Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com                                                     ...
Lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối với việc quản lý các...
Lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối với việc quản lý các...
Lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối với việc quản lý các...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối với việc quản lý các doanh nghiệp

11,836 views

Published on

Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 1 A. PHẦN MỞ ĐẦU Phát triển và hội nhập là một trong những xu thế lớn của thời đại. Đốivới Việt Nam, nhất là trong giai đoạn công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước,đưa nền kinh tế đi lên theo định hướng xã hội chủ nghĩa, hội nhập cùng nềnkinh tế thị trường thế giới là nhiệm vụ rất quan trọng. Đó không chỉ là thời cơ,điều kiện cần thiết để sản phẩm hàng hoá của Việt Nam được có mặt nhiềuhơn trên thị trường quốc tế mà còn là thử thách lớn về nhiều mặt đối với cácdoanh nghiệp và doanh nhân Việt Nam. Tại Đại hội VI ban chấp hành trung ương Đảng đã quyết định một bướcngoặt vĩ đại đối với đất nước đặc biệt là việc quyết định đưa nền kinh tếchuyển sang nền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo địnhhướng XHCN. Để khẳng định vai trò quan trọng của các doanh nghiệp trongphát triển kinh tế, Nhà nước ta đã và đang khuyến khích thành lập các doanhnghiệp theo hiến pháp và pháp luật Việt Nam quy định. Nhưng khi chuyểnsang nền kinh tế thị trường các doanh nghiệp Việt Nam đã gặp rất nhiều khókhăn trong việc sản xuất, lưu thông, tìm kiếm đối tác và thị trường, đòi hỏinhà nước phải có sự hỗ trợ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển. Sảnxuất đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của doanh nghiệp, trong đó bavấn đề: sản xuất cái gì? sản xuất như thế nào? sản xuất cho ai? đặt ra cácdoanh nghiệp trong suốt quá trình hoạt động sản xuất, vốn, hàng hoá hoạtđộng hiệu quả hay không là do quá trình sản xuất, lưu thông có tuần hoànkhông. Vai trò sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp rất quan trọng, nótạo ra một cơ sở vật chất cho chủ nghĩa xã hội cho nên đòi hỏi nhà nước phảicó sự quản lý hợp lý tạo điều kiện tốt nhất để doanh nghiệp cạnh tranh đượctrên thị trường quốc tế. Khó khăn rất nhiều và đòi hỏi phải có một cơ sở lýluận để dẫn đường có tác động tích cực thúc đẩy sản xuất phát triển, mở rộng.Đó cũng là lý do em chọn đề tài: “Trình bày lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối vớiviệc quản lý các doanh nghiệp của nước ta khi chuyển sang nền kinh tế thịtrường định hướng XHCN” cho đề án Kinh tế chính trị.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com

Published in: Education
1 Comment
4 Likes
Statistics
Notes
  • Dịch vụ làm luận văn tốt nghiệp, làm báo cáo thực tập tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp, tiểu luận, khóa luận, đề án môn học trung cấp, cao đẳng, tại chức, đại học và cao học (ngành kế toán, ngân hàng, quản trị kinh doanh…) Mọi thông tin về đề tài các bạn vui lòng liên hệ theo địa chỉ SĐT: 0973.764.894 ( Miss. Huyền ) Email: dvluanvan@gmail.com ( Bạn hãy gửi thông tin bài làm, yêu cầu giáo viên qua mail) Chúng tôi nhận làm các chuyên ngành thuộc khối kinh tế, giá cho mỗi bài khoảng từ 100.000 vnđ đến 500.000 vnđ
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
No Downloads
Views
Total views
11,836
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
1
Likes
4
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối với việc quản lý các doanh nghiệp

  1. 1. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 1 A. PHẦN MỞ ĐẦU Phát triển và hội nhập là một trong những xu thế lớn của thời đại. Đốivới Việt Nam, nhất là trong giai đoạn công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước,đưa nền kinh tế đi lên theo định hướng xã hội chủ nghĩa, hội nhập cùng nềnkinh tế thị trường thế giới là nhiệm vụ rất quan trọng. Đó không chỉ là thời cơ,điều kiện cần thiết để sản phẩm hàng hoá của Việt Nam được có mặt nhiềuhơn trên thị trường quốc tế mà còn là thử thách lớn về nhiều mặt đối với cácdoanh nghiệp và doanh nhân Việt Nam. Tại Đại hội VI ban chấp hành trung ương Đảng đã quyết định một bướcngoặt vĩ đại đối với đất nước đặc biệt là việc quyết định đưa nền kinh tếchuyển sang nền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo địnhhướng XHCN. Để khẳng định vai trò quan trọng của các doanh nghiệp trongphát triển kinh tế, Nhà nước ta đã và đang khuyến khích thành lập các doanhnghiệp theo hiến pháp và pháp luật Việt Nam quy định. Nhưng khi chuyểnsang nền kinh tế thị trường các doanh nghiệp Việt Nam đã gặp rất nhiều khókhăn trong việc sản xuất, lưu thông, tìm kiếm đối tác và thị trường, đòi hỏinhà nước phải có sự hỗ trợ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển. Sảnxuất đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của doanh nghiệp, trong đó bavấn đề: sản xuất cái gì? sản xuất như thế nào? sản xuất cho ai? đặt ra cácdoanh nghiệp trong suốt quá trình hoạt động sản xuất, vốn, hàng hoá hoạtđộng hiệu quả hay không là do quá trình sản xuất, lưu thông có tuần hoànkhông. Vai trò sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp rất quan trọng, nótạo ra một cơ sở vật chất cho chủ nghĩa xã hội cho nên đòi hỏi nhà nước phảicó sự quản lý hợp lý tạo điều kiện tốt nhất để doanh nghiệp cạnh tranh đượctrên thị trường quốc tế. Khó khăn rất nhiều và đòi hỏi phải có một cơ sở lýluận để dẫn đường có tác động tích cực thúc đẩy sản xuất phát triển, mở rộng.Đó cũng là lý do em chọn đề tài: “Trình bày lý thuyết về tuần hoàn và chuchuyển tư bản. ý nghĩa thực tiễn rút ra khi nghiên cứu lý thuyết này đối vớiviệc quản lý các doanh nghiệp của nước ta khi chuyển sang nền kinh tế thịtrường định hướng XHCN” cho đề án Kinh tế chính trị.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 1
  2. 2. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 2 Bài viết được chia làm ba phần chính: A. Phần mở đầu B. Phần nội dung C. Phần kết bài. Với kiến thức bản thân còn hạn chế, em tự thấy mình còn nhiều thiếu xótem rất mong được sự đóng góp ý kiến của thầy giáo cho bài viết của em đượchoàn chỉnh hơn. Em xin chân thành cảm ơn!http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 2
  3. 3. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 3 B. PHẦN NỘI DUNG PHẦN I: LÝ THUYẾT CHUNG VỀ TUẦN HOÀN VÀ CHU CHUYỂN TƯ BẢN I. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VẤN ĐỀ TUẦN HOÀN VÀ CHU CHUYỂN CỦA TƯBẢN. 1. Quan điểm của Mác - Lênin về tuần hoàn của tư bản. Trong hoạt động sản xuất kinh doanh, tư bản luôn luôn vận động vàtrong quá trình vận động, nó lớn lên không ngừng. Để đạt được hiệu quả sảnxuất kinh doanh nhà tư bản không được để tư bản nhàn rỗi, mà phải sử dụngtriệt để dưới nhiều hình thức, chức năng khác nhau. Tư bản phải được tuầnhoàn và chu chuyển liên tục, hợp lý để kết quả sản xuất kinh doanh thu đượclượng tư bản lớn hơn lượng đầu tư ban đầu. Theo Mác - Lênin thì: “Tuầnhoàn của tư bản là sự biến chuyển liên tiếp của tư bản qua ba giai đoạn, trảiqua ba hình thức, thực hiện ba chức năng tương ứng, để trở về hình thái banđầu với lượng giá trị lớn hơn”(1). 2. Ba hình thức tuần hoàn của tư bản. 2.1. Tuần hoàn của tư bản tiền tệ. Công thức chung của tuần hoàn của tư bản tiền tệ: T - H...SX... H’ - T’ Giai đoạn đầu T - H tức là nhà tư bản dùng tư bản tiền tệ ứng ra ban đầuđể mua hàng hoá ở trên hai thị trường đó là thị trường sức lao động và thịtrường tư liệu sản xuất (đó là những nhân tố của sản xuất). Slđ (sức lao động) T-H TLSX(tư liệu sản xuất) Như vậy tiền của nhà tư bản phải chia làm hai phần theo tỷ lệ thích hợp:Một phần mua sức lao động, một phần mua tư liệu sản xuất. Sau khi mua(1) Kinh tÕ chÝnh trÞ: NXB gi¸o dôc - 1998, trang 102http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 3
  4. 4. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 4được hàng hoá (Slđ - TLSX) thì tư bản đã trút bỏ hình thái tiền tệ mà manghình thức hiện vật. Với hình thức hiện vật đó nó không thể tiếp tục lưu thôngđược. Nhà tư bản phải đưa hàng hoá vào trong quá trình sản xuất, để tạo rahàng hoá cung cấp cho thị trường thì toàn bộ công nhân phải tham gia vàoquá trình sản xuất để tạo ra sản phẩm. Kết quả là nhà tư bản có được một sốhàng hoá mới mà giá trị của chúng lớn hơn giá trị của những nhân tố đã dùngđể sản xuất ra số hàng hoá đó. Hàng hoá này (H’) có thể cạnh tranh được ởtrên thị trường, đáp ứng được nhu cầu của người tiêu dùng tức là có giá trị sửdụng cao. Nhà sản xuất mang hàng hoá (H’) đó ra thị trường để bán nhằm thuvề được vốn và lợi nhuận tức là T’ - T’ là hình thái chuyển hoá của H’, sựchuyển hoá này được thực hiện là do một hành vi đơn giản của lưu thônghàng hoá, do sự đổi chỗ giữa hình thức hàng hoá và tiền, hình thái lặp lại ởđiểm kết thúc là hình thái bị gây nên, nhưng xét về mặt lượng phải lớn hơnhình thái ban đầu. Sau một chu kỳ sản xuất nhà tư bản thu về cả vốn lẫn lãi từT’ một phần trả lương cho công nhân, một phần dự trữ để tiếp tục đầu tư sảnxuất. Quá trình đó cứ lặp đi lặp lại, tuần hoàn một cách liên tục và hiệu quảsản xuất kinh doanh chính là lợi nhuận thu về ngày càng tăng nó được quyđịnh bởi một loạt những sự biến hoá hình thái của bản thân tuần hoàn. 2.2. Tuần hoàn của tư bản sản xuất. Công thức chung của tuần hoàn của tư bản sản xuất là: SX... H’ - T’ - H... SX Tuần hoàn này nói lên sự hoạt động lắp đi lắp lại một cách chu kỳ của tưbản sản xuất, hay quá trình sản xuất của tư bản, coi là quá trình sản xuất gắnliền với việc tăng thêm giá trị, nó không những nói lên việc sản xuất mà cònnói lên việc tái sản xuất một cách chu kỳ giá trị thặng dư nữa, nó nói lên hoạtđộng của tư bản công nghiệp đang nằm dưới hình thái sản xuất của nó, hoạtđộng không phải chỉ có một lần, mà là lắp đi lắp lại một cách chu kỳ, thànhthử sự lắp đi lắp lại đã do chính điểm xuất phát quy định rồi có thể là một bộphận của H’ lại trực tiếp gia nhập làm tư liệu sản xuất trong quá trình laođộng đã sản xuất ra nó làm hàng hoá; do đó việc chuyển hoá giá trị của bộphận jđó thành tiền hiện thực, hay thành ký hiệu tiền tệ trở thành thừa. Bộhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 4
