សៀវភៅណែនាំសម្រាប់អ្នកស្វែងរកការងារធ្វើ
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Like this? Share it with your network

Share
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
1,487
On Slideshare
1,481
From Embeds
6
Number of Embeds
2

Actions

Shares
Downloads
7
Comments
0
Likes
0

Embeds 6

http://khmer-mhanokor.blogspot.com 4
http://www.blogger.com 2

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង មាតក ទ.ជ.ម.ក ទំព័រ មាិ ......................................................................................... i ត អរម�កថ .................................................................................... iii េសចក�េផ�ីម ................................................................................ ១ ី ែផ�កទ១: ករយល់ដឹងនូវកិច�ករែដលេលកអកធា�ប់បានបំេពញព .................. ៣ � ី ែផ�កទ២: ករយល់ដឹងអំពីសម�ភាព និងជំនាញប់ សខ .................................. ៥ ត រ ី • មូលដ�ន្រគឹះៃនសមត�(ជំនាជគន�ឹះនា) .................. ៦  • ស �ៃដករងរែដលេលកអ�កសេ្ ............................. ១៤ • ករែណនាំខ� ................................................................. ១៦ ែផ�កទ៣: ករយល់ដឹងអំព្របភពព័ត៌មនិងវិធីស�ស�ក�ុងករែស�ង ី ករងរេធ ................................................................................ ២៨ • ទីផ្សោរករងរែដលបានេធ�ីករផ ............................ ២៨ • ទផ្សោរករងរែដលមិនបានេធ�ីករផ ........................ ៣២ ី • ករ្រសវ្រជាវព័ត៌មានរកក (Researching) ............. ៣៥ • ព័ត៌មានែដល្រត�វេធ�ីករ្រស ...................................... ៣៦ • ្របភពព័ត៌មានែដល្រត�វេធ�ីករ្រ .............................. ៣៧ • ករេធ�ីបទសា�ស ........................................................ ៣៨ ម • ករែណនាំអំពីករេធ�ីបទសមា ...................................... ៤០ • លក�ណៈសម្បត�ិែដលនិេយាជកចង់ .............................. ៤៧ i
  • 2. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែផ�កទី៤: កសេ្រមចចិត ......................................................................... ៥០ • សហ្រគិនភ ................................................................ ៥៤ • ទឹកចិត�ក�ុងករែស�ងរកករងរេ ......................................... ៥៨ • េគាលគំនិតសំខន់ៗក�ុងករេរៀបចំអ..............................៦១ • េគាលគំនិតសំខៗស្រមាប់ែស�ងរកករងរ ..................... ៦២ • • • ករទទួលស�ប្រតប��ប់ករស .................................. ៦៣ � វិធីស�ស�ក�ុងករន ប�ូរអរម�ណ៍ពសមា�ធ .................... ៧៣ ី ជំនួយក�ុងករែស�ងរកករងរេ .......................................... ៨១ • េតីេលកអកកំពុងរុញ្រចនករងរឱយេទឆា�យែមនែដរ ្ ឬេទ? ......................................................................... ៨៧ • េសចក�ីសង្ឃឹ (េទះបីជាេលកអ�កពុំទន់មានករងរ េធីក៏េដ) ................................................................... ៩៨ � • ករងរដំប .............................................................. ១០៣ ទីភ�ក់ងរជាតិមុខ និងករង ............................................... ១១១ ា ii
  • 3. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក អរម�ក ទីភ�ក់ងរជាតិមុខ និងករង(ទ.ជ.ម.ក) ៃនគណៈកមា�ធិករជាតិបណ ា បណ�លមានេសចក�ីេសមនស្សរ ក�ុងករប�ញ និងដក់ជូនឱ្យេ្របី្រប ា ង េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ជាភាសែ ែដល បាែ្របស្រម ឱ្យ្រសបេទតមបរិបទៃន្របេទសកម�ុជា។ េសៀវេភែ បានេធ�ីកបកែ្រប និង ែ្របស្រមពីេសៀវេភ Minute Guide for Young Job Seekers របស់អង�ករពល កម�អន�រជាិ (ILO) ែដលឧបត�ម�ករេបាះពុម�ផ្សព�ផ្សោយេ្រកមគេ្រមាងក ត ា ្របេទសហ�ីលីពីន េសៀវេភែណនាំស្រមប់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីជាភាសែខ�រ បានេរៀបចំេឡីងេដយ.ជ.ម.ក េ្រកកិច�សហក និងករជួយឧបត�ម�គាំ្រទទំងែ បេច�កេទស និងហិរ��វ ត�ុពីសំណ ាកអង�ក ILO ។ េគាលបំណងៃករបកែ្របស្រម េសៀវេភែណនេនះ គឺេដីម្ជួយដល់អ�កែស�ងរកករងរេធយល់ដឹងពីវិធីស�ស�េផ្សង ប ម គ�ក�ុងករែស�ងរកករងរេធ�ី និងផ�ល់ដល់ពួកេគនូវគន�ឹះក�ុងករេធ�ីបទសា�សន ា ករងរជាេដីម េសៀវេភែណនេនះ គឺជាមគ�ុេទ�សក៍ែដលជួយដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីេន ករែស�ងរកករងរែដល្រត�វនឹងបុគ�លិកលក�ណៈ ជំនាញ សមត�ភាព និងបំ របស់ពួកេគ។ ម្យោ៉ងវិញេទៀត េសៀវេភែណនាំេនះនឹងបង�ញដល់អ�កែស�ងរកករង ក�ុងករេរៀបចំខ�ួនេនេពលេធ�ីបទសមា�សន៍ករងរ សរេសរ្របវត�ិរូ និងេរៀបចំ � លិខិតអមជាេដីម។ ក៏ប៉ុែន� ្របសិនេបីជា្របេភទអកែស�ងរកករងរេធ�ីថ�ីេនាះ េនះនឹងជួយបេង�ីនសមត�ភាពជំនាញរបស់ពួកេគក�ុងែស�ងរកករងរ េហីយ ទ.ជ.ម.ក iii
  • 4. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក រង់ចំជួយអ�កទំងេនាះជានិច�តមរយៈករផ�ល់េសវករងរ និងព័ត៌មាន េដយឥតគិតៃថ� េលីសពីេនះេទេទៀត រជរដ�ភិ កម�ុជា ែដលមសេម�ចអគ�មហេសនាប េតេជ ហ៊ុន ែសន ជា្របមុខដឹកនាំ យគតិបណ�ិតដ៏ខ�ង ដ៏ឈ�សៃវ និង្របកបេដ បាននឹកំពុងេផ ា�តករយកចិត�ទុកដក់ជាខ�ំងក�ុងករអភិវឌ្ឍវិ ដូចែដល បានរំេលចេនក�ុ “យុទ�ស�ស�ចតុេក” េដីម្ប កំេណីន ករងរ សមធម៌ ន ្របសិទ�ភ េនកម�ុជាដំណាក់ក២ ្រពមទំងក� “ែផនករយុទ�ស�ស�អភិវឌ្ ជាតិប�ុប្បន�កម�ឆា២០០៩ -២០១៣។ ្រសបតមស�រតីេនះ រជរដ ច  បា កំណត់យា៉ងច្បោស់ថា ករទទួលបានករងេធ�ីរបស់្របជាពលរដ�ជាកត រ ក�ុងករបេង�ីនក្រមិតជីវ និងកត់បន�យភាព្រក ្រពមទំងបេង�ីន្របសិទ�ភាព កិច�ជ ាិទំងមូ ត េដីម្បីជាឧបករណ៍មួយក�ុងករចូលរួមចំែណកអនុវត�េគាលនេយាបា េនះ រជរដ�ភិបាលបានបេង�.ជ.ម.ក េនក�ុងឆា២០០៩ តមរយះអនុ្រកឹត្យេ ៦៧ អន្រ.បក ចុះៃថ�ទ២៧ ែខេមស ឆា២០០៩ ស�ិតេនេ្រ ី គណៈកមា�ធិក ជាតិបណ�ុះបណា ែដលមានឯកឧត�មបណ�ិតសភាច សុខ អ ឧបនាយករដ ម�ន�ី រដ�ម�ន�ទទួលបន�ុកទស�ីករគណៈរដ�ម�ន� ជា្រប។ ទ.ជ.ម.ក មានតួនា និង ី ី ភារកិច�ក�ុងករផ�េសវករ និងព័ត៌មានទីផ្សោរករងរ្របកបេដ និង ្របសិទ�ភាពខ� ជូនដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ី និេយាជក អ�កផ�ល់ករអប់រំប បណ ា�លអ�កេរៀបចំេគាលនេយាបាយនិងែផន និងសធារណជនទូេ េន្រពះ ណាច្រកកម�។ iv
  • 5. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក បែន�មេលីេនះេនក�ុងឆា២០១០ ទ.ជ.ម.ក ្រត�វបានរជរដ�ភិបាលផ�ល់ភា បែន�ម ជាអង�ភាពស�ិតិែដលបានចត់តំងៃន្របព័ន�ស�ិតិជាតិ ែដលទទួលបន�ុក ្របមូល ចង្រកង និងផ្សព�ផ្សោយព័ត៌មានទីផ្សោរករងរ ្រពមទំងអភិវឌ្ឍ ទផ្សោរករងរជាសធារណៈេនកែន�ងមួយងយ្រស�លតម្របព័ន ី ឬក�ុង ទ្រមង់ជា្រក េដីម្បីបង�លក�ណៈងយ្រស�លក�ុងករទទួលបាននូវេស និងព័ត៌មា ទផ្សោរករងរមូលដ�ន .ជ.ម.ក បា បេង�ីតនូវមជ្ឈមណ�លករងរេនក�  ី ធានីភ�ំេពញ េខត�បាត់ដំបង េសៀមរប និងក េ្រកមគេ្រមាងឧបត�ម�ស�ីពីករប មជ្ឈមណ�លករងរតមតំបន់របស់អង ILO។ ្រពមទំងបានបេង�ីតេសវតម្ អុីនេធីរណិតែដលមានេគហទំព័រេឈ� www.nea.gov.kh ។ ន េពលអនាគ ទ.ជ. U U ម.ក នឹងបេង�ីតមជ្មណ�លករងឱ្យបានទូទំងរ-េខត�េនក�ុង្ររជាណា កម�ុជេដីម្បីាំយកេសវឱ្យកខិតជិត្របជាពលរដ�េនតមមូល ន តងនា ទ.ជ.ម.ក ខ�ុំសូមែថ�ងអំណរគុណយា៉ង្រជាលេ្រជចំេពះេ Carmela I. Torres អ�កជំនាញជាន់ខ�ស់ែផ�កជំនាញ និងលទ�ភាពករងរ ល័យអនុតំបន់ស្រមាប់អសុីបូព៌របស់អង ILO េលក នួន ឫទ�ី អ�កពិេ្រគាះេ បល់ថ�ក់ជាតិនិងមន�ីដៃទេទៀតក�ុងករជួយឧបត�ម�គាំ្រទដល់ករែ្ “េសៀវេភ ា � ” ែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង េនះ ឱ្យេលចជារូបរេឡីង។េឆ��តក�ុង ង េនះ ខ�ុំសូមែថ�ងនូវករេកតសរេសីរ និងវយតៃម�ខ�ស់ចំេពះថា�ក់ដឹកនាំ និង .ជ. ម.ក ែដលបានខិតខំ្របឹងែ្របងែ្របស និងេបាះពុម�ផ្សោយេសៀវេភែណនា ។ ជាទីប��ប ខ�ុំមានជំេនឿា៉ងមុតម េសៀវេភែណនាំេនះនឹងក�យជាមូល យ v
  • 6. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក គន�ឹះដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីក�ុងករពិចរណា និងែស�ងយល់ឱ្យកន់ែត្របេ ក�ុងករេរៀបចំខ�ួនេដីម្បីែស�ងែស�ងរកករងរេ េសៀវេភែណនេនះ នឹង្រត�វបដក ផ្សោយេនេលីទំព័ររបស់ ទ.ជ.ម.ក ែដលមានេឈ www.nea.gov.kh ផងែដរ។ នាយកករិយាល័យអង�ករពលកម�អន� ្របធានទីភា�ក់ងរជាតិម និងករង ្របចំ្របេទ កម�ុជ និងឡា Jiyuan Wang ហុង េជឿន ទីភ�ក់ងរជាតិមុខ និងករង ា ា� រជធានីភ�ំេពញ កក�ដ ឆ២០១១ vi
  • 7. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េសចក�េផ�ម ី េនេីសកលេលកនាេពលបច�ុប្ប ល មានយុវជ យុវនារ និង និសិ្សតែដលេទីបប��ប់ករសិក្សោជាេ្រចី កំពុងែស�ងរកករងេធ�ី។ ក ែស�ងរកករងេធ�ី គជាទពេសធនេនក�ុងឆជីវ ិតករងរ និងជាដំណា ឺ ិ អន�រកល ចំេពះនិសិ្សត េទីបប��ប់ករសិក អ�កមិនធ�ប់ចូលសេរៀន ា ា ពីមុន ឬអ�កគ�នករងរេ ខណៈេពលែដលខងមុខនឹងទទួលបានករងរេធ�ី ជាមួយនឹកទទួលបា្របាក់ឈ�ួ េបៀវត្សែដលេកីតេចញព “កំលំងេញី ឈមរបសខ�ួន” នងករខិតខំពុះពរនូវរល់ករលំបាកទំងឡាយ េដី ិ រកភាព្រតចះ្រតចង់នាៃថ�។ ករសេ្រមចចិក�ុងករចប់យកអជីព ែស�ងរកករងរេធ ឬក ្របកបរបរអជីវកណមួយ ត្រម�ឱ្យមានករេរៀបចំែផ រចនាសម�័ន ដំេណីរ ក្របតិបតិ�ឱ្យបានច្បោស់លស់ ក និងករសេ្រមចចិត�ែដផ� ល ្រសឡទំង្រស េទនឹងករចក់េឆា�តផ្សងសំណាងេដយអ្រស ៃចដន្យ សំណាងអ�កសេ្រមចេលីេជាគវសនារបស់ េទវិ។ ករែស�ងរកករេធ�ីបានបេ�ីតជាភពស�ុគស�ញេនក�ុងអ ង ា ែដលជាឧបសគ�រំងស�ះេនក�ុងកិច�ខិតខំ្របឹង េទះបីជយ េនះក�ី េនះគជ ា ឺ ដំណាក់កលដ៏មានអត�ន័យបំផុតរបស់មនុស្ស្រគប់រូប ក�ុងករឈន បាននូវវត�ុបំណងក�ុងឆាកជីវិ េយីងអចជំនះនូវរល់ករល និងទទួលបា េជាគជ័ ្របសិនេបេយីងមានទឹកចិត�មុះមុ មានែផនករច្បោស និងមា ចំេណះេធ�ី្រគប់្រគាន់េ 1
  • 8. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េយីងែតងមានចម�ល់ថា េហតុអ�ីបានជាអ�កែស�ងរកករងរេធ�ីម បានករងរេធ�ី េនេពលមានព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកជាេ្រចីនបាន ផ្សោយតម្របព័ន�ផ្សព�ផ្សោយ និងតមរយៈអន�របុគ�ល ្រស និេយាជកជាេ្រចីនបានផ្សព�ផ្សោយព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកស្រម ឬ សហ្រគាសរបស់ខ�ួន។ ស�នភាពទំងអស់េនបានបង�ញឱ្យេឃី ះ ករងរេធ�ីពុំែមនមានន័យថាកង�ះករងរេនាះេទ អចបណា�លមក ជំនាញមិនទន់បន្សុីគា�ឱ្យបានេពលេលញ កង�ះខតលំហូរព័ត៌មានស�ីអ ករេនេលីទីផ្សោរករងរ និងភាពមិនទន់សុីចង�ក់ និងក្រមិ លក�ណៈសម្បត�របស់អ�កែស�ងរកករងរេធ េនេឡី។ ក�ុងេគាលបំណងបេង�ីនករចូលរួមេនេលីទីផ្សោរករងរពីស ព័ន�សំខន់ៗ និង ជួយស្រម�លដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ ទីភ�ក់ងរជាតិមុខ ា នងករង (ទ.ជ.ម.ក) បានចង្រកងេសៀវេភែណនាំេនះ េដីម្បី មូលដ�  ិ គន�ឹះក�ុងករពិចរណាអំពីលកខណ�នងវិធីស�ស�ក�ុងករែស�ងរកករងរ � ិ ្រសបេទនឹងបុគ�លភាព ជំនាញ សមត�ភាព និងចំណង់របស់ខ�ួន។ េល ទទួលបាននូវចំេណះដឹងពីេសៀវេភែណនាំេនះ ឬេសៀវេភែណនាំជាេ្រ ែដលេរៀបចំចង្រកេឡីងេដ ទ.ជ.ម.ក។ ទ.ជ.ម.ក សូមជូនពរដល់បណា�អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីទំងអស់ឱ្ រ បានេជាគជ័យេលីល់ករលំបាកទំងឡាយេនក�ុងករែស�ងរកករង ី ា ក�ុងេនាះទភ�ក់ងរជាតិមុខរបរ និងកែតងែតេនជាមួយេលកអ�កជាប់ជ តមរយៈករផ�ល់េសវករងរ និងព័ត៌មានទីផ្សោរករងរេដ(សូម អនទំព័រខងេ្)។ 2
  • 9. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែផ�កទី១ ករយល់ដឹងនូវកិច�ករែេលអ�ក ធ�ប់បានបំេពីមុន ា ករេលីកេឡីងអំពអតីតកលរបសខ�ួន្របក េដយភាពអង់អច និងេជឿជាក ណាស មានសរៈសំខ ជាពិេសេនក�ុងករណីេលកអ�កបាន សិក្សោតំងពីកុមាឬគ�នករងរេ រួមមាន ា • គូសប�ក់ពីមូលេហតុែដលនាំឱ្យេអ�កឈប់សិក្ស េល � អ�ក្រត�វមានេស�ះ្រតចំេពខ�ួនឯង ែដលជាេហតុផ ែតមួយ គត់នាំឱ្យេអ�កមានភេស�ះ្រតង់ជាមួយអ�ក។ • រះរកនូវវធីស�ស�ក�ុងករពន្យល់ អ ិ ិ ដៃទ តមរយៈក អតីតកលរបសខ�ួនដល់អ�ក េរៀបចំជាអត�បសេង�ប េដយក�ុងេនាះ្រ ប�ក់ឱ្បាច្បោលស់អពីមូលេហតុពក់ព័ននា ករចំណ � េពលេវលរបសេលអ�កយ៉ងដូចេម� ា និងមូលេហតុែដលនាំឱ េលអ�កសេ្រមចចិត�ែស�ងរកករងរេ ។ • េលកអ�ក្រត�វចងអត�បទសេង�បែដលខ�ួនបានេរៀបចំឱ្យ ច្បោស់លស េធីករហនិយាេនមុខ��ក់ ែដលអនុ�តឱ្ � � េលអ�កអចនិយក�ុងរេបៀបសម� និង្របកបេដភាពេជ ជាក់។ ជាមួយនឹងករ និយាយេ្រចីនដងេ េលអ�កនឹងអ េធ�ីកេរៀបរបអំពីចំណុចសំខន់ៗេនក� អត�បទសេង�បរបស់ខ�ួន ្របកបេដយភាពងយ្ 3
  • 10. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ឧទា ហរ:  ខ�ុំឈប់េរៀនតំងពីេក�េ្រពះ្រក�ម្រគ�សរភា្រក្រក េដយសរ្រ ្រគ�សរខ�ុំមមានលទ�ភផ�ត់ផ�ង់ដល់ករសិក របស់ខុំ� េហតុដូេច�ះេហីយេទីបខ�ុំសេ្រមចចិតេធី�ក ែដលអចម លទ�ភាសន្សំ្របេដីម្បបន�សិក្េទៃថ�មុខ  បនា�ប់ពបាប��ប់ករសិក ខ�ុំបាជួយ្រក�្រគ�សក�ុងករ្រប របរអជីវកម ក៏ប៉ុែន�ឥឡូវេនះខ�ុំគិតថដល់េពលេវលែដខ�ុំ្រត� ែស�ងរកករងរេធ�ីស្រ ខ�ួនឯងវ ិញម�ង។  ខ�ុំបានប��ប់ករសិកពីឆ�ំមុ ក៏ប៉ុែន�វមានករបាណាស ា ក�ុងករែស�ងរកករងរេ េទះបីជាខ�ុំបានខិតខំ្របឹងែ្រប ក៏េដ បច�ុប្បន�េន ខ�ុំបានបំេពញករងរក�ុងនាមជាបុគ�លិក ចត�។ ិ សូមេលកអ�ក្រអត�បទសេង�បស�អំពីអតីតកលរបសខ�ួន (រួមមា ី មូលេហតុែដលនាំឱ្យេអ�កប��ប់ករសិក ឬឈប់ពីករងរមជាេដី)។ ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. 4
  • 11. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែផ�កទី២ កយល់ដឹងអំពីសមត�ភាព និងជំនរបស់ខ�ន ួ េលអ�ក្រត�យល់ដឹងអំពីសមត�ភាព និ ជំនាញរបស់ខ�ួនឱ្យច្បោលស េដីម្បីង ្រស�លក�ុងកែណនាំខ�ួនេទក អ�កដៃទ និងនិេយ ជកែដលមានត្រម�វករកមា�ំងព នងជំនា ិ រួមមាន៖ • ជំនា េទពេកសល សមត�ភា និងភាបុិន្របប់ៈ េតីកិច�ករែប ណាខ�ះែដលេលអ�កអចេធីេទបា? េតីេលកអ�កមានសមត� អ�ីខ�ះ? • ចំណង់ចំណូលចត� ករេពញចិត កេលីកទឹកចត� នងគុណតៃម�ៈ េតីកត ិ ិ ិ អី�ែដលនាំឱ្យេលកខិតខំ្របឹងែ្របំេពញករងអស់ពីសមត�ភា? េតីមាកតជ្រម�ញអ�ីខ�? • េគាលបំណ ក�ី្រសៃ និងមហច�ិត េតីេលអ�កមានបំណ្របថា� ា ិ ខ�ះេនក�ុងឆាកជីវិ? េតីេលអ�កចង់ក�យខ�ួនេទជាែដរេនៃថ�អ គត? េតីេលអ�កចូលចិត�េ ធីអី�ខ�ះ? េតីេលអ�កចង់សេ្រមចអី�ខ�? � • លក�ណៈសម្បត�ិបន្សុី (សំេដេទេលីលក�ខណ�កែដលចង់បា) េតីករងរ្របណខ�ះែដលសកសមស្រមាេលអ�ក? េតីបរស� ិ� ិ ករងរែបបណាែដលនាំឱ្យេ អ�ករីករយនឹបេ្រមីករ ? 5
