Paper Sdit Final

Slide 1: 20/12/07 1 ΟΙ ΣΔΙΤ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Αντώνης Μαυρόπουλος, Ανδρέας Κουσκούρης, Άννα Καρκαζή ΕΠΕΜ ΑΕ, akousk@epem.gr

Slide 2: Βασικά σημεία 1. Παράγοντες που επηρεάζουν την πορεία των ΣΔΙΤ στη ΔΣΑ Εκτίμηση μεγέθους αγοράς 2. Εμπειρίες μέχρι σήμερα 3. Αλλαγές στη διαδικασία σχεδιασμού 4. (σκοπιμότητα, αποτέλεσμα, κίνδυνοι) Συμπεράσματα - προτάσεις 5. 2

Slide 3: Οπτική γωνία  Μακρόχρονη σχέση – έμφαση στο αποτέλεσμα – συνδεδεμένη αποπληρωμή – ιδιωτικά κεφάλαια  Οι υπηρεσίες ΔΣΑ έχουν δημόσιο χαρακτήρα  Άλλος ένας τρόπος υλοποίησης έργων: ούτε συμφορά - ούτε σωτηρία 3

Slide 4: Παράγοντες που επιδρούν Η πολιτική της ΕΕ για τις ΣΔΙΤ 1. Η αναγκαιότητα της επεξεργασίας των στερεών 2. αποβλήτων:  Υστέρηση σε επίπεδο στόχων 99/31  Μεγάλη εξάρτηση από ταφή  Δημοσιονομικοί περιορισμοί Η φύση των έργων επεξεργασίας αποβλήτων 3. (τεχνολογία, πολυπλοκότητα, εξάρτηση από κατασκευαστές) 4

Slide 5: 1. Η κατάσταση των ΦοΔΣΑ 2. Η αύξηση του κόστους διαχείρισης αποβλήτων: ποια τα πραγματικά οφέλη ενός ΣΔΙΤ; 3. Κενά του θεσμικού πλαισίου 4. Η στάση του Δημόσιου: κακές συνήθειες και έλλειψη ελεγκτικών μηχανισμών 5

Slide 6: Η εξάρτηση από τους ΧΥΤΑ Κατάταξη χώρας Χώρες που χρησιμοποιούν την ταφή Χώρες που διαθέτουν τη μεγαλύτερη σαν βασική μέθοδο διάθεσης όλων ποσότητα αστικών στερεών των ειδών στερεών αποβλήτων αποβλήτων μέσω ταφής 1 Ελλάδα Ιρλανδία 2 Σουηδία Ηνωμένο Βασίλειο 3 Ιρλανδία Ελλάδα 4 Πορτογαλία Ισπανία 5 Ισπανία Πορτογαλία 6 Γαλλία Ιταλία 6

Slide 7: Το κόστος ταφής Κόστος (€/τόνο) Κόστος (€/τόνο) Χώρα Χώρα Ιταλία 90-110 Αυστρία 50-150 Λουξεμβ. 50 Βέλγιο 116 Ολλανδία 58 Δανία 110 Πορτογαλία 26 Φινλανδία 30-121 Ισπανία 12 Γερμανία 123 Σουηδία 70-90 Ελλάδα 8-35 Ην. Βασίλειο 21 Ιρλανδία 120-240 7

Slide 8: ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΗ 1. Η πολιτική της ΕΕ στα ΣΔΙΤ Θετική 2. Η δημοσιονομική κατάσταση Θετική 3. Η αναγκαιότητα της επεξεργασίας Θετική των στερεών αποβλήτων 4. Η φύση των έργων επεξεργασίας Θετική αποβλήτων 5. Η κατάσταση των Φορέων Αρνητική Διαχείρισης 6. Η αύξηση του κόστους διαχείρισης Αρνητική 7. Τα κενά του θεσμικού πλαισίου Αρνητική 8. Η στάση του Ελληνικού κράτους Αρνητική ως σήμερα 8

