• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
De kracht van ontmoetingen - Jens Pas
 

De kracht van ontmoetingen - Jens Pas

on

  • 1,319 views

We hebben eind 2006 een boekje uitgegeven met de titel “de kracht van ontmoetingen – verhalen van mensen die werken”. De titel verwijst naar de ontmoetingen die we hadden met klanten en ...

We hebben eind 2006 een boekje uitgegeven met de titel “de kracht van ontmoetingen – verhalen van mensen die werken”. De titel verwijst naar de ontmoetingen die we hadden met klanten en collega’s en over wat ze ons geleerd hebben. De verhalen werden geschreven als een andere manier om over management te praten.

Sinds de publicatie van dit boekje werden er nog een heleboel nieuwe verhalen geschreven. We delen deze verhalen graag met u op onze verhalensite www.dekrachtvanontmoetingen.be.

Statistics

Views

Total Views
1,319
Views on SlideShare
1,318
Embed Views
1

Actions

Likes
0
Downloads
3
Comments
0

1 Embed 1

http://www.linkedin.com 1

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    De kracht van ontmoetingen - Jens Pas De kracht van ontmoetingen - Jens Pas Presentation Transcript

    • de kracht vanontmoetingen Verhalen van mensen die werken Jens Pas
    • de kracht vanontmoetingen Verhalen van mensen die werken Jens Pas
    • “ Voor onze klanten van wie we veel leerden ”
    • InhoudInhoud . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5Voorwoord . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6Rood – Blauw – Oranje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9Weerkaatst zonlicht . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13Afrodite . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16Bedenkingen van een suikerklontje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19Een nieuwe job voor Dirk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24Samanta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28De kracht van ont-moetingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31Bees: het gat in de markt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35Een ballonnetje op het werk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41Zonsondergang . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44Vaya Con Dios . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48Schuim of vertrouwen? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54Nawoord – voorstelling jenspas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 5
    • VoorwoordVoor u ligt een bundel met verhalen over men- sen. Een aanpak die je makkelijkst kan samenvattensen die werken. Mensen waarmee ik heb gewerkt als “mensvriendelijk ondernemen”. Zorg dat uwals collega, lesgever, manager, adviseur. Een medewerker zo zot is van zijn/haar job als vansamenvatting van mijn ontmoetingen met men- zijn/haar eerste lief. Het is een probaat middel omsen in mijn professionele carrière tot vandaag. te innoveren, kwaliteit na te streven, efficiënt teVerhuld in een commentaartekst of in een fic- werken, ziekteverzuim tegen te gaan (wie wil er nutief verhaaltje. Namen en situaties werden aan- een dag zijn lief missen?), …gepast omwille van privacy en discretie. Een open deur? Helaas is mensvriendelijk onderne- Laat mij u meteen open vertellen waarom u dit men geen sinecure en zeker ook geen wondermid- boekje ontvangen heeft. Het is bedoeld om u te del. Moge de verhalen daarvan getuige zijn. vertellen wat ik samen met mijn collega Linda doe als bedrijfsbegeleider. We willen u aan de hand De titel “de kracht van ontmoetingen” komt uit van enkele verhalen laten horen hoe wij aankijken een interview van MO-magazine met Naema Tahir tegen de situaties van elke dag in een bedrijf. En over haar boek “Kostbaar Bezit”, over seksualiteit welke aanpak wij hanteren om ze te helpen oplos- en vrouwen in Pakistan. Mevr. Tahir zegt over de 6
    • kracht van ontmoetingen: “ze doen je beseffen dathet mogelijk is om op een andere manier te levendan de jouwe, dat je niet uitverkoren bent”.Het lijkt me een mooie gedachte dit te blijvenbeseffen of je nu poetsvrouw dan wel directeurbent.—JENS PASZINGEMSEPTEMBER 2006 7
    • 8
    • Rood – Blauw – OranjeIk zou graag een spotlight ophangen in de dan weer mocht ik zien hoe vijfhonderd leden vankantoren van mijn klant. Zo’n rode, oranje of een turnclub er de show van hun leven gaven metzelfs een blauwe. Waarom zelfs geen setje van tumbling, acrogym, dans en diets meer.vier eigenlijk? Enkele gelijkenissen tussen deze vier evenementen. Vorige week had ik de eer vier evenementen Bij alle vier was de sfeer schitterend. Het publiek op rij te bezoeken. Dat daar inspiratie voor een geboeid, luid applaudisserend, genietend van elke schrijfsel uit moest komen, lag voor de hand. Ik minuut. Bij alle vier was het optreden verre van was achtereenvolgens op donderdag te gast op perfect. Zelfs professionals zoals Mark en Emmy het communie-/lentefeest van de school van mijn moeten ook nog op elkaar leren inspelen – het zoon, alwaar ik acht kinderen zag percussie spelen, was hun eerste concert samen. Bij alle vier waren met zon in de ogen. Vrijdag herkende ik diezelfde kerningrediënten emotie en betrokkenheid. Bij alle glinstering bij Mark Knopfler en Emmy, die zich vier waren er gekleurde spotlights te zien. Vier maal kostelijk amuseerden in Vorst. Zaterdag zat ik een moment waarop je voelt wat leven is. naast mijn zoon in Oostende te genieten van de voorlaatste voorstelling van Pinnokio en zondag Het was in de turnzaal op zondag dat ik me de 9
    • bedenking maakte, waarom ik nu vier maal op rij Je vindt ze dus overal, die gemotiveerde mensen.dergelijk gevoel kon krijgen in een feestzaal terwijl Alleen is de concentratie bij de turnclub en de con-ik me dit moeilijk kon voorstellen in een kantoor- certzaal iets hoger dan in een doordeweeks kantoor.gebouw. Is het kantoor dan geen emotionele plek?Werken daar dan geen betrokken en gepassioneerde Het is maandag en ik ga zodadelijk zo’n kantoormensen? Ik twijfelde even maar het antwoord is bezoeken. Hopelijk ontmoet ik een gedreven vak-natuurlijk: “Toch wel”. Je vindt er heel zeker men- artiest. Het is als adviseur altijd een eer dergelijkesen met lichtjes in de ogen. Meteen kwam het beeld mensen te mogen ontmoeten. “U krijgt een Meetterug naar voor van een oude jeugdvriend die ik and Greet met één van onze meest gedreven mede-onlangs in een winkelstraat tegen kwam. Met vuur werkers, meneer”, hoor ik de receptioniste al zeggenvertelde hij over zijn job, waar hij nu toch al tien als ik mij straks weer eens aanmeld. Da’s eens watjaar in verdiept was: financieel analist bij een ver- anders dan een “kennismakingsvergadering”, niet?zekeringsmaatschappij. Gepassioneerd door cijfers,risico’s, inschattingen. Zelfs op de door de regen Ik vraag me af of ik geen setje spotlights zouglanzende kasseistenen van de Veldstraat krijgt hij meenemen? En applaudisseren op het einde vanmij warm over zijn verhaal. de vergadering? Vragen naar “bis”, zou er wellicht 10
