DE VANG Kees Vanger december 2008
Beste molenaars in opleiding of andere geïnteresseerden  .  Ik heb de laatste jaren, voor de molenaars in opleiding uit Me...
Vlaamse vang   Er zijn twee verschillende vangtypen nl. 1. Blokvang  a: Vlaamse vang  b: Hollandse vang of stutvang  2. Ba...
Vlaamse vang rijklamp rust lendestut vanganker sabelijzer maanijzer  koebouten linker voeghout vangstukken van wilgenhout/...
binnenvangstok  (met haak/klink) komt voor bij:  *standerdmolens  * paltrokmolens  * wipmolens.
diverse vormen van ophangen van de vangbalk
haak of klink
haak of klink . Hier zelfs van hout!
ZIE ONDER: altijd goed “natokkelen”
met duim achterste hanger  met duim of klamp
duim in beugel De molenaar moet een zijwaartse beweging maken om de duim in de beugel te krijgen Een ander systeem van oph...
duim
klamp
 
DE VLAAMSE VANG
vangstukken  (populieren - of wilgenhout)
 
vangstukken met  maanijzers (scharnierend)
bovenwiel met Vlaamse vang vaste maanijzers
losse maanijzers (bouten goed controleren)
vangankers, sabelijzer, rechter voeghout
 
vanganker en maanijzers
vanganker gebroken
Vlaamse vang
Vlaamse vang (vaste maanijzers)
 
vanganker belegstukken (tegen slijtage bovenwiel)
 
vangbalk, ezel
ezel, vangbalk, sabelijzer
 
ezel  en vangbalk
ezels
vangbalk sabelijzer verstelbaar
 
oud ijzer,een oude taatspot en een stevige kei zorgen voor extra gewicht op de vangbalk van “De koffiemolen” te Terschelli...
vangbalk vang gelicht vang “erop” hangereel geleiding van de vangbalk)
vangbalk (met geleiding) kneppel
metalen rust en rijklamp (ijzeren bandvang)
Rust en rijklamp
 
 
lendestut staat op het rechtervoeghout en geleidt het sabelstuk omhoog
vorkstut
 
ook kettingen houden de vang op zijn plaats
bediening vang
 
vangstok of wipstok
achtergrond informatie
vangtrommel (altijd met haak/klink) vangtouw  binnenvangketting  trommel trommelas komt vnl. voor in zuid en zuidoost Nede...
 
vangtrommel
 
vangbalk met evenaar komt voor bij wipmolens rond de grote rivieren
vangbalk met evenaar
de pal
 
 
 
houten band- of hoepelvang
hoepelvang
houten bandvang of hoepelvang  * een 4 cm gebogen iepen plank uit één stuk  soms voorzien van zaagsneden * versterkt door ...
stalen bandvang <ul><li>6 mm dikke stalen plaat uit één stuk </li></ul><ul><li>met koebouten vast  op rechtervoeghout of r...
Wil nog wel eens brommen. Remedie:  kippengrit ertussen en vang laten slepen
stalen bandvang sabelijzer vorkstut lendestut
stutvang (of Hollandse vang) stutvang heeft i.p.v. koebouten een stut voordelen : krachtiger vangen.  vanuit stilstand” lo...
stutvang of Hollandse vang stutvang/stutkasten (in linker voeghout)
 
roede vastzetten roede VEILIG vastzetten
 
 
kruipalen
 
vang van een tjasker
 
 
 
 
spinnekop: trekvang stuurtouw en vangtouw
spinnekop: trekvang
 
 
 
Einde vangsystemen vervolg: vragen
sabelstuk sleept aan
teenstuk loopt aan
kopstuk loopt aan
buikstuk loopt aan
vang afstellen <ul><li>Waarom  zeggen we dat deze vangbalk  niet goed is afgesteld. </li></ul><ul><li>Hoe kunnen we dit ve...
Wat voor balken zijn dit?
Vlaamse vang 3 8 6 5 1 7 4 vangstukken van wilgenhout/populierenhout 2
Benoem de vangstukken
wat zie je?
wat voor soort bediening van de vang is dit?
naam en functie balken 1 2 3 4 5 6 7 8
benoem de balken etc. 1 3 2 4 5 6  7  8  9  10  11
Wat voor soort vang is dit?
Wat voor soort vang is dit?
1.  2.  3.  4.  5.  6. 7.  8.  9.  12.  11.  10. MOLENZEIL NOEM DE ONDERDELEN
Wat valt je op?
wat voor soort vang is dit?
Wat zie je?
Wat zie je?
Wat zie je?
Wat zie je?
Zijn dit vaste of scharnierende maanijzers?
Wat zie je?
Wat zie je?
Wat zie je?
Wat zie je?
Wat zie je?
Wat zie je? en wat valt je dan op?
Wat voor soort vang is dit?
stalen bandvang met houten deel voor een soepeler overgang
Wat zie je?
Wat is dit?
Hoe wordt deze vangbalk opgehangen?
Waarom zoveel gaten in het sabelijzer?
Hoe wordt de vangbalk bediend?
Hoe vang je een weidemolen
Wat voor soort vang is dit? Welk molentype? Hoe werkt zo’n vang? Waarom twee touwen?
Heeft een standerdmolen een wipstok?
Hoe zet je een tjasker stil?
Drie wipstokken? Leg uit
Hoe wordt de vang van deze molen bediend?
Zo werkt het!
Wat voor soort vang is dit?
Hoe noem je deze ophanging van de vangbalk
Hoe noem je deze ophanging van de vangbalk
Wat voor soort vang is dit?
Wat zie je? Waar loopt het touw naar toe?
Wat zie je?
Wat zie je?
Werk van de bonte knaagkever!
N NO O ZO Z ZW W NW zomer: matig koude wind, goede maalwind winter: sneeuw, hagel en regenbuien. overig: mist is slechte m...
einde De molen van Makkum
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

