidade Amplitude Universidades de referencia Comparacións coas universidades de Resultados das comparacións realizadas referencia que contan con planos de estudo similares Conclusións ou propostas extraídas (benchmarking): Decisións adoptadas Periodicidade Unidade de Programas 17 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 18. OBXECTIVOS DO PLANO DE ESTUDOS Evidencias: P Ad Nad A Descrición Participantes Outros procedementos Temas tratados formalizados: Relación de conclusións consideradas Formato de rexistro (acta, gravación...) Procedemento de revisión Revisión e mellora Participantes do sistema utilizado: Modificacións introducidas no sistema Periocidade das revisións Unidade de Programas 18 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 19. OBXECTIVOS DO PLANO DE ESTUDOS FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA OBXECTIVOS DO PLANO DE ESTUDOS Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 19 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 20. 7.2.- Políticas e procedementos de admisión Comprobase a existencia de políticas e procedementos documentados de admisión de novos estudantes, axustados ao plano de estudos, en que os criterios sexan claros e públicos, especialmente os procedementos de admisión de estudantes provenientes doutros países. Os procedementos de ingreso deben regular todas as fases do proceso de admisión (requisitos previos, perfil de ingreso, probas, prazos etc.) incluíndo os axentes responsables do seu desenvolvemento. Directrices: − Existencia dunha política e procedementos de admisión. − A política de admisión está definida en función dos obxectivos xerais da ensinanza e do perfil de ingreso. − Os criterios e procedementos de admisión son públicos. − Aplícanse os procedementos de admisión. Evidencias: − Documento público que recolla a política de admisión, os procedementos relacionados e a revisión deste. − Relación e descrición dos mecanismos que se utilizaron para informar e difundir os criterios e procedementos de admisión de estudantes (web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas etc.). − Documento que ofreza información sobre os estudantes que están matriculados. − Resultados que se obtiveron a través das enquisas de opinión dos estudantes ou procedementos similares, en que se traten estes temas. − Medidas adoptadas para garantir o cumprimento dos criterios e procedementos de admisión que permiten coñecer o grao de cumprimento, adaptación ou modificación destes. Estas medidas poden concretarse nunha ou varias das seguintes opcións: • Implantación de procedementos documentados para a admisión de estudantes: ámbito de aplicación (PAU, maiores de 25 anos...), revisións realizadas, rexistros, auditorías internas ou externas realizadas, accións correctivas e preventivas, certificacións... • Revisión dos criterios e dos procedementos de admision baseada no uso de indicadores de oferta, demanda e ingreso: criterios e procedementos de admisión, participantes, sistemas de rexistro, comparacións establecidas, trazabilidade dos indicadores, propostas realizadas ou medidas adoptadas... • Creación de comisións de garantía: compoñentes, metodoloxía de traballo, periodicidade das reunións, conclusións ou propostas, decisións adoptadas... Unidade de Programas 20 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 21. • Revisión e mellora do sistema utilizado: procedemento de revisión, persoas participantes, modificacións que se introduciron no sistema, periodicidade das revisións. Indicadores: - perfil de entrada dos estudantes de novo ingreso - variación da matrícula de novo ingreso. Unidade de Programas 21 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 22. POLÍTICAS E PROCEDEMENTOS DE ADMISIÓN Evidencias: P Ad Nad A Documento público que recolla a política de admisión, os procedementos relacionados e a revisión deste. Relación e descrición dos mecanismos que se utilizaron para informar e difundir os criterios de admisión de estudantes Relación e descrición dos mecanismos que se utilizaron para informar e difundir os procedementos de admisión de estudantes Documento que ofreza información sobre os estudantes que están matriculados. Resultados que se obtiveron a través das enquisas de opinión dos estudantes, en que se traten estes temas. Ámbito de aplicación (PAU, maiores 25 anos ...) Revisións que se realizaron Implantación de Rexistros procedementos documentados para Auditorías internas ou externas realizadas a admisión de estudantes: Accións correctivas Accións preventivas Certificacións Medidas adoptadas Criterios e procedementos de admisión para garantir o cumprimento dos Revisión dos Participantes criterios e criterios e procedementos de procedementos de Sistemas de rexistro admisión que admisión que se permiten coñecer o basease no uso de Comparacións establecidas grao de indicadores de cumprimento, oferta, demanda e Trazabilidade dos indicadores adaptación ou ingreso: modificación Propostas realizadas ou medidas adoptadas destes. Estas medidas poden Compoñentes concretarse nunha ou varias das Metodoloxía de traballo Creación de seguintes opcións: comisións de Periodicidade das reunións garantía: Conclusións ou propostas Decisións que se tomaron Procedemento de revisión Revisión e mellora Participantes do sistema utilizado: Modificacións introducidas no sistema Periodicidade das revisións Unidade de Programas 22 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 23. POLÍTICAS E PROCEDEMENTOS DE ADMISIÓN FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA POLÍTICAS E PROCEDEMENTOS DE ADMISIÓN Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 23 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 24. 7.3.- Planificación do ensino Comprobar que a planificación do ensino (materias, estrutura temporal, recursos humanos e materiais etc.) é coherente cos obxectivos do plano de estudos e permite o desenvolvemento que asegure a súa consecución. As materias que configuran o plano de estudos dispoñen de programas deseñados de acordo cos obxectivos do plano e inclúen información sobre as características descritivas fundamentais da materia segundo a guía ECTS, que están aprobados polos órganos con competencias para iso. Os programas deben ser públicos e accesibles aos estudantes co tempo suficente para que poidan organizar a súa actividade e configurar o seu currículo académico antes da matrícula. Consideraranse os mecanismos e diferentes programas de cooperación que faciliten a mobilidade do estudantado e profesorado como parte do desenvolvemento do ensino. Analizarase a existencia de convenios de colaboración ou equivalentes e garantiranse as condicións de titorización, as condicións laborais e de seguridade en que os estudantes desenvolven as prácticas en empresas ou institucións co obxectivo de que o estudante poida incorporarse ao mundo laboral. Directrices: − A existencia dunha planificación do desenvolvemento do plano de estudos en materias, estrutura temporal e recursos humanos e materiais necesarios. − A planificación permite cumprir os obxectivos previstos no plano de estudos. − Os programas de cada unha das materias que configuran o plano de estudos son aprobados polo órgano competente dentro da universidade. − Os programas das materias recollen os elementos identificativos do ensino e da materia, é dicir, inclúen todos os apartados referidos na guía ECTS sobre obxectivos, contidos, metodoloxías de aprendizaxe etc. − A metodoloxía de avaliación prevista é acorde coas normativas, cos criterios e cos procedementos. − Os programas das materias están dipoñibles. − Os programas das materias que configuran o plano de estudos son coherentes cos obxectivos do plano de estudos. − A existencia de mecanismos que faciliten a mobilidade do estudantado e profesorado, cando formen parte dos obxectivos do ensino. − A existencia dunha planificación das prácticas en empresas ou institucións, cando formen parte dos obxectivos do ensino. Unidade de Programas 24 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 25. Evidencias: − Documentos oficiais que recollan: • A configuración e aprobación de: órganos colexiados, comisións, figuras etc. • Normativa: estatutos, regulamentos internos etc. • Equipo de persoal: PDI e PAS por situación contractual, categoría e dedicación e datos básicos do POD. • Planificación temporal: secuencia das materias (distribución das materias por curso), imcompatibilidades (tal e como se recolle no plano de estudos), horarios (datos identificativos da ensinanza, curso académico, cursos, horario dedicado a cada materia, aula en que se imparten as clases teóricas e prácticas de cada materia, profesores que imparten cada materia), calendario de exames (datos identificativos da ensinanza, materia, data, hora, lugar de realización, profesor responsable). • Infraestruturas, espazos, equipamento etc. • Revisión da planificación. − Documento escrito, público e accesible dos programas oficiais das materias que configuran o plano de estudos. − Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os programas das materias (web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas etc.). − Documento que estableza as correspondencias entre os obxectivos do plano de estudos e as materias. − Documento que recolla a estrutura e a relación de programas ou convenios de mobilidade en que participan os estudantes. − Memoria do programa de prácticas en empresas e institucións. − Documento oficial da planificación docente do ensino. − Resultados que se obtiveron a través das enquisas de opinión dos estudantes ou procedementos similares, nas que se traten estes temas. − Sistema utilizado para a avaliación e mellora do ensino. Este sistema debe recoller unha ou varias das seguintes opcións: • Autoavaliacións: finalidade, ámbito de aplicación, participantes, procedemento estableceu, informe, puntos fortes e propostas de mellora, execución das melloras que foron propostas, periodicidade... • Avaliacións externas: finalidade, ámbito de aplicación, informe, puntos fortes e propostas de mellora, execución das melloras que foron propostas, Unidade de Programas 25 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 26. periodicidade... • Auditorías externas (entidade certificadora recoñecida): finalidade, ámbito de aplicación, informe, certificacións ou recoñecementos (EFQM, ISO), renovación, periodicidade... • Outros procedementos: descrición, ámbito de aplicación, informes xerados, melloras identificadas, periodicidade... • Revisión e mellora do sistema utilizado: procedemento de revisión, participantes, modificacións introducidas no sistema e periodicidade das revisións. Indicadores: − Orixe dos estudantes que participan en programas de mobilidade. − Destino dos estudantes que participan en programas de mobilidade. − Taxa de participación en prácticas en empresas e institucións. Unidade de Programas 26 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 27. PLANIFICACIÓN DO ENSINO Evidencias: P Ad Nad A A configuración e aprobación de órganos colexiados, comisións, figuras etc. Normativa: estatutos, regulamentos internos etc. PDI por situación contractual, categoría e dedicación e datos básicos do POD Equipo de persoal: Documentos oficiais que PAS por situación contractual, categoría recollan: e dedicación Planificación temporal: secuencia das materias, incompatibilidades, horarios e calendario de exames Infraestruturas, espazos, equipamento etc. Revisión da planificación Documento escrito, público e accesible dos programas oficiais das materias que configuran o plano de estudos Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os programas das materias Documento que estableza as correspondencias entre os obxectivos do plano de estudos e as materias Documento que recolla a estrutura e a relación de programas ou convenios de mobilidade en que participan os estudantes Memoria do programa de prácticas en empresas e institucións Documento oficial da planificación docente do ensino Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes ou procedementos similares, en que se traten estes temas Autoavaliacións Sistema utilizado para a avaliación e mellora do Avaliacións externas ensino. Este sistema debe considerar unha ou Auditorías externas (entidade certificadora recoñecida) varias das seguintes Outros procedementos opcións: Revisión e mellora do sistema que se utilizou Unidade de Programas 27 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 28. PLANIFICACIÓN DO ENSINO FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA PLANIFICACIÓN DO ENSINO Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 28 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 29. 7.4.- Desenvolvemento do ensino e da avaliación dos estudantes Comprobar que o desenvolvemento do ensino coincide coa planificación xeral do plano de estudos e coa planificación específica das materias recollidas nos programas oficiais publicados. Valorar se o desenvolvemento do ensino se corresponde co previsto, analizando as modificacións ou incidencias que foron observadas nos diferentes cursos académicos, comprobar o cumprimento da asignación docente prevista, o calendario de avaliacións, a realización de actividades formativas e complementarias etc. Analizar se os programas das materias se imparten de maneira coordinada entre o profesorado de cada materia nos diferentes grupos e os profesores das diferentes materias, se a descrición das materias na Guía ECTS non difiren co desenvolvemento da ensinanza, se as normas, os criterios e os procedementos que foron previstos para a avaliacion da aprendizaxe son os finalmente aplicados. As incidencias presentadas, así como a propia valoración dos implicados (profesores e estudantes) permitirán valorar a desviación existente entre o programado e o realizado. Comprobar se están documentados os acordos ou decisións derivadas das diferentes reunións, sinatura de convenios de prácticas, realización de proxectos etc. Valorar o contido das informacións que se presenten. Directrices: − Hai un adecuado desenvolvemento do ensino (cumprimento das actividades planificadas no plano de estudos). − Non existen queixas graves sobre o desenvolvemento dos programas das materias. − Resolvéronse as incidencias identificadas no desenvolvemento do plano de estudos. − Realizáronse as reunións de coordinación entre materias segundo a planificación que foi prevista. − Os estudantes serán avaliados conforme aos criterios, ás normativas e aos procedementos establecidos con carácter xeral e no programa das materias. − O profesorado e o estudantado amósanse satisfeitos co cumprimento dos programas das materias. Evidencias: − Documento que recolla os criterios e procedementos para solucionar as incidencias no desenvolvemento do plano de estudos durante o curso académico. − Documento oficial (actas ou similares) que recolla a análise, as deliberacións, as directrices e os acordos que se tomaron en base a: • Coordinación das actividades de traballo presencial (teóricas, prácticas, Unidade de Programas 29 