  5. 5. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 5phận giá trị ấy không đi vào lưu thông. Vậy là có những giá trị gia nhập quátrình sản xuất mà không gia nhập quá trình lưu thông. Trong hình thái T - T’ quá trình sản xuất, tức là chức năng sản xuất, sảnxuất làm gián đoạn lưu thông của tư bản tiền tệ và chỉ xuất hiện thành kẻ môigiới giữa hai giai đoạn của lưu thông là T - H và H’ - T’ và là khâu trung giangiữa tư bản sản xuất mở đầu cuộc tuần hoàn với tư cách là cực thứ nhất, và tưbản sản xuất kết thúc tuần hoàn đó với tư cách là cực cuối dưới một hình tháimà tuần hoàn đó mở đầu trở lại sự vận động. Mặt khác toàn bộ lưu thông biểuhiện ra dưới hình thái ngược lại với hình thái mà nó mang tròn tuần hoàn củatư bản tiền tệ.Nến không nói đến đại lượng giá trị thì hình thái của nó trongtuần hoàn của tư bản tiền tệ là: T - H - T (T - H . H - T); nếu nói đến đạidượng giá trị thì hình thái của nó là: H - T - H tức là hình thái lưu thông giảnđơn của hàng hoá. Tái sản xuất giản đơn. Điểm xuất phát của lưu thông giữa hai cực Sx....Sx là tư bản - hàng hoá:H’ = H + h = Sx + h. Trước kia chức năng của tư bản hàng hoá H’ - T’ là giaiđoạn thứ hai của lưu thông bị gián đoạn và là giai đoạn kết thúc của tổng tuầnhoàn. Bây giờ nó là giai đoạn thứ hai của tuần hoàn nhưng lại là giai đoạn thứnhất của lưu thông. Tuần hoàn thứ nhất kết thúc bằng T’ và cũng có thể trở lạimở đầu tuần hoàn thứ hai với tư cách là tư bản - tiền tệ. Tính chất của tuầnhoàn thay đổi các cách giải quyết để biết được công thức mà ta đang xét đạibiểu cho tái sản xuất giản đơn hay mở rộng. Nếu xét tái giản đơn của tư bảnsản xuất, nếu mọi tình hình khác không thay đổi và hàng hoá được mua vàovà bán ra theo đúng giá trị của chúng thì toàn bộ giá trị thặng dư sẽ đi vào tiêudùng cá nhân của nhà tư bản. Sau khi tư bản - hàng hoá H’ đã chuyển hoáthành tiền, thì bộ phận của tổng số tiền đại biểu cho giá trị - tư bản vẫn tiếplưu thông trong tuần hoàn của tư bản công nghiệp; còn bộ phận kia, tức giá trịthặng dư đã chuyển hoá thành tiền, thì đi vào lưu thông chung của hàng hoá. Trong hành vi H’- T’ giá trị tư bản và giá trị thặng dư nằm trong H, cảhai đều có thể tồn tại tách riêng ra được, tức là tồn tại thành những số tiềnriêng biệt; trong cả hai trường hợp T và t đều là hình thái chuyển hoá của cáihttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 5
  6. 6. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 6giá trị mà lúc đầu, ở H’ với tư cách là giá cả hàng hoá, có một biểu hiện riêngcủa nó, một biểu hiện trên ý niệm mà thôi. Lưu thông h - t - h là một lưuthông giản đơn của hàng hoá; giai đoạn thứ nhất của lưu thông này tức là h - tthì nằm trong lưu thông của tư bản - hàng hoá H’ - T’, do đó nằm trong trongtuần hoàn của tư bản; ngược lại đoạn bổ sung của nó t - h thì lại nằm ngoàituần hoàn ấy, được thực hiện với tư cách là một hành vi lưu thông chung củahàng hoá tách rời khỏi tuần hoàn âý. Lưu thông H và h tức là của giá tri tưbản và của giá trị thặng dư, sẽ tách đôi ra sau khi H’ chuyển hoá thành T’. Dođó: Một là: sau khi tư bản - hàng hoá được thực hiện bằng hành vi H’ - T’ =H’ (T +t) thì vận động của giá trị - tư bản và vận động giá trị thặng dư trướcđó vẫn là một trong H’ - T’ và đều nằm trong cùng một lượng hàng hoá, sẽ cóthể tách rời nhau ra, vì từ nay trở đi cả hai giá trị đó, với tư cách là hai móntiền, đều có hình thái độc lập. Hai là: Nếu sự tách rời ấy diễn ra, hơn nữa nếu t bị tiêu đi với tư cách làthu nhập của nhà tư bản, còn T với tư cách là hình thái chức năng của giá trịtư bản, vẫn tiếp tục đi theo con đường của nó do tuần hoàn quy định, thì hànhvi thứ nhất H’ - T’ xét trong mối liên hệ của nó với các hành vi kế tiếp là T -H và t - h, có thể biểu hiện thành hai lưu thông riêng biệt: H - T - H và h - t -h, và cả hai xét về mặt hình thái chung đều phụ thuộc về lưu thông thôngthường của hàng hoá. Ba là: Nếu vận động của giá trị tư bản và vận động của giá trị thặng dư,lúc đầu còn là một trong H và T, chỉ tách rời nhau có một phần thôi (thành thửcó một phần giá trị thặng dư bị tiêu đi không phải với tư cách là thu nhập),hoặc hoàn toàn không bị tách rời nhau thì trong bản thân giá trị - tư bản cómột sự thay đổi diễn ra trong nội bộ tuần hoàn của nó, trước khi tuần hoàn đóhoàn thành. H’ - T’, giai đoạn thứ hai của lưu thông và giai đoạn cuối cùng của tuầnhoàn I ( T...T’), lại là giai đoạn thứ hai của tuần hoàn của chúng ta, và là giaiđoạn thứ nhất của lưu thông hàng hoá. Do đó về mặt lưu thông mà nói thì H -T’ cần được bổ sung bằng T’ - H’. Nhưng H’ - T’ không những đã xảy ra sauhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 6
  7. 7. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 7quá trình làm tăng thêm giá trị mà còn là kết quả của nó, nhờ hành vi ấy sảnphẩm - hàng hoá H’ đã được thực hiện rồi. Như vậy là quá trình làm cho tưbản tăng thêm giá trị, cũng như việc thực hiện sản phẩm - hàng hoá đại biểuchio giá trị tư bản đã tăng thêm giá trị đều kết thúc bằng H’ - T’. Trong lưu thông của thu nhập của nhà tư bản, hàng hoá đã được sản xuấtra, tức là h trên thực tế chỉ được dùng để được chuyển hoá thu nhập ấy trướchết thành tiền, rồi lại từ tiền thành một hàng hoá khác phục vụ cho tiêu dùngcá nhân. Nhưng ở đây chúng ta không nên bỏ qua một việc nhỏ này: h là mộtgiá trị hàng hoá không tốt gì cho nhà tư bản cả, nó là hiện thân của lao độngthặng dư, chính vì thế mà nó xuất hiện lúc ban đầu với tư cách là một thànhphần của tư bản - hàng hoá H’. Bởi vậy chỉ có một sự tồn tại của thân nó, hnày cũng đã gắn liền với tuần hoàn của giá trị - tư bản đang tiến hành quátrình của mình; nếu tuần hoàn ấy bì đình chỉ hoặc xảy ra một sự rối loạn nàođó nói chung, thì không phải chỉ việc tiêu dùng h, mà đồng thời cả việc tiêuthụ cái loạt hàng hoá đem trao đổi với h, cũng đều bị thu hẹp lại hoặc đình chỉhẳn, h - t - h chỉ gia nhập lưu thông của tư bản chừng nào mà h còn là mộtphần giá trị của H’. Mối quan hệ giữa tuần hoàn của tư bản với tư cách là một bộ phận củalưu thông chung, và tuần hoàn của tư bản với tư cách là một trong nhữngkhâu của một lưu thông độc lập, cũng biểu lộ ra khi chúng ta tiếp tục xem xétlưu thông của T’ = T + t. Là tư bản tiền tệ, T tiếp tục tuần hoàn của tư bản; tbị tiêu dùng đi với tư cách là thu nhập (t - h) thì đi vào lưu thông chung,nhưng lại tách khỏi tuần hoàn của tư bản. Chỉ có bộ phận t hoạt động làm tưbản - tiền tệ phụ thêm mới gia nhập tuần hoàn này mà thôi. Trong h - t - h tiềnchỉ làm chức năng tiền đúc, mục đích của lưu thông này là sự tiêu dùng cánhân của nhà tư bản. Khoa kinh tế chính trị tầm thường cho rằng lưu thông ấykhông gia nhập tuần hoàn của tư bản - tức là lưu thông của bộ phận sản phẩm- giá trị bị tiêu dùng đi với tư cách là thu nhập - là tuần hoàn đặc trưng của tưbản. Trong giai đoạn thứ hai, T - H thì giá trị tư bản T = SX lại tái hiện nhưngđã bị tước mất giá trị thặng dư chỉ, tức là có cùng một lượng giá trị như khinó ở trong giai đoạn thứ nhất của tuần hoàn của tư bản - tiền tệ T - H. Mặc dùhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 7
  8. 8. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 8tư bản tiền tệ ở vào một vị trí khác trước, nhưng chức năng của số tư bản -tiền tệ mà giờ đây tư bản hàng hoá đã chuyển hoá thành thì cũng vẫn như cũ:chuyển hoá thành TLSX và SLĐ. Như vậy chức năng của tư bản - hàng hoá H’ - T’, giá trị tư bản, cùngmột lúc với h - t, đã tiến hành xong giai đoạn H - T và sau đó nó đi vào giaiđoạn bổ sung: T-H Slđ Do đó tổng lưu thông của nó là Tlsx; H- T - H Slđ Tlsx; Thứ nhất, trong hình thái tuần hoàn T...T’ tư bản tiền tệ T là hình tháiban đầu nó xuất hiện thành một bộ phận trong giai đoạn lưu thông thứ nhất,do đó ngay từ đầu, nó xuất hiện thành sự chuyển hoá của tư bản sản xuất sảnxuất thành tiền thực hiện được nhờ việc bán sản phẩm hàng hoá. T’ biểu hiệnthành hình thái chuyển hoá của H’, bản thân H’ này là sản phẩm hoạt độngtrước đây của Sx, vì thế toán bộ số tiền T’ thể hiện thành biểu hiện tiền tệ củamột lao động đã qua. Slđ Thứ hai, trong lưu thông H - T - H Tlsx cũng những đồng tiền ấythay đổi vị trí hai lần: Thoạt tiên nhà tư bản thu chúng với tư cách là người bán, rồi lại bỏchúng ra với tư cách là người mua, việc chuyển hoá hàng hoá thành hình tháitiền chỉ là dùng để chuyển hoá hàng hoá đó từ hình thái tiền trở lại hình tháihàng hoá. Thứ ba, vô luận là tư bản tiền tệ được dùng đơn thuần làm phương tiệnlưu thông, hay làm phương tiện thanh toán thì hoạt động của nó cũng chỉ làthay thế H bằng Slđ và Tlsx. Muốn cho tuần hoàn được tiến hành bình thường, thì H’ phải bán đúngtheo giá trị của nó và bán toàn bộ. Hơn nữa, H - T - H không những bao hàmviệc thay thế một hàng hoá này bằng một hàng hoá khác, mà còn bao hàmhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 8