DE VANG

5,744

Published on

Achtergrondinformatie bij de opleiding tot molenaar
Groet, Kees Vanger
www.molendeweert.nl

Published in: Education
0 Comments
3 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total Views
5,744
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
218
Comments
0
Likes
3
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • DE VANG

    1. 1. DE VANG Kees Vanger december 2008
    2. 2. Beste molenaars in opleiding of andere geïnteresseerden .  Ik heb de laatste jaren, voor de molenaars in opleiding uit Meppel en omgeving op de computer nogal wat bestanden gemaakt of verzameld over molens en molenonderdelen. De onderliggende gedachte was dat je met de computer de leerstof uit de steeds lijviger (en interessanter) wordende Basiscursus aanschouwelijker kan maken door allerlei afbeeldingen toe te voegen. Noem het maar een vorm van aanschouwelijk onderwijs! Dus niet een aparte methode, maar een extra verduidelijking van de informatie uit ons cursusboek d.m.v. heel veel gedetailleerde foto’s en zo nu en dan een tekening. De presentaties zijn uitermate geschikt voor theorieavonden, waarbij met beamer het geheel op een groot scherm geprojecteerd kan worden. Verder kunnen de leerlingen thuis op de computer de lesstof nog eens bestuderen. Aanvankelijk heb ik alles gemaakt voor de theorieavonden in Meppel, maar na vele verzoeken alles uiteindelijk via internet aan andere molenliefhebbers beschikbaar gesteld. Daar heb ik de lesstof uiteindelijk dan ook voor gemaakt!  Naast vele eigen foto’s hebben vele molenaars, fotografen of andere molenliefhebbers de afgelopen jaren, na vele oproepen via het “prikbord”, meegewerkt door ontzettend veel foto’s op te sturen. BEDANKT! In het bijzonder wil ik o.a. Harmannus Noot, Joop Vendrig, Roelof Kooiker, Wilbert Bijzittter, Jaap Kuitert en Simon Jellema   bedanken voor de mooie foto’s die ze spontaan en in zeer grote hoeveelheden beschikbaar gesteld hebben. KLASSE!   De gedetailleerde tekeningen komen o.a. uit de boeken van: “ opleiding watermolenaar” van ing. J. den Besten . Het oude maar prachtige boek “ Korenmolens Van Ambacht tot Industrie” van Ing. P.W.E.A. van Bussel ; Ons leerboek voor startende molenaars “ De windmolen en zijn onderdelen” van J.G. Wiessner en de erg informatieve map over korenmolens nl “ Zingende Stenen” van D.J. Abelskamp . Verder ook nog een aantal juweeltjes van tekeningen van Anton Sipman .  Helaas geen tekeningen uit ons eigen cursusboek. Jammer! De powerpointpresentaties zijn een soort diashow met ongekende mogelijkheden. Een digitale excursie door molenland.   Verder heb ik een aantal lesbrieven gemaakt. Hierin worden een aantal belangrijke hoofdstukken uit De Basiscursus beknopt weergegeven. Ook hierbij spelen foto’s en tekeningen een aanvullende en verduidelijkende rol. Verder zijn bij een aantal lesbrieven vragen (en antwoorden) gemaakt/bewerkt door  Ron Keizer van de afdeling Overijssel/Gelderland bijgevoegd als extra informatie en als extra oefenstof.   Ik hoop dat jullie in ieder geval wat leren van deze manier van aanbieden van de lesstof.   Het is in ieder geval een prachtige en boeiende hobby.  Kees Vanger molenaar molen “De Weert” Meppel.
    3. 3. Vlaamse vang Er zijn twee verschillende vangtypen nl. 1. Blokvang a: Vlaamse vang b: Hollandse vang of stutvang 2. Band- of hoepelvang: a. houten bandvang b. stalen bandvang 1 = sabelstuk 2 = kopstuk 3 = schouderstuk 4 = teenstuk 5 = buikstuk
    4. 4. Vlaamse vang rijklamp rust lendestut vanganker sabelijzer maanijzer koebouten linker voeghout vangstukken van wilgenhout/populierenhout