  • 12. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក មូលដ�ន្រគឹះៃនសមត� (ជំនាញគន�ឹះនា)  មូលដ�ន្រគឹះៃនសមត� គឺ ជ “ជំនាញមិនែមនបេច�កេទ រួមមានចំេណះវិជា  និងឥរយាបែដលមនុស្ស្រគប់្រត�វកក�ុងករបំេពកង និង េនក�ុងសង�ម ិ ទំងមូ េហីយ្រត�វបានចត់ទុកថាជាសមត�ភាពែដលេនជាប់ និង មិនស�ិតេ្រកមកំណត់របស់្រក�មហ៊ុនេនាះេឡ ”។ [ េតីេលអ�កមានសមត�ភាពទ ២០ ចំណុច ដូចែដលមានេរៀបរប់ខងេ េនះែដរឬេទ? ១. កទទួល និងកេឆី�យតប ( ទំនាក់ទំនអន�របុគ�ល) េនកែន�ងករ (កទទួល កេឆី�យតបនឹងសកម�ភាពេនក� កទំនាក់ទំន ទំងក និយាយស� និងករសរេស ) ២. ករបំេពកងជាមួយអ�ដៃទ (កបេងី�តនូវទំនាក់ទំនង និ ករចូ រួមចំែណកេនក�ុសកម�ភាករងរេផ្េនកែន�ងេធី�ក) ៣. ករបងអំពីគុណតៃម�ករង (កបង�អំពីគុណតៃម� និង្រក សីលធម៌) ៤. ករអនុវតនូវែបបបទករងេគហកិច� (រួមមា ករបំេពករងរមា នរន៍�ភា) ិ ៥. កចូលរួមេនក�ុងកទំនាក់ទំនងេនកែន�ងេធី� កបកែ្រ (ក្របមូឯកស នងក្របមូនូវព័ត៌មាែដលេឆី�យតបេទឹកទំនាក ិ ន ទំនងេនកែន�ងេធី�ក) ៦. ករងរជា្ (ករកំណត់អំពតួនាទ នងករទទួលខុស្រតរបស់សម ិ ជិកក�ុង្រក�) 6
  • 13. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ៧. ្របកបេដវ ិជា�ជីវនិយម (េលីកកម�ស់ក�ុងករអភិវឌ្ឍ និងករវិវឌ្ឍ ក�ុងអជី) ៨. ករអនុវតនូវនីតិវធីស�ីពីសុវត�ិភា ិ និងសុខភាក�ុងករបំេពញករ (ក្របតិបត�ករងរតបទប្ប��ត�ិែដលបានកំណត់ ពក់ព័ន � នឹងប�សុវត�ិភា និងសុខភាពេនកែនេធ�ីក) ៩. ភាពជាអ�កដឹកនំ ក�ុទំនាក់ទំនងេនកែនេធ�ក (ដឹ ា ី កនាំក�ុងក ផ្សព�ផ្ និងកពិភាកព័ត៌មា និងប�េផ្សងៗេកែន�ងករង) � ១០. ករដឹកនាំ្រករង (រួមមាកបេង�ីត្រក�ករង នង ែបបបទក�ុង ិ ករបំេពញករងររបស់សមាជិកម) ១១. ជំនាក�ុងកចរច (ក្របមូលព័ត៌មានេធ�មូលដ�ន្រគឹះក�ុង  ចរចេដីម្បីទទួលបលទ�ផលជាទីគាប់ចិ និងចូលរួមេនក�ុងក ចរច) ១២. ករេដះ្រសយប�� ( រួមមាករអនុវតនូវវធីស�សក�ុងក ិ េដះ្រសយ នងករែស�ងរក្របៃនប�) � ិ ១៣. ករេ្្របាស់នូវទស្សគណតស�ស និងបេច�កេទស (រួមមា រ ិ ករេ្របី្បាស់នូវ្រទឹស�ីវិទ្យោស�ស�ពិតក�ុងករ រ នងក ិ េដះ្រសយ) ១៤. ករេ្្របាស់នបេច�កវ ិទ្ពក់ព័ន រ (េធ�ីកេ្រជីសេរី និងកេ្រប ្របាស់នបេច�កវ ិទ្យោសម្ េដីម្បីស្រម�លដល់ដំេណីរករងរ ល�្របេសី) ១៥. ករេ្របី្នូវជំនាញទំនាក់ទំ រ (េឆ�ីយតបេទនឹងត្រម�វករ ែស�ងរបស់អតិថិជនទំងក�ុងនិងេ្្រក�មហ៊ុ កេធីបទសម�សន � ា 7
  • 14. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករជួស្រម�ដល់ករពិភាក្សោជា្រក�ម ចូលរួមចំែណកេន ិ ក�ុងកបេង�ីតវធីស�សទំនាក់ទំន) ១៦. ករអភិវឌ្ឍ្រក�មសមាជិ (ករកំណត់អំពត្រម�វករបស់្រក� និង សមាជិកនឹងស្រម�ដល់ករអភិវឌសមត�ភាពេនក�្រក�មករ) ១៧. ករអនុវតវធីស�សេដះ្រសយប�ង (ក ិ េដះ្រសយ េផ្ងៗ េ្រកអំពីប ែដលទក់ទងេដ យផា�ល់េទនឹងករង ែផ�ករបស់ខ�ួន និងេនក�ុង្រក�មហ៊) ១៨. ករ្របម វ ិភា នងកចង្រកងព័ត៌ម (ក វ ិភា កបក្រស ិ និងកេរៀបចំព័ត៌មានេនកែនេធ�ីក និងទិន�ន័យពក់ព័ន) ១៩. ករេរៀបច នងកចត់ែចងករ (ត្រម�វឱ្យមានករេរៀបចំែ ិ និងចត់ែចងករឱ្យបានច្បោស និងអចអនុវតបាេនក�ុ ្រក�មករងឬេនតមបណា�ែផ�កេនក�ុងអង�ភាព ឬ្រក) ២០. ករគាំពរបរិស (ករ្របកខ �ប់នូេគាលករគាំពបរស� ិ យុទ�ស�ស� និេសចក�ីែណនា្របតិបតិ�ែដលបានកំណ) 8
  • 15. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េដីម្បីងយ្រស�លដល់េលកអ�កក�ុងករវិភាគជំនាញរបស់ខ�ួន េយី ំ ន ករែបងែចកជនាញចំួន៤ ១. ្រ�េភដូចមានខងេ្រក៖ ជំនាទក់ទងេទនឹងមនុស្សទ គឺជជំនារបស់បុគ�លក�ុងកបំេពញករងរ ទក់ទងេទ មនុស្ទូេទ រួមមានករបេ្អហ ករជួដល់មនុស្សទូេ ករគតពចរណ ករ្របតិបត�ិ និង បេ្រមីដល់កររីករយនិ ិ កំសនជាេដីម ២. ជំនាែផ�កទន�ន័យ ិ គឺជជំនារបស់បុគ�លក�ុងកបំេពញករង ពក់ព័នេទនឹងក ងជាក់ែស� រួមមាករកត់្រ ករេរៀបចំឯកសរ តួេលខ េសចក លម�ត និងនីតវធីជាេដីម ិ ិ ិ ៣. ជំនាែផ�កសម� ា គជជំនារបស់បុគ�លក�ុងកបំេពញករង ឺ ពក់ព័នេទឹក ន សសង់អគ ករែថទ ករទទួលខុស្រត�វឧបករណ៍និងមា៉សុ ឬមុខងរទក់ទងេទជីវស�ស�ឬគីមីស� ជាេដីម ៤. ជំនាក�ុងករផ�ល់ករែណនាំ ឬេយ គឺជជំនារបស់បុគ�លក�ុងកបំេពញករង ពក់ព័នេទនឹក ផ�ល់ករែណនាំឬេយា និង ករេដ្រសយប� 9
  • 16. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ឧទា ហរណ ជំនាែផ�កសម� ា ជំនាទក់ទងេទនឹងមនុស្សទ  ករេបីកប និងករជួលជុ  ករដឹកន េ្រគឿងមា៉សុ  ករលកដូរទំន ញ ិ  ក្រត�តពិនិត្យេ្រគឿងមា៉  ករបង�ត់បេ្រ  កផលត ិ  ករជួយកអសរដល់អ�កដ  កេរៀបចំ និងចត់ែចង ឃា�  ករបេ្រចំណីអហ ទំន ិញ  ករនិយស�ី  ករសងសង់អ  កផ�ល់ករែណនាំ ឬេយា  ករ្របតិបត  កផ�ល់ករអប់របណ � ុះបណា� ជំនាែផ�កទិន�ន័យ  ករេ្របី្បាស់ និងករសរេសរកម កុំព ្យូទ័ រ  ករេរៀបចែផនក  ករេរៀបចតរ ឬប�� ីទិន�ន័យ ឬព័ត៌មា  ករវិភទិន�ន័យ  កដកបេង�ព័ត៌មានេនេេគហទំព័រ  ករ្រសវ និងក្រត�តពិនិត ជំនាក�ុងករផ�ល់ករែណនាំ ឬេយ  ករបកែ្ភាផា�ល់មា  កេលីកេឡីងអំពីវធីស�ស�ពក់ព័ ិ  កវយតៃម� និកព្យោករណ  គំន ិតៃច�្របឌិ  កេធ�ីសេយាគនូវរល់ករែណនាំ ឬេយាបល់ែដលបានេល ំ  ករំពឹងទុកជាមុ 10
  • 17. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ឧទា ហរណ គុណតៃម� លក�ខណករងែដលចង់បា �  ភាពសប្បោយរី  បេ្រមីករ ្រក�មហ៊ុពហុជាត  ករទទួលស�ពីអ�កដៃទ  មិន្រត�វកករងរេពលយ ឬ  ករកបា្របាក់ចំណូលេ្រ  ករជួដល់ករងរមនុស្សធម៌ក សង�ម  ្រសឡាយុត�ិធម៌  ករេគារពខ�ួន  ចំេណះដឹង  េសរីភា ករប�ូរេវ  ទទួលបានករគាំពរសុខ កែន�ងេធ�ីក  ទទួលបាឱកក�ុងករអភិវឌ សមត�ភា  ចូលចត�េធ�ីករែតមា�ក់ឯង និងម ិ ចង់បាករងេនចុងសបា�ហ ចំនុចខងេ្រកមេនះ គឺជាទ្រមង់សំនួរគំរូពក់ព័ន�េទនឹងរូប េពលបច�ុប្បន រួមមាន េតីេលកអ�កមជំនា េទពេកសល សមត�ភា និងភាបុិន្រសប់អ�ីខ�ះ? .............................................................. ................................................................................................... ................................................................................................... 11
  • 18. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េតីកតអី�ែដលនាឱ្េលកអ�ចប់អរម� និងទទួលបាករេលីកទឹចិត�? េតីអ�ីេទជាគតៃម�របស់េលកអ�? ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... េតីអីេទជាេគាលប ក�ី្រសៃ និងមហចិ�តរបសេលកអ�? � ិ ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... េតីលក�ខណករងរែបបណាខ�ះេលកអ�ចង់បា? � ................................................................................................... .................................................................................................. ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... 12
  • 19. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក និមិត�រូប ៈ សូមសរេសរេឈ �បុគ�លែដលេលអ�កេគារពេកសរេសីរ និងចត់ ទុកជានិមិត�រូ របស់ខ�ួន ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... េតីេហតុផលអី�ខ�ះែដលនាំឱ្យេលកអ�កចតបុគ�ល េនាះជានិមិត�រ របស់ខ�ួន? ................................................................. ................................................................. ................................................................. ................................................................ េតីបុគ�លែដលជានិមិត�រូ របស់េលកអ�សេ្រមចបានស�ៃដអី� ? ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... េតីបុគ�លែដលជានិមិត�រូ របស់េលកអ�មាអកប្បកិរិយយដូចេម�ចែដរ? ា ................................................................................................. .. ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... ................................................................................................... 13
  • 20. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ស �ៃដករងរែដលេលកអ�កសេ្ ស�ៃករងរែដលេលកសេ្រមចបាន គ ព័ត៌មានដ៏មានស ្របេយាជន៌េនក្របវត�ិរូ សេង�ប (CV) ។ ព័ត៌មានទំងេនះនឹងក�យជាស� ្របាេទអនានិេយាជរបស់េលអ�ក អំពីលទ�ផលករងរែដលសេ្រម នាេពលកន�ងម និងជាករគូសប��ក់ថាេលកអ�កនឹងបន�សេ្រមចឱ ក�ុងករងរបនា�ប់។ េលកអ�ក្រត� ណះអំណាងឱ្យបាន្រគប់្រគាន់ ប�� ស�ៃករងែដលសេ្រមចបនាេពលកន�ងមក ចំេពះេលអ�កែដល្រតលបចូលេទបេ្រមីករង សូមេធីករេរៀ � រប់ពីករងរែដលធា�ប់បេ្រមីក និងេធ�ីករេរៀបរប់អំពីស�ៃដករង សេ្រមចបេនក�ុងសកលវិទ្យោ។ ក�ុងេនាះរួមប��ូលទំងករតេម�ីងេន កែន�ងេធី�ក ក�ុងអំឡុង េពលែដលេលអ�កជាប់រវល់ជូនប�ូនៗេ សលេរ និង ែថទំឪពុកមាែដលមាជម�ឺ ព័ត៌មា ទំងេនបានសប�កឱ្យេឃីញ េល � អ�កបាយកចិត�ទុកដក និងមានលទ�ភាពក�ុងករបំ ករងបានល�្របេសី េទះបីេលកអ�កជួប្របទះនូវប��ក�ុង្រក�ម្រគ�សរ ។ 14
  • 21. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ឧទហរ៍គំរូៃនស�ៃដករងរែដលេលកអ�កសេ ណ “ខ�ុំបាធ�ប់េធី�ជា្រ្រក�បាល់ទ នងជ ា ិ សស្សពូែកេនក�ុងថា�ក់ ែដល្រត�វប ិ វ ិទ្យោល័យចត់តំងឱ្យែថ�ងសុន�រក ទទួលស�ប័្រប��ប់ករសិក ” � “ខ�ុំបា/នាងខ�ុំធ�ប់្រត�វេបាះេឆាជបុគ�លិកេឆ�ីម្របចំឆ” ា “ក�ុងអំឡុងេពលសិក្ ខ�ុំបា /នាខ�ុំបានេឆ��តឱកសេទបេ្ រេនគ�ីនិ េពទ្យេធ�ញ េដយមានតួនាទីជាអ�កទទួលខុស្រត�វែផ�កផ ” “េនក�ុងឆទី៣ ខ�ុំបា/នាងខ�ុំបានទទួលរ ជានិស្សិតេឆ�ីមែផ�កេធ�ី ា� ង� ពិេសធន៍្របចំវ ិទ្យោល ” “េដភាេវៀងៃវ នងរហ័សរហួនរបស់ខ� ិ ុំបា/នាងខ�ុ ខ� ុំបាជួយទប់ស�ត នូវអគ�ីភ័យែដលេហៀបនឹងេឆះឃ�ំងផ�ុកទំនិញរបស់្រក�មហ៊ ” ា សូមេលកអ�កេធ�ីករេរៀបរប់អ ស�ៃករងែដលធ�ប់សេ្របានេពល ា កន�ងមកៈ ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. ............................................................................................................. ................................................................................................... 15
  • 22. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករែណាំខ� ន ស ំណួរែដល្រត�វបានេចទសួរជា្របចំេដយអ�កេធ�ីប េនាះគ “សូមេធីករែណនាំខ�ួនរបេលអ�ក” េលអ�ក្រត�វេ្រត � ទុកជាមុននូវចេម�ីែដលទក់ទងេទនឹងរូបេអ�កឱ្យបាន្រ ្រជ�ងេ្រជ េតីេលអ�កធ�ប់េធី�ករងរអី� ? េតីេលអ�កមា ា បទពិេសធនករងអី�ខ�ះ? េតីមានកតអី�ខ�ះែដលជ្រម�ញឱ្យេ អ�កែស�ងរកករងរេធ? េតីេលកអ�ក្រត�វករ ខ�ះ? េលអ�កគួរេ្របេពល្រតឹមែ ២ នាទ ឬតចជាេនះ ក�ុងករែណនាំខ�។ ក ិ ា ែណនាំខ�ួនមានសរ្របេយជន ករទក់ទញនូវចំណាប់អរម�ណ៍ពីអ� បទសម�សន៍ ឬនិេយាជក ឱ្យបេង�ី ា ចង់ដឹងព័ត៌មាបែន�មពីេលអ�ក។ 16
  • 23. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ឧទា ហរណ ខ�ុំបា/នាងខ�ុេឈ �................។ខ�ុំបា/នាងខ�ុមកពី(រជធា ឬេខត�) .......... ។ ខ�ុំបា/នាងខ�ុបានប��ប់ករសិក�ុងឆ....... ពីសកលវិទ្យោ.................. ា� . . ែផ�ក............។ បនា�បពីប��ប់ករសិក ខ�ុំបា/នងខ�ុំបានេធី�កេន្រក�មហ៊ុ . .............. មាតួនាទ............ែដលខ�ុំបា/នាងខ�ុំ្រតទទួលខុស្រត�វែផ�........ ។ . ជំនាញរបស់ខ�ុបា/នងខ�ុំរួមមា...................... ខ�ុំបា/នាងខ�ុំចូលចិត�បំេព ។ ករងេនក�ុងបរិស�នករង....................... ខ�ុំ បា/នាងខ�ុកំពុងែស�ងរក ។ ករងេធ�ីែផ�ក.............ក៏ េ្រពែតរូបខ�ុំបា/នាងខ�ុ.............។ ខ� ុំបា/នាងខ�ុ មានជំេនឿយា៉ងមុតថខ� ុំបា/នាងខ�ុំពិតជាអចចូលរួមចំែណកក�ុងករអន ករងរេនក�ុង្រក�មហ៊ុនេដយ....................។ 17
  • 24. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករេរៀបរប់សេង�បអំពីេលក កែណនាំរូបេលអ�កេទកន់អ�កេធ�ីបទសមា�សន៍ ឬនិេយាជក េធ�ី កសេង�ប និងមានខ�ឹមស ្រគប់្រគ (្របមពី ៥០-៦០ពក) រួមមា៖  េតីេលអ�កជានរ?  ចំនួនឆបេ្រមករង(្របសិនេបីម) ា�  ែផ�ក ឬជំនាញែដលេលអ�កបេ្រមីករងរ ឬស  មុខជំនាសំខន់ កែណនាំរូបេលអ�កេដយសេង� ក�ុងេគាលបំណងបង�ញអំពីករ ែដល េលកអ�កអចេធ�ី និងមូលេហតុែដលនា ឱ្យអ�កេធ�ីបទស មា�សន៍ ឬនិេយាជកចង់ ព័ត៌មានបែន�មរបស់េលកអ�ក ទន�ឹមនឹងេ ក៏អជាមូលដក�ុងកសេ្រមចចិតរបស់ អ�កេធ�ីបទសម�សន៍ ា ឬនិេយាជកក�ុងក េ្រជីសេរីសរូបេលកអ ។ 18
  • 25. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ឧទា ហរណ អ�កជំនាញបេច�កេទែផ�កកុំព ្យូទ័មួយរូប ែដលមា បទពិេសធន៍ក�ុ េរងច្រ មាជំនាខ�ស់ែផ�កករែថទែផ�ករឹង និងជួសជុលកុំព ្យូទ័។ ជាបុគ� ែដលស�ិតស�ញក�ុងករបំេពញក និងអចស្រមបខ�ួនជាមួយអ�ក និងមា ជំនាញទំនាក់ទំល�។ ជាបុគ�លិកែដលមានស�ៃដក�ុងករបំេពញករងរ ្រត ្រទុកអំពី ភាពជាអ�កដឹកនាំេនក�ុងករចត់ែចង និងេរៀបចំេនក�ុង្ ែដលមានជំន ិ ក�ុងករេដះ្រសយប� េរៀបចំែផនករ នងករៃរ៉អង(ករេកៀងគរមូ និធិ)។ ភាពបុិន្របសក�ុងករេដះ្រស ករបំេពករងបាល� េទះប ជទទួលរងនូវសមា�ករង និងអចសេ្រមចបានទន់េព ។ ជាបុគ�លែដលមានភាពស�ិតស�ញក�ុងករ ករង ្រពជាមួយនឹភាពបុិន្របសប់ក�ុងចម�ិនម�ូប អុឺរ៉ុបនិងអសុ និងជាចុងេែដលមាបទពិេសធន៍ក�ុ េភាជនយដ�។ ជាមនុស្សែដលអចសខ�ួនជាមួ  អ�កដៃទបានយា៉ងល�្របេសីរ មានភាពេស�ះ្រ គួរ ជាទីទុកចិត� 19
  • 26. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ព័ត៌មានា�ល់ខ� ផ េលអ�ក្រត�វយលដឹងអំពីសមត�ភា របស់ខ�ួនឱ្យបានច្បោស់លស់ េតីអ�ីេតៃម� របស់ខ�ួន? េតីេលអ�កមានមហិចិ�តអខ�ះ? េតី េលអ�កសក�សមនឹងបំេពញករងរែប? ិ បនា�ប់េទេនះ ដល់េវលែដលេលកអ�ក្រត�វេ នូវ្របវត�ិរូបសេង�បរបស់ខ�ួន ្របវត�ិរូបសេង�ប(CV) ្របវត�ិរូ សេង�បគឺជឯកសផា�ល់ខ�ួ ែដលែណនារូបេលកអ�កដលនេយាជកែដ ិ មានត្រម�វករកមា�ំងពលកម� និងជំន ក�ុងេនាះ្រត�វរំេលចអំពីសក�នុពលក�ុងករប ករងរស្រមាប់មុខតំែណងែដលបានដ េសសុំ េដីម្បីបង�ញអំ សមត�ភាពរបស់ខ�ួ �ី ដល់នេយាជក។ ិ 20
  • 27. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក មាតិ្របវត�ិរូបសេង�  េឈ �  អសយដ  េលខទូរស័ព�ទំនាក់ទំន (ទូរស័ព�េលីតុ ឬទូរស័ព�ៃដ)  អុីែម៉ល  បទពិេសធនករង (េដយរួមប��ូលទំងបទពិេស ករងរែដលកំពុងបំេព)  ករទទួលខុស្រត�វក (ករងរែដលធា�ប់បំេពញពី )  ករេរៀបរេដសេង�ប នងស�ៃករងរែដលសេ្រម ិ  ្របវត�ិៃករសិក  ព័ត៌មាផា�ល់ខ�ួ (ស�តិ � ព័ត៌មាន្រគ�សទីកែន�ង កំ ណីត នងៃថ�ែខឆ � េ ា ិ កំ ណីត) េ ឺ ្របវត�ិរូសេង�ប គជាឯកសរែដលែណនាំរូបេលកអ�កឱ្យទទួ េកះេហេធ�ីសម�ន៍។ េលកអ�ក្រត�វេធ�ីករេរៀបចំនិងតក ្របវត�ិរូសេង�ប ា របស់ខ�ួនឱ្យបានល�្របេ េដីម្បីទក់ទញនិេយាជកឱ្យមានចំណាប់អរ ករេកះេហេលកអ�កមកសកសួរព័ត៌មា(េធ�ីបទសម�ន៍)។ េល អ�ក ា មនចំបាេធ�ីកេរៀបរបព័ត៌មាលម�តេនក�ុង្របវត�ិរសេង�បេនាេទ េលអ�ក ិ ិ អេលីកេឡីងបែន�មេន ក�ុងអំឡុងេពលេធី�បទសម�ន៍។ ា 21