    • teveel aan zijn, denk ik.Ik heb toch wel geluk. Elke dag schitterende arties-ten, waar ik op armlengte van mag zitten. Ik legmijn handtekening-boekje al klaar en ik geef metdit artikeltje een staande ovatie aan al die klantendie mij een stukje zon uit hun leven gaven.Encore! Encore!*—*: Bis! Bis! 11
    • 12
    • Weerkaatst zonlichtPieter stond door het raam te staren naar de Vanaf de eerste dag had hij het gevoel dat er meermaan die klein en hoog stond aan de hemel. uit hemzelf kwam door haar. Ze deed hem bovenHet was twee uur en hij kon de slaap niet vat- zichzelf uitstijgen, vooral in zijn management-ten. Tenminste, hij was een uur geleden in slaap skills. Hij was geduldiger door haar, toonde meergevallen, maar dan terug wakker geworden. begrip en kon zelfs beter anticiperen. Hij wasZijn nieuwe job riep veel vragen op. creatiever in het vinden van oplossingen voor vele onverwachte problemen die elk IT-project kent. Hij keek om en zag zijn vriendin vredig liggen Door haar. En omgekeerd had hij het gevoel dat dromen in hun grote bed dat onder het dakven- ook zij meer was dan zichzelf door hem. ster stond. “Konden ze de sterren zien”, had ze gezegd. Hij zag haar karamellenbruine naakte rug Hij dacht aan het seminarie dat hij een maand die doorliep tot haar even naakte billen, zijdeglan- geleden had gevolgd bij Stephen Covey. Covey, Dr. zend in het maanlicht. “Weerkaatst zonlicht”, zei Covey werd hij trouwens graag genoemd, had de zij altijd. Ze was ook een informaticus. Eentje die vraag gesteld “Wie denkt er dat het overgrote deel de puntjes op de i wilde hebben. Geen sinecure in van zijn medewerkers of collega’s meer talenten, de ICT-wereld. intelligentie, capaciteiten en creativiteit heeft dan 13
    • ze mogen toepassen in hun job?” Meer dan 80% maakten het verschil niet. Ze vulden het geheelvan de zaal had zijn hand opgestoken. Bedrijven wat op. Drie op twintig. Drie personen die tienslagen er dus in om systematisch minder uit keer zoveel werk verzetten als alle anderen. Driehun mensen te halen dan wat erin zit. Het omge- die langer bleven als het nodig was. Drie die geenkeerde van zijn vriendin dus. Hij zag de quote op sms’en ontvingen tijdens vergaderingen waardoorhet scherm nog staan: “De Top-softwareontwik- ze niet afgeleid werden. Drie die nochtans eenskelaars zijn niet gewoon beter dan de gemiddelde goed een pint konden pakken en voor wie desoftwareontwikkelaar. Ze zijn ongeveer 10.000x maandagochtend toch wel iets pijnlijks had. Driebeter” Nathan Myhrvold, voormalig Chief Tech- die je niet zomaar met een kluitje in het riet konnology Officer bij Microsoft. sturen met een standaard managementantwoord. En ook drie die niet het hoogste salaris haddenHij zag enkele gezichten voor zich. Sleutelfiguren van het team, integendeel zelfs.in zijn project. Zijn team telde twintig mensen,secretaresse inbegrepen. Maar als er drie zouden Hoe kon hij ervoor zorgen dat, zoals zijn vriendinwegvallen, dan was er geen project meer. De bij hem deed, hij zijn mensen boven zichzelf konoverige zeventien, met respect voor hun persoon, laten uitstijgen? Dat hij geen drie maar pakweg 10 14
    • of misschien zelfs 15 toppers had? Zodat hij nietzijn hand niet meer zou moeten opsteken als Dr.Covey weer eens vraagt of alle talent daadwerke-lijk wordt aangeboord.Zou dat niet de ideale beschrijving zijn van eenmanager: iemand die zijn medewerkers bovenzichzelf kan laten uitstijgen?—<Meer info in: The 8th Habit, door Dr. Stephen R. Covey> 15
    • AfroditeZe zit voor het raam van haar kantoor. De be- hield het voor bekeken. Hij had er genoeg van.nen opgetrokken, voeten op haar stoel. Het is Geen duidelijkheid, steeds opnieuw beginnen.al laat, 19u. De meeste collega’s zijn al vertrok- Geen zicht op beterschap. De collega ging nietken. Buiten regent het. De druppels glijden weg, maar hij begon te kankeren, en vooral,langs het venster naar beneden. De ene sleurt niets te doen. Zijn gekanker werkte aanstekelijk.de andere mee. Voor ze het goed en wel besefte, lag haar halve afdeling lam. Als een druppel op het raam, “Het is zoals de gemoedstoestand van haar team”, had die ene collega de helft van het team denkt ze. Drie maanden geleden was iedereen laten verglijden in een sfeer van miserie en euforisch. Dit team zou het maken. Zij zouden lamlendigheid. de nieuwe software bouwen. Nu, drie maanden later, is het team één tranendal. En ze begrijpt Dit zag ze door het raam, of beter, op het raam. het niet zo goed. Hoe komt dit nu? Na slechts Want ze keek naar de druppels, niet naar wat drie maanden. er zich achter het raam afspeelde. En dat was jammer. Want door het venster, in de verte, kon Het begon met één klein probleem. Eén collega je zien hoe een koppeltje stond te zoenen in de 16
    • regen. De aktetas boven het hoofd, half in een we volgende maand mogen starten? 54% vanbushokje. Aan het zoenen zag je dat alles nog pril die trotse, blije, echt geëngageerde mensenwas. Er was nog geen routine. Elke zoen kreeg zijn, volgens een Gallup-studie, na enige tijdzijn (of is het haar) verdiende aandacht. “Don’t onverschillig ten opzichte van hun job. 17%kiss me like we’re married, kiss me like we are saboteert zelfs bewust zijn of haar bedrijf.lovers” zou K.T. Oslin zeggen. En weer slagen we erin om een gekke manage-Maar dit alles zag ze niet. Ze zag alleen de mentoplossing te verzinnen voor dit probleem.druppels op het raam. We introduceren procedures, kwaliteitsprocessen, zelfs bonussen en incentives om onze mede-Hoe komt het echter dat een getrouwde zoen werkers te “motiveren”. Zou het werken als uwanders is dan een “starterszoen”? Hoe komt partner u wat meer van het huishoudbudgethet dat we allemaal trots, fier, blij, zelfs gek geeft om een nieuwe vislijn te kopen, een nieuwezijn van ons werk, wanneer we net de brief Ipod, plasma-tv of eventueel gewoon een boek ofhebben ontvangen waarop te lezen staat dat een CD? Gaat u dan vuriger kussen? Terug zoalsonze kandidatuur werd weerhouden en dat vroeger? 17
    • Vergeet incentives en bonussen, vergeet voorkeur zo zot zouden moeten zijn van hunprocedures en teambuildingoefeningen. Sta stil bij job als van hun eerste lief? Dat Afrodite op elkeAfrodite en vraag je af waarom ze verdwenen is. bureau aanwezig is.Het enige dat telt, is de authentieke liefde voor het Het begint met door de druppels heen te kijkenvak. De passie voor de job. Als die er is, dan ben je en onszelf eraan te herinneren dat iedereen,creatief, kwalitatief, gemotiveerd, plichtsbewust. elke collega, zijn/haar job begon met de passieIk had geen teambuildingoefening nodig om van een jong stel. Dit is een goed begin. Eenmijn lief graag te zien. En een procedure hielp al goede start – de stelling dat iedereen eigenlijkhelemaal niet. Ik was daarenboven zeer creatief en goed start. Wat daarna komt heeft betrekkinginnovatief in het verzinnen van oplossingen voor op management, leiderschap, eerlijkheid (methet probleem dat mijn ouders mij beperkten in jezelf), verantwoordelijkheid.het zien van mijn lief. Ik innoveerde er op los ommijn doel te bereiken. —Zou het niet tof zijn als we wat meer aandachtbesteden aan het feit dat onze medewerkers bij 18
