Pres fries14junimiranda
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Pres fries14junimiranda

on

  • 410 views

 

Statistics

Views

Total Views
410
Views on SlideShare
357
Embed Views
53

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

2 Embeds 53

http://www.koetschruiter.nl 42
http://koetschruiter.nl 11

Accessibility

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

Pres fries14junimiranda Pres fries14junimiranda Presentation Transcript

  • Fries // Frysk De positie van de Friese taal binnen het onderwijs en de maatschappij Miranda Brouwer Bieuwkje Kooistra Lena van Dijk
  • Inhoud
    • 1 Beheersing Fries 2 Wanneer welke taal? 3 Waardering Fries 4 Thuistaal vs. schooltaal 5 Drietalige basisscholen in Friesland 6 Het echte leven: de praktijk
  • Beheersing Fries
    • Waar?
      • - Friesland,
      • - West-Groningen,
      • - Terschelling,
      • - Schiermonnikoog,
      • - Duitsland
  • Varianten Fries
    • Westerlauwers Fries
      • - Noordhoeks
      • - Kleifries
      • - Woudfries
      • - Zuidwekshoeks
      • - Hindeloopers
      • - Aasters en Westers
      • - Schiermonnikoogs of Eilanders
  •  
  • Beheersing Fries in Friesland
    • 600.000 inwoners
    • 450.000 spreken Fries
    • 350.000 Fries als moedertaal
      • 94% begrijpen
      • 74% spreken
      • 65% lezen
      • 17% schrijven
            • BRON: http://taal.phileon.nl/fries.php sociolinguïstisch onderzoek 1994
  • Wanneer welke taal?
    • OV en verkeer - Trein : Arriva - Plaatsnaamborden
    • Overheidsinstanties - Rechtbank - Gemeenteraad en Provinciale Staten
    • Onderwijs - Drietalige basisscholen
    • Belangrijk, omdat ... - maatschappij -> onderwijs - nut Fries leren -> toename lln.
  • Waardering Fries
    • Grutsk (trots)
    • Sjibbolet: “Bûter, brea en griene tsiis, wa’t dat net sizze kin, is gjin oprjochte Fries.”
    • Waarde
  • Organisaties/instellingen
    • Fryske Akademy
    • Tresoar
    • Afûk
  • Thuistaal vs. schooltaal
    • Schooltaal Onder schooltaal wordt het taalgebruik in vaklessen verstaan. Taal waarin geschreven wordt. - Docententaal - Gebonden aan cultuur en vaktaal - NL als formele taal -> basisschool invloed - Lln. die geen Fries willen spreken - Beleid overheid -> duur, want weinig lln. - Uitzondering dorpen
    • Thuistaal - Alleen NL sprekend: 49,02%
    • (spreken met beide ouders NL) - Alleen Fries of NL dialect 43,79% (spreken met beide ouders fries of NL dialect) - Tweetalig 6,21% (spreken met beide ouders NL en Fries)
    Thuistaal vs. schooltaal
  • Conclusie en gevolgen
    • - Je kunt het soms horen
    • - kunnen wisselen (beter in hanteren van 2 talen)
    • - eigen taal = meer intimiteit
    • - Nederlands = formele omgangstaal
  • Drietalige basisscholen
    • Vak - Fries en NL gelijkwaardig, groep 1 - Engels groep 7 en 8 - meestal 40% Fr, 40% NL, 20% Eng
    • Voertaal - Fries - Engels 2 middagen in de week
    • Onderzoek - Fryske Akademy - taalvaardiger, NL stabiel, Fr & Eng beter - durven spreken
    helft onderwijstijd
    • Drietalige PABO - NHL en Stenden - Leeuwarden als eerste Nederlandse stad
    • Nog een extra pluspunt - lln. leren taal waarderen -> taal is belangrijk, telt mee -> interesse Friese taal -> taalbehoud
    • Bijna 40 basisscholen in Friesland drietalig
    Drietalige basisscholen
  • Filmpje! http://www.youtube.com/watch?v=Xbki5MQiPdI
  • Het echte leven
    • Taalkundig: Verwandschap talen - NL = Germaanse taal (zoals EN en D) - FR = Romaanse taal - Fries = West-Germaanse taal - Moeilijkheden: Ja bij Frans - Voordelen: Ja – Juist voor Duits -> want: overeenkomsten in zinsbouw, fonetiek, idioom
    • Algemeen lastig voor friestaligen - stemloze “s” - dentales “r”
    • - tembre v/d stem >> nasaal, intonatie
  • Effect op prestatie lln.
    • - Het primaire stratificatie-effect -> achterstand aan het einde van de basisschool
    • - Het secundaire stratificatie-effect -> capaciteiten onbenut
    • - Self-fulfilling prophecy (docentenhouding) -> hangt samen
    • - Sociaal-economisch status
    • - Prestatie gerichtheid ouders -> laag ambitieniveau -> beroepsstructuur Friesland
    • - Onjuiste advisering  
    • Beter NL = betere prestaties
    • Ouderen vs. huidige generatie -> nu spreken ze beter NL, waarom?
    • - betere opleiding
    • - meer aanraking media (TV, Radio, tijdschriften, Internet!)
    • - meer mobiliteit
    • - meer toeloop naar Friesland
    • - NL heeft invloed op het Fries -> woordvolgorde veranderd
    •  
    • Taalachterstand dialectsprekers:
    • - niet aantoonbaar bepaald door andere factoren
  • Einde
    • Bedankt voor jullie aandacht, zijn er nog vragen?
    Bronnen : www.rug.nl www.trouw.nl www.slo.nl www.fryske-akademy.nl www.omropfryslan.nl http://taal.phileon.nl/fries.php Taal en Taalwetenschap – Rene Appel