Bn. bjij

521 views
428 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
521
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
2
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Bn. bjij

  1. 1. Կատարեց`Գրգոր Հովակիմյան 11-3 դաս.
  2. 2. XX դարի 60-ականներին մի խումբհետազոտողներ եկան այն եզրակացության, որճառագայթվածին առողջ սինգեն մկից ստացվածողնուղեղային բջիջների մահացու չափաբաժնիներերակային ներմուծումը բերում է փայծաղումարյունաստեղծ, դիֆերենցված բջիջներիգաղութների զարգացման: Հետագայում Ա.Ֆրիդենշտեյնը աշխատակիցների հետապացուցեց, որ ողնուղեղում, բացիարյունաստեղծ բնային բջիջ-ներից, կան նաևստրոմալ բնային բջիջներ, որոնքկուլտիվացման ժամանակ ձևավորում ենֆիբրոբլաստանման բջիջների գաղութներ:Նմանատիպ գաղութների պատվաստումըհանգեցնում է ոսկրային կամ ճարպայինհյուսվածքի ձևավորման :
  3. 3. Բնային բջիջների անվանումնառաջարկել է ռուսհյուսվածաբան Ա.Մաքսիմովը, 1908 թ., նաև«Stammzelle» հասկացությունը, որը բնորոշվում է որպեսլիմֆոցիտ, որպես բջիջ :
  4. 4. 1981-ին ամերիկացի կենսաբան ՄարտինԷվանսը մկների բլաստոցիստերից առաջինանգամ չդիֆերենցված ՑԲ-իպլյուրիպոտենտ հոսքագծեր անջատեց:1988-ին Դ. Թոմսոնը և Դ. Գերհարդնանջատեցին սաղմնային ՑԲ-ի«անմահ» հոսքագծեր: Այդհայտնագործությունը«Գիտություն» («Science») ամսագիրըներկայացրեց որպես մի իրադարձություն,որը հավասարազոր է մարդկության մեծնվաճումների` երկշղթա ԴՆԹ-ի կամմարդու գենոմի ծածկագրիհայտնաբերմանը և 1999 թվականնանվանեց«ցողունային բջիջների տարի» :
  5. 5. Սաղմնային բնային բջիջներ Սոմատիկ բնային բջիջներ Սաղմնային բնային բջիջները ունակ Սոմատիկ ցողունային բջիջներնեն անսահմանափակ ժամանակով օժտված են դիֆերենցմանպահպանվել կուլտուրայում և սահմանափակ հնարավորություններովանհրաժեշտության դեպքում և, հավանաբար, սահմանափակդիֆերենցվել` վերածվելով հասուն պրոլիֆերատիվ ներուժով: Բուժմանօրգանիզմի բոլոր տեսակի բջիջների : նպատակով վերջիններիս օգտագործման համար կարևորվում է սոմատիկ բնային բջջի ճկունությունը` տարատեսակ բջիջների վերածվելու համատեքստ- կախյալ դիֆերենցման հատկությունները: ունակ են անսահմանափակ ժամանակով պահպանվել կուլտուրայում և անհրաժեշտության դեպքում դիֆերենցվել` վերածվելով հասուն օրգանիզմի բոլոր տեսակի բջիջների :
  6. 6. ա) տոտիպոտենտ բջիջների• Որոնք կարող են ձևափոխվել սաղմնային և հետսաղմնայինբջիջներիբ) պլյուրիպոտենտ բջիջներ• Որոնք ունակ են ձևափոխվելու սաղմի բջիջների: Դրանց շարքին են դասվում սաղմնային բնային բջիջները, սեռական առաջնային և սաղմնային կարցինոմարների բջիջները:գ) այլ տեսակի բնային բջիջներ,• որոնք տեղակայված են հասուն օրգանիզմի հյուսվածքներում և կոչվում են հասուն կամ հյուսվածքային բնային բջիջներ (adult stem cells): Դրանք տարբերվում են դիֆերենցման հնարավորություններով` մուլտիպոտենտից մինչև ունիպոտենտ:
  7. 7. • Սաղմնային • Ֆետալ • Հասուն օրգանիզմի Գտնվում են Հղիության հասունՎերցվում է արհեստական ընդատման օրգանիզմիսաղմիսաղմնահեղու փորձանմուշն հյուսվածք-կից երից ներում անջատված
  8. 8. Սաղմնային Բժշկությանը հետաքրքրող ու գորշնական սաղմնայինՄեզենխիմաին բջիջներ Արյունաստեղծ
  9. 9. Բժշկագիտության վերջին ձեռքբերումների շնորհիվ բուժման մոտեցումների շարքըհամալրվել է ևս մեկով` բջջային տեխնոլոգիաներով, մասնավորապես, բնային բջիջներիմիջոցով տարբեր հիվանդությունների բուժման նոր եղանակներով: Բնային բջիջներիկիրառման շնորհիվ ստեղծվել է բժշկության նոր բնագավառ` վերականգնողական(ռեգեներատիվ) բժշկությունը: Եթե վիրաբուժության հիմքում ընկած է«ավելորդիհեռացումը», ապա դրան հակառակ վերականգնողական բժշկությունը գործում է«բացակայող բաղադրամասի լրացման» սկզբունքով: Վերջինս ներառում է էնդոգեն բնայինբջիջների -ի ակտիվացման կամ բջջային բուժման (բջիջների փոխպատվաստման) եղանակովվնասված հյուսվածքի վերականգնումը, երիտասարդության երկարաձգումը և հիվանդներիկյանքի որակի բարելավումը :
