• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Khazar lake
 

Khazar lake

on

  • 2,564 views

وبلاگ مهندسی دریا

وبلاگ مهندسی دریا
kmsu.mihanblog.com

Statistics

Views

Total Views
2,564
Views on SlideShare
1,232
Embed Views
1,332

Actions

Likes
0
Downloads
54
Comments
0

4 Embeds 1,332

http://kmsu.mihanblog.com 1224
http://www.kmsu.mihanblog.com 106
http://www.mihanblog.com 1
http://webcache.googleusercontent.com 1

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Khazar lake Khazar lake Presentation Transcript

    • ‫مطالعه فیزیک دریای خزر‬
    • ‫درياي خزر‬ ‫اسامي خزر : درياي ديلم, مازندران، گيلن,‬ ‫خوانسيك)روس ها(, سيخاي)چيني ها(,‬ ‫كوچوك دنيز)ترك ها( , آلك دنيز)تاتارها(,‬ ‫طبرستان, كاسپين, خزر، ...‬ ‫درياي خزر بازمانده‌اي از اقيانوس كهن‬‫"ته‌تيس " يا به عبارتي خليج بازمانده‌اي از آن‬‫اقيانوس است. حدود 05 الي 06 ميليون سال‬‫پي ش اقيانوس ته‌تي س ب ه اقيانوس اطلس و‬‫آرام پيون د داده شد . سپس ب ه آرام ي بدليل‬‫حرك ت ص فحات قاره‌اي )پليت‌ها( در ابتدا‬‫ارتباط خود را ب ا اقيانوس آرام و س پس با‬‫اقيانوس اطل س قط ع نمود و تبدي ل ب ه يك‬ ‫منطقه آبي منزوي شد.‬
    • ‫موقعيت درياي خزر‬ ‫•يك درياچه لب شور در شمال‬ ‫شرقي اروپا و شمال غربي آسيا‬ ‫است. بزرگترين توده آبي است، كه‬ ‫در خشكي محصور است.‬ ‫• اين درياچه توسط 5 كشور‬ ‫محصور شده است. اگر بخواهيم از‬ ‫ساحل درياي خزر بصورت‬ ‫ساعتگرد سفر كنيم به ترتيب از اين‬ ‫كشورها عبور خواهيم كرد: ايران،‬ ‫آذربايجان، روسيه، قزاقستان،‬ ‫تركمنستان.‬ ‫•از جنوب و جنوب غربي به‬ ‫كوههاي البرز و قفقاز محدود مي‬ ‫شود.‬ ‫• از شمال و جنوب به ترتيب‬ ‫محدود به مدارهاي74 درجه و75‬
    • ‫تقسيمات فيزيكي درياي خزر‬ ‫مساحت درياي خزر از لحاظ فيزيكي به س ه قسمت تقريبا‬ ‫مساوي تقسيم مي‌شود: شمالي، مياني و جنوبي كه حجم‬ ‫آب موجود در اين مناطق بسيار متفاوت است.‬ ‫خزر شمال ي ك م عمق‌تري ن قس مت مي‌باش د بطوري كه‬ ‫ميانگين عمق آن 5 متر تخمين زده مي شود و مساحت آن‬ ‫حدود 92 % مس احت ك ل خزر اس ت. يعني حدود 24919‬ ‫كيلومترمربع. در حالي كه حجم آن كمتر از 1 درصد حجم كل‬ ‫خزر اس ت. حدود 02 درص د از مس احت ك ل خزر شمالي‬ ‫عمقي كمتر از 1 متر دارد .‬ ‫بخ ش ميان ي حدود 43% از مس احت ك ل را به خود‬ ‫اختص اص م ي دهد. مس احت بخ ش مياني 046811‬ ‫كيلومترمربع است.سهم حجم آب بخش مياني 33/9% . در‬ ‫مورد بخ ش ميان ي عمق ي در حدود 005 متر گزارش شده‬ ‫است.‬ ‫سومين بخ ش دري ا و ب ه عبارت ي بخ ش جنوب ي آ ن عميق‬ ‫تري ن قس مت درياس ت و گودال 5201 متري خزر, در اين‬
