โวหารภาพพจน์

9,561 views

Published on

โวหารภาพพจน์

  1. 1. โวหารภาพพจน์ จัดทําโดยครุบัวตูม ออนตะไคร้
  2. 2. ความหมายของโวหารภาพพจน์โวหารภาพพจน์ คือ กลวิธีการนําเสนอสารโดยการพลิกแพลงภาษาที่ใช้ พูด หรือเขียนให้ แปลกออกไปจากภาษาตามตัวอักษรทําให้ ผ้ ูอ่านเกิดภาพในใจเกิดความประทับใจ เกิดความรู้ สึกสะเทือนใจ เป็ นการเปรียบเทียบให้ เห็นภาพอย่ างชัดเจน
  3. 3. อุปมาโวหารอุปมา ( Simile ) คือ การเปรียบเทียบว่ าสิ่ งหนึ่งเหมือนกับสิ่ งหนึ่งโดยใช้ คาเชื่อมทีมความหมายเช่ นเดียวกับ คําว่ า ํ ่ ี“เหมือน” เช่ น ดุจ ดัง ราว ราวกับ ่เปรียบ ประดุจ เฉก เล่ ห์ ปาน ประหนึ่งเพียง เพียง พ่าง ปูน ฯลฯ ้
  4. 4. ตัวอย่าง อุปมาโวหารปัญญาประดุจดังอาวุธท่ าทางหล่ อนราวกับนางพญาปากเธอเหมือนกระจับอ่ อนไพเราะกังวานปานเสี ยงนกร้ องจมูกเหมือนลูกชมพู่ตาเหมือนตามฤคมาศใบหูเหมือนทอดมันร้ อนๆโทษผู้อนเพียงเมล็ดงา ื่ ้
  5. 5. อุปลักษณ์ ( Metaphor )อุปลักษณ์ ก็คล้ ายกับอุปมาโวหารคือเป็ นการเปรียบเทียบเหมือนกัน แต่เป็ นการเปรียบเทียบ สิ่ งหนึ่งเป็ นอีกสิ่ งหนึ่ง อุปลักษณ์ จะไม่ กล่ าวโดยตรงเหมือนอุปมา แต่ ใช้ วธีกล่ าวเป็ นนัยให้ เข้ าใจเอาเองทีสําคัญ อุปลักษณ์ จะ ิ ่ไม่ มคาเชื่อมเหมือนอุปมา อุปลักษณ์ มลกษณะการเปรียบเป็ นจะมีคาว่ า ี ํ ีั ํเป็ น, คือ อยู่ในข้ อความนั้น
  6. 6. ตัวอย่าง โวหารอุปลักษณ์ขอเป็ นเกือกทองรองบาทา ไปจนกว่าชีวนจะบรรลัยัทหารเป็ นรั้วของชาติเธอคือดอกฟ้ าแต่ฉนนั้นคือหมาวัด ัเธอเป็ นดินหรื อเธอเป็ นหญ้าแท้จริ งมีค่ากว่าใครนิรันดร์ชาวนาเป็ นกระดูกสันหลังของชาติครู คือแม่พิมพ์ของชาติ ํชีวิตคือการต่อสู้ ศัตรู คือยาชูกาลัง
  7. 7. ปฏิพากย์ ( Paradox )ปฏิพากย์ หรือ ปรพากย์ คือการใช้ ถ้อยคําทีมความหมายตรงกันข้ าม ่ ีหรือขัดแย้ งกันมากล่ าว อย่ างกลมกลืนกันเพือเพิมความหมายให้ มนําหนัก ่ ่ ี ้มากยิงขึน ่ ้ตัวอย่ างปฏิพากย์ โวหารเลวบริสุทธิ์ บาปบริสุทธิ์ สวยเป็ นบ้ า สวยอย่ างร้ ายกาจสนุกฉิบหาย สวรรค์ บนดิน ยิงรีบยิงช้ า ่ ่นําร้ อนปลาเป็ น นําเย็นปลาตาย เสี ยน้ อยเสี ยยาก เสี ยมากเสี ยง่ าย ้ ้รักยาวให้ บั่น รักสั้ นให้ ต่อ แพ้เป็ นพระ ชนะเป็ นมาร
