Lider - pełna kobiecość,
czyli w jaki sposób kobieta-lider może
wykorzystywać analizę transakcyjną w komunikacji
Mariola Czechowska-Frączak, Managing Partner
Lech R. Rustecki, Managing Director
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

„(…) Chociaż desperacko pragnęłyśmy
realizować własną wolę, ciągle wikłałyśmy się w
związki, nad którymi traciłyśmy kontrolę,
godząc się na role narzucane przez partnerów.
Mimo, że byłyśmy silne, to jednak zawsze
prosiłyśmy o bardzo niewiele, a potem jeszcze
byłyśmy zaskoczone, że zostało nam to łaskawie
dane. (…)”
Harriet Rubin,
Księżna
S: http://www.futureofthebook.org/blog/archives/2008/09/ Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Skuteczność komunikacji nie
zależy tylko od treści tego, co
chcemy powiedzieć, ale zależy
przede wszystkim od sposobu,
w jaki to powiemy.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Jest ósma rano. Wchodzisz do biura.
Kątem oka spostrzegasz, że nie ma
Twojego współpracownika, a
sekretarka z niewyraźną miną
oznajmia Ci, że właśnie przed chwilą
dzwonił Prezes zdziwiony, że jeszcze
nie dostał od Ciebie sprawozdania.
Jak na to zareagujesz?
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Jak na to zareagujesz?
Zobaczmy, usłyszmy i poczujmy w jaki
sposób można zinterpretować tą sytuację
przy wykorzystaniu narzędzi analizy
transakcyjnej.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

D Analiza
W stanie Ja Dorosły
myślisz, czujesz i
zachowujesz się
Transakcyjna
zgodnie z Twoimi
Dorosły możliwościami jako
osoby dorosłej w
R
reakcji na to, co dzieje
się „tu i teraz”.
Rodzic Stany JA
Będąc w stanie Ja Rodzic myślisz,
czujesz i zachowujesz się tak, jak
Dz
robili to Twoi rodzice albo inne
osoby dla Ciebie znaczące, wtedy
Dziecko
kiedy byłeś(aś) dzieckiem.
Natomiast będąc w stanie Ja
Dziecko myślisz, czujesz i
zachowujesz się tak, jak to
robiłeś(aś) będąc dzieckiem.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Prezes Ty
R R
Rodzic Rodzic
D D
Dorosły Dorosły
Dz Dz
Dziecko Dziecko
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Poczujesz złość i podniesionym
Ty
głosem zaczniesz narzekać na
niesolidność i nieodpowiedzialność
swoich współpracowników.
R
Rodzic
Prezes:
Znowu nie udało Ci się zrealizować
D
tego raportu na czas. Powinien być
na moim biurku dzisiaj rano.
Dorosły
TY:
No właśnie! Do czego to podobne.
Zaraz pociągnę Jana do
odpowiedzialności, jak tylko Dz
Dziecko
sprawdzę dlaczego nie ma go jeszcze
w pracy. Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Chcesz się dowiedzieć czegoś
więcej i spokojnym głosem
Ty
zapytasz: o jakie sprawozdanie
chodzi, kto miał je przygotować i na
kiedy. R
Rodzic
Prezes:
D
Znowu nie udało Ci się zrealizować tego
raportu na czas. Powinien być na moim
biurku dzisiaj rano.
Dorosły
TY:
Rozumiem, że chodzi Ci o raport
budżetowy. Jan jest odpowiedzialny
za jego przygotowanie. Zaraz
Dz
Dziecko
sprawdzę i dam Ci znać.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Poczujesz ścisk w gardle, pieczenie
w żołądku oraz ogromny niepokój i
Ty
niepewnym głosem zaczynasz się
skarżyć, jak bardzo się starasz, a
jednak nie jest to doceniane przez R
Rodzic
twoich przełożonych.
D
Prezes:
Znowu nie udało Ci się zrealizować tego
raportu na czas. Powinien być na moim Dorosły
biurku dzisiaj rano.
Dz
TY:
….
Dziecko
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

D
Dorosły
R
STRATEGIE i PROCEDURY
„TU I TERAZ”
Rodzic
OPINIE, REGUŁY,
WARTOŚCI, PRZEKONIA
Dz
Dziecko
ENERGIA, PRAGNIENIA,
POTRZEBY, INTUICJA
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Prezes Ty
R Tak długo jak transakcje są R
Rodzic równoległe, komunikacja Rodzic
może trwać w
nieskończoność.
D Skrzyżowanie transakcji D
Dorosły powoduje przerwanie Dorosły
komunikacji i jej ponowne
nawiązanie jest możliwe
Dz Dz
wtedy, gdy jedna lub dwie
osoby zmienią stan Ja.
Dziecko Dziecko
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

