Evaluatie
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Like this? Share it with your network

Share
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
787
On Slideshare
786
From Embeds
1
Number of Embeds
1

Actions

Shares
Downloads
4
Comments
0
Likes
0

Embeds 1

http://127.0.0.1 1

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. Didactisch Atelier Differentiatie en EvaluatieEvaluatie:1. Begripsafbakening A. kenmerken B. van testcultuur naar assessmentcultuur2. Het verzamelen van informatie A . Systematische evaluatie B. Evaluatie tijdens de les C. punten geven3. Alternatieve evaluatieDifferentiatie
  • 2. EvaluatieEvaluatie in het onderwijs -> altijd zeer belangrijk geweest -> laatste jaren drastischveranderd!Vroeger: enkel meten en selecterenNu: belangrijk hulpmiddel om het leren te bevorderenDe integratie van leren, instructie en evaluatie creëert een krachtige leeromgeving,waar leerlingen uitgedaagd worden om een steeds hoger niveau van leren te bereiken.Leerkrachten Lo mogen niet zomaar iets doen, zij moeten zorgen dat de vakgebondenen vakoverschrijdende eindtermen bereikt worden. (leerplan)Evaluatie is hier het aangewezen middel om de leervorderingen aan te tonen, evaluatiestaat ten dienste van het leren en niet omgekeerd!De opvattingen over leren en over evaluatie zijn veranderd en er ontstaan nieuwealternatieve vormen van evalueren.
  • 3. Assessment EvaluatieProces Productformatief summatiefTransparant Kenmerk Validehanteerbaar kwaliteitscriteria betrouwbaar Zelf, partner, persoon leraar leraar Selectie Sturing van het functie resultaatsbepaling leerproces referentiebasis Comparatief Leerling zelf Extern criteriumPortfolio Test vormFeedback observatieveiligheidstaken
  • 4. 1. BegripsafbakeningA. Kenmerken- Didactische evaluatie = deel van het onderwijsleerproces- Didactisch model: doelstellingen, beginsituatie, onderwijsleersituatie en evaluatieDefinitie:Evaluatie is het proces van verzamelen en interpreteren van informatie dat leidt tot beoordelen, een beslissing nemen en rapporteren.Formatieve (continue) evaluatie: wil het leerproces van de leerlingen en het onderwijsleerproces (organisatie, oefenstofkeuze) bij de leraar optimaliserenSummatieve evaluatie: spreekt een eindoordeel uit over de leerprestatie van de leerlingenProductevaluatie: beschrijft en beoordeelt de leerresultatenProcesevaluatie: onderzoekt de kwaliteit van het onderwijsleerproces
  • 5. Het evaluatieproces doorloopt 4 fasen:1. Het verzamelen van informatie over het leren van de leerlingen2. Het analyseren en interpreteren van de informatie3. Het beoordelen en beslissen4. Het meedelen van de resultaten of het rapporterenFormatieve en summatieve evaluatie vervullen verschillende functies! Sturen van het onderwijsleerproces: geef ik op de juiste manier les, evaluatie van het programma + lln informeren en motiveren - om de orde te handhaven Sturen van het leerproces tekorten opsporen (oorzaken achterhalen) en remediëren (wat loopt er fout, wat doe ik eraan?) differentiatie!! Resultaatsbeoordeling: einde van het leerproces, klassieke test
  • 6. De functies van evaluatie: Functies van evaluatie Formatieve Summatieve evaluatie evaluatie Sturing Plaatsing, Resultaats Sturing leer onderwijs Oriëntering bepaling proces leerproces selectie
  • 7. Het doel van evalueren is:-Registreren en rapporteren- Motiveren, zodat de lln zich verantwoordelijk voelen voor hun leerproces- onderwijskundige beslissingen treffen: leerstof of werkvorm aanpassen- Remediëren (oplossingen aanbieden om fouten weg te werken)Kwaliteit van een evaluatie-instrument wordt bepaald door de criteria:-Validiteit: evalueer ik wel wat ik wil evalueren?Bv. Ik oefen enkel slagworp in een analytische situatie, op de test moeten ze dit danalleen in een globale spelsituatie tonen, dit is niet valide. Indien de lln hunvaardigheden tijdens een spel moeten kunnen tonen, moet dit ook blijken uit deonderwezen leerinhouden.-Betrouwbaarheid en objectiviteit: hoe nauwkeurig evalueer ik?Zowel je meetinstrument als je evaluatiemoment moet hetzelfde zijn voor elke lln.bv. Je moet voor elke leerling hetzelfde observatieprotocol gebruiken tijdens dezelfdetest!- Transparantie: Weten de leerlingen wat, hoe en wanneer er geëvalueerd wordt enwelke criteria gebruikt worden?