    • 19
    • Bedenkingen van een suikerklontjeIk ben een suikerklontje. Ik bevind mij momen- leven zoals ik. Ik bevind mij al enkele maanden inteel naast een bijzonder heet kopje thee, op een doos met een papieren wikkel om mij heen.een schoteltje. Het schoteltje staat op het Ik hoorde en zag niets. Maar vandaag, hoewel iktafeltje van een bar. De bar behoort toe aan dus reeds enkele maanden besta, is het alsof ik paseen typisch businesshotel, karakterloos, geboren ben. Als een kind dat eindelijk zelfbewustzelfs lelijk. is geworden. En zodadelijk sterf ik wellicht. Ten- minste, als de consument van het kopje thee hier Rond mij zitten veel mensen. Allemaal mannen. naast me, suiker in haar kopje wil. Wil ze het niet, De meeste in pak. Behalve de dame aan mijn dan nog kan ik sterven. Misschien eet ze graag tafeltje. Op de meeste tafels staan er laptops. En suiker, speelt ze graag met het klontje totdat het veel mannen hebben een gsm aan hun oor. Ze stuk is en ik in brokjes en poeder in de vuilnisbak hebben het allemaal verschrikkelijk druk. En ze beland. Wat een enge gedachte. Zo eindig ik liever praten ernstig. niet. Een zinloos leven. Op het eerste zicht lijkt het erop alsof ze geen ple- Mijn levensloop is met andere woorden kort zier hebben. Ze hebben dan ook zo geen zorgeloos en onvoorspelbaar. Een samenvatting van een 20
    • mensenleven als het ware. Ik kan er dus maar De thee is getrokken. En tot mijn opluchtingbeter het beste van maken en er alles uithalen neemt ze geen suiker. Ook prutsen aan mijn lijfwat erin zit. zit er blijkbaar niet in, wat mijn kansen op eenVeel mogelijkheden lijk ik op het eerste zicht niet tweede leven op een ander schoteltje vergroot.te hebben. Ik heb geen armen en benen en hang Dat heb ik dan weer voor op de mensen...dus grotendeels af van wat anderen over mebeslissen. Ik zal het dus vooral moeten hebben Ze denkt na over haar toekomst. Ook zoals ik,van mijn observatievermogen en mijn fantasie. nu. Hoe kan ik dat nu weten, vraagt u zich af.Daarmee kom ik wellicht een heel eind. Wel, een suikerklontje heeft telepathische gaven. Ik kan gedachten lezen. Van mensen die zich opIn mijn gezichtsveld zit de gebruiker van het maximum tien meter van mij bevinden. En zokopje thee. Ze is aan het wachten. Op iemand die ook van mijn tafelgenoot. Ik ken haar naam niet,blijkbaar niet komt. Eerst leek ze wat ongeduldig, want de meeste mensen denken niet aan hunmaar ondertussen schijnt ze te berusten in het naam. Dus kan ik haar naam niet opvangen.feit dat haar afspraak op zich laat wachten. Enobserveert ze de mensen. Zoals ik, nu. Ze denkt na over haar leven. De vele ernstige 21
    • mannen observerend, vraagt ze zich af waar ze Opnieuw flitsen beelden door haar hoofd. Vaneigenlijk mee bezig is. Want ze zit blijkbaar ook kinderen, van blije mensen, een contrast met deop zo’n ernstige gesprekspartner te wachten. Is sfeer in de bar. En ze vraagt zich af hoe ze haarhet dit waar ze haar dagen mee moet vullen? dagen zou kunnen vullen met blije gezichtenDoor haar gedachten flitsen flarden van haar in plaats van met ernstige dassen. En toch eenvergadering. Marketing, klanten vinden en beetje geld verdienen. Want brood en toespijs isbinden aan een product. Iets met computers. En er altijd nodig.af en toe een flard natuur, haar zoontje op eenschommel, zijn gezicht is heel helder in haar Misschien moet ze toch les gaan geven. Ze weethoofd. Zon. het niet. Wat zou ze kunnen gaan doen met haar talenten om mensen echt het leven aangenamerHaar overpeinzingen worden onderbroken door te maken? Meer dan weer eens een bedrijf helpeneen nieuwe bezoeker. Even denkt ze dat het haar om efficiënter geld te verdienen...ze weet het niet.afspraak is. Toch niet. Weer een man, zonder das,maar toch even ernstig. De man tokkelt op een Oei, ze grijpt me vast. Wat gaat ze doen? Mijningewikkeld toestel, een soort grote gsm. jasje gaat uit. Uit een korte gedachtesprong leid 22
    • ik af dat ze honger heeft. Ze gaat mij opeten. Ikmerk nog net dat de ernstige dassen zich ookafvragen wat ze daar zitten te doen. Ik zie deandere suikerklontjes liggen en stuur hen mijnlaatste groet.En dan voel ik twee kiezen die me tot gruisvermalen. Het wordt donker. En er is geen lichtaan het eind van de tunnel. Alleen een donkereleegte. En ik heb het gevoel dat ik toch iets nuttigheb gedaan. Ik heb haar honger gestild.— 23
    • Een nieuwe job voor DirkDirk had het moeilijk gehad. Hij was in een het “viskraam” op de kermis. Heel zijn leven had hijnieuwe werkomgeving terecht gekomen, en hij doorgebracht in die visvijver van dat kraam. Steedskon er eerst helemaal niet aarden. Nog een ge- zwemmend in de richting die de baas hem hadluk dat hij een nieuwe job had gekregen. Want opgedragen. Samen met zijn 50 andere collega’s.na 20 jaar dienst was hij plots uit de rangen Hij had veel kinderen gelukkig gemaakt. Nog altijdgehaald en letterlijk aan de kant gegooid. Zijn hoorde Dirk het gekraai van de dreumes die na velecollega’s hadden zelfs niet naar hem opgeke- pogingen toch zijn vishaakje door Dirk’s ring kreeg.ken. Ze gingen gewoon verder met hun werk. Hij nam er de vele klappen tegen zijn kop graag bij.Hij herinnerde zich nog hoe hij daar lag. Klaar Want zo’n kind, dat mikt niet zo goed.voor de vuilnisbak. Gelukkig had zijn nieuwe “De kleinste waren het plezantst”, zei Dirk altijd.werkgever hem tijdig gevonden en hem meege- Die kunnen immers niet lezen. Dirk had het cijfernomen naar huis. TWEE vanonder op zijn lijf staan. Dat is het aantal punten dat de visser verdient door Dirk uit het Dirk is, of eigenlijk moet ik was zeggen, een kermis- water te hengelen. En TWEE is helemaal niet veel. eend. Je weet wel, zo’n felgekleurde plastieken eend Op de hiërarchische ladder van de kermiseenden, is met een ring door zijn kop, die je kon opvissen aan dat de op één na laagste plaats. 24
    • De moeders durfden Dirk wel eens teruggooien, om van trots. Hij had een echte kermiseend.zo hun spruit een nieuwe kans op “meer” punten te Dirk zat samen met een badeend en een half verzopengeven. Maar die hele kleintjes protesteerden dan vaak action-man-pop in het bad te wachten op de Peuter,heftig. Waardoor Dirk nog meer de liefde van en voor die nog uitgekleed moest worden. Hij moest nog watde kleuter voelde. Grote mensen zijn niet lief, ze den- wennen aan het schuim. Het prikte wat in zijn ogen.ken alleen aan de punten. Niet aan het visplezier. Hetis nochtans een VIS-kraam, geen PUNTEN-kraam. De badeend had hem al behoorlijk uitgelachen. Dirk, met zijn door de zon verschenen plastiekenEn nu zat Dirk te dobberen in een bad, ergens bij lijf. Vol krassen van al die haken die ooit naar hemeen Peuter thuis. De Peuter had Dirk zien liggen gehengeld hadden. Met een gat in zijn kop, waarop het droge. Zijn ring was kapot. Een kermiseend ooit de ring had gezeten. En helemaal kompleetmet een kapotte ring is waardeloos. Bijna werd werd de hilariteit toen Action Man, die met zijnhij in de vuilbak gekieperd. Totdat die Peuter dus kop onder water hing, had gelezen dat er eenlangs kwam. Hij had niet veel geluk gehad bij het TWEE op zijn onderkant stond. Een miserabelevissen. En de viskraamuitbater had Dirk dan maar twee. De badeend had smalend gelachen. Het wasmeegegeven als troostprijs. De Peuter glunderde er eentje van het type met zo’n zwarte zonnebril 25
