01 -banking_management_2011_novy_new[1]

  • 652 views
Uploaded on

01 -banking_management_2011_novy_new

01 -banking_management_2011_novy_new

  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
652
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0

Actions

Shares
Downloads
10
Comments
0
Likes
0

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. Banking Management Novy INKHAMSENG 1 ບົດທີ 1 ຄວາມຮູ້ພູ້ນຖານກ່ຽວກັບເງິນຕາ ແລະ ທະນາຄານ Contents ບົດທີ 1 ຄວາມຮູ້ພູ້ນຖານກ່ຽວກັບເງິນຕາ ແລະ ທະນາຄານ ..............................................................................3 I. ລະບົບການແລກປ່ຽນ .......................................................................................................................................3 1. ເປັນລະບົບທີ່ໃຊູ້ສິ່ງຂອງແລກສິ່ງຂອງ Barter System.........................................................................3 2. ເປັນລະບົບທີ່ມີການໃຊູ້ເງິນເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນ ......................................................................3 3. ເປັນລະບົບທີ່ໃຊູ້ເຄຣດິດ Credit System (Credit Economy)............................................................3 II. ຄວາມຫມາຍຂອງເງິນ.....................................................................................................................................3 III. ວິວັດທະນາການຂອງເງິນ ..........................................................................................................................3 IV. ຄຸນສົມບັດຂອງເງິນຕຣາທີ່ດີ .......................................................................................................................3 V. ຫນູ້າທີ່ສາຄັນຂອງເງິນ ....................................................................................................................................3 VI. ການປ່ຽນແປງຂອງປະລິມານເງິນ.............................................................................................................4 1. ສາເຫດທີ່ພາໃຫູ້ເງິນມີການປ່ຽນແປງມີ ຄ:................................................................................................4 VII. ຕະຫລາດການເງິນ Financial Market...................................................................................................4 2. ຄວາມຫມາຍຂອງຕະຫລາດການເງິນ, ຕະຫລາດທຶນ ...........................................................................4 ບົດທີ 2 ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງທະນາຄານ .........................................................................................................5 I. ການກາເນີດ ແລະ ການວິວັດທະນາການຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ .......................................................5 II. ປະໂຫຍດຂອງການນາໃຊູ້ເງິນ........................................................................................................................5 III. ບົດບາດພູ້ນຖານຂອງເງິນ ..........................................................................................................................5 IV. ບົດບາດສະເພາະຂອງເງິນ.........................................................................................................................5 V. ຄວາມຕູ້ອງການຖເງິນ.....................................................................................................................................6 ບົດທີ 3 ລະບົບທະນາຄານ Banking System .....................................................................................................6 I. ຄວາມຫມາຍ, ປະຫວັດ ແລະ ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານ...............................................................................6 1. ຄວາມຫມາຍ.................................................................................................................................................6 2. ປະຫວັດຄວາມເປັນມາຂອງທະນາຄານ (History of Bank)..............................................................6 3. ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ (Functions of Commercial Bank).............................................6 II. ປະເພດຂອງສະຖາບັນການທະນາຄານ (Type of Banking Institutions) ........................................6 1. ລະບົບທະນາຄານດ່ຽວ Independent or Unit Banking System.....................................................7 2. ລະບົບທະນາຄານສາຂາ (Branch Banking System)........................................................................7 3. ລະບົບທະນາຄານແບບຕ່ອງໂສູ້ (Chain Banking System)................................................................8 4. ລະບົບທະນາຄານກຸ່ມ (Group Banking System)...............................................................................8 III. ທະນາຄານກາງ ...........................................................................................................................................9 1. ຄວາມຫມາຍຂອງທະນາຄານກາງ Central Bank................................................................................9 2. ປະຫວັດຄວາມເປັນມາຂອງທະນາຄານກາງ..........................................................................................9 3. ລັກສະນະພິເສດຂອງທະນາຄານກາງ .....................................................................................................9 4. ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານກາງ......................................................................................................................9
