3e   deel
Beloningssysteem in de hersenen• Beloningsysteem:  evolutionairoverlevingdopamine  afgifteprettig gevoel
Dopamine systeem
Geheugen sytemen
WerkdiaADHD en verslaving Waarom jongeren met ADHD sneller verslaafd raken: In onze hersenen bevindt zich een beloningssys...
werkdia•   Een kind met een kwetsbare aanleg, hoeft niet in de fout te gaan. ADHDers in de pubertijd    leven vaak in een ...
•   De drie tot nu toe bekende circuits die je als regulatiesysteem kan zien:•   Beweging/motoriek: als dit ontregelt raak...
•   De omgeving heeft dus invloed op het ontwikkelen van de hersenstructuur. Een    steunende voorspelbare omgeving met co...
dopamine en informatie overdracht:•   Dopamine zorgt ook voor informatieoverdracht. Dit werkt bij ADHD dus niet goed. Voor...
Werkdia beloningssysteem•   Beloning is leuk. Dat komt doordat bij beloning en andere plezierige dingen dopamine vrijkomt....
Dopamine niveau:links leuke dingen; rechts drugs
Werkdia dopamine/drugs•   Als iemand drugs neemt, komt er een hoeveelheid dopamine vrij die veel groter is dan het lichaam...
•   Meso cortical circuit transporteert dopamine van de VTA naar de prefrontale cortex: dit gebied zorgt voor    het remme...
• The science is pretty clear on this, that in ADHD  we lack dopamine (and probably have wider  variations of nor-adrenali...
Werkdia dopamine/verslaving.thrillseeking              behavior •   The lack of dopamine and variations in nor-adrenaline/...
Puberteit: kans op verslaving is groter dan bij “normale”kinderen• Verslavende stoffen beïnvloeden de  neurotransmitters -...
Disruptieve stoornissen• ODD (Oppositional Defiant Disorder)• CD (Conduct Disorder)• Belangrijkste verschil: lichamelijk g...
ODD•   Tegen gezag•   Gauw boos•   Wil altijd zijn zin•   Hatelijk, wraakzuchtig•   Doet expres niet wat jij wil•   Niet f...
ODD/CD• Kinderen met ODD: Er is een stilstand in het socialisatieproces. Ze blijven  als het ware steken in de koppigheids...
ODD en ontwikkeling• Blijven steken koppigheidsfase peuter:  afzetten tegen het gezag• Lage prikkeldrempel: niet snel  ang...
•   ODD kan al tussen de 4 en 7 jaar voorkomen. Hoe eerder het onderkend wordt, hoe beter het is.• Genetische factoren: er...
ODD/CD Bovendien• Lager activiteiten niveau hersenen.=> op zoek  naar prikkels.• Weinig angst en stress gevoel=> niet bang...
CD•   Geen respect voor anderen/normen•   Agressie component:•   Verbaal agressief•   Fysiek agressief•   Relationeel agre...
• CD• Anti sociaal: normen  overtredend
Serotonergic system
Serotonine: neurotransmitter• directe invloed op onze  stemming, slaap, emotie, seksuele activiteit  en eetlust• Bij te we...
mogelijk•    In the image below you can see that the neurotransmitters released from    the left neuron that remain in the...
Werkdia: voorbeeld CD
Werkdia voorbeeld CD 2
ODD/CD• ODD vroege starter          (4 -7 jr, agressiever, vaak combi met ADHD, grotere kans op CD)• ODD late starter   (r...
Waarom is omgeving belangrijk?• “Bedreigende omgeving” (lees verwarrend, onvoorspelbaar)  kan leiden tot hersenfunctiesto...
Omgevingsfactoren ODD/CD• Onstaansfactoren in de hersenen worden  soms “gevoed” door het gezin: de  gezinssituatie kan ris...
• Sociaal economische problemen• Gezinsinteractie: huiselijk geweld, misbruik• Psychische problemen van ouders
Omgeving vervolg• Vrienden: de verkeerde vrienden immers  afgewezen bij gewone kinderen• Risico zoeken kick, maar ook be...
• Daarnaast is er een lage prikkeldrempel in hun  hersenen: ze zijn niet snel  angstig/opgewonden.• Er zijn extra sterke p...
ADHD/ODD Proefversie 3e deel
ADHD/ODD Proefversie 3e deel
ADHD/ODD Proefversie 3e deel
ADHD/ODD Proefversie 3e deel
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

ADHD/ODD Proefversie 3e deel

1,235

Published on

deel 3 proefversie

0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total Views
1,235
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Transcript of "ADHD/ODD Proefversie 3e deel"