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 30. titoría, avaliación etc.) e do traballo autónomo do estudante nunha materia, impartida nun único grupo ou en varios grupos. • Coordinación de actividades de traballo presencial e de traballo autónomo en materias impartidas para un mesmo grupo de estudantes por máis dun profesor. • Coordinación de materias diferentes do plano de estudos que fan referencia a unha mesma competencia. • Supresión de solapamentos e repeticións de conceptos ou procedementos, desenvolvidos en diferentes materias para favorecer unha mesma competencia. • Cobertura de ausencias significativas no desenvolvemento de competencias (coñecementos, aptitudes e destrezas) en que interveñen varias materias. − Informe oficial, por curso académico, que recolla: • Actividades de traballo presencial que foron previstas e non se realizaron (teoría, práctica, titoría, avaliación etc.), por ausencia de profesorado ou estudantes ou por outras causas. • Modificacións ou desviacións introducidas sobre as previsións de actividades de traballo presencial. Sobre todo, no número de horas inicialmente previstas nos programas das materias para as diferentes modalidades do ensino (clases teóricas, seminarios-obradoiros, clases prácticas, titorías, avaliacións, traballos en grupo etc.) • Modificacións ou desviacións introducidas nas previsións de traballo autónomo do estudante. Sobre todo, no número de horas inicialmente previstas para a realización de traballos teóricos e traballos prácticos. • Incidencias que afecten ao desenvolvemento previsto para as actividades complementarias (congresos e outras reunións científicas, colaboracións con entidades externas etc.) que teñan recoñecemento en créditos. • Incidencias no desenvolvemento das prácticas externas. Especialmente na adxudicación de destino, actividades desenvolvidas polos estudantes no período de prácticas, cumprimento do calendario que foi previsto. • Incidencias no desenvolvemento das actividades de mobilidade que foron planificadas. • Queixas e reclamacións que foron presentadas polos estudantes con relación ao desenvolvemento do programa e, en particular, ao seu cumprimento. • Procedementos de avaliación que foron utilizados para valorar as actividades de traballo presencial e traballo autónomo do estudante, en función das materias. • Relación de materias que desagregan a cualificación do estudante segundo os Unidade de Programas 30 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 31. criterios de avaliación que se consideran no programa da materia. • Calendario oficial de exames. • Datas e horarios, correspondentes a convocatorias oficiais, en que se realizou a revisión de exames e traballos nas diferentes materias. • Data de publicacion das cualificacións correspondentes a convocatorias oficiais, nas diferentes materias. • Queixas e reclamacións que foron presentadas polos estudantes con relación ao incumprimento da normativa, os criterios e os procedementos de avaliación. • Resultados da valoración, obtida a través de enquisas e outros procedementos similares, que realizan os estudantes e o profesorado sobre o cumprimento dos programas das materias. − Valoracións que achegan os departamentos e os outros órganos colexiados relacionadas co cumprimento dos programas das materias. − Medidas que foron utilizadas para asegurar o desenvolvemento do ensino (créditos teóricos e prácticos e prácticas externas), definidas no plano de estudos. Estas medidas poden concretarse nunha ou varias das seguintes opcións: • Revisar os programas ou as guías docentes, así como outras actuacións programadas (cursos cero, planos de acción titorial, programas para estudantes con discapacidades, programas de mobilidade de estudantes...): órgano que a realiza (departamento, comisión interdepartamental, coordinador do ensino e entidade certificadora externa), contido revisado, procedemento de revisión, informe, propostas realizadas ou medidas adoptadas, periodicidade das revisións... • Crear comisións de seguimento do plano de estudos: composición, criterios e procedementos que foron establecidos para identificar e resolver incidencias (cambios de horarios, exames, asignación de docencias etc.), informes elevados, propostas realizadas ou medidas adoptadas, periodicidade das reunións... • Avaliar por compañeiros: finalidade (formativa, de control...), procedementos utilizados para o seu desenvolvemento (observación, grabacións en vídeo e entrevistas) criterios, informe, propostas de mellora para o desenvolvemento do ensino, modificacións realizadas, periodicidade da avaliación... • Avaliar o rendemento docente: finalidade, contidos, procedemento (cuestionarios, escalas...), criterios (cumprimento de obxectivos, satisfacción dos estudantes...) participantes, avaliadores ou enquisadores, informes, medidas adoptadas ou melloras introducidas no desenvolvemento do ensino, periodicidade da avaliación... • Revisar o desenvolvemento do ensino baseado en indicadores: porcentaxe de programas que foron impartidos na súa totalidade sobre o total de programas Unidade de Programas 31 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 32. das materias do plano de estudos; participantes no proceso de revisión, sistemas de rexistro, comparacións que foron establecidas, trazabilidade dos indicadores, propostas realizadas ou medidas adoptadas... • Elaborar informes por parte dos docentes (diarios, cadernos do profesor, fichas...): contido, procedemento utilizado, sistema de revisión do contido, melloras introducidas no desenvolvemento da ensinanza, periodicidade da emisión do informe... • Crear comisións de seguimento ou convenios para as prácticas externas: finalidade, elementos revisados, informe, propostas ou medidas adoptadas, periodicidade das reunións... • Realizar visitas ou reunións de seguimento das prácticas externas: finalidade, contido, procedemento, supervisores, participantes, propostas ou medidas que foron tomadas para mellorar as prácticas externas, periodicidade das visitas ou reunións... • Elaborar normas sobre o desenvolvemento e revisión dos exames ou outros procedementos de avaliación do desempeño dos estudantes: finalidade, disposicións, mecanismos para facilitar o seu cumprimento, revisións... • Formular e medir o indicador: revisión paralela de probas ou exames (porcentaxe de revisións paralelas soicitadas). Calcularase: número de revisións paralelas solicitadas entre o número de exames ou probas realizadas, por cen. • Crear comisións docentes: finalidade, composición, ámbito de aplicación, temas tratados habitualmente, informe ou memoria de actividades propostas ou medidas adoptadas, periodicidade das reunións... • Implantar un enfoque REDER, PHVA ou similares: actuacións e criterios considerados, despregue (centro, departamento, equipo docente), data de inicio... • Implantar un enfoque por procesos: procesos que foron considerados (matriculación, planificación, ensino, avaliación, titoría...), documentación de procesos e procedementos, indicadores e sistemas de rexistro, revisión de procesos, despregue (centro, departamento, equipo docente), data de inicio... • Establecer outros procedementos: descrición, temas tratados, relación de conclusións, formato de rexistro (acta, gravación...). • Revisar e mellorar o sistema que se utilizou: procedemento de revisión, participantes, modificacións que foron introducidas no sistema, periodicidade das revisións… Unidade de Programas 32 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 33. DESENVOLVEMENTO DO ENSINO E DA AVALIACIÓN DOS ESTUDANTES Evidencias: P Ad Nad A Documento que recolla os criterios e os procedementos para solucionar as incidencias no desenvolvemento do plano de estudos durante o curso académico. Coordinación das actividades de traballo presencial e do traballo autónomo do estudante nunha materia, impartida nun único grupo ou en varios grupos. Coordinación de actividades de traballo presencial e de traballo autónomo en materias impartidas para un mesmo Documento oficial (actas ou grupo de estudantes por máis dun profesor. similares) que recolla a análise, as deliberacións, as Coordinación de materias diferentes do plano de estudos que directrices, os acordos, que fan referencia a unha mesma competencia. foron adoptados en base a: Supresión de solapamentos e repeticións de conceptos ou procedementos, desenvolvidos en diferentes materias para favorecer unha mesma competencia. Cobertura de ausencias significativas no desenvolvemento de competencias en que interveñen varias materias. Actividades de traballo presencial que foron previstas e non se Informe oficial, por curso realizaron por ausencia de profesores ou estudantes ou por académico, que recolla: outras causas. Modificacións ou desviacións que foron introducidas sobre as previsións de actividades de traballo presencial. Modificacións ou desviacións que foron introducidas nas previsións de traballo autónomo do estudante. Incidencias que afecten ao desenvolvemento que foi previsto para as actividades complementarias que teñan recoñecemento en créditos. Incidencias no desenvolvemento das prácticas externas. Incidencias no desenvolvemento das actividades de mobilidade que foron planificadas. Queixas e reclamacións que foron presentadas polos estudantes con relación ao desenvolvemento do programa, e en particular ao seu cumprimento. Procedementos de avaliación que se utilizaron para valorar as actividades de traballo presencial e traballo autónomo do estudante, en función das materias. Relación de materias que desagregan a cualificación do estudante segundo os criterios de avaliación que se consideraron no programa da materia. Calendario oficial de exames. Datas e horarios, correspondentes a convocatorias oficiais, en que se realizou a revisión de exames e traballos nas diferentes materias. Data de publicacion das cualificacións correspondentes a convocatorias oficiais, nas diferentes materias. Queixas e reclamacións que foron presentadas polos estudantes con relación ao incumprimento da normativa, os criterios e os procedementos de avaliación. Unidade de Programas 33 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 34. DESENVOLVEMENTO DO ENSINO E DA AVALIACIÓN DOS ESTUDANTES Evidencias: P Ad Nad A Resultados da valoración, obtida a través de enquisas e outros procedementos similares, que realizan os estudantes e o profesorado sobre o cumprimento dos programas das materias. Valoracións que foron achegadas por departamentos e outros órganos colexiados relacionadas co cumprimento dos programas das materias. Revisar os programas ou as guías docentes, así como outras actuacións programadas Crear comisións de seguimento do plano de estudos Avaliar por parte dos compañeiros Avaliar o rendemento docente Revisar o desenvolvemento do ensino baseado en indicadores Elaborar informes por parte dos docentes Medidas, utilizadas para asegurar o Crear de comisións de seguimento ou convenios para as desenvolvemento do prácticas externas ensino, definidas no plano de estudos. Poden Realizar visitas ou reunións de seguimento das prácticas concretarse nunha ou externas varias das seguintes opcións: Elaborar normas sobre o desenvolvemento e revisión de exames ou outros procedementos de avaliación do desempeño dos estudantes Formular e medir o indicador: revisión paralela de probas ou exames. Crear comisións docentes Implantar un enfoque REDER, PHVA ou similares Implantar un enfoque por procesos Establecer outros procedementos Revisar e mellorar o sistema que se utilizou Unidade de Programas 34 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 35. DESENVOLVEMENTO DO ENSINO E DA AVALIACIÓN DOS ESTUDANTES FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA DESENVOLVEMENTO DO ENSINO E DA AVALIACIÓN DOS ESTUDANTES Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 35 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 36. 7.5.- Accións para orientar o estudante Enténdese por estas accións o conxunto de actuacións de información, orientación e apoio que ofrece a institución (centro responsable do plano de estudos ou outra unidade da universidade) dirixidas ao estudante e que afectan ou inciden no seu proceso de aprendizaxe desde o seu ingreso até a súa graduación. Comprobar que se levan a cabo accións para orientar os estudantes tanto nos aspectos do deseño do seu currículo académico (selección de materias, prácticas externas, programas de mobilidade etc.) como no relativo ao desenvolvemento do ensino (organización da docencia, horarios, titorías etc.). Deben existir accións deseñadas especificamente para o estudante de novo ingreso e accións de atención á diversidade. Tamén se comproba a existencia de accións de orientación e información para preparar o estudante na toma de decisións ao finalizar os estudos: inserción no mundo laboral ou continuación de estudos. A orientación, caso do ensino non presencial, será de forma virtual, utilizando as novas tecnoloxías. Directrices: − Existen actuacións documentadas que orienten os estudantes de novo ingreso ou provintes doutro ensino. − Existen actuacións documentadas que orienten os estudantes sobre o desenvolvemento e sobre as distintas alternativas de contido curricular que poden completar a súa formación, entre as que estarían as accións de mobilidade e as prácticas externas. − Existen actuacións documentadas de atención á diversidade que atendan a colectivos de estudantes. − Existen actuacións documentadas para preparar o estudante para a toma de decisións ao finalizar os estudos: inserción no mundo laboral ou continuación de estudos. Evidencias: − Documento sobre a relación e descrición das accións de atención e titorización aos estudantes (programas de acollida, planos de acción titorial, programas de bolsas e axudas, programas de mobilidade, prácticas externas...). − Documento sobre a relación e descrición das accións de atención á diversidade. − Documento sobre as accións e programas de orientación profesional, referidos aos estudantes matriculados no plano de estudos. − Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir as accións de orientación ao estudante (web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas etc.). Unidade de Programas 36 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 37. − Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes, ou procedementos similares, en que se traten estes temas. − Medidas que foron adoptadas para planificar, revisar, mellorar e informar das accións de orientación. Estas medidas poden concretarse nunha ou varias das seguintes opcións: • Mecanismos de revisión (medidas de percepción, indicadores de rendemento etc.) e mellora de: a organización do sistema de apoio e orientación ao estudantado as actuacións de atención e acollida aos estudantes de novo ingreso o itinerario curricular e o progreso académico dos estudantes as actuacións de orientación académica e de apoio á aprendizaxe a atención a estudantes con necesidades educativas específicas o apoio asistencial aos estudantes as actividades