  9. 9. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 9việc thay thế hàng hoá ấy theo những tỷ lệ giá trị giống nhau. Chúng ta đã giảđịnh rằng ở đây tình hình diễn ra đúng như vậy. Nhưng trên thực tế, giá trịcủa tư liệu sản xuất thường thay đổi; điểm cố hữu của nền sản xuất tư bản chủnghĩa là ở chỗ có sự biến đổi không ngừng của các tỷ lệ giá trị, do những thayđổi không ngừng trong năng xuất lao động gây nên, những thay đổi này là nétđặc trưng của nền sản xuất tư bản chủ nghĩa. Sự chuyển hoá của các yếu tốsản xuất thành sản phẩm hàng hoá, tức là việc chuyển hoá từ Sx thành H’,được tiến hành trong lĩnh vực sản xuất, việc chuyển hoá ngược lại từ H’ thànhSx được tiến hành trong lưu thông. Việc chuyển hoá trở lại này được chuyểnhoá nhờ sự biến hoá hình thái giản đơn của hàng hoá. Nhưng xét về mặt nộidung của nó thì việc chuyển hoá trở lại này là một yếu tố của quá trình tái sảnxuất. Trong T...T’, T là hình thái ban đầu của giá trị tư bản; giá trị tư bản trútbỏ hình thái này đi để rồi sau đó lại mang lấy nó. Trong Sx...H’ - H...Sx, T làmột hình thái chỉ hiện ra trong quá trình tuần hoàn, rồi sau đó lại trút bỏ đingay trong giới hạn của chính quá trình ấy. Nếu sự biến hoá hình thái thứ haiT - H gặp trở ngại thì tuần hoàn tức là tiến hành của quá trình tái sản xuất, bịđứt quãng, hoàn toàn giống như trong trường hợp tư bản bị đọng lại dưới hìnhthái tư bản - hàng hoá. Khi tư bản không còn làm chức năng tư bản tiền tệ thìnó vẫn luôn luôn là tiền; nhưng nếu nó bị giữ quá lâu trong chức năng tư bản -hàng hoá, thì nó sẽ không còn là hàng hoá nữa và nói chung không còn là giátrị sử dụng nữa. Slđ Trong hình thái I, hành vi T - H Tlsx chỉ chuẩn bị cho sự chuyểnhoá đầu tiên của tư bản tiền tệ thành tư bản sản xuất, trong hình thái II, hànhvi ấy chuẩn bị cho sự chuyển hoá trở lại của tư bản hàng hoá thành tư bản sảnxuất. Bởi vậy, ở đây cũng như trong hình thái I, hành vi này xuất hiện thànhgiai đoạn chuẩn bị cho quá trình sản xuất nhưng nó lại thể hiện như là bướcquay trở về quá trình ấy, như là việc lặp lại quá trình ấy, do đó như là bướcmở màn cho quá trình tái sản xuất, và vì vậy mở màn cho việc lặp lại quátrình làm tăng thêm giá trị.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 9
  10. 10. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 10 Một lần nữa T - Slđ là việc mua bán hàng hoá sức lao động dùng để sảnxuấta ra giá trị thặng dư, còn T - Tlsx là một công việc không thể thiếu đượcvề mặt vật chất để đạt được mục đích đó. Sau khi T - H Slđ TLSXhoàn thành,thì T được chuyển hoá thành tư bản sản xuất thành Sx và tuầnhoàn lại bắt đầu trở lại. Do đó, hình thái đầy đủ của Sx... H’ - T’ - H... Sx là: Slđ H - T -H + + TLS x...S x SX... H’ h t -h - Việc chuyển hoá tư bản - tiền tệ thành tư bản sản xuất là việc mua hànghoá nhằm sản xuất ra hàng hoá. Chỉ khi nào sự tiêu dùng là tiêu dùng sản xuấtnhư thế nào thì nó mới gia nhập vào tuần hoàn của bản thân tư bản; điều kiệncủa sự tiêu dùng đó bao hàm ở chỗ nhờ các hàng hoá được tiêu dùng một cáchsản xuất mà giá trị thặng dư được tạo ra. Nhưng đó là một cái gì rất khác vớiviệc sản xuất, và thậm chí với việc sản xuất hàng hoá mà mục đích là đảm bảosự tồn tại của người sản xuất; như vậy, việc thay thế một hàng hoá nàybằng một hàng hoá khác, do việc sản xuất ra giá trị thặng dư quyết định, làmột việc hoàn toàn khác hẳn với bản thân việc trao đổi sản phẩm chỉ do tiềnlàm môi giới. Ngoài sự tiêu dùng T một cách sản xuất thì tuần hoàn của tư bản còn baogồm khâu thứ nhất T - Slđ, khâu này đối với người công nhân là Slđ = H - T.Về phương diện giá trị - tư bản tiếp tục tuần hoàn của nó, và về phương diệnnhà tư bản tiếp tục tiêu dùng giá trị thặng dư, thì hành vi H’ - T’ chỉ giả địnhcó một điều. H’ được chuyển hoá thành tiền, được bán đi. Việc tiêu dùnghàng hoá không nằm trong tuần hoàn của tư bản đã sản sinh ra hàng hoá ấy.Tuần hoàn của giá trị - tư bản mà nhà sản xuất tư bản chủ nghĩa đó là đại biểuvẫn không bị gián đoạn. Còn nếu quá trình ấy mở rộng - điều này bao hàmviệc mở rộng tiêu dùng sản xuất các tư liệu sản xuất - thì sự tái sản xuất đócủa tư bản có thể kèm theo việc mở rộng tiêu dùng cá nhân của công nhân, vìquá trình đó sở dĩ bắt đầu được và có thể tiến hành được, là do tiêu dùng sảnxuất. Nếu như những hàng hoá Tlsx và Slđ - mà T chuyển hoá thành để hoànthành chức năng tư bản - tiền tệ của nó, tức là chức năng của số giá trị - tưhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 10
  11. 11. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 11bản phải chuyển hoá ngược trở lại tư bản sản xuất, nếu như những hàng hoáấy cần được mua vào hoặc được trả tiền theo những kỳ hạn khác nhau. Trongtuần hoàn của tư bản công nghiệp tư bản - tiền tệ không thực hiện một chứcnăng nào khác ngoài chức năng tiền, và những chức năng tiền này đồng thờicó ý nghĩa là những chức năng của tư bản, chỉ là do mối liên hệ chung củachúng với các giai đoạn khác của tuần hoàn ấy mà thôi. Tích luỹ và tái sản xuất trên quy mô mở rộng. Vì các tỷ lệ theo đó quá trình sản xuất cos thể mở rộng ra không phảiđược định đoạt một cách tuỳ tiện mà là do một nền kỹ thuật nhất định quyđịnh, cho nên giá trị thặng dư đã thực hiện, tuy được dành để tư bản hoá,nhưng lắm lúc chỉ nhờ sự lắp đi lắp lại của một số tuần hoàn, mới có thể đạttới quy mô có thể thực tế làm chức năng tư bản phụ thêm, hay gia nhập vàotuần hoàn của giá trị tư bản đang hoàn thành quá trình của mình. Nếu trong các giao dịch của nhà tư bản nói trên, tiền làm chức năngphương tiện thanh toán (thành thử người mua chỉ phải trả tiền cho hàng hoásau một kỳ hạn hoặc dài hoặc ngắn), thì sản phẩm thặng dư dùng để biếnthành tư bản không chuyển hoá thành tiền mà chuyển hoá thành trái vụ, thànhchứng từ về quyền sở hữu đối với một vật ngang giá mà có thể là người muađã có trong tay, hoặc hy vọng đã có. Cũng hệt như tiền đem gửi thành cácchứng khoán có lãi... sản phẩm thặng dư đó không gia nhập vào quá trình táisản xuất của tư bản thực hiện tuần hoàn ấy, mặc dù nó có thể gia nhập tuầnhoàn của những tư bản công nghiệp cá biệt khác. Toàn bộ tính chất của sảnxuất tư bản chủ nghĩa được quy định bởi việc làm tăng thêm giá trị của giá trịứng trước do đó trước hết được quyết định bởi việc sản xuất ra giá trị thặngdư càng nhiều càng tốt. Trước hết, khi xem xét tái sản xuất giản đơn, chúng ta đã giả định rằngtoàn bộ giá trị thặng dư bị chi tiêu đi với tư cách là thu nhập. Trên thực tế,trong những điều kiện bình thường, một bộ phận giá trị thặng dư bao giờ cũngphải bị tiêu với tư cách là thu nhập, còn một bộ phận khác phải được tư bảnhoá, hơn nữa số giá trị thặng dư được sản xuất ra trong từng thời kỳ nhất định,khi thì bị chi tiêu toàn bộ, khi thì được tư bản hoá toàn bộ, điều đó khônghttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 11
  12. 12. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 12hoàn toàn quan trọng. Xét trung bình và công thức chung có thể biểu hiệnđược sự vận động trung bình mà thôi: Sld.... Sx’ biểu thị một tư bản sản xuất được tái sản Sx.... H’ - T’- H’ Tlsx xuất trên quy mô mở rộng, với tư cách là tưbản có một giá trị lớn hơn, và sau đó nó bắt đầu tuần hoàn thứ hai của nó,hoặc - điều này cũng vậy - nó lặp lại tuần hoàn thứ nhất của nó, nhưng với tưcách là một tư bản sản xuất đã tăng thêm. Khi tuần hoàn thứ hay này bắt đầu,chúng ta lại thâys Sx xuất hiện ở điểm xuất phát, nhưng chỉ khác có một điềulà Sx này là một tư bản sản xuất có quy mô lớn hơn Sx thứ nhất. Cũng giốngnhư là khi trong công thức T...T’, tuần hoàn thứ hai bắt đầu vơis T’, thì T’ nàycũng làm chức năng giống chức năng của T’, tức là làm chức năng của một tưbản - tiền tệ ứng trước có một đại lượng nhất định; đó là một tư bản - tiền tệcó quy mô lớn hơn tư bản - tiền tệ mở đầu tuần hoàn thứ nhất, nhưng một khitư bản - tiền tệ lớn hơn đó bắt đầu làm chức năng tư bản - tiền tệ ứng trước,thì tất cả mọi sự liên tưởng đến việc nó đã tăng thêm nhờ tư bản hoá giá trịthặng dư đến biến mất. Tình hình như vậy cũng diễn ra đối với Sx khi nó làmđiểm xuất phát của một tuần hoàn mới. Nếu so sánh Sx.... Sx’ với T...T’ hay với tuần hoàn thứ nhất, thì thấyrằng hai tuần hoàn đó hoàn toàn không có ý nghĩa giống nhau. Bản thân T...T’với tư cách là một tuần hoàn cô lập, chỉ nói lên rằng T tức là tiền tệ (hay tưbản công nghiệp đang thực hiện tuần hoàn của nó dưới hình thái tư bản - tiềntệ). Trái lại trong tuần hoàn của Sx khi gian đoạn thứ nhất, tức là giai đoạnquá trình sản xuất chấm dứt, thì quá trình làm tăng giá trị đã hoàn thành rồi,còn khi giai đoạn thứ hai. H’ - T’ kết thúc, thì giá trị - tư bản + giá trị thặngdư đã tồn tại thành tư bản - tiền tệ đã được thực hiện, thành T’, là các xuấthiện thành cái cực cuối cùng trong tuần hoàn thứ nhất. Điều này nói nên rằnggiá trị thặng dư đã được sản xuất ra. Trong Sx... Sx’, Sx’ không nói nên được việc giá trị thặng dư đã đượcsản xuất ra, mà nói nên việctư bản hoá giá trị thặng dư đã sản xuất ra, do đónói nên rằng tích luỹ tư bản đã xảy ra, khác với Sx, Sx’ gồm có giá trị - tưhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 12