  • 2. Banking Management Novy INKHAMSENG 2 ບົດທີ 1 ຄວາມຮູ້ພູ້ນຖານກ່ຽວກັບເງິນຕາ ແລະ ທະນາຄານ 4.1 ຫນູ້າທີ່ອອກພັນທະບັດ........................................................................................................................9 4.2 ຫນູ້າທີ່ໃນການເປັນນາຍທະນາຄານ ແລະ ເປັນຕົວແທນທາງການເງິນຂອງລັດຖະບານ ......9 4.3 ຫນູ້າທີ່ໃນການເປັນນາຍທະນາຄານໃຫູ້ແກ່ທະນາຄານທຸລະກິດ............................................. 10 IV. ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ (Bank of Lao PDR).............................................................................. 11 1. ຄວາມຫມາຍ ແລະ ທີ່ຕັູ້ງ.......................................................................................................................... 11 2. ພາລະບົດບາດຂອງທະນາຄານກາງ ..................................................................................................... 11 3. ໂຄງສູ້າງການຈັດຕັູ້ງຂອງທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ....................................................................... 11 4. ຂອດເຂດສິດຂອງທະນາຄານກາງ......................................................................................................... 12 5. ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານກາງ................................................................................................................... 12 V. ທະນາຄານທຸລະກິດ ຫລ ພານິດ (Commercial Bank)........................................................................ 12 1. ຄວາມຫມາຍ ແລະ ປະເພດ..................................................................................................................... 12 2. ສິດ ແລະ ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ ........................................................................................... 13 ບົດທີ 3 ທະນາຄານທຸລະກິດໂດຍສັງເຂບ........................................................................................................... 13 I. ທີູ້ຕັູ້ງຂອງທະນາຄານໃນລະບົບການເງິນ................................................................................................. 13 1. ສັງລວມກ່ຽວກັບຂອດກາງການເງິນ....................................................................................................... 13 1.1 ບັນດາການຈັດຕັູ້ງທີ່ຮັບເງິນຝາກ................................................................................................... 13 VI. ແຫລ່ງທຶນ ແລະ ການນາໃຊູ້ທຶນ.............................................................................................................. 13 VII. ປະເພດຂອງເງິນກູ້.................................................................................................................................... 14 VIII. ການວິເຄາະຄວາມສາມາດຂອງການຊາລະຫນີູ້ຂອງຜູ້ກູ້ຢມ............................................................. 14 1. ຄຸນສົມບັດຂອງຜູ້ກູ້ Character................................................................................................................ 14 2. ຄວາມສາມາດ Capacity......................................................................................................................... 14 3. ກະແສເງິນສົດ (Cash flow) ................................................................................................................... 14 4. ຊັບສິນຈານອງ Collateral....................................................................................................................... 14 5. ເງ່ອນໄຂ Conditions............................................................................................................................... 14 6. ການຄວບຄຸມ ແລະ ຖອນຜັນ Control and Compliance ................................................................. 14 IX. ນະໂຍບາຍ 3 P’s ເພ່ອການວິເຄາະສິນເຊ່ອ.......................................................................................... 14 1. ການຊາລະຄນ Payment........................................................................................................................ 14 2. ວັດຖຸປະສົງ Purpose............................................................................................................................... 15 3. ການປູ້ອງກັນຄວາມສ່ຽງ Protection..................................................................................................... 15 X. ຂັູ້ນຕອນໃນການປ່ອຍສິນເຊ່ອ ສປປລາວ................................................................................................... 15
  • 3. Banking Management Novy INKHAMSENG 3 ບົດທີ 1 ຄວາມຮູ້ພູ້ນຖານກ່ຽວກັບເງິນຕາ ແລະ ທະນາຄານ Banking Management BM ບົດທີ 1 ຄວາມຮູ້ພູ້ນຖານກ່ຽວກັບເງິນຕາ ແລະ ທະນາຄານ I. ລະບົບການແລກປ່ຽນ 1. ເປັນລະບົບທີ່ໃຊູ້ສິ່ງຂອງແລກສິ່ງຂອງ Barter System 1. (G-G) 2. ເປັນລະບົບທີ່ມີການໃຊູ້ເງິນເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນ Money System (Money Economy) 1. G-M-G 2. M-G-M 3. ເປັນລະບົບທີ່ໃຊູ້ເຄຣດິດ Credit System (Credit Economy) 1. G-P-G 2. P-G-P II. ຄວາມຫມາຍຂອງເງິນ ເງິນຄສິ່ງໃດໆກ່ຕາມທີ່ສັງຄົມຍອມຮັບໂດຍທົ່ວໄປ ໃນບົນພູ້ນຖານ ຫລ ພູ້ນທີ່ໃດກ່ຕາມໃນຖານະ ເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນສິນຄູ້າ ແລະ ບລິການ ໃນນັູ້ນຈະຕູ້ອງຖກການົດຄ່າຂຶູ້ນເປັນຫນ່ວຍເງິນຕຣາ ແລະ ເປັນຫນ່ວຍວັດຄ່າທີ່ແນ່ນອນ. III. ວິວັດທະນາການຂອງເງິນ 1. ເງິນທີ່ເປັນສິ່ງຂອງ ແລະ ສິນຄູ້າ (Commodity Money) 2. ໂລຫະ ແລະ ຫລຽນ (Coins) 3. ພັນທະບັດ (Paper Money) 4. ເງິນຝາກກະແສລາຍວັນ (Demand Deposits) IV. ຄຸນສົມບັດຂອງເງິນຕຣາທີ່ດີ 1. ເປັນສິ່ງທີ່ຫາຍາກ 2. ມີມນຄ່າຄົງທີ່ 3. ມີປະລິມານທີ່ຢດຍຸ່ນໄດູ້ 4. ນາຕິດຕົວໄປໄດູ້ສະດວກ 5. ສາມາດແບ່ງເປັນຫນ່ວຍຍ່ອຍໄດູ້ V. ຫນູ້າທີ່ສາຄັນຂອງເງິນ 1. ເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນ (Medium of Exchange) 2. ເປັນເຄ່ອງວັດມນຄ່າ (Standard of Value) 3. ເປັນມາດຕະຖານການຊາລະຫນີູ້ໃນອະນາຄົດ (Standard of Deferred Payment) 4. ເປັນເຄ່ອງຮັກສາມນຄ່າ (Store of Value) ວຽກບູ້ານ: ໃຫູ້ຄວາມຫມາຍຄາວ່າ Money Supply (ປະລິມານເງິນ) ໃຫູ້ບອກຄວາມຫມາຍຄວາມສາຄັນ ແລະ ສດຂອງ M1, M2, M3 ຝາກອອມສັບ ຫລ ຝາກປະຫຍັດ ຕົວສັນຍາໃຊູ້ເງິນ (Credit/credit card) M1 ເຮັດໃຫູ້ເງິນໃນປະລິມານຕະຫລາດມີການປ່ຽນແປງ ຄ ການໃຊູ້ຈ່າຍເງິນສົດໃນການຊູ້ຂາຍແລກ ປ່ຽນ ໄດູ້ແກ່ຊັບສິນທາງການເງິນທີ່ໃຊູ້ເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນ ເຊິ່ງປະກອບດູ້ວຍ ເງິນຫລຽນ, ເງິນ ຝາກກະແສລາຍວັນ ແລະ ພັນທະບັດທັງຫມົດ ຢ່ທີ່ໃນກາມຂອງປະຊາຊົນບລິສັດຫູ້າງຮູ້ານ ແລະ ອົງກອນ ທຸລະກິດອ່ນໃນເວລາໃດເວລາຫນຶ່ງ ຕົວຢ່າງ M1 = Money/Coin + ເງິນຝາກກະແສລາຍວັນ Demanded Deposit