D Analiza
Dorosły
Transakcyjna
R Aspekty stanów JA
Rodzic
Opiekuńczy (+) Ratownik (-) Dz
Normatywny (+) Prześladowca (-) Dziecko
Przystosowane (+)
Podporządkowane (-)
Zbuntowane (-)
Spontaniczne (+)
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Stan Ja Rodzic występuje w dwóch przejawach: Rodzica
R
Opiekuńczego i Rodzica Normatywnego.
Rodzic
Opiekuńczy (+) Ratownik (-)
Normatywny (+) Prześladowca (-)
Będąc w Rodzicu Opiekuńczym: troszczymy się o innych, wspieramy ich,
radzimy, dajemy przyzwolenia, motywujemy, dodajemy odwagi.
Ratownik – Aspekt negatywny
Ujawnia się, gdy udzielający pomocy nie bierze pod uwagę moŜliwości
radzenia sobie drugiej osoby, np.:Ratownik udziela pomocy, ale nie
posiada odpowiednich kompetencji i sposób jego działania moŜe
przynieść osobie więcej szkód niŜ korzyści (np. kolega w pracy tłumaczy
drugiemu koledze jakieś zagadnienie, choć sam nie ma pełnej wiedzy na
ten temat).
Będąc w Rodzicu Normatywnym: ustanawiamy normy, stawiamy granice,
określamy hierarchię wartości, ustalamy reguły funkcjonowania,
nakazujemy, zakazujemy, wyraŜamy opinie o innych i o świecie,
mówimy innym co jest dobre, a co złe, sugerujemy innym co powinni, a
czego nie powinni robić.
Prześladowca – Aspekt negatywny
Negatywny aspekt tego stanu to takie ustanawianie norm, którego celem
nie jest ochrona innych, ale poddawanie ich krytyce, karaniu, poniŜeniu,
wyśmianiu, pomniejszeniu ich wartości, np.: „trzeba to wykonać szybko,
bo tak Zarząd zdecydował”
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Stan Ja Dziecko występuje w dwóch przejawach: Dziecka Dz
Spontanicznego i Dziecka Przystosowanego. Dziecko
Przystosowane (+)
Dziecko Spontaniczne: wyraŜa emocje podstawowe, takie jak: złość, strach, smutek, radość, Podporządkowane (-)
odbiera świat i wchodzi w kontakt ze światem na poziomie odczuć zmysłowych, wraŜeń, jest Zbuntowane (-)
twórcze, jest otwarte, opiera się na intuicji, podejmuje ryzyko zmiany, wychodzi poza schematy Spontaniczne (+)
myślowe, pokazuje osobę taką jaką ona jest – ze wszystkimi wadami i zaletami, jest autentyczne,
jest zaangaŜowane – robi rzeczy z pasją, z namiętnością, przejawia autonomię wobec innych.
Aspekt negatywny
Bywa tak, Ŝe będąc w Dziecku Spontanicznym ludzie mogą dąŜyć do zaspokojenia własnych
potrzeb, Ŝe nie uwzględniają sygnałów zagroŜenia i naraŜają się na niebezpieczeństwo – na
wypadek, skaleczenie, chorobę, utratę majątku, bankructwo. Wtedy mówimy o negatywnym
aspekcie bycia w stanie Ja Dziecko Spontaniczne.
Do funkcji Dziecka Przystosowanego naleŜy: przestrzeganie norm i reguł, dostosowanie się do
warunków otoczenia, stosowanie reguł grzecznościowych, rozwijanie strategii, które pozwolą
uzyskać to, co osoba chce.
Aspekt negatywny – Dziecko Zbuntowane i Dziecko Podporządkowane
Osoby występujące z pozycji Dziecka Zbuntowanego są często: agresywne, niezadowolone,
przeciwstawiające się, prowokacyjne, niezręczne, mają trudności z podporządkowaniem się i
uznaniem autorytetu innych osób, szukają zaczepki.
Osoba w stanie Dziecka Podporządkowanego: przesadnie podporządkowuje się normom i
zasadom, nie biorąc siebie pod uwagę i zaprzeczając własnym aspiracjom, jest do przesady
skrupulatna w wypełnianiu obowiązków, minimalizuje swoje zdolności i swoją umiejętność
radzenia sobie zdając się ślepo na innych, nie bierze odpowiedzialności za to co jej się przydarza,
nie doświadcza poczucia sprawczości, ma rozbudowane poczucie winy, moŜe przypisywać sobie
odpowiedzialność za błędy przez siebie nie popełnione, obniŜa waŜność własnych potrzeb albo
nie jest ich świadoma, nie komunikuje swoich potrzeb wprost, wyraŜa się w sposób mało
zrozumiały dla innych, gubi się w swoich myślach, inni ludzie mogą łatwo na nią wpływać, ma
trudności w wyraŜaniu własnych opinii, łatwo jest jej powtarzać opinie innych.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