  • 8. -Hanteerbaarheid: Kost het niet teveel tijd en moeite om de informatie te verzamelen?Bv. Als je een heel omslachtige test wil afnemen, waar nog eens veel schrijf enpapierwerk bij komt kijken lukt dit niet! (moet immers door lln zelf kunnen uitgevoerdwordenHet belang van deze kwaliteitscriteria is sterk afhankelijk van de functie van deevaluatie. criteria van evaluatie Formatieve Summatieve evaluatie evaluatie transparantie validiteit betrouwbaar Hanteerbaar heid heid Summatieve evaluatie: slagen/ niet slagen -> validiteit + betrouwbaarheid ! Formatieve evaluatie dr lln zelf -> transparant + hanteerbaar!
  • 9. B. Van testcultuur naar AssessmentcultuurHet basisidee van evaluatie (het verzamelen van informatie) is in grote mate doorheende tijd hetzelfde gebleven, de praktische toepassing van evaluatie is echter grondigveranderd.Er ontstaat langzaam een nieuwe evaluatiecultuur waarbij de traditionele „testcultuur‟plaats maakt voor een „assessmentcultuur‟.-Testcultuur: lln volgt de instructie van de leerkracht, lkr gestuurde aanpak, lkr kiest dedoelen, de middelen en is verantwoordelijk voor de evaluatie, de rapportering van hetleerproces is in de vorm van een cijfer.Bv vaardigheidstesten, eurofittests, er gebeurt vaak een vergelijking met externenormen, ze hebben vooral een controlerende functieBv. Volleybal 10x onderhands kunnen spelen, dit zegt iets over het technisch juistuitvoeren van de vaardigheid, maar het zegt niets over de toepassingsmogelijkheden ineen 3-3 situatie.
  • 10. Assessmentcultuur: hier ligt de nadruk vooral op het opbouwen van kennis en minderop het reproduceren. De lkr wil vooral de sterke en zwakke punten van zijn llnopsporen om het leerproces van de leerling te begeleiden en de planning en instructiehierop af te stemmen (remediëring, differentiatie…)In tegenstelling met de testcultuur wordt hier niet alleen de bereikte prestatie of hetproduct gemeten, maar ook het proces en de individuele vooruitgang en de inzet vande lln.De evaluatie vormt hier de kern van het leerproces , waardoor zowel leerling als leraarinformatie krijgt. De lkr kan met deze informatie zijn lessen aanpassen en bijsturenwaar nodig.Lkr en lln werken samen aan de evaluatie. Partner en self- evaluatie is hier ook eenveel gehoord begrip, de lln moeten mekaar beoordelen aan de hand van criteria die delkr heeft opgesteld, indien dan het uiteindelijke oordeel door de lkr wordt uitgesprokenspreken we van ‘co- evaluatie’Bij de rapportering wordt er dan meer gebruikt gemaakt van leerlingenprofielen, dezegeven aan wat de lln al bereikt heeft en wat niet. Het puntenrapport wordt aangevuldmet een woordelijke uitleg.
  • 11. Testcultuur AssessmentcultuurOpvatting over leren Kennis en vaardigheden Kennis en vaardigheden worden overgedragen worden opgebouwdRol van leerkracht en Leraar is verantwoordelijk Leraar en leerling zijnleerling samen verantwoordelijkFunctie van evaluatie en Beoordelen van de prestatie Begeleiden waarbij rekeningwijze van beoordelen op basis van vergelijkingen gehouden wordt met de met andere lln of een indiv. Prestatie, vordering en bepaalde norm inzet ivm criteriaInhoud en aard van de Basiskennis en Toepassen van basiskennisevaluatiemethode vaardigheden via observatie en vaardighedenRapportering cijfer Cijfer aangevuld met uitleg
  • 12. We moeten de evaluatiecultuur verruimen, maar we mogen de testcultuur zeker nietafschaffen!De problemen die we vaak zien is dat de testen wel goed ontworpen zijn, maar dat zeniet goed gebruikt worden.Testen dienen om competenties en vaardigheden te meten, maar ze mogen geendoel op zich zijn.Bv. Sommige lkr laten hun lln wekenlang oefen op de eurofit- test batterij, zodat zeeen goede score halen, maar dit is niet het doel van de eurofit- test, deze wil defysieke paraatheid testen , zonder dat hierop specifiek geoefend is, je kan als lkr welkracht-, lenigheid- , uithoudings- en coördinatie- oefeningen in je lessen inbrengenen zo ook de fysieke capaciteiten verbeteren.