  13. 13. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 13bản ban đầu cộng thêm giá trị của một tư bản cho sự vận động của giá trị - tưbản ban đầu tích luỹ lại. T’ và H’, dưới hình thức mà nó xuất hiện trong tất cảcác tuần hoàn ấy, tự bản thân chúng không biểu thị sự vận động, mà biểu hiệnkết quả của cuộc vận động: việc làm tăng giá trị - tư bản được thực hiện dướihình thái hàng hoá hay dưới hình thái tiền; vì vậy chúng biểu hiện giá trị - tưbản thành T + t, hoặc thành H +h. Một khi T’ hoặc H’ cố định thành T +t hoặc H + h, tức là cố định lạidưới dạng quan hệ giữa giá trị - tư bản với giá trị thặng dư, con đẻ của giá trị -tư bản, thì mối quan hệ ấy biểu thị một lần dưới hình thái tiền, lần kia dướihình thái hàng hoá. Trong cả hai trường hợp ấy, thuộc tính đặc trưng của tưbản, tức là thuộc tính làm một giá trị đẻ ra giá trị. H’ bao giờ cũng chỉ là sảnvật của chức năng sản xuất, và T’ bao giờ cũng chỉ là sản vật của chức năngsản xuất, và T’ bao giờ cũng chỉ là hình thái của H’ đã trải qua một sự chuyểnhoá trong tuần hoàn của tư bản công nghiệp. Vì thế, khi tư bản - tiền tệ đãthực hiện làm trở lại chức năng đặc thù của nó là tư bản - tiền tệ, thì nó khôngcòn biểu hiện mối quan hệ tư bản chứa đựng trong T’ = T+t nữa. Một khiT...T’ đã tiến hành xong rồi, và một khi bắt đầu trở lại tuần hoàn, thì T’ khôngcòn biểu hiện ra thành T’ nữa, mà biểu hiện ra thành T, ngay cả trong trườnghợp người ta tư bản hoá toàn bộ giá trị thặng dư chứa đựng trong T’ cũng vậy.Đối với tuần hoàn của tư bản sản xuất, số Sx’ đã lớn lên, khi bắt đầu trở lạituần hoàn của nó, cũng chỉ xuất hiện với tư cách là Sx, giống như Sx trongtái sản xuất giản đơn Sx... Sx như vậy. Slđ Trong giai đoạn T’ - H’ Tlsx , sự tăng thêm đại lượng giá trị chỉlà do H’ biểu hiện ra, chứ không phải do Slđ’ và Tlsx’ biểu thị ra. Vì H làtổng số của Slđ cộng với Tlsx, cho nên H’ cũng đã nói lên rằng tổng số củaSlđ cộng với Tlsx bao gồm ở trong nó lớn hơn Sx ban đầu. Việc tích luỹ tiền Việc t tức giá trị thặng dư đã biến thành tiền, có thể lập tức được bỏthêm vào giá trị - tư bản đang ở trong quá trình vận động của nó hay không,và do đó có thể gia nhập quá trình tuần hoàn bằng cách nhập làm một với tưhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 13
  14. 14. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 14bản T thành đại lượng T’ hay không - việc đó phụ thuộc vào những tình hìnhkhông có quan hệ gì với sự tồn tại đơnthuần của t. Chức năng riêng của t lànằm dưới hình thái tiền, cho đến khi nó nhận thức của những tuần hoàn lắp đilắp lại, - tuần hoàn làm tăng thêm giá trị - tức là nhận thức được từ bên ngoài,những khoản tăng thêm đủ để đạt tới đại lượng tối thiểu cần thiết cho sự hoạtđộng tích cực của nó, chỉ với đại lượng ấy thì nó mới có thể tham gia vào việchoạt động của tư bản - tiền tệ T’, tham gia với tư cách là tư bản tiền tệ. Vậy ởđây việc tích luỹ tiền, tích luỹ tiền là một quá trình tạm thời kèm theo việctích luỹ hiện thực, tức là việc mở rộng quy mô hoạt động của tư bản côngnghiệp. Hình thái tiền tích trữ chỉ là hình thái tiền không nằm trong lưu thông, làhình thái của số tiền mà lưu thông của nó bị gián đoạn và vì lẽ đó mà đượcgiữ lại dưới hình thái tiền. Còn như bản thân quá trình hình thành tiền tích trữ,thì nó là chung cho bất cứ nền sản xuất hàng hoá nào, và chỉ trong các hìnhthái chưa phát triển của sản xuất hàng hoá trước chủ nghĩa tư bản thì quá trìnhtích luỹ tiền ấy mới đóng một vai trò nào đó với tư cách là mục đích tự thân. Quỹ dự trữ. Bản thân tiền tích trữ là điều kiện tích luỹ. Nhưng quỹ tích luỹ cũng cóthể đảm nhiệm những công việc đặc thù, có tính chất phụ, tức là có thể gianhập quá trình tuần hoàn của tư bản mà không cần phải mang hình thái Sx...Sx’ và do đó không cần mở rộng quy mô tái sản xuất tư bản chủ nghĩa. Quỹtích luỹ được dùng làm quỹ dự trữ khác với quỹ dùng làm phương tiện muavà phương tiện thanh toán đã được nghiên cứu trong tuần hoàn Sx... Sx’. Quỹdự trữ là một bộ phận cấu thành của tư bản nằm trong giai đoạn chuẩn bị củasự tích luỹ của nó, tức là một bộ phận cấu thành của giá trị thặng dư chưachuyển hoá thành tư bản tích cực. Quỹ tích luỹ bằng tiền vốn đã là sự tồn tại của tư bản - tiền tệ tiềm năng,do đó nó đã là sự chuyển hoá của tiền thành tư bản - tiền tệ. Công thức chungcủa tuần hoàn của tư bản sản xuất. Slđ Sx...H’ - T’. T - H ... Sx (Sx’) Tlsxhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 14
  15. 15. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 15 2.3. Tuần hoàn của tư bản - hàng hoá. Công thức chung của tuần hoàn của tư bản hàng hoá là: H’ - T’ - H...Sx... H’ H’ không những là sản phẩm mà còn là tiền đề của hai tuần hoàn đã nóiở trên, bởi vì cái là T - H của một tư bản thì đã bao hàm H’ - T’ của một tưbản khác, ít ra là trong chừng mực bản thân một bộ phận tư liệu sản xuất làsản phẩm hàng hoá của những tư bản cá biệt khác đang thực hiện tuần hoàncủa chúng. Tuần hoàn của tư bản - hàng hoá không phải bắt đầu đơn thuần bằngmột giá trị - tư bản, mà bằng một giá trị - tư bản đã được tăng lên và nằm dướihình thái hàng hoá, do đó ngay từ đầu nó đã bao hàm tuần hoàn không nhữngcủa giá trị - tư bản dưới hình thái hàng hoá mà còn bao hàm cả tuần hoàn củacả giá trị thặng dư nữa. Trong mọi trường hợp H’ thường xuyên mở đầu tuầnhoàn với tư cách là một tư bản hàng hoá ngang với giá trị - tư bản cộng vớigiá trị thặng dư. H’ với tư cách là H xuất hiện trong tuần hoàn của một tư bảncông nghiệp cá biệt, dưới hình thái một tư bản công nghiệp khác, chừng nàotư liệu sản xuất là sản phẩm của tư bản công nghiệp này. H’ không bao giờ có thể mở đầu tuần hoàn với tư cách là H đơn thuần,với tư cách là hình thái hàng hoá đơn thuần của giá trị - tư bản. Là tư bản -hàng hoá, nó bao giờ cũng có hai mặt. Đứng trên quan điểm giá trị sử dụngmà nói nó là sản phẩm hoạt động của Sx, mà những yếu tố Slđ và Tlsx xuấthiện với tư cách là hàng hoá từ lĩnh vực lưu thông, chỉ hoạt động với tư cáchlà nhân tố hình thành sản phẩm đó. Hai là, đứng trên quan điểm giá trị mà nói;H’ là giá trị - tư bản Sx + giá trị thặng dư m, sản sinh ra trong thời gian hoạtđộng của sản xuất. Chỉ có ở trong tuần hoàn của bản thân H’ thì bộ phận Hcủa nó = Sx = giá trị - tư bản, mới có thể và phải phân tách ra khỏi bộ phậncủa H’ chứa đựng giá trị thặng dư, khỏi sản phẩm thặng dư chứa đựng giá trịthặng dư, không kể là hai bộ phận này có thực sự tách rời nhau hay khôngtách rời nhau. Một khi H’ đã chuyển hoá thành T’, thì hai bộ phận đó trởthành có thể tách rời nhau.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 15
  16. 16. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 16 Trong hình thái I: T... T’ tiền được ứng ra làm tư bản trước hết chonhững yếu tố sản xuất, nhưng yếu tố này trở thành sản phẩm - hàng hoá vàsản phẩm - hàng hoá này lại chuyển hoá thành tiền. Đó là một tuần hoàn kinhdoanh hoàn chỉnh mà kết quả là tiền có thể dùng vào tất cả mọi việc và cho tấtcả mọi người. Trong hình thái II tức là Sx... H’ - T’ - H...Sx (Sx’) toàn bộ quá trình lưuthông nằm sau Sx thứ nhất và trước Sx thứ hai, Sx là tư bản sản xuất, Sx cuốikhông phải là quá trình sản xuất, nó chỉ là sự trở lại của tư bản công nghiệpdưới hình thái tư bản sản xuất. Trong hình thái III, tức là H’ - T’ - H ... Sx... H’ tuần hoàn bắt đầu bằnghai giai đoạn của quá trình lưu thông, tuần hoàn kết thúc với H’, kết quả củaquá trình sản xuất. Chỉ trong tuần hoàn này thì điểm xuất phát của quá trìnhlàm tăng thêm giá trị là giá trị - tư bản đã tăng thêm giá trị. Điểm xuất phát ởđây là H’, biểu hiện mối quan hệ tư bản chủ nghĩa, nó có tác dụng quyết địnhđối với toàn bộ tuần hoàn. Sự phân phối tổng sản phẩm xã hội cũng như phânphối đặc thù về sản phẩm của một tư bản - hàng hoá cá biệt, sự phân phối,một mặt thành quỹ tiêu dùng cá nhân, và mặt khác thành quỹ tái sản xuất -đều nằm trong tuần hoàn của tư bản. Trong T...T’ có khả năng mở rộng tuần hoàn theo đại lượng của các phầnt sẽ gia nhập tuần hoàn mới. Trong Sx...Sx, Sx có thể mở đầu tuần hoàn mớivới một giá trị như cũ. Trong H’...H’, tư bản dưới hình thái hàng hoá là tiềnđề của sản xuất, và với tư cách là tiền đề, hình thái đó lại quay trở lại cũngtrong tuần hoàn ấy. Cả ba tuần hoàn đều có điểm chung: tư bản kết thúc quátrình tuần hoàn của nó dưới đúng cái hình thái mà nó mở đầu quá trình tuầnhoàn đó, nhờ thế nó lại mang hình thái ban đầu trong đó nó lại mở đầu mộttuần hoàn giống như vậy. Hình thái của điểm xuất phát T, Sx, H’ đều đượccho trước đối với mỗi tuần hoàn; hình thái lặp lại ở điểm kết thúc là hình tháibị gây nên, và do đó bị quy định bởi một loạt những sự biến hoá hình thái cảubản thân tuần hoàn. H’ với tư cách là điểm kết thúc một tuần hoàn của tư bảncông nghiệp cá biệt, chỉ giả định là có hình thái Sx ở bên ngoài lưu thông củatư bản công nghiệp đã sản sinh ra nó, T’ là điểm kết thúc của hình thái I, làhình thái chuyển hoá của H’ (H’ - T’) giả định là T nằm trong tay người mua,http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 16