Slide 9: Η αγορά έργων επεξεργασίας ΣΤΟΧΟΙ ΓΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΒΑΑ 3.600.000 3.300.000 3.000.000 2.700.000 1.100.000 ΤΟΝΟΙ/ΕΤΟΣ 1.900.000 2.700.000 2.400.000 2.100.000 1.800.000 1.500.000 1.200.000 1.950.000 900.000 1.300.000 900.000 600.000 300.000 0 2010 2013 2020 Ελάχιστη ποσότητα ΒΑΑ που πρέπει να τύχει επεξεργασίας Μέγιστη ποσότητα ΒΑΑ σε ΧΥΤΑ 9

Slide 10: 700 - 900 εκ. ευρώ ως το 2015 Περιφέρεια Αριθμός Μονάδων Αττική 1 + Κεντρική Μακεδονία 4 ++ Θεσσαλία 0 Δυτική Ελλάδα 1 Αν. Μακεδονία & Θράκη 1 Στερεά Ελλάδα 0 Πελοπόννησος 0 Κρήτη 1 Ήπειρος 0 Δυτική Μακεδονία 1 Ν. Αιγαίο 0 Β. Αιγαίο 0 Ιόνια Νησιά 1 10 ΣΥΝΟΛΟ 10

Slide 11: Οι εμπειρίες  Καμία επιτυχία (ευτυχώς;)  Ούτε καν υποτυπώδης προετοιμασία  15 ευρώ / τόνο η θερμική επεξεργασία! 11

Slide 12: Κατηγορία 1: Κατηγορία 2: Επιλογή τεχνολογίας Ανοικτή τεχνολογία Αδυναμία αξιολόγησης Απουσία τεκμηρίωσης Αδυναμία τεκμηρίωσης •Απουσία δεικτών επίδοσης •Απουσία κατανομής κινδύνων •Απουσία πλαισίου συνεργασίας ΑΠΟΤΥΧΙΑ 12

Slide 13: Αλλαγές στο σχεδιασμό  Έλεγχος σκοπιμότητας  Έμφαση στο αποτέλεσμα – όχι στις διαδικασίες  Ανάλυση – επιμερισμός κινδύνων 13

Slide 14: Σκοπιμότητα  Αυστηρά στο πρόβλημα  Χρειάζεται ΣΔΙΤ;  Μπορούμε να το «…Η πείρα έχει αποδείξει πληρώσουμε; ότι σε κάθε σχέδιο πρέπει να αξιολογείται εάν η  Τι βάζουμε στο επιλογή της σύμπραξης τραπέζι; παρουσιάζει πραγματική  Τι θα κερδίσουμε; προστιθέμενη αξία σε σχέση µε άλλες επιλογές…» 14

Slide 15: Βάρος στο αποτέλεσμα  ΦοΔΣΑ: συλλογικός αγοραστής  Πληρωμή με βάση το αποτέλεσμα  Performance indicators  Προβληματική η ΚΥΑ 114218: περιγραφές – όχι προδιαγραφές Δείκτης Περιεχόμενο Τρόπος Σημείο Συχνότητα μέτρησης μέτρησης μέτρησης Ποσότητα αποβλήτων Απόβλητα ανά βάρδια ή ημέρα Ζύγιση Είσοδος Ημερήσια ΧΥΤΑ Ημερήσιο κελί – Όγκος και γεωμετρικό σχήμα κελιο ύ Όγκος και κλίσεις Μέτωπο Ημερήσια ποσότητα υλικού με τοπογραφικά ΧΥΤΑ επικάλυψης – βαθμός Ποσότητες υλικο ύ συμπίεσης επικάλυψης Απομάκρυνση Ποσότητες επικίνδυνων αποβλήτων Αρχεία ΧΥΤΑ Χώρος Ανά 15 επικίνδυνων που απομακρύνονται Ταφής ημέρες αποβλήτων Ποσότητες επικίνδυνων που Επιθεω ρήσεις εντοπίζονται στο μέτωπο εργασίας Ικανοποίηση χρηστών Εικόνα χρηστών για το επίπεδο Δημοσκόπηση Περιοχές Ανά εξάμηνο από τις υπηρεσίες το υ περιβαλλοντικής προστασίας και τα μεταξύ των χρηστών ΧΥΤΑ τέλη χρήσης χρηστών Παράπονα περιοίκων Προβλήματα που δημιο υργεί ο Δημοσκόπηση Κατοικίες Ανά μήνα ΧΥΤΑ σε περίοικους μεταξύ των γειτονικά περιοίκων του ΧΥΤ 15