    • NC S
    • ‫مشخصات درياي خزر‬ ‫با توجه به اطلعات داده شده توسط ‪: Zoun‬‬ ‫• امتداد درياي خزردر راستاي شمالي-جنوبي 5221 كيلومتر مي‌باشد.‬‫• بزرگتري ن عرض آ ن از شرق ب ه غرب 434 كيلومت ر بوده و در شبه‬ ‫جزيره آبشوران عرض آن فقط 691 كيلومتر مي‌باشد.‬‫• عرض ميانگي ن خزر از غرب ت ا شرق 033 كيلومت ر و مس احت آن‬ ‫000634 كيلومترمربع و حجم آن 00077 كيلومتر مكعب مي‌باشد.‬‫• بيشترين ژرفاي درياي خزر 5201 متر و واقع در قسمت جنوبي درياي‬ ‫خزر است.‬ ‫• ميامنگين عمق 481 متر است.‬‫• 0855 كيلومترخط ساحلي دارد كه سهم ايران در حدود 009 كيلومتر‬‫است . ايران از اين نظر بعد از قزاقستان كه حدود 0061 كيلومتر خط‬ ‫ساحلي دارد در رتبه دوم قرار مي گيرد .‬‫• دماي آب خزر جنوبي در زمستان هرگز از 31 درجه سانتيگراد پايين‌تر‬‫نمي‌رود در حالي كه در قسمت شمالي دماي آب به صفر درجه يا‬ ‫حتي كمتر ميرسد.‬
    • ‫رودخانه هاي درياي خزر‬ ‫مجموع حوض ه آ بريز خزر 3/5 ميليون كيلومت ر مربع‬ ‫•‬ ‫اس ت . آب ورودي س اليانه به درياي خزر حدود 003‬ ‫كيلومتر مكعب است .‬ ‫بيش از 031 رودخانه به خزر مي‌ريزند كه فقط 8 تا از‬ ‫•‬ ‫آنها دلتا دارند )ولگا، سولك، سمور، كورا، اورال، ترك،‬ ‫اترك وسفيدرود(.‬ ‫در س احل ايران رودخان ه س فيدرود ب ا ميانگي ن آبدهي‬ ‫•‬ ‫حدود 4 كيلومت ر مكع ب در س ال بزرگت رين رودخانه‬ ‫محسوب مي‌شود.‬ ‫هيچ جريان دائمي در سواحل شرقي خزر وجود ندارد.‬ ‫•‬ ‫حدود 08% آب ورودي به درياي خزر از طريق رودخانه‬ ‫•‬ ‫ولگا واقع در كشور روسيه مي باشد.‬ ‫رودخان ه هاي مهم ي ك ه از قس مت شمال ي به درياي‬ ‫•‬ ‫خزر وارد م ي شون د ولگ ا، اورال و ژ م مي باشند . در‬ ‫حال ي ك ه اي ن رودخان ه ه ا حدود 58 درص د آبدهي‬ ‫رودخانه‌اي به دريا را تأمين مي‌كنند ولي رودخانه‌هاي‬ ‫منته ي ب ه خزر جنوب ي حدود 06 درص د بار رسوبي‬
    • ‫رودخانه هاي مهم‬ ‫خزر‬ ‫ولگا )342 كيلومترمكعب(‬ ‫•‬ ‫كورا )31 كيلومترمكعب(‬ ‫•‬ ‫ترك )8/5 كيلومترمكعب(‬ ‫•‬‫اورال )8/1 كيلومترمكعب(‬ ‫•‬ ‫سولك )4 كيلومترمكعب(‬ ‫•‬ ‫اين 5 رودخانه مجموعا‬ ‫حدود 09% آب شيرين‬ ‫ورودي به درياي خزر را‬ ‫تامين مي كنند.‬
    • ‫آب ورودي ساليانه به درياي خزر حدود 003 كيلومتر مكعب است كه در نمودار‬‫فوق مقدار ميانگين گيري شده از سال 0881 تا 0002 و حداقل و حداكثر آن‬ ‫نشان داده شده است.‬