  17. 17. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 17tồn tại ở ngoài tuần hoàn T...T’ và chỉ do việc bán H’ mới bị cuốn vào trongtuần hoàn đó, trở thành hình thái kết thúc của bản thân tuần hoàn ấy. 3. Quan điểm của Mác - Lênin về vấn đề chu chuyển của tư bản. Nếu như nghiên cứu tuần hoàn của tư bản, chúng ta nghiên cứu các hìnhthức mà tư bản trút ra và khoác vào qua ba giai đoạn vận động của nó, thì khinghiên cứu chu chuyển của tư bản, chúng ta nghiên cứu tốc độ vận động củatư bản nhanh hay chậm. Theo Mác - Lênin thì: “Sự tuần hoàn của tư bản, nếuxét nó là một quá trình định kỳ đổi mới và lắp đi lắp lại chứ không phải là quátrình cô lập, riêng lẻ, thì gọi là chu chuyển của tư bản” (2). Trong quá trình chuchuyển của tư bản tức là để sản xuất ra hàng hoá nhà sản xuất phải mất mộtkhoảng thời gian mà theo Mác - Lênin nêu lên là: “Thời gian chu chuyển củatư bản là khoảng thời gian kể từ khi tư bản ứng ra dưới một hình thức nhấtđịnh (tiền tệ, sản xuất hàng hoá) cho đến khi nó trở về tay nhà tư bản cũngdưới hình thức như thế, nhưng có thêm giá trị thặng dư(3).Như vậy tổng thờigian chu chuyển của một tư bản nhất định bằng thời gian lưu thông và thờigian sản xuất của nó cộng lại. Mục đích của nền sản xuất tư bản chủ nghĩabao giờ cũng là làm tăng giá trị ứng trước. Trong hai hình thái T...T’ và hìnhthái Sx...Sx nói lên rằng: 1. Giá trị ứng trước đã làm chức năng giá trị - tưbản và đã tự tăng thêm; 2. Khi kết thúc tuần hoàn của nó, giá trị ứng trước lạiquay về dưới hình thái mà nó mang khi mở đầu tuần hoàn. Nếu sản xuất manghình thái tư bản chủ nghĩa, thì tái sản xuất cũng mang hình thái đó. Quá trìnhlao động trong phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa là chỉ là một phươngtiện cho quá trình làm tăng thêm giá trị, thì tái sản xuất cũng vậy, nó cũng chỉlà một phương tiên để tái sản xuất ra giá trị ứng trước với tư cách là tư bản,tức là với tư cách là giá trị tự tăng thêm giá trị. Trong hình thái là sự lắp lại của quá trình biểu hiện ra là có tính chất khảnăng thôi còn sự lắp lại của quá trình trong hình thái II tức là quá trình tái sảnxuất, biểu hiện thành sự lắp lại hiện thực. Trong hình thái III giá tự - tư bản(2) Kinh tÕ chÝnh trÞ - NXB gi¸o dôc - 1998 - trang 103(3) Kinh tÕ chÝnh - NXB gi¸o dôc - 1998, trang 104http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 17
  18. 18. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 18mở đầu quá trình với tư cách là giá trị đã tăng thêm, là tất cả những của cảinằm dưới hình thái hàng hoá. Hình thái này là hình thái trọng yếu đối với sựvận động của các tư bản cá biệt nếu xem xét trong mối quan hệ với sự vậnđộng của tư bản xã hội. Nhưng hình thái này không thích hợp cho việc nghiêncứu sự chu chuyển của một tư bản bao giờ cũng được bắt đầu bằng việc ứngtrước giá trị tư bản dưới hình thái tiền tệ hay dưới hình thái hàng hoá, và baogiờ cũng đòi hỏi giá trị - tư bản đang lưu thông phải quay trở lại hình thái mànó đã được ứng ra. Những nhà kinh tế học không phân biệt các hình thái tuần hoàn khácnhau, đã không xét chúng riêng ra trong mối quan hệ của chúng đối với chuchuyển của tư bản. Có những nhà kinh tế học khác lại xuất phát từ những chiphí dưới hình thái yếu tố sản xuất, và xem xét sự vận động cho đến lúc quaytrở về, nhưng họ tuyệt nhiên không hề nói đến hình thái quay trở về đó, khônghề tự hỏi xem chúng sẽ quay trở về dưới hình thái hàng hoá hay hình thái tiền.Sau khi toàn bộ giá trị tư bản mà một nhà tư bản cá biệt bỏ vào một ngành sảnxuấta nào đó hoàn thành tuần hoàn trong sự vận động của nó, thì nó lại trở lạihình thái ban đầu của nó và lại có thể diễn lại cùng một quá trình như thế.Muốn cho giá trị được bảo tồn mãi mãi và tiếp tục tăng thêm giá trị với tưcách là giá trị tư bản, thì nó phải lắp lại tuần hoàn ấy. Trong đời sống của tưbản, mỗi tuần hoàn cá biệt chỉ là một giai đoạn không ngừng được lắp đi lắplại, nghĩa là một giai đoạn cấu thành một định kỳ. Hình thái T...T’ tư bản tiềntệ sẽ đi qua cái chuỗi những chuyển hoá bao gồm quá trình tái sản xuất ra nó,hay quá trình tăng thêm giá trị. Khi định kỳ Sx...Sx kết thúc, tư bản manghình thái những yếu tố sản xuất nó là tiền đề của việc lặp lại tuần hoàn. “Tuầnhoàn của tư bản khi được coi là một quá trình định kỳ, chứ không phải mộthành vi cá biệt thì được gọi là vòng chu chuyển của tư bản”. Thời gian củavòng chu chuyển ấy được quyết định bởi tổng số thời gian sản xuất và thờigian lưu thông cộng lại. Tổng số thời gian ấy là thời gian chu chuyển của tưbản. Do đó, thời gian chu chuyển của tư bản bao quát khoảng thời gian từ mộtđịnh kỳ tuần hoàn tiếp theo; nó nói lên tính chu kỳ trong quá trình sinh sốngcủa tư bản, hay có thể nói, nó là thước đo thời hạn đổi mới, thời hạn lặp lạihttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 18
  19. 19. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 19của quá trình làm tăng thêm giá trị hay quá trình sản xuất ra cùng một giá trịtư bản. Nếu không nói đến những sự ngẫu nhiên riêng rẽ có thể đẩy nhanh hayrút ngắn thời hạn chu chuyển đối với cùng một tư bản cá biệt, thì thời gianchu chuyển ấy nói chung sẽ khác nhau tùy theo những sự khác nhau của cáclĩnh vực đầu tư cá biệt của tư bản. Cũng giống như ngày lao động là đơn vị đolường tự nhiên để đo hoạt động của sức lao động, thì năm cũng là đơn vị đolường tự nhiên để đo những vòng chu chuyển của tư bản hoạt động. Cơ sở tựnhiên của đơn vị đo lường ấy là tình hình: ở vùng ôn đới, quê hương của nềnsản xuất tư bản chủ nghĩa, các nông sản quan trọng nhất đều được sản xuất ramỗi năm một lần. Nếu ta lấy CH để chỉ năm là đơn vị đo lường của thời gian chu chuyển,lấy ch để chỉ thời gian chu chuyển của một tư bản nhất định, lấy n để chỉ sốlần chu chuyển của tư bản, thì chúng ta sẽ có: n = . Do đó nếu thời gian chuchuyển của tư bản là vài năm, thì nó sẽ được tính bằng cách nhân với số nămđó. Đối với nhà tư bản, thời gian chu chuyển của tư bản là thời gian trong đónhà tư bản phải ứng trước tư bản ra để nó tăng thêm giá trị, và quay trở vềdưới hình thái ban đầu của nó. Giá trị các bộ phận tư bản sản xuất chuyển vào sản phẩm theo phươngthức khác nhau. Căn cứ vào phương thức chu chuyển giá trị của tư bản thìchia tư bản ra thành tư bản cố định và tư bản lưu động. Trong đó “tư bản cốđịnh là bộ phận tư bản sản xuất mà bản thân nó tham gia hoàn toàn vào quátrình sản xuất, nhưng giá trị lại không chuyển hết một lần, mà chuyển dầntừng phần vào sản phẩm”(4). Còn “tư bản lưu động là một bộ phận tư bản sản xuất mà giá trị của nósau một thời kỳ sản xuất, có thể hoàn lại hoàn toàn cho nhà tư bản dưới hìnhthức tiền tệ, sau khi hàng hoá đã bán xong” (5). Đó là bộ phận giá trị tư bảndưới hình thức sức lao động và những tư liệu sản xuất khác. Nguyên liệu, vậtliệu phụ bị tiêu dùng toàn bộ vào sản xuất và cũng chuyển toàn bộ gia trị vào 4)( , (5), (6): NXB Gi¸o dôc: Kinh tÕ chÝnh trÞ - 1998, trang 105, 106http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 19
  20. 20. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 20sản phẩm mới. Chia tư bản ra thành tư bản cố định và tư bản lưu động cũng làmột sự phân chia khoa học, cần thiết về mặt quản lý kinh tế. Tư bản cố định chu chuyển chậm hơn tư bản lưu động. Trong khi tư bảncố định chu chuyển được vòng thì tư bản lưu động đã chu chuyển được nhiềuvòng. Ngay trong tư bản cố định, thời gian chu chuyển của các yếu tố khácnhau cũng không giống nhau, có thời gian hoạt động dài, ngắn khác nhau,nghĩa là hao mòn khác nhau. “Hao mòn hữu hình là do sử dụng và do tácđộng của thiên nhiên làm cho những bộ phận tư bản đó dần dần hao mòn điđến chỗ hỏng, không dùng được nữa. Còn hao mòn vô hình là nói về nhữngtrường hợp máy móc mới tốt hơn tối tân hơn xuất hiện” (6). Để tránh hao mònvô hình, nhà tư bản còn tìm cách nâng cao tỷ suất khấu hao tư bản cố định. Dựa trên hai hình thức hao mòn mà C.Mác phân chia chu chuyển của tưbản thành “Chu chuyển chung của tư bản ứng trước là con số chu chuyểntrung bình của những thành phần khác nhau của tư bản. Chu chuyển thực tế làthời gian để tất cả các bộ phận của tư bản ứng trước được khôi phục toàn bộvề mặt giá trị, cũng như về mặt hiện vật(7). Chu chuyển thực tế do thời giantồn tại của tư bản cố định đầu tư quyết định và nó không ăn khớp với chuchuyển chung của nó. Để nâng cao tỷ suất giá trị thặng dư hàng năm, tức là nâng cao tỷ số giữakhối lượng giá trị thặng dư tạo ra trong một năm với tư bản khả biến ứng ratrước người ta phải tăng tốc độ chu chuyển của tư bản. Tỷ suất giá trị thặngdư thực tế không đổi, nhưng tư bản chu chuyển càng nhanh số vòng chuchuyển tư bản khả biến trong năm càng nhiều thì giá trị thặng dư càng lớn, tỷsuất giá trị thặng dư hàng năm càng cao. Nó che giấu mối quan hệ thực sựgiữa tư bản và lao động, gây cho người ta có ấn tượng rằng tỷ suất giá trịthặng dư không phải chỉ phụ thuộc vào khối lượng và trình độ bóc lột sức laođộng do nhà tư bản khả biến làm cho hoạt động mà còn phụ thuộc vào nhữngảnh hưởng không thể giải thích được do quá trình lưu thông đẻ ra. Do đó nhàtư bản ra sức rút ngắn thời gian sản xuất và thời gian lưu thông để tăng tốc độchu chuyển của tư bản. Sự tiến bộ của kỹ thuật và sự phát triển của lực lượngsản xuất giúp cho nhà tư bản làm việc đó. 7)( Kinh tÕ chÝnh trÞ - NXB gi¸o dôc - 1998 trang 109http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 20