  8. 8. อติพจน์ (Hyperbole)อติพจน์ หรือ อธิพจน์ คือโวหารทีกล่ าวเกินความจริง เพือเน้ นความรู้สึก ่ ่ทําให้ ผ้ ูฟังเกิดความรู้สึกทีลกซึ้งภาพพจน์ ชนิดนีนิยมใช้ กนมากแม้ ในภาษาพูด ่ึ ้ ัเพราะเป็ นการกล่ าวทีทาให้ เห็นภาพได้ ง่ายและแสดงความรู้ สึกของกวีได้ ่ ํอย่ างชัดเจน ตัวอย่ างอติพจน์ โวหาร คิดถึงใจจะขาด คอแห้ งเป็ นผง ร้ อนตับจะแตก หนาวกระดูกจะหลุด การบินไทยรักคุณเท่ าฟา ้ คิดถึงเธอทุกลมหายใจเข้ าออก
  9. 9. ในกรณีทใช้ โวหารตํากว่ าจริงเรียกว่ า "อวพจน์ " ี่ ่ ตัวอย่ าง อวพจน์ โวหาร เล็กเท่ าขีตาแมว ้ เพียงชั่วลัดนิวมือเดียว ้ รอสั กอึดใจเดียว
  10. 10. บุคลาธิษฐาน (Personification ) บุคลาธิษฐาน หรือ บุคคลวัต คือการกล่ าวถึงสิ่ งต่ างๆ ทีไม่ มชีวต ่ ี ิไม่ มความคิด ไม่ มวญญาณ ี ีิ เช่ น โต๊ ะ เก้ าอี้ อิฐ ปูน หรือสิ่ งมีชีวตทีไม่ ใช่ มนุษย์ เช่ น ต้ นไม้ สั ตว์ โดยให้ สิ่งต่ างๆเหล่ านีแสดงกิริยา ิ ่ ้อาการและความรู้สึกได้ เหมือนมนุษย์ตัวอย่ าง บุคลาธิษฐาน หรือ บุคคลวัตมองซิ..มองทะเล บางครั้งมันบ้ าบิ่นทะเลไม่ เคยหลับใหล บางครั้งยังสะอืน ้เห็นลมคลืนเห่ จูบหิน ่ กระแทกหินดังครืนครืนใครตอบได้ ไหม ไฉนจึงตืนทะเลมันตืนอยู่รํ่าไป ่ ่
  11. 11. ตัวอย่าง บุคลาธิษฐานฟ้ าหัวเราะเยาะข้า ชะตาหรื อดินนั้นถืออภิสิทธิ์ ชีวิตข้าเองไม่เกรงดินฟ้ าไส้เดือนเที่ยวเกี้ยวสาว ทุกจุลินทรี ยอะมีบา ์ชาวอัปสรนอนชั้นฟ้ า เชิดหน้าได้ดิบได้ดีเสี ยงร้องไห้ร่ ําหาเหมือนฟ้ าร้อง พระธรณี ตีอกด้วยตกใจพระเสื้ อเมืองเมินมองแล้วร้องไห้ โลกบาลถอนฤทัยไม่อาจมอง
  12. 12. สั ญลักษณ์ (symbol )สัญลักษณ์ เป็ นการเรียกชื่อสิ่ งๆหนึ่งโดยใช้ คาอืนมาแทน ไม่ เรียกตรงๆ ํ ่ส่ วนใหญ่ คาทีนํามาแทนจะเป็ นคําทีเ่ กิดจากการเปรียบเทียบและตีความซึ่ง ํ ่ใช้ กนมานานจนเป็ นทีเ่ ข้ าใจและรู้ จกกันโดยทัวไป ั ั ่
  13. 13. ตัวอย่ าง สั ญลักษณ์เมฆหมอก แทน อุปสรรคสี ดา แทน ํ ความตาย ความชั่วร้ ายสี ขาว แทน ความบริสุทธิ์กุหลาบแดง แทน ความรักหงส์ แทน คนชั้นสู งกา แทน คนตําต้ อย ่ดอกไม้ แทน ผู้หญิงแสงสว่ าง แทน สติปัญญาเพชร แทน ความแข็งแกร่ ง ความเป็ นเลิศแก้ ว แทน ความดีงาม ของมีค่าลา แทน คนโง่ คนน่ าสงสาร คนพาล คนคดสุ นัขจิงจอก ้ แทน คนเจ้ าเล่ ห์
  14. 14. นามนัย ( Metonymy )นามนัย คือการใช้ คาหรือวลีซึ่งบ่ งลักษณะหรือคุณสมบัตของสิ่ งใดสิ่ งหนึ่ง ํ ิแทนอีกสิ่ งหนึ่งคล้ ายๆสั ญลักษณ์ แต่ ต่างกันตรงที่ นามนัยนั้นจะดึงเอาลักษณะบางส่ วนของสิ่ งหนึ่งมากล่ าว ให้ หมายถึงส่ วนทั้งหมด