    • 26
    • op. En als je op zijn lijf duwde dan kon je met water zijn nieuwe baas. Die was opgetogen en gelukkig.spuiten. Coole Badeend. Coole Badeend kreeg een stamp en vloog over de rand van het bad. Action Man dreef ergensDirk was getekend door zijn verleden en dat ondersteboven in het schuim. De ogen rood van demaakte de start van zijn nieuwe carrière er niet zeep. Dirk was de koning van het bad. Dankzij hemgemakkelijker op. Stilletjes hoopte hij dat de zeep was het voor zijn baas nu elke dag kermis. Zelfs devan het bad die TWEE na enige tijd zou doen moeder was blij, nu ze eindelijk haar kleine rustigverdwijnen. Maar wellicht zou dan het kwaad zag spelen. Met een versleten eend.allang geschied zijn. Dan zouden alle badspeeltjesondertussen wel weten dat Dirk een “TWEE” was. En Dirk, hij hoopte alleen maar dat die TWEE zou afgewassen zijn tegen de dag dat de Peuter zouDe Peuter werd in het bad gezet. Meteen greep hij kunnen lezen. Ondertussen genoot hij met vollenaar Dirk. Voorzichtig nam hij hem op en begon teugen van zijn nieuwe job.hem te aaien. De peuter zette Dirk neer en gaf hemkleine duwtjes tegen zijn achterste. Dirk deed zijn —best om waardig in een kringetje te zwemmen voor 27
    • SamantaSamanta is rond. Of beter gezegd, Samanta is de pluchen hond van de eigenaar van Samanta.heeft veel rondingen. Ze heeft iets weemoe- Op haar neus, van de eigenaar van Samanta, zitdigs in de ogen zoals ze je aankijkt. Max. Maar dan alleen als haar lenzen het laten afweten. Max is haar bril. En op de achterbank ligt Van wie een hond heeft, zegt men dat de hond Martha, haar muziekinstrument. Ze is immers een en het baasje op elkaar gaan lijken. Zo ook met muzikant. Op haar kamer zwemt Karel rondjes in Samanta. Samanta’s baas heeft iets van Samanta, zijn bokaal. Karel is haar goudvis. in de blik, in de ogen. Samanta is een auto. Op de Ik vertel u dit omdat ze de eerste persoon is die hoedenplank van Samanta zit Annabel. Naar bui- ik ontmoet die zowat voor alles wat ze heeft, ten starend, naar al wie vooruit kijkt. Gek, denk ik. een naam bedenkt. Zo had ik nog nooit iemand We zeggen altijd dat we beter niet steeds achterom ontmoet. Hoogstens een kleuter die al zijn knuffels kijken, maar vooruit. Maar Annabel kijkt uitslui- met namen uit elkaar wist te houden. Maar geen tend achterom. En zo ziet ze al die mensen die volwassen persoon die er zelf een punt van maakt vooruit kijken. Wie dus alleen vooruit kijkt, ziet dit te doen. misschien minder waar zijn medemens naartoe Ik merk de aandacht die ze geeft aan Samanta, kijkt. En dat kan ook wel eens nuttig zijn. Annabel Max, waarop ze bijna was gaan zitten. En Martha 28
    • die aangevallen was geweest door Guust, een intercom van het bedrijf galmde? De naam van de“regenpijp” – een regenpijp is een instrument in de klantendienst kwam ik nooit te weten. Of de kwali-vorm van een buis met granen in, die als je de pijp teitsadviseur die tijdens een opvolgingsvergaderingdraait, vallen en het geluid van de regen naboot- zei: “Het spijt me, maar als kwaliteitsmanager magsen. Ik merk dat alle voorwerpen met respect ik dit niet doorlaten naar productie.” Ik vroeg meworden behandeld. Zo ook Amedéé, de rups in de dan altijd af wat hij zou doen als hij gewoon “Pol”tuin, die ik vergeten was te vermelden. was.Onwillekeurig denk ik aan mijn klanten waar ik Ik merk dat als mensen zich van hun naamook het verschil zie tussen die mensen die elkaar bedienen er meteen iets vrolijks ontstaat. De vrien-persoonlijk aanspreken en diegenen die zich van delijke dame aan de receptie van mijn andere klanttitels en functienamen bedienen. Herinnert u zich die zegt: “Ik ben Annelies, waarmee kan ik u hel-de man of vrouw bij de klantendienst van een pen?” Het klinkt heel wat anders dan een gewone:willekeurige telefoonmaatschappij? “U spreekt “Ja” gevolgd door een vragende anonieme blik.met <bedrijfsnaam>”, hoorde ik als ik belde met Hetzelfde met de businesskaartjes. Op sommigeeen probleem. Ik vroeg me dan altijd af of ik nu staat er Jan, Piet of Karel. Op andere staat Prof.echt het hele bedrijf aan de lijn had en dus door de Dr. Ir. Jan H.K. Van Den Berghe, Directeur, Vice 29
    • President, Member of the Board waardoor er nog bedrijven, organen, structuren.weinig plaats overblijft voor wat echt nodig is, het Ik schud graag de hand van mijn klant als we gaane-mailadres en het telefoonnummer. Sommige samenwerken. Ik wil hem voelen en hem aankij-kaartjes zijn sympathiek, sommige niet. ken. Het werkt beter, je weet meteen waar je staat.Zou het niet vlotter werken als Karel tegen Joseph En ik kan me voorstellen dat als morgen de bulldo-zegt, “Jong, die geweren, zoveel hebt ge er toch niet zer op de werf “Muck” wordt genoemd, hij wellichtnodig”. In plaats van De Minister van Buitenlandse beter zal behandeld worden.Zaken heeft de President van Congo Dhr. Kabilaverzocht de privé-milities te ontwapenen. Zouden we het niet proberen?Ik herinner me hoe Texaco het door had, toen zewerkten met de slogan “You can trust the man Mijn laptop heet alvast Wassily Kandinsky en mijnwith the star”. Ze hadden door dat mensen met pda Henry de Toulouse-Lautrec, want die was ookmensen omgaan, niet met bedrijven, niet met kleiner dan al de anderen.titels.Zo kan ik nog uren doorgaan. Mensen willen met —mensen praten. Mensen vertrouwen mensen, geen 30
    • De kracht van ont-moetingenIk ontmoet haar op een zonovergoten terras over ons werk en discreet over onze klanten. Wein de lente. Geduldig wachtend zit ze een boek merken dat we veel gemeenschappelijk, maar ookte lezen. Ik ben, zoals vaak gebeurt, te laat. Nu veel verschillend hebben.was het de trein uit Londen die vertraging Op een uurtje tijd leer ik een hele nieuwe wereldhad, maar het is eigenlijk altijd wat. Ze is mooi kennen van methodes, modellen, schrijvers endenkt de man in mij. Maar dit geheel terzijde. adviseurs die op hun wijze, vergelijkbare klanten met vergelijkbare problemen helpen. Tijdens dat Het boek blijkt voor mij te zijn. Ik bedank voor het uurtje geen of weinig pozes – die zijn er altijd wat boek, leg het opzij, ons gesprek vangt aan. We ken- als de man de vrouw ontmoet – waardoor het den elkaar enkel via de tegenwoordige vele virtuele gesprek vlot en spontaan verloopt. Er was geen netwerken op het internet. Eéntje ervan brengt doel, behalve kennismaken in de zon. Er was geen blijkbaar mensen bij elkaar met een gelijkaardige of objectief. Er was geen verplichting dat we binnen complementaire professionele activiteit. Zo ook zij het uur een resultaat moesten bereikt hebben. We en mij dus. hebben uiteindelijk drie uur van twee thee’s en een We praten heel even over de gebruikelijke koeien koffie verkeerd genoten. En van die zon. Er moest en kalven, over onze ervaringen in het netwerk, niets. En er kwam veel. Nieuwe inzichten, nieuwe 31