  • 4. Banking Management Novy INKHAMSENG 4 ການປ່ຽນແປງຂອງປະລິມານເງິນ M2 ໃນປະລິມານກວູ້າງ ຫມາຍເຖິງປະລິມານເງິນຕາມຄວາມຫມາຍແຄບ (M1 + ດູ້ວຍຊັບສິນທາງ ການເງິນທີ່ໃຫູ້ຜົນຕອບແທນ ແລະ ສາມາດປ່ຽນເປັນເງິນທີ່ໃຊູ້ເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນໄດູ້ງ່າຍ ບ່ຕູ້ອງ ເສຍຄ່າໄດູ້ເລີຍ ຫລ ເສຍຄ່າໃຊູ້ຈ່າຍເລັກນູ້ອຍ) M2 = M1 + ເງິນຝາກປະຈາ Fixed Deposit + ເງິນຝາກປະຫຍັດ Saving Deposit M3 ປະລິມານເງິນໃນຄວາມຫມາຍກວູ້າງ ຫມາຍເຖິງປະມານເງິນຕາມຄວາມຫມາຍກວູ້າງ + ຕົວ ສັນຍາໃຊູ້ເງິນຂອງບລິສັດເງິນທຶນທີ່ຖໂດຍເອກະຊົນ. ຕົວຢ່າງ M3 = M1 + M2 + P/n Note Plastic Number/Credit Card VI. ການປ່ຽນແປງຂອງປະລິມານເງິນ 1. ສາເຫດທີ່ພາໃຫູ້ເງິນມີການປ່ຽນແປງມີ ຄ: 1. ສາເຫດຈາກລັດຖະບານ (ດູ້ານການເງິນ) 2. ສາເຫດຈາກດູ້ານການຕ່າງປະເທດ (ອັດຕາແລກປ່ຽນ, ສິນຄູ້ານາເຂົູ້າແພງ) 3. ສາເຫດຈາກດູ້ານການເງິນພາຍໃນປະເທດ VII. ຕະຫລາດການເງິນ Financial Market 2. ຄວາມຫມາຍຂອງຕະຫລາດການເງິນ, ຕະຫລາດທຶນ 1. ຕະຫລາດການເງິນ ຄ: ຕະຫລາດທີ່ອານວຍຄວາມສະດວກໃນການໂອນເງິນຈາກຫນ່ວຍ ເສດຖະກິດທີ່ມີເງິນອອມ ເພ່ອນາໄປລົງທຶນໂດຍຈະຈາແນກຕາມໄລະຍະເວລາຂອງເງິນທຶນ ຫລ ຕາສານ ທາງການເງິນໄດູ້ ເຊັ່ນ: ການແລກປ່ຽນເງິນ, ການຊູ້ ແລະ ຂາຍເງິນ, ການປ່ອຍສິນເຊ່ອໄລຍະສັູ້ນ ແລະ ກາງ … 2. ຕະຫລາດເງິນ ເປັນແຫລ່ງລະດົມເງິນອອມ (ເກີນ 1 ປີ) ແລູ້ວຈັດສັນໃຫູ້ກູ້ຢມແກ່ຜູ້ທີ່ຈະລົງ ທຶນ ເຊິ່ງຕາສານທາງການເງິນທີ່ໃຊູ້ໃນຕະຫລາດເງິນ ຄ: ເອກະສານການເງິນຕົວສັນຍາໃຊູ້ເງິນ, ຕົວແລກ ເງິນ ແລະ ຕົວເງິນຄັງເປັນຕົູ້ນ. ໂດຍຕະຫລາດເງິນສາມາດແບ່ງອອກເປັນ 1. ຕະຫລາດເງິນໃນລະບົບ ຄ: ສະຖາບັນການເງິນທີ່ສູ້າງຕັູ້ງຂຶູ້ນ ໂດຍຖກຕູ້ອງຕາມກົດ ຫມາຍ ເຊັ່ນ: ທະນາຄານທຸລະກິດ, ບລິສັດເງິນທຶນ ແລະ ບລິສັດປະກັບໄພ ແລະ ຫລັກຊັບຖກຕູ້ອງຕາມ ກົດຫມາຍ. 2. ຕະຫລາດເງິນນອກລະບົບ ຄ: ແຫລ່ງທີ່ມີການກູ້ຢມເງິນ ໂດຍບ່ມີກົດຫມາຍຮອງຮັບການ ດາເນີນການແມ່ນຂຶູ້ນຢ່ກັບຂູ້ຕົກລົງ ແລະ ຄວາມພໃຈຂອງຜູ້ໃຫູ້ກູ້ ແລະ ຜູ້ກູ້ ເຊັ່ນ: ເງິນກ໋ອບ, ເງິນຫວຍ, ການໃຫູ້ກູ້ຢມ, ການຝາກຂາຍ. 3. ຕະຫລາດທຶນ ເປັນແຫລ່ງລະດົມເງິນອອມໄລຍະຍາວ (ເກີນ 1 ປີຂຶູ້ນໄປ) ເພ່ອຈັດສັນໃຫູ້ກັບຜູ້ ທີ່ຕູ້ອງການເງິນທຶນໄລຍະຍາວ (ທຸລະກິດການຜະລິດ) ເຊິ່ງຕາສານທາງການເງິນທີ່ໃຊູ້ໃນຕະຫລາດທຶນ ໄດູ້ແກ່ ການກູ້ໄລຍະຍາວ ຫຸູ້ນກູ້ ຫຸູ້ນສາມັນ ພັນທະບັດ ຄັງຂອງລັດຖະບານ ແລະ ເອກະຊົນເປັູ້ນຕົູ້ນ ໂດຍ ຕະຫລາດທຶນອາດຈະເປັນຕະຫລາດສິນເຊ່ອທົ່ວໄປ ເຊິ່ງປະກອບດູ້ວຍ ທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ບລິສັດ ເງິນທຶນ ແລະ ບລິສັດປະກັນໄພ ແລະ ຕະຫລາດຫລັກຊັບ (ເອົາຫລັກຊັບໄປຄູ້າປະກັນ, ອອກໃບຫຸູ້ນບ່ເກີນ Financial Market Money Market Capital Market Primary Market Secondary Market
  • 5. Banking Management Novy INKHAMSENG 5 ບົດທີ 2 ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງທະນາຄານ ຊັບສິນທີ່ຕົນມີ), ຫຸູ້ນ (ເນັູ້ນທີ່ຄວາມພູ້ອມຂອງບລິສັດ ໂດຍສາມາດເກີນຊັບສິນທີ່ຕົນມີໄດູ້) ເຊິ່ງແບ່ງອອກ ເປັນຕະຫລາດມຫນຶ່ງ ແລະ ຕະຫລາດມສອງ ວຽກບູ້ານ ໃຫະອະທິບາຍ ແລະ ຄວາມຫມາຍຂອງຕະຫລາດມຫນຶ່ງ ແລະ ມສອງພູ້ອມຍົກ 1 ຕົວຢ່າງມາ ປະກອບ. ບົດທີ 2 ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງທະນາຄານ I. ການກາເນີດ ແລະ ການວິວັດທະນາການຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ ທ່ານ David Hume 1752 ໄດູ້ໃຫູ້ຄານິຍາມຄວາມຫມາຍຂອງເງິນວ່າ: ເງິນເປັນເຄ່ອງມທີ່ມະນຸດ ເຫັນດີກັນວ່າເປັນສິ່ງອານວຍຄວາມສະດວກໃນການແລກປ່ຽນສິນຄູ້າ ຊະນິດໃດຊະນິດຫນຶ່ງ ກັບອີກສິນ ຄູ້າອີກຊະນິດໃດຊະນິດຫນຶ່ງ. ທ່ານ Deynis Doverson 1966 ໄດູ້ໃຫູ້ນິຍາມຄວາມຫມາຍຂອງເງິນວ່າ: ເງິນແມ່ນຫຍັງກ່ໄດູ້ແຕ່ ຕູ້ອງເປັນສິ່ງທີ່ຍອມຮັບກັນໂດຍທົ່ວໄປຢ່າງກວູ້າງຂວາງ ໃນການຊາລະຄ່າສິນຄູ້າ ຫລ ການຊາລະສະສາງ ລະຫວ່າງທຸລະກິດອ່ນໆ ເຊິ່ງນອກຈາກເງິນຈະເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນແລູ້ວ ເງິນຍັງຕູ້ອງເປັນສິ່ງທີ່ ເຮັດຫນູ້າທີ່ໃນການເປັນຫົວຫນ່ວຍວັດແທກມນຄ່າມາດຕະຖານ. ທ່ານ ຮັນເວີດ ຈີຮາ ແລະ ປີເຕີວີຄີເນ 1991 ໄດູ້ໃຫູ້ນິຍາມຄວາມຫມາຍຂອງເງິນວ່າ: ເງິນແມ່ນຊັບ ສິນທີ່ມີສະພາບຄ່ອງສງ ແລະ ມີມນຄ່າທີ່ແນ່ນອນ ຫລ ສາມາດເວົູ້າໄດູ້ວ່າ: ເງິນຄຊັບສິນທີ່ເຈົູ້າຂອງສາ ມາດນາໄປຊາລະຫນີູ້ໃນຈານວນທີ່ແນ່ນອນ ແລະ ໂດຍທັນທີທັນໃດ. ທ່ານ ອີວານ ຊີຈອນສັນ ແລະ ວີລຽມ W Robert 1982 ໄດູ້ໃຫູ້ຄວາມຫມາຍຂອງເງິນວ່າ: ເງິນ ແມ່ນ ສິ່ງໃດກ່ໄດູ້ ແຕ່ຕູ້ອງເປັນສິ່ງທີ່ຍອມຮັບໂດຍທົ່ວໄປໃນສັງຄົມ ໃນການເປັນສ່ກາງໃນການຊາລະສະສາງຄ່າ ສິນຄູ້າ ຫລ/ແລະ ບລິການ ຫລ ການຊາລະຫນີູ້. II. ປະໂຫຍດຂອງການນາໃຊູ້ເງິນ 1. ເຖິງແມ່ນວ່າໃນສັງຄົມເສດຖະກິດໃດຫນຶ່ງ ຈະປະສົບກັບບັນຫາພາວະເງິນເຟີູ້ທີ່ຮຸນແຮງປານໃດ ກ່ຕາມ ແຕ່ເງິນກ່ຍັງຖກນາມາໃຊູ້ ເພ່ອເປັນປະໂຫຍດໃຫູ້ແກ່ສັງຄົມ ຫລ ປະເທດນັູ້ນໆ. 2. ຫົວຫນ່ວຍເງິນຕຣາຂອງແຕ່ລະປະເທດທີ່ໄດູ້ຖກສູ້າງຂຶູ້ນ ກ່ໃຫູ້ເກີດແກ່ເສດຖະກິດຂອງໂລກ ໂດຍ ສະເພາະ ແມ່ນການປະຫຍັດໃນການນາໃຊູ້ຊັບພະຍາກອນ ອັນເກີດຈາກການນາໃຊູ້ເງິນເຈູ້ຍທົດແທນ ການໃຊູ້ເງິນທີ່ເປັນສິນຄູ້າ. 3. ນັກເສດຖະກິດໃນປັດຈຸບັນ ໄດູ້ໃຫູ້ຄວາມສົນໃຈໃນການຄານງເຖິງຄຸນສົມບັດຂອງເງິນໃນການ ເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນ ເພ່ອເຮັດໃຫູ້ໄດູ້ຄວາມຫມາຍຂອງເງິນໃຫູ້ສອດຄ່ອງກັບຄວາມເປັນຈິງຂອງ ສັງຄົມ. 4. ປັດຈຸບັນ ນັກເສດຖະສາດໄດູ້ໃຊູ້ເງິນເປັນຕົວປ່ຽນທີ່ສາຄັນໃນແບບຈາລອງຂອງທິດສະດີການພັດ ທະນາເສດຖະກິດ. III. ບົດບາດພູ້ນຖານຂອງເງິນ ບົດບາດຂັູ້ນພູ້ນຖານທີ່ສາຄັນຂອງເງິນ ຄ: ການເອູ້ອອານວຍຄວາມສະດວກໃນການແລກປ່ຽນສິນ ຄູ້າ ແລະ ບລິການຂອງສັງຄົມໃຫູ້ເປັນໄປຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ຖູ້າຫາກບຸກຄົນໃດບຸກຄົນຫນຶ່ງແຍກຕົວອອກ ຈາກສັງຄົມໂດຍຢ່ພຽງລາຟັງຄົນດຽວ ປະໂຫຍດຂອງຈາກການນາໃຊູ້ເງິນຈະບ່ເກີດຂຶູ້ນ ເພາະບຸກຄົນຈະບ່ ມີໂອກາດທີ່ຈະໃຊູ້ເງິນແລກປ່ຽນສິນຄູ້າຈາກບຸກຄົນອ່ນ ແລະ ເຖິງແມ່ນວ່າຈະມີຄົນກຸ່ມຫນຶ່ງແຍກຕົວອອກ ຈາກສັງຄົມຕາງຫາກ ປະໂຫຍດຈາກການນາໃຊູ້ເງິນຈະມີພຽງເລັກນູ້ອຍເທົ່ານັູ້ນ ເພາະເຂົາເຈົູ້າຈະສາ ມາດແລກປ່ຽນສິນຄູ້າ ແລະ ການບລິການໄດູ້ໂດຍກົງ ໂດຍບ່ຕູ້ອງເສຍເວລາຫລາຍແຕ່ເມ່ອກຸ່ມຄົນຂະ ຫຍາຍຕົວເພີູ້ມຫລາຍຂຶູ້ນ ການນາໃຊູ້ເງິນກ່ຈະບ່ມີປະໂຫຍດ ເພາະການເອົາສິນຄູ້າແລກປ່ຽນສິນຄູ້າຈະມີ ຄວາມຫຍຸູ້ງຍາກ ແລະ ເສຍເວລາຫລາຍຂຶູ້ນ. IV. ບົດບາດສະເພາະຂອງເງິນ 1. ເງິນເຮັດຫນູ້າທີ່ເປັນຫົວຫນ່ວຍວັດແທກມນຄ່າ (Money as a Unit of Value) 2. ເງິນເຮັດຫນູ້າທີ່ເປັນສ່ກາງໃນການແລກປ່ຽນ (Money as a Medium of Exchange)