  21. 21. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 21 II. SỰ VẬN DỤNG LÝ THUYẾT TUẦN HOÀN VÀ CHU CHUYỂN CỦA TƯBẢN TRONGN VIỆC QUẢN LÝ CÁC DOANH NGHIỆP CỦA NƯỚC TA KHICHUYỂN SANG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XHCN. 1. Sự vận dụng ở Việt Nam từ trước đại hội VI ban chấp hành trungương Đảng - 1986. Cả nước cùng tiền lên chủ nghĩa xã hội từ một nền kinh tế phổ biến vẫncòn là sản xuất nhỏ: cơ sở vật chất kỹ thuật còn nhỏ yếu, đại bộ phận lao độngkỹ thuật vẫn còn thủ công, phân công lao động xã hội còn kém phát triển,năngsuất lao động xã hội rất thấp, tình trạng tổ chức và quản lý kinh tế còn thiếuchặt chẽ, việc kế hoạch hoá nền kinh tế quốc dân còn yếu, nền kinh tế bị mấtcân đối nghiêm trọng. Công cuộc xây dựng nền kinh tế đòi hỏi đất nước taphải có chính sách phát triển và khôi phục nền kinh tế, đưa đất nước đi lênthoát khỏi sự lạc hậu của nền kinh tế sau những năm chiến tranh xâm lược.Doanh nghiệp Việt Nam lúc này còn quá nhỏ bé chủ yếu là các xí nghiệp dướisự che chở của nhà nước, nhà nước bao cấp và chịu gần như toàn bộ hậu quảmà doanh nghiệp nhà nước và xí nghiệp gặp phải. Hàng Việt Nam được sảnxuất ra có khi không đúng thời vụ, hàng chưa về đến nông thôn thì đã hết.Nhà nước lại không có chính sách, biện pháp mở rộng sản xuất, không thu hútvốn đầu tư nước ngoài. Vốn của các doanh nghiệp chủ yếu là do nhà nướccấp, doanh nghiệp không tồn tại loại hình doanh nghiệp tư nhân tư bản, doanhnghiệp nhà nước hoạt động rất kém hiệu quả, năng suất chưa cao, chất lượngthấp, cơ sở vật chất kỹ thuật rất hạn chế. Đất nước hoàn toàn giải phóng, cả nước đi vào khôi phục xây dựng đấtnước. Đảng và Nhà nước ta xác định nhiệm vụ đầu tiên là phải phát triển kinhtế, đưa đất nước đi lên. Tại Đại hội IV Đảng ta đã đề ra đường lối xây dựngnền kinh tế xã hội chủ nghĩa: “Đẩy mạnh công nghiệp hoá XHCN, xây dựngcơ sở vật chất kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội, đưa nền kinh tế nước ta từ sảnxuất nhỏ lên sản xuất lớn XHCN, ưu tiên phát triển công nghiệp nặng mộtcách hợp lý, trên cơ sở phát triển nông nghiệp và công nghiệp nhẹ, kết hợpxây dựng công nghiệp và nông nghiệp cả nước thành một cơ cấu công - nôngnghiệp, vừa xây dựng kinh tế trung ương, vừa phát triển kinh tế địa phươngtrong một cơ cấu kinh tế quốc dân thống nhất; kết hợp phát triển lực lượnghttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 21
  22. 22. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 22sản xuất với xác lập và hoàn thiện quan hệ sản xuất mới, kết hợp kinh tế vớiquốc phòng”(8) . Đến đại hội lần thứ V (tháng 3 - 1982) của Đảng lại khẳngđịnh đường lối chung và đường lối kinh tế do Đại hội IV của Đảng đã đề ra làhoàn toàn đúng đắn và được tiếp tục thực hiện. Thời kỳ này các doanh nghiệp tồn tại chủ yếu dưới hình thái các xínghiệp. Đảng ta chủ trương đối với xí nghiệp con đường công ty hợp doanh.Thực hiện chủ trương đó, công cuộc cải tạo công nghiệp tư bản tư doanh ởmiền Nam đã được thực hiện như sau: các xí nghiệp của tư sản mại bản và tưsản bỏ chạy ra nước ngoài đều bị quốc hữu hoá và trở thành quốc doanh. Năm1978 là năm tuyên bố hoàn thành cải tạo tư sản trong công nghiệp loại vừa vànhỏ ở miền Nam. Củng cố và hoàn thiện quan hệ sản xuất trong các xí nghiệpquốc doanh, ngày 21 - 1- 1981 Hội đồng chính phủ đã ban hành quyết định 25- CP về: “Một số chủ trương và biện pháp nhằm phát huy quyền chủ động sảnxuất kinh doanh và quyền tự chủ về tài chính cho các xí nghiệp quốc doanh”.Trên cơ sở đó các xí nghiệp phải biết chu chuyển vốn sao cho hợp lý, sản xuấtphải phù hợp với yêu cầu đòi hỏi, nâng cao cơ sở vật chất kỹ thuật, trang bị vàngày càng củng cố cơ sở vật chất kỹ thuật. Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần IV đã chủ trương “xoá bỏngay thương nghiệp tư bản tư doanh”. Đối với tiểu thương, Đảng chủ trương“Tổ chức lại thương nghiệp nhỏ, chuyển phần lớn tiểu thương sang sản xuất.Đối với số còn lại được phép kinh doanh, phải tăng cường quản lý bằngnhững chính sách và biện pháp thích hợp”. Nền kinh tế bên cạnh những thànhtựu đạt được vẫn còn những hạn chế về mặt quản lý còn thiếu hiêủ biết, ítkinh nghiệm quản lý, chưa tổng kết kinh nghiệm thực tiễn tạo điều kiện chomột số xí nghiệp lợi dụng sự sơ hở để mưu lợi ích cục bộ. Nhìn chung trong giai đoạn này các xí nghiệp rất còn yếu kém trong việctuần hoàn sản xuất và chu chuyển vốn, có nhiều xí nghiệp hoàn toàn phụthuộc vào nhà nước đến khi bị thua lỗ thì nhà nước phải chịu hoàn toàn chonên các xí nghiệp chưa có được tinh thần trách nhiệm đối với hoạt động sảnxuất của mình. 8)( B¸o c¸o chÝnh trÞ cña ban ch p hµnh trung ¬ng §¶ng t¹i §¹i héi §¶ng lÇn thø IV. NXB Sù thËt, Hµ Néi,1997, trang 67.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 22
  23. 23. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 23 2. Sự vận dụng ở Việt Nam từ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI(tháng 12 - 1986) đến nay. Đại hội VI của Đảng là một mốc lịch sử quan trọng trên con đường đổimới toàn diện và sâu sắc ở nước ta; trong đó có sự đổi mới về các quan điểmkinh tế. Đảng chỉ ra mục tiêu quan trọng là phát triển kinh tế trong đó khẳngđịnh vai trò của các doanh nghiệp trong nền kinh tế mới với cơ chế quản lýmới đó là cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước. Cơ chế mới gắn sảnxuất với thị trường thông qua tín hiệu giá cả được hình thành theo quan hệcung cầu, đi đôi với thực hiện chế độ tự chủ kinh doanh của các doanh nghiệpvà mọi đơn vị kinh tế trong môi trường hợp tác và cạnh tranh bình đẳng. Nhànước quản lý nền kinh tế thông qua hệ thống, thể chế rõ ràng, nghiêm chỉnhkết hợp đúng đắn tính kế hoạch với việc sử dụng quan hệ hàng hoá tiền tệ, sửdụng hợp lý các đòn bẩy kinh tế như giá cả, chính sách tài chính, tíndụng...công tác kế hoạch hoá được đổi mới theo hướng chuyển từ tính pháplệnh sang tính hướng dẫn là chính, từng bước phân biệt quản lý Nhà nước vớiquản lý sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Có thể nói cơ chế mớinhằm chuyển hoá nền kinh tế Việt Nam còn mang nặng tính bao cấp, hiện vật,tự cấp tự túc, sang nền kinh tế thị trường, theo định hướng XHCN. Đây cũnglà con đường chủ yếu để nâng cao hiệu quả của mỗi đơn vị sản xuất - kinhdoanh, cũng như của toàn bộ nền kinh tế. Việc chuyển sang kinh tế thị trường đòi hỏi phải có sự đổi mới một cáchcăn bản chức năng quản lý kinh tế của Nhà nước. Từ chỗ trực tiếp “làm kinhtế” can thiệp rất sâu vào quá trình sản xuất kinh doanh, Nhà nước chuyểnsang điều tiết vĩ mô nền kinh tế chủ yếu bằng công cụ pháp luật, kế hoạch hoáđịnh hướng và các công cụ quản lý vĩ mô khác. Chính sách phát triển nềnkinh tế hàng hoá nhiều thành phần của Đảng đã được thể chế hoá trong hiếnpháp và được cụ thể hoá bằng hệ thống các luật: luật doanh nghiệp nhà nước,luật khuyến khích đầu tư trong nước, Luật đầu tư nước ngoài, Luật hợp tác xã,Luật công ty, Luật doanh nghiệp tư nhân, các luật thuế và luật ngân sách, Luậtđất đai, Luật dân sự, Luật phá sản, Pháp lệnh ngân hàng... Đó chính là cơ sởpháp lý để các chủ thể kinh tế và mọi người dân đầu tư phát triển sản xuất,kinh doanh, trong cơ chế thị trường. Trên cơ sở đó từng bước phân biệt quảnhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 23
  24. 24. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 24lý Nhà nước với quản lý sản xuất kinh doanh, hình thành cơ chế quản lý củanhà nước với tư cách chủ sở hữu đối với doanh nghiệp nhà nước thay thế choicơ chế Bộ hoặc cơ quan hành chính chủ quản doanh nghiệp. Nếu như trên thế giới, việc phân loại hình doanh nghiệp thường dựa trêncác tiêu chí chính phủ như lĩnh vực ngành nghề kinh doanh; hình thức sở hữu;quy mô vốn, lao động và sản lượng; mức độ lợi nhuận... Thì ở Việt Nam việcxác định loại hình doanh nghiệp cũng dựa trên những tiêu chí đó đã được thểchế thành pháp luật. Trong luật doanh nghiệp do Quốc hội thông qua có nêu“Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định,được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thựchiện các hoạt động kinh doanh” . Hiện nay ở nước ta tồn tại các loại hìnhdoanh nghiệp chủ yếu sau: doanh nghiệp tư nhân; hợp tác xã; doanh nghiệpcó vốn đầu tư nước ngoài; doanh nghiệp nhà nước và kinh tế hộ. Hiện nay,phần lớn các doanh nghiệp Việt Nam hoạt động tại các đô thị và các khu côngnghiệp, các doanh nghiệp ngoài quốc doanh tập trung chủ yếu vào hai lĩnhvực là thương mại, dịch vụ và công nghiệp chế biến; quy mô của doanhnghiệp vừa và nhỏ, trình độ trang bị công nghệ và quản lý thấp, đội ngũ côngnhân chưa được đào tạo chiếm tỷ lệ khá cao. Một đặc điểm nổi bật của doanhnghiệp Việt Nam là chất lượng sản phẩm không cao, thiếu thị trường tiêu thụsản phẩm. Các doanh nghiệp nhà nước có vốn đầu tư nước ngoài chiếmkhoảng 43 - 45% GDP, sản phẩm của các doanh nghiệp ngoài quốc doanhchiếm khoảng 25 - 28% GDP. Chuyển đổi từ một nền kinh tế tự cung tự cấp, một nền kinh tế nghèo nànlạc hậu sang một nền kinh tế hoàn toàn mới đó là kinh tế thị trường, trong đónền kinh tế vận động theo cơ chế thị trường với ba vấn đề: Sản xuất cái gì?sản xuất bao nhiêu? và sản xuất cho ai? đều do thị trường quyết định thôngqua sự chỉ dẫn của quan hệ cung cầu và giá cả? Một mặt do nước ta khôngtrải qua giai đoạn chủ nghĩa tư bản đi thẳng lên chủ nghĩa xã hội chưa có mộtcơ sở vật chất kỹ thuật ổn định cho hoạt động sản xuất kinh doanh của cácdoanh nghiệp. Mặt khác, tỏo chức lại nền kinh tế đưa các thành phần kinh tếvào hoạt động có hệ thống để mục đích đạt được hiệu quả sản xuất cao hơn,tăng thu nhập và đời sống dân cư. Song nền kinh tế thị trường không phải làhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 24