  15. 15. ตัวอย่าง นามนัยเมืองโอ่ ง หมายถึง จังหวัดราชบุรีเมืองย่ าโม หมายถึง จังหวัดนครราชสี มาทีมเสื อเหลือง หมายถึง ทีมมาเลเซียทีมกังหันลม หมายถึง เมืองเนเธอร์ แลนด์ทีมสิ งโตคําราม หมายถึง อังกฤษฉัตร หมายถึง กษัตริย์เก้ าอี้ หมายถึง ตําแหน่ งมือทีสาม ่ หมายถึง ผู้ก่อความเดือดร้ อนเมืองนําหอม้ หมายถึง ประเทศฝรั่งเศส
  16. 16. สั ทพจน์ (Onematoboeia )สั ทพจน์ หมายถึงภาพพจน์ ทเี่ ลียนเสี ยงธรรมชาติเช่ น เสี ยงดนตรี เสี ยงสั ตว์เสี ยงคลืน เสี ยงลม เสี ยงฝนตก ่เสี ยงนําไหล ฯลฯ การใช้ ภาพพจน์ ้ประเภทนีจะทําให้ เหมือนได้ ยนเสี ยง ้ ินั้นจริง ๆ
  17. 17. ตัวอย่าง สัทพจน์ลูกหมาร้องบ๊อก ๆ ๆ ลูกนกร้องจิ๊บๆๆ ลูกแมวร้องเหมียว ๆ ๆเปรี้ ยง ๆ ดังเสี ยงฟ้ าฟาดตะแลกแต๊กแต๊กตะแลกแต๊กแต๊ก กระเดื่องดังแทรกสํารวลสรวลสันต์คลื่นซัดครื นครื นซ่ าที่ผาแดง ุ่นํ้าพุพงซ่าไหลมาฉาดฉาน เห็นตระการเสี ยงกังวานมันดังจอกโครม จอกโครม มันดังจอก จอก โครม โครมบัดเดี๋ยวดังหง่างเหง่งวังเวงแว่ว อ้อยอี๋เอียง อ้อยอี๋เอียงส่ งเสี ยงร้องเสี ยงลิงค่างบ่างชะนีวะหวีดโหวย กระหึ มโหยห้อยไม้น่าใจหายป๊ ะโท่นป๊ ะโท่นป๊ ะโท่นโท่น
  18. 18. สรุ ปโวหารภาพพจน์๑. อุปมาโวหาร๒. อุปลักษณ์ โวหาร๓. ปฏิพากย์ พจน์๔. อติพจน์ หรือ อธิพจน์๕. อวพจน์๖. บุคลาธิษฐาน บุคคลวัต๗. สั ญลักษณ์๘. นามนัย๙. สั ทพจน์
  19. 19. ั ้ ่ ให้นกเรี ยนวิเคราะห์ขอความต่อไปนี้วามีโวหารภาพพจน์ชนิดใดบ้าง เช้าวันหนึ่งตื่นขึ้นมาด้วยอารมณ์สดใส ท้องฟ้ าใสสด บรรยากาศสวยงามเหมือนได้อยูบน ่ ่สวรรค์ จิตใจว้าวุนคิดถึงคนไกลที่ไปเป็ นทหารทําหน้าเป็ นรั้วของชาติ คิดถึงปั ญหาภาวะเศรษฐกิจ คิดถึงชาวนาที่เป็ นกระดูกสันหลังของชาติ ทันใดนั้น ได้ยนเสี ยงแตรรถยนต์ดง ิ ัปิ๊ น ปิ๊ น เขาจึงตื่นจากภวังค์ และรู ้สึกกระหายนํ้าอย่างมาก มองดูทะเลซัดคลื่นเข้าหาฝั่งซึ่งมีความใหญ่โตราวจะพังถล่มทับบ้านเรื อน นกน้อยกําลังบินออกจากรังเพื่อหากินส่ งเสี ยงจิ๊บๆจ๊าบๆร้องเรี ยกกัน ฟ้ าเริ่ มหลังนํ้าตา ท้องฟ้ ามืดคลึ้ม สายลมโบกพัดอย่างแรง ่ต้นมะพร้าวไม่อาจต้านความแรงได้ลมนอนเคลื่อนเต็มท้องถนน ฉันรู ้สึกถึงธรรมชาติ ้ธรรมชาติที่พร้อมจะเอาคืนจากมนุษย์ผที่ทาลายธรรมชาติ.. ู้ ํ

×