  • 28. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ស្រមាេលអ�កែដលេទីបប��ប់ករសិកេនតមសកលវិទ្ សូមេធ�ីកេរៀបរបអំពីស�ៃសំខន់ៗ ែដ សេ្រមបានេនក�ុងអំឡុងេពលសិក (ករចុះេធ�ីកម�សិក្សោ ឬករសេសរនិេក�បបទជ) ។ សូមេលកអ�កុំ្រព� បារម�ចំេពះករងរែដលមិនទក់ទងេទនឹងស�ៃដ ឬលទ�ផលែដលស េដយក�ុងេនាះេធីករេ្រជីសេរ នូវករង ែដលបង�ញពីករទួលខ � ទ ្រត�វ កយកចត�ទុកដក ករសហកនងករងរ្របហក់្។ ិ ិ ្របករគួរចង.......... គួរេធ�ី េ្រប្របាស់នពកេពចន៍ែដលមា មិនគួរេធ�ី ែគម ឬរឹមទំព័រ កុំឱ្យេចញេព អត�ន័យសុីជេ្រ បេង�ីតឱ្មានភទក់ទ េ្របីទំហំអក្ែដលមានខតូចជា ១០ pts កេ្របី្របនូវទ្រមង់សម្រ េ្របីអក្សរ ឬអក្សរដិតេ ឬគូស ខ បនា�ត់ពីេ្រកមេ្រចី ្រត�មាមិតភ័�ក�េធ�ីករពិនិត្យ និង � េធ�ស្របែហសេល េវយ្យោករ លំអេទេលករេរៀបច្របវត�ិរូសេង�ប និងអក�រវិរុទ និងករវយអត� របស់េលអ�ក េដីម្បធានាបាន េដយមិនបានេធកពិនិត្េឡីងវ ិញ ភាព្រតឹម្រ និងសុ្រកឹត 22
  • 29. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ទ្រមង់គំរូ្របវត�ិរូបសេង (ស្រមាប់េលកអ�កែដ បទពិេសធន៍ករ )  េឈ �  អសយដ  ទូរស័ព�ទំនាក់ទំន (ទូរស័ព�េលីតុ ឬទូរស័ព�ៃដ)  អុីែម៉ល  ករេរៀបរេដសេង�ប និងស�ៃករងរែដលសេ្រម • េឈ ក�មហ៊/ ចំនួនឆាំ�បេ្រមីក �ះ្រ • តួនាទ/ មុខតំែណង • ករេរៀបរប់លម�អំពីករងរែេលអ�កទទួលខុស ្រត� • ស�ៃករង  ្របវត�សក្ ិ  ព័ត៌មាផា�ល់ខ�ួ (ស�តិ/ ព័ត៌មាន្រគ�/ ទីកែន�ងកំេណីត/ � ៃថ�ែខឆាំ�កំេណី ) 23
  • 30. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ទ្រមង់គំរូ្របវត�ិរូបសេង (ស្រមាប់េលកអ�កែដលមិ បទពិេសធន៍ ករង)  េឈ �  អសយដ  ទូរស័ព�ទំនាក់ទំន (ទូរស័ព�េលីតុ ឬទូរស័ព�ៃដ)  អុីែម៉ល  ករេរៀបរេដសេង�ប និងស�ៃេនក�ុងសកលវិទ្យោល័ សេ្រមចប • ្របវត�សិក្(រួមមាបទពិេសធន៍ែដលទទួលបាន ក�ុងេ បំេពញករងស�័្រគចិត�េនក�ុងអង�ករ ឬសហគ នងករចុ ិ េធ�ីកម�សិក្សោជាេ) • ស��ប័្រ ឬក្រមិសក្ ិ • េឈ �សលេរៀន ឬសកលវិទ្ • ប�ក់អំពីកលបរិេច�ទៃករចូលរួក�ុងអង�ករ ឬ្រក�មក � • េរៀបរប់លម�ិតពីករទួលខុស្រត�វរ េលអ�កក�ុង្រក�មកទ ង • ពរង�ន និងេ្រគឿងឥស្សរិយយសែដលទួល ទ • ស�ៃករង  ព័ត៌មាផា�ល់ខ�ួ(ស�តិ/ ព័ត៌មាន្រគ�/ ទីកែន�ងកំេណីត / ៃថ�ែខ � ឆាំ�កំេណី) 24
  • 31. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សំណួរ្រត�វបេចសួរពក់ព័ន�េទនឹង ្របវតិ�រូបសេង� ្របវតិ�រូសេង�ប េលកអ�ក្រត�វេរៀប ្របវតិ�រូសេង�បកុំឱ្យេលីសពីចំនួ ២ទំព័រ ពីេ្រព និេយាជកមិនែដលពិនិត្របវតិ�រូ សេង�បេលីសពី ២ទំព័រ េនាះេឡី។ ចំេព ្របវតិ�រូសេង�បែដលេរៀបចំបានល�្របេសីរ និងមានអត�ន័យ្រគប់្រគាន់ ទទួលករចប់អរម�ណ៍ពីសំណាក់និ ។ សូមេលកអ�កចងចំ ្របវតិ�រូ សេង�ប្រគាន់ែឯកសរែណនាំខ�ប៉ុេណ� រីឯព័ត៌មានលមិ�តេលកអ�កន ា ា ្រត�វេធ�ីកេរៀបរបបែន�មនេពលេធ�ីបទសម�សន។ រូបថត េលកអ�កពុំចំបាច់បិទរូបថតរបស់ខ េលី្របវតិ�រូ សេង�បេនាះេឡី េលីកែលងែត្រក�មហ៊ុនត្រម�វឱ្ របស់េលអ�កេនាេទ អរម�ណ៍តមរយៈរូប រូបថតមិនទក់ទងេទនឹង បំេពញករង ក៏ប៉ុែន�េនក�ុងករណីខ�ះនិេយាជក មាចំណាប នងេធ�ីករវយតៃតមរយៈរូភាពែដលេមីលេឃី ិ ្របករែដលគួរឱ្យេជៀសវងេនាះ េលកអ�កមិនគួរបិទរូបថ ផ�ល់ជ ព័ត៌មានបែន�េនាះេ។ ព័ត៌មាផា�ល់ខ�ួ េនែផ�កព័ត៌មផា�ល់ខ�ួ េលកអ�កមិន្រត�វដក់ប��ូលនូវរល់ មានទំងណាែដផ�ុយេទនឹងរូបេល អ�កេឡីយ(រួមមានជំេនសស ជាេដី) និងព័ត៌មានមិនចំបាច់េផ្ (រួមមានចំណង់ចំណូលចិត� ក កំសន� កម�ស់ នង ទម�ន់ជាេដី)។ េលកអ�កអចដក់ប��ូលនូវរល់ព័ ិ ទំងេនះបានក�ុងករណីែដល្រក�មហ៊ុនត្រម� 25
  • 32. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករផ�ល់េឈអ�កធា េលកអ�កអចដក់េអ�កធាេនក�ុង្របវតិ�រូ សេង�បបាន ក�ុងករណ ែដល្រក�មហ៊ុនត្រម�វែតប៉ុេណ។ េលកអ�កមិន្រត�វដក់េឈ�ះអ�ក ក�ុង ្របវតិ�រូសេង�បរបស់ខ�ួនេដយមិនមកេស�ីសុំជាមុេនាះេទ ្របករគួរចង.......... អ�កធានឹងនិយាអំពីចំណុចលៗរបស់េលអ�ក េហតុដូចេនះ សូមេលកអ� � ្រត�វ្របាក  ពួកគាតស�ល(ចងច)រូបេលអ�ក  ពួកគាតដឹងច្បោស់អំពីដក់ពក្យចូលបេ្រមីករងរបស់ អ�ក រ ស្រមាប់មុខតំែណងណា នងទកែន�ងករងរយា៉ងច្បោស ិ ី (្រក�មហ៊ុន ឬអង�ករជាេ)  ពួកគាតស�លរូបេលកអ�ច្បោ (សូមចម�ងជូនពួកគត់នូវ្របវតិ�រូសេង�បរបស់េលអ�កែដលបានេផ�ីជូននិេយា )  ពួកគត់រំពឹងថានឹងបទទួលទូរស័ព�ពីអនាគតនិេយាជករបស់េ អ�ក 26
  • 33. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក លខិតអម្របវត�ិរូសេង�ប (Cover Letter) ិ លខិតអម្របវត�ិរូបសេង�របស់េលអ�ក្រត�វមានព័ត៌មាន ដូ ិ • • កលបរិេច� អសយដរបស់បុគ�លែដលេលអ�ក្រត�េផី�្របវតិ�រូប សេង�ប(ជាទូេមាប�ក់េឈ � �េនក�ុព័ត៌មាេ្រជីស េរីសបុគ�ល ិក) • ឯកសរេយា ្រត�ប�ក់លំអតអំពី្របភពព័ត៌មែដល � ិ េលកអ�កទទួលប(ឧទហរណ: ក�ុងករណីែដលជាព័ត មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកែដលបានេធ� ផ្សព�ផ្ េល អ�ក្រត�វប�ក់ព្របភ កលបរិេច� និងមុខតំែណង) � • េគាលេដងរ សូមេធ�ីករេរៀបរប់អំពីក ែដលេល អ�កបានដក់ព • េលកអ�ក្រត�វមានេពលេវល្រគប់្រគាន់ក�ុងេធី�ប ទ សម�សន ា • អសយដ�នទំនាក់ទ (ទូរស័ព�េលីតុ ទូរស័ព�ៃដ និងអុី ែម៉ល) • ហត�េលខ 27
  • 34. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែផ�កទី៣ ករយល់ដឹងអំពី្របភពព័ត៌ និងវិធីស�ស�ក�ុងករស�ងរកករងរ ែ ទីផ្សោរករងរែដលបានរផ្សព�ផ្ ករែស�ងរ្របភពព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ� អចេធ�ីេឡីងតមរយ • ករផ្សផ្សោយពណិជ� (កែស និងទស្សនដ�ីជាេដី) • ករែស�ងរកព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកេនត ្រក�មហ៊ុន ឬភ�ក់ងរេ្រជីសេរីសបុគ� (ឧទហរណ: ទីភ�ក់ងរជាតិមុខ ា ា នងករងរ និងភា�ក់ងរេ្រជីសេរីសបុគ�លិកឯកជន) ិ • អង�ករមិនែមនរដ�ភិបាលជាតិ និងអន� • អុិនេធីរណត(េនេលេគហទំព័រែដលបានផ្សព�ផ្សោយអំពីព័ ិ េ្រជីសេរីសបុ�លិ ឬេគហទំព័ររបស់្រក�មហ៊ុជាេដី) គ • ពព័រណ៌ករង ិ • ករបិទផ្សោយព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�តមទីសធា នង ិ ក�រេខន្របកសព័ត៌េនក�ុងសហគមន • ទូរទស្សន និងវ ិទ្យ 28
  • 35. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង េលអ�ក្រត�វមានភពឆា� ា ទ.ជ.ម.ក និងេធ�ីករេង�តអំពីេហតុករណ៌ទ ឡាយែដេកីតមានេឡីេនជុំវិញខ�ួ។ េតីមាករតពិព័ណ៌ករងែដរឬេទ? េតីមាព័ត៌មាេ្រជីសេរីសបុ�លិកេនកែន�ងែេលអ�កទទួលទនែដឬេទ? គ សូមេលកអ�កុំមានករខ�ស់េអៀនក�ុសសួរព័ត៌មានពីអ�កដៃទ។ សូម េលកអ�េមីលព័ត៌មាេ្រជីសេរីសបុ�លិ ែដលេទីបេធ�ីករ្របកសផ្សព គ េដយ្រត�វេផា�តជាចំបងេទេល /វ ិស័យែដលខ�ួនចង់បាន ្រពឹត�ិប្រតក  កែស នងទស្សនាវដ (ជា្របេភទែ្រក�មហ៊ុឯកជននយមេ្រប ិ ិ ្របាស់ក�ុងករផ្សព)  ជ្របពព័ត៌មាេ្រជីសេរីសបុ�លិ គ  ងយ្រសក�ុងករែស� រក ពិព័រណ៍ករង • មានភាពងយ្រស�លក� ែស�ង រកព័ត៌ មាេ្រជីសេរីសបុ�លិ ែដល្របារ គ េឡីងេនមួយកែន�ងងយ្រ • ទទួលបាព័ត៌មាែដលពក់ព័ន�េទន ្រក�មហ៊ុ និងអំពីត្រម�វករកមា�ំងពលក និងជំនា • ្របមូលផ�ុំ្រក�មហ៊និេយាជកនិងអ�ក ែស�ងរកករងរេធ េនមួយកែន�ង។ 29
  • 36. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករែស�ងរកព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកេនត ្រក�មហ៊ុ ឬភ�ក់ងរេ្រជីសេរីសបុគ� ា  ្រក�មហ៊ុនីមួយៗមាន្របេខុសៗគេទ ា តក្រមត ឬ្របេភទករ (ក ្រមិចូល ដំបូង ក្រមិមធ្យម និងក្រមិតថា�ក់ដឹ)  មាប�� ីព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�ល របស់ បណា�្រក�មហ៊ុន សហ្រគាស និងអ ែដលបានចុះេធ�ីករផ្សព�  មាតួនាទក�ុងករប��ូនអ�កែស�ងរកក រេធ�ីេទតបណា្រក�មហ៊ុនែដលមានត្រ ករកមា�ំងពលក នងជំនាញ េដយទទ ិ បាននវកៃ្រមេជីងសរពីសំណាក់្រក�មហ សហ្រគាស និងអង�ករែដលបានប អុិនេធីរណត ិ  មានភាពសំបូរែនូវព័ត៌មាេ្រជីសេរីសបុ�លិ ្រគប់្របេ និង គ ឱកសករងរទំងេនក�ុង និងេ្រ  ផ�ល់ករែណនាំដល់អ ែស�ងរកករងរេធី (តមរយៈអត�បទផ្ស ផ្សេនេលីេគហទំព័)  សូមពិនិត្យអុីែម៉លព័ត៌មានែដលេលកអ�កបានចុះ (Sign-up) េនេលីេគហទំព័រ្ក�មហ៊ រ 30
  • 37. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េគហទំព័រែស�ងរកករងរេធ េលកអ�កឹងទទួលបាននូវព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកេនក�ុង ន ណាច្រកកម�ុជា តមរយៈករចូលេទយកព័ត៌មានេនេលី មួយចំនួន ដូច ខងេ្រក - - - - - - www.nea.gov.kh www.applyingjob.com www.bongthom.com www.cambodiajobpage.com www.camhr.com www.ebmcambodia.com www.hrcambodia.com www.hrinc.com www.khmer-ws/job www.orkun2u.com www.pelprek.com 31
  • 38. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ទីផ្សោរករងរែដលមិនបានេធ�ករផ ទីផ្សករងរែដលមបានេធ�ីករផ្ស ផ្ស គឺជាករួមប��ូលគ�នូរល់ព័ត៌ម ា ែដលេលអ�កបាដឹង និងតមរយៈបុគ� ែដលបាស�ល់ ករែស�ងរកករេធ�ីេនក�ុងទីផ្សោរករងរែបានេធ�ីករផ្ ផ្ស គឺពឹងែផ�កទំង្រស�ងេទេលីបណា�ញទំនាក់ទំនងេនក� ។ បណា� ទំនាក់ទំនងេនក�ុងសងរបស់េលអ�ក រួមមានមត�ភ័�ក� សច់ញា សហេសវ ិក ិ អ�កជិតខ និង្រគ�បេ្រនជាេដីម េតីករបេង�ីតបណា�ញទំនាក់ទំនង្រត�វ តមរេបៀប?  េលកអ�ក្រតចប់េផី�បេង�ីតបណា�ញទំនាក់ទំជាមួបុគ�លែដល េលកអ�កស�ល់ រួមមានៈ ្ ្រគ�ស មិត�ភ័�ក� មិត�រួមថ�ក និងសហ ា េសវ ិកជាេដី  បេងី�តនូវប�� ីេឈ �ះទំនាក់ទំបុគ�លែដលេលកអ�បានស�ល់ រ មានៈ េឈ កររ នង មុខតំែណង អង�ភា អសយដ នងេលខ � ិ ិ ទូរស័ព� 32
  • 39. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក  ែថរក្សោនូវទំនាក់ទជាមួយបុគ�លែដលេលអ�កបានស�  េលកអ�ក្រត�វចប់េផ�ីមបេង�ីតទំនាក់ទំនងជាមួយបុគ�លែដល ករងរេនក�ុងវិ/ែផ�កដូចេលអ�ក  េលកអ�ក្រត�វេ្របីេពលេវលសម្រសបណាមួយក�ុងករបង�ញ ទំងេនាះព ជំនា បទពិេសធន៍ករ និងចំណង់ចំណូលចិត�របស់ ខ�ួន  េលកអ�ក្រត�វេចះេធ�ី សកសួរព័ត៌មានបែន�មបុគ�លែដលបានទំនា ទំនងរួចេហីយ  េលកអ�ក្រត�វបន�េធ�ីទំនាក់ទំនងជាមបុគ�លែដលបានស�ល់ េ � បីជាេលកអ�កទទួលបានក េធីេហីយក៏េដ  េលកអ�ក្រតែថ�ងអំណរគុណចំេពះបុគ�លែដលបានជួយែណនាំេ អ�កឱ្យទទួលបានករងរ  េលកអ�ក្រត�វេចះែចករំែលកនព័ត៌មាដល់អ�កដៃទ ដូចគ�េនេ ា ែដលេលកអ�ក្រត�វករព័ត៌មានពីអ�កដៃទដូេច ។ 33
  • 40. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សូមេលកអ�កេធ�ីករស�ះែស�ងរកព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកែ ផ្សព�ផ្សោយ និងែដលមិនបានផ្សព�ផ្សោយ េដយេ្របី្រ ទំនាក់ទំនងែដលេលកអ�កបានបេង�ីតនាេពលកន� ផ ព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកែដលបានេធ� ្សព�ផ្េនក�ុងទីផ្សោរក បានន័យ “ នេយាជកំពុងែស�ងរកេលអ�ក ” ិ • េពរេពញេទេករ្របកួត្រប • មានភងយ្រស�លក�ុងករទទួ ព័ត៌មាេ្រជីសេរីសបុ�លិ គ ព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកែដលមិនបានេធ�ីករផ្សព� ទីផ្ស ក�ុង ករង បានន័យ “េលអ�កកំពុងែស�ងរកនិេយាជ” • មានករងរ្ ៦០ ភាគរយ ែដលនិេយាជកបានេធ�ីករេ េរីសេដយមិនបានេធ�ីករផ្សព�ផ្សោយ • េលអ�កបានទទួករចប់អរម ពីនិេយាជ តមរយៈកែណ នាំពីបុគ�លែដលបានស�ល់េល • មានអ�ែណនាំ ឬអ�ធា គឺមានភាពងយ្ និងមាន្របសិ ភាពខ�ស 34
  • 41. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ក្រសវ្រជាវព័រកករងរេធ (Researching) ករែស�ងរកករេធ�េទតមជំនាញ ឬតមចំណង ខ�ួនចង់បាន គ ី មានភាពខុសែប�កេទករែស�ងរកករេធ�ីេទតម្របេភទ ឬជំនាញអ�ីក េហតុដូេច�ះ េលកអ�ក្រត�វ្របឹងែ្របងឱ្យអស់ពីសមត�ភាពេដីម្បីទទួលបា មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកពីបណា�្រក�មហ៊ុន ឬសហ្រគាសែដលមានត្រម� ពលកម� និងជំនា្រសបេទនឹងបំណង្របាថា�ែដល ។ េតមកពមូលេហតុអ? �ី  ី េតីេលកអ�កបានកំណត់ន លក�ខណករងរែខ�ួនចូលចិត�ែដរឬេទ? � ្របករេនះជាមូលេហតុដំបូែដលជ្រម�ញឱ្យេលកអ�កែស�ងរកករង ។ េល អ�ក្រត�េធ�ីករែស�ងយល់ឱ្យបានច្ ថេតី្រក�មហ៊ុ ឬសហ្រគេនាះផ�ល់នូ លក�ខណករងរែដលេលកអ�កចង់បាន ឬក៏សមត�ភាពរបស់េ សក�សម � ិ េទនឹងតួនាទេនាះែដរឬេ? ព័ត៌មានពក់ព័នា ទន�ឹមនឹងេនះ េល អ�កក៏្រត�វេធី�ករ្រស អំពី ែដលជាស�ណ្របាប់េទ្រក�មហបាដឹងពីចំណាប � អរម�ណ របស់េលកអ�កេទេលី្រក�មហ៊ 35
  • 42. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ព័ត៌មានែដល្រត�វេធ�្រសវ្ • ស�នភទីផ្សោរករ េតីទីផ្សករងនាេពលបច�ុប្បមា សភាយ៉ដូចេម�ចែដរ? េតីេលកអ�កមជំនា និងបទពិេសធន ា ែដលេនក�ុងទីផ្សោរករងរចង់បាន? • ជំនា ឬែផ�កករងររបស់េលកអ នាេពបច�ុប្បន�េតទំេនា េនក�ុងវិស័យករងរែដលេលកអ�កបំេពញករងរមា ? េតីជំនា្របេភណខ�ះែដល្រក�មហ៊ុន្រត�វ? • ្រក�មហ៊ុន េតីលក�ខណករងររបស់្រក�មហ៊ុនេឆ�ីយតបេទនឹងេស � ្រត�វកែដលេលអ�កកំពុងែស�ងរកែដរឬេទ? េតីអត�ស�ណរបស់ � ្រក�មហ៊ុនមានអ�ីខ? េតីគុណតៃម�របស់្រក�មហ៊ុនមានអ�ីខ? • ករង េតីជ្របេភទមុតំែណងអី�? េតីមុខតំែណងេនាះទម លក�ខណអី�ខ�ះ? េតីេលអ�កសក�សមេទនឹងមុខតំែណងេនាះែដរ � ិ េទ? េតីមុខតំែណងេនាះក�ិសមនឹងេលអ�កែដរឬេទ? • េលអ�កៈ ផ�ល់នូវរល់ព័ត៌មែដលេលអ�កបាន្រសវអំពី្រក� ហ៊ុន េតីេលកអ�ក្រត�វជំនាអ�ខ�ះស្រមាប់ចូលរករ្របក ី ្របែជ? 36
  • 43. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ្របភពព័ត៌មានែដល្រត�វេធ�ករ្រ • េគហទំព័ររបស់្រកសួង ស�ប័ន និងអង�ករមិនែមនរដ�ភិបា នងអន�ជាត ិ • េគហទំព័ររបស់្រក�មហ៊ុរួមមាន ព័ត៌មានែដលទក់ទងេទនឹងែនារួមមា ែផ�ក្រគប់្រ ែផ�កហរ�វត�ុ រចនាសម�័ន�ផលិតផល ិ � ព័ត៌មាផ្សព�ផ្ ករចូលរួេនក�ុសហគមន៍ • សរព័ត៌ម ទស្សនដី� នងអត�បទផ្សព�ផ្ ិ • កែស�ងរកករងេធ�ីត្របព័ន�អុីនេធីរណិត េតីមានករងរ្ទអ�ីខ�ះែដល្រក�មហ៊ុនបានេធ�ីករផ្សព? • វ ិទ្យ និងទូរទស្សន • តមរយៈទំនាក់ទំនងអរបុគ�ល • េលីសពីេនះេទេទៀ សូមេលកអ�េធី�កសេង�តនូវរល់េហតុករ ែដលបានេកីតេឡីទក់ទងេទនវ ិស័យករងរ ន ករែស�ងរកករ េធី�របស់ខ�ួន។ 37
  • 44. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករេធ�បទសា�ស ម សូមេលកអ�កេធ�ីករពិច លីទ្រមង់គំរូៃនករេធ េទេ បទសម�សន៍ខងេ្រកមេ ា អ�កេធ�ីបទសម�សន៍ៈ េល/អ�កនាងបដក់ពក្យចូលបេ្រមីករជ ា ជំនួយករេបាះពុម�ផ្សោយក�ុងជិវ ិត និងសង�ម េតីេលអ�ក/អ�កនាគិតយ៉ងណាែដរចំេក ា េរៀបចំអត�បទរបស់េយីង? េបក�ជនៈ សូមេទ! ខ�ុំ ិនែដលបានេឃីញអត�បរបស់ ម ្រក�មហ៊ុនេនេឡីយ។ អ�កេធ�ីបទសម�សន៍ េតីេល/អ�កនាគិតយ៉ងែដរចំេពផ�កស ា ា ា � ផលតផលរបស់េយីង េបីេ្របៀបេធៀបេទនឹងផល ិ ផលរបស់ៃដគូ ្របកួត្របែជងរបស់េយ ? េបក�ជនៈ េតីផលិតផលរបស់្រក�មហ៊ុនេល មានអី�ខ�ះេ? េតើេលា ក អ�កគិតថ‌េបក�ជនរូបេនះនឹងទទួលបា នការង‌រេធ ? 38
