Your SlideShare is downloading. ×
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Patrimonio inmaterial talasonimia
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Patrimonio inmaterial talasonimia

48

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
48
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. Patrimonio InmaterialPatrimonio InmaterialPatrimonio:Patrimonio: Conxunto de bens queConxunto de bens queconforman a herdanza cultural dunhaconforman a herdanza cultural dunhacomunidade.comunidade.Inmaterial:Inmaterial: que non ten entidade física e nonque non ten entidade física e noné material.é material.
  • 2. O NOSO PATRIMONIOO NOSO PATRIMONIOINMATERIALINMATERIAL• Enténdense por Patrimonio Inmaterial:os empregos, representacións,expresións, coñecementos e técnicas, —xunto cos instrumentos, obxectos,artefactos e espazo asociados a esaprácticas— que as comunidadesrecoñezan como parte integrante do seupatrimonio cultural.
  • 3. PATRIMONIO ONOMÁSTICOPATRIMONIO ONOMÁSTICO• Os nomes comúns, apelativos ou xenéricos, sonmotivo de estudo de dicionarios, os propiosconstitúen materia de enciclopedia.• Os topónimos son obxectos culturais quetransmiten a maxia da terra cunha soleiramilenaria de auténticos fósiles.• A toponomástica é unha ciencia patrióticaporque se nutre dun patrimonio inalienable,inseparable da terra. Un patrimonio, por sorte,non suxeito á especulación que tan a miúdomalversa a nosa paisaxe.• Vicenç M. Roselló i Verger
  • 4. ONOMÁSTICAONOMÁSTICAA disciplina Lingüística que se ocupa doestudo dos nomes propios denomínaseOnomástica, e divídese en:• Toponimia estuda os nomes de lugar.• Talasonimia, nomes que designan lugaresno mar e na costa.• Antroponimia, de persoa.
  • 5. Fichas para o alumnadoFichas para o alumnado1. Traballo de recollida de topónimos.2. Investigación.– descubrir o étimo do que procede cada topónimo,determinando a lingua de procedencia e astransformacións que se produciron na súa forma erelacionándoo con outros nomes similares.– atopar o significado orixinario dese nome, é dicir, amotivación que provocou esa denominación para olugar.3. Clasificación.4. Valorización.
  • 6. Orixe dos topónimos eOrixe dos topónimos etalasónimostalasónimosEn canto ás linguas deprocedencia os topónimos teñena mesma orixe que oléxico patrimonial común; asídistinguimos tres orixes principaispara os topónimosgalegos:
  • 7. 1.1. Linguas preindoeuropeas: a este grupo suponse que pertencen nomesque orixinaron topónimos derivados de étimos: de coto, “cume dun monte, outeiro”;de cádavo “toxo que se conserva en pé despois dunha queima”; de lastra “pedraplana, laxe”; de touza “monte poboado de carballos; lugar con moito mato”; de veigavarcia, varxa.1.2. Linguas indoeuropeas: son desta orixe unha serie de substantivoscomúns que orixinaron topónimos como: Palas de Rei, Cabana, Cabanas, Bugallo,Bugallal, Bugallido, Bidueira, Biduído, Lama, Lamela, Lamoso, Laxe, Lousame,Seara, Senra...; parecen ter esta mesma orixe outros nomes de vilas, cidadese comarcas como A Coruña, Bergantiños, Cambados, Cangas, Carnota,Corcubión, Dumbría, Lemos, Sarria..., ademais do nome Céltigos. Son tamén deorixe indoeuropea todos os acabados en –obre/– robe: Barallobre, Castrove...De orixe prerromana son os nomes de moitos ríos: Arno, Arnoia, Avia,Deva, Eo, Eume, Lérez, Lor, Limia, Mandeo, Masma, Miño, Sil, Suarna, Tambre,Támega, Ulla ou Umia.1.1. Os de orixe prerromanaOs de orixe prerromana:: son os nomes procedentes das linguas deson os nomes procedentes das linguas desubstrato. Resulta difícil en moitos casos atribuírlles unha orixe precisa, porque osubstrato. Resulta difícil en moitos casos atribuírlles unha orixe precisa, porque ocoñecemento que temos desas linguas é escaso. Clasificámolas en dous grandescoñecemento que temos desas linguas é escaso. Clasificámolas en dous grandesapartados:apartados:
  • 8. 22. Os de orixe latino-románica. Os de orixe latino-románica::• Do latín proceden a maioría dos nosostopónimos,o mesmo que sucede co léxicocomún.