    • ideeën, nieuwe pistes om over na te denken. moesten omdat ze voorbijgestreefd of ronduit foutOnze ontmoeting was een les in ont-moeten. waren. Dergelijke ontmoetingen waren zo krachtigInzicht krijgen in elkaar’s visie en beseffen dat wat dat ze binnen de week investeringen veroorzaaktenwe dachten dat moest, misschien helemaal niet in een nieuwe machine of in een aangepaste werk-moet. Ik dacht aan Naema Tahir, de schrijfster, die plek. Krachtiger dan welk sterkte/zwakte-analysein een interview met MO-magazine over “ontmoe- of investeringsplan ooit zou kunnen zijn. Detingen” zegt: “ze doen je beseffen dat het mogelijk ontmoetingen hadden iets ont-moetend.is om op een andere manier te leven dan de jouwe,dat je niet uitverkoren bent.” Ik dacht aan de “Speaker’s Corner” die een klantEn gelijk heeft ze, denk ik dan. organiseerde over de middag in zijn kantine voorIk herinner me het TV-programma “Op gelijke zijn medewerkers. De “Speaker’s Corner”, was,voet”, waarbij een directeur of manager gedurende geïnspireerd op de gelijknamige hoek in Hydeeen week zich tussen zijn mensen gaat begeven en Park in Londen, een plek en moment tijdens demee de afwas doet, mee de post bedeelt, mee de lunchpauze waar alle medewerkers een presentatiefabriekshal schoonmaakt. Dergelijke ontmoetingen mochten komen geven over om het even welkbrachten inzicht waarna veel “moetens” niet meer onderwerp. Bedrijfsgebonden, persoonlijk, het 32
    • 33
    • maakte niet uit. Als het maar goed was voorbereid Ont-moetingen. We zouden het meer moetenen maximaal twintig minuten duurde. Elke spreker doen. En het klinkt zoveel beter dan netwerken.kreeg voor het spreken een gratis lunch aangebo- Want daar lijkt het uiteindelijk wel een beetje op.den van het bedrijf. Bedoeling was mensen meer Maar zoals bij netwerken de klemtoon op hette laten luisteren naar mekaar. Zonder meer. Zo woordje werken ligt, zo voel je bij ont-moetingenhoorde ik dat sommigen over de techniek van het eerder dat niets hoeft en alles kan. Netwerkenvliegvissen waren komen praten, anderen over hun werken voor mij niet, ont-moetingen wel.trektocht door de Andes en nog anderen gewoon Alhoewel…mijn ont-moeting in de lentezon wasover een nieuw project dat in de steigers stond hoedanook een gevolg van een netwerk, zij het danin hun afdeling. In elk van de gevallen brachten wel virtueel.de verhalen mensen bij elkaar. Mensen die elkaarvragen stelden. Mensen die mekaar ideeën gaven. —Er was geen “verplichtend” karakter bij deze sessies.Het was een ont-moetingssessie. En iedereen staker van op. Veel projecten kregen extra tips en hulp,vaak uit onverwachte hoek. 34
    • Bees: het gat in de marktWanneer begrijpt een kind zijn lievelingsknuffel te bespeuren. Geen knuffels. Hier en daar eenniet meer? Action Man, maar geen vertrouwenspersoon. Sylvester Stallone komt immers niet in aanmer- Ik heb een zoon van zes. En sedert zijn geboorte king voor dergelijke rol. heeft hij een vaste lievelingsknuffel. Een lelijk Bees inspireert mijn zoon en maakt van elke ondefinieerbaar blauw beest dat de naam Bees autorit een avontuur. Bees geeft mijn zoon draagt. Veel inspiratie was er blijkbaar niet bij originele invallen om zijn kleine dagelijkse pro- het uitpakken van het cadeau. blemen op te lossen. Bees helpt mijn zoon om Op dit ogenblik is Bees de vertrouwenspersoon het standje dat ik hem gaf, te relativeren. van mijn zoon. Het is zijn steun en toeverlaat. Wanneer komt het moment dat mijn zoon plots Zonder Bees slaapt hij niet vlot in. Zonder een pluchen blauw, kapot gekauwd ding ziet in Bees is een rit met de auto een kilometerslange plaats van zijn trouwe vriend? Wanneer begrijpt verveling. Bees begrijpt mijn zoon en mijn zoon mijn zoon niet meer wat Bees hem adviseert? Bees. Een buurjongetje, enkele huizen verderop is 12. Ik mocht vele plannenmakers ontmoeten. In zijn buurt is er geen Bees of een substituut Mensen die een bedrijf willen starten, of voor 35
    • 36
    • een nieuwe uitdaging in hun carrière staan. moeilijke momenten had geholpen. Dat oorIk mocht met bedrijven werken die net open- tegen wie ze hun diepste twijfels durfden vertel-bloeien en ook met bedrijven die al meerdere len. En nu hebben ze geen luisterend oor meer.jaren succesvol geweest zijn. Vooral deze laatste Daarvoor huren ze mij in. Ik ben een substituutbehoren tot mijn grootste klantenbasis. De van een pluchen beest dat luistert per uur.meeste zijn immers opnieuw op zoek naargeluk. Hun product is matuur geworden, de Nu weten we allemaal dat succes de vijand vanmarkt bijna uitgemolken. Een nieuwe start is ondernemerschap en creativiteit is. Eeniedernodig. die even succes heeft gehad wordt risico-avers.Het lijkt alsof de creativiteit, die er aanvankelijk Immers, never change a winning team.was, nu verdwenen is want ze slagen er niet inom met dezelfde drive opnieuw een droom in Erger wordt het nog als mijn zoon niet alleenrealiteit om te zetten. Ze waren ooit zo naïef als zijn beest niet meer begrijpt, maar hem als eenmijn zoon en ze luisterden naar hun innerlijke verrader ziet. Een mascotte die hem van destem, die zei dat het goed was of dat het wel echt belangrijke dingen heeft afgeleid en hemgoed zou komen. Die stem, die hen door de dan ook dumpt in de doos tussen al het ander 37
    • versleten speelgoed dat op zaterdag naar het voor omzet en winst. Uit ervaring kan ik alleencontainerpark verhuist. getuigen dat je dat omslagpunt best zoverBedrijfsleiders die hun idealen opzij schuiven mogelijk voor je uit schuift. Cijfers volgenvoor de bottom line omdat ze denken dat die de droom en niet andersom. Ik heb het zelfbelangrijker is. Die plots zeggen dat er eerst tweemaal ondervonden met mijn eigen onder-moet gerekend worden en dan pas gedroomd: nemingen en zie het steeds opnieuw bij mijn“dromen doe je als je geld hebt verdiend en klanten.kunt uitrusten”. Terwijl we allemaal gedroomdhebben om geld te verdienen. Gedroomd van Als je met je bedrijf groeit en er komen nieuweons eigen bedrijf. Gedroomd van die ideale mensen aan te pas, ga dan voor de gedeeldejob. Gedroomd van die schitterende promotie, droom van iedereen. Check bij de aanwervingook al wisten we niet goed wat er van ons werd welke droom je sollicitant heeft in plaats vanverwacht en hadden we helemaal geen idee van welke salarisverwachting. Wie was het ookhet geld dat er mee gemoeid was. alweer die zei dat je een boot beter bouwt metOp een dag staan we op dat omslagpunt. Daar mensen die dromen van verre einders, dan metwaar dromen en idealen ingewisseld worden alleen goedgeschoolde scheepsbouwers. 38