D
Dorosły
Stan Ja Dorosły
Stan Ja Dorosły nie dzieli się na podsystemy. Zachowania pochodzące
z tego stanu są reakcją na sytuację „tu i teraz”, w której osoba
wykorzystuje swoje moŜliwości. Charakterystyczną cechą Dorosłego
jest to, Ŝe działa on bez załoŜeń oraz bez iluzji – co oznacza
nastawienie na proces dowiadywania się i weryfikacji.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”,
czyli doświadczymy jak wygląda komunikacja z
dzieckiem, dorosłym i rodzicem
Prezes (mężczyzna):
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego raportu na czas.
Powinien być na moim biurku dzisiaj rano.”
R R
Rodzic Rodzic
Z jakiego poziomu
padło to stwierdzenie?
D D
Do którego poziomu
Dorosły Dorosły
Dz Dz zostało skierowane?
Dziecko Dziecko
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”
Prezes (mężczyzna):
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego raportu na czas.
Powinien być na moim biurku dzisiaj rano.”
Instrukcja
1. Proszę dobrać się w 3-osobowe grupy.
2. Proszę ustalić kto będzie osobą A, B i C.
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”
Prezes (mężczyzna):
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego raportu na czas.
Powinien być na moim biurku dzisiaj rano.”
Instrukcja
1. Proszę dobrać się w 3-osobowe grupy.
2. Proszę ustalić kto będzie osobą A, B i C.
3. Każda runda trwa 5 minut:
2 minuty – scenka i 3 minuty – podsumowanie
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”
Prezes (mężczyzna):
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego raportu na czas.
Powinien być na moim biurku dzisiaj rano.”
RUNDA 1
A – Prezes
B – Kobieta/Lider (Rodzic)
C – Obserwatorka
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”
Prezes (mężczyzna):
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego raportu na czas.
Powinien być na moim biurku dzisiaj rano.”
RUNDA 2
A – Obserwatorka
B – Prezes
C – Kobieta/Lider (Dorosły)
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”
Prezes (mężczyzna):
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego raportu na czas.
Powinien być na moim biurku dzisiaj rano.”
RUNDA 3
A – Kobieta/Lider (Dziecko)
B – Obserwatorka
C – Prezes
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Jedna osoba – jeden Stan Ja”
Podsumujmy:
Jaką wartość wnosi komunikacja
wychodząca z danego stanu Ja?
Na co trzeba uważać?
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

ĆWICZENIE:
„Stany Ja – wykorzystanie pełnego repertuaru”
Zapraszamy ochotniczki.
Prezes (mężczyzna):
„Kobiety są takie uczuciowe! Nie potrafią
nad sobą panować. Ty też masz z tym
kłopot.”
lub
„Znowu nie udało Ci się zrealizować tego
raportu na czas. Powinien być na moim
biurku dzisiaj rano.”
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

Lider - pełna kobiecość,
czyli w jaki sposób kobieta-lider może
wykorzystywać analizę transakcyjną w komunikacji
Wnioski?
Co będę robić inaczej?
Przeczytaj licencję na:
http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.

„Kobiecość jest wielkim darem
i zasługuje, by tak ją traktować”
– Harriet Rubin, Księżna
DZIĘKUJEMY ZA UWAGĘ
Prezentacja powstała na podstawie ksiąŜki: Przeczytaj licencję na:
Analiza Transakcyjna w Zarządzaniu http://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.5/pl/
Uznanie autorstwa-Bez utworów zaleŜnych 2.5 Polska
ISBN 83-7230-042-9
(cc) Mind Partners – Europejska Grupa Mentorów i Coachów Certyfikowanych.