  • 13. 2. Het verzamelen van informatieHet vak LO richt zich op het ontwikkelen van bewegingsgebonden doelen ( MOC,GVL) en op persoonsgebonden doelen (positief zelfbeeld en sociale vaardigheden) metcognitieve, dynamische en affectieve vaardigheidscomponenten.Een geïntegreerde benadering van het vak, vraagt een geïntegreerde evaluatiestrategie,waar voornamelijk competenties en in mindere mate vaardigheden worden gemeten.A. Systematische evaluatie- Inwinnen van informatie over de lln: observatie, vragenlijst- “observatie van het uitwendig waarneembaar leerlingen gedrag” = evaluatieprocedure bij LO.- Systematische observatie van vooraf vastgelegde en waarneembare observatiecategorieën.- Deze kunnen objectief, subjectief, kwalitatief, kwantitatief geëvalueerd worden!
  • 14.  Objectieve evaluatie- Duidelijk scoresysteem om de prestatie te meten- hoge graad van betrouwbaarheid Subjectieve evaluatie- Richt zich naar het proces (uitvoering) niet naar het product Kwantitatieve evaluatie-Verwijst naar meetbare grootheden zoals, tijd (100m loop), afstand (vertesprong),aantal pogingen (volleytoets), nauwkeurigheid(basketbaldoel)- wordt afgenomen dmv een test- hier wordt informatie verzameld op een gestandaardiseerde wijze die achteraf kanvergeleken worden met normen, normtabellen volgens geslacht en leeftijdVb. coopertest, eurofit- test, … Kwalitatieve evaluatie-Eigenschappen van de beweging of met een gedrag (technisch juiste uitvoering)- de kritische kenmerken worden één voor één beschreven (operationeledoelstellingen!)- de score kan gebeuren op verschillende beoordelingsschalen
  • 15. Soorten beoordelingsschalen: numerieke schalen-Deze drukken aan de hand van cijfers een waardeoordeel uit- de objectiviteit stijgt naarmate het aantal gradaties daalt- vb 3 tot 5 puntenschaal dit maakt ook voldoende differentiatie mogelijk- vb. Gymrapport beschrijvende schaal-De prestatie wordt omschreven met woorden- van „onvoldoende‟ tot „zeer goed‟ checklijsten-Vermelden de doelen die al dan niet aanwezig zijn en aangekruist worden.-Bv. Pas bi- voet bij voetbal, aankruisen of de OD aanwezig zijn.
  • 16.  Observatieprotocol-Uitgeschreven en gestructureerde leidraad- objectieve informatie verzamelen- moet gebruiksvriendelijk zijn!! Het aantal observatiehandelingen moet tot eenminimum herleid worden!- aantal observatie- items- aantal categorieënMoeten beperkt zijn!- eenvoudige waardeschaal, niet met teveel cijfers werkenWanneer je een protocol maakt moet je een selectie maken van een beperkt aantalobservatie- items.(literatuur raadplegen!!)Deze worden nauwkeurig omschreven en gescoord met een passende waardeschaal.! Je moet weten hoe een beweging technisch juist uitgevoerd wordt (OD)Je moet weten waar je naar moet kijken tijdens de uitvoering (schrijf dit op voorhand oppapier!)
  • 17.  Evaluatielijsten-Uitspraken over kwaliteit en over een gewenst gedrag (formatieve evaluatie)- kunnen geïndividualiseerd worden -> hulpmiddel voor differentiatie- de evaluatie kan gebeuren door groepsleden of door de lkrVb. evaluatielijst voor het beoordelen van een groepswerk 1 2 3 4 Enthousias me stiptheidPer niveau op de waardeschaal wordt een duidelijke omschrijving gegeven.Vb. voor enthousiasmeScore 1: je bent vervelendScore 2: je bent er maar doet niksScore 3: je werkt mee als het wordt gevraagdScore 4: je werkt actief mee en trekt iedereen mee
  • 18. Bij formatieve evaluatie staat feedback centraal. Om het onderwijsleerproces teoptimaliseren moeten leraar en leerlingen feedback krijgen over het bereiken vande gestelde doelen.Hierdoor kan het onderwijsproces van de lkr worden bijgestuurd waarbijdifferentiatie een belangrijk hulpmiddel is. Dit alles moet een transparantkarakter hebben.Wanneer we nu gaan kijken naar het beheersingsniveau van de lln is er eenpassende referentiebasis nodig. de comperatief gerichte norm: de prestatie van de lln worden vergeleken metde prestaties van andere lln van zijn klas. Het klasgemiddelde dient als norm. criteriumgerefereerde scoring: vergelijkt de prestaties van de lln met eenextern criterium. leerlinggerichte scoring: vergelijkt de prestatie van de lln met vroegereprestaties (belangrijk is uitdagende maar haalbare doelen te stellen ->differentiatie!