    • Wie zich dus vandaag in de situatie bevindt dat Niets gebeurd. De brainstormsessie is bedrog.zijn of haar product aan vervanging toe is, maar En we schakelen terug naar het oude bekende.er niet in slaagt dat nieuwe succes te vinden, Even later worden we opgedoekt of opgekocht.die doet er best aan opnieuw te leren dromen. Nadat onze klanten ons eerder al verlatenDat probeer ik mijn klanten te verkopen. Het is hadden.verdomd moeilijk, quasi onmogelijk zelfs, ombedrijven die in een moeilijk parket zitten, te Geef het dromen dus nooit op. Weet trouwensvertellen dat ze aan hun bedrijfsklimaat moeten dat slapen pas waarde heeft als u droomt. Het iswerken. Dat ze terug moeten leren dromen. essentieel voor uw nachtelijke recuperatie.Meestal is het klimaat er immers eentje van En dat is nu net wat u nodig heeft als u morgeneffectiviteit en efficiëntie geworden, “verrijkt” een nieuw product (of dienst) wil ontdekken.met een recente periode van costcutting er Werk aan dat droomklimaat.bovenop.En dan hoopt men dat het nieuwe product kan Wie beweert geen tijd te hebben om te dromen,gevonden worden: “Laat ons eens een brain- die zegt dat hij geen tijd heeft om te slapen.stormsessie houden. Alles mag.” En u weet wat er dan gebeurt. Een kleine tip 39
    • trouwens. Vervang gedurende één week voorde grap het woord “tijd” telkens u het wiltgebruiken door het woord “aandacht” en u zalzien hoe absurd zinnen zoals “ik heb geen tijdvandaag” worden.Geef aandacht aan je dromen en leer opnieuwluisteren naar uw blauwe pluchen knuffel. Beeszal u vertellen waar het gat zit in de markt.— 40
    • Een ballonnetje op het werkIk zag onlangs zes ballonnetjes hangen. Een en computerkabels in zaten.rode, een blauwe, een gele, een witte, eengroene en een zwarte. Tenminste, de zwarte Bij het zien van de ballon, schoten er drie gedach-was zo hard opgeblazen dat hij een beetje ten door mijn hoofd. Ik geef ze u mee in volgorde:grijs uitsloeg. Ze hingen aan een touwtje aande hoek van een ‘cubicle’, je weet wel, zo’n 1. Toon Hermans. Ik weet nog hoe Toonwerkplek omringd met lage verplaatsbare Hermans graag over ballonnen zong en erwanden, in een grote open kantoorruimte. De zelfs af en toe mee opkwam. En als hij hetcollega’s hadden de ballonnetjes opgehan- over ballonnen had, dan had hij het over degen ter gelegenheid van de verjaardag van bombardon en de fanfare. Feestelijke muziek,één van hen. met een circustintje, gedecoreerd met een tros mooie ballonnen. Ik stelde me de muziek De ballonnen stonden in schril contrast met voor, zo boven al die cubicles. De sfeer zou de rest van het kantoorlandschap. Overal beige meteen anders zijn. Ik heb het ooit eens muurtjes, met af en toe een zilvergrijze paal die gedaan, in een zeer saai kantoorgebouw, feest- tot aan het plafond reikte, waar alle elektriciteits- muziek laten schallen door de luidsprekers, 41
    • tijdens de middagpauze toen ik een lezing standpunten: de rode (emotionele), de witte gaf. Meteen zag het gebouw er anders uit en (feitelijke), de zwarte (pessimistische), de gele de mensen begonnen te lachen. Waarom wil- (optimistische), de groene (creatieve) en de len wij zo persé beige muurtjes met zilveren blauwe (structurele). Je moet erover waken palen, liefst nog met een “clean-desk” policy. dat je met z’n allen dezelfde “hoed” op hebt Geen fotootje van de kinderen, laat staan de als je praat. Het heeft geen zin om een dialoog fameuze “presse-papier” die je als “keitoffe pa” te voeren tussen een persoon met een zwarte kreeg voor je vaderdag. Is een beetje frivoliteit en één met een gele hoed op. Vraag eerder aan schadelijk voor het ondernemerschap? Belem- iedereen om eerst eens de zwarte op te zetten, mert dat ons professioneel functioneren? Of dan te discussiëren, dan de gele, opnieuw kan het andersom zijn? overleg, dan de groene, weer discussie,2. Six Thinking Hats: Edward de Bono heeft enzovoort, totdat je ze allemaal gehad hebt. een methode ontwikkeld om te leren discus- De discussie zal veel constructiever en sneller siëren en debatteren aan de hand van zes verlopen. “denkhoeden”. De Bono bedoelt hiermee dat 3. De mens: de mens is een tros ballonnen. We je een discussie kan benaderen vanuit zes hebben die zes visies van de Bono in ons. Maar 42
    • zoals die tros ballonnen, is bij velen van ons cles, andere tafels, op tijd en stond een muziekje de zwarte ballon wat groter dan de andere. door de gang. Elke dag een feest, met smaak en We geven gemakkelijk kritiek, maar hebben respect voor elkaar. het moeilijk om een compliment te geven, om positief te denken. De gele ballon, ik had het Is een ballonnetje op het werk teveel gevraagd? nog niet gezegd, hing het hoogst. Als je weet dat geel ook de kleur van de “cerebraliteit” is, — maw. dat geel ook een beetje ons analytisch denken weerspiegelt, dan zie je daar ook de mens in. We denken dat ons analytisch denk- vermogen het hoogste goed is. Dat we door te kunnen denken alle problemen van de wereld kunnen oplossen. Een grove misvatting.Waar zes gekleurde ballonnen allemaal niet toekunnen leiden. Ik hunker naar felgekleurde cubi- 43
    • ZonsondergangZe zit voor zich uit te staren, het bord voor verbanden met wat ze dagelijks meemaakt. Haarhaar op het tapijt. Sam, de hond, ligt te doeze- hersenen draaien op volle toeren. Ze is in scrabble-len. Af en toe richt hij zijn kop op, zich ervan meditatie.vergewissend dat ze er nog steeds is. Ze zit ernog steeds. Het bord ligt half vol. Naast haar Ze zit alleen met haar hond op het tapijt. Op deeen pak stenen. Die ze niet mag omdraaien. An- achtergrond hoort ze Chip Taylor die ze net heeftders speelt ze vals. Met haarzelf. En wat is er ontdekt heeft. Eerlijke muziek, authentiek. Daarzieliger dan vals spelen met jezelf. zat ze zo-even aan te denken. En dan die blanco steen. “Hoe ouder ik word, hoe meer ik me als de In haar hand heeft ze een blanco steen. De eerste. blanco letter van een scrabble-spel voel”, denkt En er zitten er drie in de doos. Ze is aan het scrab- ze. Steeds meer gebruikt voor allerlei doeleinden, belen. Alleen. Letters nemen en woorden proberen door anderen die hun verhaal willen vertellen. En vormen. Eindeloze reeksen, zonder ophouden. Een haar als middel gebruiken. Omdat ze luistert. Want training voor de geest. Het vinden van woorden. dat is haar job. Luisteren naar mensen met een En dan de associaties die ontstaan. Bij elk woord verhaal. En iedereen heeft een verhaal. We hebben dat ze legt, ziet ze beelden in haar hoofd. Ziet ze er allemaal een. 44
    • 45