  • 6. Banking Management Novy INKHAMSENG 6 ຄວາມຕູ້ອງການຖເງິນ 3. ເງິນເປັນຫນູ້າທີ່ມາດຕະຖານໃນການຊາລະຫນີູ້ (Money as a Standard of Deferred Payment) 4. ເງິນເຮັດຫນູ້າທີ່ເປັນຕົວສະສົມມນຄ່າ (Money as Store of Value) V. ຄວາມຕູ້ອງການຖເງິນ 1. ຄວາມຕູ້ອງການຖເງິນ ເພ່ອໃຊູ້ຈ່າຍໃນຊີວິດປະຈາວັນ 2. ຄວາມຕູ້ອງການຖເງິນ ເພ່ອໃຊູ້ຈ່າຍໃນເວລາສຸກເສີນ 3. ຄວາມຕູ້ອງການຖເງິນ ເພ່ອເກນກາໄລ ບົດທີ 3 ລະບົບທະນາຄານ Banking System I. ຄວາມຫມາຍ, ປະຫວັດ ແລະ ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານ 1. ຄວາມຫມາຍ ທະນາຄານແມ່ນສະຖາບັນການເງິນຫນຶ່ງ ທີ່ມີບົດບາດຕ່ເສດຖະກິດຂອງປະເທດ ທະນາຄານ ແມ່ນແຫລ່ງຕົູ້ນຕຂອງສິນເຊ່ອສາລັບຄົວເຮອນ, ຫົວຫນ່ວຍທຸລະກິດ ນັບຕັູ້ງຕັູ້ງແຕ່ທຸລະກິດຂະຫນາດ ນູ້ອຍຈົນເຖິງທຸລະກິດຂະຫນາດໃຫຍ່ ຫລ ເວົູ້າອີກຢ່າງຫນຶ່ງວ່າ: ທະນາຄານແມ່ນສະຖາບັນການເງິນທີ່ ໃຫູ້ບລິການກຸູ້ຢມເງິນ, ຝາກເງິນ ແລະ ການໃຫູ້ບລິການກິດຈາກາທາງການເງິນອ່ນໆ ເຊັ່ນ: ການໂອນ ເງິນ, ການບລິການຊາລະສະສາງ, ການແລກປ່ຽນເງິນຕຣາ ແລະ ການຄູ້າປະກັນ… 2. ປະຫວັດຄວາມເປັນມາຂອງທະນາຄານ (History of Bank) ຄາວ່າທະນາຄານ ຄາສັບໃນພາສາຝຣັ່ງ ແມ່ນ Banquet ແລະ ພາສາອັງກິດກົງກັບຄາວ່າ Bank ໄດູ້ຖກນາມາໃຊູ້ຫລາຍສັດຕະວັດ ເຊິ່ງຫມາຍຄວາມວ່າ: “ໂຕະເຮັດວຽກ, Bench, ແລະ ໂຕະເກັບເງິນ Money Charge Table” ເຊິ່ງສິ່ງເຫລົ່ານີູ້ເປັນຈຸດເລີູ້ມຕົູ້ນການກາເນີດທະນາຄານໃນສະໄຫມກ່ອນການ ແລກປ່ຽນເງິນ ໂດຍປົກກະຕິຈະມີຂຶູ້ນຕາມໂຕະລີູ້ນຊັກຕາມຮູ້ານຄູ້ານູ້ອຍໆ ໃນເຂດການຄູ້າຂອງຕົວເມອງ ໂດຍສ່ວນໃຫຍ່ຈະແມ່ນນັກທ່ອງທ່ຽວທີ່ເຂົູ້າມາທ່ຽວຕົວເມອງ ແລູ້ວເຂົູ້າມາໃຊູ້ບລິການແລກປ່ຽນເງິນຕາ ຕ່າງປະເທດກັບເງິນທູ້ອງຖິ່ນນນັູ້ນ ຫລ ການບລິການ ຊູ້-ຫລຸດລາຄາເອກະສານດູ້ານການຄູ້າ Commercial Paper ເພ່ອເປັນການຕອບສະຫນອງທຶນໃຫູ້ແກ່ພ່ຄູ້າ. ນາຍທະນາຄານໃນສະໄຫມກ່ອນໄດູ້ນາ ໃຊູ້ຕົູ້ນທຶນຂອງຕົນເອງໃນການດາເນີນກິດຈະການ ແຕ່ຕ່ມາແນວຄວາມຄິດກ່ຽວກັບການລະດົມເງິນຝາກ ແລະ ການຄູ້າປະກັນເງິນກູ້ທີ່ມີການການົດເວລາລກຄູ້າ ນັູ້ນໄດູ້ກາຍມາເປັນແຫລ່ງທຶນທີ່ສາຄັນຂອງ ທະນາຄານ 3. ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ (Functions of Commercial Bank) 1. ຫນູ້າທີ່ໃນການຄຸູ້ມຄອງເງິນສົດ (ມີການບັນທຶກ ຫລ ເຊັນບັນທຶກ, ນາເອົາເງິນໄປໄວູ້ຕູ້ເຊັບ, ໄປຝາກນາ ທະນາຄານກາງ 5-10% ຂອງເງິນຝາກຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ) 2. ຫນູ້າທີ່ໃນການໃຫູ້ Credit (ຄວາມຕູ້ອງການໃນການກູ້ຢມເງິນຂອງນັກທຸລະກິດ ແມ່ນພຽງແຕ່ຕູ້ອງການ ເງິນກູ້ໄລຍະສັູ້ນ, ບ່ຢາກມີຄວາມສ່ຽງຫລາຍ) 3. ຫນູ້າທີ່ໃນການລົງທຶນ (ທະນາຄານອິນດຈີນຊູ້ລົດມາຂາຍ ລົງທຶນຮ່ວມກັບບລິສັດແປູ້ງມັນຕົູ້ນອິນໂດໄຊນາ, ທະນາຄານພົງສະຫວັນລົງທຶນຮ່ວມສາຍການບິນ, ທະນາຄານ ການຄູ້າລົງກັບບລິສັດປະກັນໄພລາວຫວຽດ ສນການຄູ້າຈາປາ ສັກ ຫຸູ້ນຕະຫລາດຫລັກຊັບກັບບລິສັດເບຍລາວ, ທະນາຄານ ພັດທະນາລາວຮ່ວມກັບ ບລິສັດປະກັນໄພລູ້ານຊູ້າງ) ໂດຍໄດູ້ຮັບຜົນ ກາໄລຈາກການລົງທຶນ 4. ຫນູ້າທີ່ໃນການຊາລະສະສາງ (ດູ້ວຍຕູ້ ATM, ຕູ້ອງມີການກວດສອບຜ່ານລະບົບເຄອຂ່າຍ) 5. ຫນູ້າທີ່ຮັບຝາກເງິນ 6. ຫນູ້າທີ່ໃນການສົ່ງເສີມການລົງທຶນ ແລະ ຄູ້າປະກັນ 7. ຫນູ້າທີ່ເປັນນາຍຫນູ້າ 8. ຫນູ້າທີ່ໃນການສູ້າງຄວາມເຊ່ອຫມັູ້ນ II. ປະເພດຂອງສະຖາບັນການທະນາຄານ (Type of Banking Institutions) ສະຖາບັນທຸລະກິດ ທີ່ມີບົດບາດສງໃນລະບົບການເງິນລະຫວ່າງປະເທດໃນການຊ່ວຍພັດທະນາລະ ບົບເສດຖະກິດຂອງປະເທດໃຫູ້ເປັນ ໄປ ຢ່າງ ສະດວກ ແລະ ມີປະສິດທິພາບ ເຊິ່ງທະນາຄານທຸລະກິດ ເປັນທະນາຄານທຸລະກິດການທະນາຄານທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ ໂດຍປະກອບທຸລະກິດ ເພ່ອຮັບ
  • 7. Banking Management Novy INKHAMSENG 7 ປະເພດຂອງສະຖາບັນການທະນາຄານ (Type of Banking Institutions) ຝາກເງິນ ແລະ ທົດແທນຄນເມ່ອທວງຖາມ ເມ່ອຄົບໄລຍະເວລາທີ່ການົດໄວູ້ ແລະ ໃຊູ້ປະໂຫຍດຈາກເງິນ ນັູ້ນໃນຫລາຍທາງ ຫລ ທາງດຽວ ເຊັ່ນ: ການໃຫູ້ກູ້ຢມ ການຂາຍ ຫລ ເກັບເງິນຕາມເອກະສານສັນຍາໃຊູ້ເງິນອ່ນໆ ຊູ້ ຫລ ຂາຍເງິນຕຣາຕ່າງປະເທດ ລະບົບທະນາຄານ The Banking System ລະບົບທະນາຄານທຸລະກິດຫມາຍເຖິງ ທະນາຄານ ຕ່າງໆ ທີ່ດາເນີນທຸລະກິດ ແລະ ປະເພດດຽວກັນພາຍໃຕູ້ກົດດຫມາຍ ແລະ ລະບຽບໃນການປະຕິບັດທີ່ ເຫມອນກັນ ເອີູ້ນວ່າ: ຢ່ໃນລະບົບດຽວກັນ. ລະບົບທະນາຄານທຸລະກິດໂດຍທົ່ວໄປແບ່ງອອກເປັນ 4 ລະບົບຄ: 1. ລະບົບທະນາຄານດ່ຽວ Independent or Unit Banking System ແມ່ນລະບົບທະນາຄານທີ່ປະກອບດູ້ວຍ ຫລາຍທະນາຄານທີ່ມີເຈົູ້າຂອງຕ່າງກັນ ແລະ ດາເນີນ ງານໂດຍອິດສະຫລະ ບ່ກູ້ຽວຂູ້ອງກັບທະນາຄານອ່ນ ທະນາຄານໃນລະບົບນີູ້ມັກຈະເປັນທະນາຄານໃນ ທູ້ອງຖິ່ນ ແລະ ມີເຈົູ້າຂອງຜູ້ຖຫຸູ້ນ, ຜູ້ບລິຫານ, ພະນັກງານ ແລະ ລກຄູ້າຕ່າງໆກ່ເປັັນຄົນໃນທູ້ອງຖິ່ນທັງ ຫມົດ ທະນາຄານແບບນີູ້ມີຫລາຍໃນປະເທດ USA. ຂູ້ດີ 1. ຕອບສະຫນອງຄວາມຕູ້ອງການທູ້ອງຖິ່ນນໄດູ້ດີ ເພາະບລິຫານຄົນໃນທູ້ອງຖິ່ນນັູ້ນ 2. ມີທະນາຄານຈານວນຫລາຍ ເຊິ່ງຈະຊ່ວຍປູ້ອງກັນການຜຸກຂາດໃນລະບົບທະນາຄານ ໄດູ້ 3. ເງິນທຶນທີ່ໄດູ້ມາຈາກທູ້ອງຖິ່ນໃດ ຈະຖກນາໃຊູ້ພັດທະນາທູ້ອງຖິ່ນນັູ້ນ ຂູ້ເສຍ 1. ທະນາຄານແຕ່ລະທະນາຄານ ແລະ ເງິນລົງທຶນໄດູ້ຫນູ້ອຍ 2. ຂາດຄວາມຫມັູ້ນຄົງ ເພາະທະນາຄານບ່ສາມາດກະຈາຍຄວາມສ່ຽງໄດູ້ຫລາຍເທົ່າກັບ ລະບົບທະນາຄານສາຂາ. 3. ການບລິການຈະຊັກຊູ້າກວ່າລະບົບທະນາຄານສາຂາ ແລະ ເກີດຄ່າໃຊູ້ຈ່າຍສງ 2. ລະບົບທະນາຄານສາຂາ (Branch Banking System) ແມ່ນລະບົບທະນາຄານທີ່ແຕ່ລະທະນາຄານມີສານັກງານໃຫຍ່ແຫ່ງຫນຶ່ງ ແລະ ມີສາຂາກະ ຈາຍຢ່ທົ່ວໆປະເທດ ຕະຫລອດເຖິງສາຂາທີ່ຕັູ້ງຢ່ຕ່າງປະເທດອີກດູ້ວຍ, ປະເທດອັງກິດເປັນປະເທດແມ່ ແບບຂອງທະນາຄານສາຂາ. ຂູ້ດີ 1. ມີຄວາມຫມັູ້ນຄົງ ແລະ ລົູ້ມລະລາຍຍາກ ເພາະມີເງິນທຶນໃນການດາເນີນງານຫລາຍ ສາມາດກະຈາຍທຶນໄດູ້ດີ ແລະ ມີປະສິດທິພາບ 2. ໃຫູ້ບລິການໄດູ້ກວູ້າງຂວາງ ເພາະມີສາຂາກະຈາຍຢ່ທົ່ວປະເທດ 3. ປະຫຍັດຄ່າໃຊູ້ຈ່າຍໃນການດາເນີນງານຕ່ຫົວຫນ່ວຍໄດູ້ ເນ່ອງຈາກລະບົບສາຂາມີຂະ ຫນາດໃຫຍ່ ແລະ ບລິການບາງຢ່າງສາມາດໃຊູ້ຮ່ວມກັບສານັກງານໃຫຍ່ໄດູ້. ຂູ້ເສຍ 1. ການບລິຫານຂອງສາຂາອາດຈະບດີເທົ່າທີ່ຄວນ ບ່ສອດຄ່ອງກັບຄວາມຕູ້ອງການຂອງ ຄົນໃນທູ້ອງຖິ່ນ ເພາະອານວຍການສາຍສາຂາ ໄດູ້ຮັບການສູ້າງຕັູ້ງຈາກສານັກງານໃຫຍ່ 2. ລະບົບສາຂາມີການເຄ່ອນຍູ້າຍເງິນທຶນຫລາຍ ເຮັດໃຫູ້ບ່ສາມາດສູ້າງຄວາມຈະເລີນໃຫູ້ ແກ່ທູ້ອງຖິ່ນໄດູ້ 3. ຖູ້າລະບົບທະນາຄານສາຂາມີຂະຫນາດໃຫຍ່ເກີນໄປ ການຄວບຄຸມອາດບ່ເຖິງ ອາດຈະ ເກີດຜົນກະທົບຄວາມຫມັູ້ນຄົງຂອງທະນາຄານ 4. ການບລິການບາງຢ່າງຊັກຊູ້າ ເພາະຕູ້ອງໄດູ້ປະຕິບັດ ແລະ ໄດູ້ຮັບຄາສັ່ງຈາກສານັກ ງານໃຫຍ່ເສຍກ່ອນ ຈຶ່ງສາມາດປະຕິບັດໄດູ້.