  • 45. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង សូមេទា! ទ.ជ.ម.ក លទ� ភា ពមា នតិចតួ! មិនមាអ�កេធ�ីបទសមសន៍ណម�ក់ចប់អរម ា ា េទេលេបក�ជន ែដលមនបានេធ�ីករ្រសវ្ ិ សិក្សោអំពីព័ត៌មានែដលទក់ទងេទនឹងរក� ្ មុននឹងេធ�បទសម�សនេនាេឡីយ។ ា ី 39
  • 46. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករែណ នអំពីករេធ�បទសា�ស ម មុនេពលេធ�ីបទសម�សន៍ ា • េធ�ីកទេន�ញនូវេសចក�ីសេង�បអំពីអតីតក និងករែណនាំខ�ួ េលអ�កដល់អ�កេធ�ីបទសម�សន៍ឱ្យបានច្បោ ា • គតទុកនូវសំនួរែដលអចេចទស នង្រពចេម�ីយទុកជាមុ ិ ិ • ្រត�វមានច្បោស់លស់េទ ព័ត៌មាែដលទក់ទងេទនឹង្រក�ម នែដលបានេធ�ីករ្រស • ្រត�ស្រកឱ្បាន្រគប់្រ ែដលជួយឱ្យេលកអមានអរម� ្រសស់ នងភាវងៃក�ុងកេធ�ីបទសមសន៍ ថ ិ ា 40
  • 47. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ា ក�ុងអំឡុងេពលេធ�ីបទសម�សន៍  េធ�ីកេផា�តអរម�េទេលីលទ�ផលករងរែដល អ�កសេ្រម បាននាេពលកន�ងម នងវធីស�ស�របស់េលកអ�កក�ុងករ រួម ិ ិ ចំែណកផ�ល់នូវដំេណាះ្រសយស្រមាប់្រក  មានករយល់ដឹងច្បោស់លពីព័ត៌មាេ្រជីសេរីបុគ�លិក និង ក្រមិគុណវុឌ្ឍិរបស់េលកអ�កស្រមាប់មុខតំែណងេនាះ េដ អំពីជំនា គុណតៃម� នងបុគ�លកលក�ណៈរបស់ខ�ួន ិ ិ  អចេចសួរអំពីដំេណីរកៃនករេ្រជីសេរ បុគ�ល ិក  អចេចសួរសំណួរពក់ព័ន�េទន ្រក�មហ៊ុរួមមាន ករង ែបបបទេផ្សង ករបំេព (សូមេលកអ�ចងចំេលកអ�្រត�វសួរ សំណួរណាែដលសម្រសបេទនឹងរូបេល)  កុំេធ�ីកត�ូញែត� និង និយាពីចំណុចមិនលរបស់និេយាជែដលេល � អ�កធ�ប់បេ្រមីករពីមុន ា  អចេស�ីសុេពលេធ�ីករពិច អំពី្របាក់េបៀវ  ្រត�វេផា�តជាចំបងេទេលីផល្របរបស់្រក�មហ៊ុ មនែមនរូប ិ េលកអ�កេ 41
  • 48. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង  ទ.ជ.ម.ក ្រត�មានភាពេជឿជថារូបេលអ�កមាសមត�ភាព្រគប់្រគាន់ស បំេពញករងរឱ្យ្រក�មហ  នយាស�េទកន់អ�កេធ�ីបទសមា�សន៍្របកបេេជឿជាក ទន់ិ ី ភ�ន់ និងមិន្រត�្របែកកជាមួយអេធ�ីបទសម�សន ា  េស��កពកឱ្បានសមរម និងមនអកប្បកិរិសុភាពរប  ្រត�វអង�ុយឱ្យ្រតង់ខ�ួន ្រត�ងមុខេរចុះេឡីង ខំ្ចកៃដ ទំពរស�រ េកស៊ េមីលនាឡិ នងេគាះៃជាេដីម ចំណុចទំងអស់េនះគ ិ េចៀសេវៀង េ្រពះរំខនដល់ករេធ�ីបទសមា�សន៍ និងបង� កប្ កិរ ិយាមិនសមរម្យរបស់េលក   ិ អង�ុយឱ្យប្រតង់ខ�ួ នងបង�ញពីចំណាប់អរមរបស់េលកអ� សំឡឹងែកវែភ�កអ�កេធ�ីបទសម�សន ា ែដលជាចំណុបង�អំពីភាព េស�ះ្រតរបស់េលកអ�ក(មិនែមនសំឡក់)  េធ�ីករ្រតង់្រ ស�ប ែដលបង� ពីចំណាប់អរម�ណ៍របស់េ អំ មា�ស អ�កជាមួយអ�កេធ�ីបទស  េធ�ីអរម�ណ៍ឱ្យបាន្រសស់ថា�ែដលនាំឱ្ អចេឆ�ីសំនួរបា ល�្របេសី 42
  • 49. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក បនា�បពីេធ�ីបទសម�សន៍ ា  េធ�ីតរ និងវយតំៃនូវចំណុចល�ៗរបស់ខ�ួនក�ុងេពលេធ�ីបទ សម�សន និងស្រមាប់ករេធ�ីបទសមា�សន៍នាៃថ ា  កត់្រតនូវរល់សំណួរែដលបានេច េឡីងក�ុងអំឡុងេពលេធ�ីបទ សម�សន ា  សរេសរេឡីងវ ិញនូវអត�បទសេង�បរបស់េលអ�ក ្របសិេបីចំបា  ្រត�វអនុវត�នូវលក�ខណ�ែដលប្រពមេ្រពជមួយអ�កេធ�ីបទសម� ា ន៍ ឬនេយាជ (ដូចជាទូរស័ព�បនា�ប់បានេធ�ីបទស មា�សន៍ជាេ) ិ  សរេសរលខិតែថ�ងអំណរគុណ េផ�ីេទកន់អ�កេធ�ីបទសមា�សន៍ េដី ិ ជួយេ្រកីនរំលឹកអ�កេធ�ីបទស មា�សន៍ចងចរូបេលអ�ក។ 43
  • 50. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សំេលៀកបំពា심ក  េស��កពកឱ្យបានសមរម្យេទន ខតំែណងែដលនឹង្រត�វេធ�ីប សម�សន ា  េធ�ីកែស�ងយល់អំពីរេបៀបរបបៃនករេស��កពកបស់្រក�មហ៊ុ បនា�ប់ម្រត�េស��កពកឱ្យបសមរម្យេទតមែប្រក�មហ៊ុ  សំេលៀកបំពកមន្រត�វមម៉ូដហួសេហតុ ដូចជមានលក�ណផ�ូវក ិ សម� ឬបុរ្រជ�លេនាះ ្របករគួរច.......... េលអ�កបង�ញខ�ួនេនក�ុងករេធ�ីបទសមា មិនែមនជាករណជួបគ ា កេដីរកំសន ពិធីជប់េលៀង ឬេដីម្បីទក់ទញនរណាមា�ក់េនា មកកន់ទីកែន�ងេធ�ីបទស មា�សន៍ឱ្យបានមុនេពលកំ U  ស្រម�លដេង�ីឱ្យបាន្រ  សតសក់ឱ្យបានសមរ ិ  មានេពេវល្រគប់្រគក�ុងករព្រងឹងអរម  អង�ុយរង់ច្របកបេដយេស��មស�ត និងេផា�ករយកចិត ទុកដក់ករេធ�ីសម�សន នាេពលខងម ា 44
  • 51. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក មានកេរៀបចំទុកជាម េលកអ�ក្រត�វេ្រតៀមទុកជាមុននូវរល់ព័ត៌មាន្រ ែដលបាន្រសវ អត�បទសេង�ប ចេម�ីយ និងសំណួរេផ្សងៗ ស្រមា េលអ�ក្រត�វស្រម�លអរម�ណ៍របស់ខ�ួនឱ្យបាន្រសស់ថា� មុនេព សម�សន៍ េបីពុំដូេច�ះេទេលកអ�កនឹងអចេភ�ចនូវព័ត៌មានេផ្ ា មានេនក�ុង្របវត�ិរូបសេរបស់ខ�ួនជាក់ជាពុំខ េផា�តអរម�ណ ា ក�ុងអំឡុងេពលរង់ចំកេធ�ីបទសមសន៍ គមនែមនជាេពេវលែដ ឺ ិ េលកអ�ក្រត�វគិតអំពីកិច�ករ្រត�វនិយ ឬមានក្រព�យបារម�េនា េទ េលកអ�្រត�វេផា�តអរម�ណ៍េករេធ�ីបទស មា�សែតមួយប៉ុេណ�។ ា ទ 45
  • 52. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សំនួរសំខន់ៗែដលនឹង្រត�វេចទសួរ ដូ  សូមេធ�ីករេរៀបរប់អំខ�ួនេលអ�ក  េហតុអ�ីបានេលកអ�ែស�ងរកករងរេធ ?  េហតុអ�ីបានេលអ�កចង់បេ្រមកេន្រក�មហ៊ុនរបស់េយី ?  សូមេលកអ�កេធ�ីករេរៀបរប់អំពីចំ ខ និងចំនុចេខ្សោយរបខ�ួន �ំ  េតីេលអ�កយល់យ៉ងដូចេម�ចចំេពះរខ�ួនឯង ក�ុងរយៈេពល ៥ឆ � ា ា ខងមុខចប់ពីេពលេន តេទ?  េតីេលអ�កយល់យ៉ងែដរ ចំេពលទ�ផលករងរែដលសេ្ ា បាកន�ងមក?  េតីេលអ�កស�ល់្រក�មហ៊ុនរបស់េយ បានក្រមិតណា ?  េតីេលអ�កមានវិធីស�ស�អ�ីខ�ះក�ុង េដះ្រសយ? 46
  • 53. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក លក�ណៈសម្បត�ែដលនិេយាជកចង់ប ១- េតីេលអ�កអទទួលមុខតំែណងេនាបាែដរឬេទ? េតីេល អ�កមាជំនា និងសមត�ភា្រគប់្រគាន់ ្រសបេទតមត ករងរែដរឬ? ២- េតីេលអ�កនឹងទទួលមុខតំែណងេនាះែដរេទ? េតីេលអ�កមា ចំណាប់អរម�ចំេពះគុតៃម�ករងេនក�ុងមុខតំែណងេន ែដរឬេទ? ៣- េតីសមត�ភាពេលអ�កសក�ិសមេទនឹងលក�ខណករងររប្រក�ម � ហ៊ុនែដរឬេទ? េតីេលអ�កអចស្រខ�ួនជាមួយបុគ�លិក�ុង្រក� ហ៊ុនបាែដរឬេទ? 47
  • 54. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ជំនាញចំប ទ.ជ.ម.ក ែដលនិេយាជកចង់ប ជំនាញទំនាក់ទំន សមត�ភាក�ុងករពន្យល់ ន បង�អំពីគំនតរបស់ខ�ួនែដល ិ អ�កដៃទអចយល់ និងទទួលយកប ។ េលកអ�ក្រត េផ�ី លខិតែថ�ងអំណរគុណេទកនអ�កេធ�ីបទសម�សន ា ិ ឬនិេយ ជក េ្រព លខតេនះនឹងជួយេ្រកីនរំលឹកដល់អ�ទំងេនឱ្ ិ ិ ចងចរូបេលអ�ក។ 48
  • 55. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ា ករេធ�ីករទំនាក់ទំនងជអ�កេធ�ីបទសម�សន៍ ទ.ជ.ម.ក ឬនិេយាជ បនា�ប់ពីប សម�សន៍ គ ជាក្របេសីរណាស់ ក៏ប៉ុែន�្រត�វអ្រស័យេទេលីលក�ខណ ា ្រមេ្រពៀគមុនេពលប��ប់កេធ�ីបទសម�សនប៉ុេណ�ះ ា ា ា មុននឹងេធ�ីកចកេចញ បនា�ប់ពីករេធ�ីបទសមា�សន៍បានប��ប់ អ�ក្រត�វសកសួរអំពីព័ត៌មានមួយចំនួន ដូ  េតីខ�ុំអចេធ�ីករសកសួរព័ត៌មានអំពីេបក�ភាពរបស់ខ /នាងខ�ុំ បនា�ប់ពីករេធ�ីបទសមា�សន៍បានែដ ?  េតីេនេពលណែដលខ� ុំអេធ�ីករទំនាក់ទំន (ទូរស័ព� អុីែម៉ល ឬ េផ�ីសំបុ្រ) េដីម្បទទួលបាព័ត៌មាអំពីេបក�ភាពរបស់ខ�ុំប/នា ខ�ុំ?  េតីេនេពលែដលខ� ុំអទទួលបានដំណឹង ទទួលទូរស័ព� (អុីែម៉ល ឬសំបុ្រ) ពីេល?  េតីេលេធ�ីកេ្រជីសេរីសេបក�ជនទំងអស់េេនេពលែដរ?  េតីដំណាក់កបនា�បេនក�ុងដំេណីរករេ្រជីសេរីសបុគ�លមានអ� ខ�ះ? 49
  • 56. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែផ�កទី៤ ករសេ្រមចចិ េដយសរកិច�ខិតខំ្របឹងែ្របង និងក េលអ�កនឹងទទួលបា ករងេធ�ីនាេពលខងមុខជាក់ជាពុំខន អ�កបានចំណាយេពលេវល កម�ំងកយអស់ជាេ្ទ្រមាំទទួលបានករងរឱ្យ្រសបេទត ា បំណង្របថា�ែដលខ�ួនចង់ ា េហីយេលកអ�កនឹងទទួបាករងរដំបូងេ ជាក់ជាពុំខ។ េលកអ�ក្រត�វេចះេធ�ីរង់ច បន�ូរអរម�ណ នងមិន្រត�វេឆ�ី “យល់ ិ ្រព” ភ�មេនាះ។ េលអ�ក្រត�េធ�ីកែស�ងយល់ឱ្យបានច្បោស់លពីករង ា ែដលនិេយាជផ�ល់ឱ្ ជាពិេសឯកសរនិងលក�ខណ�ពក់ព័ន�ែដលមិនមា ច្បោស់ល។ េលកអ�ក្រត�វហ៊នេធ� សសួរ នងពភាក្សោេទេលីចំណ ិ ិ លក�ខណទំងឡាយែដលេលកអ�កយល់េឃីញ លក�ណៈ ្រសពិច្រសពិ � 50
  • 57. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ្របករគួរចង..........  ករផ�លជូនករងរែដលមានលក�ណៈសម្បតិ�្រគប់្រគាន់ទ លខិតជាលយលក័�អក ិ  កផ�ល់ជូនករងមិនែមនជាករងរេនាះេទ ដរ អ�កមិន ទនចុះហត�េលខេលីកិច�សន ករង  ក�ុងករណីែដលេលកអ�កមានសំណូម បែន�ម (ឧទហរណ៍ៈ ្រប េបៀវត្ និងលក�ខណេផ្សង) េលអ�កអចទទួលបាន ឬអត់ ប៉ុែន� � ្រសនេបីេលអ�កមិនមានសំណូមពបែន�មេទេនា េលកអ�កក៏មិន ិ បានទទួលអ�ីទំងអស់។ េ អ�កមិន្រត�វេធ�ីករទមទរនូវអ�ីែដល អ�កមិនបានសំណូមពបែន�មេនាះេ  ្រត�វេធ�ីកសសួរ នងពភាក្សោនូវរល់លក�ខណ�ទំងឡា ិ ិ លក�ណៈ្រសពិច្រសព មិនច្បោស់ល មុនេពលចុះហត�េលខេលីកិច� សន្ករង មនែមនេ្រកយេ ិ ចុះហត�េលខេលីកិច�សនករង េនាះេទ េលអ�កគួរេធ�ីករេដ េដលនូវលក�ខណ�ពក់ព័ន�ក� ករណីែដលេលកអ�កស�ិតេនក� ស�នភាពែដល្រក�មហ៊ុន្រត�វក េលកអ�ក មិនែមនស�ិតេនក� ស�នភាពមិន្របាកដ្របជ។ 51
  • 58. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង  ទ.ជ.ម.ក េលកអ�គួរសុំេពលយ៉េហចណាស២៤េម៉ េដីម្បេធ�ីកពិចរ ា ា េទេលីលក�ខណករងរែ្រក�មហ៊ុផ�ល់ឱ្។ ចំេពះេល អ�កែដល � ា េឆ�ីយ “យល់្រព” ភ�មមួយរំេពចេនាះ េន្រគា នឹងយល់េឃីញ ថ មានចំនុខ�ះខមួយចំនួនែដលខ�ួនមិនទនយល់្រស។ េទះបីជា ករយល់េឃីញយា៉ងណា វយតេពលបាត់េទេហ ឺ  អននូលក�ខណ េនក�ុងកិច�សន្យោករងរឱ្យបានច � មុននឹង េធ�ីកចុះហត�េលខ  េធ�ីកពិភាក្សោរល់លក�ខណ�ករជាមួ្រក�្រគ�ស និងមិត�ភ័�ក� មុននឹងេធ�ីករចុះហត�េខ 52
  • 59. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េរឿងខសីអំពីកេដញេដល និងពិភា �ី � សុធារ គជភ�ក់ងផ�ល់ព័ត៌មាតមទូរស័ព(call center agent)មួយ ា ឺ រូប ែដល បាបេ្រមករអស់រយៈេព ៤ឆ � េនក�ុ មជ្ឍមណ�ផ�ល់ព័ត៌មាត ា ទូរស័ព�េនតមបណា�្រក�មចំនួន ៣ រួចមកេហីយ ែដលអចនិយាយបា នាងមានលក�ណៈសម្បត�ិ្រគប់្រគាន់ក�ុងករ្របកួត្របែជងជាមួយអ ា ងរេធ�ីេលីកដំបូង ស្រមាប់មុខតំែ ភ�ក់ងផ�ល់ព័ត៌មាតមទូរស័ព� ក៏ប៉ុែន� សុធារមិនបានេ្រ្របាគុណសម្បត�ិៃនបទពិេសធករងរយៈេពល ៤ឆ � របស់ ា នាក�ុងកចរចរ េដីម្បីទទួលបានលក�ខណ�ក េលីសពីេនះេទេទៀត សមរម្ណមួយ េឡីយ។ នាង្រតទទួលេវនករងរដូចបុគ�លិកែដលេទីបបំេពញ ងដំបូងយ៉ងដូេច�ះែ ា ែដលេវនៃថ�គួរ្រត�វបផ�ល់ជូនបុគ�លិកែដលមានប ពិេសធនែតប៉ុេណ� (េវនៃថ�មានភល�្របេសីរជាងេវនយ)។ ា នៃថ�ដំបូង នាង្រតបំេពញករងរក�ុងនាមជាបុគ ថ�ីេនក�ុមជ្- មណលផ�ល់ព័ត៌មានតមទូរស័របស់្រក�មហ៊ុ នាងបេធ�ីកពភាក្សោជាមួ � ិ ទទួលបន�ុកែផ�កធនធានមនុសអំពីលកខណករង។ � � នាមានបំណងសំណូ ពរឱ្យ្រក�មហ៊ុនេធ�ីករែកស្្របាេប្យវតបស់នាេឡីងវ ិញ េ្រព នាសេង�ត េឃីញថបុគ�លិកែដលេទីបចូលបេ្រមីករងរជាមួយនាង មានបទពិេសធ ្រតឹមែតមួយឆាេនាះ ែបរជាទទួលបាន្របាក់េបៀវត្សេ្រចីនជាង េតីេលអ�កយល់យ៉ងណាែដរចំេេរឿងខេនះ? ា �ី 53
  • 60. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សហ្រគិនភ មានមនុស្សជាេ្បាគតថ ិ ្របសិេបីពួកេគែស�ងរកករងរេធ�ីម បានេេនាះ ជេ្រមីបនា�ប់គឺករែក�ខ�ួនេទជាសហ្រគិ ម្យោវ ិញេទៀត ចំេពអ�កែដលបានសិក្សពីសហ្រគិនភែតងែតគតថ ករចូល្របឡូកក�ុង ិ ្របកបរបអជីវកម គឺជាអជីពែតមួត់របស់ខ�ួន។ ចំេពះគំនិតទំងពីរខងមិនទន្រតឹម្រតេនេឡីយេ សហ្រគិនភា មនែមនជលក�ខណែដលេលអ�ក្រត�វេ្រជីសេរ េនាះេ េដយេហតុថា ពុំ � ិ ជេ្រមីសករង ករចូល្របឡក�ុងករ្របកបរអជីវកម គឺជករសេ្រមចចិ ែដលមនបានេ្រពៀងទុកជាែដលេនាះេហីយគឺ ជេ្រមីសដំបូរបស់េលកអ�។ ិ ករង គឺ ជាជេ្រមអជីដ៏្រតឹម្រតែដលដូចគ�េនឹងសហ្រគិនភ ា ែដរ ចំេពអជីវករែដយល់េឃីញថ ជាជេ្រមីស២េនាមិន្រតឹម្រត�វ។ េលអ�កែដលបាេ្រជីសេរីេទបេ្រកេនត្រក�មហ៊ុនសហ្រគាស េ្រព េលអ�កមានអរម�ណ មិនអចកត់ផា�ច់ ពីរបរអជីវកមបា។ ករ្រប របរអជីវកម�េដយខ�ួនឯង មិនមានភាពងយ្រស�លេ េលអ�កចូលចិត� បេ្រមីករែដលមាន ដៃទជាមា�កម�សិទ�ិ។ 54
  • 61. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ា មានជេ្រមីសអចំនួន ២យ៉ងស្រមាអ�កែស�ងរកករងេធ�ី រួមមាន  ករង  សហ្រគិនភ ចំេពជេ្រមីសអជទំង២ ខងេលីេនះមានភពស�ុគស�ញក� ា ប�ក់ឱ្បានច្បោស់អំពីេគាបំណងរបស់េលកអ�ក � ក�ុងករចូល្របឡ ក�ុងករ្របកបរអជីវកម ឬបេ្រមីកងេនតម្រក�មហ។ មានែរូបេលអ�ក ប៉ុេណ�ះ ែដអេធ�ីកវយតៃមអំពីជេ្រមីសណាមួយែដលសម្។ ា ចំណុចខងេ្រេនះនឹងផ�ល់ជាគន�ឹះក�ុងករពិចរណាអំពីជេ្រមីសអជ២ ខងេល រួមមាន  េតីេលអ�កហ៊្របថុនឹងករខតបង់ែដរឬ?  េតីេលអ�កហ៊នប�ូរផា�ច់េនក�ុងករសេ្រមចចិត�ណាមួយ?  េតីេលអ�កមានឆន�្របឹងែ្របងក�ុងករបំ កងរែដរឬេ?  េតីេលអ�កមាចំណង់ក�ុងករ្របកបរអជីវកមែដរឬេទ?  េតីេលអ�កមនខចករបាត់ប (លុយកក េពលេវល នងមុខ ិ  ិ មាត) េទឬ?  េតីេលអ�កជាមនុស្សែងយរថយេពលជួបភាបរជ័ ែដរឬេទ?  េតីេលអ�កជាមនុស្សែអចស៊ូ្រេទនឹងសមា�ធផ�ូវក នង ិ ផ�ូវចិត�បានែដរឬេ?  េតីេលអ�កជាមនុស្សបុិន្របសប់ក�ុេដះ្រសយ និងមា គំនិតៃច�្របឌិែដរឬេទ? 55
  • 62. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក  េតីេលអ�កជាមនុស្របកបេដក�ីេសចក�ីសង្ឃឹែដរឬេទ?  េតីេលអ�កជាមនុស្សែដលអច្របទក់ទល�ជាមួយមនុស ទូេទែដរឬេ?  េតីេលអ�កជាមនុសែដលអច្របេមីលេមេទៃថអនាគ និងអ្រគប់្រគងេពលេបាែដរឬេទ?  េតីេលអ�កអចលក់ដូរទំនិញបានែដរឬ?  េតីេលអ�កអ្រគប់្រលុយកកបាែដរឬេទ? េលកអ�កអនយាបាថ ចំណុចខងេល េនះ េរៀបរប់អពីភាព ិ និេយាជត(បុគ�ល ិក)។ េលកអ�ពិតជ្រតឹម្រត� ចំណុចខុសែប�ក ចំេព សហ្រគិ ហ៊្របថុនឹងករខតបងអ�កទំងេនបា ចំណាយេដីមទុក�ុងករ្របកបរបរអជីវកម� េហីយក៏ទទួលបាននូវ ចំេណញពីរបរអជីវកម របស់ខ�ួន។ ចំេព នេយាជត ិ ក�ុងករបំេពញករងរអចជួប្រលំបា ក៏ប៉ុែន�លទ�ភាពក�ុងករទទួលបាននូវ្របាក់ (្របាក់េបៀវ) គឺ មា ក្រមិ េដអ្រសេទតមករកំណត់របស់្រក�មហ 56
  • 63. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សហ្រគិនភ គឺមិនែមនសំរប់មនុស្ស្រគប់េនាេទ។ សូមេលកអ�កេធ�ីក ពិចរនូវចំណុចខងេ្រេនះ េដីម្បីេធ�ីជាមូលដ�នក�ុ សេ្រមចចិត� និេយាជត ឬសហ្រគិ៖  ្រត�េធ�ីកវយតៃមេទេលីសមត�ភាព និងជំនាញរ ខ�ួន។ េតី េលអ�កជាមនុសែដលហ៊្របថុក�ុងករ្របកបរបរអជីវ េដយខ�ួនឯែដរឬេទ? ឬក៏យល់េឃីញថាករទួល្របាក់េបៀវ ទ អ�កដៃទមានភាពងយ្រស?  ្រត�វេធ�ីកសក្អំពីរបរអជីវកម�ែដេលអ�កចង់បណា�ក់ទុនអពី ិ ផលតផល ឬេសវកម�េនេលទីផ្សជាេដី។ េលកអ�ក្រតែស�ង ិ យល់ឱ្យបានល�ិតល�ពីកបង់ខត លំហូរសច់្រ ប�� ីសរេព ភ័ណ ចំណូលនិងចំណា និងឱនភាជាេដី �  េធ�ីករសសួរេយាបល ពីបណាអជីវក េដីម្បីទទួលបានន បទ ពិេសធន៍ពអ�កទំងេន  េលកអ�ក្រត�វេ្រតៀមចិត�ទុកជាមុនច ភាពេជាគជ នងបរជ័យ ិ ែដលអចមានេឡីងជាយថា ។ គិតទុកជាមុនូវេហតុករណ ែដលមនេ្រតៀមទុកជាម េហីយេធ�ីករព្យោក ថា េតីេលអ�ក ិ មានសមត�ភាព្រគប់្រគាន់ក�ុងករេដះ្រ? េលកអ� ្រត�វេរៀបចំែផនករទុកជាមុន ក�ុងករណីែដលអជីវកម�រីកចេ ហួស្របមពីសមត�ភាពរបសេលអ�ក។ 57