  • 19. B. Evaluatie tijdens de les traditionele leraargestuurde evaluatieles op einde van een periode -> normaallesverloop moet mogelijk zijn!-Tijdsmanagment: de lln weten duidelijk wat er hun te doen staat (transparant), zemogen nog even oefenen (leren niks nieuws meer) , de lln weten ook wat ze na de testmoeten doen- Ruimtemanagment: de zaal wordt verdeeld in een oefenruimte en een toetsruimte. Deklas wordt ingedeeld in groepen die in een vaste volgorde aanbod komen (tijdsverlies),meestal is dit alfabetisch.- klimaat: de lkr zorgt dat er een positief klimaat heerst, en dat de lln weten wat ze na detest moeten doen, zodat er geen storend gedrag gaat optreden.
  • 20. C. Punten gevenHet geven van punten voor het rapport = verplichting (LO = basispakket!)-Prestatie- verbetering- geleverde inspanning- inzet-> al deze factoren komen in aanmerking voor evaluatieScore op prestatie: de lln weet waar hij staat tov de vereisten van het vak LO-Meest gebruikte criterium punt op verbetering: houdt rekening met beginsituatie, wie het meeste vorderingmaakt -> meeste punten-nadeel: voor zeer zwakke en zeer goede-> combinatie van prestatie en verbetering is wenselijk!! beloning geleverde inspanningen: subjectief!- attitude: in orde met kledij, gedrag, eerlijkheid, braaf zijn en goed meedoen
  • 21. De leerkracht werkt met deelpunten, zodat de lln juist weet waarop hijbeoordeeld wordt = transparantie!Bv. 60 % op prestatie 40% op proces en attitude3. Alternatieve evaluatie portfolioEen portfolio is een verzamelmap waarin de lln aan de hand van verslagen,observaties, prestaties, reflecties, enzo zijn leerproces op het vlak vanverworven inzichten, ervaringen , vaardigheden en vorderingen aantoont.-De portfolio heeft een toetskarakter: Wat heb ik bereikt?- de portfolio is een planningsdocument: wat moet ik nog doen- de portfolio zegt ons “ waar sta ik nu?”
  • 22. Differentiatie in de les LODe klassen waar we les aan geven zijn meestal zeer heterogeen!Maw. er wordt geen rekening gehouden met de fysieke en psychomotorische aanleg vande leerlingen.Het doorbreken van de klaseenheid is zeer moeilijk realiseerbaar in de praktijk.Dus: binnenklas differentiatie is nodig voor het vak LO!! Differentiatie is een middel waarmee we trachten elke leerling zo optimaal mogelijk,efficiënt en intensief te leren bewegen op een voor hem/ haar haalbaar niveauWe onderscheiden verschillende vormen van differentiatie rekening houdend met deaard van de les, de inhoud en de doelstellingen.
  • 23. divergerende differentiatie- toepassingsgebied: individuele activiteiten (zwemmen, atletiek, turnen..)- iedere lln kan en mag afzonderlijk vooruitgang maken -> zonder dat dit eennegatieve invloed heeft op de groep. Alle lln beginnen met een makkelijkeoefening, diegene die het goed kunnen mogen dan snel overgaan naar eenvolgende en moeilijkere oefening, diegene die het moeilijk hebben kunneneventueel afdalen. Convergerende differentiatie- Het toepassingsgebied zijn bal en ploegsporten.- de lln dienen ongeacht hun individuele verschillen en staat te zijn om inploegverband eenzelfde spelsituatie te realiseren.- teveel differentiatie zal hier negatief zijn, want dit zal de heterogeniteit verhogen- de middenweg ligt vast, hiervan kan je soms afwijken voor de zwakkere en beterelln. Structurele differentiatie- Het toepassingsgebied is conditie en circuittraining- aanpassingen aan materiaal of modaliteitenBv. Zwaardere gewichten, 3 ipv 2 sets…