  • 8. Banking Management Novy INKHAMSENG 8 ປະເພດຂອງສະຖາບັນການທະນາຄານ (Type of Banking Institutions) 3. ລະບົບທະນາຄານແບບຕ່ອງໂສູ້ (Chain Banking System) ແມ່ນທະນາຄານອິດສະຫລະຫລາຍໆທະນາຄານທີ່ຕ່າງຊ່ກັນ ຢ່ພາຍໃຕູ້ການຄູ້ມຄອງຂອງເອ ກະຊົນ ເຊິ່ງຈະເປັນເອກະຊົນພຽງຄົນດຽວ, ຄອບຄົວ ຫລ ສະມາຄົມກ່ໄດູ້. ບຸກຄົນ ຫລ ສະມາຄົມມີອານາດ ໃນການສັ່ງການ ກ່ຽວກັບການບລິຫານງານໄດູ້ ທະນາຄານແບບນີູ້ແຕ່ລະແຫ່ງຍັງຄົງຈົດທະບຽນແຍກ ອອກຈາກກັນ, ມີເງິນທຶນ ແລະ ພະນັກງານເປັນຂອງຕົນເອງ. ຂູ້ດີ 1. ທະນາຄານທີ່ຢ່ເຄອຂ່າຍດຽວກັນອາດຈະຊ່ວຍເຫລອເຊິ່ງກັນ ແລະ ກັນ ໂດຍນາໃຊູ້ເງິນ ສາຮອງສ່ວນເກີນຂອງທະນາຄານແຫ່ງຫນຶ່ງໄປໃຊູ້ອີກແຫ່ງຫນຶ່ງ ນອກຈາກນັູ້ນຍັງສາມາດປະສານງານ ດູ້ານນະໂຍບາຍລະຫວ່າງກັນໄດູ້ 2. ການນາໃຊູ້ເງິນສາຮອງຮ່ວມກັນ ການບລິຫານງານຕາມແບບດຽວກັນ ແລະ ດາເນີນ ງານຮ່ວມກັນ ເຮັດໃຫູ້ເກີດການປະຫຍັດໃນການຊອກຫາວັດສະດຸ ເພ່ອຮັບໃຊູ້ການບລິການຕ່າງໆ ເພາະ ວ່າການຈັດຊູ້ຮ່ວມກັນເປັນຈານວນຫລາຍ ເຮັດໃຫູ້ລາຄາສິນຄູ້າ ແລະ ບລິການຖກລົງ. ຂູ້ເສຍ 1. ທະນາຄານແບບຕ່ອງໂສູ້ປະກອບດູ້ວຍ ທະນາຄານຂະຫນາດນູ້ອຍໃນທູ້ອງຖິ່ນ ທີ່ມີສະ ພາບເສດຖະກິດຄູ້າຍຄກັນ ທະນາຄານຈຶ່ງມັກປ່ອຍເງິນກູ້ເພ່ອທຸລະກິດຢ່າງດຽວ ບ່ສາມາດກະຈາຍໄປຫາ ຂະແຫນງການອ່ນໆໄດູ້ 2. ຜູ້ບລິຫານງານຂອງທະນາຄານມັກເປັນຜູ້ກ່ຕັູ້ງທະນາຄານ ແຕ່ລະທະນາຄານ ເຊິ່ງບ່ ແມ່ນນາຍທະນາຄານທີ່ແທູ້ຈິງ, ຜູ້ເລີູ້ມກ່ຕັູ້ງທະນາຄານແບບນີູ້ອາດຈະກູ້ເງິນຈາກທະນາຄານ ໂດຍໃຊູ້ໃບ ຫຸູ້ນຂອງທະນາຄານຫນຶ່ງເປັນປະກັນ ແລະ ໃຊູ້ເງິນທຶນນັູ້ນຊູ້ຫຸູ້ນຂອງທະນາຄານອ່ນ. ຜູ້ເລີູ້ມຕົູ້ນບາງຄົນ ເປັນພຽງນັກທຸລະກິດທີ່ສົນໃຈຢາກໄດູ້ເງິນຈາກທະນາຄານ ເພ່ອໄປໃຊູ້ໃນກິດຈະການຂອງຕົນເທົ່ານັູ້ນ. 4. ລະບົບທະນາຄານກຸ່ມ (Group Banking System) ແມ່ນລະບົບທະນາຄານທີ່ມີທະນາຄານຕ່າງຊ່ກັນເຂົູ້າຮ່ວມເປັນກຸ່ມ ດາເນີນກິດຈະກາຮ່ວມກັນ ພາຍໃຕູ້ການຄວບຄຸມຂອງອົງກອນທີ່ຈັດຕັູ້ງຂຶູ້ນ ມີລັກສະນະຄູ້າຍຄທະນາຄານແບບຕ່ອງໂສູ້ແຕ່ມີຄວາມ ແຕກຕ່າງກັນແຕ່ລັກສະນະທີ່ວ່າ: ລະບົບທະນາຄານກຸ່ມຈະມີອົງກອນຈັດຕັູ້ງຂຶູ້ນຄວບຄຸມດແລການບລິ ຫານງານ. ຂູ້ດີ 1. ລະບົບທະນາຄານກຸ່ມນັູ້ນ ທະນາຄານແຕ່ລະທະນາຄານຕ່າງກ່ຈົດທະບຽນຕ່າງກັນ ແລະ ມີພະນັກງານປະຈາເປັນຂອງຕົນເອງ ແຕ່ໃນຄະນະດຽວກັນ ກ່ໄດູ້ຮັບປະໂຫຍດທາງເທັກນິກຈາກ ການມີການຮ່ວມກັນ ເຊິ່ງເຮັດໃຫູ້ທະນາຄານເຫລົ່ານີູ້ສາມາດໃຫູ້ບລິການໃຫູ້ລກຄູ້າໄດູ້ຢ່າງກວູ້າງຂວາງ ເຮັດໃຫູ້ມີລາຍໄດູ້ສງຂຶູ້ນ ແລະ ເຮັດໃຫູ້ການດາເນີນງານເປັນໄປຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ເຊັ່ນ: ການວາງຮບ ແບບບັນຊີເປັນມາດຕະຖານດຽວກັນ ແລະ ການຮ່ວມຈັດຊູ້ວັດສະດຸອຸປະກອນຕ່າງໆ. ຂູ້ເສຍ 1. ການຄວບຄຸມຂອງທະນາຄານແຕ່ລະແຫ່ງນັູ້ນ ບ່ສາມາດເຮັດໄດູ້ໂດຍກົງເຫມອນກັບກ ລະນີທະນາຄານສາຂາ 2. ເມ່ອທະນາຄານໃດຫນຶ່ງປະສົບບັນຫາການຂາດທຶນ ທະນາຄານອ່ນໃນເຄອຂ່າຍດຽວກັນ ອາດໄດູ້ຮັບຜົນກະທົບ ແຕ່ຜູ້ຝາກເງິນຈະໄດູ້ຮັບຄວາມຄຸູ້ມຄອງຈາກທະນາຄານດຽວກັນ 3. ການຄວບຄຸມທະນາຄານແບບນີູ້ ບ່ສາມາດເຮັດໄດູ້ໂດຍສະດວກ ໂດຍສະເພາະບລິສັດທີ່ ຄວບຄຸມ ອາດຈະໃຊູ້ທະນາຄານເຫລົ່ານັູ້ນໄປທາງທີ່ສ່ຽງຫາຜົນກາໄລ. ນອກຈາກທະນາຄານ 4 ລະບົບທີ່ກ່າວມານັູ້ນ ຍັງມີລະບົບທະນາຄານແບບຫນຶ່ງ ເຊິ່ງເອີູ້ນວ່າ: ທະນາຄານໃນເຄອ Correspondent Bank ທະນາຄານລະບົບນີູ້ເກີດຈາກ ຄວາມຈາເປັນທີ່ທະນາຄານ ຫນຶ່ງຈະຕູ້ອງຕິດຕ່ກັບທຸລະກິດໃນທູ້ອງຖິ່ນອ່ນໆ ຫລ ຕ່າງປະເທດໃຫູ້ກັບລກຄູ້າຂອງຕົນ ແຕ່ເນ່ອງຈາກບ່ມີ ລະບົບທະນາຄານກຸ່ມ ແລະ ຕ່ອງໂສູ້ຂອງຕົນເອງໃນທູ້ອງຖິ່ນ ຫລ ຕ່າງປະເທດ ທະນາຄານກ່ມີຄວາມຈາ ເປັນຈະຕູ້ອງຕິດຕ່ໃນທະນາຄານໃດທະນາຄານຫນຶ່ງໃນທູ້ອງຖິ່ນ ຫລ ໃນປະເທດນັູ້ນ ເຮັດຫນູ້າທີ່ແທນຕົນ ເຊິ່ງເອີູ້ນວ່າ: Correspondent Bank. ທະນາຄານໃນເຄອມັກຈະໄດູ້ຮັບເງິນທຶນຈາກທະນາຄານທີ່ຕູ້ອງ ການ ໃຊູ້ບລິການໃນແບບເງິນຝາກກະແສລາຍວັນທີ່ບ່ມີດອກເບູ້ຍ ເຊິ່ງທະນາຄານໃນເຄອ ສາມາດນາເງິນ
  • 9. Banking Management Novy INKHAMSENG 9 ທະນາຄານກາງ ຝາກໄປລົງທຶນຫາລາຍໄດູ້ ແລະ ຍັງສາມາດຄິດຄ່າບລິການຈາກດອກເບູ້ຍໄດູ້ອີກດູ້ວຍ ຈຶ່ງກ່ໃຫູ້ ເກີດປະ ໂຫຍດຂຶູ້ນທັງສອງຝ່າຍ. III. ທະນາຄານກາງ ໃນລະບົບການເງິນຂອງແຕ່ລະປະເທດ ການດາເນີນງານຂອງລະບົບການເງິນຈະເປັນໄປຢ່າງ ເຫມາະສົມ ແລະ ປະສິດທິພາບພຽງໃດ ຈະມີສະຖາບັນການເງິນທີ່ສາຄັນສະຖາບັນຫນຶ່ງ ທີ່ເຮັດຫນູ້າທີ່ດ ແລການຂະຫຍາຍຕົວຂອງປະລິມານເງິນ ແລະ Credit ໃນລະບົບເສດຖະກິດໃຫູ້ເປັນໄປຢ່າງເຫມາະສົມ ກັບສະພາບເສດຖະກິດໃນເວລານັູ້ນໆ ສະຖາບັນດັ່ງກ່າວກ່ຄ: “ທະນາຄານກາງຂອງປະເທດ” ທີ່ເປັນຜູ້ ຈັດລະບົບການເງິນຂອງປະເທດ ເພ່ອໃຫູ້ມີສະເຖຍລະພາບທາງດູ້ານການເງິນ ແລະ ອານວຍຜົນປະ ໂຫຍດຕ່ສະພາບເສດຖະກິດໂດຍລວມ 1. ຄວາມຫມາຍຂອງທະນາຄານກາງ Central Bank ແມ່ນສະຖາບັນການເງິນຂອງລັດຖະບານ ທີ່ເຮັດຫນູ້າທີ່ຄວບຄຸມລະບົບການເງິນຂອງປະເທດ ແລະ ຄວບຄຸມສະຖາບັນການເງິນຕ່າງໆຂອງປະເທດ ເພ່ອຮັກສາສະເຖຍລະພາບທາງດູ້ານການເງິນ ເຊິ່ງຈະສົ່ງຜົນໃຫູ້ການພັດທະນາເສດຖະກິດ ແລະ ສັງຄົມໃຫູ້ບັນລຸຕາມເປົູ້າຫມາຍທີ່ວາງໄວູ້ 2. ປະຫວັດຄວາມເປັນມາຂອງທະນາຄານກາງ ທະນາຄານກາງເລີູ້ມຕົູ້ນໃນທະວີບ Europe ໃນທູ້າຍສັດຕະວັດທີ XIX ໄດູ້ວິວັດທະນາການຈາກ ທະນາຄານທຸລະກິດ ໃຫູ້ຄວາມຊ່ວຍເຫລອທາງດູ້ານການເງິນ ແລະ ລັດຖະບານ ເຊັ່ນ: ທະນາຄານກາງ ປະເທດອັງກິດ ແລະ ອິນໂດເນເຊຍທີ່ຕັູ້ງທະນາຄານກາງຂຶູ້ນ ເພ່ອຈັດລະບຽບການເງິນ ເພ່ອໃຊູ້ຕາມວັດຖຸ ປະສົງຂອງລັດຖະບານ ຫລັງສົງຄາມໂລກຄັູ້ງທີ 2 ສິູ້ນສຸດ ປະເທດຕ່າງໆ ໄດູ້ຈັດຕັູ້ງທະນາຄານຂຶູ້ນ ທະ ນາຄານທີ່ເກົ່າແກ່ທີ່ສຸດ ແມ່ນທະນາຄານກາງແຫ່ງປະເທດ Sweden Risk Bank Of Sweden ທະນາ ຄານກາງທີ່ມີຄວາມສ່ຽງ ແລະ ເປັນແມ່ແບບຂອງທະນາຄານກາງປະເທດອ່ນໆ ແມ່ນທະນາຄານກາງ ແຫ່ງປະເທດອັງກິດ Bank of England ທະນາຄານກາງທີ່ກະຈາຍຢ່ຕາມລັດຕ່າງໆ ແມ່ນທະນາຄານ ກາງແຫ່ງປະເທດ USA Federal Reserve Bank ມີຈານວນ 2 ແຫ່ງ. 3. ລັກສະນະພິເສດຂອງທະນາຄານກາງ ມີລັກສະນະພິເສດທີ່ແຕກຕ່າງຈາກທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ສະຖາບັນການເງິນທົ່ວໄປ ຄ: 1. ເປັນທະນາຄານກາງທີ່ບ່ສະແຫວງຫາຜົນກາໄລ ແຕ່ດາເນີນງານເພ່ອຜົນປະໂຫຍດຂອງ ປະຊາຊົນ ແລະ ປະເທດສາຄັນ 2. ທະນາຄານຈະບ່ເຮັດທຸລະກິດກັບປະຊາຊົນ ແລະ ທຸລະກິດໂດຍກົງ ການນາເນີນງານຈຶ່ງ ບ່ມີການແຂ່ງຂັນກັບທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ສະຖາບັນການເງິນອ່ນໆ ແຕ່ຈະເຮັດທຸລະກິດໂດຍທາງ ອູ້ອມ ໂດຍຜ່ານລະບົບທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ສະຖາບັນການເງິນ 3. ທະນາຄານກາງຈະດາເນີນງານອິດສະຫລະຈາກລັດຖະບານ ແຕ່ຈະຢ່ພາຍໃຕູ້ຂອບເຂດ ຂອງລັດຖະບານ Independent within the Government ຫມາຍຄວາມວ່າ ທະນາຄານກາງໃຫູ້ຄາ ປຶກສາທາງດູ້ານເສດຖະກິດກັບລັດຖະບານຕາມຄວາມເປັນຈິງ ແຕ່ລັດຖະບານຈະປະຕິບັດຕາມຂູ້ສະເຫນີ ແນະ ຫລ ບ່ ແມ່ນຂຶູ້ນກັບພິຈາລະນາຂອງລັດຖະບານເອງ. 4. ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານກາງ ທະນາຄານຂອງແຕ່ລະປະເທດ ໂດຍທົ່ວໄປຈະມີອານາດຫນູ້າທີ່ຄູ້າຍຄກັນ ແຕ່ອາດຈະແຕກ ຕ່າງກັນໃນລະອຽດໃນການປະຕິບັດ ເຊິ່ງຈະຂຶູ້ນກັບກົດຫມາຍຂອງແຕ່ລະປະເທດ ທະນາຄານມີຫນູ້າທີ່ ດັ່ງນີູ້: 4.1 ຫນູ້າທີ່ອອກພັນທະບັດ ທະນາຄານກາງ ຈະມີຫນູ້າທີ່ອອກພັນທະບັດພຽງແຕ່ຜູ້ດຽວຕາມກົດຫມາຍມີຊັບສິນເປັນຈຸດ ສາຮອງ ເຊັ່ນ: ຄາ, ເງິນຕາຕ່າງປະເທດຫົວຫນ່ວຍຫລັກ, ຫລັກຊັບຕ່າງປະເທດ ການທີ່ມີເງິນທຶນເປັນຈຸດ ສາຮອງ ກ່ເພ່ອເຮັດໃຫູ້ການອອກພັນທະບັດເປັນໄປໃນທາງທີ່ເຫມາະສົມກັບສະພາບເສດຖະກິດຂອງປະ ເທດ ເຊິ່ງທະນາຄານກາງພິມພັນທະບັດອອກມາຫລາຍ ຈະເກີດເປັນພາວະເງິນເຟີູ້ຂຶູ້ນມາ. 4.2 ຫນູ້າທີ່ໃນການເປັນນາຍທະນາຄານ ແລະ ເປັນຕົວແທນທາງການເງິນຂອງລັດຖະບານ ທະນາຄານກາງເຮັດຫນູ້າທີ່ເປັນນາຍທະນາຄານຂອງລັດຖະບານ ໂດຍເປັນຜູ້ບລິຫານທາງ ການເງິນໃຫູ້ແກ່ລັດຖະບານ ເຊັ່ນ:
  • 10. Banking Management Novy INKHAMSENG 10 ທະນາຄານກາງ  ເປັນຜູ້ຮັກສາບັນຊີເງິນຂອງລັດຖະບານວິສາຫະກິດຕ່າງໆ ແລະ ຮັບພາລະຊາລະເງິນ ໃຫູ້ແກ່ລັດຖະບານ ເຊັ່ນ: ຈ່າຍເງິນເດອນໃຫູ້ພະນັກງານ, ເງິນບາເນັດ, ເງິນເດອນເຈົູ້າຫນູ້າທີ່ວິສາຫະກິດ ເປັນຕົູ້ນ ນອກນັູ້ນຍັງໃຫູ້ລັດຖະບານວິສາຫະກິດກູ້ຢມເງິນ ເພ່ອນາໄປໃຊູ້ຈ່າຍຕາມງົບປະມານປົກກະຕິ ແລະ ໃຫູ້ກູ້ໃນເວລາສຸກເສີນ, ໃນເວລາເສດຖະກິດຕົກຕ່າ ຫລ ເກີດສົງຄາມ ການກູ້ຢມນີູ້ ສາມາດເຮັດໄດູ້ ເຊັ່ນ: ການເບີກເກີນບັນຊີ.  ທະນາຄານເຮັດຫນູ້າທີ່ເປັນຕົວແທນທາງການເງິນຂອງລັດຖະບານຕາມຫນູ້າທີ່ດັ່ງນີູ້: 1. ເປັນຕົວແທນໃນການຈັດການຫນີູ້ສິນສາທາລະນະຂອງລັດຖະບານ ທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ 2. ເປັນຕົວແທນຂອງລັດຖະບານໃນການກູ້ຢມເງິນຈາກເອກະຊົນ ໂດຍການຂາຍເອ ກະສານເງິນຄັງ ແລະ ພັນທະບັດຂອງລັດຖະບານ 3. ເປັນຕົວແທນລັດຖະບານ ໃນການຕິດຕ່ກັບອົງການລະຫວ່າງປະເທດ ໃນການຕິດຕ່ ກັບທະນາໂລກກອງທຶນ ການເງິນລະຫວ່າງປະເທດ ບລິສັດເງິນທຶນລະຫວ່າງປະເທດເປັນຕົູ້ນ ເພ່ອຊອກ ຫາແຫລ່ງເງິນທຶນກູ້ ຫລ ສະແຫວງຫາຜົນປະໂຫຍດທາງການເງິນ ເຊັ່ນ: ການແລກປ່ຽນເງິນຕາ ແລະ ໂອນເງິນລະຫວ່າງປະເທດ 4. ເປັນທີ່ປຶກສາລະຫວ່າງການເງິນແກ່ລັດຖະບານ ໂດຍໃຫູ້ຄາປຶກສາ ແລະ ແນະນາ ການວາງແຜນງົບປະມານລາຍຮັບ-ລາຍຈ່າຍຂອງລັດຖະບານ ເຊິ່ງຈະມີຜົນກະທົບຕ່ການພັດເສດຖະກິດ ຂອງປະເທດ. 4.3 ຫນູ້າທີ່ໃນການເປັນນາຍທະນາຄານໃຫູ້ແກ່ທະນາຄານທຸລະກິດ 1/. ເກັບຮັກສາເງິນສາຮອງຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ ທະນາຄານການົດໃຫູ້ທະນາຄານທຸລະກິດຕູ້ອງມີເງິນສາຮອງຕາມກົດຫມາຍ Local Reserve ຝາກໄວູ້ໃນທະນາຄານກາງ ເພ່ອຄວາມຫມັູ້ນຄົງ ແລະ ຄວາມປອດໄພໃນການໃຫູ້ບລິການແກ່ ປະຊາຊົນ ເຊິ່ງໂດຍທົ່ວໄປແລູ້ວ ທະນາຄານທຸລະກິດຈະຕູ້ອງສາຮອງຕາມກົດຫມາຍໄວູ້ໃນທະນາຄານ ຢ່າງຕ່າ 10% ຂອງເງິນຝາກ. 2/. ໃຫູ້ບລິການຫັກບັນຊີລະຫວ່າງທະນາຄານທຸລະກິດ ທະນາຄານກາງ ຈະມີພະແນກຫັກບັນຊີ Clearing House ຮັບຈັດການຊາລະຫນີູ້ ລະ ຫວ່າງທະນາຄານທຸລະກິດ ເຊິ່ງທະນາຄານຈະຖບັນຊີເງິນຝາກທະນາຄານທຸລະກິດຕ່າງໆ ແລະ ເຈົູ້າ ຫນູ້າທີ່ຂອງແຕ່ລະທະນາຄານ ຈະນາເອົາເອກະສານທາງການເງິນທີ່ມີພາລະຫນີູ້ສິນຜກພັນມາແລກ ປ່ຽນກັນ ພະແນກຫັກບັນຊີ ຈະຈັດການຊາລະຫນີູ້ສິນ ແລະ ແຈູ້ງໃຫູ້ທະນາຄານທຸລະກິດຮູ້ ເຊິ່ງຈະເປັນປະ ໂຫຍດຕ່ທະນາຄານທຸລະກິດຕ່ການຊາລະຫນີູ້ ໂດຍບ່ຕູ້ອງໃຊູ້ເງິນ ແລະ ທະນາຄານກາງກ່ຈະສາມາດຮູ້ ເຖິງສະພາບຄ່ອງຂອງແຕ່ທະນາຄານທຸລະກິດຕະຫລອດເວລາ. 3/. ໃຫູ້ທະນາຄານທຸລະກິດກູ້ຢມເງິນ ໃນກລະນີທີ່ທະນາຄານທຸລະກິດມີຄວາມຕູ້ອງການໃຊູ້ເງິນ ຈະສາມາກູ້ຢມເງິນຈາກທະ ນາຄານໄດູ້ ໂດຍສາມາດປະຕິບັດໄດູ້ 3 ວິທີ ຄ:  ຮັບຊູ້ຫລຸດເອກະສານໃຊູ້ເງິນ  ຊູ້ເອກະສານເງິນຄັງ ແລະ ພັນທະບັດລັດຖະບານ  ໃຫູ້ກູ້ໂດຍມີຊັບສິນຄູ້າປະກັນ 4/. ຫນູ້າທີ່ໃນການກາກັບດແລ ແລະ ກວດສອບສະຖາບັນການເງິນ ທະນາຄານ ຈະໄດູ້ຮັບຫນູ້າທີ່ມອບຫມາຍຈາກະຊວງການເງິນໃນການກາກັບດແລ ແລະ ກວດສອບສະຖາບັນການເງິນ ເຊິ່ງປະກອບດູ້ວຍທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ບລິລັດເງິນທຶນຕ່າງໆ ໂດຍ ກວດສອບວ່າ ສະຖາບັນການເງິນຕ່າງໆນັູ້ນ ດາເນີນການຖກຕາມກົດຫມາຍ ຫລ ບ່ ເພ່ອເຮັດໃຫູ້ລະບົບ ການເງິນຂອງປະເທດ ສາມາດອານວຍຜົນປະໂຫຍດແກ່ເສດຖະກິດສ່ວນລວມເປັນຢ່າງດີ. 5/. ຫນູ້າທີ່ໃນການຮັກສາເງິນທຶນສາຮອງລະຫວ່າງປະເທດ ເງິນທຶນລະຫວ່າງປະເທດຂອງແຕ່ລະປະເທດ ໄດູ້ມາຈາກການຕິດຕ່ການຂາຍລະ ຫວ່າງປະເທດ ແລະ ມີການຊາລະເງິນກັນ ດັ່ງນັູ້ນ, ເງິນທຶນສາຮອງຈະມີຫລາຍ ຫລ ຫນູ້ອຍ ແມ່ນຂຶູ້ນກັບ ສະຖານະເສດຖະກິດຂອງປະເທດ ແລະ ດຸນການຊາລະເງິນ ຖູ້າດຸນການຊາລະເງິນເກີນດຸນ ເງິນທຶນສາ
  • 11. Banking Management Novy INKHAMSENG 11 ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ (Bank of Lao PDR) ຮອງລະຫວ່າງປະເທດຈະສງຫລາຍຂຶູ້ນ ແຕ່ຖູ້າດຸນການຊາລະເງິນຂາດດຸນ ເງິນທຶນສາຮອງລະຫວ່າງປະ ເທດຫລຸດລົງ ທະນາຄານກາງຂອງແຕ່ລະປະເທດມີຫນູ້າທີ່ໃນການເກັບຮັກສາເງິນທຶນສາຮອງ ລະ ຫວ່າງປະເທດ ເພ່ອໃຫູ້ເກີດປະໂຫຍດໃນການຊາລະເງິນລະຫວ່າງປະເທດ ແລະ ເພ່ອເຮັດໃຫູ້ຄ່າຂອງ ເງິນມີສະເຖຍລະພາບ. 6/. ຫນູ້າທີ່ໃນການຄວບຄຸມການແລກປ່ຽນເງິນຕາຕ່າງປະເທດ ທະນາຄານກາງ ຈະເປັນຜູ້ການົດໃນອັດຕາແລກປ່ຽນຂອງເງິນຕາຕ່າງປະເທດໃນກລະ ນີທີ່ປະເທດໃຊູ້ລະບົບແບບ Basket ໂດຍການການົດຈາກ Basket of Currency ທີ່ເກີດຂຶູ້ນ ໃນແຕ່ລະວັນ ການການົດອັດຕາແລກປ່ຽນຈະມີຜົນກະທົບຕ່ດຸນການຄູ້າ, ດຸນການຊາລະເງິນ ເຊິ່ງອາດຈະເກີດບັນຫາ ຂຶູ້ນໄດູ້ຫາກບ່ມີການຄວບຄຸມທີ່ດີ. 7/. ຫນູ້າທີ່ໃນການຄວບຄຸມປະລິມານເງິນທີ່ຫມນວຽນໃນລະບົບເສດຖະກິດ ທະນາຄານມີຫນູ້າທີ່ໃນຄວບຄຸມປະລິມານເງິນ ແລະ Credit ໃນເວລາໃດຫນຶ່ງໃຫູ້ຢ່ໃນ ລະດັບທີ່ເຫມາະສົມກັບປະລິມານສິນຄູ້າ ແລະ ບລິການທີ່ມີຢ່ໃນເວລານັູ້ນ ເພາະຖູ້າວ່າປະລິມານເງິນມີ ຫລາຍກວ່າສິນຄູ້າ ຈະກ່ໃຫູ້ເກີດເງິນເຟີູ້ ແຕ່ຖູ້າປະລິມານເງິນມີຫນູ້ອຍກວ່າສິນຄູ້າຈະເກີດເງິນຟດ ການ ຄວບຄຸມປະລິມານເງິນ ທະນາຄານກາງຈະຕູ້ອງໃຊູ້ນະໂຍບາຍການເງິນ. IV. ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ (Bank of Lao PDR) 1. ຄວາມຫມາຍ ແລະ ທີ່ຕັູ້ງ ທະນາຄານ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ ແມ່ນສະຖາບັນເງິນຕາຂອງລັດຖະບານ, ມີຖານະທຽບເທົ່າກະ ຊວງ, ເປັນທະນາຄານກາງຂອງປະເທດ ມີຖານະເປັນນິຕິບຸກຄົນ ມີສານັກງານໃຫຍ່ຕັູ້ງຢ່ນະຄອນຫລວງ ວຽງຈັນ, ຫລວງພະບາງ ແລະ ຈາປາສັກ. 2. ພາລະບົດບາດຂອງທະນາຄານກາງ 1. ເປັນເສນາທິການໃຫູ້ແກ່ລັດຖະບານໃນການຄຸູ້ມຄອງມະຫາພາກທາງເງິນຕາ, ສິນເຊ່ອຂອງ ທະນາຄານໃຂອບເຂດທົ່ວປະເທດ. 2. ສົ່ງເສີມ ແລະ ປົກປັກຮັກສາຄ່າຂອງເງິນກີບຕ່ພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ, ຍົກສງປະສິດທິ ພາບຂອງກົນໄກໃນການຊາລະ ແລະ ຖານະການຊາລະຫນີູ້ຂອງລະບົບທະນາຄານ, ເພ່ອເຮັດໃຫູ້ລະບົບ ເງິນຕາ, ສິນເຊ່ອຂອງ ສປປ ລາວ ເຄ່ອນໄຫວມີປະສິດທິພາບ ແລະ ປອດໃສ. 3. ສົ່ງເສີມ ແລະ ອານວຍຄວບຄຸມການເຄ່ອນໄຫວຂອງເງິນຕາ ຮັບໃຊູ້ພັດທະນາເສດຖະກິດ- ສັງຄົມຂອງ ສປປ ລາວ ໃຫູ້ຂະຫຍາຍຕົວ. 3. ໂຄງສູ້າງການຈັດຕັູ້ງຂອງທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ ສະພາບລິຫານ ຜູ້ວ່າການ ຮອງຜູ້ວ່າການ ຫູ້ອງການ ກົມຈັດຕັູ້ງ ແລະ ພະນັກງານ ກົມກວດກາ ນະໂຍບາຍເງິນຕາ ກົມພົວພັນສາກົນ ກົມບລິຫານ ກົມເງິນຕາ ແລະ ເງິນຄັງ ກົມບັນຊີການເງິນ ສະຖາບັນທະນາ ຄານ ສາຂາປາກ ເຊ ສາຂາອຸດົມໄຊ ສນ Technology ແລະ ການສ່ສານຂູ້ມນ ຂ່າວສານທະນາຄານ ກົມຄຸູ້ມຄອງທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ສະ ຖາບັນການເງິນ
  • 12. Banking Management Novy INKHAMSENG 12 ທະນາຄານທຸລະກິດ ຫລ ພານິດ (Commercial Bank) 4. ຂອດເຂດສິດຂອງທະນາຄານກາງ 1. ພິມຈາຫນ່າຍພັນທະບັດ ແລະ ເງິນຫລຽນພຽງແຕ່ຜູ້ດຽວ ຕາມການອະນຸມັດຂອງລັດຖະບານ, ພູ້ອມທັງຄຸູ້ມຄອງການຈລະຈອນເງິນຕາໃນຂອບເຂດທົ່ວປະເທດ. 2. ຄຸູ້ມຄອງມະຫາພາກດູ້ານເງິນຕາ  ເປັນທະນາຄານຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ສະຖາບັນການເງິນ  ເປັນຜູ້ໃຫູ້ກູ້ຢມສຸດທູ້າຍໃຫູ້ແກ່ທະນາຄານທຸລະກິດ ເພ່ອຈຸດປະສົງປະຕິບັດນະໂຍບາຍ ເງິນຕາ 3. ປະຕິບັດນະໂຍບາຍຄຸູ້ມຄອງເງິນຕາຕ່າງປະເທດ ແລະ ອັດຕາແລກປ່ຽນ 4. ຈາຫນ່າຍພັນທະບັດໃນນາມຂອງຕົນ ເພ່ອປະຕິບັດນະໂຍບາຍເງິນຕາ, ຊູ້-ຂາຍພັນທະບັດ ໂດຍກົງກັບທະນາຄານທຸລະກິດ 5. ອະນຸມັດສູ້າງຕັູ້ງສາຂາຂອງທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ, ທະນາຄານທຸະກິດພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ, ສະຖາບັນການເງິນທີ່ຢ່ພາຍໃຕູ້ການຄຸູ້ມຄອງຂອງຕົນ ຕາມການຕົກລົງຂອງລັດຖະບານ. 5. ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານກາງ 1. ຄຸູ້ມຄອງ-ກວດກາການເຄ່ອນໄຫວຂອງບັນດາທຸລະກິດ-ການເງິນ, ສະຖາບັນການເງິນທີ່ຢ່ ພາຍໃຕູ້ການຄຸູ້ມຄອງຂອງຕົນ ເພ່ອຮັບປະກັນຄວາມຫມັູ້ນຄົງ ແລະ ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງທະນາຄານ ແລະ ສະຖາບັນການເງິນດັ່ງກ່າວ 2. ຮັກສາ ແລະ ຄຸູ້ມຄອງເງິນສາຮອງເງິນຕາຕ່າງປະເທດ 3. ເກັບກາລວບລວມ ແລະ ວິໄຈຂູ້ມນຂ່າວສານທາງດູ້ານເສດຖະກິດ-ການເງິນ, ເງິນຕາ ແລະ ການເຄ່ອນໄຫວຂອງທະນາຄານ ແລະ ສາຖະບັນການເງິນ (ຈາກບຸກຄົນ ແລະ ຂະແຫນງການທີ່ກ່ຽວ ຂູ້ອງຢ່ພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ) ເພ່ອຮັບໃຊູ້ໃຫູ້ແກ່ແນວທາງນະໂຍບາຍເງິນຕາ ແລະ ວຽກງານທະນາ ຄານ 4. ລາຍງານ ແລະ ສະເຫນີຄວາມເຫັນກ່ຽວກັບບັນຫາເສດຖະກິດ, ເງິນຕາ, ທະນາຄານໃຫູ້ລັດ ຖະບານຮັບຮູ້ຢ່າງເປັນປົກກະຕິ 5. ຄຸູ້ມຄອງ ແລະ ດັດສົມບລິມາດຂອງເງິນຕາໃນຂອດຈລະຈອນຕາມແຜນການອະນຸມັດຂອງ ລັດຖະບານ 6. ເປັນຕົວແທນໃຫູ້ແກ່ລັດຖະບານຢ່ໃນອົງການຈັດຕັູ້ງຂອງການເງິນສາກົນ, ພົວພັນຮ່ວມມ ແລະ ເຊັນສັນຍາກ່ຽວກັບການເງິນ, ເງິນຕາກັບຕ່າງປະເທດ ແລະ ອົງການຈັດຕັູ້ງການເງິນສາກົນ ຕາມ ການມອບຫມາຍຂອງລັດຖະບານ 7. ປະຕິບັດຫນູ້າທີ່ອ່ນໆ ຕາມທີ່ກົດຫມາຍໄດູ້ການົດໄວູ້ ຫລ ຕາມການມອບຫມາຍຂອງລັດຖະ ບານ V. ທະນາຄານທຸລະກິດ ຫລ ພານິດ (Commercial Bank) ຄັດຈາກລັດຖະບັນຍັດ ເລກທີ 02 ຂອງສປປ ລາວ ລົງວັນທີ 22/06/2002 1. ຄວາມຫມາຍ ແລະ ປະເພດ ແມ່ນສະຖາບັນການເງິນທີ່ດາເນີນທຸລະກິດການທະນາຄານ ເຊິ່ງຢ່ພາຍໃຕູ້ການຄຸູ້ມຄອງຂອງ ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ ປະກອບດູ້ວຍທະນາຄານທຸລະກິດທົ່ວໄປ ແລະ ທະນາຄານທຸລະກິດສະ ເພາະ. ທະນາຄານທຸລະກິດທົ່ວໄປ ແມ່ນສະຖາບັນການເງິນທີ່ເປັນນິຕິບຸກຄົນ ເຊິ່ງດາເນີນທຸລະກິດກ່ຽວ ກັບ ການຮັບຝາກເງິນ, ໃຫູ້ກູ້ຢມເງິນ, ການຊູ້-ຂາຍເງິນຕາຕ່າງປະເທດ, ການລົງທຶນກ່ຽວກັບການຢັູ້ງຢນ ການຄູ້າ ແລະ ເອກະສານທີ່ມີຄ່າຄເງິນ, ການບລິການດູ້ານການເງິນທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ. ທະນາຄານທຸລະກິດສະເພາະ ແມ່ນສະຖາບັນການເງິນທີ່ເປັນນິຕິບຸກຄົນ ເຊິ່ງດາເນີນທຸລະກິດ ລັກສະນະສະເພາະຂະແຫນງການ ຫລ ກິດຈະການຂອງຂະແຫນງການໃດຫນຶ່ງທີ່ໄດູ້ການົດໄວູ້ໃນວັນທີ 02 ຂູ້າງເທິງນີູ້ ເຊັ່ນ: ທະນາຄານພັດທະນາ, ທະນາຄານການລົງທຶນ, ທະນາຄານອອມຊັບ, ທະນາຄານ ເພ່ອການສົ່ງອອກ ແລະ ນາເຂົູ້າ, ທະນາຄານສົ່ງເສີມກະສິກາ, ທະນາຄານສົ່ງເສີມອຸດສາຫະກາ ແລະ ອ່ນໆ.
  • 13. Banking Management Novy INKHAMSENG 13 ບົດທີ 3 ທະນາຄານທຸລະກິດໂດຍສັງເຂບ 2. ສິດ ແລະ ຫນູ້າທີ່ຂອງທະນາຄານທຸລະກິດ 1. ຮັບຝາກເງິນມະຫາຊົນທົ່ວໄປ ພູ້ອມທັງຈາຫນ່າຍຫຸູ້ນກູ້ ຫລ ພັນທະບັດ 2. ໃຫູ້ກຸູ້ຢມເງິນອອກຈາກການຄູ້າປະກັນ 3. ບລິການຊາລະໃຫູ້ແກ່ລກຄູ້າ 4. ໃຫູ້ບລິການແກ່ລກຄູ້າ: ການແລກປ່ຽນເງິນຕາຕ່າງປະເທດ Foreign Exchange ການ ຫມນວຽນເງິນ, ການຫມນເງິນເອົາດອກເບູ້ຍ ຫລ ສະຖາບັນການເງິນອ່ນໆທີ່ຢ່ພາຍໃນປະເທດ ແລະ ຕ່າງປະເທດ, ຮັບຊູ້-ຄຸູ້ມຄອງປົກ ປັກຮັກສາການບລິການ ແລະ ໃຫູ້ຄາປຶກສາກ່ຽວກັບການຫມນວຽນທຶນ ກ່ຽວກັບຫຸູ້ນ Bond, ພັນທະບັດ, ໃບຢັູ້ງຢນ ການຄູ້າ Trade Bill, ເອກະສານທີ່ມີຄ່າຄເງິນ ແລະ ມີຄ່າຕ່າງໆ 5. ເປັນຕົວແທນ ຫລ ຜູ້ຕາງຫນູ້າໃຫູ້ທະນາຄານທຸລະກິດ ຫລ ສະຖາບັນການເງິນຕ່າງປະເທດ ກ່ຽວກັບວຽກ ງານການເງິນ-ການທະນາຄານ 6. ປະຕິບັດນະໂຍບາຍເງິນຕາ ແລະ ລະບຽບການຕ່າງໆທີ່ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວໄດູ້ວາງ ອອກ ບົດທີ 3 ທະນາຄານທຸລະກິດໂດຍສັງເຂບ I. ທີູ້ຕັູ້ງຂອງທະນາຄານໃນລະບົບການເງິນ 1. ສັງລວມກ່ຽວກັບຂອດກາງການເງິນ ບັນດາອົງການຈັດຕັູ້ງທີ່ເປັນຂອດກາງຂອງການເງິນ ແມ່ນພາກສ່ວນຫນຶ່ງທີ່ປະກອບການເປັນລະ ບົບການເງິນໃນພູ້ນຖານເສດຖະກິດຕະຫລາດ ມີພາລະບົດບາດນາເອົາທຶນ ຈາກຜູ້ທີ່ມີຄວາມສາມາດສະ ຫນອງທຶນໄປໃຫູ້ແກ່ຜູ້ທີ່ມີຄວາມຕູ້ອງການທຶນ ແນໃສ່ສູ້າງເງ່ອນໄຂດູ້ານທຶນໃຫູ້ແກ່ການລົງທຶນ ເພ່ອຂະ ຫຍາຍເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ລະບົບຂອດການການເງິນໄດູ້ແບ່ງອອກເປັນ 2 ລະບົບຕົູ້ນຕດັ່ງນີູ້: 1.1 ບັນດາການຈັດຕັູ້ງທີ່ຮັບເງິນຝາກ 1.1.1 ທະນາຄານທຸລະກິດ ທະນາຄານທຸລະກິດ ແມ່ນພາກຫນຶ່ງທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນລະບົບຂອດກາງການເງິນລວມ ຍອດຊັບສິນຂອງທະນາຄານທຸລະກິດຍາມໃດ ກ່ມີຍອດຊັບສິນໃຫຍ່ທີ່ສຸດ ບັນດາຂອດກາງການເງິນດັ່ງ ກ່າວ ດຶງດດທຶນກ່ອນຫມົດດູ້ວຍວິທີ ຄ: ເງິນຝາກກະແສລາຍວັນ ເພ່ອສາມາດອອກແຊັກໄດູ້ເງິນຝາກທີ່ສາ ມາດຂຽນແຊັກໄດູ້. ເງິນຝາກປະຫຍັດ (ແມ່ນເງິນຝາກປະເພດຫນຶ່ງ ທີ່ສາມາດຊາລະສະສາງໂດຍກົງ, ແຕ່ ບ່ອະນຸຍາດໃຫູ້ຜູ້ຂຽນແຊັກ) ແລະ ບັນດາເງິນຝາກມີການົດ (ແມ່ນການຝາກມີການົດ ແລະ ການຊາລະ ສະສາງຕູ້ອງໄດູ້ການົດເວລາກ່ອນ) ຈາກນັູ້ນເຂົາໄດູ້ໃຊູ້ທຶນດັ່ງກ່າວໃຫູ້ກູ້ຢມ: ໃຫູ້ຢມເຮັດທຸລະກິດການຄູ້າ ແລະ ໃຫູ້ກູ້ຢມ ເພ່ອການໃຊູ້ຊອຍ, ໃຫູ້ກູ້ຢມເພ່ອການຄູ້າປະກັນ ແລະ ຈັດຊູ້ ເຊັ່ນ: ພັນທະບັດ, ຫຸູ້ນກູ້ຂອງລັດ ຖະບານໃນ USA ມີທະນາຄານທຸລະກິດປະມານ 12,000 ແຫ່ງ ລວມກັນເປັນກຸ່ມຫນຶ່ງ ເປັນຂອດກາງການ ເງິນໃຫຍ່ທີ່ສຸດ ແລະ ມີຊັບສິນຢ່າງມະຫາສານພາຍໃຕູ້ຮບການຫຸູ້ນທີ່ມີຫລາຍຮບແບບ. ຄ່ານິຍົມການໃຊູ້ເງິນ ສະເຖຍລະພາບທາດູ້ານເສດຖະກິດ VI. ແຫລ່ງທຶນ ແລະ ການນາໃຊູ້ທຶນ 1. ແຫລ່ງທຶນ 2. ການນາໃຊູ້ທຶນ ເງິນກອງທຶນ ເງິນສົດໃນກາມ ແລະ ເງິນທີ່ຝາກຢ່ໃນທະນາຄານອ່ນ ເງິນຝາກ ເງິນໃຫູ້ກູ້ຢມ ເງິນກູ້ຢມ ເງິນລົງທຶນໃນຫລັກຊັບ ຫນີູ້ສິນອ່ນໆ ຊັບສິນອ່ນໆ (ລົດ, ອາຄານ)
  • 14. Banking Management Novy INKHAMSENG 14 ປະເພດຂອງເງິນກູ້ VII. ປະເພດຂອງເງິນກູ້ ເງິນກູ້ແບ່ງອອກເປັນ 7 ປະເພດ ຄ: 1. ເງິນກູ້ການຄູ້າ ແລະ ອຸດສາຫະກາ ສະເພາະແຕ່ກູ້ໄປ ເພ່ອເຮັດການຄູ້າ ແລະ ອຸດສາຫະກາ 2. ເງິນກູ້ອະສັງຫາລິມະຊັບ ປຸກເຮອນໃຫູ້ຄົນຊູ້, ເຊົ່າ, ສາປະທານ, ດອກເບູ້ຍຕ່າ 3. ເງິນກູ້ລາຍບຸກຄົນ ເງິນນະໂຍບາຍ ເຊັ່ນ: ພະນັກງານເວລາເຈັບເປັນສາມາດກູ້ຢມ 4. ເງິນກູ້ກະສິກາ ເອົາໄປປຸກເຂົູ້າ, ຊູ້ປຸ໋ຍ 5. ເງິນກູ້ສະຖາບັນການເງິນ ເງິນສາລັບໃຫູ້ກູ້ສະຖາບັນ 6. ເງິນກູ້ປະສົມ ສາມາດກູ້ຢມໄປໃຊູ້ຫລາຍຢ່າງ ເຊັ່ນ: ການຄູ້າ, ການຜະລິດ 7. ເງິນກູ້ຈາກການລົງທຶນເຊົ່າຊູ້ ຈະຈ່າຍພຽງແຕ່ຄ່າເຊົ່າແຕ່ລະເດອນ, ບ່ໄດູ້ເສຍດອກເບູ້ຍ. VIII. ການວິເຄາະຄວາມສາມາດຂອງການຊາລະຫນີູ້ຂອງຜູ້ກູ້ຢມ ເອີູ້ນຕາມທະນາຄານວ່າ ເປັນເຄ່ອງວັດຄຸນສົມບັດຂອງຜຸູ້ກູ້ຢມ 1. ຄຸນສົມບັດຂອງຜູ້ກູ້ Character ຜູ້ກູ້ທີ່ມີຄຸນສົມບັດດີ (ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ຊ່ສັດ ມີເປົູ້າຫມາຍ ທີ່ຊັດເຈນ ແລະ ມີຄວາມພະ ຍາ ຍາມສງ ເປັນສິ່ງທີ່ຈາເປັນແຕ່ກ່ບ່ເປັນເງ່ອນໄຂພຽງພສາລັບການກູ້ຢມ ເງິນ ດັ່ງນັູ້ນ, ທະນະຄານຕູ້ອງ ຮູ້ ວ່າ)  ເປົູ້າຫມາຍໃນການນາສິນເຊ່ອທີ່ໄດູ້ຈາກທະນາຄານ (ດິນຈັກເຮັກຕາ, ມີຫມ, ຈົບຫຍັງມາ) ຄວາມຕັູ້ງໃຈ ແລະ ການທົດແທນຄນ 2. ຄວາມສາມາດ Capacity ກ່ຽວຂູ້ອງກັບຜົນສາເລັດຂອງທຸລະກິດຜູ້ກູ້ຢມເງິນ ສາມາດທາງ ດູ້ານການເງິນ (ຄວາມຮູ້ ແລະ ປະສົບການໃນການບລິຫານເງິນຜົນສາເລັດ ແລະ ຜົນງານທີ່ຜ່ານມາ). 3. ກະແສເງິນສົດ (Cash flow) ໂດຍຜູ້ກູ້ຈະໄດູ້ເງິນຈາກ 3 ແຫລ່ງທີ່ໄດູ້ກູ້ຈາກທະນາຄານ ຄດັ່ງນີູ້: ເງິນສົດທີ່ໄດູ້ຈາກການຂາຍ ຫລ ກາໄລ ຂາຍຊັບສິນ ເງິນໄດູ້ຈາກການຂາຍຕາສານຫນີູ້ ຫລ ຕາສານທຶນ (ບລິສັດກ່ສູ້າງທີ່ເຮັດ ໃບເຊັນສັນຍາ ການດາເນີນໂຄງການ) 4. ຊັບສິນຈານອງ Collateral ລົດ, ຄາ, ອາຄານທີ່ດິນ 5. ເງ່ອນໄຂ Conditions ທະນາຄານຕູ້ອງຄານຶງເຖິງທ່າອ່ຽງຂອງປັດຈຸບັນ ແລະ ອະນາຄົດຂອງຜູ້ກູ້ ເຊັ່ນ: ເງ່ອນໄຂຂອງ ລາຍໄດູ້ ແລະ ການປ່ຽນແປງເງ່ອນໄຂທາງລາຍໄດູ້ ເຊັ່ນ: ການປ່ຽນແປງລາຄາສິນຄູ້ານາເຂົູ້າ-ສົ່ງອອກ ຄ່າຈູ້າງພະນັກງານ ແລະ ຄວາມທັນສະໄຫມຂອງເຕັກໂນໂລຊີ ແລະ ພູ້ອມດູ້ວຍໄວອາຍຸຂອງຜູ້ກູ້ຢມ. 6. ການຄວບຄຸມ ແລະ ຖອນຜັນ Control and Compliance ເຮົາຕູ້ອງຕິດຕາມວ່າໃຊເງິນແນວໃດ, ງວດທີ່ຫນຶ່ງໃຊູ້ເງິນບ່ວິທີ ງວດຫນູ້າກ່ຈະບ່ປ່ອຍໃຫູ້ IX. ນະໂຍບາຍ 3 P’s ເພ່ອການວິເຄາະສິນເຊ່ອ ນອກຈາກນະໂຍບາຍ 6C’s ແລູ້ວ ຍັງມີການໃຊູ້ນະໂຍບາຍ 3P’s ປະກອບການພິຈາລະນາ ວິເຄາະ ສິນເຊ່ອ ເຊິ່ງປະກອບດູ້ວຍ 1. ການຊາລະຄນ Payment ໃນການພິຈາລະນາໃຫູ້ສິນເຊ່ອຕູ້ອງພິຈາລະນາວ່າ ລກຄູ້າມີແຜນການຊາລະຫນີູ້ຢ່າງໃດ ແລະ ມີຄວາມເປັນໄປໄດູ້ຫລາຍຫນູ້ອຍພຽງໃດ ການທີ່ລກຄູ້າຈະຊາລະດອກເບູ້ຍ ແລະ ເງິນຕົູ້ນຄນໄດູ້ຕາມເງ່ອນ ໄຂນັູ້ນ ແມ່ນຂຶູ້ນຢ່ກັບ ຖູ້າເປັນລກຄູ້າບຸກຄົນກ່ຄຄວາມສາມາດໃນການຫາລາຍໄດູ້ ຖູ້າເປັນສິນເຊ່ອທຸລະ ກິດຈະຂຶູ້ນຢ່ກັບຄວາມສາມາດໃນການສູ້າງກາໄລ Profit Ability ແລະ ສະພາບຄ່ອງ (Liquidity) ຂອງ ກິດຈະການນັູ້ນໆ ເຊິ່ງມີປັດໄຈຊ່ວຍໃນການຕັດສິນໃຈ ດັ່ງນີູ້:
  • 15. Banking Management Novy INKHAMSENG 15 ຂັູ້ນຕອນໃນການປ່ອຍສິນເຊ່ອ ສປປລາວ 1. ປະເພດທຸລະກິດທີ່ມາຂສິນເຊ່ອ 2. ປະເພດຂອງຊັບສິນທີ່ຈະກູ້ໄປຊູ້ ຫມາຍວ່າເອົາເງິນໄປຊູ້ລົດ, ເຟີນີເຈີບ 3. ພາວະການແຂ່ງຂັນຂອງທຸລະກິດນັູ້ນ ເປັນທຸລະກິດທີ່ມີຄ່ແຂ່ງຫລາຍ ຫລ ບ່ ເຊັ່ນ: ຮ/ຮ 4. ການສຶກສາການຕະຫລາດ 5. ຖານະທາງການເງິນ ແລະ ຜົນການດາເນີນງານທີ່ຜ່ານມາ ປະ ຫລ ບ່ປະສົບຜົນສາເລັດ 6. ແຜນການເງິນໃນອະນາຄົດ ເບິ່ງທີ່ແຜນທຸລະກິດຂອງຜູ້ກູ້ວ່າມີກາໄລ, ຂະຫຍາຍຕົວ 2. ວັດຖຸປະສົງ Purpose ໃນການຂູ້ສິນເຊ່ອໃນຂັູ້ນນັູ້ນວ່າ ຈະນາໄປໃຊູ້ເຮັດຫຍັງແດ່ ເຊັ່ນ: ບຸກຄົນກູ້ຢມ ເພ່ອຊູ້ທີ່ຢ່ອາໃສ ຊູ້ ລົດຍົນ ເພ່ອການສຶກສາ ໃນທຸລະກິດອາດຈະມີວັດຖຸປະສົງ ເພ່ອຂະຫຍາຍຜະລິດຕະພັນ ຫລ ເພ່ອເປັນ ເງິນທຶນຫມນວຽກໃນກິດຈະການ ໂດຍວັດຖຸປະສົງຈະຕູ້ອງມີປະເດັນທີ່ສາຄັນ 2 ປະການ ຄ: 1. ອານວຍປະໂຫຍດແກ່ຜູ້ຂສິນເຊ່ອ 2. ວັດຖຸປະສົງນັູ້ນ ຈະຕູ້ອງຕອບສະຫນອງເຈົູ້າຫນີູ້ໄດູ້. 3. ການປູ້ອງກັນຄວາມສ່ຽງ Protection ໂດຍເຈົູ້າຫນີູ້ຕູ້ອງນາເອົາທາງການຊາລະຄນ ແລະ ວັດຖະປະສົງມາຮ່ວມພິຈາລະນາປະກອບ ກັນ ລວມເຖິງສະພາບແວດລູ້ອມອ່ນໆ ທັງໃນແງ່ຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ກົດຫມາຍ ການເມອງ ເສດຖະກິດ ສັງຄົມ ເຕັກໂນໂລຊີ ອັດຕາພາສີ-ອາກອນ ອັດຕາດອກເບູ້ຍ ແລະ ໃນໃນແງ່ຈຸລະພາກ ເຊັ່ນ: ຄຸນສົມບັດສ່ວນຕົວ ຂອງຜູ້ຂອງສິນເຊ່ອ ຫລ ຜູ້ບລິຫານຄົນສາຄັນຂອງກິດຈະການ ຖານະທາງການເງິນ ຜົນການດາເນີນ ງານ ແລະ ຫລັກປະກັນມາປະກອບການພິຈາລະນາໃນການຫລຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງ. ຫນີູ້ທີ່ບ່ກ່ໃຫູ້ເກີດລາຍໄດູ້ NPL (Non Performing Loan) X. ຂັູ້ນຕອນໃນການປ່ອຍສິນເຊ່ອ ສປປລາວ ການຈັດໂຄງສູ້າງດູ້ານການຈັດຕັູ້ງດູ້ານການໃຫູ້ສິນເຊ່ອ ມີຂັູ້ນຕອນໃນການໃຫູ້ສິນເຊ່ອມີລາຍລະ ອຽດດັ່ງນີູ້: 1. ຂັູ້ນຕອນການສາພາດລກຄູ້າ 2. ຂັູ້ນຕອນຮັບໃບສະເຫນີລກຄູ້າ 3. ຂັູ້ນຕອນລົງເກັບກາຂູ້ມນ (ກິດຈະກາ, ອຸປະກອນ, ຫລັກຊັບທີ່ຕີເປັນເງິນໄດູ້) 4. ຂັູ້ນຕອນໃນການວິເຄາະ (ມນຄ່າຫລັກຊັບກັບມນຄ່າທີ່ຢມວ່າເຫມາະສົມ) 5. ຂັູ້ນຕອນຜ່ານສະພາເພ່ອພິຈາລະນາສິນເຊ່ອ 6. ຂັູ້ນຕອນແຈູ້ງຕອບໃຫູ້ແກ່ຜູ້ກູ້ຢມ (ໃນກລະນີຜ່ານ) 7. ຂັູ້ນຕອນໃນການເຮັດສັນຍາ (ໃນກລະນີຜ່ານ) 8. ຂັູ້ນຕອນການຈ່າຍເງິນກູ້ໃຫູ້ແກ່ຜູ້ກູ້ 9. ຂັູ້ນຕອນຕິດຕາມ ແລະ ກວດກາ