• Like
  • Save
Pres fries14junimiranda
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Pres fries14junimiranda

on

  • 399 views

 

Statistics

Views

Total Views
399
Views on SlideShare
346
Embed Views
53

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

2 Embeds 53

http://www.koetschruiter.nl 42
http://koetschruiter.nl 11

Accessibility

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Pres fries14junimiranda Pres fries14junimiranda Presentation Transcript

    • Fries // Frysk De positie van de Friese taal binnen het onderwijs en de maatschappij Miranda Brouwer Bieuwkje Kooistra Lena van Dijk
    • Inhoud
      • 1 Beheersing Fries 2 Wanneer welke taal? 3 Waardering Fries 4 Thuistaal vs. schooltaal 5 Drietalige basisscholen in Friesland 6 Het echte leven: de praktijk
    • Beheersing Fries
      • Waar?
        • - Friesland,
        • - West-Groningen,
        • - Terschelling,
        • - Schiermonnikoog,
        • - Duitsland
    • Varianten Fries
      • Westerlauwers Fries
        • - Noordhoeks
        • - Kleifries
        • - Woudfries
        • - Zuidwekshoeks
        • - Hindeloopers
        • - Aasters en Westers
        • - Schiermonnikoogs of Eilanders
    •  
    • Beheersing Fries in Friesland
      • 600.000 inwoners
      • 450.000 spreken Fries
      • 350.000 Fries als moedertaal
        • 94% begrijpen
        • 74% spreken
        • 65% lezen
        • 17% schrijven
              • BRON: http://taal.phileon.nl/fries.php sociolinguïstisch onderzoek 1994
    • Wanneer welke taal?
      • OV en verkeer - Trein : Arriva - Plaatsnaamborden
      • Overheidsinstanties - Rechtbank - Gemeenteraad en Provinciale Staten
      • Onderwijs - Drietalige basisscholen
      • Belangrijk, omdat ... - maatschappij -> onderwijs - nut Fries leren -> toename lln.
    • Waardering Fries
      • Grutsk (trots)
      • Sjibbolet: “Bûter, brea en griene tsiis, wa’t dat net sizze kin, is gjin oprjochte Fries.”
      • Waarde
    • Organisaties/instellingen
      • Fryske Akademy
      • Tresoar
      • Afûk
    • Thuistaal vs. schooltaal
      • Schooltaal Onder schooltaal wordt het taalgebruik in vaklessen verstaan. Taal waarin geschreven wordt. - Docententaal - Gebonden aan cultuur en vaktaal - NL als formele taal -> basisschool invloed - Lln. die geen Fries willen spreken - Beleid overheid -> duur, want weinig lln. - Uitzondering dorpen
      • Thuistaal - Alleen NL sprekend: 49,02%
      • (spreken met beide ouders NL) - Alleen Fries of NL dialect 43,79% (spreken met beide ouders fries of NL dialect) - Tweetalig 6,21% (spreken met beide ouders NL en Fries)
      Thuistaal vs. schooltaal
    • Conclusie en gevolgen
      • - Je kunt het soms horen
      • - kunnen wisselen (beter in hanteren van 2 talen)
      • - eigen taal = meer intimiteit
      • - Nederlands = formele omgangstaal
    • Drietalige basisscholen
      • Vak - Fries en NL gelijkwaardig, groep 1 - Engels groep 7 en 8 - meestal 40% Fr, 40% NL, 20% Eng
      • Voertaal - Fries - Engels 2 middagen in de week
      • Onderzoek - Fryske Akademy - taalvaardiger, NL stabiel, Fr & Eng beter - durven spreken
      helft onderwijstijd
      • Drietalige PABO - NHL en Stenden - Leeuwarden als eerste Nederlandse stad
      • Nog een extra pluspunt - lln. leren taal waarderen -> taal is belangrijk, telt mee -> interesse Friese taal -> taalbehoud
      • Bijna 40 basisscholen in Friesland drietalig
      Drietalige basisscholen
    • Filmpje! http://www.youtube.com/watch?v=Xbki5MQiPdI
    • Het echte leven
      • Taalkundig: Verwandschap talen - NL = Germaanse taal (zoals EN en D) - FR = Romaanse taal - Fries = West-Germaanse taal - Moeilijkheden: Ja bij Frans - Voordelen: Ja – Juist voor Duits -> want: overeenkomsten in zinsbouw, fonetiek, idioom
      • Algemeen lastig voor friestaligen - stemloze “s” - dentales “r”
      • - tembre v/d stem >> nasaal, intonatie
    • Effect op prestatie lln.
      • - Het primaire stratificatie-effect -> achterstand aan het einde van de basisschool
      • - Het secundaire stratificatie-effect -> capaciteiten onbenut
      • - Self-fulfilling prophecy (docentenhouding) -> hangt samen
      • - Sociaal-economisch status
      • - Prestatie gerichtheid ouders -> laag ambitieniveau -> beroepsstructuur Friesland
      • - Onjuiste advisering  
      • Beter NL = betere prestaties
      • Ouderen vs. huidige generatie -> nu spreken ze beter NL, waarom?
      • - betere opleiding
      • - meer aanraking media (TV, Radio, tijdschriften, Internet!)
      • - meer mobiliteit
      • - meer toeloop naar Friesland
      • - NL heeft invloed op het Fries -> woordvolgorde veranderd
      •  
      • Taalachterstand dialectsprekers:
      • - niet aantoonbaar bepaald door andere factoren
    • Einde
      • Bedankt voor jullie aandacht, zijn er nog vragen?
      Bronnen : www.rug.nl www.trouw.nl www.slo.nl www.fryske-akademy.nl www.omropfryslan.nl http://taal.phileon.nl/fries.php Taal en Taalwetenschap – Rene Appel