extracurriculares. • Información pública e accesible (folletos, páxinas web, taboleiros, publicacións etc.) sobre: a organización do sistema de apoio e orientación aos estudantes as actuacións de atención e acollida aos estudantes de novo ingreso o itinerario curricular e o progreso académico dos estudantes as actuacións de orientación académica e de apoio á aprendizaxe a atención a estudantes con necesidades educativas específicas o apoio asistencial aos estudantes as actividades extracurriculares. • Mecanismos de avaliación de necesidades dos estudantes sobre: A atención e acollida que deben recibir desde a matrícula até o final do primeiro ano A orientación que deben recibir a respecto da organización do seu itinerario curricular e do seu progreso académico A orientación académica e o apoio á aprendizaxe que deben recibir Necesidades educativas específicas Unidade de Programas 37 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 38. Apoio asistencial Realización de actividades extracurriculares • Procedemento de realización de suxestións e reclamacións dos estudantes, sobre o desenvolvemento das actuacións de: atención e acollida orientación sobre o seu itinerario curricular e o seu progreso académico orientación académica e de apoio á aprendizaxe atención a estudantes con necesidades educativas específicas actuacións de apoio asistencial actividades extracurriculares. A documentación achegada deberá permitir verificar que existen mecanismos e accións axeitadas para proporcionar ao estudantado información sobre o mundo profesional e o mercado laboral, polo menos no ámbito da universidade en que se desenvolven os estudos, así como as posibilidades para a continuación de estudos, e para orientalos na toma de decisións (adecuación entre perfís curriculares do ensino e saídas profesionais; características e obxectivos dos estudos de mestrado e doutoramento). Tamén debe permitir verificar a existencia de mecanismos de procura de emprego e iniciativas de autoemprego. Unidade de Programas 38 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 39. ACCIÓNS PARA ORIENTAR AO ESTUDANTE Evidencias: P Ad Nad A Documento sobre a relación e descrición das accións de atención e titorización aos estudantes Documento sobre a relación e descrición das accións de atención á diversidade Documento sobre as accións e programas de orientación profesional, referidos aos estudantes matriculados no plano de estudos Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir as accións de orientación ao estudante Resultados que foron obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes, ou procedementos similares, en que se traten estes temas Medidas que foron Apoio e orientación os estudantado tomadas para planificar, revisar, Atención e acollida ao estudantado de novo ingreso mellorar e informar das accións de Itinerario curricular e o progreso académico do orientación. Estas estudantado Mecanismos de medidas poden concretarse nunha revisión e mellora Actuacións de orientación académica e de apoio á de: ou varias das aprendizaxe seguintes opcións: Atención a estudantes con necesidades educativas específicas Apoio asistencial ao estudantado Actividades extracurriculares A organización do sistema de apoio e orientación ao estudantado O itinerario curricular e o progreso académico do estudantado Información As actuacións de orientación académica e de apoio á pública e aprendizaxe accesible sobre: A atención ao estudantado con necesidades educativas específicas O apoio asistencial ao estudantado As actividades extracurriculares A atención e acollida que deben recibir desde a matrícula até o final do primeiro ano. A orientación que deben recibir a respecto da organización do seu itinerario curricular e do seu progreso académico Mecanismos de avaliación de necesidades dos A orientación académica e o apoio á aprendizaxe que estudantes sobre: deben recibir Necesidades educativas específicas Apoio asistencial Realización de actividades extracurriculares Unidade de Programas 39 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 40. ACCIÓNS PARA ORIENTAR AO ESTUDANTE Evidencias: P Ad Nad A Atención e acollida Procedemento de Orientación sobre o seu itinerario curricular e o seu realización de progreso académico suxestións e reclamacións dos Orientación académica e de apoio á aprendizaxe estudantes, sobre Atención ao estudantado con necesidades educativas o específicas desenvolvemento das actuacións Actuacións de apoio asistencial de: Actividades extracurriculares Unidade de Programas 40 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 41. ACCIÓNS PARA ORIENTAR O ESTUDANTE FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA ACCIÓNS PARA ORIENTAR O ESTUDANTE Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 41 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 42. 7.6.- Dotación de persoal académico Comprobar se se dispón de persoal académico con dedicación e cualificación suficiente para cubrir os criterios e as actividades que se programan, de tal xeito que se garanta o desenvolvemento do plano de estudos tal e como se tiña previsto. Valorar a participación activa do persoal académico en accións de formación e innovación educativa, actividades de investigación, participación en programas de mobilidade etc. Caso de ensino non presencial, terase en conta a maneira específica de organizar o plano docente: titorización, seguimento, dinamización dos estudantes etc. Directrices: − Hai suficiente persoal académico cualificado para cumprir a planificación do ensino. − Os contidos formativos comúns do ensino están maioritariamente cubertos por persoal a tempo completo. − Aplícase a normativa vixente externa ou propia, canto a procedementos de selección do profesorado. − Existen criterios de asignación da docencia, cúmprense os establecidos pola normativa e son coherentes cos obxectivos do plano de estudos. − Hai participación significativa do profesorado en actividades de desenvolvemento profesional (formación, investigación, innovación etc.). − Caso de disciplinas de marcado carácter profesional, a participación de persoal con experiencia e práctica profesional nas materias que así o requiriren, en cantidade, dedicación e cualificación é suficiente para garantir os obxectivos previstos. − Mecanismos de selección, caso de participación de profesionais ou investigadores no plano docente. Evidencias: − Documento escrito, público e accesible dos programas oficiais das materias que configuran o plano de estudos. − Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os programas das materias (web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas etc.). − Documento oficial da planificación docente do ensino. − Documentos que conteñan a normativa de selección do persoal académico (funcionario e/ou contratado) propia da universidade que debe garantir os criterios de mérito e capacidade. Deberán incluír os requisitos e méritos para acceder a cada tipo de praza. Caso de non haber requisitos por tipo de praza, senón que fosen singulares para cada unha delas, deberanse achegar os correspondentes ás prazas cubertas nos últimos catro anos para contratar persoal implicado no ensino, así Unidade de Programas 42 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 43. como os mecanismos de publicidade das convocatorias. − Documentos da asignación de docencia, que recollan: normativa da institución, centro ou departamentos implicados, onde se expliciten os criterios e procedementos de asignación ou encargo docente, ou aquelas que regulen ou documenten o plano global de dedicación docente. − Relación de programas de formación e innovación da propia institución e a participación do profesorado nos diferentes programas, así como a memoria destes dos últimos catro anos. − Relación da implicación do profesorado, vinculado co ensino, en accións formativas ou de innovación externas á universidade nos últimos catro anos. − Documentos sobre a participación do profesorado, implicado no ensino, en actividades de investigación. − Resultados que obtiveron a través das enquisas de opinión dos estudantes ou dos procedementos similares, en que se traten estes temas. − Medidas que foron tomadas para adecuar ao persoal docente, implicado no ensino, ás necesidades derivadas do desenvolvemento do plano de estudos. Estas medidas poden concretarse nunha ou en varias das seguintes opcións: • Elaboración de informes, estudos, estatísticas sobre necesidades de persoal docente e non docente: finalidade, autoría, contido, metodoloxía seguida na súa elaboración, data de realización, recomendacións adoptadas, periodicidade... • Definicións e relacións de postos de traballo: postos afectados, procedemento seguido, avaliadores, periodicidade... • Redacción dunha normativa de selección e contratación de persoal: ámbito de aplicación, disposicións, mecanismos de control (inclusión de persoal alleo ao centro, comisión única para toda a universidade, comisión de garantías, intervención de axencias externas), revisións realizadas das normativas... • Revisión da adecuación do persoal docente baseada no uso de indicadores: % de reclamacións realizadas entre o número de concursos convocados para cubrir prazas en réxime de contratación; participantes, sistemas de rexistro, comparacions establecidas, trazadabilidade dos indicadores, propostas que se realizaron ou medidas que foron tomadas... • Planos de xestión do persoal: finalidade, ámbito de aplicación, procedementos de avaliación do desempeño, procedementos para detectar necesidades de formación ou actualización do persoal, planos de formación, periodicidade do plano de xestión do persoal... • Avaliacións do persoal: finalidade, contidos, método (autoavaliacións e avaliacións externas), procedementos (cuestionarios e escalas), criterios (cumprimento de obxectivos, axuste, persoa-posto, informes, medidas que foron tomadas, planos de formación, recoñecemento, incentivos, Unidade de Programas 43 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 44. periodicidade...) • Outros procedementos: descrición, temas que se trataron, relación de conclusións, formato de rexistro (acta, gravación...) - Revisión e mellora do sistema utilizado para adecuar o persoal docente e non docente ás necesidades derivadas do desenvolvemento do plano de estudos: procedemento de revisión utilizado, participantes, novas medidas propostas e periodicidade das revisións. Indicadores: - Perfil do profesorado. Unidade de Programas 44 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 45. DOTACIÓN DE PERSOAL ACADÉMICO Evidencias: P Ad Nad A Documento escrito, público e accesible dos programas oficiais das materias que configuran o plano de estudos Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os programas das materias Documento oficial da planificación docente do ensino Documentos que conteñan a normativa de selección do persoal académico (funcionario e/ou contratado) propio da universidade, que debe garantir os criterios de mérito e capacidade. Normativa da institución Centro ou departamentos implicados Documentos da asignación de docencia, Criterios e procedementos de asignación ou que recollan: encargo docente Documentes ou plano global de dedicación docente Relación de programas de formación e innovación da propia institución e a participación do profesorado nos diferentes programas, así como a memoria destes dos últimos catro anos Relación da implicación do profesorado, vinculado co ensino, en accións formativas ou de innovación externas á universidade nos últimos catro anos Documentos sobre a participación do profesorado, implicado no ensino, en actividades de investigación Resultados que se obtiveron a través das enquisas de opinión dos estudantes, ou procedementos similares, en que se traten estes temas Informes, estudos, estatísticas sobre necesidades de persoal docente e non docente Medidas que foron tomadas para Definicións e relacións de postos de traballo adecuar o persoal Normativa de selección e contratación de persoal docente, que está implicado no Revisión da adecuación do persoal docente baseada no uso de ensino, as indicadores necesidades derivadas do desenvolvemento Planos de xestión do persoal do plano de estudos. Avaliacións do persoal Outros procedementos Revisión e mellora do sistema que foi utilizado para adecuar o persoal docente e non docente ás necesidades derivadas do desenvolvemento do plano de estudos Unidade de Programas 45 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 46. DOTACIÓN DE PERSOAL ACADÉMICO FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA DOTACIÓN DE PERSOAL ACADÉMICO Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 46 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 47. 7.7.- Recursos e servizos do ensino Comprobar que os medios materiais, recursos, procesos administrativos etc. son suficientes e accesibles para garantir o funcionamento dos servizos correspondentes ao ensino que foi impartido e o previsto no programa das materias e no plano de estudos. Directrices: − As instalacións, o equipamento, o material científico, o material técnico, o material asistencial e o material artístico son suficientes para o desenvolvemento do ensino. Estas instalacións poderán ser propias ou alleas á institución e, neste caso, deberán estar reguladas por convenio. − As instalacións, o acondicionamento, os postos de lectura, as consultas, os horarios..., da biblioteca ou dos fondos bibliográficos (cantidade, calidade e accesibilidade) axústanse ás necesidades de organización docente do programa formativo. − Garántese o acceso a distintas fontes de información, bases de datos, fondos bibliográficos propios ou doutras bibiotecas ou centros documentais para cubrir as necesidades do desenvolvemento do ensino. − Existe a tecnoloxía necesaria para a obtención, o tratamento, o almacenamento, a transferencia e a presentación de datos e información. − Os espazos destinados ao desenvolvemento e á coordinación das funcións do persoal académico (gabinetes, salas de reunións, laboratorios destinados á investigación...) axústanse ás necesidades de organización docente do programa formativo. − Os espazos destinados ao desenvolvemento das funcións do persoal de administración e servizos (secretarías, gabinetes, salas de reunións, laboratorios etc.) axústanse ás necesidades de xestión do programas formativo. Evidencias: − Documento onde se especifique a tipoloxía (número de espazos, capacidade media, grao ocupación, conservación...) de espazos (aulas, laboratorios, obradoiros, salas de estudo...) destinados ao traballo e estudo dos alumnos e o equipamento dispoñible. − Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os programas das materias (web, taboleiros de anuncios, publicacións, guías, folletos, xornadas, charlas etc.). − Documento informativo sobre a biblioteca: certificado de mención de calidade desta, outros certificados de calidade dos que dispoña (IDO, EFQM...), caso de que fose avaliada, informe de avaliación externa etc. − Documento sobre convenios