    • ‫تركيبات و شوري آب درياي خزر‬ ‫درياي خزر در مقايسه با آبهاي مجاور خود؛ درياي سياه )81/5 در‬ ‫•‬ ‫هزار( کم نمک تر و نسبت به درياهاي آزوف )21در هزار( و آرال‬ ‫)01در هزار( شورتر است.‬‫آب درياي خزر از نظر تركيب شيميا يي از  نوع منيزيم، كلسيم، سولفات‬ ‫•‬ ‫ا ست و ميزان شوري‌ )نمك هاي  محلول در آب( آن 21 تا 31 گرم در‬ ‫ليتراست، يعني تقريبا سه برابركمتر از شوري آب درياهاي آزاد و‬ ‫اقيانوس ها.‬‫آب اين درياچه داراي ترکيبا ت شيميا يي مخصوص به خود و متفاوت با‬ ‫•‬ ‫ترکيب آب ديگر درياها و درياچه ها مي باشد .‬ ‫آب درياي خزر بدليل دارا بودن نمک هاي سولفات بويژه سولفات‬ ‫•‬ ‫سديم و سولفات منيزيم از جمله آب هاي تلخ مزه به حساب مي آيد.‬
    • ‫تغييرات شوري‬‫شوري آب درياي خزر هم بصورت منطقه و هم به صورت فصلي‬ ‫•‬ ‫تغيير مي كند.‬‫شيرينترين بخش آب درياي خزر مربوط به نواحي نزديك به مصب‬‫ن‬ ‫•‬‫ه‬‫رودخانة ولگ ا م ي باشد. شورتري ن بخش آ ن مربوط به خليج قره‬ ‫بغاز است.‬‫تغييرات زماني تغيير شوري نيز براثر تغييرات فصلي دبي رودخانه‬ ‫•‬‫ها ، يخ زدن و آب شدن قسمت شمالي خزر و تغييرميزان تبخير در‬ ‫فصول گرم و سرد مي باشد.‬
    • ‫نوسانات سطح آب‬ ‫س طح آ ب درياي خزر از س الي ب ه س ال ديگ ر تغييرم ي كن د اما‬ ‫•‬ ‫سطح آن حدود 82 متر پايينتر از سطح آبهاي آزاد است.‬ ‫ورود آب رودخانه‌اي به خزر، ورود آب زيرزميني، بارش بر روي‬ ‫•‬ ‫دري ا و تبخي ر از س طح دري ا و خروج آ ب ب ه خليج قره بغاز از‬ ‫مهمترين مؤلفه‌هاي بيلن آب خزر هستند.‬ ‫از آنجاي ي كه درياي خزر ب ه آبهاي آزاد راه ندارد و ني ز ب ه دليل‬ ‫•‬ ‫گس تردگي بس يار ك م آ ن در جه ت شرق ي- غرب ي، مقدار نوسان‬ ‫كشندي آ ن قاب ل توجه نيس ت. دامن ه آ ن 21-2 سانتيمتر و دورة‬ ‫آن21 ساعته مي‌باشد.‬ ‫در مدت 02 سال سطح آب درياي خزر حدود 5.2 متر بال آمده‬ ‫•‬ ‫اس ت ك ه اي ن باع ث زي ر آ ب رفت ن مس احتي حدود 708 كيلومتر‬ ‫مرب ع شده اس ت. حدود 09% از اي ن زمي ن هاي زي ر آ ب رفته‬ ‫مربوط به قسمتي در جنوب كشور آذربايجان )مناطقي به نامهاي‬ ‫‪ ( Netchala and Lenkoran‬است.‬‫تغيير فشار هوا نيز مي‌تواند سبب تغيير تراز آب درياي خزر شود .‬ ‫•‬ ‫هر ي ك ميل ي بار تغيي ر در فشار اتمس فري س بب ي ك تغيير يك‬
    • ‫دامنه نوسان تراز آب بر اثر وزش باد )‪ ( Storm Surge‬به 4/5 متر در‬ ‫•‬‫خزر شمالي مي‌رسد، مقدار آن در بخشهاي خزر مياني و جنوبي به‬ ‫ندرت از يك متر فراتر مي‌رود.‬‫س اخت س دهاي متعدد بر روي رودخانه‌هاي بزرگ ورودي به خزر‬ ‫•‬‫سبب افزايش مصرف آب براي كشاورزي و افزايش تبخير سطحي‬‫از درياچه سدها شده است. اهميت سدهاي ساخته شده بر روي‬‫ولگا به تنهايي به مراتب بيشتر از همه ديگر سدهاي ساخته شده بر‬‫روي رودخانه هاي ورودي به خزر است. مصرف آب در حوضة آبريز‬‫ولگ ا س بب كاه ش تراز آ ب درياي خزر ب ه اندازه 21 سانتيمتر‬ ‫مي‌گردد.‬‫تنها ورود حجم زياد آب ولگا در فصل بهار سبب تغيير شديد تراز آب‬ ‫•‬‫مي‌شود كه همچون موج از شمال به جنوب حركت مي‌كند و تراز‬‫آب خزر را تا 04 سانتيمتر بال مي ‌برد كه حداكثر آن در تابستان در‬‫ماههاي تير و مرداد روي مي‌دهد و در فصل يخبندان در زمستان به‬ ‫علت كاهش ورودي ولگا به همان اندازه تراز آب كاهش مي‌يابد.‬