    • Alessandro Barrico zegt: “ Het is nooit helemaal Ze heeft nochtans een duidelijke mening. Die zegedaan zolang je een verhaal hebt en iemand om soms wel eens duidelijk in het gezicht zou willenhet tegen te vertellen”. En dat weet ze. Luisteren is slingeren van haar gesprekspartner. Maar dan zouzo belangrijk. Haar taak om te luisteren maakt dat ze niet meer luisteren en zou haar rol vervallen.mensen blijven hopen, blijven leven. Het verhaal En met die rol haar volledige reden tot bestaan.is er. Zeker weten. Vaak schrijnende verhalen vol Wil ze dus blijven bestaan dan moet ze luisteren.ellende, soms ontroerend, soms verschrikkelijk Wil ze een identiteit blijven hebben, dan moet zemaar ook soms hilarisch. Ze luistert nu al zo lang hem wegcijferen en luisteren. De ultieme paradox.en vraagt zich af of dit het nu is. Een blanco steen Sfumato zou Leonardo zeggen. Sfumato, hetzijn in een scrabble-spel? omhelzen van de paradox.Wil dit dan zeggen dat ze geen eigen stem heeft? Sam kijkt op. Hij neemt het allemaal pragmatischGeen eigen identiteit? Deze vraag kaatst heen en in zich op: “Wanneer krijg ik nu eindelijk datweer in haar hoofd, van links naar rechts, zoekend koekje? Ze zit daar nu al een uur te prutsen metnaar een passend antwoord. die blokjes.” Hij houdt nochtans zielsveel van haar. Maar soms kan hij het toch behoorlijk moeilijk 46
    • krijgen. Als ze zo wezenloos voor zich uit zit te ondergang”. Een prachtwoord. En dan nog eensstaren, net op het moment dat hij honger heeft driemaal woordwaarde. Haar blanco letter pastof toch even dringend moet. De natuur laat zich perfect. Ze had een ‘o’ te kort. Dan betekent zeimmers niet sturen door filosofisch geöverpeins. toch iets. Ze is een ‘o’. Zo’n rond ding met een gat in. “Ben ik nu een nul?”, denkt ze.“Leg nu in godsnaam dat blokje neer en ga mijn Sam staat op, zijn staart zwiept over het scrabble-koekje halen. Zoals elke avond! Verdorie. Wat is dit bord en met één pragmatische beweging redt hijnu?” haar van een depressie. Hij ziet haar zielsgraag.Ze legt het blokje neer, staat op, en gaat naar de —kast in de keuken. Alsof ze het gehoord heeft,neemt ze een koekje en geeft het aan Sam. Ze aaithem over zijn kop, krabt aan zijn nek. De liefde iswederzijds.Ze zet zich terug neer en plots ziet ze het. “Zons- 47
    • Vaya Con DiosVaya con dios is Spaans voor “Ga met God”. Ik meerd net voor de hoofdact van die avond, Vayaprefereer mijn zeer vrije vertaling “Laat je ziel Con Dios. U weet wel, de band die al enkele jarenspreken” die voor mij goed uitkomt voor deze niet meer bestaat rond Dani Klein. Ik was eigenlijkcolumn. Ze vertelt dat we in godsnaam niet wat verrast dat Tony Joe niet de hoofdact was.mogen vergeten onze emoties te gebruiken in De man heeft zowat voor iedereen in de rock- enons werk. En dat we ze vergeten, zien we da- blueswereld nummers geschreven: van Elvis, langsgelijks om ons heen. Erger nog, we doen alle Roy Orbisson, Tina Turner tot onze eigen Lukemoeite van de wereld om emoties uit ons werk Walter Junior (Blue Blot). Maar goed, het was dezete houden. Ik hou hier een pleidooi om het om- avond Vaya Con Dios. En het bleek meer dan eengekeerde te doen. aangename verrassing. Ik kom net terug van het Blue Note Festival in Ik spring meteen naar het einde van het concert. Gent. Ik had een afspraak met één van mijn favo- Tot drie maal toe werd Dani Klein met haar band riete artiesten, Tony Joe White. Ik was weliswaar op het podium teruggeroepen. Het publiek nam niet alleen. Enkele honderden rond mij hadden Dani deze avond in haar armen als een kind dat ook die afspraak. Tony Joe White was geprogram- net door haar moeder was teruggevonden. De sfeer 48
    • was warm, vol emotie. De muziek was prachtig. En met chirurgische precisie hoe sterk de “voorstel-Dani genoot zichtbaar. ling” wel was. De man vertelt, met de stem ergensNa de derde bisronde, de “trisronde” dus, stroom achteraan in de keel – je kent die types wel die opik met de menigte mee naar de uitgang. Ik deze wijze een soort serieux over zich heen latengeniet nog na van het concert – in mijn hoofd komen – hoe knap haar stem wel was en hoe goedherbeluister ik fragmenten en zie stukken van het de muzikanten op elkaar inspeelden. Hoe juist deconcert opnieuw. Tot ik “gestoord” word door een belichting was en hoe jammer het was dat Danidol-enthousiaste Vaya Con Dios-fan die achter even twee muzikanten vergat voor te stellen. Eenmij haar versie ten beste geeft van “Nah neh nah”. klein schoonheidsfoutje.Uit volle borsten zingt ze erop los. Haar T-shirtweet geen blijf met de energie in haar lijf. Ook Het contrast kon niet groter zijn. Achter mij eenhaar vriendinnen hebben de grootste moeite om dolle fan en voor mij een stijve hark, die beidehaar, giechelend, in te tomen. Voor ik me begin te hetzelfde vertelden: de show was steengoed.ergeren aan haar veel te luide zangpartij, vang ikplots een gesprek vlak voor me op. Twee mannen Ik maakte de brug naar mijn werk. Ik geef ook com-praten tegen elkaar over het concert. De ene vertelt mentaar. Advies heet dat dan. En als ik mezelf moet 49
    • 50
    • scoren op een schaal tussen een dolle rondborstige “Uw idee om dit seminarie op die manier tefan en een stijve hark, zou ik geneigd zijn te zeggen organiseren is STEENGOED, alleen, uw tekst staatdat ik ergens voorbij de helft zit, aan de kant van de bol van de ARROGANTIE. U BETUTTELT uwHark. En niet omwille van de anatomie, maar wel klanten!;-S Wees MEER BESCHEIDEN. Toon watomwille van het feit dat ik keurige analyses maak, MINDER dat u de grote M U L T I N A T I O -die in gestructureerde rapporten giet, met een dui- N A L bent!!!!??!!!:-((”delijke samenvatting vooraan. Meer nog, het kostmij veel moeite om erover te waken dat mijn advies Ik overdrijf? Maar hoedanook, Word, e-mail etc.toegankelijk blijft voor mijn klant. Ik moet waken beperken ons in het uitdrukken van onze emoties.over de duidelijkheid, volledigheid en toch ook We schrijven allemaal met ofwel Times Newbondigheid. Mijn klant heeft immers geen tijd te Roman, Arial of Verdana, 10 of 12 punten groot,verliezen met een lyrische omslachtige boodschap. zwart op witte achtergrond. En we voegen er lullige emoticons aan toe, waarvoor je je hoofd schuinZou mijn advies daarentegen niet even duidelijk moet houden om ze te begrijpen.zijn als ik gewoon vol emotie meedeel wat ik heb Onder het mom van de efficiëntie en effectiviteit enwaargenomen: zelfs kwaliteit, proberen we ons werk te vrijwaren 51
    • van elke vorm van uitspatting of emotie. Emoties (een persoon gecertificeerd in Six Sigma) bijvoor-zijn immers niet reproduceerbaar, toch niet met de beeld, eens een gedicht van Van Ostaijen lezen engarantie dat ze exact kunnen herhaald worden. je denkt dat je het voorlezen van een telefoonboek hoort. Elke overbodige spatie is weg. HoofdlettersEen beetje meer Paul Van Ostaijen in onze memo’s uitsluitend aan het begin van een zin. Hoewel dezou ons misschien goed doen. tekst nog steeds hetzelfde wil zeggen, ontvangt de luisteraar helemaal niet meer wat Paul bedoelde. Brak Professionele communicatie noemen we dat. de violen dans En dit doen we de ganse dag door. De hele tijd muziek van latten praten we professioneel met elkaar, elkaar constant ge foutief begrijpend en corrigerend. Zou dat de broken violen reden kunnen zijn waarom er zoveel misverstanden wij steppers incognito in het bedrijfsleven zijn? Waarom bestellingen niet op tijd toekomen of het verkeerde bij de verkeerdeLaat een professionele medewerker, een Black Belt persoon geleverd wordt? Erger nog, op den duur 52