  • 64. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ទឹកចិត�កងករែស�ងរកករងរេ �ុ េនក�ុងអំឡុេពលែស�ងរកករងរេធ េលអ�កែតងមានអរម�ហត់ េនឿយ ្រចបូក្រចប និងអស់សង្ឃឹ ប� �ទំងអស់េនះែតងេកីមាេឡីងចំេព មនុស្ស្រគប់រូពីេ្រពះជទមា�អរម�ណ េនក�ុងេពែស�ងរកករងេធ�។ ា ី ក៏ប៉ុែន�េលអ�កមន្រត�វឱអរម�ណ៍ែបបេនមក្រគប់្រគងចិត�គំនិតរប ិ ខ�ួនេនាះេទ េលកអ�ក្រត�វកមា�ត់េចលនូវអរម�ណ៍េសហ�ងទំងអស់េន បេង�ីនកម�ំងចិត�ក�ុងករែស�ងរកករងរេធ�ីបន�។ ្របសិេបីពុំដូេច�ះេទ េល ា អ�កនឹងមានអរម�ណ៍រែរក និងអស់សង្ក់ជាពុំខនេឡ។ 58
  • 65. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ្របករគួរចង.......... ករយកចិត�ទុកដក េលកអ�កមិន្រត�វេបាះ នូវេគាបំណង ក�ី្រសៃ និង មហច�តរបសខ�ួនេឡីយ។ សូមកុំេផា�តេទេលីករល នង្រត�េជឿជាកេលីខ�ួន ិ ិ ឯងថ េល អ�កអេដះ្រសយ ពុះពរល់ប��ទំងេបាន េហីយសូម សំលឹងេមីលេទមុខជានិច កេលីកទឹកចិត�ខ�ួនឯងៈ េលកអ�ក្រត�វេែស�ងរកវធីស�សេធ�ីឱ្យខ�ួនឯ ិ មានអរម�ណ៍្រសស់ថា� តមរយៈក លំែហក េនេពលែដលម អរម�ណ៍ហត់េនឿយទ ផ�ូវក នងផ�ូវចត�។ ិ ិ ្រប�ង្របយ័ត�អំករង់ចំេសចក�ីសង្ឃប៉ុែន�មិន្រត�វឱ្យ្រគប់្រគ អ�កៈ អ�ីៗទំងអសែដលេនជុំវ ិញខ�ួនេលអ�ក គឺ ជាេសចក�សង្ឃឹម ក៏ប៉ុែន�មិន្រត ឱ្េហតុករណ៍ទំងេនាះ្រគប់្រគមកេ អ�កេនាះេ។ ង េលកអ�ក្រត�វ ភាព្របាកដ្របជាថា េសចក�ីសង្ឃឹមែបបណាែដលេលកអ�កអ ។ 59
  • 66. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ករស្រម េគាបំណង បានេជាគជ។ ទ.ជ.ម.ក េលកអ�ក្រត�វេធ�ីករស្រមដកដេង�ីមេដយផ�ង់គំនិតអំព និងរះរកនូវវធីស�ស�សម្រសបណាមួយយកមកអនុវត�ឱ្យ ិ ិ សូមេលកអ�កេធ�ីករគិតពិចរណាេទេលីកែដលអ េដះ្របាន េលកអ�ក្រត�វេធ�ីវយៃម�អំពីកិច�ករែដលេលកអ�កេធ�ី បានល�្របេស និងអំពីែបបបទក�ុងកែកលម�ឱ្យកន់ែតមានភាពសុ្។ បន�ប់ម... ចា់េផ�ើមេធ ‌ 60
  • 67. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េគាលគំនិសំខន់ៗក�ុងកេរៀបចំអជី  ចំេណះដឹង  កអភវឌ្សមត�ភា និងករសិក្សោជា ិ  អជីែដលសក�សមេទនឹងសមត�ភាពរបស់ខ� ិ  ទទួលស�ះែស�ងរកព័ត៌មានថ�ី  កបេង�ីនជំនាញមូលដ  កេរៀបចំវធីស�ស�ក�ុងកែស�ងរកករងេធ�ី ិ នងករែរក្សោកែដលទទួលបា ិ  មាករេប�ជា�ចិត�ក�ុងករែស�ងរកករង និងអជីពែដខ�ួនេពញចត� ិ 61
  • 68. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េគាលគំនិតសំខន់ៗស្រម ែស�ងរកករងេធ� ដំណាក់កលែស�ងរកករងរេធ�ី នឹងបេង�ីតឱ្យេ មាអរម�ណ ស�ុគស�ញ និងទទួលរងនូវសមា�ធេផ្សងៗ េទះបីជាយា៉ងណ សូមេល អ�កចត់ទុកថា ករែស�ងរកករងរេធ�ីេ្របៀបបានេទដំេណីរផ្សងេ្រព ចប់អរម�ណ៍យា៉ងដូេច�។ ្របសិ េបីេលអ�កមាចត�តស៊ូ ្របឹងែ្រ នង ិ ិ រក្េគាជំហររបស់ខ�ួនឱ្យបារឹងមាំ ន េលអ�កនឹងមានអរម�ណ៍ធូរេស្ ជាក់ជាពុំ។ ្របករគចងច.......... ករែស�ងរកករេធ�ី គឺជាចំណុ ចប់េផ�ីេនក�ុងឆាជីវ ិតករង េន េពលែដលេលកអ�កទទួលបានករងរដូចបំណង្របាថា�េហីយ អ�កនឹង នឹកេឃីញដល់អតីតកលក�ុងអំឡុងេពលែស�ងរកករងរេធ ជាមួយនឹករគួរឱ អស់សេណីច នងភាសប្បោយរីករ ំ ិ 62
  • 69. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករទទួលស�ប្ប��ប់ករសិក � កទទួលស��ប័្រប��ប់ករសិក គឺជា្រពឹត�ិកដ៏មានអត�ន័យបំផុ ស្រមាប់ជវិតេនក�ុងសកលវិទ្យោល័យរបស់មនុស្ស។ ស្រមាេលអ�កខ�ះ ិ កទទួលស��ប័្រប��ប់ករសិក គឺ ជាសណប�្ឈប់នូវករទទួលករផ�ត់ផ � លុយកក់ និងករហម្របា អណាព្ ឬករបំេពញករងរេ្រក េដីម្បរក្របាកៃ្រមមបង់ៃថ�សក្ ឬប�្ឈប់កររង់ចំទទួល្របាក់កសែដល ិ អណាព្យោបាល ឬសច់ញត េខត�ជាេដី។ ស្រមាមនុស្ស្រគប់រករប��ប់ករសិ គឺជដំណាក់កលអន�រ តភ ា�ប់េទនឹងេពញវ័យែដលពភពករងមានភធំទូល ិ និង្រត�វេធ�ីក េរៀបចំែផនករឱ្យបានច្បោស់លស់េដីម្បីេេទក�ុទីផ្សោរករ 63
  • 70. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ភាពមិន្របាកដ កទទួលស�ប័្រប��ប់ករសិក គឺេពលេវលមួយដ៏្រតកល � ភាពសប្រីករយ េទះបពកឯកសណា�នទទួលស�ប័្រតេនេកំេដៃថ � ក៏េដយ េទះជយា៉ងេនះក�ី េលកអ មានអរម�្រចបូ្រចបល និងករខ�ល ា ខ អំពីកិច�កែដល្រត�វេធ�នាេពបនា�ប់ កទទួលស�ប័្រ ប��ប់ករសិក � � ក៏ជដំណាក់កលែដលេលកអ�កមានអអេឡាះអ និងភ័យខ � ចំេពះេហតុករណ៍ែដលអចេកីតេឡីងេដយមិនបានេ្រពៀងទ ។ េលអ�កែដលេទីបប��ប់ករសិកជាេ្រចីនបានចំណាយេពលេវ កម�ំងក�ុងករែស�ងរកករងរេធ�ីយា៉ងេ្រចីន ែដលេ្របៀបបា ជិះរថេភ�ីង ា ស(roller coaster)យ៉ងដូេច�ះែដរ េហ ករជិះេននឹងេធ�ីករចុចតក�ុងខណៈ ា �ី េពលែដលទទួលបាករងរដំប ឬ ក៏្របកបរបអជីវកមេដយខ�ួនឯ។ េន្ ដំបូង េលកអ�កមានអរម�ណ៍ថាអ�កមានឱកសេ្រចីនេនក�ុងករែ េធ�ីេដយសង្ឈឹមថានឹងអចទទួលបាន ក៏ប៉ុែន�េន្រគា កអ�កក៏នឹងមា អរម�ណ៍រុញ និងខ �រអ។ េលកអ�កមិន្រត�វរថយចំេពះករលំបាក ជួប្របទះេនាះេឡ ប�ទំងេន គឺែតងែតេកីតេឡីងចំេពះអ�កែស�ងរកករ � េធ�ី្រគប់រូ។ េរៀមច្បងែដទទួលស�ប័្រប��ប់ករសិក្សោ េលអ�ក ក៏ធ�ប � ា មានអរម�ណ៍ដូេច�ះែ ទំងអសេនះសប�ក់ឱ្យេឃីថ មនុស្ស្រគប់រូបធា � មានអរម�ណ៍ែបបេ។ 64
  • 71. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ស�ិតិករងរ និងអ�កែស�ងរកករងរ ា ករែស�ងយល់អំពីអ្រត គ�នករេធ�ីេនក�ុ្របេទស គឺជាព័ត៌ម ែដលទក់ទងេទនឹងស�ទីផ្សោរកនាេពលបច�ុប្ប ក៏ ប៉ុែន�េលកអ�កមិ ្រត�វេផា�តករយកចិត�ទុកដក់ហួសេហតុេន ជ្របករល�្របេសីរក�ុងក � ា ដឹងអំពីស�ណធ�ក់ចុេនក�ុងទីផ្សោរក ែដលជាកត�បង ករលំបាកក�ុងែស�ងរកករងរេធ េនាះ ឱ្យេឃីអំពី ក៏ប៉ុែន�្របសិនេបីេលកអ មិនព្យោេទ លក�ខណក�ុងករទទួលបានករងរេធ�ីរបស់េលកអ�កក៏មិនមាន � េសីរែដរ។ មានេហតុផល្រតឹម្រត�វខ ក៏មិនែមនជាបច�័យល�ស្រមាប់េល ែដរ មានែតបង�ជាឧបសគ�ដល់កិច�ខិតខំ្របឹងែ្របងរបស់េលកអ�កែតប៉ ។ េតីព័ត៌ មាអស់ទំេនះគួរក�យជាឧបសររេលអ�កពីករែស�ងរកករ េធ�ីែដរឬ េទ? េតីេលកអ�កគួរេនេស�មួយកែន�ងេដមនេធ�ីករសកល្បងែស�ងរក ិ ឬេទ? 65
  • 72. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ចំណុចចប់េផ�ី និស្សិតែដលេ្រតៀមប�� ករសិកជេ្រចី បានេមីលរំលងនូវករេ្ ជ�� ក់នូវចំេណះដឹងែដលមានសរៈ្របេយាជន៍ក�ុងអំឡុងេពលស�ះែស�ងច អជីព េដយសរែតបណា�និសិ្សតទំងេនាះេផា�តអរម�ណ៍េទេល សក្សោខ�ំង។ េនក�ុងដំេណីរករែស�ងរកករងរ េលកអ�កអចនឹងចំ ិ េពលេវលដ៏េ្រចីន និងមានភាពស�ុគស�ញ េហីយក៏បានបេង�ីតឱ្យម រំេភីបរីករ និងករផា�ស់ប�ទំព័រជីវ ិតរបស់េលកអ�។ នាៃថអនាគ េល អ�ក នឹងនឹកេឃីញដល់អនុស្វរីយ៍នូវរល់ករលំបាកេនក�ុងដំេណីរករែស�ងរ េធ�ី រួមមាន៖ ពក្យសេធ�ករងរជាេលីកដំ េបះដូងេលតខុសចង�ក់នាេពលេ ី បទសម�សន៍ករងរេលីកី និង ា ទ ករ្រពបារម�េនេពលេឃីញ េបក�ជន េ្រចីនាក់កំពុងរង់ចំ ជាពិេសសេលកអ�កអចនឹង្រសក់ទឹកែភ�កចំេពះក សម�សនែដលពុំទទួលេជាគជ័យ ា 66
  • 73. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករទទួលរសមា�ធពមជ្ឈដ�នជុំវ ចំេពះេលអ�កែដលេទីបប��ប់ករសិក្សោថភាគេ្រចីន ែ ទទួលរង នូវសមា� អំពីបុគ�លែដលរំពឹងថានឹងជួយេ្រជាមែ្រជងេនក�ុងេពល ល្បង។ ករទទួល សមា�ធពអណាព្យោបាលរបស់ខ�ួន ក៏ជាប��ស្ អ�កែដលេទីបប��ប់ករសិក ែដលក�ុងេនាះរួមមានសំណួរែដលប៉ៈពល់ អរម�ណ៍ដូចជ “េពលណេទីបកូនែស�ងរកករងរបានេ?” ឬ “េនមិនទន រកករងរេធ�េទឬ?” េហីយក៏មាន្របេយាគខ�ះ បានបង�ប់នូវអត�ន័យែដ ី ឱ្យមានភាពតនតឹងក�ុងអ “្របសិនកូនរកករងរេធ�ីមិនបាន កូន្រត�វ ករងរប៉មា៉ក់េនហងលក់ ជាេដី។ ា ” ករទទួលរសមា�ធពបណាមិត�ភ័�ក�ក�ុង្រតកូលអ�កមានក៏ជា្បំផា ញទឹកចិត�ផងែដរ ា ជាពិេសចំេពះអ�កែដលមិនសូវមានភពឆា�តៃវ ន ចំេណះដឹងទប ក៏ប៉ុែន�អចទទួលបានេជាគ និងបាករងរេធ�ីយា៉ង 67
  • 74. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក រហ័ស។ នាេពលេនាះេលកអ�កនឹងសួរខ�ួ ថ “ចុះរូបខ�ុំវ ិញ?” ចំេពះករយ េឃីញែបបេនះហក់បីដូចជាកំពុងបនា�បត និងបំផ�ញទឹកចិត ា របស់ខ�ួនយ៉ ា ដូេច�ះែដ។ ប� �ែដលគួរេជៀសវងេន គឺករដសមា�មកេលីខ�ួនឯង ែដល បណាលឱ្យេលកអធ�ក់កន់ែតេ្រេលីករគិតខុ េហីយ ឈនេរកក ា បាក់ទឹកចិត�ក�ុងករតស៊ូ្របឹងែ ម្យោវ ិញេទៀតេតីេលកអ�កកំពុងរត់េគចអំព ្រសេមាលន? េទះបីជាេលកអ�កទទួលរងសមា�ធែបបណាក៏េដ កុំប េណា� ខ�ួនក�ុងករទទួយកនូវឱកសមួយេដីម្បីបានទទករងេធ�ីឆាបរហ័សឱ្ េសះ ពីេ្រពះេលកអ�កអចនឹងលះបង់ករងរេនាះនាេពលដ៏ខ�ីខ ពិតណាស់ េល អ�កកំពុងែស�ងរកករងេធ�ី រយៈេពលែតមួយឬពីរៃថ�េនាេទ ក៏ប៉ុែន�មិនែមនជាករងរស្ បានន័យថាេអ�កកំពុងែស�ងរកករងេធ�ី ែដលអចេធ�ីេទបាន សក�ិសមនឹងរូបេលអ�ក េ្របៀបបានេទ េរឿងេ្រព នទសុីនដឺែរ៉ ឡ (Cinderella) ែដល មិនអចបង�ំខ�ួនឯងពក់ែស្បកេជីង ិ មិន្រត�វនឹងទំហំេជីរបស់ខ�ួនយ៉ងដូេច�ះែដ ា 68
  • 75. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ទឹកចិតនឹងនរ (រឹងមា) � ក�ុងេពលែដលេលអ�កមានអរម�ណកំពុងទទួលរងសមា�េនា សូម េលអ�កឈប់ស្រមេដីម្បឱ្យអរម�ណ៍មានភាព្រមួយរយៈេពលខ�ី ក៏ប៉ុែន� មនែមនេបាះបង់េចលករព្យោយា។ ិ េលកអ�ក្រត�វេធ អរម�ណ ឱ្យប ស�ប់ស�ត់ និងេផា�តជាចំបងេទេលីភាពេជាគជ័យ។ ឧទរហ អ�ក្រត� បាេកះេហេធ�ី សម�សន៍ស្រមមុខតំែណងេនក�ុង្រក�មហ៊ុនែដេលអ�ក ា ចង់បេ្រមករ អ�ក្រគប់្រគងែផធនធានមនុស្សចប់អរម�ណ រូបេលអ�ក។ េលអ�កសប្បោយរីករយចំេពះ្របវត�ិរូបស (CV) ែដលបានេរៀបចំេឡីង េដីម។ េលកអ�កមិន្រត�វេផា�តករយកចិត�ទុក និងចំណាេពលេវលេ្រចីន ឥត្របេយាជន៍េទេលីករលំបាកទំេ ។ ង សូមេលកអ�កចងចំថ លំបាកទំងេនាះេកីតេឡីងក�ុងរយៈេពលខ�ីប៉ុេ េលកអ�នឹងពុះពឆ�ងផុតន េពលដ៏ខខងមុ។ �ី 69
  • 76. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករខិតខំ្របឹងែ្ េទះបីេលកអ�កកំពុ ជួប្របទះនូវករលំបាកជាេ្រចីន ា អំឡុងេពលែស�ងរកករងេធ�ីយ៉ ណាក�ី សូមេលកអ�កកុំេបាះបង់ ករព្យោយាមរបស់។ មានេហត ផលជាេ្រចែដលបាបង�ញឱ េឃីញថា េហតុអ�ីបានកច�ករជាេ្រចីនមិនទទួលបានេជ ។ មាននិសិ្ ិ ែដលេទីបប��ប់ករសិក្សោជាេ បាស�ីបេនា�មជ្ឈដខងេ្ែដលរំងស� េនក�ុងដំេណីកែស�ងរកករងេធ�របស់ខ�ួន ឧទហរណ៍ៈ ី អ�កេធ�ីបទសម�សន ា មានភាពលំេអៀងចំេនិស្សិតែដលបប��ប់ករសិកមកពីសកលវិទ្យោ ខុសគ។ ឪពុកមា�យរបស់ខ�ុបាចំអកឡកឡយឱ្យខ�ុំេទៀត េហីយមត�រួមថ�ករបស់ ា ា ឺ ិ ខ�ុំែដលេរៀនមិនសូវពូែកទទួលបាករងរេធ ពីេ្រពះែត ស�លអ�ក្រគប់្រ្រក� ហ៊ុន។ េលកអ�ក្រតចំណាយេពេវលក�ុងករគិតពិចរណាេទេលីស របស់ខ�ួន។ េហតុអ�ីបានជានិេយ ្រត�វកររូបេអ�កបេ្រមកងរេនក�ុង្រ ហ៊ុនរបស់េគ? េតីេលអ�កបានបេ��ជំនាញរបស់ខ�ួេនក�ុងករង្រក�ម រ ែដរឬេទ? េតីេលអ�កបាបេង�ីនជំនាញភា ឬចំេណះដឹងែផ�កព័ត៌មានវិទ ែដរឬេទ? េតីេលអ�កបាអភិវឌ្សមត�ភាពរបសខ�ួនែដរឬេទ? េតីេលអ�ក បានបង�ញសមត�ភាពរបស់េលក ជាមនុសម�ក់ ែដលអចូលរួមចំែណក ា ករងរេនក្រក�មហ៊ុ មិនែមន ជាមនុស្សមាែដល្រគាន់ែត្រត�វករេធ�ីែដរ ឬេទ? 70
  • 77. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ម្យោ៉ងវិញេទៀ េតីេលអ�កចង់េធ�ីអ�ីឱ្្របា? សំនួរេនាះហក់ដូ មានកពិបាកស្រម និសិ្សែដលេទីបែតប��ប់ករសិក្សោ េហីយចូល្រ េនក�ុងទីផ្សករង ទនឹ�មនឹងេនះ េល អ�ក្រត�វព្យ រំលឹកនូវចំណុចល� របស់ខ�ួន មុននឹងេធ�ីករបង�ញជូនដល់អ�កដៃ ពុំមានអ�កេធ�ីបទស មា�ស ណ ម�កនឹងចប់អរម�េលីរូបេលអ�កេនាេទ ្របសិ ា េបីេលអ�កមិនដឹងអំពី ចំណុចល�របស់ខ�ួន ភាពបុិន្របស គុណតៃម� ក�ី្រសៃ នងបំណង្របរបស់ខ�ួន ា ិ នាេពលអនាគតេ។ សូមេលកអ�ចងចំ េនក�ុ ទីផ្សោរកេពរេពញេទេក ្របកត្របែជង េលអ�ក្រត�បង�ញនូជំនា នងសមត�ភាពរបស់ខ�ួនេដីម្បីេធ ិ ជាគុ្របេយាជទក់ទញនិេយាជកេ្រជីសេរីសរូបេលកអ�ក េ្ អ�ក គជាេបក�ជនមួយរូបក�ុងចំេណេបក�ជនជាេ្រចែដលបានចូលរួមេធ�ីករ្រប ឺ ្របែជង េដីម្បីទទួលករវយតៃម�របស់និេ េលីសពីេនះេទេទៀត េល អ�ក្រត�បង�ញអំពីភសក�ិសមរបស់ េលអ�កេទឹង្រក�មហ៊ដូចជា គុណតៃម� រេបៀបរបបនា ន នងលក�ណៈទូេទ ិ របស់្រក�មហ៊ុន។ សូមេលកអ ចងចំ ន េពលែដលេលអ�កបេ្រមកេនក�ុ ្រក�មហ៊ុនមួ េល អ�កនឹងក�យសមាជិករបស់្រក�មហ៊ េនាះ េតីេលអ�ក មានេទនភាពចំេពះអត� ស��ណថរបស់ខ�ួនេនះែដរឬេទ? 71
  • 78. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ភាសប្បរីករ ្រសនេបីេលអ�កេ្រជីសេរី ដំេណីរជីវតបនា�ប់ពទទួលបានស�ប័្ � ិ ិ ន ប��ប់ករសិកេនាះ គឺមានភាពស រីករជាេ្រចីកំពុងរង់ ក៏ប៉ុែន�អ េពរេពញេទេដយករលំបាកេ ដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ�ីនាេ មុខ រួមមានករបេង�ីតឱ្យមានអរម�ណ៍ និង្រសេមាលៃនបរជ័ែដល ជាករដក់បន�ុកមកេលីរូបេលកអ�កផងែដរ។ េទះជាយា៉ សូមេលកអ� សប្បរីករយនឹដំេណីរកែស�ងរកករងរេធ�ីស្រមាប់ ដំបូងរបស់ខ�ួន។ 72
  • 79. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក វិធីស�ស ក�ងករបន�ូរអរម� ពីសម�ករង ា ុ ា ្របសិនេបីមាននម�កបាត�ូញែត�រអំពីករទទួលរសមា�ធេនកែន េធ�ីករេនាះ បានន័យថាទទួល នូវករលំបាកឥតខ�ឹមសរ ែដលជាធ សមា�ករងរេ្របៀបបាេទ ពព័ណ៌នាករងរបស់មនុស្ស យ៉ងដូេច រ ា ន ិ ែដរ។ េន េពលែដលមាននរម�កបាចុះហត�េលខេលីកិច�សន្យោក រួច ា េហីយេនា គាត់្រតទទួលស�ល់ថា សមា�ធករងរមិនអចកត់េ េឡីយ េហីយក៏ជាែផ�មួយៃនជីវ ិតករងរបស់មនុស្ស្រគប់រូបផងែ។ េតីេយីងទំងអស់គគួរប�្ឈបនូវកត�ូញែត�រអំពីសមា�ធករងរទំង នងកទទួលយកេដ ស�ក់េស�ីរចំេពះករលំបាកខងេលីែ ? េយីងអ ិ និយាបាថ “មិនអចេទរេទ” មានបុគ�លជាេ្រែដលបានបំេពកង ្របកបេដយភាពសប្បោយ សមា�ធករងរក៏ និងមានេមាទនៈភាព េទះបីជាខ�ួនទ សូមេលកអ�កគិតថខ �ួនពិតជាមនុស្សែដលមានបុព� ា ក�ុងករទទួលបានករងរេធ�ី 73
  • 80. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករទទួលរងសា ម ករទទួលរងសា�ធ គឺ “ករេឆ�ីយតរបស់រូបកេទនឹងករផា�ស់ប�” ម េនាបាន័យថ ករទទួលរងសា�ធជាចលករគន�ឹះក�ុងករេធ�ីឱ្យ្របេសីរ វ ម ករបំេពញករងរតមរយៈដំេណាះ្រសយ ។ ្របសិេបីេយីង្រគប់គមិន ជំនះេទឹងសា�ធែដលបានជួប្របទះេទេនាះ បច�័យមិនល� ឬផលប៉ ម ន េ្រចីន នឹងេកីតមេឡីងជាកជពុំខ។ ករទទួលរងសា�ធនក�យ “បច�័យអ្រក” និងមានសភាពធ�ន់ធ ម េនេពលែដលេយីងបេណា�យឱ្្រគប់្រគង។ េដីម្បីទប់ទល់េទនឹងសម ែដលេកីតមានេឡីងេលកអ�ក្រ បង�ំរូបកក�ុងករបេ��ញថាមពល និងចំេ ដឹងេទ�រដង េដីម្បីទប់ទល់េទនឹងបំលស់ប�ូរែដ ជួប្របទ។ េលកអ�ក្រត ះ ចំណាយេពលេវលយា៉ងេ្រចីនក�ុងករេដ្រសយប��េផ្សងៗ ជា ផា េហីយមានអរម�ថា ខ�ួនកំពុងផុងកន់ េ្រជក�ុងរ េណ�ពិបាកេរីរួ េទៀតផង ប� �ែដលេកីតេឡីងទំងអស់េនះ ក៏េ្រពះែតេលកអ�កបេណា�យខ សមា�ធគាបសង�។ 74