    • ‫خليج‬ ‫در قربغاز‬‫شرق درياي خزر و در غرب كشور‬ ‫•‬‫تركمنستان خليجي به نام قربغاز قرار‬‫دارد كه به علت عمق بسياركم و قرار‬‫گرفت ن در منطق ه كويري نرخ تبخير‬‫بس يار بالي ي دارد و نق ش مهمي در‬ ‫توازن آب درياي خزر دارد.‬‫ماكزيم م عم ق آ ن ب ه 01 مت ر مي‬ ‫•‬ ‫رس د. مس احت آن حدود 00051‬ ‫كيلومت ر مرب ع )حدود 3% مساحت‬‫خزر( اس ت . يعن ي مربع ي به اضلع‬ ‫221/74 كيلومتر.‬
    • ‫سطح تراز اين خليج كم عمق 3 الي‬ ‫•‬ ‫4 مت ر از س طح تراز خزر پايين‌تر‬‫است و بدين دليل آب خزر به سمت‬‫اين خليج سرازير مي‌شود. اين خليج‬‫به طور مداوم مقداري از آب خزر را‬ ‫مي‌نوش د و اي ن آب در عوض‬‫بلفاص له تبخي ر مي‌شود. خليج قره‬‫بغاز بوسيله يك كانال باريك به خزر‬ ‫متصل است.‬ ‫در 0891 تركمنس تان بر روي دهانه‬ ‫•‬ ‫خليج قربغاز بند خاكي احداث كرد كه‬ ‫باعث شد آب آن پس از 3 سال كامل‬‫خشك شود و از طرفي باعث شد كه‬ ‫سطح آ ب درياي خزر ب ا سرعت‬
    • ‫خلي ج قره بغاز در ترازهاي بس يار پايي ن )53- مت ر( و بسيار بال‬ ‫•‬‫)صفرمتر( اث ر ناچيزي در نوس ان تراز آ ب دارد. در حالت اول‬‫ارتباط خليج قره بغاز با درياي خزر قطع خواهد شد و در حالت‬‫دوم همة گسترة ساحل شرقي جزيي از درياي خزر خواهد شد‬ ‫و رژيم تبخير همانند سواحل شرقي مي‌گردد.‬‫بيشترين غلظت نمك در خليج قره بغاز مشاهده مي‌شود. ميزان‬ ‫•‬‫تبخير سطحي روي اين خليج در حدود 0051 ميلي‌متر در سال‬ ‫است و بارش نيز از 07 ميلي‌متر در سال تجاوز نمي‌كند .‬‫در واقع شوري اين منطقه 003 تا 053 گرم بر ليت ر و يا حتي‬ ‫•‬‫بيشتر نيز مي رسد. بدون اين خليج شوري حال حاضر خزر بسيار‬‫بيشتر مي‌شد. مقادير عظيمي از مواد معدني به دليل تبخير بسيار‬ ‫زياد و رسوب‌گذاري در كف اين خليج مشاهده مي‌شود.‬‫در خلي ج قره بغاز دماي آ ب س طحي در تابس تان ت ا 04 درجه‬ ‫•‬
    • ‫جريانهاي درياي‬ ‫خزر‬ ‫منشأ جريان آب در درياي خزر‬ ‫1- جريان ناشي از ورود آب رودخان ه ‌اي كه در ليه سطحي اثرگذار است و سرعت آن كمتر از 01‬ ‫سانتيمتر بر ثانيه مي باشد .‬ ‫2- جريان ناشي از وزش باد كه در 05 متر اول ليه آب اهميت دارد و نقش مستقيم آن در ليه‬ ‫سطحي 0 تا 01 متر مي باشد و سرعت اين جريا ن ‌ها بسته به سرعت باد و مدت وزش آن از‬ ‫چند سانتيمتر بر ثانيه تا 05 سانتيمتر بر ثانيه متغير است .‬ ‫3- جريان ناشي از اختلف چگالي بخشهاي مختلف آب كه در ليه هاي عميق تر وجود دارد و‬ ‫معمو ل ً داراي سرعت پايين هستند .‬‫4- جريان ناشي از نيروي گرانش ماه و خورشيد ) نوسان ات كشندي ( : همانطور كه گفته شدبه دليل‬ ‫اينكه درياي خزر حوض ه ‌اي بسته است، مقدار جذر و مد آن قابل توجه نيست . دامنه آن 21-2‬