con entidades concertadas (que se encontran dentro do marco do ensino que hai que avaliar e con vixencia no momento da avaliación), caso de programas asistenciais, educativos ou equivalentes. Unidade de Programas 47 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 48. − Documento onde se especifiquen todos os recursos informáticos dispoñibles para os estudantes. − Documento onde se especifique a tipoloxía dos espazos destinados ao desenvolvemento e á coordinación das funcións do persoal académico e o equipamento dispoñible. − Documento onde se especifique a tipoloxía dos espazos destinados ao desenvolvemento das funcións do persoal de administración e servizos e o equipamento dispoñible. − Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes, ou procedementos similares, en que se traten estes temas. − Medidas que fosen tomadas para adecuar os recursos materiais ás necesidades derivadas do desenvolvemento do plano de estudos. Este sistema afecta ao funcionamento, á conservación e á seguridade dos seus edificios e instalacións, a optimización de recursos e redución do consumo de subministración e enerxías (principalmente as non renovables), coidado do medioambente, reciclado de residuos, planos de emerxencias e prevención de riscos laborais. Estas medidas poden concretarse nunha ou varias das seguintes opcións: • Mantemento e actualización das instalacións ou recursos de apoio ao desenvolvemento do plano de estudos: disposicións, planos, medidas, instalacións e recursos, informes, periodicidade das revisións e actualizacións, certificacións externas e última revisión. • Planos de emerxencia: disposicións, medidas, instalacións e recursos afectados, informes, avaliadores, periodicidade das revisións, certificacións externas e última revisión. • Prevención de riscos laborais: disposicións, planos, medidas, ámbito de aplicación, avaliadores, certificacións externas e última revisión. • Sustentabilidade medioambiental: medidas que foron tomadas para o aforro de enerxía, separación de residuos, reciclaxe de materiais, recoñecementos e certificacións (ISO 14001), periodicidade das avaliacións. • Outras medidas que foron tomadas e que cómpre considerar: descrición, instalacións e recursos, avaliación, periodicidade... • Revisión e mellora do sistema utilizado para adecuar os recursos materiais ás necesidades derivadas do desenvolvemento do plano de estudos: procedemento de revisión que foi utilizado, participantes, novas medidas propostas, periodicidade das revisións. Unidade de Programas 48 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 49. Indicadores: − media de alumnos por grupo − dispoñibilidade de puntos de lectura na biblioteca − fondos bibliográficos − dispoñibilidade de bibliografía e fontes de información Unidade de Programas 49 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 50. RECURSOS E SERVIZOS DO ENSINO Evidencias: P Ad Nad A Documento onde se especifique a tipoloxía de espazos destinados ao traballo e estudo dos alumnos e o equipamento dispoñible. Relación e descrición dos mecanismos utilizados para informar e difundir os programas das materias. Documento informativo sobre a biblioteca. Convenios con entidades concertadas, caso de programas asistenciais, educativos ou equivalentes. Documento onde se especifiquen todos os recursos informáticos dispoñibles para os estudantes. Documento onde se especifique a tipoloxía dos espazos destinados ao desenvolvemento e á coordinación das funcións do persoal académico e o equipamento dispoñible. Documento onde se especifique a tipoloxía dos espazos destinados ao desenvolvemento das funcións do persoal de administración e servizos e o equipamento dispoñible. Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes, ou procedementos similares, en que se traten estes temas. Mantemento e actualización das instalacións ou recursos de apoio ao desenvolvemento do plano de estudos. Planos de emerxencia. Medidas que foron tomadas para adecuar os recursos materiais ás necesidades Prevención de riscos laborais. derivadas do desenvolvemento do plano de Sustentabilidade medioambiental. estudos. Estas medidas poden concretarse nunha ou varias Outras medidas que foron tomadas e que cómpre considerar. das seguintes opcións: Revisión e mellora do sistema que foi utilizado para adecuar os recursos materiais ás necesidades derivadas do desenvolvemento do plano de estudos. Unidade de Programas 50 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 51. RECURSOS E SERVIZOS DO ENSINO FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA RECURSOS E SERVIZOS DO ENSINO Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 51 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 52. 7.8.- Resultados da aprendizaxe Comprobar os resultados da aprendizaxe en relación cos obxectivos que se formularon, a duración media dos estudos, o abandono e a superación dos créditos necesarios que foron establecidos no plano de estudos, tendo en conta datos do contexto como o perfil dos estudantes e a normativa de permanencia. Para a avaliación dos resultados teranse en conta as informacións que ofrezan os centros, as opinións dos profesores, os alumnos, os titulados, os empregadores, as probas externas, os exames de graduación, os proxectos fin de carreira e outros procedementos que foron utilizados para determinar ou non o cumprimento dos obxectivos de aprendizaxe. Directrices: − Información sobre o cumprimento dos obxectivos de aprendizaxe dos estudantes. − Existencia de procedementos para recabar a opinión do estudante, para avaliar a súa satisfacción, recoller suxestións e queixas, e utilización dos seus resultados. − Existencia de procedementos para recabar a opinión do persoal académico e de administración e servizos, para avaliar a súa satisfacción, recoller suxestións e queixas, e utilización dos seus resultados. − Existencia de procedementos para recabar a opinión dos empregadores e demais grupos de interese (administración, familias, patrocinadores etc.) e sociedade en xeral, canto a utilidade dos coñecementos adquiridos polos alumnos titulados do programa formativo, e as capacidades (habilidades, actitudes, destrezas...) nel desenvolvidas. − Debe existir algún tipo de procedemento de consulta sistemático e periódico que permita recabar información sobre a inserción profesional dos titulados, non ten porque estar establecido pola universidade, senón que se poden utilizar programas de inserción laboral implantados na Axencia ou noutros organismos. − Cúmprense os estándares estabecidos para os indicadores cuantitativos: taxa de gradación, taxa de abandono, taxa de eficiencia, duración media dos estudos, índice de permanencia. Evidencias: − Relación dos procedementos para recabar a opinión, avaliar a satisfacción e recoller as suxestións e queixas dos alumnos e do PAS. − Documento oficial que recolla: • % de profesores que valora positivamente o desenvolvemento das competencias alcanzado polos estudantes. • % de estudantes que valora positivamente o grao de competencia que se logrou. • Resultados de probas externas, exames de graduación, proxectos fin de Unidade de Programas 52 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 53. carreira e outros procedementos utilizados para determinar por vía directa ou indirecta o cumprimento dos obxectivos de aprendizaxe. − Resultados que obtiveron a través das enquisas de opinión dos estudantes, do persoal da administración e servizos, dos empregadores, ou procedementos similares, que se traten estes temas. − Sistema utilizado para medir a correspondencia entre os resultados obtidos polos estudantes e o deseño do plano de estudos. Este sistema debe recoller unha ou varias das seguintes opcións: • Indicadores externos: número de recoñecementos que foron recibidos polos estudantes, institucións etc., número de premios ou candidaturas para premios (a estudantes e profesores), medidas que foron tomadas para mellorar os recoñecementos externos. • Indicadores incorporados nos análises da calidade do plano de estudos: taxa de rendemento, taxa de interrupción de estudos, taxa de abandono, inserción laboral etc. informes sobre ditos indicadores, medidas adoptadas para mellorar os valores obtidos ... • Benchmarking: elementos comparados, procedemento, criterios, entidade que realiza a comparación, periodicidade das comparacións, lugar que ocupa o ensino, resultado da útima comparación, medidas que foron tomadas para mellorar o ránking que foi acadado... • Informes, estudos, investigacións: finalidade, autoría, natureza, entidade que os encarga ou finanza, ámbito de aplicación, procedemento, resultados, medidas propostas, periodicidade ... • Outros procedementos: descrición, ámbito de aplicación, informes xerados, conclusións, melloras identificadas, periodicidade. − Revisión e mellora do sistema que foi utilizado para recoller a percepción dos grupos de interese sobre o plano de estudos: procedemento utilizado de revisión, participantes, métodos alternativos de avaliación, periodicidade das revisións. Procedementos seguidos para medir a inserción laboral dos titulados. Este procedemento debe recoller unha ou varias das seguintes opcións: • Enquisas de opinión: contido (información e orientación recibidas, servizos de apoio e atención, actividades complementarias, instalacións e recursos, formación...) destinatarios, ficha técnica, avaliadores, informes, periodicidade... • Grupos de discusión, foros: temáticas que foron tratadas, participantes, resultados, periodicidade... • Sondeos de carácter xeral: temática (imaxe social da universidade, valoración dos seus servizos, vinculación con entidades e axentes sociais...) avaliadores, resultados, periodicidade... Unidade de Programas 53 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 54. • Medios de comunicación: aparicións nos medios de comunicacion, temáticas que se trataron (actividades, denuncias, queixas, recoñecementos), frecuencia, informes, medidas que para modificar o tratamento recibido... • Recollida de queixas e reclamacións: procedemento seguido para a recollida e o tratamento das queixas e suxestións, estatísticas ou informes... • Estatísticas, estudos de benchmarking: sobre a percepción da ensinanza baseados en opinións e percepcións dos grupos de interese (en especial empresas), informes elaborados a partir destes estudos, medidas ou propostas incorporadas para a mellora (da formación e demais servizos prestados), periodicidade... • Outros procedementos: descrición, ámbito de aplicación, informes xerados, conclusións, melloras identificadas, periodicidade... • Revisión e mellora do sistema que foi utilizado para coñecer a inserción laboral dos titulados. Indicadores: − Taxa de rendemento. − Taxa de interrupción de estudos. − Taxa de abandono do sistema universitario. Unidade de Programas 54 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 55. RESULTADOS DE APRENDIZAXE Evidencias: P Ad Nad A Relación dos procedementos para recabar a opinión, avaliar a satisfacción e recoller as suxestións e queixas dos alumnos e do PAS. % de profesores que valora positivamente o desenvolvemento das competencias que se lograron polos estudantes. % de estudantes que valora positivamente o grao de competencia que se Documento oficial que logrou. recolla Resultados de probas externas, exames de graduación, proxectos fin de carreira e outros procedementos que foron utilizados para determinar por vía directa ou indirecta o cumprimento dos obxectivos de aprendizaxe Resultados obtidos a través das enquisas de opinión dos estudantes, persoal de administración e servizos, empregadores, ou procedementos similares, en que traten estes temas. Número de recoñecementos recibidos polos estudantes Número de recoñecementos recibidos polas institucións Indicadores externos: Número de premios ou Estudantes candidaturas para premios Profesores Sistema utilizado para Medidas adoptadas para mellorar os medir a correspondencia recoñecementos externos entre os resultados que foran obtidos polos Taxa de rendemento estudantes e o deseño Taxa de interrupción de estudos do plano de estudos. Este sistema debe Indicadores Taxa de abandono recoller unha ou varias incorporados nas Inserción laboral das seguintes opcións: análises da calidade do plano de estudos Informes sobre estes indicadores Medidas que foron tomadas para mellorar os valores que se obtivesen Benchmarking Informes, estudos, investigacións Outros procedementos Enquisas de opinión Grupos de discusión ou foros Revisión e mellora do sistema que foi utilizado para recoller Sondaxes de carácter xeral a percepción dos grupos de interese Medios de comunicación sobre o plano de estudos. Este Recollida de queixas e reclamacións procedemento debe contemplar unha ou Estatísticas, estudos de benchmarking varias das seguintes opcións: Outros procedementos Revisión e mellora do sistema utilizado para coñecer a inserción laboral dos egresados Unidade de Programas 55 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 56. RESULTADOS DE APRENDIZAXE FORTALEZAS DEBILIDADES ÁREAS DE MELLORA RESULTADOS DE APRENDIZAXE Valorar, de forma xeral, o grao de cumprimento do criterio: NON SE CUMPRE CÚMPRESE A NIVEL CÚMPRESE EN CÚMPRESE BAIXO ALTO GRAO PLENAMENTE OBSERVACIÓNS: Unidade de Programas 56 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 57. 8.- INDICADORES A proposta de indicadores é a seguinte: Porcentaxe de estudantes que accede á 1a titulación con puntuación menor a seis Perfil de entrada dos 1 Porcentaxe de estudantes que accede á estudantes de novo ingreso 1b titulación con puntuación igual ou superior a seis Ingreso Variación da matrícula de novo ingreso 2a Variación da matrícula de 2 novo ingreso Relación de estudantes preinscritos sobre 2b as prazas ofertadas Orixe da mobilidade internacional 3a (Programa Sócrates-Erasmus) Orixe dos estudantes Orixe da mobilidade nacional (Programa 3 participantes en programas 3b Séneca) de mobilidade Orixe da mobilidade nacional (Programa 3c SICUE) Mobilidade Destino da mobilidade internacional 4a (Programa Sócrates-Erasmus) Destino dos estudantes Destino da mobilidade nacional (Programa 4 participantes en programas 4b Séneca) de mobilidade Destino da mobilidade nacional (Programa 4c SICUE) 5 Taxa de participación en prácticas en empresas ou institucións 6a Perfil do profesorado Profesorado 6 Perfil do profesorado Relación porcentual entre o número total 6b de PDI funcionario sobre o total de PDI 7a Taxa de rendemento 7 Taxa de rendemento 7b Taxa de éxito 7c Duración media dos estudos 8a Taxa de interrupción dos estudos Taxa de interrupción dos 8 estudos Taxa de interrupción durante o primeiro 8b ano Resultados Taxa de abandono do sistema 9a universitario Taxa de abandono do sistema Taxa de abandono durante o primeiro 9 9b universitario curso 9c Taxa de graduación 10 Media de alumnos e alumnas por grupo 11 Dispoñibilidade de puntos de lectura na bibioteca Recursos 12 Fondos bibliográficos 13 Dispoñibilidade de bibliografía e fontes de información Unidade de Programas 57 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 58. 