  • 9. 3. Os que proceden das linguas3. Os que proceden das linguasde superestratode superestrato::• 3.1. De orixe xermánica existen numerosostopónimos; entre eles están• moitos dos que presentan as seguintes terminacións:• –ar• –mar• -mil• -monde/-mundi...• –riz...• –sende/–sinde• –ulfe /–ufe• –xil/–xilde
  • 10. 3.2. Son de orixe árabe3.2. Son de orixe árabeUns poucos topónimos como Alfoz, AAlmuzara, A Mezquita, Rábade, Almuíñaou Sada. Ademais o nome común “aldea”é un topónimo que denomina numerosaslocalidades.
  • 11. Clasificación dos topónimos eClasificación dos topónimos etalasónimos en canto á súatalasónimos en canto á súamotivaciónmotivaciónExisten diversas clasificacións dostopónimos atendendo á súa motivación ousignificado orixinario, é dicir, en canto ácausa que provocou esa denominación.Unha posible clasificación é a seguinte:
  • 12. 1. Nomes que indican formas1. Nomes que indican formasou tipos de poboaciónou tipos de poboaciónEntre eses están o topónimoCastro e os seus derivados; Vigo; Casal ederivados; Quinta; Vila, Vilela, Vilar,Vilariño, Vilanova, Cimadevila...; Aldea;Cividá; O Burgo, Burgáns...
  • 13. 2. Nomes que indican:2. Nomes que indican:1. Edificacións:Castelo, Torre; Pazo, Pazó, Pacio; Sa –de “sala” co valor de ‘casa’; Cabana,Cabanas, Cabanelas; Muros; As Pontes,A Guarda, Triacastela, Cela ; Pombal;...
  • 14. 2. estabelecementos agrarios,2. estabelecementos agrarios,mariñeiros ou industriaismariñeiros ou industriaisBatán, Folón (especie de muíño para batertecidos); Celeiro; Muíño; As Chabolas
  • 15. 3. actividades:3. actividades:• O Tendais
  • 16. 3. Orotopónimos3. Orotopónimos::Son os nomes de lugar relacionados coa topografía ou aconfiguración do chan.– Pola forma do terreo temos: Eira, Aira, Chan, Chao;Outeiro, Lomba, Montouto; Val, Valiño, Valongo, Valboa,Valouta, Bonaval; A Costa, Costiña, Costenla, A Lomba,Picouto,,,Enfesta; A Cova, O Covelo, O Viso, Tombelo, O Sisto...– Pola constitución da terra: Area, Areas, Areeiro, Areal,Arealonga; Barral, As Barrelas, As Barreiras; Pedreira,Pedroso; Seixo, Seixido, Seixalvo; Laxedo, Laxosa,Laxe; A Lama, Lamosa...
  • 17. 4. Hidrotopónimos4. Hidrotopónimos ou nomesou nomesrelacionados coa augarelacionados coa augaAs Augas, As Augas Santas, AugasMestas, Augalevada, Regodauga;Balneario; Fonte, Fonte Santa, Fontela, ORío, Río da Maré, Riofrío, Riocaldo,Riotorto...; Ribas, Ribasar, Ribeira,Fervenza; Lagoa; Foz; Esteiro; Presa,Represa; A Regueira...
  • 18. 5 . Fitotopónimos5 . Fitotopónimos nomes derivados danomes derivados daflora espontánea ou dos cultivos.flora espontánea ou dos cultivos.Nomes de árbores: Abeleira, Acibeiro, Ameneiro,Nogueira, Freixo, Maceira, Teixo,Piñeiro...Nomes que indican o lugar onde abunda (ouabundaba) unha planta: Abeledo,Biduído,Carballeda, Carballal, Cerdedo, Castiñeiras, Felgueira/Filgueira / Folgueira (de “felgo” ou “fento”) Figueiredo /Figueirido, O Estripeiro, A Xunqueira, O Xestoso...Nomes relativos aos cultivos: Bouzatriga, Orxal,Orxás, Trigás, Painzal, Os Liñares, SilleiroNomes relativos a labores agrícolas: A Groba, OsRosais, Rozas, Cavada, Cachada, Rotea,, Cernadas,Queimadelos, A Restreba...
  • 19. 6. Zootopónimos6. Zootopónimos: derivados da: derivados dafaunafaunaAbelleira, Armenteira (de “armentum”,‘gando vacún’), Azoreira, Raposeiras,Golpelleira (do latín “vulpes”, ‘golpe’ ou‘raposo’), Leboreiro / Liboreiro (de lebre),Lobeira, Oseira, O Cebreiro (de “cebro”,‘especie de cabalo salvaxe’).