    • ‫دقيقا همانند جريان در خليج فارس در درياي خزر نيز جريان پاد ساعتگرد است‬ ‫•‬‫كه علت آن همان نيروي كوريوليس و نيروي تنشي وارد از طرف ساحل بر آب‬ ‫مي باشد.‬‫به علت شكل ناهموار بستر و نيز وارد شدن خشكي به دريا در ساحل غربي‬ ‫•‬‫دريا )كشور آذربايجان( چرخش آب در درياي خزر به سه ناحيه در سه منطقه‬ ‫خزر تقسيم مي شود.‬‫جريانهاي س طحي در خزرميان ي و جنوب ي ي ك س يركوليشن در آب خزر ايجاد‬ ‫•‬‫مي‌كند. در خزر شمالي رژيم جريان، بوسيله آب ورودي رودخانه ‌ها و همچنين‬ ‫بادها تعيين مي‌شود.‬ ‫در بخش شمالي، جريان از رودخانه ولگا در طول سواحل غربي خزر به سمت‬ ‫•‬ ‫جنوب همواره امتداد دارد.‬ ‫جريان اصلي ولگا در طول سواحل غربي به سمت جنوب آمده و در بخش‬ ‫•‬ ‫شمال جزيره آبشوران به سمت شرق مي چرخد و به جرياني كه در سواحل‬ ‫شرقي خزر در حال حركت به سمت شمال است مي‌پيوندد و يك جريان دوراني‬ ‫بزرگ را خلف حركت عقربه هاي ساعت شكل مي‌دهد.‬ ‫ادامه جريان اصلي به جنوب خزر رسيده و از آنجا به شرق منحرف مي‌شود‬ ‫•‬ ‫بدون آنكه از قسمت هاي كم عمق سواحل شرقي عبور كند و جريان‬ ‫پادساعتگرد بزرگي را در جنوب بوجود مي‌آورد.‬
    • ‫فراجوشي در درياي خزر‬ ‫در اث ر وزش بادهاي شمال‌غربي در‬ ‫سواحل شرق ي )سواحل‬ ‫قزاقستان( پديدة ‪ upwelling‬رخ‬ ‫مي‌دهد . قدرت اين ‪ upwelling‬به‬ ‫اندازه‌اي اس ت ك ه باع ث حركت‬ ‫عمودي آ ب تاعمق 051 متري‬ ‫مي‌شود . اين جريان عمودي در‬ ‫حدود 0/20 تا 0/50 سانتيمتر بر‬ ‫ثاني ه اس ت. متأس فانه اي ن تنها‬ ‫جريان عمودي آ‌ب موجود در‬ ‫درياي‌خزر است.‬
    • ‫جزاير درياي‬ ‫خزر‬‫• در درياي خزر تعدادي جزيره وجود دارد ك ه مس احت ك ل آنه ا حدود 0002 كيلومت ر مربع‬‫است؛ مساحت جزاير خزر شمالي 3181، خزر مياني 17 و خزر جنوبي 561 كيلومتر مربع‬‫مي‌باشد. جزاير اغلب كوچك بوده و نزديك به ساحل واقع هستند. بزرگترين جزيره در درياي‬‫خزر جزيره چچن با مساحت 221 كيلومتر مربع است )مربعي به ضلع 11 كيلومتر ( كه در‬‫بخش غرب ي خزر شمالي قرار دارد. و جزيره آشوراده در دهانه خلي ج گرگان تنها جزيره‬‫بزرگ ناحيه ساحلي ايران است، گرچه با افزايش تراز آب درياي خزر انتهاي شبه جزيره ميان‬