1 PERFIL DE ENTRADA DOS ESTUDANTES DE NOVO INGRESO Determina o perfil de entrada dos estudantes de novo ingreso, informando sobre a porcentaxe de estudantes que acceden ao título con nota menor, igual ou superior a seis. Porcentaxe de estudantes que Porcentaxe de estudantes que accede á 1a accede á titulación con 1b titulación con puntuación igual ou puntuación menor a seis superior a seis CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de estudantes de novo ingreso que acceden N.º de estudantes de novo ingreso que acceden ao título cunha nota inferior a seis x 100 ao título cunha nota igual ou superior a seis x 100 N.º total de estudantes de novo ingreso N.º total de estudantes de novo ingreso PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de Indicador dun só dato en forma de porcentaxe porcentaxe cun decimal coa evolución dos cun decimal coa evolución dos últimos tres últimos tres cursos. cursos. Unidade de Programas 58 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 59. 2 VARIACIÓN DA MATRÍCULA DE NOVO INGRESO Mostra as variacións na matrícula de novo ingreso en relación co curso académico anterior. Variación da matrícula de novo Relación de estudantes preinscritos 2a 2b ingreso sobre as prazas ofertadas CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de estudantes de novo ingreso matriculados no curso N.º de estudantes preinscritos en primeira académico “C” – N.º de estudantes de novo ingreso opción no título “T” x 100 matriculados no curso académico “C-1” x 100 N.º total de prazas ofertadas no título “T” N.º total de estudantes de novo ingreso matriculados no curso académico “C” PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de Indicador dun só dato en forma de porcentaxe porcentaxe cun decimal coa evolución dos cun decimal coa evolución dos últimos tres últimos tres cursos. cursos. OBSERVACIÓNS: Enténdese por estudantes matriculados de novo ingreso aqueles que se matricularon por primeira vez no título de referencia, sen créditos matriculados con anterioridade noutros estudos universitarios (sen validación de créditos cursados previamente) Caso de títulos sen límite de oferta, se a matrícula de ingreso é maior ou igual a 75 estudantes, a oferta será igual á matrícula (oferta=ingreso=75); caso de que o número de ingresos sexa inferior a 75 estudantes, a oferta será igual a 75. Unidade de Programas 59 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 60. 3 ORIXE DOS ESTUDANTES PARTICIPANTES EN PROGRAMAS DE MOBILIDADE Mostra a relación porcentual dos estudantes do título de orixe que se encontran participando en programas de mobilidade entre o total de estudantes matriculados no título de orixe. Permite coñecer a participación de estudantes en programas de mobilidade. Orixe da mobilidade Orixe da mobilidade Orixe da mobilidade internacional nacional (Programa nacional (Programa 3a 3b 3c (Programa Sócrates- Séneca) SICUE) Erasmus) CÁLCULO: CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de estudantes matriculados N.º de estudantes matriculados N.º de estudantes matriculados no título de orixe que participan no título de orixe que participan no título de orixe que participan no programa Séneca x 100 no programa Sócrates-Erasmus x 100 no programa SICUE x 100 N.º total de estudantes N.º total de estudantes N.º total de estudantes matriculados no título matriculados no título matriculados no título de orixe de orixe de orixe PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos últimos tres cursos. últimos tres cursos. últimos tres cursos. OBSERVACIÓNS: Por universidade de orixe enténdese a universidade desde a cal participan os estudantes no programa, é dicir, a universidade en que estaban matriculados os estudantes o curso anterior a se involucraren no programa. O indicador non informa sobre a mobilidade interuniversitaria senón só sobre a que está vinculada aos programas Sócrates-Erasmus, Séneca e SICUE. Considérase que un estudante participa nun programa se fai efectiva a súa presenza na universidade de destino o primeiro mes. Unidade de Programas 60 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 61. 4 DESTINO DOS ESTUDANTES PARTICIPANTES EN PROGRAMAS DE MOBILIDADE Mostra a relación porcentual dos estudantes recibidos que se encontran participando en programas de mobilidade entre o total de estudantes matriculados no título de orixe. Permite coñecer o grao de recepción de estudantes a través dos programas de mobilidade. Destino da mobilidade Destino da mobilidade Destino da mobilidade internacional nacional (Programa nacional (Programa 4a 4b 4c (Programa Sócrates- Séneca) SICUE) Erasmus) CÁLCULO: CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de estudantes matriculados N.º de estudantes matriculados N.º de estudantes matriculados recibidos a tavés do programa recibidos a tavés do programa recibidos a tavés do programa Séneca x 100 Sócrates-Erasmus x 100 SICUE x 100 N.º total de estudantes N.º total de estudantes N.º total de estudantes matriculados no título matriculados no título matriculados no título de destino de destino de destino PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos últimos tres cursos. últimos tres cursos. últimos tres cursos. OBSERVACIÓNS: Por universidade de destino enténdese a universidade desde a cal cursan o período académico os estudantes que participan no programa de mobilidade. O indicador non informa sobre a mobilidade interuniversitaria senón só sobre a que está vinculada aos programas Sócrates-Erasmus, Séneca e SICUE. Considérase que un estudante participa nun programa se fai efectiva a súa presenza na universidade de destino o primeiro mes. Unidade de Programas 61 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 62. 5 TAXA DE PARTICIPACIÓN EN PRÁCTICAS EN EMPRESAS OU INSTITUCIÓNS Trátase de medir o peso relativo dos estudantes graduados que realizan prácticas en empresas ou institucións. Estudantes egresados dun título nun curso académico que ao longo dos seus estudos realizaron prácticas en empresas e institucións, sobre o total de estudantes egresados dese título no mesmo curso académico. CÁLCULO: Estudantes titulados dun título nun curso académico que ao longo dos seus estudos realizaron prácticas en empresas e institucións * 100 Total de estudantes titulados dese título no mesmo curso académico PERIODICIDADE: Curso académico PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de porcentaxe cun decimal coa evolución dos últimos tres cursos. Unidade de Programas 62 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 63. 6 PERFIL DO PROFESORADO Porcentaxe de Persoal Docente Investigador (PDI) con sexenios sobre o PDI con quinquenios. Permite coñecer o perfil do profesorado. Relación porcentual entre o número 6a Perfil do profesorado 6b total de PDI funcinario sobre o total de PDI CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de PDI con sexenios x 100 N.º de PDI funcionario x 100 N.º de PDI con quinquenios N.º de PDI PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de Indicador dun só dato en forma de porcentaxe porcentaxe cun decimal coa evolución dos cun decimal coa evolución dos últimos tres últimos tres cursos. cursos. OBSERVACIÓNS: Enténdese por “persoal docente investigador” os funcionarios dos corpos docentes universitarios e o persoal contratado (a excepción dos bolseiros) para labores docentes. Os profesores que se considerarán para o cálculo do indicador son os PDI a tempo completo. Enténdese por “sexenios de investigación” os recoñecidos como tales pola Comisión Nacional de Avaliación da Actividade Investigadora (CNEAI). Enténdese por “quinquenio” o período de cinco anos de vinculación do profesorado á universidade dentro da función pública, baixo algunha das figuras contractuais recollidas na lexislación vixente. Unidade de Programas 63 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 64. 7 TAXA DE RENDEMENTO Relación porcentual entre o número total de créditos que foron superados polos estudantes e o número total de créditos en que se matricularon. Expresa o grao de eficacia do estudantado e da institución docente con relación a súa actividade académica. Duración media dos 7a Taxa de rendemento 7b Taxa de éxito 7c estudos CÁLCULO: CÁLCULO: CÁLCULO: N.º total de créditos que superaron N.º total de créditos que superaron (∑ ((N.º de anos que tardan en os estudantes x 100 os estudantes x 100 matricularse) x (N.º de estudantes N.º total de créditos en que se N.º total de créditos en que se titulados en N anos)) x 100 presentaron a exame matricularon N.º total de estudantes titulados PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun forma de media de anos cun decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos últimos tres cursos. últimos tres cursos. últimos tres cursos. OBSERVACIÓNS: A taxa de rendemento e a taxa de éxito pódense calcular por cada unha das materias do título. Unidade de Programas 64 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 65. A taxa de rendemento e a taxa de éxito poderanse calcular por cada unha das materias do título: Taxa de Estudante Estudantes Créditos Taxa de éxito Estudantes s aptos de Créditos Créditos Créditos Total aptos de 3ª matriculados eficiencia (a*b)/ Materia aptos de 1.ª 2.ª superados presentados (a) aptos (b) matrícula ou eficiencia (a*b)/ Créditos matrícula (c ) matrícula (a*b) a exame máis (e) (c+2*d+3*e)*a (c+2*d+3*e)*a presentados (d) a exame Unidade de Programas 65 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 66. 8 TAXA DE INTERRUPCIÓN DOS ESTUDOS Relación porcentual entre o número total de estudantes dunha cohorte de novo ingreso que, segundo o plano de estudos, deberon finalizar os seus estudos nun curso “C” determinado e que non se matricularon no título de referencia nin ese curso “C” nin o anterior “C-1”. Trátase de constatar o grao de interrupción dos estudantes nos seus estudos. Taxa de interrupción durante o Taxa de interrupción dos estudos 8a 8b primeiro ano CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de estudantes que accederon no curso “(C-n)+1” N.º de estudantes que accederon no curso “(C-n)+1” e non se matricularon no título de referencia e non se matricularon no título de referencia nos 2 últimos cursos “C” e “C+1” x 100 en ningún dos curso previstos no plano N.º de estudantes de novo ingreso de estudos x 100 no curso “(C-n)+1) N.º de estudantes de novo ingreso no curso “(C-n)+1) PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de Indicador dun só dato en forma de porcentaxe porcentaxe cun decimal coa evolución dos cun decimal coa evolución dos últimos tres últimos tres cursos. cursos. OBSERVACIÓNS: n = duración do plano de estudos en anos. O indicador non determina se a interrupción dos estudos é definitiva ou temporal e se se trata dun cambio de estudo, de centro ou de universidade. O indicador calcúlase para cohorte. Para os títulos de ciclo curto teranse en conta para o cálculo do indicador os estudantes non matriculados en “C” exclusivamente. Unidade de Programas 66 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 67. 9 TAXA DE ABANDONO DO SISTEMA UNIVERSITARIO Relación porcentual entre o número total de estudantes dunha cohorte de novo ingreso que, segundo o plano de estudos, deberon finalizar e non terminaron os seus estudos universitarios nun curso “C” determinado, e que non se matricularon na universidade nin ese curso “C” nin o anterior “C-1”. Trátase de constatar o grao de non continuidade dos estudantes en estudos superiores. Taxa de abandono Taxa de abandono do 9a 9b 9c Taxa de graduación durante o primeiro sistema universitario curso CÁLCULO: CÁLCULO: CÁLCULO: N.º de estudantes que accederon no N.º de estudantes que accederon curso “(C-n)+1” e non se matricularon N.º de estudantes que finalizan no curso “(C-n)+1” e non se na universidade os dous últimos os estudos tras a duración matricularon en ningún curso cursos “C” e “C+1” x 100 do plano de estudos (n) x académico da universidade ao N.º de estudantes de novo 100 longo dos anos previstos no ingreso no curso “(C-n)+1” Nº de estudantes de novo plano de estudos do título en que ingreso no curso “(C-n)+1” ingresaron x 100 N.º de estudantes de novo ingreso no curso “(C-n)+1” PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en Indicador dun só dato en forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun forma de porcentaxe cun decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos decimal coa evolución dos últimos tres cursos. últimos tres cursos. últimos tres cursos. OBSERVACIÓNS: n = duración do plano de estudos en anos. O indicador non determina se o abandono dos estudos universitarios é definitivo ou temporal. O indicador calcúlase para cohorte. Para os títulos de ciclo curto teranse en conta para o cálculo do indicador os estudantes non matriculados en “C” exclusivamente. Unidade de Programas 67 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 68. 10 MEDIA DE ALUMNOS POR GRUPO Trátase de medir o índice en que os recursos humanos chegan ao alumno. É a relación entre o número de alumnos matriculados e o número de grupos en teoría e práctica. Media de alumnos por grupo de Media de alumnos por grupo de 10a 10b teoría práctica CÁLCULO: CÁLCULO: Σ estudantes matriculados en cada materia Σ estudantes matriculados en cada materia N.º grupos de teoría N.º grupos de práctica PERIODICIDADE: PERIODICIDADE: Curso académico Curso académico PRESENTACIÓN: PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de media Indicador dun só dato en forma de media de de anos cun decimal coa evolución dos anos cun decimal coa evolución dos últimos tres últimos tres cursos. cursos. Unidade de Programas 68 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 69. 11 DISPOÑIBILIDADE DE PUNTOS DE LECTURA NA BIBIOTECA Trátase de medir o conxunto de puntos de lectura que existen na biblioteca do centro en relación cos estudantes que foron matriculados no programa formativo. É a relación entre o número de puntos de lectura na biblioteca e o número de estudantes matriculados equivalentes a tempo completo no programa. Caso de que a biblioteca sexa compartida por estudantes de diferentes programas formativos será necesario ter en conta o número total de estudantes dos diferentes programas. CÁLCULO: Número de puntos de lectura en biblioteca Número total de estudantes matriculados equivalentes a tempo completo PERIODICIDADE: Curso académico PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato coa evolución dos últimos tres cursos. Unidade de Programas 69 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 70. 