  10. 10. Չնայած սաղմնային բնային բջիջների առավելությանը, մի շարքհանգամանքներ սահմանափակում են բուժման նպատակովվերջիններիս թերապևտիկ կիրառումը մոտ ապագայում, մինչդեռարյունաստեղծ կամ մեզենխիմային բնային բջիջներիաուտոփոխպատվաստման եղանակները արդեն հաջողությամբկիրառվում են վերջույթների իշեմիայի և սրտամկանի ինֆարկտիբուժման նպատակով: Նշենք, որ արյունաստեղծ և մեզենխիմայինբնային բջիջները տեղակայված են հիմնականում ոսկրածուծում ևճարպային հյուսվածքում, որտեղ և վերածվում են արյան ձևավորտարրերի:Ի հաշիվ վերջիններիս ճկունության և բազմապոտենտության(մուլտիպոտենտության), վնասված օրգանի և հյուսվածքիմիկրոշրջապատում նրանք ունակ են վերածվելու օրգաններինհատուկ բջիջների (կարդիոմիոցիտներ, կենտրոնական նյարդայինհամակարգի հյուսվածքի բջիջներ, հեպատոցիտներ, անոթայինէնդոթելիումի բջիջներ և այլն) :
  11. 11. Մի շարք երկրներում էթիկական և ազգայինառանձնահատկություններից ելնելով, արգելվածէ ֆետալ ՑԲ-ների ստացումը և կիրառումը:Ներկայումս ՑԲ-ներն առավել հաճախ ստացվումեն պորտալարից: Նման ՑԲ-ները, որպեսողնուղեղի փոխպատվաստմանայլընտրանք, կիրառվել են1988թ., Փարիզում, Ֆանկոնիիսակավարյունությամբ տառապող երեխայինփոխպատվաստել էին քրոջ պորտալարիցանջատված ՑԲ-ներ: Վիրահատությունը հաջողավարտ ունեցավ, որը հիմք դարձավ ողջաշխարհում կատարելու հարյուրավորհետազոտություններ, ստեղծվեցինպորտալարային արյան բանկեր` նախ ԱՄՆ-ումև Եվրոպայում, ապա Ռուսաստանում և այլերկրներում:
  12. 12. Այսպիսով, ընդհանրացնելով վերոհիշյալը կարելի է փաստել, որվերականգնողական բժշկությանը մեծ ապագա է սպասվում, սակայն այդոլորտի բոլոր հետագա նվաճումները և զարգացումները պետք է ընթանան ըստհամաշխարհային բժշկական ասոցիացիայի Հելսինկյան դեկլարացիայի, որումասվում է.«Անհատի շահերը և բարօրությունը պետք է գերակայենհասարակության և գիտության շահերից»:
  13. 13.  Համացանց, որտեղ` տարբեր կայքերում ու բժշկակակենսաբանական կայքերում տեղեկության աղբյուր հանդիսացել են հետևյալ գրականության ցանկում նշված գրքերի քաղվածքները. Maximow A. The Lymphocyte as a stem cell common to different blood elements in embryonic development and during the post-fetal life of mammals (1909). Originally in German: Folia Haematologica 8.1909, 125-134. English translation: Cell Ther Transplant. 2009;1:000032.01.doi:10.3205/ctt-2009-en-000032.01. Till J.E., McCulloch E.A. A direct measurement of the radiation sensitivity of normal mous bone marrow cells. Rad. Res. 1961, 14: 213-222. Metcalf D., Moor M.A. Haemopoietic cells. London, 1971, p. 475. Friedenstein A.Ya. Cell Tissue Kinet. 1970, 3:397. Корочкин Л.И. Биология индивидуального развития. М., 2002, 500 с. Репин В.С., Ржанинова А.А., Шаменков Д.А. Эмбриональные стволовые клетки: фундаментальная биология и медицина. М., 2002, 372 с. Erdo F., Buhrle C., Blunk J., Hoehn M. et al. Host-dependent tumorogenesis of embrionic stem sell transplantation in experimental stroke Journal of Cerebral Blood Flow and Methabolism, 2003, v. 23, p. 780-785. Oringanje C., Nemecek E., Oniyangi O. Hematopoietic stem cell transplantation for children with sickle cell disease. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2009, Issue 1. Art. No.: CD007001. DOI: 10.1 00214651858. CD007001. pub2. Siddiq S., Pamphilon D., Brunskill S., Doree C., Hyde C., Stanworth S. Bone marrow harvest versus peripheral stem cell collection for haemopoietic stem cell donation in healthy donors Cochrane Database of Systematic Reviews, 2009, Issue 1, Art. No.: CD006406. DOI: 10.100214651858.CD006406.pub2.

×