    • ‫آب و هواي خزر‬ ‫در بيشت ر اوقات س ال )از نيم ه شهريور ت ا اواخر‬‫فروردي ن( ميانگي ن دماي هوا بر روي دري ا بيشتر از‬‫ساحل است و تنها در نيمه دوم بهار و تابستان است‬ ‫كه اي ن حال ت برعك س مي‌شود. سردترين زمان بر‬‫روي نواحي جنوب غربي و مركزي درياي خزر ماه‬ ‫بهمن است.‬‫در ماه‌هاي زمستان در بخش عميق جنوب درياي‬ ‫•‬‫خزر دماي هوا نسبتا‌ بال است كه با دماي بالي آب در‬‫اين ناحيه تطابق دارد. ظرفيت گرمايي ويژه بالي آب‬‫سبب مي‌شود كه در اين ناحيه توده‌هاي هواي عبوري‬ ‫از شمال گرماي اضاف ي را درياف ت كنند. سواحل‬‫شرقي سردتر از سواحل غربي است، چون سواحل‬‫شرق ي توس ط ناحي ه گس ترده نيم ه بيابان ي ب ا آب و‬‫هواي قاره‌اي محصور شده كه سبب سرد شدن ناحيه‬‫مي‌گردد. شمال درياي خزر در زمستان پوشيده از يخ‬‫اس ت، بنابراي ن س رد شدن هواي روي آ ن را تشديد‬ ‫مي‌كند.‬‫• رطوبت نسبي هوا از جنوب به شمال در داخل دريا و‬‫از شرق به غرب در نواحي ساحلي افزايش مي‌يابد.‬‫رطوبت نسبي از ساحل به طرف دريا نيز داراي روند‬
    • ‫آب و هواي خزر‬ ‫در سواحل درياي خزر اغلب بارش در ماه هاي‬ ‫•‬ ‫سرد سال )آبان- فروردين( رخ مي‌دهد. گرچه در‬ ‫سواحل شمالي و جنوب غربي شرايط قاره‌اي‬ ‫حكمفرما است و روند بارش سالنه به ماه‌هاي گرم‬ ‫متمايل است.‬‫در سواحل درياي خزر ميزان بارش باران بر‬ ‫•‬‫بارش برف غلبه دارد. بارش برف در محدوده زماني‬‫مه ر- آبان و اس فند- فروردي ن ني ز ممك ن است روي‬‫دهد. فراوان ي بارش برف در بيشتر بخش‌هاي‬ ‫سواحل درياي خزر كمت ر از %5 اس ت و تنها در‬‫سواحل شمالي آن %02 تا 41 افزايش مي‌يابد. در‬‫اس فند ماه در بخ ش شمال ي درياي خزر فراواني‬‫بارش برف %05-04 ، در بخش شمال غربي خزر‬‫ميان ي % 72-02 و در س واحل جنوب ي %8 است.‬‫همچنين اين روند كاهنده ميزان بارش برف از شمال‬‫به جنوب در سواحل شرقي درياي خزر نيز مشاهده‬ ‫مي‌شود.‬‫• بارش بر روي درياي خزر بس يار ناهمگ ن است و از‬
    • ‫• درياي خزر از كانالهاي ايجاد شده از طريق‬ ‫رودخانه‌هاي ولگا، دنپر و دن به درياهاي سياه و سفيد‬‫وبالتيك متصل است. اگر چه از نظر تاريخي خزر را دريا‬ ‫)‪ (see‬مي‌نامن د؛ ول ي اكث ر زمين‌شناس ان آن را‬ ‫درياچه)‪ (Lake‬مي‌دانند . اهميت اين مطلب به مسائل‬ ‫سياسي بر ميگردد. طبق قوانين بين الملل حريم آبي‬ ‫براي درياهاي آزاد براي هر كشور ساحلي با سهم هر‬ ‫كشور از مناب ع ي ك درياچ ة مشترك متفاوت است.‬ ‫اختلف فعلي كشورهاي ساحلي خزر، بر سر سهمشان‬ ‫از خزر از زمان فروپاش ي شوروي سابق ايجاد شد.‬ ‫كشورهاي تازه استقلل يافته و روسيه معتقدند كه كل‬ ‫درياي خزر بايد بين 5 كشور تقسيم شود، در حالي كه‬ ‫ايران معتق د اس ت، س هم شوروي س ابق باي د بين‬ ‫كشورهاي تازه استقلل يافته و روسيه تقسيم شود و‬ ‫سهم ايران كما في سابق باقي بماند.‬‫• كارشناس ان بخ ش انرژ ي ايالت متح د آمريك ا تخمين‬‫مي‌زنند كه ذخاير نفتي درياي خزر شامل دويست بيليون‬ ‫بشكه )يعني حدود 61% ذخاير جهاني( مي‌باشد.‬