  1. 1. 3e deel
  2. 2. Beloningssysteem in de hersenen• Beloningsysteem: evolutionairoverlevingdopamine afgifteprettig gevoel
  3. 3. Dopamine systeem
  4. 4. Geheugen sytemen
  5. 5. WerkdiaADHD en verslaving Waarom jongeren met ADHD sneller verslaafd raken: In onze hersenen bevindt zich een beloningssysteem. Dit hebben we nodig om te overleven. Onze drive om voedsel te zoeken en seks te hebben is cruciaal voor overleving van de soort. Bij voedsel eten geven de hersenen een positief signaal af. Dit worden automatische circuits in onze hersenen. Signaal ( je vervelend/hongerig)-actie- beloning (namelijk prettig voelen, verzadigd van het eten). Bij de beloning volgt dopamineafgifte, dat het beloningsysteem prikkelt. Baby huilt-moeder knuffelt-dopamine afgifte mmm jammie. Geeft een goed gevoel. Ook een compliment kan dit bewerkstelligen, net als iets leuks kopen enz. Er zijn stoffen die meer invloed op het dopamine systeem hebben dan andere. Bijv: koffie, alcohol, heroïne, nicotine. Bij een vervelend gevoel wil je meer dopamine. Nadeel van dopamine, er treedt gewenning op. Het aantal dopaminereceptoren neem t af, waardoor je minder gevoelig wordt voor het effect Naast dit automatische proces, staan “gecontroleerde processen: deze processen worden gecontroleerd door de EF’s. Helaas vertoont dit controlesysteem gebreken bij mensen met ADHD/ODD. Dus ADHD/ODD die gestrest door het leven gaan, zoekt deze stoffen om zich goed te voelen en moet dáár dan een rem op zetten met een kapot remsysteem.
  6. 6. werkdia• Een kind met een kwetsbare aanleg, hoeft niet in de fout te gaan. ADHDers in de pubertijd leven vaak in een stressvolle omgeving. Vaak wordt er al jarenlang negatief op hen gereageerd. Hun gedrag, hoe goed bedoeld misschien, wordt heel vaak niet goed begrepen.• Op dat moment loopt de jongere een groter risico. Hij kan op zoek gaan naar een beter gevoel (= beloning) bij inname van verslavende stoffen kan dit leiden tot regulatieproblemen in bepaalde hersensystemen.• In dit geval raakt het systeem dat zorgt voor een tevreden gevoel ( door eten, drinken, leuke dingen kopen, seks, enz.) en verzadiging uit evenwicht. De “nu-is-het-genoeg- thermostaat werkt gebrekkiger dan bij ons.• Wat je meemaakt, komt uiteindelijk als een circuit in de hersenen. Deze circuits bestaan uit automatisch ingeslepen deelprocessen en een controlemechanisme dat daar een rem op zet. Deze circuits kunnen ontregeld raken, met verschillende gevolgen.
  7. 7. • De drie tot nu toe bekende circuits die je als regulatiesysteem kan zien:• Beweging/motoriek: als dit ontregelt raakt, treedt parkinson op• Cognitieve functies als aandacht: als die ontregeld raken treedt AD(H)D op• De executieve functies/limbisch systeem: bij ontregeling treedt verslaving op.• Alle 3 deze systemen werken op dopamine. In elk systeem heeft het een andere werking, maar bij ADHD zien we dat de dopamine opname tussen de neuronen niet optimaal is.
  8. 8. • De omgeving heeft dus invloed op het ontwikkelen van de hersenstructuur. Een steunende voorspelbare omgeving met consistente bekrachtiging zal een positieve invloed hebben op de ontwikkeling van hersenstructuren die moeten zorgen voor het motivationele systeem.• Een bedreigende omgeving zal anderzijds zorgen voor de ontwikkeling van hersen functie stoornissen.• Gedrag wordt bestuurd door 2 systemen:• BAS behavioral activation system: gericht op het verkrijgen van beloning• BIS behavioral inhibition system: gericht op het vermijden van straf• Bij ADHD is het BAS meer ontwikkeld dan het BIS. Volgens Barkley is het gebrekkige remsysteem, de slechte inhibition DE oorzaak van ADHD gedrag. Het BIS werkt door serotonine en ook deze huishouding is niet goed bij kinderen met ADHD. Hierin overlappen ADHD en ODD, omdat ook daar de serotonitine huishouding niet goed is.• Kinderen met ODD/CD hebben ook een slecht gereguleerde serotonine huishouding