  • 20. 7. Nomes que proceden dos7. Nomes que proceden dosfundadores ou primeirosfundadores ou primeirospropietarios do lugar.propietarios do lugar.• Algúns destes topónimos son nomes compostosnos que o antropónimo vai precedido de vila(Vilamarín, Vilamartín, Vilagude, Vilaxoán,Vilabuín, Vilagarcía...)ou doutro nome(Vilarpedre, Soutoxuste, Portomarín,Casalderrique, Castro Ramiro...• Noutros casos só se conservou o nome dopropietario: Marín, Verín, Pedre,Abuín,Broullón...
  • 21. Tamén son abundantes os topónimos formados sobreTamén son abundantes os topónimos formados sobrenomes de persoa de orixe xermánica, por exemplo:nomes de persoa de orixe xermánica, por exemplo:• DERIVADOS DE-RICUS (poderoso, rico)Romarigo, Romariz,Romarís, Formarigo,-MIRUS (famoso, célebre)Ansemil, Brandomil,Cartimil. Freixomil, Ramil, Toimil.-ULFUS (lobo)Gondulfe, Randulfe, Trasulfe,Naldulfe.-MUNDUS (protección)Aldemunde, Ansamonde,Estramundi, Racamonde…
  • 22. 8. HAXIOTOPÓNIMOS8. HAXIOTOPÓNIMOS nomesnomesrelacionados coa relixiónrelacionados coa relixiónPodemos destacar:– Lugares ou construcións: A Igrexa, Eirexe,Eirexa, Irexe, A Grixa, Grixoa, O Igrexario,Suigrexa, Traseirexa, A Capela, Mosteiro, AErmida...• – Lugares referentes a relixiosos: Donas, Vilarde Donas (de “dona”, ‘monxa’),Frades, Mosteiro,Souto do Bispo, Casal do Bispo...• – Lugares que se denominan co nome dunsanto: San Cosme, Santo Estevo, Santa Marta,San Campio,, Santa Tegra...
  • 23. 9. Talasónimos9. TalasónimosSon os nomes que designan lugares no mar e nacosta.Presentan características específicas:• Nomean realidades mariñas que responden amotivacións distintas que os topónimos.• Designan espazos non susceptibles deconverterse en propiedade, polo tanto carecende rexistro escrito.• Transmítense oralmente, polo tanto suxeitos ávariabilidade. Coexiste varias denominaciónspara a mesma realidade.
  • 24. TalasónimosTalasónimos• Pertence á un sector pesqueiro tradicionalsometido a transformacións: abandono daactividade e utilización das novas técnicas(sonar, GPS, radar)• Recolle coñecementos e saberesacumulativos produto da experiencia e aobservación, herdados e propios, quepertencen ao acervo cultural mariñeiro.• Nomean a costa desde outra perpectiva:marcas, pesca, baixos, pasos, cores,rompentes, formas…
  • 25. CLASIFICACIÓN DOSCLASIFICACIÓN DOSTALASÓNIMOSTALASÓNIMOS1. Nomes que reflicten a acción violenta do mar: ABombardeira, A Roncadeira…2. Nomes que aluden á morfoloxía: A Meda, A Aguda, AsOrelludas, O Serrón3. Nomes que designan aspecto cromático: A LaxeRubia, Seixos Negros…4. Uso, actuais ou doutros tempos: A Salina, A Camboade Xamúndez,Os Tendales, A Cetárea, …5. Antropónimos:• -Lugares de pesca:• -Sitios on estendían o argazo a secar:• -Lugares onde aconteceu algún accidente: OJosesiño, O Peito Ancho..
  • 26. TalasónimosTalasónimos5. Lugares onde sufriron algún accidente: as embarcacións ou osaparellos.6. Zootopónimos: As Centolas, O Pracer do Rodaballo, O Laño doCongro…7. Fitotopónimos: Os Xuncos, Feitales, As Figueiras, Lourido, OPrixel, Silleiro8. Naufraxios: La Regente, Collingham, Skogland, ABC, CaboOropesa, O Conde de Barbate, Highland Pride, Aslaug,Assimacos, Arnhild…9. Marcas:Terra: A Marca GordaMar:-pedra: aguda, lisa, pronunciada en altura, alongada…-area: limpo, allada, rego / cuncha, lama…
  • 27. BIBLIOGRAFÍABIBLIOGRAFÍATALASONIMIA DA COSTA SUR DEGALICIA.Xosé Lois Vilar Pedreira.INEM 2008

×