12 FONDOS BIBLIOGRÁFICOS Trátase de coñecer os fondos que cobren a totalidade das materias impartidas no programa formativo. É a relación do número total de exemplares e novas adquisicións de monografías, revistas, publicacións electrónicas e bases de datos, así como o total de subscricións vivas: publicacións electrónicas, revistas e bases de datos dos últimos catro anos. CÁLCULO: INDICADOR: fondos bibliográficos Cursos académicos x-2 x-1 x Número total de exemplares Monografías Revistas Publicacións electrónicas Bases de datos Novas adquisicións Monografías Revistas Publicacións electrónicas Bases de datos Total subscricións vivas Publicacións electrónicas Revistas Bases de datos X: Curso actual PERIODICIDADE: Curso académico PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato coa evolución dos últimos tres cursos. Unidade de Programas 70 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 71. 13 DISPOÑIBILIDADE DE BIBLIOGRAFÍA E FONTES DE INFORMACIÓN Trátase de coñecer os títulos bibliográficos e fontes de documentación que están dispoñibles na biblioteca. É a relación entre o número de títulos de bibliografía dispoñible no servizo de biblioteca asociada co programa e o número de títulos recomendados nas materias do programa formativo. CÁLCULO: N.º de títulos recomendados dispoñibles no servizo de biblioteca asociada ao programa formativo * 100 N.º de títulos recomendados PERIODICIDADE: Curso académico PRESENTACIÓN: Indicador dun só dato en forma de porcentaxe cun decimal coa evolución dos últimos tres cursos. Unidade de Programas 71 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 72. 9.- ENQUISAS DE SATISFACCIÓN E OPINIÓN DOS IMPLICADOS No proceso de garantía de calidade é importante recabar a opinión do todos os implicados no ensino. As enquisas realizaranse de forma sistemática e periódica intentando adaptar, en colaboración coas unidades técnicas de calidade, as instauradas ou empregadas na actualidade polas distintas universidades; tendo en conta os diferentes colectivos aos que van dirixidas as enquisas: − Enquisa ao estudantado − Enquisa aos titulados − Enquisa ao profesorado − Enquisa ao PAS − Enquisa aos empregadores Estas enquisas estarán elaboradas seguindo os criterios definidos a continuación: Escala de valoración: (NS/NC) non sabe/non contesta, (1) totalmente en desacordo - até (7) moi de acordo. Aquelas enquisas dirixidas ao estudantado e ao profesorado recollerán ítems - relacionados co título e coas materias que o conforman. Pola contra, as dirixidas a titulados, empregadores e PAS só conterán ítems relacionados co propio título. As enquisas dirixidas aos estudantes están compostas por catro diferentes. Das tres - primeiras (planificación e desenvolvemento da ensinanza, servizos de apoio ao estudante e recursos de apoio ao ensinar) cubrirán unha por cada título e da cuarta (actividade docente do profesorado) cubrirán unha por cada profesor ou profesora que imparta docencia no título. As enquisas dirixidas ao profesorado están compostas por catro diferentes. Das tres - primeiras (planificación e desenvolvemento do ensino, servizos de apoio ao estudante e recursos de apoio ao ensino) cubrirán unha por cada título e da cuarta (grupo de estudantes) cubrirán unha por cada grupo de estudantes en que o profesor imparta clase. Unidade de Programas 72 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 73. ENQUISA ESTUDANTES Unidade de Programas 73 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 74. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DE ESTUDANTES PLANIFICACIÓN E DESENVOLVEMENTO DO ENSINO Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) Moi de acordo OBXECTIVOS DO PLANO DE ESTUDOS NS/NC 12 345 67 1.- Coñezo os obxectivos xerais do plano de estudos 2.- Os obxectivos detállanse con clareza 3.- Ao elixir os estudos sabía cales eran os coñecementos, aptitudes e destrezas que hai que acadar 4.- Estou satisfeito cos obxectivos do plano de estudos PLANIFICACIÓN DO ENSINO NS/NC 12 345 67 5.- O desenvolvemento do plano de estudos en materias, estrutura temporal e recursos humanos e materiais é axeitado 6.- Coñezo un documento estandarizado do centro en que están reflectidos os obxectivos, as características, os contados, os métodos e os criterios de avaliación, profesorado, horarios, bibliografía, calendario de exames… de cada unha das materias 7.- As guías docentes das materias son accesibles e están dispoñibles 8.- As guías das materias son coherentes cos obxectivos do plano de estudos 9.- As guías das materias recollen os contidos, a metodoloxía, a bibliografía, a avaliación ... de forma ampla e detallada 10.- Todas as guías das materias están dispoñibles con tempo suficiente para organizar as actividades e configurar o currículo académico antes de se matricular 11.- Os créditos asignados ás materias gardan proporción co volume de traballo necesario para as superar 12.- Respéctase a planificación e as actividades iniciais programadas 13.- A proporción entre clases teóricas e prácticas é axeitada 14.- Os mecanismos que facilitan a mobilidade dos estudantes son axeitados 15.- A planificación das prácticas, caso de que formen parte dos obxectivos do ensino, en empresas e/ou institucións é axeitada 16.- A coordinación entre o profesorado é axeitada (non hai solapamentos entre os contidos das diferentes materias) 17.- Estou satisfeito coa planificación do ensino. Unidade de Programas 74 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 75. DESENVOLVEMENTO DO ENSINO E NS/NC 12 345 67 DA AVALIACIÓN DE APRENDIZAXES 17.- O desenvolvemento do ensino é coherente coas actividades programadas 18.- Os contidos son diferentes aos estudados no grao 19.- Os coñecementos, as habilidades e as actitudes propostas nas guías docentes desenvólvense axeitadamente. 20.- O profesor, ao desenvolver a materia, ten en conta os intereses dos estudantes e os coñecementos previos 21.- A metodoloxía empregada na clase adecúase aos contidos da guía docente 22.- A metodoloxía de avaliación axústase aos contidos desenvolvidos na guía 23.- A avaliación realízase conforme aos criterios e procedementos establecidos na guía 24.- As titorías desenvólvense como unha actividade máis da guía e non só como unha actividade de orientación 25.- Os problemas xurdidos durante o desenvolvemento do ensino resólvense con eficacia 26.- O tempo dedicado ao estudo (estudo persoal, elaboración de traballos, procura bibliográfica, prácticas etc.) é coherente co número de horas total do plano de estudos 27.- Estou satisfeito co desenvolvemento do ensino 28.- Estou satisfeito coa avaliación da aprendizaxe Unidade de Programas 75 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 76. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DE ESTUDANTES SERVIZOS DE APOIO AO ESTUDANTE Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo ADMISIÓN DE ESTUDANTES NS/NC 12 345 67 1.- A información previa (preinscrición, proceso de matriculación...) recibida sobre o título é axeitada 2.- Coñezo os criterios e os procedementos de admisión de estudantes 3.- O perfil de ingreso (coñecementos que permiten tratar axeitadamente os novos estudos) é accesible e público 4.- O perfil de ingreso detállase con clareza 5.- Estou satisfeito co procedemento de admisión de estudantes ORIENTACIÓN AO ESTUDANTE NS/NC 12 345 67 6.- As actuacións que orientan aos estudantes de novo ingreso son axeitadas 7.- As accións de orientación sobre distintas alternativas de contido curricular, mobilidade, prácticas externas … son axeitadas 8.- Os programas de apoio (métodos e técnicas que favorecen a adquisición de coñecementos e competencias) son axeitados 9.- As actuacións de atención á diversidade, caso de que as necesite, son axeitadas 10.- As actuacións encamiñadas a preparar ao estudante, para a inserción ao mundo laboral ou continuación de novos estudos, son axeitadas 11.- As actividades culturais, deportivas, cooperación, saúde… (que favorecen a formación integral) son axeitadas 12.- Estou satisfeito coas accións que orientan os estudantes Unidade de Programas 76 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 77. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DE ESTUDANTES RECURSOS DE APOIO AO ENSINO Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo PERSOAL ACADÉMICO NS/NC 12 345 67 1.- O persoal académico é suficiente 2.- Estou satisfeito, en xeral, co persoal académico RECURSOS E SERVIZOS NS/NC 12 345 67 3.- As aulas (acondicionamento, equipamento, iluminación, mobiliario etc.) son axeitadas para o desenvolvemento do ensino 4.- Os espazos destinados ao traballo adecúanse ás necesidades do estudantado 5.- Os laboratorios, os obradoiros e espazos experimentais e o seu equipamento son axeitados 6.- As instalacións da biblioteca (equipamento, material...) son axeitadas 7.- Os fondos bibliográficos da biblioteca son suficientes 8.- Garántese o acceso ás distintas fontes de información, bases de datos, fondos bibliográficos... para cubrir as necesidades do ensino 9.- As instalacións alleas á institución, onde se fan as prácticas, son axeitadas para garantir a consecución dos obxectivos establecidos 10.- Os espazos destinados ao profesorado, para o desenvolvemento das súas funcións (titorías...) son axeitados 11.- Os espazos destinados ao desenvolvemento das funcións do PAS (conxersarías, administración...) son axeitados 12.- Estou satisfeito cos recursos e os servizos destinados ao ensino Unidade de Programas 77 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 78. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DE ESTUDANTES ACTIVIDADE DOCENTE DO PROFESORADO Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo ÍTEMS NS/NC 12 345 67 1- A información que proporciona o profesor sobre a actividade docente (obxectivos, actividades, bibliografía, criterios e sistema de avaliación etc.) resultoume de doado acceso e utilidade 2- As tarefas previstas (teóricas, prácticas, de traballo individual, en grupo etc.) gardan relación co que o profesor pretende que aprenda na actividade docente 3- No desenvolvemento desta actividade docente non hai solapamentos cos contidos doutras actividades nin repeticións innecesarias 4- Coordináronse axeitadamente as tarefas teóricas e as prácticas previstas no programa 5- Os créditos asignados á actividade docente gardan proporción co volume de contidos e tarefas que comprende 6- A dedicación que esixe esta actividade docente correspóndese coa prevista no programa 7- O profesor reduce ou amplía o programa en función do nivel dos coñecementos previos dos estudantes 8- O profesor prepara, organiza e estrutura ben as actividades ou tarefas que se realizan na clase (ou laboratorio, obradoiro, traballo de campo, seminario etc.) 9- O profesor explica con clareza e resalta os contidos importantes da actividade docente 10- O profesor resolve as dúbidas e orienta o alumnado no desenvolvemento das tarefas 11- Resulta doado acceder ao profesor no seu horario de titorías 12- A axuda recibida en titorías resulta eficaz para aprender 13- O profesor utiliza axeitadamente os recursos didácticos (audiovisuais, de laboratorio, de campo etc.) para facilitar a aprendizaxe 14- A bibliografía recomendada polo profesor é útil para desenvolver as tarefas individuais ou de grupo 15- O profesor favorece a participación do estudantes no desenvolvemento da actividade docente (facilita que exprese as súas opinións, inclúe tarefas individuais ou de grupo etc.) 16- O profesor consegue espertar interese polos diferentes temas que se tratan no desenvolvemento da actividade docente 17- O modo en que avalía (exames, traballos individuais ou de grupo etc.) garda relación co tipo de tarefas (teóricas, prácticas, individuais, grupais etc.) desenvolvidas 18- O profesor aplica dun modo axeitado os criterios de avaliación recollidos no programa Unidade de Programas 78 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 79. ÍTEMS NS/NC 12 345 67 19.- O profesor facilitou a miña aprendizaxe, grazas á súa axuda logrei mellorar os meus coñecementos, habilidades ou modo de afrontar determinados temas 20.- Mellorei o meu nivel de partida, con relación ás competencias previstas no programa 21.- En xeral, estou satisfeito co labor docente deste profesor Unidade de Programas 79 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 80. ENQUISA TITULADOS Unidade de Programas 80 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 81. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DE TITULADOS Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) Totalmente en desacordo até (7) moi de acordo VALORACIÓN DO PROCESO DE FORMACIÓN NS/NC 1234 567 1.- Consideras que conseguiches os obxectivos que se formularon ao inicio do título 2.- A organización global do ensino foi a axeitada 3.- As infraestruturas e materiais dispoñibles foron axeitados 4.- Os métodos de ensino-aprendizaxe que se utilizaron foron axeitados 5.- Os procedementos e criterios de avaliación que se desenvolveron foron axeitados 6.- Se realizaches prácticas, consideras que che axudaron na túa formación 7.- Se participaches nun programa de mobilidade, consideras que che axudou na túa formación 8.- O título foi interesante e estaba actualizado 9.- En xeral, o título satisfixo as miñas expectativas iniciais ACTUACIÓN DOCENTE NS/NC 1234 567 10.- A relación profesor-estudante foi correcta 11.- O profesorado demostrou ter coñecementos sobre os temas que foron tratados 12.- En xeral, estou satisfeito coa actuación do profesorado SITUACIÓN LABORAL NS/NC 1234 567 13.- O traballo que desenvolvo actualmente está relacionado coa formación recibida 14.- O título contribuiu a mellorar o meu nivel sociolaboral 15.- O título contribuiu a mellorar a miña formación (profesional, académica ou investigadora) 16.- Considero que a formación que recibín no título é axeitada para desenvolver tarefas no ámbito profesional Unidade de Programas 81 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 82. ENQUISA PROFESORADO Unidade de Programas 82 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 83. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DO PROFESORADO PLANIFICACIÓN E DESENVOLVEMENTO DO ENSINO Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo OBXECTIVOS DO PLANO DE ESTUDOS NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 1.- Os mecanismos de axuda para a elaboración e deseño dos obxectivos son axeitados 2.- O meu grao de participación na elaboración dos obxectivos é axeitado 3.- Os obxectivos reflicten con clareza o perfil do titulado 4.- Os obxectivos adecúanse aos descritores de Dublín 5.- Lévanse a cabo mecanismos de revisión anual dos obxectivos 6.- Estou satisfeito cos obxectivos reflectidos no plano de estudos PLANIFICACIÓN DO ENSINO NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 7.- O meu grao de participación na planificación do ensino é axeitado 8.- A planificación dos contidos do mestrado é diferente ao do grao 9.- Os mecanismos de axuda para a elaboración e deseño das guías das materias son axeitados 10.- Lévanse a cabo mecanismos de revisión anual das guías das materias 11.- A guía de cada unha das materias que configuran o plano de estudos son aprobadas polo órgano competente dentro da universidade 12.- Na planificación do ensino consideráronse os intereses e os coñecementos previos dos estudantes 13.- Os créditos asignados ás materias gardan proporción co volume de traballo que supón para o estudante a superación destas 14.