  25. 25. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 25một hệ thống được tổ chức một cách hoàn hảo, không có những khuyết tật. Vìvậy, để cho nền kinh tế này hoạt động có hiệu quả ở nước ta và để khắc phục,hạn chế những tiêu cực của cơ chế thị trường cần có sự can thiệp của nhànước vào nền kinh tế thị trường. Trên cơ sở bảo đảm quyền tự chủ kinh doanh, nhà nước định hướngngày càng rõ ràng những chức năng quản lý nhà nước, quản lý hành chính đốivới doanh nghiệp và đòi hỏi các doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ, chínhxác quyền lực của nhà nước. Đó là con đường để xoá bỏ những quy địnhkhông rõ ràng, chồng chéo trong trách nhiệm, quyền hạn giữa các cơ quannhà nước với các tổ chức, đoàn thể quần chúng, và sự lãnh đạo tổ chức củaĐảng, nhằm hạn chế tối đa sự sơ hở, dẫn đến tham nhũng lãng phí, vi phạmlợi ích chính đáng của nhà nước và bản thân doanh nghiệp. Sự vận động củanền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước là tuân theo sự điều khiểnsong hành, tức là sự tác động cùng một lúc của hai yếu tố, hai bàn tay: “vôhình” và “hữu hình” “cơ chế thị trường” và nhà nước. Trong đó nhà nướcthực hiện chức năng quản lý của các doanh nghiệp trên hai mặt tổ chức sảnxuất và tổ chức bộ máy quản lý. Tổ chức sản xuất Một là: tổ chức sản xuất, lấy các hoạt động sản xuất kinh doanh làm đốitượng, dựa trên cơ sở phân tích kinh tế - kỹ thuật và lấy hiệu quả kinh doanhphù hợp với chính sách và pháp luật nhà nước làm tiêu chuẩn cơ bản. Nhànước hướng các doanh nghiệp nên sản xuất một loại sản phẩm có chất lượngcao đáp ứng nhu cầu trong nước và có thể được đem ra thị trường nước ngoài.Trong quá trình sản xuất không được ngừng trệ, các dây chuyền sản xuất phảinối tiếp nhau, tuần hoàn và liên tục dựa trên cơ sở trang thiết bị vốn có và đầutư mới. Hai là: tổ chức sản xuất là cơ sở để sử dụng hợp lý mọi tài nguyên, xâydựng và thực hiện kế hoạch sản xuất- kinh doanh theo phương hướng, mụctiêu kế hoạch nhà nước, theo nhiệm vụ thiết kế của xí nghiệp, kết hợp chuyênmôn hoá với kinh doanh tổng hợp, có hiệu quả và để tổ chức bộ máy quản lýcó hiệu lực.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 25
  26. 26. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 26 Đối với doanh nghiệp nhà nước hoạt động sản xuất kinh doanh đượcphân làm ba nhóm: Nhóm 1: Những doanh nghiệp quan trọng cần được nhà nước duy trì, tổchức lại và đầu tư nâng cao hiệu quả, mở rộng quy mô hoạt động. Các doanhnghiệp này được bảo đảm điều kiện tối thiểu để chủ động tích luỹ và mở rộngphát triển sản xuất kinh doanh; kiện toàn tổ chức, ưu tiên và bổ sung vốn lưuđộng, cho vay một phần vốn với lãi suất ưu đãi để đầu tư chiều sâu, nâng caokhả năng cạnh tranh. Nhóm 2: Đó là những doanh nghiệp nhà nước cần được cổ phần hoá lànhững doanh nghiệp không cần duy trì 100% vốn Nhà nước, chưa làm vàotình trạng phá sản hoặc phải giải thể, có đề án hoạt động sản xuất có hiệu quả,hoạt động trong những lĩnh vực nhà nước chỉ cần giữ cổ phần chi phối hoặccổ phần đặc biệt. Nhóm 3: gồm những doanh nghiệp sản xuất thua lỗ kéo dài, không trảđược nợ đến hạn, không nộp đủ thuế. Những doanh nghiệp này nếu do thiếuthuế hoặc năng lực quản lý yếu kém thì có thể duy trì nhưng cần thay cán bộlãnh đạo, hoặc có thể phải bán đấu giá, giải thể và phá sản. Ba là: Tổ chức sản xuất, hiểu theo nghĩa rộng, trên phạm vi ngành, lãnhthổ, đơn vị cơ sở, phải bắt đầu từ việc xác định cơ cấu sản xuất. - Xác định trình độ tích tụ sản xuất (quy mô sản xuất - kinh doanh). - Xác định phạm vi chuyên mộn hoá sản xuất - kinh doanh một haynhiều sản phẩm, dịch vụ và phạm vi, mức độ kinh doanh tổng hợp. - Xác định các mối liên hệ hợp tác sản xuất, liên kết liên doanh giữa cácngành, các đơn vị sản xuất thuộc các thành phần kinh tế khác nhau. - Xác định các hình thức tổ chức liên hợp sản xuất từ thấp đến cao, liênhiệp giữa các xí nghiệp cùng loại sản phẩm hay khác loại: liên hiệp giữa cáckhâu từ sản xuất, cung ứng vật tư, tiêu thụ xuất nhập khẩu; liên hiệp giữakhoa học - sản xuất - đời sống.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 26
  27. 27. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 27 - Sắp xếp dây chuyền sản xuất theo quy trình công nghệ đã chọn và đảmbảo kỹ thuật, chất lượng sản phẩm, bố trí hợp lý và cân đối các điều kiện sảnxuất và lực lượng lao động nhằm đạt năng suất cao. - Sắp xếp quy trình hoạt động của các khâu tổ chức: dự trữ sản xuất, sảnxuất, sản xuất chế biến, tiêu thụ với các yếu tố sản xuất một cách thông suốt,gắn sản xuất với thị trường. Như vậy, trong việc sản xuất kinh doanh phải được xác định rất rõ ràng,Nhà nước đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sản xuất của các doanhnghiệp, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp được sản xuất liên tục trong nềnkinh tế thị trường. Đồng thời lao động, cơ sở vật chất kỹ thuật không bị nhànrỗi, vốn được chu chuyển thường xuyên. Tổ chức bộ máy quản lý, tuỳ thuộc vào cơ cấu và tổ chức sản xuất và cơchế kinh tế kinh doanh nhằm quản lý có hiệu lực, phục vụ đắc lực cho sảnxuất - kinh doanh: - Phát triển hợp tác hoá, tập trung hoá sản xuất và liên hiệp sản xuất nhưkhoa học - kỹ thuật - thiết kế - đầu tư sản xuất - tiêu thụ - dịch vụ. - Phát triển chuyên môn hoá sản xuất và dịch vụ. - Các cơ quan Nhà nước gọi đối tượng quản lý và chức năng quản lý vàocác vấn đề chiến lược và chính sách cơ bản; chuyển từ chỗ trực tiếp điều hànhsang tạo môi trường kinh tế cho các đơn vị kinh tế hoạt động một cách độclập, chuyển từ chỗ nặng về áp dụng các biện pháp hành chính sang việc kếthợp các biện pháp kinh tế với các biện pháp hành chính, trong đó các biệnpháp kinh tế. - Mở rộng quyền tự chủ và chủ động kinh tế, thực hiện hạch toán kinh tếcủa các đơn vị kinh tế. Trong nền kinh tế thị trường trách nhiệm lịch sử của doanh nghiệip hiệnhay là nâng cao hiệu quả kinh doanh và trên cơ sở đó, nâng cao khả năngcạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường trong nước và quốc tế. Nhà nướckhuyến khích thành lập doanh nghiệp và hình thành tập đoàn kinh doanh “tậpđoàn kinh doanh là một tập hợp nhiều doanh nghiệp thành một tổ chức, có tưhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 27
  28. 28. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 28cách pháp nhân, trong đó có một doanh nghiệp là “công ty mẹ” kiểm soát mộtcách trực tiếp hoặc gián tiếp các doanh nghiệip khác”. Nếu như Nhà nướckhuyến khích tư nhân thành lập doanh nghiệp, còn đối với doanh nghiệp Nhànước thì Nhà nước khuyến khích: cổ phần hoá doanh nghiệp. Cổ phần hoádoanh nghiệp Nhà nước là một chủ trương lớn của Nhà nước vì nó là một bộphận của cơ chế quản lý. Đến năm 1998 trên toàn quốc chỉ có 18 doanhnghiệp chuyển sang công ty cổ phần. Cổ phần hoá là hình thức tích tụ vốnmột cách nhanh nhất C.Mác đã viết “Nếu như cứ phải chờ cho đến tích luỹlàmcho một số nhà tư bản riêng lẻ lớn lên tới mức có thể đảm đương đượcviệc xây dựng đường sắt, thì có lẽ đến ngày nay (thế kỷ 19) thế giới vẫn chưacó đường sắt. Ngược lại qua các công ty cổ phần sự tập trung đã thực hiệnđược việc đó trong nháy mắt”. Trong điều kiện hiện nay với chủ trương, đadạng hoá các hình thức sở hữu ngay ở từng cơ sở, cổ phần hoá sẽ giúp cácdoanh nghiệp nhà nước thẩm thấu vào các thành phần kinh tế khác qua việcmua cổ phần của các doanh nghiệp đó, từ đó phát huy tác dụng định hướngcho các thành phần khác. Xuất phát từ chủ trương “xây dựng kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm” chínhphủ phát huy vai trò người cầm lái đối với doanh nghiệp, đã đặt tư tưởng vàpháp lý cho một phong cách và một thể chế làm việc mới: Chính phủ hợp tácđối thoại thẳng thắn, bình đẳng với doanh nghiệp, cải tiến tổ chức các doanhnghiệp và xác định rõ các quyền tự chủ để trao đổi lại cho doanh nghiệp, sẽtạo ra sự gắn bó mới, sự đồng tâm nhất trí mới, động lực mới cho cả hai bên -người cầm lái và người chèo thuyền. Hơn 10 năm qua, các loại hình doanh nghiệp ở nước ta phát triển mộtcách nhanh chóng cả về số lượng lẫn chất lượng, đã góp phần to lớn vào sựphát triển một cách nhanh chóng cả về số lượng lẫn chất lượng, đã góp phầnto lớn vào sự phát triển kinh tế và xã hội của đất nước. Hiện nay phần lớn cácdoanh nghiệp Việt Nam hoạt động tại các đô thị và các khu công nghiệp, cácdoanh nghiệp ngoài quốc doanh tập trung chủ yếu vào hai lĩnh vực là thươngmại và dịch vụ và công nghiệp chế biến. Theo số liệu của Tổng cục quản lývốn và tài sản nhà nước tại doanh nghiệp, trong số 33724 doanh nghiệp ngoàiquốc doanh thì có 27775 doanh nghiệp tư nhân với số vốn điều lệ là 4084 tỷhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 28