  9. 9. dopamine en informatie overdracht:• Dopamine zorgt ook voor informatieoverdracht. Dit werkt bij ADHD dus niet goed. Voorbeeld: je wilt je sokken aantrekken. Je hersenen sturen signalen naar je voet om die op te tillen en naar je handen om de sok om te vouwen en hem om je voet te doen. Bij een kind met adhd gaat er bij deze prikkel onderweg dus info verloren. De opdracht vanuit de hersenen komt echt niet goed en. Het kan dus zomaar gebeuren dat het kind met één sok aan beneden komt, de sok misschien nog maar half om de ene voet, en de andere sok in zijn hand.
  10. 10. Werkdia beloningssysteem• Beloning is leuk. Dat komt doordat bij beloning en andere plezierige dingen dopamine vrijkomt. Er komt vooral dopamine vrij bij dingen die leuker zijn dan verwacht of waarvan je vindt dat die beter en leuker zijn dan in het verleden. Stel je voor: je wilt een kauwgumbal uit een automaat, je doet er geld in en in plaats van 1 komen er 2 ballen uit. Dat geeft een dopamine boost. Stelje doet er nog een muntje in en nu komt er maar 1 bal uit, dan maakt je brein geen excessieve hoeveelheid dopamine aan. De bal smaakt wel goed, maar het is niet “beter dan verwacht”• Als er de volgende keer géén bal uitkomt, maakt je brein zelfs minder dopamine aan dan normaal. Zo leer je dus: je hersenen leren wat beter is, wat dus eerst moet en wat later kan. Je hersenen verwachten dat nieuwe beloningen misschien beter zijn dan de oude, al bekende.
  11. 11. Dopamine niveau:links leuke dingen; rechts drugs
  12. 12. Werkdia dopamine/drugs• Als iemand drugs neemt, komt er een hoeveelheid dopamine vrij die veel groter is dan het lichaam aan kan. Daardoor denken je hersenen dat de beloning veel groter is dan ooit verwacht. Ook al is dit bij herhaling niet echt zo.• Het brein denkt ook dat de drug dus hoog op de survivallist moet, want daar was de dopamine afgifte immers in de eerste plaats voor: honger- prikkel om te jagen- eten-dopamine/goed gevoel. De hersenen zetten de drug steeds hoger in de rangorde van producten nodig om te overleven, ook al is dit niet zo.• Bij jongeren met ADHd zijn de dopamine receptoren minder gevoelig en er komt minder dopamine vrij. Pas bij de enorme hoeveelheid die de hersenen loslaten als je drugs gebruikt, voelen zij een groot effect.
  13. 13. • Meso cortical circuit transporteert dopamine van de VTA naar de prefrontale cortex: dit gebied zorgt voor het remmen van impulsiviteit, emotie en reacties• Mesolimbisch circuit: transporteert dopamine van de Ventral Tegmental Area (VTA) naar de Nucleus Accumbens. Dit gebied speelt een rol bij cognitie, motivatie, en drugsverslaving
  14. 14. • The science is pretty clear on this, that in ADHD we lack dopamine (and probably have wider variations of nor-adrenaline/nor-epinephrine too which accounts for our variations in hyper/slothful activity). The genes involved (around seven), including some common to those involved in addiction, seem to lead to us too quickly re-absorbing (re-uptaking) the dopamine before it has a chance to do its job. Since dopamine is responsible for mental stimulation, reward and interest we are under- stimulated.
  15. 15. Werkdia dopamine/verslaving.thrillseeking behavior • The lack of dopamine and variations in nor-adrenaline/nor-epinephrine, leads us to seek stimulation. Like someone in the desert desparately seeking water, our minds are on a mission to quench our stimulation thirst. Almost universally we love information, debate, ideas and variety. I never eat the same meal in a restaurant twice and used to spend hours looking for the perfect restaurant on holiday. We tend to become addicted to those activities and substances that make up for this deficit. Typical addictions and addictive behaviours include: • Drug Taking - like cannabis, alcohol, cocaine, nicotine. Some US detox clinics suggest that 70% of their patients are undiagnosed ADHD. • Electronic Play - like Internet browsing (inc. porn), TV, computer games. Nearly as rewarding in dopamine as drugs • Dangerous pursuits - Fast driving, extreme sports, affairs, gambling, crime. All boost adrenaline and hence dopamine • Eating and drinking - Evidence is growing to say that obesity is linked to ADHD. Many people with ADHD abuse alcohol and caffeine in coffee, red bull, coke etc. • As the years with ADHD progress, more and more tasks may fall into the "been there, done that" category and become less interesting and engaging for us. We learn early about the stimulation we get from a deadline from procrastinating so often in getting things done. We realise that deadlines work for us, giving us the extra focus we need to get work done, the problem is the stress involved and the occasional failures to meet them. • This stimulation seeking nature however leads us to invent new ways to get things done (often involving less time and effort!), to finding new solutions, going on new adventures, creating new businesses, starting new activities and creating new art.