- Respéctase a planificación inicial e as actividades programadas 15.- Os mecanismos que facilitan a mobilidade de profesores son axeitados 16.- A planificación das prácticas, caso de que formen parte dos obxectivos do ensino, en empresas e/ou institucións é axeitada 17.- O proceso de coordinación e reunións entre o profesorado, para discusións docentes, é axeitado 18.- O proceso de coordinación entre os diferentes departamentos implicados no título é axeitado 19.- O proceso de coordinación entre as diferentes universidades implicadas no título é axeitado só caso de mestrados interuniversitarios. 20.- Estou satisfeito coa planificación do ensino DESENVOLVEMENTO DO ENSINO E DA AVALIACIÓN DE APRENDIZAXES NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 21.- O desenvolvemento do ensino é coherente coas actividades programadas. 22.- Os coñecementos, as habilidades e as actitudes propostas nas guías desenvólvense axeitadamente 23.- Teño en conta o tempo de aprendizaxe do estudante en función dos créditos ECTS (horas lectivas máis traballo persoal para adquirir os coñecementos e superar con éxito o programa) 24.- Os procedementos de avaliación valoran axeitadamente o nivel de competencias adquiridas polos estudantes 25.- Os problemas xurdidos durante o desenvolvemento do ensino resólvense con eficacia 26.- Estou satisfeito co desenvolvemento do ensino Unidade de Programas 83 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 84. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DO PROFESORADO SERVIZOS DE APOIO AO ESTUDANTE Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo ORIENTACIÓN AO ESTUDANTE NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 1.- Os mecanismos utilizados para informar e difundir as actuacións de orientación aos estudantes son axeitadas 2.- As actuacións que orientan aos estudantes de novo ingreso son axeitadas 3.- As accións de orientación sobre distintas alternativas de contido curricular, mobilidade, prácticas externas… son axeitadas 4.- As actuacións de atención á diversidade, caso de seren necesarias, son axeitadas 5.- Os programas de apoio (métodos, técnicas orientadas cara á aprendizaxe) axudan a favorecer a adquisición de coñecementos e competencias recollidas na guía 6.- Os planos de acción titorial para a organización do itinerario curricular dos estudantes son axeitados 7.- As actuacións encamiñadas a preparar ao estudante para a toma de decisións ao finalizar o mestrado son axeitadas 8.- Estou satisfeito coas accións que orientan os estudantes Unidade de Programas 84 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 85. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DO PROFESORADO RECURSOS DE APOIO AO ENSINO Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo PERSOAL ACADÉMICO NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 1.- O número do persoal académico é suficiente 2.- Aplícase a normativa vixente externa ou propia, canto a procedementos de selección do profesorado 3.- Os criterios de asignación da docencia son coherentes coa capacitación do persoal 4.- Caso de disciplinas de marcado carácter profesional, a participación de persoal con experiencia e práctica é suficiente para garantir os obxectivos previstos 5.- O mecanismo de selección caso de participación de profesionais ou investigadores no plano docente é axeitado 6.- Estou satisfeito coa dotación de persoal académico RECURSOS E SERVIZOS NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 7.- As aulas (acondicionamento, equipamento, iluminación, mobiliario etc.) son axeitadas para o desenvolvemento do ensino 8.- Os espazos destinados ao traballo adecúanse ás necesidades do estudantado 9.- Os laboratorios, os obradoiros e espazos experimentais e o seu equipamento son axeitados. 10.- As instalacións da biblioteca (equipamento, material...) son axeitadas 11.- Os fondos bibliográficos da biblioteca son suficientes 12.- Garántese o acceso ás distintas fontes de información, ás bases de datos, aos fondos bibliográficos ... para cubrir as necesidades do ensino 13.- As instalacións alleas á institución, onde os estudantes fan as súas prácticas, son suficientes para garantir a consecución dos obxectivos establecidos 14.- A tecnoloxía necesaria para a obtención, tratamento, almacenamento, transferencia e presentación de datos e información é axeitada 15.- Os espazos destinados a titorías son axeitados 16.- Os espazos destinados ao desenvolvemento das funcións do persoal académico son axeitados 17.- Os espazos destinados ao desenvolvemento das funcións do PAS son axeitados 18.- Estou satisfeito cos recursos e os servizos destinados ao ensino Unidade de Programas 85 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 86. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DO PROFESORADO GRUPO DE ESTUDANTES Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo OS ESTUDANTES: NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 1.- Asisten regularmente á aula 2.- Teñen os coñecementos previos suficientes para seguir os contidos da materia 3.- Dedican tempo suficiente á preparación da materia 4.- Colaboran entre eles para sacar adiante as materias 5.- Mostran interese polos diferentes temas que se tratan no desenvolvemento da actividade docente 6.- Participan activamente nos debates e actividades que son desenvolvidas na aula 7.- Resolven problemas e interpretan resultados 8.- Utilizan a bibliografía recomendada 9.- Realizan actividades complementarias (lecturas, recensións, traballos, exposicións…) 10.- Utilizan habitualmente as horas de titoría 11.- Móstranse satisfeitos coa metodoloxía de ensino-aprendizaxe 12.- Móstranse satisfeitos coa metodoloxía de avaliación 13.- Móstranse satisfeitos cos resultados da avaliación 14.- Preocúpanse de comentar co profesor os resultados das avaliacións 15.- Amplian notablemente as competencias (coñecementos, destrezas e habilidades) durante o desenvolvemento da materia 16.- Creo que a materia satisfaias súas expectativas 17.- Estou satisfeito, en xeral, co grupo de estudantes Unidade de Programas 86 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 87. ENQUISA PAS Unidade de Programas 87 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 88. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DO PAS Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta, (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo. POSTO DE TRABALLO NS/NC 1234 567 1.- O traballo na unidade está ben organizado 2.- O organigrama é claro e está ben definido 3.- As miñas funcións e responsabilidades están claramente definidas 4.- No posto de traballo podo desenvolver as miñas habilidades 5.- O sistema de reparto de cargas de traballo é axeitado 6.- A relación laboral cos compañeiros de traballo é boa 7.- É habitual a colaboración dos compañeiros para sacar adiante as tarefas 8.- Síntome parte dun equipo de traballo 9.- Resúltame doado expresar as miñas opinións no lugar de traballo DIRECCIÓN DA UNIDADE NS/NC 1234 567 10.- O responsable demostra ter coñecemento das funcións da unidade 11.- O responsable soluciona os problemas de maneira eficaz 12.- O responsable toma as decisións coa participación de todo o persoal da unidade 13.- O responsable realiza un bo seguimento do meu traballo COMUNICACIÓN NS/NC 1234 567 14.- A información e comunicación interna dentro da unidade é axeitada 15.- A información necesaria para desenvolver o meu traballo é axeitada 16.- O coñecemento dos servizos que prestan outras unidades da universidade é suficiente 17.- A coordinación entre as diferentes unidades da universidade é axeitada 18.- A comunicación entre o persoal da unidade e os usuarios é axeitada ESPAZOS E RECURSOS NS/NC 1234 567 19.- Os espazos destinados ao desenvolvemento e á coordinación das funcións do PAS son axeitados 20.- Os recursos necesarios para o desenvolvemento das funcións son axeitados FORMACIÓN NS/NC 1234 567 Unidade de Programas 88 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 89. 21.- A formación recibida para desempeñar o meu traballo é axeitada 22.- A formación recibida ao implantar novas aplicacións, procedementos etc. é axeitada 23.- Ao elaborar o plano de formación tivéronse en conta as necesidades do PAS IMPLICACIÓN NA MELLORA NS/NC 1234 567 24.- Entre os obxectivos da unidade é prioritaria a mellora da calidade 25.- O responsable da unidade pon en marcha iniciativas de mellora 26.- Identifico, na actividade diaria, aspectos susceptibles de mellora SATISFACCIÓN NS/NC 1234 567 27.- Recoñécense axeitadamente as tarefas que realizou 28.- A universidade proporcióname oportunidades para desenvolver a miña carreira profesional 29.- En xeral, as condicións laborais (salario, horarios, vacacións...) son axeitadas 30.- En xeral, síntome satisfeito co meu traballo Unidade de Programas 89 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 90. ENQUISA EMPREGADORES Unidade de Programas 90 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 91. ENQUISA DE SATISFACCIÓN DE EMPREGADORES Valora seguindo a seguinte escala: (NS/NC) non sabe/non contesta, (1) totalmente en desacordo até (7) moi de acordo. PLANIFICACIÓN NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 Téñense en conta as opinións dos empregadores para desenvolver os planos de estudos COÑECEMENTOS NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 Coñecementos teóricos Grao de satisfacción dos Coñecementos prácticos coñecementos adquiridos polos titulados Coñecementos de idiomas Coñecementos de informática En xeral, os coñecementos adquiridos polos titulados adecúanse ás funcións que se demandan no mundo laboral. COMPETENCIAS NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 Grao de satisfacción das Adaptabilidade competencias adquiridas polos titulados Aprendizaxe autónoma Aprendizaxe continua Capacidade de análise e síntese Autocontrol Compromiso ético Comunicación oral e escrita Capacidade de organización e planificación Creatividade Capacidade de aplicar os coñecementos á práctica Experiencia técnico-profesional Capacidade de xestión da información Análise Liderado Motivación Unidade de Programas 91 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 92. Negociación Solidariedade Orientación aos resultados Orientación á calidade Tolerancia á presión Toma de decisións Traballo en equipo e cooperación Traballo independente Asumir responsabilidades Resolución de problemas En xeral, as competencias adquiridas polos titulados adecúanse ás funcións que se demandan no mundo laboral SATISFACCIÓN COS TITULADOS NS/NC 1 2 3 4 5 6 7 En xeral, os titulados galegos responden ás necesidades e demandas laborais actuais En xeral, o perfil do titulado é axeitado En xeral, o desempeño profesional dos titulados é satisfactorio SUXESTIÓNS OU COMENTARIOS Suxestións ou comentarios que lle daría as universidades para mellorar a calidade da educación dos titulados: Unidade de Programas 92 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 93. 10.- GLOSARIO DE SIGLAS E TERMOS A. Ausencia. ACREDITACIÓN. Proceso de avaliación externo cuxo obxectivo é garantir que son alcanzados certos niveis de calidade baixo criterios e estándares previamente definidos. ACSUG. Axencia para a Calidade do Sistema Universitario de Galicia. Ad. Adecuación. ANECA. Axencia Nacional de Avaliación da Calidade e Acreditación. APTITUDES-DESTREZAS. Habilidades ou capacidades que os estudantes deben adquirir ao finalizar os seus estudos. ASEGURANZA DE CALIDADE. Accións que levan a cabo as institucións educativas co fin de garantir a eficaz xestión de calidade. A aseguranza da calidade tamén é aplicable ás axencias ou organismos acreditadores. CALIDADE. Grao en que un conxunto de trazos diferenciadores inherentes á educación superior cumpren cunha necesidade ou expectativa establecida. COHORTE. Conxunto, serie. COMITÉ DE AVALIADORES EXTERNOS. Grupo de avaliadores externos á institución e á unidade avaliada que realizan a avaliación externa, seguindo a guía elaborada para tal fin. COMPETENCIAS. Conxunto de coñecementos, habilidades e destrezas, tanto específicas como transversais, que debe reunir unha persoa titulada para satisfacer plenamente as esixencias sociais. CONTIDOS FORMATIVOS COMÚNS. Conxunto de coñecementos, habilidades e actitudes incluídos libremente por cada universidade nun plano de estudos co obxecto de dotar dun carácter propio ao título. CONTROL DE CALIDADE. Organización e práctica de supervisión e promoción da calidade dunha institución ou programa de educación superior. COÑECEMENTOS PREVIOS. Conxunto de ideas e saberes de que xa dispón o estudante e que serven para relacionar, interpretar e comprender novos coñecementos. Os docentes, antes de introduciren un contido novo, deben ter en conta estes coñecementos previos dos estudantes, que serán activados e desenvolvidos grazas ás inferencias, asociacións e interpretacións que suscitan os procesos de aprendizaxe. CRÉDITOS ECTS (European Credit Transfer System, Sistema Europeo de Transferencia e Acumulación de Créditos). No Real decreto 1125/2003, do 5 de setembro, considérase o crédito europeo como a unidade de medida que representa a carga de traballo do estudante para cumprir os obxectivos do plano de estudos e que se obtén pola superación de cada unha das materias que integran os planos de estudo do ensino que conduce á obtención de títulos universitarios. Unidade de Programas 93 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 94. CRITERIO. Instrumento que permite analizar niveis de calidade con distinto grao de concreción. CUALIFICACIÓN. Expresión estandarizada cualitativa e/ou cuantitativa do nivel de aprendizaxe conseguido polo estudante. CUALIFICACIÓN PROFESIONAL. Conxunto de competencias profesionais, con significación para o emprego que poden ser adquiridas mediante formación, así como a través da experiencia laboral. DESCRITORES DE DUBLÍN. Enuncian xenericamente as expectativas típicas a respecto dos logros e das habilidades relacionados coas cualificacións que representan o final de cada ciclo de Boloña. Non son específicos para cada materia nin están limitados ás áreas académica profesional ou vocacional. En certas disciplinas en particular, os descritores deberán interpretarse dentro do contexto e do uso da lingua desa disciplina. Sempre que sexa posible, deberán establecerse referencias cruzadas entre eles e calquera expectativa/competencia publicada pola comunidade de académicos e/ou profesionais relevantes. DESENVOLVEMENTO DA ENSINANZA. Actividades encamiñadas á aprendizaxe, como poden ser: clases maxistrais; seminarios; distintos tipos de clases prácticas; prácticas de laboratorios, clínicas ou de informática; titorías; clases presenciais, semipresenciais e virtuais; traballos; proxectos etc. DIRECTRICES. Conxunto de instrucións que axudan a entender un aspecto dun modelo ou sistema. EEES. Siglas relativas ao Espazo Europeo de Educación Superior. Un reto a que toda universidade europea ten que se sumase nos próximos anos, axudando a reorientar pedagoxicamente o ensino, obrigando a definir