  • 81. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករទទួលរងសា�ធេនកែន�ងេធ� ម ករបំេពញករងរេ បណា�អង�ភាព សហ្រគាស ឬ្រក� នីមួយ ៗ ក៏ជា្របភពៃនសមា�ធ រួ ែបបបទក�ុងករបំេពញករងរ ទំហ ង និងករ្របា្រស័យទក់ទងេន េធ�ីករងជាេដីម។ អង�ភា ឬ្រក�មហ៊ុ ែដលមានតួនាទីភារកិច�ពក់ព័ន�េទនឹងករទ េ្រគាះមហន� ករសេ�ង បនា�ន់ លុ កក ្របព័ន�ផ្សព�ផព័ត៌មា សុខភា និងករង្របហក់្រប ដៃទេទៀត សុទ�សឹងែតជា្របេភទករងរែដលបេង�ីតជាសមា�ធដល់ ។ េលអ�កែដលសេ្រមចចិតបំេពញកងរេក�ុងអង�ភាព ឬ្រក�មហ៊ ទំងេនះ្រត ទទួលស�ល់ថា ករទទួលរងសមា�ធករងរនឹងេកីតមានេឡ ។ ករទទួលរងសា�ធពី្របេភទ និងទំហំក ម ្របេភទករងរេលកអ�កំពុងបំេពញ ក៏ជា្របភពៃនករបេង សមា�។ ករងែផ�កលក់ គឺ ជាករែដលេផា�តេទេ េគាលេ និងកូតជ ចំបង។ ករងរបស់េវជ�បណត គេផា�តជាចំបងេទេល ជួយសេ�ង�ះជីវិអ�ក �ិ ឺ ជម�ឺ េដយត្រម�វឱ្យេ ករសេ្រមចចិ ក�ុងរយៈេពលប៉ុន�នវិនាទីប៉ុេណ ។ ឈ�ួញ ា ផ្សោរភាគហ អ�ក្រត�តពិនិត្យេជីងេហះេ អ�កពន�ត់អគ�ីភ័យ ភ ក់ងរបេ្រមីេ ា តទូរស័ព� អ�កេធ�ីករតេម�ីងេ្រគឿងយន�េនក�ុងេរ អ�ក យកព័ត៌មាន និ អ�ក ដឹកចំណីអហរតមេគហដ�នជាេដីម សុទ� ជា្របេភទកទមទរ 75
  • 82. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក មានភាពរហ័សរហួន និងេវៀងៃវ ែដលេ្របៀបបានេទនឹង្រទនិចនាឡ ្រគា ែបកែដលកំពុងេដីរយ៉ងដូេច�ះែ។ ា អ�កេបីកបរយន�េហ អ�កជីវស�ស ្រគ�េពទ្យវះក អ�កជួសជុលែខ្សទូ ស័ព� អ�កបាញ់សុី អ�កបេច�កេទសកុំព្យូទ័ អ�កជីកែរ៉ និង្រគ�បេ្រងៀនមុជទជាេដីម ្រត�េធ�ីករជាមួយនឹងករសេ្រមចចិត� នងមានេ្រគះថ្របសិនេបមានក ា ិ េធ�ស្រែហសែតបន�ិច។ តួនាទី និងភារកិច�ក� ករងរជាេ្ ែដល្រត�វ្រប េទឹងករលំបាក បានបេង�ីតជា្របភពបេង�ីតៃនសមា�ធករងរស្រមា ន រូប។ ចំេពះេលកអ�កែដលមានតួនា អគ�នាយ អ�ក្រគប់្រ និងនាយ ម ែផ�កនីមួយៗ ក៏ស�តេនក�ុងចំេណាមៃនអ�កទទួលរងសា�ធករង។ ិ ករទទួលរងសា�ធមនុស្េនជុំវិញខ�ួ ម េនជុំវិញខ�ួេយីង្រគប់ៗគា�ែតងែតមានមនុស្សែដលបង�សមា�ធមកេ េលកអ�ករួមមានេនកែន�ងេធ�ីករជាេដីម ដូចជាអ� ឈ�នី  អ�កមា អំនួត អ�កែដលគិតថាខ�ួន្រតឹម្រត�វជា អ�កខ�ិល្រចអូ អ�កបង�ប� និងអ�ក � និយាយេដីេគជាេដី។ អ�ក្រគប់្រគងក៏ជាែផ�កមួយែដល្រត�វបានចត និមិត�រូបក�ុងករបេ�ីតសា�ធដល់បុគ�លិកេ្រក ។ ង ម 76
  • 83. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករទទួលរងសា�ធពីបុគ�លិកលក�ណៈរបស់ខ� ម េនក�ុងសហ្រគាស ឬ្រក�មហ៊ុនេលកអ�កអចសេង�តេឃីញមាន មួយចំនួនហក់បីដូចជាទទួលរងសមា�ធេ្រចីនជាងបុគ�ល េទៀត ទំងអស់េន ្របែហលមកពអ�កទំងេនាះមានទឹកចិត�ស រីករក�ុងករទទួលរងសា�ធ ម យ៉ងណាេទ ក៏ប៉ុែន�បុគ�លិកទំងេន ទទួលរួចេ្រសចេទេហ ។ េយីងអ ា និយាយបានថាបុគ�ទំេនាះហក់បីដូចជាដកខ�ួនមិនរួចពីករទទួលរង ករង េទះបីជាករងរ្របពឹត� រលូនក៏េដ និងមាបុគ�លិកមួយចំនួន ែដលចូលចត�េធ�ឱ្យខ�ួនឯងស�ិតេ្រកស ម ិ ី េដីម្បីទទួបាកអណិតអស និងករេកតសរេស ពីបុគ�លិកដៃទេទៀតចំេព ករខិតខ្របឹងែ្របំេពញករង របស់ពួកេគ។ ករទទួលរងសា�ធភាពេសហ ម មានសា�ធខ�ះ គឺមិនមានអ�ីសំខន់េនាះេឡីយ ឧទហរ ម ក ្រព�យបារម�អំពីចរចរណក�ុងករេធ�ីដំេណីរ េ េពលមាននរម�ក់បាន ា េចញពីផ�ះយឺតជាសព�មួយដង មនបានេគងលក់្រស�ល ១ែខ មកេហីយ ិ េ្រពះរវល់េធកិច�ករស ែដល្រគ�នឹង្រត�វ្របមូលាៃថ� ឬកខឹងសម្បោរ ន នឹងមតភ័�ភ�រួមករងរែដល អរម�ណ៍មិនល� មនុស្ស្រគប់គាព្យោករអំពី ិ � ស�នភចរចរណ និងៃថ�ហួសកំណត់្របគល់កិច�ករជូន្បាែដរ េហីយ អរម�ណ របស់អ�កដៃទមនស�តេនេ្រក ្រគប់្រគងរបស់េយេឡីយ ចុះេហតុអ�ី ិ ិ បាេយីងចំបាមានករភា�ក់េផ? 77
  • 84. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក កពុះពរេទនឹងសម កពុះពរេទនឹងសមា សេ្រមចត� នងជ ិ ិ គឺជក ជេ្រមីសមួដ៏ល�្របេសីរ េដីម្បីជា្របេយាជន៍ខ�ួនឯង និងស្រមាប ទំងពួេនកែន�ងេធី�ក ចំេពអ�កែដលបា ទទួលរងនូវសមា�ធ ក៏េ្រព បេណា�យខ�ួឱ្ សមា�ធទំងេនាះវ។ មនុស្ ្រគប់រូបអច្រគប់្រគងនូវសមា�ធ្រគប់ ប�សំខន់ស�ិតេន្រតង់ថា េតីេយីងទំងអស់គា�គួរចត់ទុកប��េ � ែដរឬេទ? អកប្បក ិរិយា គឺជាកត� បំផុតក�ុងករ្របឈមេទនឹងសមា�ធ ែបបយ៉។ ចំេពះេលអ�កែដលអយកឈ�ះេលីសមា�ធទំងេបា ក៏េដ ា សរែតខ�ួនអច្រគប់្រគងបាននូវរល់ករគិ និងមាករតំងចិខ�ស់ េដមិនឱ្េហតុករណខងេ្រកមក្រគប ឬេបៀតេបៀនបា។ វធីស�ស�ក�ុងករេដះ ិ វធីស�ស�ក�ុងករេដះ្រសយប��រងសមា�ធ្រត�វបានែច៣ ិ ដំណាក់ក រួមមាន  ករែស�ងរក្របភពប  ករ្រតិះរិះពិច  ករសេ្រមចចិ 78
  • 85. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សូមេលកអ�កេធ�ីករកត់្រត ប� �ទំឡាយ េទះ ធំឬតូចក�ី ែដល អចបេង�ីតសមា�ដល់េលកអ�ក េហីយបនា� មកសូមេធ�ីករវិភាគេទេលី នីមួយៗឱ្យបានល�ិតល�។ េលកអ�? េហតុអីបានប� � �ទំងេនះបេង�ីតសមា�ដល់ េតីសមា�ទំេនះស�ិតក�ុងក្រគប់្ររបស់េលអ�កែដរឬេទ? េតីេលអ�កគួរេដះ្រសមា�ធទំងេយ៉ងដូចេម�? ា វធីស�ស�ខងេលី ន ិ ជួយេលកអ�ក�ុងកកំណត់អំពីផលវ ិបាកៃ សមា�នីមួយ ៗ។ ឧទហរណ៍ៈ ្របសិនេបមាអ�កេបីកបររថយន�ណាមា�េបីកបរ យ៉ងេលឿនកមុខរថយន�របស់េលអ�ក េហីយសុីេផ�រយ៉ងខ�ំងក� ខណៈេពល ា ា ែដលេលអ�កកំពុងេបីកបរេទញាុំអហរៃថ� េនាះ េតីេលកអ�កអចទ អរម�ណ បានែដរឬេ? ្របសិនេបីេលធិករបស់េលអ�កេនែមិនអចទទួ ទូរសបាន្រតឹម្រេនាះ េតីេលអ�កគួរបណ � ុះបណា�លបែន�មេទៀត េដីម្បីេជ វងមូលេហតុែដលនាំឱ្យេលកអ�កមានអរម�ណ៍ខឹងស ឬេទ? ក្រតិះរិះពិចរណារ្របកបេដយល�ិតល� ជួយេលអ�កអចកំណត អំពីកិច�ករែដលគួរេធ� ឬមន គួរេធី� ចំេពប� ិ �ែដលបានេកីតេឡី ។ ក�ុងករណី ែដលេលកអ�កមិនអច្រគប់្រគងេទេល ទំងេនបា វធីស�ស�ែតមួយគត ិ េនាះគឺចំេពះសាទំងេនះ េតីេលកអ�កយល់យា៉ងដូចេម�ច? ម 79
  • 86. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករយកចិត�ទុដក់ចំេពះខ�ឯង អកប្បកររបស់មនុស្ស្រគប់រ ិ គជកូនេសរគន�ឹះក�ុក្រគប្រគ ឺ រលសមា�ែដលេកីតមានេឡីងជាយថាេហតុ ឬជា េទះបីជយា៉ងេនះក�ី ា ផងទំងពួងែតងយល់ថា វហក់បីដូចជាម បាក�ុងកអនុវត� ឬមា លក�ណៈ្រសេពច្រសពិលេនេឡ ្របសិនេបីេលអ�កគិតថា រល់សមា�ធ ឡាយគឺជាេរឿងសម��េនាះ េលកអ�កនឹងមិនទទួលរងផលប៉ៈពល់អ�ីទ េលអ�កអទទួលជ័យជំនះេលីរលសមា�ទំងឡាយបាន ត វធីស�ស�ងយ្រស�ល និងមាន្របសិទ�ិភាពខ គឺកព្យោេធ�ីឱ្យអរម� ិ របស់ខ�ួនមនទទួលរងសមា�ធរហូតកជទម�បក�ុងករស់េន្របចំៃ។ វធី ា ិ ិ ស�ស�េនះមិនចំណាយ្របាក់កស និង្ ជាងករហត់្ ឬករេច េទេធ�វ ិស្សមកេទៀតផង។ 80
  • 87. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ជំនួយ ក�ងកែស�ងរកករងរេធ ុ ភាពសប្បោយរីករយក�ុងេពលទទួលស��ប័្រតប��ប់ករសិក និសិ្សត គឺជា្រពឹត�ិករណ៍មួយដ៏សំខន់េនក�ុងឆាកជីវិត េដយទន�ឹ ភាពស�ុ្រគស�ញក�ុងដំេណី ែស�ងរកករងេធ�ី ្រត�វបានចប់េផ�ីមមកជំន បេណៗ។ �ី និស្សិែដលេទីបប��ប់ករសិក្សឆ�ងកតករទទួលរងសា�ធ ម តនតឹ ដូចជ ករ្រប កិច�ករស និងកបង់ៃថ�សិក្ជាេដីម មុននឹង ឈនដល់ដំណាក់កលអ�កទំងេនអែស�ងរកបានករ េធ�ី ក៏ដូចជ មាអរម�ណ តនតឹង ា ដូចជាករនិយាយលគា�េទកន់មិ ែដលធ�ប់ស� ពីមុន ករនឹករលឹកកលេនេរៀន ឬករប នូវរបត់សិក្សោ និង ឈេទក ពភពករងរនាេពលដ៏ខ�ីខ។ ិ បណា�និសិ្សតទំងេនា មាអរម�ណ សប្បោយរីករយ និងក�ីសងឹ្ឈមចំេពះករចូល្របឡូកេនក�ុងទីផ្ េពរេពញេទេដយករ្របកួត្របែជង ្រពម ករខ�ល់ខចំេពះេហត ករណ៍ែដលនឹង្រត�វជួប្របទះនាេពលខ ។ រួមមានករខ�ះខតអំពីចំេណះដ នងវធីស�ស�ក�ុងក ែស�ងរកករងរេធ បានបេង�ីតជាភាពមិន្របាកដ្រប ិ ិ ពួកេគ។ េទះបីជយា៉ងេនះក�ី សូមេលកអ�កក ក្រព�យបារម� េហីយបន� ា ខតខំ្របឹងែ្របងរបស់ខ�ួន េដីម្បីឈនេទសេ្រមចបាននូវេគាលបំ ិ បានេ្រគាង។ 81
  • 88. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែបបបទក�ុងក ងរកករងេធ�ី ែស� េនក�ុងដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ�ី េយីសេង�ត ង ពក់ព័ន�ជាេ្រចីនដ េតីខ�ុំ គួរែស�ងរកករងេធ�ីតមរេបៀប ? ្របេភទណាែដលខ�គួរែស�ងរក? មាចម�ល់ េតីករង េតីខ�ុំគួរចប់េផ�ីែស�ងរកករងេធ�ីេនកែន� ណ? េតីខ�ុំ្រត� ចំណាយេពលយូប៉ុន�នក�ុងកែស�ងរកករងេធ�ី? េតី ខ�ុំអនឹង ា ែស�ងរកករងេធ�ីបានមួែដរឬេទ? សំណួរខងេល េនះែតងេធ�ីករេចស ទ ដែដលៗ និង រំខនដល់និសិ្សតែ េទីបប��ប់ករសិក ទន�ឹមនឹងេនះ ក៏មា សំណួរជាេ្រចីនេទៀតែដលសមេហតុផល ក៏ប៉ុែន�មានករលំបាកក�ុងករ និស្សិែដលេទីបប��ប់ករសិក ភាគេ្រចីន ែតងមានករលំបាកក�ុងករ ព័ត៌មានទីផ្សោរករបស់្រក�មហ៊ុន ឬសហ្រគាសែដលមានត្រម�វករក កម�នងជំនាញឬបុគ�លណាមា�ក់ េដីម្បីេធ�ីករសកសួរព។ ិ ភាសប្បោយរីករយេ្រក ទទួលស�ប័្រប��ប់ករសិក នឹង � ្រត�វប��បក�ុងមួយព្រពិចែភ�ក បនា�ប់មកេលកអ�ក ្របឈមេទន ស�នភ ជាក់ែស� “ករែស�ងរកករេធ�”។ េនក�ុងដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ�ី ី អ�កនឹង្របឈមប��ជាេ្រចីនរួមមាន ភាពអត់ករងរេធ�ីែដលបានប េសហ�ង កររង់ចំយា៉ងអន�ះសររបស់មាតបិត ចំេពះដំណឹងទ េធ�ីពីរូបេលកអ� កររ្របាក់ចំណូលក�ុងករជួយស្រមាលដល់ជីវភា និង ករខ�សេអៀនចំេពះមិត�ភ័�ភ�ែដលទទួ ករងេធ�ីបានឆាប់រហ ករេច សួរពីសំណាកនិស្សិែដលេទីបប��ប់ករសិក“េតីបច�ុប្បន�បេធី�កអី�ែដរ?” ជ េដីម។ 82
  • 89. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករេធ�ស្របែហស ឬ ិនបាេ្រតៀមទុកជាម ម នាេពលបច�ុប្បន�េនះ េនតមវិទ្យោល័យមួយចំនួនេលក្រគ� េធ�ីករែណនាំអជីព សិស្សោនុសិែដលេ្រតៀម្របលងស��ប័្រតទុតិយភូ ក៏ប៉ុែន�េនមិនទន់បានទូលំទូលយ និងមានសភាពយឺតយា េដយក�ុ េនាះ េយីងសេ�តេឃីញម ង សស្សោនុសិស្សជាេ្រចីនបានេធី�ករសេ្រម ិ ក�ុងកេ្រជីសេរីយកជំនាញសិក្សោេនតមសកលវ។ ករែណនាំអជីពេនមានលក�ណៈ ម្យោ៉ងវិញេទៀ និងមិនទនសុីជេ្រេទេលីប��ព ព័ន�េទនឹងលទ�ភាព និង សក�សមក�ុងករទទួលបករងេធ�េនេឡីយ រួម ិ ី មា: គុណ តៃម� និង លទ�ផលរំពឹងទុកែដលនាំេទកន់ជេ្រមីសដ៏សម មួយនាេពលខងម។ រីឯេនតមសវ ិទ្យោល វ ិញ នស្សិែដលេទីបែត ិ ប��ប់ករសិក ទទួលបានជំនួ ែផ�ក្របឹក្សោេយាបល់ក (Career Counseling) េនមានក្រមិតេនេឡីយ ក�ុងេ នស្សមួយចំនួនធំមនទទួលបា ិ ិ ិ ករយកចិត�ទុកដក់ េដយ្រត�វ ករសេ្រមចចិត�ច្របឡូក្របកួត្របេនក�ុង ទីផ្សករងរេពុំមាមូលដន្រគឹ ឬចំេណះដឹង អំពីវធីស�ស�ក�ុ  ិ ករែស� រកករងេធ�ីទល់ែតេស។ បនា�ប់ពីបប��ប់ករសិក និស្សិតភាគេ្រ មានករលំ ក�ុងក ែស�ងយល់អំពីកិច�កឬេគាលេដរបស់ខ�ួនក�ុងករែស�ងរកករង និងមាភា ភ័យខ �ចក�ុងក្របឈមមុខេទនឹងពិ ករង 83
  • 90. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ដំេណីរករៃករេរៀបច ករែស�ងរកករេធ�ីត្រ�វឱ្យមានវិធីស�ស�ច្បោស់លស់ េដីម ម ដល់ដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ�ីឱ្យទទួលបានេ ។ ចំណុចែដលគួរឱ្ចប់ អរម�ណ េនក�ុងដំេណី កែស�ងរកករេធ�ីេនា គមានលក�ណែបបវ ិទ្យោស ឺ (ករ្រសវ និងករសេ្រមចចិ ែដល្របកបេដយករ្រតិះរិះព) និង សល្ប (ករៃច�្របឌ ករបេង�ីតថ� នងគំន តពក់ព័ន�េទនទីផ្សករង)។ ិ ិ ិ វធីស�សៃនកែស�ងរកករងេធ�ីមានភាពសម�� និងងយ ិ ចំេពះនិសិ្សតែដលេទប��ប់ករសិកអេរៀនសូ្រតបែន�ម េដីម្បីេធ�ីករែ យល់មុននឹងឈនចូលេទ្របឡូកេន ងទីផ្សករង និសិ្សតែដលមានភា ឆ�តបានសិក្សោអំពីវិធីសស�ែស�ងរកករងរេធ�ី ែដលជាយថ េជៀសផុត ា � អំពីឧបសគ�តមរយៈករេ្រតៀមខ�ួនបានយា៉ង្របេសីរក�ុងករ្រ សមា� ផ�ូវកនិងផ�ូវចិត�។ ជាករពណាស់ ករសិក្សោអំពីវិធី ៃនកែស�ងរកក ងេធ�ី មុននឹងចប់េផ�ីម្របឡូកេនក�ុងទីផ្សោរករងរ គឺជាកូនេសរគន ឆាកជីវិតករ (ករសិក្សោជា្របចំរបស់និសិ្សត )។ ចំណង់ក�ុងកេ្រក ជ�� ក់នូវចំេណះដឹងថ�ីៗបាននាំេទដល់ករអភិវឌ្ឍន៍សមត�ភាពគា�នទ េហីយក៏ជាស�ខណ�ែដលប�ក់ថា ជាបុគ�លមួយរូបែដលអចបំេពញ � � បានេន្រគប់ស� ។ ន 84
  • 91. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ្របភជំនួយេនក�ុងករែស�ងរកករងរ នាេពលបច�ុប្បន�េនះ និស្សិតែដលេទីបប��ប់ករសិក្សោ និងអ រក ករងេធ�ីអចែស�ងរកព័ត៌មានទីផ្សោរករងរ តមរយៈេ ពិព័ រណ៍ករង ទីភ�ក់ងររដ� ឬឯកជនែដលផ�ល់េសវករងរ ករិយាល័យែស�ងរកករ ា តមសកលវិទ្យោ (Career placement) និងព័ត៌មានេន្របព័ន�ផ្សផ្យជាេដីម។ េ្រកពីេនះ េន េគហទំព័រជាតិ និងអន�ជាតិ ក៏ជា្របភព ា ិ អំពីវធីស�ស� និងដំបូនា�នក�ុង ែស�ងរកករងរេធ េទះជយា៉ងេនះក�ី េយីង អស់គ�មិន្រត�វេផា�តេទេលីេគហទំព័រ េធ�ីជា្របភពក�ុងករែស�ងរកព័ត៌ ា ករងរ េហីយេបាះបង់េចលទំង្រស�ងនូវ ផ្សព�ផ្ព័ត៌មាែដលមា លក�ណៈងយ្រសេនាះេទ។ នស្សតែដលេទីប��ប់ករសិក្សោថ�ីៗនឹងទទួលបានផល្របេយា ិ ិ េ្រចីនពកអភិវឌ្ឍន៍សមត�ភាព និងចំេណះដឹងរបស់ខ�ួ (ឬកែស�ងរកជំនួយពី អ�កដៃទ) អំពីវធីស�ស�ែស�ងរកករងរេ ។ ករចក់ភាែល្បងខុសនិង្រត គឺ ិ អ្រស័យទំង្រស�ងេទេលីេ្រ ក៏ប៉ុែន�ករែស�ងរកករ េធ�ីែដលទទួល បាេជាគជ័ ត្រម�វឱ្យមា េធ�ីែផនកែដលបានកំណត់អំពីេគាលេដ េគាលបំណច្បោស់លមុននឹងចូល្របឡូកេនក�ុងទីផ្សោរ ។ ក�ុងេគាលបំណងស្រម�លដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ី រជរដ កម�ុជាបានបេង�ទភ�ក់ងរជមុខរបរ នងករង (National Employment ី ា ិ 85
  • 92. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក Agency) ែដលមានតួនាទីភារកិច�ផ�ល់េសវករងរ និងព័ត៌មានទីផ ដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ី និេយាជក អ�កផ�ល់ករអប់រំបណ�ុះ អ�កេរៀបចំ េគាលនេយាបាយនិងែផ និងសធារណជនទូ េនក�ុង្រពះរជា កម�ុជេដយឥតគិតៃថតមរយៈជេ្រមីសងយ្រ២ គ៖ េសវេលី្របព័ន�អុ ឺ េធីរណត តមរយៈេគហទំព័រ ិ www.nea.gov.kh និងេសវតមរយៈម ។ មណលករង(ព័ត៌មានលំអិតសូមអនទំព័រខងេ) � ករ្រព�យបារម�ណ៍ងករែស�ងរកករងរេ សូមបណា�និស្សិតែដលេទីបប��ប់ករសិក្សោ េហីយឈនចូ េនក�ុងទីផ្សោរករងរ មានករ្រព�យបារម�ណ៍ហួសេហតុក�ុងករែស�ង េនាះេទ។ ករ្រព�យបារម�នឹងេធ�ីឱ្យេលកអ�កបាត់បង់នូវជំេនឿ និងេសចក របស់ខ�ួន េហីយក៏ជាកត�ដក់សមា�ធេនក�ុដំេណីរករែស�ងរកករង ង េទៀត។ េលកអ�កគួរេធី�ករសិក្សោែស�ងយល់អំពីស�នភាពទីផ្សោរក ឱ្យបានច្បោស់ជាមុនសិន េនាះេទីបជាករ្របេសីរ េដយេហត ឱកសេ្រតៀមខ�ួនទុកជាម ្របភពជំនួយក�ុងករែស�ងរកករងរេធ�ីមានេនជុំវិញខ�ួន ក៏ប៉ុែន�ត េលកអ�កមានភាពេវៀ នង្រសវ្រសេ ពីេ្រពះជំនួយទំងអស់េនាះមិ ិ មកេដយឯកឯងេនាះេទ។ ក�ុងដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ�ី េលកអ�ក្រត� សេ្រមចចិត�េដយខ�ួនឯងេទេលីជេ្រមីស និងវិធីស�ស�ែដលមានលក�ណ ្រសពិល ឬច្បោស់លស់ េនក�ុងករចប់យកនូវឱកសករងរែដលេ ទន�ឹងរង់ចំ។ 86
  • 93. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េតេលអ�កកំពុងែតរ ុញ្រច ករងរឱេទឆ�ែមនឬេទ? ា មានេហតុផលជាេ្រចីនែដលបានសប��ក់ឱ្យេឃីញថា មា េ្រចីនកំពុងែស�ងរកករងរេធ� ក�ុងទីផ្សោរករងរ េហីយក៏មានសំណួរេ ផងែដរថា េតីេហតុអ�ីបានជាអ�កទំងេនាះរកករងរមិ?។ អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីនាេពលបច�ុប្បន�េនះ ទទួលបានឱកសក� ា នាំ និងដំបូនា�នអំពីក និងអជី ែដលមិនធ�ប់មានពីមុនមក។ ្រគាន់ែត្រ ា អុីនេធីរណតមួយប៉ុេណ�ះបានក�យជា្របភពព័ត៌មានអំពីករងរ និង ិ ្របេភ ្របសិនេប អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីចំណាយេពលេវលក�ុងករចូ ព័ត៌មាន េនាះព េគនឹងពុំមានេពលេវលេសសសល់ក�ុងករែស�ងរកករង េទ្បីយ មានមនុស្សភាគេ្រចីនែតងបរិយាយអំពីវិធីស�ស�ក�ុងករែស� េធ�ីក៏ប៉ុែន�មិនបានេលីកេឡីងអំពីេហតុផលទំងឡាយែដលអ�កែស�ងរកករង ន បានរុញ្រចនឱកសករងររបស់ខ�ួឱ្យេទឆា េយីងសូមចូលរួមេធ�ីករែចករំែលកនូវករយល់ដឹងអ ែដលែស�ងរកក ងរេធ�ីជាេមេរៀនគួរចងចំកដំេណីរក ែស�ងរកករងរេធ�ី 87