  16. 16. Puberteit: kans op verslaving is groter dan bij “normale”kinderen• Verslavende stoffen beïnvloeden de neurotransmitters - gamma-aminoboterzuur (GABA), glutamaat, dopamine en opioïden zodanig, dat de gebruiker afhankelijk wordt van de stof.• Psychische factoren zoals impulsiviteit, instabiele zelfwaardering, een antisociale persoonlijkheid en het onvermogen om met angst en depressie om te gaan, dragen bij aan het ontstaan van verslaving: allemaal factoren die bij ADHD/ODD sterker spelen.
  17. 17. Disruptieve stoornissen• ODD (Oppositional Defiant Disorder)• CD (Conduct Disorder)• Belangrijkste verschil: lichamelijk geweld
  18. 18. ODD• Tegen gezag• Gauw boos• Wil altijd zijn zin• Hatelijk, wraakzuchtig• Doet expres niet wat jij wil• Niet flexibel• Ergert anderen opzettelijk• Is zelf niet fout
  19. 19. ODD/CD• Kinderen met ODD: Er is een stilstand in het socialisatieproces. Ze blijven als het ware steken in de koppigheidsfase; afzetten tegen het gezag en in alles hun zin willen hebben.
  20. 20. ODD en ontwikkeling• Blijven steken koppigheidsfase peuter: afzetten tegen het gezag• Lage prikkeldrempel: niet snel angstig/opgewonden
  21. 21. • ODD kan al tussen de 4 en 7 jaar voorkomen. Hoe eerder het onderkend wordt, hoe beter het is.• Genetische factoren: erfelijkheid lijkt samen te hangen met het ontstaan van de gedragsstoornis.• Temperament lijkt mee te spelen( biologisch bepaald)• Neurochemie speelt mee: serotonine niveau
  22. 22. ODD/CD Bovendien• Lager activiteiten niveau hersenen.=> op zoek naar prikkels.• Weinig angst en stress gevoel=> niet bang voor straf.• Lage frustratiedrempel• weinig flexibel
  23. 23. CD• Geen respect voor anderen/normen• Agressie component:• Verbaal agressief• Fysiek agressief• Relationeel agressief
  24. 24. • CD• Anti sociaal: normen overtredend
  25. 25. Serotonergic system
  26. 26. Serotonine: neurotransmitter• directe invloed op onze stemming, slaap, emotie, seksuele activiteit en eetlust• Bij te weinig afgifte: agressiever gedrag
  27. 27. mogelijk• In the image below you can see that the neurotransmitters released from the left neuron that remain in the synaptic gap and dont bind to receptors on the right neuron, are being degraded by the monoamine oxidase enzyme (pacman). the enzyme monoamine oxidase will degrade the serotonin, norepinephrine, and dopamine in the brain.
  28. 28. Werkdia: voorbeeld CD
  29. 29. Werkdia voorbeeld CD 2
  30. 30. ODD/CD• ODD vroege starter (4 -7 jr, agressiever, vaak combi met ADHD, grotere kans op CD)• ODD late starter (rond 13e jaar, betere prognoses)
  31. 31. Waarom is omgeving belangrijk?• “Bedreigende omgeving” (lees verwarrend, onvoorspelbaar) kan leiden tot hersenfunctiestoornissen.• Opvoedingsstijl: (hard straffen, disciplineren)
  32. 32. Omgevingsfactoren ODD/CD• Onstaansfactoren in de hersenen worden soms “gevoed” door het gezin: de gezinssituatie kan risico factor of beschermende factor zijn.• Gebrekkige sturing van de ouders, onvoldoende duidelijke regels,• Streng straffen• Onvoorspelbaar straffen,enz.
  33. 33. • Sociaal economische problemen• Gezinsinteractie: huiselijk geweld, misbruik• Psychische problemen van ouders
  34. 34. Omgeving vervolg• Vrienden: de verkeerde vrienden immers afgewezen bij gewone kinderen• Risico zoeken kick, maar ook bevestiging• Op zoek naar ”goed gevoel”
  35. 35. • Daarnaast is er een lage prikkeldrempel in hun hersenen: ze zijn niet snel angstig/opgewonden.• Er zijn extra sterke prikkels nodig. Ook kennen ze weinig angst.

×