Open Access

ανοικτή πρόσβασημια εισαγωγή στην ελεύθερη διάθεση της επιστημονικής πληροφορίαςOpen Workshop on Information Literacy, Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης, Πανεπιστήμιο Πατρών

Budapest Open Access Initiative …Removing access barriers to this literature will accelerate research, enrich education, share the learning of the rich with the poor and the poor with the rich, make this literature as useful as it can be, and lay the foundation for uniting humanity in a common intellectual conversation and quest for knowledge…

Berlin Declaration1. Ο/Οι συγγραφέας/είς και ο/οι κάτοχος/οι 2. Μια πλήρης έκδοση ενός έργου και όλου των δικαιωμάτων τέτοιου είδους του συμπληρωματικού υλικού του,συνεισφορών παραχωρεί/ούν σε όλους τους συμπεριλαμβανομένου ενός αντιγράφου της χρήστες ένα δωρεάν, ανέκκλητο, παγκόσμιο άδειας όπως δηλώθηκε παραπάνω, σε μιαδικαίωμα πρόσβασης, καθώς και την άδεια αρμόζουσα τυποποιημένη ηλεκτρονική αντιγραφής, χρήσης, διανομής, μεταβίβασης μορφή κατατίθεται (και ως εκ τούτουκαι δημόσιας προβολής ενός έργου και της δημοσιεύεται) σε τουλάχιστον ένα δημιουργίας και διανομής παράγωγων διαδικτυακό αποθετήριο που χρησιμοποιεί έργων, σε οποιοδήποτε ψηφιακό μέσο για τα κατάλληλα τεχνικά πρότυπα (όπως οι οποιοδήποτε υπεύθυνο σκοπό, υποκείμενο προδιαγραφές των Αρχείων Ανοικτήςστην προσιδιάζουσα απόδοση της Πρόσβασης/Open Archive), το οποίο συγγραφικής δημιουργίας (οι θεσμοί της υποστηρίζεται και συντηρείται από ένακάθε κοινωνίας θα συνεχίσουν να παρέχουν ακαδημαϊκό ίδρυμα, μια ακαδημαϊκή το μηχανισμό επιβολής της προσιδιάζουσας κοινότητα, μια κυβερνητική υπηρεσία ή απόδοσης και υπεύθυνης χρήσης του άλλον αναγνωρισμένο οργανισμό που δημοσιευμένου έργου, όπως κάνουν επιζητά να καταστήσει δυνατή την ανοιχτή σήμερα)… πρόσβαση, τη χωρίς περιορισμούς διανομή, τη διαλειτουργικότητα και την μακροπρόθεσμη αρχειοθέτηση.

Bethesda Statement on OA Publishing Open access is a property of individual works, not necessarily journals or publishers.  Community standards, rather than copyright law, will continue to provide the mechanism for enforcement of proper attribution and responsible use of the published work, as they do now.

πώς υλοποιείται η Ανοικτή Πρόσβαση; Υπάρχουν δύο δρόμοι για την Ανοικτή Πρόσβαση:  Ο πράσινος δρόμος (Green OA Road)  Ο χρυσός δρόμος (Golden OA Road)

ο πράσινος δρόμος Ο πράσινος δρόμος περνά μέσα από τα Αποθετήρια και τα ηλεκτρονικά αρχεία. Συστήματα που – συχνά – δεν απαιτούν διαδικασίες κρίσης, αλλά δέχονται:  Preprints, μια πρώιμη μορφή ενός έργου, πριν υποστεί τη διαδικασία κρίσης  Postprints, μια πιο ώριμη μορφή ενός έργου, που έχει πλέον κριθεί.

ο πράσινος δρόμος Ιδρυματικά  Θεματικά Νημερτής, το Ιδρυματικό  ArΧiv Αποθετήριο του arxiv.org Πανεπιστημίου Πατρών  SSRN nemertes.lis.upatras.gr www.ssrn.com  RePEc repec.org  CiteSeerx citeseerx.ist.psu.edu Αρκετά Ιδρύματα εφαρμόζουν “mandate policies”, δηλαδή πολιτικές αποφάσεις που υποχρεώνουν τα μέλη τους να καταθέτουν τις εργασίες τους σε ένα αποθετήριο, ιδίως αν έχουν χρηματοδοτηθεί από αυτά ή από Δημόσιους πόρους.

ο πράσινος δρόμος ‐ εργαλεία Directory of Open Access Repositories www.doar.org Open Archives www.openarchives.gr DART‐Europe www.dart‐europe.eu  DRIVER search.driver.research‐infrastructures.eu

ο χρυσός δρόμος Ο χρυσός δρόμος περιλαμβάνει τη δημοσίευση επιστημονικών εργασιών σε περιοδικά ανοικτής πρόσβασης περιοδικά. Τα περιοδικά αυτά προσφέρουν το περιεχόμενο τους στους τελικούς χρήστες δίχως καμία απαίτηση. Το κόστος δημοσίευσης των εργασιών μπορεί να καλύπτεται:  Από ένα Ίδρυμα, το οποίο έχει «υιοθετήσει» το περιοδικό  Από έναν φορέα χρηματοδότησης, συνήθως κρατικό, ή από ένα πρόγραμμα χρηματοδότησης  Από μια ομάδα εθελοντών, η οποία δεν «χρεώνει» για τις υπηρεσίες της. Οι εργασίες μπορούν να δημοσιεύονται και σε υβριδικά περιοδικά, δηλαδή περιοδικά μεικτής προσβασιμότητας, ανάλογα με την κάλυψη ή όχι των εξόδων δημοσίευσης.