Slide 16: Κατανομή κινδύνων  Μακρόχρονο σχέδιο διαχείρισης κινδύνων  Η ευαισθησία της επεξεργασίας  Μονομερής ανάληψη κινδύνων = αποτυχία 16

Slide 17: ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ / ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Έλλειψη κοινωνικής Πάγωμα ή α κύρωση Δημόσιο / απα ιτείτα ι συστηματική αποδοχής έργου προετοιμα σία Αστοχία στις ποσότητες Αστοχία έργου Δημόσιο / πρέπει να είνα ι όλα γνωστά κα ι ή/ και τη σύνθεση των τεκμηριωμένα κατά τη δημοπράτηση του έργου Ρήτρες υπ έρ αναδόχων αποβλήτων Περιβαλλοντικά προβλήματα Αδυναμία μεταφοράς Παύση λειτουργίας Δημόσιο / αλλαγή του θεσμικού πλαισίου τώ ρα κονδυλίων στον και πλήρης τεχν ικο-ο ικονομική προετοιμασία Ρήτρες υπ έρ αναδόχων ανάδοχο ή αδυναμία Περιβαλλοντικά κάλυψης του κόστους προβλήματα Αστοχία στην Πάγωμα ή α κύρωση Δημόσιο ή Ιδιωτικός τομέας, ανάλογα με το αδειοδότηση έργου ποιος έχει την ευθύνη της αδειοδότησης – καλό είνα ι οι αδειοδοτήσεις να υπάρχο υν πριν το διαγωνισμό Αστοχία στο χ ρόνο Επιμήκυνση της Ιδιωτικός τομέας / ρήτρες υπέρ δημοσίου έναρξης λειτουργίας υφιστά μενης διαχείρισης Πιθανά περιβαλλοντικά προβλήματα Τεχνολογική αστοχία Περιβαλλοντικά Ιδιωτικός τομέας / ρήτρες υπέρ δημοσίου + στη λειτουργία προβλήματα εναλλακτικές λύσεις επεξ εργασίας – περιορίζετα ι σημαν τικά με σωστή επιλογή Παύση λειτουργίας τεχνολογίας Έλλειψη αγοράς για Συσσώρευση προ ϊόντων Ιδιώτης / υπερεθνικά δίκτυα δια κίνη σης – μέρος ή και το σύνολο μπορεί να περιοριστεί σημαντικά με σωσ τό Μείωση εσόδων των προϊόντων σχεδιασμό της μονάδας – η διαμόρφωση του Προβλήματα επεξεργασίας πλαισίου της αγοράς βασικών π ροϊόντων λειτουργίας επεξεργασίας περιορίζει τον κίνδυνο (πρωτοβουλία το υ Δημόσιου) 17 Αλλαγή τεχνικών Πρόβλημα νομιμότη τας Δημόσιο / π ρέπ ει να προβλέπονται μηχανισμο ί

Slide 18: Συμπεράσματα  ΣΔΙΤ: άλλος ένας τρόπος υλοποίησης έργων  Σημαντική αγορά με σημαντικά εμπόδια  Οι αρνητικές εμπειρίες  Κλειδί η σωστή προετοιμασία: σκοπιμότητα, έμφαση στο αποτέλεσμα, κατανομή κινδύνων 18

Slide 19: Προτάσεις Ειδικό πλαίσιο για έργα και υπηρεσίες ΔΣΑ Πρότυπο μοντέλο σύμβασης Θεσμικό πλαίσιο ΦοΔΣΑ – μεταφορά πόρων Διαμόρφωση πρότυπων δεικτών επίδοσης Μεταφορά προσωπικού προς τις συμπράξεις Προδιαγραφές ανακυκλώσιμων υλικών και προϊόντων επεξεργασίας Επέκταση - τροποποίηση της ΚΥΑ 114218 19