  • 94. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក មិនមានេគាលេដច្បោ អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីភាគេ្រចីនមិនបានកំណត់េគាលេដរបស់ បានច្បោស់លស់ក�ុងករែស�ងរកករងរេធ�ីេនាះេទ អ�កទំងេន “ករងរអ�ីក៏” េហីយគំនិតទំងេនះែតងេកីតមានចំេពះនិសិ្សតែដលេទីបប ករងរ ឬ�ស�ីេមផ�ះែដលែស�ងរកករងរេធ�ីេ្រកយេពលកូនរបស់ពួកេគធ េនផ�ះបានជាេដ ក៏ប៉ុែន�ស្រមាប់េលកអ�កែដលបានកំណត់េគាលេដច្បោស ករយល់េឃីញខងេលីេនះ មិនអចទទួលយកបានេទ។ ឧទហរណ៍ដូ ក�ុងហងលក់ទំនិញមួយអ�កលក់បានសួរ “េតីេល/អ�កនាង្រត�វករទិញ ែដរ?” អ�កលក់អចស�បស�ង់អំពីចំណង់ក�ុងករទិញរបស់អ�ីមួយ េដយ្រ សេង�តអប្បកិរិយារបស់េលកអ�កែតប៉ុេណា�ះ។ េនក�ុងករែស�ងរកករ េលកអ�ក្រត�វកំណត់ឱ្យបានច្បោស់លស់អំពីេគាលេដរបស់ខ�ួន េ ្របេសីរ។ ករយល់ដឹងអំពី្របេភទករងរែដលេលកអ�កចង់ែស�ងរក គឺមិ គំនតែដលផុសេឡីងក�ុងអំឡុងេពលៃនករចូលរួមេនក�ុងពិព័រណ៍ករ( ិ Job 88
  • 95. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង fair) េនាះេទ ក៏ប៉ុែន�ជា ទ.ជ.ម.ក និតែដលផុសេចញពីករគិតពិចរណាអំពីបុគ�លភ និងបរស�នករងរែបបណាខ�ះែដលខ�ួនអចបំេពញករងរបានល�្របេស ិ ជាកិច�កល ែដលេលកអ�ក្រត�វេរៀបចំមុនេពលចូល្របឡូកក�ុងទីផ្ស ក�ុងករណីែដលេលកអ�ករកករងរេធ�ីែដលផ�ុយេទនឹងបំណង របស់ខ�ួន េលកអ�កគួរេ្រជីសេរីសករងរណាមួយែដលសកិ�សម សមត�ភា របស់ខ�ួនែដលអចេធ�ីេទបាន។ េលកអ�ក្រត�វកំណត់ឱ្យបានច្បោស់ ងរែដលចង់បាន មានន័យថាេលកអ�កមិនគួរែស�ងរកករងរណា បង�ំចត�េនាះេទ។ ករបង�ំចិត�ទទួលយកករងរែដលមិនេពញចិត� គឺជាមូ ិ ែដលេធ�ីឱ្យលទ�ផលករងរមានកំរិ ភាពបែន�ម។ និងមានកររែរកក�ុងករអភិវឌ្ ក�ី្រសៃមែដលគា�នេគា ក�ី្រសៃមនឹងមិនែ្រប្រប�លជាេរៀងរហូត ្របសិនេបីេលកអ�កមិ ក�យឱ្យេទជាសកម�ភាព និងខិតខំ្របឹងែ្របងេទេនាះ។ ករងរក�ុងក េលកអ�កអចសេ្រមចេទបាន លុះ្រតែតេលកអ�កមានករព្យ សមត�ភាពក�ុងករចប់យកឱកសករងរនាេព 89
  • 96. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករេគារពេទតមនីតិវិធីែដលបាន នារីមួយរូបបានេដីរសំេដេទកន់បុរសមា�ក់ែដលកំពុងសមា�ត ហងលក់អហរមួយកែន�ង េហីយនាងបាន្របគល់នូវ្របវត�ិរូ របស់ខ�ួនែដលមានកិបភា�ប់រូបថតេទឱ្យបុរស (CV) បុរសសមា�តក��ក់មាន ទ ស�ក់េស�ីរក�ុងករទួល CV របស់នាង េដយសរៃដរបស់គាត់េសីម និងកខ ក៏ប៉ុែន�េដយសរមានករទទូចសុំពីនារីរូបេនាះ គាត់បានជូតៃដនឹងេ េហីយក៏ទទួលយក។ គាត់បាន្រប CV េនះេទ ឱ្យនារីបុគ�លិកបេ្រមីករ េនកែន�ងគិតលុយនាងបានទទួលយកទំងៃដ្របឡាក់ទឹក បនា�ប់មកនាង ងករកេមីលអ�ក្រគប់្រគង េដីម្បី្ CV របស់នារីដក់ពក្យសុំចូលេធ� េតី CV របស់នារីរូបេនះអចបានេទដល់ៃដអ�ក្រគប់្រគង? េនះ គឺជាករ បង�ញអំពីករេធ�ស្ និងទេង�ីខុសឆ�ងចំេពះករដក់ពក្យស េធ�ីក េយីងអចនិយាយបានថា រូបថតរបស់នាងមិនបានសេសរេឈ េ្រក េហីយ្រជ�ះេចញព CV ្របសិនេបីយា៉ងដូេច�ះ េតីមាននរណាស�ល់ថ ថតរបស់នាង ឬយា៉? ទេង�ីែបបេនះ គជាស�ណបង�ញឱ្យេឃីញថា ជាបុគ�លែដល � ឺ លក�ណៈសម្បតិ�្រគប់្រគាន់ និងខ�ីខ�រ។ នាងមិនបានេគារពេទតមនី ដក់ពក្យសុំចូលេធ�ីករតមរយៈក CV ដ៏មានតៃម�របស់ខ�ួនេទឱ្យប ជូតក��ក់ និងនារីបុគ�លិកែដលៃដ្របឡាក់េដយទឹកសុីរ៉ូែបបេនះ េតីនា ្របេភទបុគ�លិកែបប? ជាករពិតណាស់ នាង្របែហជាបេនា�ស ល ក��ក់អំពីករេធ�ស្របែហសក�ុងករ្រ CV របស់នាងដល់ៃដអ�ក្រគប់្រ ្របសិនេបីនាងមិនបានទទួលករេកះេហេធ�ីបទសមា�សន 90
  • 97. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករេធ�ស្របែ ្របសិនេបីេលកអ�កចប់អរម�ណ៍ចំេពះករងរ ឬមុខតំែណ រ ព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកណាមួយេនាះ េលកអ�ក្រត�វេធ�ីកែស�ងយល់អ មានពក់ព័ន�នឹងករងរ ឬមុខតំែណងេនាះឱ្យបានេ្រចីនតមែតអ ឧទហរណ៍ អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីមួយរូបបានដក់ពក្យសុំចូលេធ�ីករ ករែផ�កនិពន�ៃនទស្សនាវដី� េនេពលអ�កេធ�ីបទស មា�សន៍បានស េល/នាងយល់យា៉ងណាែដរចំេពះអត�បទទស្សនាវដី�រប?” “េតី គាត់ប េឆ�ីយថា “ខ�ុំមិនទន់បានេឃីញអត�បទទស្សនាវដ�ីេនេ”។ មាននារីមួយរ េទៀតបាន ដក់ពក្យសុំចូលេធ�ីករែផ�កទីផ្សោរេនក�ុង្រក�មហ៊ុនលក់ មួយ អ�កេធ�ីបទសម�សន៍បានេធ�ីករសកសួរអំពីផលិតផលរបស់្រក�មហ៊ុន ប ា នារីរូបេន បានេឆ�ីយថាមិនែដលបានេឃីញផលិតផល្រក�មហ៊ុនទល់ែ ករែស�ងយល់អំពីព័ត៌មានពក់ព័ន�េទនឹងមុខតំែណងែដល្រត�វេ សម�សន៍ គឺជាកូនេសរគន�ឹះក�ុងករទញចំណាប់អរម�ណ៍អ�កេធ�ីបទ ា ឬនេយាជកឱ្យេធ�ីករេ្រជីសេរីសយករូបេលកអ�ក។ គា�នវីធីស�ស� ិ អចជួយេលកអ�កឱ្យទទួលបានេជាគជ័យេនក�ុងករេធ�ីបទសមា�សន៍ េលកអ�កមិនបានបង�ញអំពីសក�នុពល និងភាពឆា�តៃវរបស់ខ�ួនេទេនាះ។ បទសម�សន៍ ឬនិេយាជកនឹងមិនផ�ល់ករងរ និងមានករខឹងសម្បោរ ា ្របសិនេបីេលកអ�កមានករេធ�ស្របែហសក�ុងករែស�ងយល់អំពីព័ត៌មាន េទឹង្រក�មហ៊ុ ន 91
  • 98. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករេ្របី្របាស់វិធីស�ស� េគាេដ អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីភាគេ្រចីនមានករភ័ន�្រចឡំក�ុងកេ្របី្រ រ ស�ស�ែស�ងរកករងរេធ�ីែដលទទួលបានផលតិចតួច និងចំណាយេ េ្រចីន។ ឧទហរណ៍ៈ ដូចជាវិធីស�ស�ែស�ងរកករងរេធ�ីតមរយៈប សង�ម ( Networking) បានបង�ញឱ្យេឃីញថា មាន្របសិទ�ិភាព្រ ៧០ េទ៨០ ភាគរយ ែដល្របេសីរជាងករចូលេទយកព័ត៌មានេនេល អុីនេធីរណត ឬេនក�ុ បណា�ញសព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកេទៀតផង។ េទ ិ ជាយា៉ងេនះក�ី េយីងសង�តេឃីញថា អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីមួយចំនួនធំ រ ដូចជាមានករលំបាកក�ុងករេ្បី្របាស់វិធីស�ស�ែស�ងរកករង បណា�ញក�ុងសង�មេនេឡីយ េដយេនែតចំណាយេពលេវលយា៉ងេ្រ ព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកែដលបានផ្សព�ផ្សោយជ ែដល្របកេដ ករ្របកួត្របែជងខ�ស់េទ ករបរិយាយអំពីវិធីស�ស�ែស�ងរកករងរេធ�ីខងេលីេនះ មិ ន័យថា អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីមិនអចរកបានករងរេធ�ីតមរយៈព័ត េរីសបុគ�លកេនាះេទ។ ក៏ប៉ុែន�្របសិនេបីអ�កែស�ងករងរេធ�ីមិនអចែស�ងរ ិ េធ�េនក�ុងទីផ្សោរករងរមិនេបីក(ព័ត៌មានេ្រជីសេរីសបុគ�លិកែដលមិន ី េធ�ីករផ្សព�ផ) តមរយៈបណា�ញក�ុងសង�មរប ខ�ួនដូចជា សច់ញាត�ិ មិត�ភ័�ក�េទេនាះ អ�កទំងេនាះបា នបេណា�យឱ្យបាត់បង់នូវឱកស 92
  • 99. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក តៃម�ជាងករងរែដលមានេនក�ុងព័ត៌មានេ្រជីសេរីស ែដលបានផ្សព�ផ ជាសធារណៈ។ េយាងតមករសិក្សោនាេពលកន�ងមកបានប ករងរ្របម៦០ ភាគរយមិនបានេធ�ីករផ្សព�ផ្សោយជាសធ ្រត�វបានផ្សព�ផ្សោយតមរយៈបណា�ញរបស់្រួមមាអតិថិជន និេយាជ ក និងបុគ�លែដលធ�ប់ស�ល់េទវ ា អ�កែស�ងរកករងរេធ�ីទំងអស់គួរេរៀបចំេពលេវលរបស់ខ�ួនឱ្ ្រសប។ េនក�ុងដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ�ី ្របសិនេបីេលកអ�កមិ ្របាស់នូវរល់វិធីស�ស�ដូចែដលបានេរៀបរប់ខងេ (បណា�ញក�ុងសង� ករផ្សព�ផ្សោយតមរយៈករេបាះពុម� និងេនេលី្របព័ន�អុិនេធីរណិ ក ង និងករែស�ងរក្ក�មហ៊ុនជាេ) សូមេលកអ�កចំណាយេពលេវលេទេលី រ ស�ស�ណាមួយែដលខ�ួនយល់ថាមាន្របសិទ�ភាពខ�ស់ និងអចទទ ជ័យឆាប់រហ័ស 93
  • 100. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ្របករគួរេជៀស ករែស�ងរកករងរេធ�ី គឺជាេពលេវលដ៏មានអត�ន័យេនក�ុង ករងររបស់មនុស្ស្រគប់រូប។ ្របសិនេបីេលកអ�កបានចំណាយេ េ្រចីនក�ុងករែស�ងរកករងរេធ�ី េលកអ�កគួរគិតេឡីងវិញអំពីមូលេហតុទ ែដលរុញ្រចនករងរឱ្យេទឆា�យពីរូប មូលេហតុទំងេនាះ បណា�លមកពីេលកអ�កមានេមាទនភាពហួ មានភាព្រកអឺត្រកទម ចេម�ីយមិនច្បោស់លស់ ញញឹមេ្រចីនេពក មានករេធ�ស្របែហស មិនបា ែកវែភ�ករបស់អ�កេធ�ីបទសម�សន ត�ូញែត�រ ឬនយាយអ្រកក់ពីនិេយាជកែដល ា ិ បេ្រមីករងរពីមុនជាេ ដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ងក ដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ងកត់ គឺជាែផ�កមួយៃនឆាកជីវិតរបស ្រគប់រូបែដលមាន្រគប់រស់ជាតិ និង្រគប់សណា�នែដលេកីតមានេឡីងច ៃថ�ចប់បដិសន�ិរហូតដល់ៃថ�អវសនជីវ ។ េនក�ុងេពលែដលេលកអ�កកំពុងស� េនក�ុងដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ងកត់ េលកអ�កអចទទួលរងផលប៉ៈ ឬេ្រចី េនា។ គឺអ្រសេទេលីរូបេលកអ�កក�ុងករកំណត់នូវរល់េហតុករ សូមេធ�ីកពចរណ ិ េនាះ ឬក៏្រត�វចុះ? េតីេលកអ�ក្រត�វែតជំនះនូវរល់ករលំប កតទំងអស់េនះគឺស�ិតេលីរូបេលកអ�កក�ុងករសេ ចិត�។ 94
  • 101. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករឆ�ងផុតនូវរល់ករល វក្យស័ព “Transition” (ដំណាក់កលអន�កល ឬដំណាក់ក ្រត�វឆ�ងក) មកពីភាឡាត «Transire» ែដលមានន័យ “ឆ�ងកត” ឬ “ឆ�ងផុត”។ ពកេនះ្រត�វបានេ្របី្រប ក�ុងឆាំ ១៥៥១ រហូតមកទល់បច�ុប្បន� េនះ េដយសរមិនអចរកពកមួយអចមកជំនួអត�ន័យក�ុងកពិព័ណ៌ នអំពីដំណាក់កែដលមនុស្ស្រគប់រូបឆ�ងកត់ មនុស្ស្រគប់រូប្រ ឆ�ងកត ពីទរកេទកូនេក ពីេក�ង្រប�សេយុវជនវ័យជំទង់ ពីនារេពញវ័យេទមា� ពីបុរសេទឳពុកជាេដី ដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ងកត់សំខន់ជាងេគេនាះ គ ករង េធីឈនេទរកករបាត់បង់ ឬករចូលនិត�ន៍ែដលនាំមកនូកែ្រប្រប� � េ្រចីនេនក�ុងឆាកជី។ ចំេពះេលកអ�កែដលបានស�ិ ក�ុងស�នភណ មួយដូចជា កររំសយបុគ�ល ករែស�ងរករងរេធ�ីស ថី� ក ្របឈមមុេទ ា នឹងករែស�ងកករងេធ�ីសរជាថេនក�ុងតំបន់ែដលមិនធ�បស�លពីមុន ករចប េផី�ម ្របកបរបអជីវកមថ�ី ឬករចូលនិត�ន៍ ប� �ទំងអស់េនះសុទ�សឹងែតេកី េឡីងេដយមិនបានេ្រគាងទុកជាមុន េហីយេពរេពញេទេដយករ ភាពេសក។ ចំេព “ករឆ�ងផុតនូវរល់ករល” គឺជករយល់េឃី មួយ ែដលអចប៉ះពេទដល់ករគិតរបស់អ�កផងទំងពួងអំពីមូលេហតុែដលន បាត់បង់ករ នងដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ង។ ស្រមាប់េលកអ�កែដ ិ ឆ�ងផុតនូវរល់ករលំបាកទំងអស់េនះ ែតង្របដូចេទនឹងករេលតេផា ខ�ស់ េហីយធ�ក់ចុះ្របេដយសុវត�ិភ យ៉ងដូេច�ះែ។ ា ា 95
  • 102. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ្របករគួរេជៀស ករផា�ស់ប�ូរ និងដំណាក់កលែដល្រត�វឆ េលកអ�ក្រត�វ្រគប់្រគងស�នករណ៍ និងេធ�ីករែកស្រម ្របភ ប�ែដលមានេនក�ុងដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ងក។ េលកអ�កអចេធ�ី � ែកស្រម�លេនេពលេហតុកចប់េផី�ម ែដ េនះជអរម�ណ របស់មនុស្ទូេទ េនក�ុងករេដះ្រស។ ដំណាក់កលែដល្រត�វឆ�ងក គឺជាកេឆី�យតប េទនឹងករែ្រប្រទំងឡ ែដលក�ុងេនាះអចេពរេពញេដយករឈឺ មនប៉ៈពល់អ�ីទំងអ។ ិ េលកអ�ក្រត�វេធ�ីករកំណត់េដយខ�ួន ពីវធីស�ស ិ ក�ុងករ្របឈមេទនឹងេហតុករណ៍ទំ ពុំមាននរណមា�ក់អចដឹងច្បោស់ េ្រកអំពីបុគ�លែដលបាន ា ផា�ល់នូវដំណាក់កលែដលបានឆ�ងកត់ ប្របទះនូវករលំបាក និងទ បាេជាគជ័េនាះេទ្ប។ ដំណាក់កលែដលបានឆ�ងកត់េនក�ុងក ករងរ គ េពលេវលដមានអត�ន័យស្រមជីវ ិតមនុស្ស មា�ក មានន័យថា អ ទំងេនាះ្រត�វមានជំហររុឹងបុឹង និងមានេសចក�ីក�ហនក�ុងករជំនះេទ ែដលបានជួប្រប។ 96
  • 103. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ភាមិនឋតេថរ និងបេណា�ះអស (Transient and Temporary) ិ វក្យស័ «Transient» មាន្របភពមកពីឡាតែដលមានន័ ថាជាេហតុករណ៍ទំងឡាយែដលមាន េណា�ះអស និងមិនេទៀង ទត់ រល់ដំណាក់កលែដល្រត�វឆ� គជាេហតុករណ៍ែដលមានលក ឺ បេណា�ះអស មិនេទៀងទត និងែតងែ្រប្រប�លជានិច�។ ្របសិនេបីជាស ែដលមានលក�ណៈេណា�ះអសេនាះ េលកអ�កមិនគួរមានអរម�ណ៍ឈឺច េធ�ីករររំេឡីយ។ េដីម្បីេជៀសផុតនូវរល់ដំណាក់កលទំងេនះ េលកអ� ង ដំេណីរេឆា�េទមុខ្របកបេដយភាពេជឿជាក់ និងេពរេពញេដយក� ករ្របឈមមុខេទនឹងដំណាក់កលែដល្រត�វ េយីងអេឆ��តឱកសទញយក ្របេយាជន៍ដំណាក់កលែ បានឆ�ងក េដយែ្របក�យេទជាករអភិវឌ្ឍសមត�ភាព រួមមានក ដំេណាះ្រសយ និងកែកែ្របស�នករណ កលែដលមិនអចេជៀសវង ចំេពះដំណាក់កលរ េយីង្រត�វែ្របក�យេទជាករទទួលប ពិេសធន៍េនក�ុងឆាកជីវិត និង្រត�វេចះែ្រប្រប�លេទតមស េយីង ្រគប់ៗគា�ែតងមានបំណងឆ�ងកត់ដំណាក់កលទំងេនះ្រសប្ប រីករមិនែមនទទួលបានករឈឺច និងភាពេសកេសេនាះេ បនា�បពី បានទទួលេជាគជ័យេនក�ុងដំណាក់កលទំង ្របកបេដយេមាទថ េលកអ�អចនិយ ខ� ុំបាពុះពរនូវរល់ករល េនេពលេនះខ�ុ សេ្រមចបាននូវបំ្របដូចែដលបានេ្រគាង។ ា 97
  • 104. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក េសចក�ីសង្ឃឹ (េទះបីេលអ�កពុំទន់មានករងរក៏េដ) េហតុអីបានជាេយី � ងស�គមន ៍ឆាំ�ថី�ជាម ភាពសប្បោយរីករយ ្របកបេដយក�ីសង្ េដយមិនមកភ័យខ �េទវិ? េហតុអីបានជាេយ � បេងី�ត ភាសប្បោយរីករយជំនួសឱ្យភ េស? េហតុអីបានជាេយីង � យាមេធីចិត�ឱ្សប្បោយរីករយ និង្រស េទះបីមិនមាេហតុផល្រគប់្រគ ក៏េដ? េសចក�សង្ឈឹម គឺជាមូលដ�ន្រគឹះរបស់មនុស្ស្រគប់រូបក�ុងករ ី នឹងករលំបាក និ មូលេហតុែតមួយគត់ែដលនាំឱជីវ ិត្រសស់បំ្រ។ ្របសិ េបីកររស់េនគកី�សង្ឃឹមេេនាះ េយីងទំងអស់្របាកដជាមានករលំប កំណត់េគាលេដេនក�ុជីវ ិតរបស់ខ�ួនជាក់ជាពុំ។ ចំេពអ�កគ�នករងរេែតងយល់ថ ខ�ួន្រត�វ្របឈមមុខនឹង្របកួត ា ្របែជេដីម្បីទទួលបករងរេធ ែដលផ�ុយ្រសឡះពីអ�កមានករងរេធ�ី េដយ្រគាន់ែតេធ�ីករអភិវឌ្ឍសមត�ភាពករងររបស់ខ ែត្របេសីរប៉ុេណា�ះ អ�កទំងេនាះ្របានចត់ទុអ�កែស�ងរកករងរេធ េទបីជ្រត�វបានេគល េឈ �ះេច ប�្ឈប ពីករង លែលងពីករ នស្សតេទីប��ប់ករសិក ិ ិ េទីបវ ិល្រតឡបចូលទីផ្សោរកវ ិញ ឬក៏អ�កចូលនិវត�ន៍ែដលមានបំណែស�ងរក ករងរថក៏េដ។ ករសេ្រមចចិត�ែស�ងរកករងរេធ�ីែដល្របកបេដ ចិត�ខ�ស់ ក៏េនែតមានភាពខ�ះចេនា�ះ េទះជាយា៉ ចំេពះទឹកចិត�ែដលេព េពញេទេដយក�ីសងឹ គជាចលករជ្រម�ញករខិតខំ្របឹងែ្របងេនក�ុងដំ ឺ ែស�ងរកករងរេធ�ីឱ្យមានសន�ុះេទមុខបា ៃព។ 98
  • 105. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក គំនិតសុទិដ�ិនិយម កូនេសរគន�ឹះៃក�ីសង្ឃឹ គឺជគំន ិតសុទិដិ�ន ិយមែដលឆ�ុះប� �ំងអំពីក គិត្របកបេដយវិជ�មានេនរល់េហតុករណ៍ ឬមនុស្សែដលេនជុ ។ ទន�ឹម នឹងេនះ គំនិត សុទិដិ�ន ិយមក៏បានបេង�ីតក�ីសង្ឃឹមេឡីងវិ ស្រមាប់ជនទ ឡាបនា�ប់ពីបានេដីរខុសផ� ឬជួប្របទះនូវរ ឧបសគ�នា។ ស្រមាប់េ អ�កែដលមានគំនិសុទិដិ�ន ិយមមិនបានចត់ទករលំបាឧបសគ�េនាះេទ ក៏ ប៉ុែន� ជាឱកសក�ុងករេរៀនស និងអភិវឌ្ឈន៍ករយល់ដឹងរបស់ខ�ួនឱ្យកល� ្របេសីរេឡីង មានន័យថា ឧបសគ�្រត�វប្របឈមមុ ្រត�វប េដះ្រ ជានិច� និងមិនេគចេវះេឡី។ េនក�ុងេសៀវេ របស់េលក Martin Seligman ែដលមានចំណងេជី ថ “វធីស�ស�ក�ុករផា�ស់ប�ូរចិគំន ត នងកររស់េ” បានេធី�ករគូសប�� ិ ិ ិ ា អំពីកូនេសរគន�ឹះចំនួ ៣ អំពី ភាពខុសែប�គ�ក�ុងករយល់េឃីញ និងករ ពិចរណារវងសុទិដិ�ន ិយម និង អ�កទុទិដិ�ន ិយមចំេពះករលំបាក ទ័ល្រចែដលបានជួប្រប។ 99