  29. 29. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 29đồng, 8775 công ty trách nhiệm hữu hạn với số vốn điều lệ là 8714 tỷ đồng;229 công ty cổ phần với số vốn điều lệ là 2856 tỷ đồng... các doanh nghiệpnày đã nộp ngân sách 8178 tỷ đồng và sử dụng trên 1 triệu đồng. Một điềuđáng phải nêu lên đó là sự thay đổi trong cách nhìn nhận của doanh nghiệptrong hoạt động kinh doanh của mình, sử dụng vốn bước đầu đã có hiệu quả.Bên cạnh một số thành tựu mà doanh nghiệp Việt Nam đã đạt được thì vẫncòn tồn tại những hạn chế mắc phải. Một vấn đề đầu tiên là vốn có thể nóihình ảnh doanh nghiệp Việt Nam, xét trên giác độ quy mô vốn đầu tư giốngnhư những chủ bé tí hon đang phải đánh vật với những anh chàng khổng lồnước ngoài. Thời gian sản xuất của các doanh nghiệp khác dài, nắm bắt thịtrường chưa kịp thời, hàng sản xuất ra chất lượng không cao nhưng giá cả lạicao, chưa có khả năng lôi kéo được thị hiếu người trong nước, hàng rẻ tiềnthì hạn dùng rất hạn chế, hàng Việt Nam chất lượng cao thì quá đắt so vớihàng nước ngoài cùng chủng loại. Cho nên một số doanh nghiệp đầu tư banđầu cũng khá nhiều nhưng lợi nhuận thu về thì rất thấp dânx đến hoạt độngkinh doanh kém hiệu quả, sản xuất không được tuần hoàn, hao mòn thườngxuyên xảy ra đối với trang bị kỹ thuật. Bên cạnh một số doanh nghiệp có vị tríquan trọng trong nền kinh tế nước nhà và xuất khẩu ra nước ngoài thì cũng cómột số doanh nghiệp do không đủ vốn và đủ sức cạnh tranh phải ngừng sảnxuất hay phải giảm tốc độ sản xuất. Vì vậy đòi hỏi nhà nước phải có sự giúpđỡ tạo mọi điều kiện cho các doanh nghiệp có khả năng phát triển nâng caokhả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp như điều chỉnh giá cả ổn định ởtrên thị trường đảm bảo lợi ích của người kinh doanh, nhất là trong cơ chế thịtrường nhà nước phải đổi mới trong cơ chế quản lý bao gồm hai nhiệm vụ. Song song với quá trình thành các chủ thể sản xuất kinh doanh tự chủ,phải từng bước phát triển hệ thống thị trường về tất cả các yếu tố sản xuất,hình thành thị trường thông suốt trong cả nước và từng bước gắn với thịtrường thế giới. Đổi mới quản lý vĩ mô của Nhà nước, tạo lập khuôn khổ pháp lý chokinh tế thị trường, và quan trọng hơn nữa là Nhà nước tạo ra và sử dụng cóhiệu quả các công cụ phù hợp với kinh tế thị trường, đặc biệt là kế hoạch hoávà công cụ tài chính tiền tệ, để bảo đảm cân đối và điều tiết kinh tế vĩ mô.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 29
  30. 30. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 30 Tuy nhiên để hình thành cơ chế thị trường có sự quản lý Nhà nước, phảitừng bước tháo gỡ giải toả cơ chế cũ. Nhà nước đã thực hiện những bước đi có tính quyết định chuyển mạnhsang cơ chế thị trường: áp dụng phổ biến cơ chế giá thị trường, thương mạihoá tư liệu sản xuất, xoá bỏ cơ chế phân phối theo kế hoạch với giá thấp phầnlớn vật tư sản xuất đi đôi với bán vật tư, hàng hoá cho nông dân theo giá thoảthuận đã xoá bỏ bức tường giả tạo về hai thị trường, thúc đẩy tự do hoá lưuthông, hình thành quan hệ mua bán bình thường, tự do kinh doanh theo giá cảthị trường. Xoá bỏ phần lớn bao cấp qua bù giá, bù lỗ cho các doanh nghiệpnhà nước, buộc các doanh nghiệp nhà nước phải chuyển sang cơ chế tự chủ vềtài chính phải đối mặt với thị trường, xoá bỏ cơ chế giao nộp sản phẩm, chỉcòn một nghĩa vụ nộp ngân sách nhà nước. Qua đó cho thấy cơ chế thị trườngbước đầu đã được hình thành: giá cả thị trường hình thành theo quan hệ cung- cầu với quy luật cạnh tranh, quy luật lưu thông tiền tệ đã trực tiếp tác độngvà góp phần điều tiết quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, điều tiết cácnguồn lực và điều tiết tiêu dùng. Cơ chế thị trường đã góp phần quan trọngvào việc huy động mọi nguồn lực của đất nước và phát huy tính chủ độngsáng tạo của các chru thể kinh doanh thuộc các thành phần kinh tế, tạo nên sựphát triển năng động nền kinh tế đất nước. Từ thực tiễn phát triển kinh tế, Đại hội VII của Đảng (1991) đã khẳngđịnh “Thị trường có vai trò trực tiếp hướng dẫn các đơn vị kinh tế lựa chọnlĩnh vực hoạt động, mặt hàng, quy mô, công nghệ và hình thức sản xuất kinhdoanh nhằm đạt hiệu quả cao nhất trong môi trường cạnh tranh và hợp tác”. Đối với doanh nghiệp Nhà nước khi chuyển sang cơ chế thị trườngkhông tránh khỏi sự chao đảo cho nền nhà nước đã dùng rất nhiều các biệnpháp như: - Xác định chế độ tự chủ, tự chịu trách nhiệm trung trong kinh doanh củacác doanh nghiệp Nhà nước. Nhà nước đã ban hành luật doanh nghiệp Nhànước, đồng thời tiến hành quản trị kin doanh trong các doanh nghiệp Nhànước. - Giảm dần khoản ngân sách bù lỗ cho các doanh nghiệp Nhà nước.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 30
  31. 31. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 31 - Tiến hành sắp xếp lại doanh nghiệp Nhà nước trên toàn quốc theohướng phát triển không tràn lan, tập trung củng cố và phát triển doanh nghiệpNhà nước trong những khu vực, những khâu then chốt của nền kinh tế: từ12296 doanh nghiệp Nhà nước năm 1991 đến tháng 7 - 1995 còn 5962 doanhnghiệp Nhà nước, giải thể hoặc chuyển hình thức sở hữu trên 2000 doanhnghiệp Nhà nước, sáp nhập gần 4000 doanh nghiệp Nhà nước thành doanhnghiệp lớn hơn. Kinh tế quốc doanh trong 5 năm qua từ 1991 - 1995 đã có tốcđộ tăng trưởng gấp gần 1,5 lần tốc độ tăng trưởng bình quân nền kinh tế, vầgấp 2 lần so với tốc độ tăng trưởng của khu vực kinh tế ngoài quốc doanh,hiệu quả kinh doanh tăng lên, số doanh nghiệp Nhà nước bị làm ăn thua lỗgiảm xuống. Đối với khu vực kinh tế cá thể, tư nhân và kinh tế hợp tác được chútrọng phát triển. Với phương châm khuyến khích mọi người đầu tư phát triểnsản xuất kinh doanh, làm giàu chính đáng theo pháp luật, đồng thời ngăn chặnlàm ăn phi pháp, hạn chế tác động tiêu cực của cơ chế thị trường, đã từngbước hình thành khuôn khổ pháp lý và cơ chế chính sách cho kinh tế cá thể,kinh tế tư nhân và kinh tế hợp tác pháp triển có hiệu quả theo định hướng củaNhà nước. Đặc biệt trong điều kiện đất nước tiến hành công nghiệp hoá, hiện đạihoá, và hội nhập thế giới thì vai trò của các doanh nghiệp rất quan trọng, Nhànước tạo môi trường thuận lợi để cho doanh nghiệp nước ngoài đầu tư vào cácdoanh nghiệp trong nước. Nhà nước mở cửa cho các doanh nghiệp liên doanhvới các doanh nghiệp nước ngoài, góp vốn sản xuất, hội nhập vào thị trườngthế giới, cạnh tranh được trên thị trường khu vực và thế giới. Nhà nướckhuyến khích sản xuất hướng về xuất khẩu, cả đối với đầu tư trong nước vàđầu tư nước ngoài, đồng thời có chính sách bảo hộ sản xuất trong một cáchhợp lý. Nhà nước khuyến khích các doanh nghiệp ngày càng rút ngắn thời gianchu chuyển sản xuất, quá trình tuần hoàn sản xuất ngày càng lặp lại nhiều vớichu kỳ sản xuất sau có số lượng lớn hơn và chất lượng lớn hơn lần tuần hoànđầu tiên, nhất là phải thu về tỷ suất giá trị thặng dư cao mới có thể duy trì sảnxuất và đó cũng là tiền đề để cho trang bị kỹ thuật không bị hao mòn, tiềnhttp://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 31
  32. 32. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 32lương được cải thiện, tạo việc làm ổn định cho công nhân. Sự phát triển lớnmạnh của các doanh nghiệp góp phần khắc phục tình trạng trì trệ, suy thoáinền kinh tế. Thế kỷ 21 đang đến gần nền kinh tế đất nước đang chuyển mình đi lêncon đường phát triển ổn định và hiện đại. Sự phát triển của các doanh nghiệphiện nay là tiền đề để phát triển mạnh trong tương lai, hội nhập cùng sự pháttriển chung của thế giới khẳng định vị trí của mình trên thị trường quốc tế.Muốn đạt được những mục tiêu đề ra đòi hỏi phải có sự định hướng trongquản lý của nhà nước đối với các doanh nghiệp trên con đường lên chủ nghĩaxã hội.http://luanvan.forumvi.com email: luanvan84@gmail.com 32
  33. 33. Download đề án, luận văn, báo cáo tốt nghiệp tại http://luanvan84.com 33 C. PHẦN KẾT LUẬN Đất nước ta đang trên con đường phát triển đi lên và hội nhập với thếgiới. Để hoà nhập cùng sự phát triển chung của thế giới không chỉ phát triểntrên lĩnh vực chính trị mà quan trọng là phát triển nền kinh tế. Với đa số dânsố Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, cho nên vai trò của cácdoanh nghiệp rất quan trọng trong nền kinh tế nước ta hiện nay. Nhưng trongthực tế hiện nay quy mô còn rất nhỏ bé, hoạt động sản xuất kinh doanh chưacó hiệu quả cao, đặc biệt là vốn đầu tư còn nhỏ bé, vốn và trang bị kỹ thuậtnhiều khi bị nhàn rỗi không được đưa vào dây chuyền sản xuất, lưu thônghàng hoá chậm chạp, chưa nắm bắt được thị trường, hàng sản xuất ra nhiềukhi bị ứ đọng không bán được hoặc phải bán ra với giá cả bằng hoặc nhỏ hơnchi phí sản xuất dẫn đến việc tuần hoàn sản xuất không được liên tục. Nhiềudoanh nghiệp phải tuyên bố giải thể hoặc tạm ngừng sản xuất, hoặc sáp nhậpvào doanh nghiệp lớn, nền kinh tế đất nước ngày càng có nguy cơ bị giảm sút.Đứng trước tình hình ấy Đảng và Nhà nước đã đề ra chính sách đổi mới nềnkinh tế, chuyển nền kinh tế bao cấp sang nền kinh tế thị trường có sự quản lýcủa Nhà nước theo định hướng XHCN. Đây là bước ngoặt căn bản đối vớinền kinh tế đất nước nói chung và đối với các doanh nghiệp nói riêng, mở ramột thị trường mới cho các doanh nghiệp hoạt động theo cơ chế thị trường,thúc đẩy các doanh nghiệp cạnh tranh với nhau và với các doanh nghiệp nướcngoài. Các doanh nghiệp vận dụng cơ chế mới và vận dụng lý thuyết vào thựctiễn đã dần dần hoà nhập vào nền kinh tế mới. Vốn đầu tư ngày càng thu hútđược nhiều từ trong nước và nước ngoài, hạn chế vốn ứ đọng và đặc biệt làthiết bị máy móc không để nhàn rỗi mà luôn được đưa vào hoạt động sảnxuất, sau mỗi một chu kỳ sản xuất sản lượng ngày càng nhiều và chất lượngngày càng nâng cao, thời gian chu chuyển rút ngắn lại... thành tựu mà doanhnghiệp đạt được một phần là do sự quản lý trong tổ chức doanh nghiệp và khảnăng tiếp cận thị trường tốt của các doanh nghiệp nhưng cũng phải kể đến vaitrò rất quan trọng cuả nhà nước trong quản lý kinh tế. Nhà nước định hướngcác doanh nghiệp phát triển sản xuất, tạo môi trường thuận lợi cho các doanhnghiệp hoạt động kinh doanh trên thị trường trong nước và khả năng tiếp cậnthị trường quốc tế, nhà nước tác động đến việc ဠngQ

×