ο χρυσός δρόμος ‐ παραδείγματα Πασιθέη  BioMed Central xantho.lis.upatras.gr/pasithee www.biomedcentral.com η πλατφόρμα δημοσίευσης  Σε έναν χρόνο (2010) ηλεκτρονικών περιοδικών δημοσιεύθηκαν από ανοικτής πρόσβασης του ερευνητές του Πανεπιστημίου Πατρών Πανεπιστημίου Πατρών 25 άρθρα σε έγκριτα περιοδικά της BioMedCentral.

ο χρυσός δρόμος ‐ Εργαλεία Directory of Open Access Journals (DOAJ) http://www.doaj.org Το DOAJ είναι ένα ευρετήριο περιοδικών ελευθέρης διάθεσης. Τα περιοδικά αυτά θα πρέπει να δίνουν πρόσβαση στο πλήρες κείμενο αξιολογημένων άρθρων επιστημονικού περιεχομένου, ανεξαρτήτως θέματος και γλώσσας. Αυτή τη στιγμή περιλαμβάνει:  7522 περιοδικά  3641 περιοδικά αναζητήσιμα σε επίπεδο άρθρου  759039 άρθρα Διεπαφή στα ελληνικά

τί άλλο είναι η Ανοικτή Πρόσβαση; Η Ανοικτή Πρόσβαση πραγματοποιείται και μέσα από λιγότερο δομημένα σχήματα, όπως:  Προσωπικοί δικτυακοί τόποι  Blogs  Podcasts και webcasts  Wikis  Κοινωνικά δίκτυα, όπως το Mendeley και το Zotero.

τι αλλαγές επιφέρει η ανοικτή πρόσβαση; Νέες προσεγγίσεις στην αξιολόγηση της επιστημονικής πληροφορίας, βλ. AltMetrics. http://altmetrics.org/manifesto/ Αντίκτυπος της εργασίας:  Αντίκτυπος του άρθρου και όχι του περιοδικού, όπως γίνεται με το Δείκτη Απήχησης (Impact Factor).  Αντίκτυπος του άρθρου στο σύνολο των χρηστών του και όχι στον ακαδημαϊκό κόσμο, όπως γίνεται με τις αναφορές.  Αντίκτυπος του άρθρου βάσει των στοιχείων χρήσης του, των αναφορών σε κοινωνικά δίκτυα, των συζητήσεων που έχει εγείρει, κλπ. Ranking Web of World Repositories http://repositories.webometrics.info/  Σύστημα κατάταξης των αποθετηρίων

στηρίγματα... NIH Public Access  OpenAIRE It requires scientists to submit final  The ERC requires that all peer‐ peer‐reviewed journal manuscripts reviewed publications from ERC‐ that arise from NIH funds to the funded research projects be digital archive PubMed Central deposited on publication into an upon acceptance for publication. appropriate research repository where available, such as PubMed Central, ArXiv or an institutional repository, and subsequently made Open Access within 6 months of publication.  The ERC considers essential that primary data … are deposited to the relevant databases as soon as possible, preferably immediately after publication and in any case not later than 6 months after the date of publication.

στηρίγματα...  Πως γνωρίζετε ότι οι εκδότες των περιοδικών σας επιτρέπουν ή όχι την αυτοαρχειοθέτηση; Πως μπορείτε να συνδυάσετε τη δημοσίευση σε ένα περιοδικό υψηλού επιπέδου και να επιτύχετε την Ανοικτή Πρόσβαση; Sherpa / Romeo www.sherpa.ac.uk/romeo.php

εμπόδια Research Works Act (H.R. 3699): Σχέδιο νόμου στη Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ. Κατατέθηκε στα μέσα του Δεκεμβρίου 2011 και περιέχει διατάξεις που αποτρέπουν την επιβολή mandates για έρευνα χρηματοδοτημένη από πόρους του Δημοσίου.

The difficulty lies not so much in developing new ideas as in escaping from old ones.John Maynard Keynes

περισσότεραwww.lis.upatras.gr/Libworld/oa_EL.php

http://www.scoop.it	299
http://openworkshop.pbworks.com	179
http://webcache.googleusercontent.com	1

Open Access

by Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης, Πανεπιστήμιο Πατρών on Feb 28, 2012

Accessibility

Categories

Upload Details

Usage Rights

3 Embeds 479

Statistics

Open Access Presentation Transcript