  • 106. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ភាពជានិរន� អ�កសុទិដ�ិនិយមែតងចត់ទុកករលំបាក ករណ៍ែដលមិនសិ�តេស�រប៉ុេណា ទ័ល្រច គឺ ជេហតុ ក៏ប៉ុែន�ស្រមាអ�កទុទិដិ�ន ិយមវ ិញែតងគិតថ កបរជ័គជេហតុករណ៍ែដលេកីតេឡីងគា�នៃថ�ប�� ។ ចំេពះករលំបា ឺ ក�ុងដំេណីរករែស�ងរកករងរេធ អ�កទុទិដ�ិនិយមែតងនិយាយ “ខ�ុំនឹងរកករង មិនបានេធី�េ” ក៏ប៉ុែន�ស្រមា អ�កសុទិដ�ិនិយមវ ិញែតងនិយាយ ទទួលករងេធី�េលីកេនះ “ខ�ុំ ិនបា ម ក៏ប៉ុែន�ខុំនឹងទទួលបាករងរេធេនក�ុងករដក់ � េលីកេ្រក”។ ករយល់ដឹ េនក�ុងចំណុចេន បានេលីកេឡីងអពីលក�ខណទំងឡែដលមនុស្ស � ភាគេ្រចបេណា�យឱកបរជ័្រគបដណ�ប់ ឬជ ឥទ�ិពលមកេលីខ�ួន ដូចជ ករយល់េឃីញរបស់អ� ទុទិដ�ិនិយមបានេលីកេឡីង ពក់ព័ន�េទនឹងករែស ករងេធ�ី នយាយ ិ “បណា្រក�មហ៊ុជាេ្រចីន្រត�វករយុវជនេ មកេធ�ីជាបុគ លក”។ ក៏ប៉ុែន�ស្រមាអ�កសុទដ�នយមនយាយ “្រក�មហ៊ុនមួយចំនួ្រត�វករយ ិ ិ ិ ិ ិ ជនេក�ងៗមកេធ�ីជាបុគ�លិ ក៏ប៉ុែន�មាន្រក�មហ៊ដៃទេទៀតែដល្រត�វកបុគ�ល ិក ែដលមានគំនិតចស់ទ និងមាបទពិេសធន៍ដូចរូបខ�ុេនះ”។ ករេលីកេឡី ខ េលីេនះបានឆ�ុះប��ំងយា៉ងច្បោស់អំពីករែ ភាពបរជេទជាឱកសេដី ឈេទសេ្រមចបានបំណង្របថា�រ ខ�ួន។ ា 100
  • 107. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក បុគ�លភា អ�កទុទដ�ិនយមែតងចត់ទុកភាពបរជ័យជាប��អវិ ិ ិ ែដលេកីតេចញពីក�ុងខ�ួនេដយយលថ ខ�ួនរបស់េគ្របាកដជាមានប��អ� េហីយេទីបនិេយាជកមិនេ្រជីសេរីសេធ�ីជាបុគ� បានេ”។ នងជាកត ិ “ខ�ុំ្របាកដជករងរេធមិន រីឯអ�កសុទិដ�ិនិយមវ ិញយល់េឃីញ ថភាពបរជ គឺជាេហតុករ វ ិជ�មា នងអចែ្របក�យេហតុករណ៍ទំងេនាះឱ្យមានលក�ណៈល�្របេ ិ “ខ�ុំមានសមត�ភាព្រគប់្រគាន់ែដលមានបណា�្រក�មហ៊ុនជាេ្រចីន្រត ែត្រក�មហ៊ុនមួយេនះេច”។ 101
  • 108. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក សុទិដ�ិនិយមក�ុងករែស�ងរកករ ី េធ� អ�កែស�ងរកករងេធ�ីែដលមានគំនិតសុទិដ�ិនិយែតងចត់ទុកដំេណីរ រែស�ងរកករងរេធ�ី គឺជែផ�កមួយៃនឆាកជីវិត ា ឱកដ៏្របេសីក�ុងក សេ្រមចបំណង្របាថា�របស់ ។ អ�កទំងេន អេធ�ីកបដិេសធនូវរល់សំេណី � ទំងឡាយែដលមិនសមេហតុផល មិនបេណា�យឱភាពបរជ័យមក្ដណប់ េលីចរ ិកែដលមានពីធម�ជាតិ ភាពបុិន្របសប់ និងគុណតៃម�របស់ខ�ួនេ ទំងេនាះែតងមាពិបាកចិតចំេពករបាត់បង់អី�ម អ�ក េដយក�ុងេនាះនឹងេធ ករសិក្សោេទភាបរជ័យ និងកំហុសឆ�ងរ ស់ខ�ួនេដចប់េផ�ីមេបាះជំហ េទមុ្របកបេដយភាពេជឿជាក់ និង្រគ អនាគតរបសខ�ួនបានយា៉ង្រ។ អ�កសុទិដ�ិនិយមែតងចត់ទុកករងរ្រគប់យា៉ងអចេធ និងេធ�ីករកំណត នូវវធីស�ស�ែដលមាន្របសិទ�ភាពស្រមាប់េ្របី្ េពលេវលដ៏សមគួរណ ិ មួយ។ អ�កែស�ងរកករងេធ�ីែដលមាគំន ិតសុទិដ�ិនិយម ែតងេធ�ីកព្យោយាម ពនូវរលករលំបេនក�ុងដំេណីរក ែស�ងរកករងេធ�។ ី អ�កទំងេនាះន ទទួលបាននូបទពិេសធន លៗ ក៏ដូចជាភាពសប្បោយរីករយចំេពះកិច � ឡាយែដលបានអនុវត�នាេពលកន�។ ជាមួយគា�េនះែដរ អ�កទំងេន មាន សមត�ភាពក�ុងកែ្របក�យករលំបាកទំេទជាបទពិេសធនមានអត ្របេយាជ នងជេគាលេដក�ុងករេ្រជីសេរីសពីស នេយាជែដលមានត្រម ិ ិ ករកមា�ំងពលកម� និងជំនញ ក�ុងចំេណាមអ�កែស�ងរកករងរេធ�ីដ ។ លទ� ា ផលែដលនឹងទទួលបានទំងអស់េនះ្រត�វករេពលេវល ក៏ប៉ុែន�សូមេល ចំថារល់កិច�ករែដលមាន្របេយាជន៍ និងមានតៃម�ត្រម�វឱ្យមានករអត ច។ 102
  • 109. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករងរដំប បនា�ប់ពីបប��ប់ករសិកេនក�ុងសវ ិទ្យោល េលកអ�កប ចំណាយេពលេវល កមា�ំងកយ និងកមា�ំងចិត�ក�ុងករែស�ងរកករងរេ េនទីប��ប់កទទួលបាករងរេលីកដំប េនក�ុងឆាកជីវិតករងររបស់ខ� េលកអ�កនឹងមានអរម�ណ៍សប្បោយរីករយចំេពះទីកែន�ងករងរថ�ី ករជាេ្រចីនកំពុងរង់ចំ។ ទន�ឹមនឹងេនះ ព ករងណាមួយែដលអចេ្រ ្របដូចបានេទនឹងករងរថ�ីេនះេទ េដយេហតុថាេនះគឺជាករងរែ បង�ញឱ្យេឃីញពីភាពខុសែប�កនូវបុគ�លភាពរបស់េលកអ�ក និងេ្រក េពលទទួលបានករងរេ ។ ចំេពករចប់េផ�ីមករងរដែដលសម្រសប និង្រតឹម្រ សរៈសំខណាសស្រមាប់អនេលអ�ក។ ករទទួលបាន គឺមា េ្រជីសេរីសព សំណាក់និេយាជក និងក រក្សោកឱ្យបានគង់វង គជេហតុផលពីរេផ្ស ឺ ា ពីគ។ ចំណុចខងេ្រកមេនះ គឺជាេសចក�ីែណនាំដល់េលកអ�កែដល្រត� ែស�ងយល់មុននឹងចប់េផ�ីមករងរដំបូងរបស់ខ�ួនឱ្យបាន្រត ។ 103
  • 110. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករពិនិត្យពិច�័និងករ្រតង់្រតប់ បរស�នេនកែនករងរថី�របេលអ�ក គឺខុសែប�កទំង្រស�ងេទ ិ បរស�នេនក�ុងសកលវិទ្យោល័យែដលបានធា ិ កម�សិក្សោពីម។ និង្រក�មហ៊ុែដលធ�បេធី� ា េលអ�កគឺជមនុស្សចំណូលថ�ីែដលឹងក� សមាជិេន ន ក�ុង្រក�នាេពលខងមុខ េទះបីជ អ�កជបុគ�ល ិកថី�ែដលទទួលបានករច អរម�ណ៍យា៉ងណាក៏េដយ េលកអ�ក្រត�វកសងទំនាក់ទំនងេនកែន� បានល�្របេស។ េនក�ុខណៈេពលែដលេលអ�កមានគំនិតថី និងេ្រតៀមខ�ួនរួចជាេ្ ក�ុងករបង�ញជូនដល់បណា�បុគ�លិកេនក�ុង្រក�មហ៊ុនេនាះ េលកអ�ក្រត ចំេពលេវលែដលសមគួរណាមួយ។ េលកអ�ក្រត� នងអេង�ត្របកបេដ ិ យកចិត�ទុកដក់អំពីប��នានាែដលកំពុងេកីតេឡីង មុននឹងេធ�ីករប េយាបល់របស់ខ�ួន។ េលកអ�ក្រត�វេចះរក្សោទុកនូវករយល់េឃីញដំបូងរបស និងករវយតៃម�ខ�ួនេលកអ�កផា�ល់។ េលកអ�កមិន្រត�វេធ�ីករបង�ញអ េឃីញរបស់ខ�ួនភ�មេនាះេទ េទះបីជាេលកអ�កេជឿជាក់ថា ករផ�ល់េ ា ខ�ួននឹងឈនេទដល់ករែកែ្របកិច�ករទំងឡាយឱ្យមានភាពល�្រ ករពិនិត្យពិច�័យ និងករ្រតង់្រតប់នូវរល់កិច�ករទ េនក�ុង្រក�មហ៊ុននឹងផ�ល់ជាអត�្របេយាជន៍ដល់េលកអ�ក។ រល់ករអ េលកអ�កនឹងក�យជគន�ឹះដ៏សំខន់ក�ុងករស្រមបខ�ួនេទនឹងកែន�ងករង ា 104
  • 111. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករ្តិបតករងតបទដ�នែដលបានកំណ �ិ  េលកអ�ក្រត�វេធ�ីករែស�ងយល់ឱ្យបានទូលំទូលយអំព និង ទម�ប់ក�ុងករបំេពញករងររបស់្រក� តមរយៈករសេង�តអំពីរេបៀបរបបក� ា ករស�គម (ឬមនស�គមន) ិ េលកអ�កេនក�ុងកែន�ងេធ�ីករ ករនិយ (ឬមិននិយាយស�) មកកន់េលកអ�ក ករែ (ឬមិនែណនា) អំពីករង េផ្សងៗ ដូចជាកែន�ងអហរដ�ន ឬបន�ប់ទឹកជាេដីម។ េលកអ�ក្រត�វេ សេង�តអំពីរេបៀបក�ុងករ្របា្រស័យទក់ទងរវងបុគ�លិក និងអ�ក្រគប់្រគង នងបុគ�លក រយៈេពលៃនករឈប់ស្រមាក និងេពលេមា៉ងេចញពីកែន�ងេធី�ក ិ ិ ឬេ្រកយេមា៉ងយា៉ងណ េតីដំេណីរកររបស់្រក�មហ៊ុនមានសភាពយា៉ងដូចេម? េតីបុគ�លក ិ មានទឹកចិត�យា៉ងដូចេម�ចែដរចំេពះករបំេពញករងរ្? េតីអ�ក្រគប់្រ មានចរិកយា៉ងដូចេម�ចែ? េតីបុគ�លិកមានភាពរួសរន់ក�ុងកររយក ករងរជូនអ�ក្រគប់្រគងែដ ? េតីកត�អី�ខ�ះែដលជំរុញឱ្យបុគ�លិកក�ុង្រក�មហ មានឆន�ៈក�ុងករបំេពញករងរឱ្យបានល�? េលកអ�កមិន្រត�វេមីលរំលងនូវរល់បទប��េផ្សងៗេនក�ុង្រក� ែដលបានបេង�ីតេឡីងេនាះេទ មានន័យថាេលកអ�កមិន្រត�វ្របឆាំង ឬេ ែញកអ�ីទំងអស់។ េលកអ�ក្រត�វចំណាយេពលេវលក�ុងករែស�ងយល់អំពី ទំងេនាះ េដយមិន្រត�វចត់ទុកបទប��េផ្សងៗេនក�ុង្រក�មហ៊ុនគា ជន៍េនាះេទ ក៏ប៉ុែន�េលកអ�ក្រត�វអបអរសទរចំេពះសមិទ�ផលែដលបាន េឡីង។ 105
  • 112. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករខិតខំបំេពញករងរេទ� ក�ុងរយៈដំបូងៃនករចប់េផ�ីមបំេពញករបស់េលកអ�ក ែដលជាបុ លិកថី� គឺត្រម�វឱ្យមានករខិតខំ្របឹងែ្របងេទ�រដងក�ុងករសេង�តអំពីរេបៀប ករបំេពញករងរ និងបទពិេសធន៍ទំងឡាយពីបណា�បុគ�លិកដៃទេទៀ ្រក�មហ៊ុន ចំេពះគុណភ នងទំហំៃនករបណ�ុះបណា�ល គឺមានភាពខុសែ ិ គ�រវង្រក�មហ និង្រក�មហ៊ុ ្របករែដលល�្របេសីរ គឺករេ្រកបជ��ក់ន ា ចំេណះដឹងបានឆាប់រហ័ េនក�ុងករណីខ�ះករបណ�ុះបណ គឺជាបន�ុកមួ បែន�មស្រមាប់អ�ក្រគប់ ែដលមានភារកិច�បណ�ុះបណា�លដល់បុគ�លិកេ ឱវទែដលមិនមានេពលេវល្រគប់្រគាន់ក�ុងករេដះ្រសយប��ករ េនក�ុងអំឡុងេពលៃនករបណ�ុះបណា�ល េលកអ�កមិន្រត� ជាសា�ធ ម េពលែដលខ�ួនមិនបានតំងចិត�ឱ្យបានមុតមាំ និងមាអរម�ណ៍រេវី ន សំណូមពរដល់អ�ក្រគប់្រគងឱ្យផ�ល់ករបណ�ុះបណា�លឱ្យបានេ្រចីន។ េ បណ � ល ុះបណា�ល េលកអ�ក្រត�វែស�ងយល់បែន�មេដយខ�ួនឯងនូវរ់ចំណុច ករទំងឡាយែដលយល់េឃីញថាអចេធ�ីេទ ្របវត�ិរបស់្រក�មហ៊ុន ន ្រពិត�ិប្រតផ្សព�ផ្សោយនាេពលកន�ងមក ឯកសរ រូបថត និងពនរ ង� នានាជាេដីម។ េលកអ�ក្រត�វេឆ��តចូលេទយកព័ត៌មានេនេលីេគហទំព យុទ�ស�ស� និងអនេសៀវេភែណនាំ្របតិបតិ�ករករងររបស់្រក�មហ៊ុន េ ករែស�ងយល់ឱ្យកន់ែតទូលំទូល 106
  • 113. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ករបេង�ីតនូវទំនាក់ទំ ទំនុកចិត� និងករេគារព គ មូលដ�ន្រគក�ុងករបេង�ីតនូវទំនាក់ទំ  ជាមួយបណា�បុគ�លិកេនក�ុង្រក�មហ៊ុន រួមមានទំនាក់ទំនងបុគ�ល និង េទះបីជាមិត�ភ័�ក�រួមករងរមានជំេនឿថា េលកអ�កអចចូលរួមចំែ អភិវឌ្ឍ្រក�មហ៊ុនបនយា៉ងណាក�ី អ�កទំងេនាះក៏ចង់ជួបេលកអ�ក្រ ា សប្បោយរីករយផងែដរ។ វត�មានក�ុងអំឡុងរយៈេពលប៉ុនា�នែខដំបូងេនក� ហ៊ុន គឺជាករ បង�ញអំពីបុគ�លភាព និងសមត�ភាពរបស់េលកអ�កក�ុងក ករងរ។ ទន�ឹមនឹងេ ក៏ជាេពលេវលក�ុងករបេង�ីននូវចំណាប់អរម�ណ េដយភាពេជឿជាក់ និងករេគារពេទេលីេល 107
  • 114. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ដំេណីរផ�ូវែវងឆា� បនា�ប់ពីបានទទួលភាពសប្បោយរីករយនឹងករងរថ�ី ស សម�ឹងេទេលីវិថីករងរដ៏ែវងឆា�យេនខងមុខ។ សូមេលកអ�កចត ចំណុចែដលបានេរៀបរប់ខងេ្រកមេនះ គឺជាគន�ឹះក�ុងករ្រតិរិះពិច អភិវឌ្ឍសមត�ភាព និងករែថរក្សោករងររ ឱ្យបានគង់វរួមមាន ា ករសិកគ�នទីប��ប នាេពលបច�ុប្បន�េនះ ពុំមានវត�ុណាមួយែដលមានភាពយូរអែង� បានេទនឹងឆាកជីវិតករងរ ករផា�ស់ប�ូរទីកែន�ងេធ�ីករ បានត្រ េលកអ�កបានបំេពញករងរជាមួយនិេយាជកជាេ្រចីនេនតម្រក គ�។ ្របសិនេបីេលកអ�កចង់ធានានូវករងររបស់ខ�ួននាេពលបច�ុ ា សុវត�ភាពេនាះ េលកអ�ក្រត�វអភិវឌ្ឍន៍សមត�ភាពរបស់ខ�ួន តមរយៈក ិ ទីប��ប់ (Long Life Laving) ែដលជារបាំងដ៏រុឹងមាំេទនឹងភាពអត់ករង េលកអ�ក្រត�វេធ�ីករកត់្រតនូវរល់ជំនាញ ឬចំេណះវិជា�ែដលបានស ករេ្របី្បាស់នូវវិធីស�ស�ែដលអចេធ�ីេទបាន បនា�ប់មកេល រ អរម�ណ៍ថា ខ�ួនមានចំេណះវិជា� និងជំនាញក�ុងករបំេពញករងរឱ្យប ជូនដល់្រក�មហ៊ុនេនាះ មានន័យថាេលកអ�កមានលទ�ភាពក�ុងករផា�ស់ ពីេ្រពះេលកអ�កមានជំនាញេ្រចីនែដលនិេយាជកទំងឡ 108
  • 115. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែថរក្សោនូវទំនាក់ទំនងអន�បុគ�លក�ុងសង�មរបស់េលកNetwork) ( េទះបីជាេលកអ�កទទួលបានករងរដំបូងរបស់ខ�ួនក៏េដយ សូ ទំនាក់ទំនងអនរបុគ�លែដលបានបេង�ីតនាេពលកន�ងមកឱ្យបានល�្របេសីរ អ�ក្រត�វរក្សោទុកនូវរល់ព័ត៌មានទំនាក់ទំនងរបស់បណា�មិត�ភ័�ក� ឬបុគ ស�ល រួមមានសហេសវិកែដលបំេពញករងរជាមួយគា� ឬេនក�ុង្រក�ម េទៀត េដីម្បីងយ្រស�លក�ុងករទំនាក់ទំនងនាេពលខង ករបង�ញសមត�ភ ចំណុចេនះមិនែមនមានន័យ េលកអ�កកំពុងែស�ងរកករងរេធី មានបំណងចកេចញពី្រក�មហ៊ុន បនា�ប់ពីមានគំនិតចង់ចកេចញភា�ម ករបង�ញសមត�ភាពរបស់ខ�ួនេនះ មានន័យថាអ�កផងទំងពួងទទួលស សមត�ភាពរបស់រូបេលកអ�ក ចំេពះសមិទ�ផលករងរែដលសេ្រមច កន�ងមក។ េលកអ�ក្រត�វព្យោយាមបង�ញនូវសមត�ភពរបស់ខ�ួន តមរ ា ែដលទទួលខុស្រត�វេនក�ុង្រក�មហ នងេនក�ុងឱកសដ៏សម្រសបណាមួ ិ េនក�ុង និងេ្រក្រក�មហ 109
  • 116. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ែ្របក�យក�ី្រសៃមក�យជា េលកអ�ក្រត�វមានចក�ុវ យរបស់ខ�ួនឱ្យបានច្បោសមុននឹងសេ្រម ចិត�េធ�ីអីមួយ តមរយៈករែ្របក�យឱ្យេទជាសកម�ភាព េដីម្បី � បានលទ�ផលដូចែដលបានេ្រគាងទុក។ េលកអ�ក្រត�វេធី�ករវយតៃម� និងប� �្របឈមទំងឡាយែដលមានក�ុងេពលបច�ុប្បន� េដយឆ�ុះប��ំ អនាគត េនេពលែដលេលកអ�កយល់េឃីញថាករងរនាេពលបច�ុប្បន ឬនិេយាជកមិនដូចេទនឹងក�ី្រសៃមរបស់ខ�ួនែដលបានេ្រគាងទុកេនាះ ដល់េពលេវលែដលេលកអ�កគួរចកេចញ និងែស�ងរកករងរថ�ីេ ករងរេលីកដំប ករងរដំបូង គឺជាចំណុចចប់េផ�ីមរបស់េលកអ�ក។ “ចំណុច ចប់េផ�ី” េនះនឹងេនជាប់ខ�ួនេលកអ�កជាេរៀងរហូត េទះបីជាេលកអ ងរេ្រចីនយា៉ងណាក៏េដយ។ ជានិច�កល េលកអ�កអចចប់េផ�ីមក បាន ពីេ្រពះពុំមានកិច�ករអ�ីមួយែដលេធី� អ�កមានអរម�ណ៍សប្បោ រយេនេពលែដលមានមនុស្ស្របាប់េ “េល/អ�កនាង្រត�វបានេ្ េរីសឱ្យចូលបេ្រមី” ។ 110
  • 117. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ទីភ ា�ក់ងរជាតិមុខរបរ និងក ទភ�ក់ងរជាតិមុខ នងករង (ទ.ជ.ម.ក) ្រត�វបានបេង�ីតេឡីងតម អនុ ី ា ិ ា� ្រកឹត្យេ ៦៧ អន្រ.បក ចុះៃថ�ទ ី២៧ ែខេមស ឆ២០០៩ េ្រកមទ្រជាទ ភ�ក់ង្របតិបត�ិកពេសស (Special Operating Agency) ស�តេនេ្រក ា ិ ិ �ិ គណៈកម�ធិករជាតិបណ�ុះប ែដលមា ឯកឧត�មបណតសភាច សុខ ា អ ឧបនាយករដ�ម�ន�ី រដ�ម�ន�ីទទួលបន�ុកទីស�ីករគណៈរដ�ម�ន ជា្រប។ ទ.ជ.ម.ក មានតួនាទីនិងភារកិច�ក�ុងករផ�ល់េសវ និងព័ត៌មានទីផ្សោរក េនមួយកែន�ងងយ្រ នង្របកបេដយគុណភាព និង្របសិទ�ភាពខ�ស ិ ឥតគិតៃថ� ជូនដល់អ�កែស�ងរកករងរេធ�ី និេយាជក អ�កផ�ល់ករអប់រំបណ បណា�ល អ�កេរៀបចំេគាលនេយាបាយ និងែផនករ និងសធារណជនេន រជាណាច្រកកម�ទ.ជ.ម.ក. ផ�ល់េសវករ និងព័ត៌មានទីផ្សោរក ដល់ អ�កេ្របី្របាស់េសវតមរយៈជ ងយ្រសពីរគ៖ ឺ • េសវេលី្របព័ន�អុីនេធីរណិតតមរយៈេគហទំ ែដលមានេឈ www.nea.gov.kh ។ • េសវតមរមជ្ឈមណ�លករងរ ែដលនឹង្រត�វបេង�ីតេទ ន ២៤ រជធានី េខត មជ្ឈមណ�លករងរនីម ផ�ល់េសវជាម ដ�នដូចខងេ្រ  - េសវអុីនេធីរណិតករ - េសវបណា�ល - េសវែណន និងព័ត៌មានអំពីករ និងទីផ្សោរករ 111
  • 118. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក បច�ុប្បន�េនះ .ជ.ម.ក មានមជ្ឈមណ�លករងរច ៤ រួមមាន  មជ្ឈមណ�លករងររជធានីភ� វ ិទ្យោស�នជាតិប ទឹ បណា�លបេច�កេទស មហវីថីសហព័ន�រុស្សុី សង�ត់ ខណ ែសនសុខ រជធានីភ�ំេព � េលខទូស័ព�ៈ ០២៣ ៦៣៣ ៦០០២ ឬ ០៧៧ ២៣២ ៣៧៨ ឬ ០១៦ ៦៦៧ ៨១២ អុីែម៉លៈ jc_pp@nea.gov.kh េគហទំព័រៈ www.nea.gov.kh  មជ្ឈមណ�លករងរេខត�បាត់ដ វ ិទ្យោស�នពហុបេច�កេទសេខត�បាត់ដំបង ផ�ូ 0១ ភូមិែ្រពកមហេទព សង�ត់ស�យេបា៉ ្រក�ងបា េលខទូស័ព�ៈ ០៥៣ ៩៥៣ ៥៨០ ឬ ០១៦ ៩២៦ ៦៥៥ អុីែម៉លៈ jc_battambang@nea.gov.kh េគហទំព័រៈ www.nea.gov.kh  មជ្ឈមណ�លករងរេខត�កំ វ ិទ្យោស�នពហុបេច�កេទសេខត�កំ ភូម0១ ឧសភា ស�ត់កំពង់កណា�ល ្រក�ងក ង ិ េលខទូស័ព�ៈ ០៣៣ ៦៣៣ ៧៩៩៩ ឬ ០១៦ ៥០៦ ៦៥៥ អុីែម៉លៈ jc_kampot@nea.gov.kh េគហទំព័រៈ www.nea.gov.kh  មជ្ឈមណ�លករងរេខត�េសៀម មជ្មមណលបណ � � ុះបណា�លវិជា�ជីវៈេខត�េសៀមរ ភូមិបនា�យចស់ សង�ត់ស�្រកម ្រក�ង េលខទូស័ព�ៈ ០៦៣ ៩៦៩ ៣៩៦ ឬ ០១៦ ៥៣៦ ៦៥៥ អុីែម៉លៈ jc_siemreap@nea.gov.kh េគហទំព័រៈ www.nea.gov.kh 112
  • 119. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង  ទ.ជ.ម.ក មជ្ឈមណ�លករងរេខត�ស�យ មជ្មមណលបណ � � � ុះបណា�លវិជា�ជីវៈេខតស�យេរ ភូមេមេភ�ីង សង�ត់ស�យេរៀង ្រកងស�យ � ិ េលខទូស័ព�ៈ ០៤៤ ៩៤៥ ២៧៥ ឬ ០១៦ ៦៤៦ ៦៥៥ អុីែម៉លៈ jc_svayrieng@nea.gov.kh េគហទំព័រៈ www.nea.gov.kh 113
  • 120. េសៀវេភែណនាំស្រមាប់អ�កែស�ងរកករង ទ.ជ.ម.ក ស្រមាប់ព័ត៌មានបែន�ម សូមេធ�ករទំនាក ទីភ�ក់ងរជាតិមុខរបរ និងក ា វ ិទ្យោស�នជាតិបណ�ុះបណា�លបេច មហវិថីសហព័ន�រុស្សី សង�ត់ទឹកថា ខណ�ែសនសុខ រជធានី � ទូរស័ព�ៈ ០២៣ - ៦៣៥ ៧១៧៧/ ០៨៨ - ៦៧៨ ៥៦៧៨ អុីែម៉លៈ info@nea.gov.kh េគហទំព័រៈ www.nea.gov.kh 114