con detalle os obxectivos, as aprendizaxes das materias e ofrecendo transparencia. Permitirá un recoñecemento máis dos títulos e facilitará a mobilidade dos estudantes universitarios así como a integración dos titulados nun mercado laboral único. Emprégase como sinónimo de converxencia europea. EGRESADO. Estudante que completou todos os créditos que conforman o plano de estudos, sen considerar se teñen ou non o título universitario solicitado. ESTÁNDAR. Nivel de requerimentos e condicións (límite) que deben cumprir as institucións ou programas para seren acreditados. ESTRUTURA TEMPORAL. Fai referencia á planificación dos horarios das distintas materias do plano de estudos, á secuencia das materias, ás incompatibilidades, ao calendario de exames etc. ESTUDOS DE GRAO. Primeiro ciclo dos estudos universitarios que comprende o ensino básico e de formación xeral, así como outros estudos orientados á preparación para o exercicio das actividades de carácter profesional. A superación deste ciclo dará dereito á obtención do correspondente título. ESTUDOS DE POSGRAO. Comprende o segundo ou terceiro ciclo dos estudos universitarios. O segundo está dedicado á formación avanzada, de carácter especializado ou multidisciplinar, dirixida a unha especialización académica ou profesional ou ben a promover a iniciación en tarefas investigadoras e a súa superación dará dereito á obtención do título de mestrado. O Unidade de Programas 94 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 95. terceiro ciclo terá como finalidade a formación avanzada do estudante en técnicas de investigación e a súa superación dará dereito ao título de doutor. EVIDENCIA. Datos empíricos relativos ás distintas dimensións que se avalían dunha institución ou programa. Acentúa a obxectividade da información. Perséguese a certeza, a fiabilidade e a consistencia dos datos que se obteñen na avaliación. GARANTÍA DE CALIDADE. Forma de asegurar que un programa ou institución educativa é axeitada para os seus fins. HABILIDADES. Capacidades instrumentais tanto xenéricas como especificas como ler, escribir, falar en público, informática ou matemáticas. As habilidades relaciónanse cos perfís profesionais ou de egreso dos programas de estudo. HOMOLOGACIÓN. Proceso polo que un título ou uns estudos cursados se consideran equivalentes aos existentes no sistema ou institución que homologa. INCIDENCIAS. Ausencias de profesores (baixas, desprazamentos, saídas etc.) e estudantes (cambios de grupos, baixas temporais, validacións etc.). INDICADOR. Expresión cualitativa ou cuantitativa para medir até que punto se conseguen os obxectivos fixados previamente en relación cos diferentes criterios para valorar para un ensino determinado (cada criterio pódese valorar con un ou varios indicadores asociados). INFORMACIÓN ACCESIBLE E PÚBLICA. Conxunto de datos, mensaxes e documentos referidos ao Programa Formativo emitidos publicamente e de doado acceso. INFORME DE AVALIACIÓN EXTERNA. Documento que expresa o contraste que os avaliadores externos fan do proceso de autoavaliación unha vez revisado o informe e realizada a visita en procura das evidencias. Contén a información recollida, os resultados, as propostas e as recomendacións de mellora suxeridas polo Comité de Avaliadores Externos á unidade avaliada. MATERIA. Conxunto de cuestións fundamentais e necesarias para a formación e posterior obtención dun título universitario. MECANISMOS DE COORDINACIÓN. Actuacións conducentes a que se eviten vacíos e duplicidades de contidos do plano de estudos, das aptitudes e das destrezas que os estudantes deben adquirir ao finalizar os seus estudos. MECANISMOS PARA GARANTIR O DESENVOLVEMENTO E A COMPROBACIÓN. Actuacións que conducen a garantir que as accións, encamiñadas á aprendizaxe, realmente se efectúen, como poden ser: resultados das enquisas e de grupos focais, memorias etc. MELLORA. Incremento da calidade dunha institución, programa ou actividade docente, investigadora ou de xestión. Normalmente, contrástase con criterios ou estándares previamente establecidos para acadar niveis superiores de calidade. MELLORA CONTINUA. Concepto empregado nos modelos de xestión que implica un esforzo continuado da organización para avanzar na calidade do programa formativo. MOBILIDADE. No marco da educación superior falar de mobilidade significa facer referencia Unidade de Programas 95 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 96. aos programas de intercambio humano, de experiencias e de información que poden realizar institucións educativas españolas cun amplo abano de institucións educativas dos estados membros da UE de todos os niveis educativos. Estes programas teñen como obxectivo que a diversidade e as particularidades de cada sistema educativo se convertan nunha fonte de enriquecemento e de estímulo recíproco. Entre outros, destaca o programa Sócrates, cuxa acción principal se desenvolve baixo o programa Erasmus dirixido ao ensino superior. Nad. Non adecuación. ORGANIZACIÓN DO ENSINO. Conxunto de normas ou actuacións establecidas nunha institución de ensino superior (universidade, centro, departamento) co fin de estruturar as actividades do proceso de ensino-aprendizaxe. P: Presenza. PAS. Persoal de administración e servizos. Persoal funcionario ou laboral non docente que configura a estrutura administrativa, de xestión e de servizos da universidade. PERFIL DE EGRESO. Conxunto de coñecementos e competencias definidos que deben reunir os estudantes ao concluíren o programa formativo. PERFIL PROFESIONAL. Representación dos niveis das distintas esixencias dunha determinada actividade profesional, o que permite observar as características que deben presentar as persoas idóneas para ocupar esa actividade. Isto significa un conxunto coherente de habilidades, coñecementos e capacidades necesarias para exercer unha gama máis ou menos ampla de postos de traballo afíns a un campo profesional. PDI. Personal Docente Investigador. PLANO DE ESTUDOS. Deseño curricular concreto a respecto dun ensino determinado realizado por unha universidade, segundo as directrices xerais comúns e as correspondentes directrices xerais propias, cuxa superación dá dereito á obtención dun título universitario de carácter oficial e validez en todo o territorio nacional. PLANIFICACIÓN. Proceso polo cal, o equipo, persoas ou organismos responsables do ensino, deseña as estratexias para a consecución dos obxectivos deste (debe ser sistemática e periódica). PRÁCTICAS EXTERNAS. Conxunto de actividades de formación, realizadas polos alumnos en empresas ou institucións, que foron destinadas para desenvolver a vertente práctica e profesional do programa de formación que son de carácter obrigatorio ou voluntario e recoñecidas ou non curricularmente. PROCESO ENSINO-APRENDIZAXE. Desenvolvemento de accións de ensino e aprendizaxe que conducen a conseguir a formación e a capacitación do estudante de acordo cos obxectivos do Programa Formativo. PROGRAMA. Organización dos estudos dun título dentro dunha institución de ensino superior. PROGRAMA FORMATIVO. Conxunto do ensino organizado que conduce á obtención dun título xunto a todos os elementos normativos, técnicos, humanos e materiais que o envolven e o levan a alcanzar os obxectivos establecidos polo organismo responsable deste. Unidade de Programas 96 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 97. RECOÑECEMENTO DE REQUISITOS MÍNIMOS. Mecanismo que certifica que a institución cumpre cuns requisitos ou estándares establecidos. Certificación non emitida por axencias ou organismos de acreditación. RESULTADOS. Refírese á produtividade dunha institución ou dun programa de educación superior. RESULTADOS DE APRENDIZAXE. Conxunto de coñecementos, habilidades, procedementos etc. que o estudante debe ter adquirido unha vez desenvolvido o ensino que conducen a un título oficial. SATISFACCIÓN. Percepción dos distintos colectivos do programa formativo, respecto á satisfacción e ás expectativas de cada un deles co programa formativo ou aspectos deste. SGC: Sistema de Garantía de Calidade. SISTEMA DE CALIDADE. Conxunto de actuacións consolidadas e mutuamente relacionadas (con relación á planificación do ensino, a dotación de persoal académico, recursos etc.) para facer posible que se cumpran as necesidades formativas dos estudantes ou as esixencias normativas con relación ao plano de estudos. SISTEMA DE XESTIÓN DE CALIDADE. Definición e execución dun modo de actuación que asegure que o desenvolvemento do ensino cumpre cunhas especificacións previamente establecidas, e sometidas a procesos de mellora continua, para satisfacer as necesidades dos estudantes. TITORÍA. Período de instrución realizado por un titor a un estudante ou a un grupo reducido de estudantes, durante a formación dos estudantes e mediante a atención personalizada, co obxectivo tanto de repasar ou discutir os materiais dunha determinada materia e orientar na súa aprendizaxe, como de proporcionar información sobre a institución universitaria, o plano de estudos... e as saídas profesionais en xeral. TRABALLO DO ESTUDANTE. Conxunto de actividades educativas requiridas ao estudantado para a consecución dos resultados da aprendizaxe (clases presenciais, traballo práctico, procura de información, estudo persoal...). UTC. Unidade Técnica de Calidade. Unidade de Programas 97 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 98. 11.- REFERENCIAS − Criterios e directrices para a garantía da calidade no Espazo Europeo de Educación Superior. 2005. ENQA. − Criterios e directrices para a acreditación de ensinanzas universitarias conducentes a títulos oficiais españois de grao e máster. Documento de traballo. 2006. ANECA. − Guía de autoavaliación. Programa de Avaliación Institucional. Anualidade 2005-2006. ACSUG. − Organización das ensinanzas universitarias en España. Documento de traballo. 2006. MEC. − Lei orgánica 4/2007, do 12 de abril, pola que se modifica a Lei orgánica 6/2001, do 21 de decembro de universidades. Unidade de Programas 98 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 99. ANEXOS Unidade de Programas 99 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 100. ANEXO I: DESCRITORES DE DUBLÍN Unidade de Programas 100 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 101. DESCRITORES DE DUBLÍN Os descritores de Dublín enuncian xenericamente as expectativas típicas a respecto dos logros e das habilidades relacionadas coas cualificacións que representan o fin de cada ciclo de Boloña. Non se pretende que sexan descritivos; non representan o límite de requisitos mínimos e non son exhaustivos; poden engadirse características similares ou equivalentes ao se substituíren por outras equivalentes… Os descritores pretenden identificar a natureza da titulación completa. Non son específicos para cada materia nin están limitados ás áreas académica, profesional ou vocacional. En certas disciplinas en particular, os descritores deberán interpretarse dentro do contexto e do uso da linguaxe desa disciplina. Sempre que sexa posible, estableceranse referencias cruzadas entre eles e calquera expectativa / competencia publicada pola comunidade de académicos e/ou profesionais relevantes. Ao remate do ciclo, os alumnos demostrarán / poderán demostrar: Posuír e comprender coñecementos... [Ciclo curto1 nunha área de estudo que parte da base da educación secundaria xeral e adoite corresponder a un nivel que se sustenta en libros de texto avanzados]. 1.º ciclo [que se] apoian en libros de texto avanzados [con] algúns aspectos que implican coñecementos procedentes da vangarda do seu campo de estudo. 2.º ciclo que acheguen unha base ou oportunidade de seren orixinais no desenvolvemento e/ou aplicación de ideas, a miúdo nun contexto de investigación2. Doutoramentos [que inclúan] a comprensión sistemática dunha área de estudo e o dominio das habilidades e métodos de investigación relacionados con esta área. Aplicación de coñecementos e comprensión... [Ciclo curto a miúdo nun contexto ocupacional] 1.º ciclo [a través da] elaboración e defensa de argumentos. 2.º ciclo [a través de] capacidades de resolución de problemas en contornos novos ou pouco 1 Ciclo curto: existen títulos que se conceden aos alumnos que completaron un programa de estudo dentro do primeiro ciclo de Boloña, mais que non representa o ciclo completo. Estes títulos poden preparar ao alumnado para o emprego ao tempo que ofrecen preparación e acceso a estudos que lle permitan completar o primeiro ciclo. Estas concesións denomínanse ciclo curto de educación superior (dentro do primeiro ciclo). Os sistemas nacionais poden contar con varias cualificacións dentro do primeiro ciclo. Este descritor está pensado para un tipo cuxa existencia é común e que a miúdo se aproxíman a 120 créditos ECTS ou equivalente. 2 Investigación: o termo utilízase de modo inclusivo para abranguer a variedade de actividades que serven de base ao traballo orixinal e innovador en toda a gama de campos: académico, profesional e tecnolóxico incluíndo humanidades, artes escénicas tradicionais e outras. Non se utiliza en ningún sentido limitado ao restrinxido, ou referido unicamente ao ‘método científico’ tradicional. Unidade de Programas 101 V. 1.0 G - 15/06/2007
  • 102. coñecidos dentro de contextos máis amplos (ou multidisciplinares). Doutoramentos [a través da] capacidade de concebir, deseñar, poñer en práctica e adoptar un proceso substancial de investigación con seriedade académica. [Que teña] realizado unha contribución a través dunha investigación orixinal que amplíe as fronteiras do coñecemento desenvolvendo un corpus substancial, de que unha parte mereza unha publicación referenciada a nivel nacional ou internacional . Capacidade de emitir xuízos... [Ciclo curto identificar e empregar datos para formular respostas a problemas ben definidos, concretos e abstractos] 1.º ciclo [a través de] reunir e interpretar datos relevantes. 2.º ciclo a capacidade tanto de integrar coñecementos e enfrontarse á complexidade de formular xuízos a partir dunha información incompleta. Doutoramentos [a través da] análise crítica, da avaliación e da síntese de ideas novas e complexas. Capacidade de comunicar... [Ciclo curto os seus coñecementos, habilidades e actividades aos seus iguais, supervisores e clientes ] 1.º ciclo información, ideas, problemas e solucións. 2.º ciclo as súas conclusións e os coñecementos e razóns últimas que as substentan a públicos especializados e non especializados. Doutoramentos cos seus colegas, coa comunidade académica no seu conxunto e coa sociedade en xeral sobre as súas áreas de coñecemento. Habilidades de aprendizaxe... [Ciclo curto que lles permitan emprender estudos posteriores con certa autonomía]. 1.º ciclo necesarias para emprender estudos posteriores cun alto grao de autonomía. 2.º ciclo estudar dun modo que será en gran medida autodirixido ou autónomo. Doutoramentos que lles permitan fomentar, en contextos académicos e profesionais, o avance tecnolóxico, social ou cultural. Unidade de Programas 102 V. 1.0 G - 15/06/2007