    • weten we zelf niet meer wat we eigenlijk bedoelden. Als we authentieker mogen en zullen reageren,En zitten we allemaal vertwijfeld naar elkaar te verkleint de kans dat we op een dwaalspoor terechtkijken. komen. Dat we elkaar verkeerd begrijpen en…heel belangrijk, dat we blijven onthouden wat we willenLaat ons dus vooral onthouden dat we best onze en waar we voor staan.emoties gebruiken in ons werk. Met respect vooronze medemens weliswaar – mijn Vaya Con Dios-fan zat op het randje van de rust van de anderen, We zullen betere beslissingen nemen en snellerweet u nog. Maar het is aan die anderen – en dat zijn ageren. We zullen met andere woorden dan tochwij allemaal – om misschien wat meer tolerant te effectiever en efficiënter zijn. Veel meer dan wezijn in het ontvangen van de emoties van die ander. zouden kunnen worden met teksten in gepolijsteDie emoties zijn immers echt en leerrijk. Ze vertel- rapporten.len ons hoe onze collega echt over de situatie denkt.En dat is toch iets dat ons interesseert? Toch veel —meer dan het politiek correcte commentaar dat tienkeer herkauwd was voordat het werd uitgesproken? 53
    • Schuim of vertrouwen?Het schuim liep langs de rand van het bad luchtig? Of was het andersom. Dat dacht ze vaak.omlaag. Het water stond op 4 vingers van de Ze nam haar dansen ernstig. Geen klassieke dans,badrand. Veel mocht ze niet bewegen om geen maar vrije expressie om het lichaam te latenzondvloed te veroorzaken. Maar het voelde o leven. Wat is er belangrijker dan aandacht aan hetzo zalig aan. Warm water, geurende en vooral lichaam schenken? “Je lichaam je groot verstand, jeschuimende bad-gel en dit na een omslachtige hersenen je klein verstand”, zei Nietzsche.vlucht en een helse rit met de bus door sneeuwen ijs. In een onbekende stad, in een onbekend Anders... Haar job bestond eruit het Compensationhuis. & Benefit-plan van het bedrijf te beheren en dit aan de werknemers uit te leggen. Dat uitleggen betekende vooral weer eens de medewerker over- “Wat is het toch anders”, lag ze te denken, terwijl tuigen dat er geen addertjes onder één of ander ze het interieur opnieuw in haar opnam. Anders… contractueel voorstel zaten. En controleren of de Anders dan op haar werk bedoelde ze dan. Overdag medewerker geen loopje nam met de regels rond was ze HR-medewerker bij een multinational. En de onkostennota’s, gebruik van GSM en diets meer. ’s avonds danseres. Overdag ernstig en ’s avonds Want regels zijn er immers om omzeild te worden. 54
    • Ze lag in een vreemd bad in een vreemd huis van een wildvreemde het directe vertrouwen genootiemand die ze amper kende. De maand ervoor had om zomaar een huis te betrekken, zonder contrac-ze op een dansworkshop een buitenlandse danseres ten, zonder procedures.leren kennen. Toen ze beiden ontdekten dat ze naar Ze stelde vast dat dit vertrouwen had geresulteerdhetzelfde dansfestival gingen in Stockholm, werd ze in een groot respect voor het huis dat ze betrad.prompt uitgenodigd om bij haar te komen logeren. Ze liep er in rond alsof ze in een porseleinkast zat.Alleen, de buitenlandse danseres zou er zelf niet Helemaal anders dan de hotelkamer waar je onge-zijn. Zij overnachtte met haar ensemble in een geneerd met je schoenen op het bed ploft omdathotel. Maar de sleutel zou bij de buurvrouw liggen je deze immers via een overkomst tot de jouwedie op de hoogte zou zijn. gemaakt had voor een nacht. Wat vertrouwenHet was vreemd, zo maar binnen komen, heel allemaal niet kan doen…alleen in een huis dat je niet kent. Op zoek naar de Er waren geen deuren in het huis. Geen binnen-lichtschakelaar. Ontdekken waar de verschillende deuren wel te verstaan. Die had de danseres latenvertrekken waren. verwijderen. Wel een buitendeur, hoewel die niet echt naar buiten leidde. De studio van de danseresHet was inderdaad helemaal anders. Hoe ze van was immers een onderdeel van een groot herenhuis 55
    • dat door drie bewoners werd bewoond. Elk zijn maar nooit…haar vertrouwen was dan toch nogeigen leefruimtes, maar met een gemeenschappelijk niet zo groot. Daarvoor was ze nog teveel C&B-toilet en badkamer op de gang. manager en te weinig danseres.Omdat de danseres op haar privacy gesteld was,had ze toch een eigen bad in haar deel van het —huis geïnstalleerd. In de keuken nota bene. Eenoud gietijzeren ligbad, geplaatst op betonblokken,omdat de afvoer er onderdoor moest kunnen. Enmet een darm werd het water van het spoelbekkenomgeleid naar het bad.Daar lag ze dan. Naakt in een vreemd huis in eenkeuken in een ligbad op blokken, zonder bin-nendeuren. Ze had toch even getwijfeld of ze weleen bad zou nemen. Maar de geur van het vliegtuigzat teveel in haar ranke danslijf. Dan toch maar hetbad in. Maar wel met veel schuim. Je wist immers 56
    • 57
    • Nawoord – voorstelling jenspasTot slot, een woordje over wie we zijn en wat Het klimaat in een onderneming beïnvloedenwe aanbieden. doe je door in te grijpen op de communicatieOns werk situeert zich op het kruispunt van (leiderschap, onderlinge samenwerking…).strategie, organisatieleer en personeelsbeleid. Meestal betekent dit dat we naast de rationele communicatiestroom ook de emotionele stroom Om de betrokkenheid van de medewerkers te moeten ontwikkelen. Meer info hierover vindt u op helpen verhogen, proberen we het bedrijfsklimaat www.dekrachtvanontmoetingen.be aan te passen. Het klimaat, niet de cultuur. Deze laatste moet je respecteren. Ze is de signatuur van Dit is wat we praktisch doen: elk bedrijf. En ze is het gevolg van het heersend kli- • Lezingen, causerieën, presentaties, verhalen vertel- maat. Zoals een Italiaan een Italiaan is omwille van len…: dit is ons ware handelsmerk. Een verhaal is zijn klimaat en een Belg een Belg. Het klimaat kan zoveel meer dan een “uitleg”. Een verhaal is rationeel je beïnvloeden, denk aan Kyoto. Een cultuur is daar en emotioneel, zoals het leven in een organisatie. een lange termijn gevolg van. Een Italiaan die naar • Opleidingen: Over mensvriendelijk ondernemen België emigreert wordt pas na enkele generaties een toegepast op strategisch denken, HRM, marke- beetje Belg. ting, communicatie, … 58
    • • Begeleiding: We begeleiden de invoering van Dank dat u dit boekje ter hand nam. mensvriendelijke processen, die trouwens vaak op weerstand stuiten, door in uw bedrijf aanwe- — zig te zijn met raad en daad. JENS & LINDAIk laat het laatste woord aan één van onze gewaar- www.jenspas.bedeerde klanten. We werden uitgenodigd om het www.dekrachtvanontmoetingen.be“innovatief vermogen” te helpen verhogen doorte helpen het klimaat in de onderneming innova-tievriendelijker te maken. Op onze klassieke vraagbij het einde van dat acht maanden durend project“Hebben we iets gerealiseerd waardoor uw bedrijfnu innovatiever is geworden?”, antwoordde de klantals volgt: “Beelden zeggen meer dan woorden.”(zie foto op volgende pagina). 59
    • 60
    • De fuik dient om de vis te vangen.Als de vis gevangen is, vergeet dan de fuik.De strik dient om de haas te vangen.Als de haas gevangen is, vergeet dan de strik.Het woord dient om de gedachte te vangen.Als de gedachte gevangen is, vergeet dan het woord.Chuang-Tzù