    5. 5. binnenvangstok (met haak/klink) komt voor bij: *standerdmolens * paltrokmolens * wipmolens.
    6. 6. diverse vormen van ophangen van de vangbalk
    7. 7. haak of klink
    8. 8. haak of klink . Hier zelfs van hout!
    9. 9. ZIE ONDER: altijd goed “natokkelen”
    10. 10. met duim achterste hanger met duim of klamp
    11. 11. duim in beugel De molenaar moet een zijwaartse beweging maken om de duim in de beugel te krijgen Een ander systeem van ophangen van de vangbalk is m.b.v. een klamp op de achterste hanger. Ook hier is een zijwaartse beweging van de vangbalk nodig Komt veelal voor in het noorden Ook wel omloopvang genoemd
    12. 12. duim
    13. 13. klamp
    14. 15. DE VLAAMSE VANG
    15. 16. vangstukken (populieren - of wilgenhout)
    16. 18. vangstukken met maanijzers (scharnierend)
    17. 19. bovenwiel met Vlaamse vang vaste maanijzers
    18. 20. losse maanijzers (bouten goed controleren)
    19. 21. vangankers, sabelijzer, rechter voeghout
    20. 23. vanganker en maanijzers
    21. 24. vanganker gebroken
    22. 25. Vlaamse vang
    23. 26. Vlaamse vang (vaste maanijzers)
    24. 28. vanganker belegstukken (tegen slijtage bovenwiel)
    25. 30. vangbalk, ezel
    26. 31. ezel, vangbalk, sabelijzer
    27. 33. ezel en vangbalk
    28. 34. ezels
    29. 35. vangbalk sabelijzer verstelbaar
    30. 37. oud ijzer,een oude taatspot en een stevige kei zorgen voor extra gewicht op de vangbalk van “De koffiemolen” te Terschelling .
    31. 38. vangbalk vang gelicht vang “erop” hangereel geleiding van de vangbalk)
    32. 39. vangbalk (met geleiding) kneppel
    33. 40. metalen rust en rijklamp (ijzeren bandvang)
    34. 41. Rust en rijklamp
    35. 44. lendestut staat op het rechtervoeghout en geleidt het sabelstuk omhoog
    36. 45. vorkstut
    37. 47. ook kettingen houden de vang op zijn plaats
    38. 48. bediening vang
    39. 50. vangstok of wipstok
    40. 51. achtergrond informatie
    41. 52. vangtrommel (altijd met haak/klink) vangtouw binnenvangketting trommel trommelas komt vnl. voor in zuid en zuidoost Nederland
    42. 54. vangtrommel
    43. 56. vangbalk met evenaar komt voor bij wipmolens rond de grote rivieren
    44. 57. vangbalk met evenaar
    45. 58. de pal
    46. 62. houten band- of hoepelvang
    47. 63. hoepelvang
    48. 64. houten bandvang of hoepelvang * een 4 cm gebogen iepen plank uit één stuk soms voorzien van zaagsneden * versterkt door stalen banden * te vinden in Zeeuws Vlaanderen en België
    49. 65. stalen bandvang <ul><li>6 mm dikke stalen plaat uit één stuk </li></ul><ul><li>met koebouten vast op rechtervoeghout of rechter daklijst. </li></ul><ul><li>goedkoop, eenvoudig en onverslijtbaar </li></ul><ul><li>soms een stuk hout erin als buikstuk </li></ul>
    50. 66. Wil nog wel eens brommen. Remedie: kippengrit ertussen en vang laten slepen
    51. 67. stalen bandvang sabelijzer vorkstut lendestut
    52. 68. stutvang (of Hollandse vang) stutvang heeft i.p.v. koebouten een stut voordelen : krachtiger vangen. vanuit stilstand” loopt de molen moeilijker “door” de vang. nadelen: “hapt” eerder. moeilijk af te stellen. minder vangend oppervlak en meer slijtage
    53. 69. stutvang of Hollandse vang stutvang/stutkasten (in linker voeghout)
    54. 71. roede vastzetten roede VEILIG vastzetten
    55. 74. kruipalen
    56. 76. vang van een tjasker
    57. 81. spinnekop: trekvang stuurtouw en vangtouw
    58. 82. spinnekop: trekvang
    59. 86. Einde vangsystemen vervolg: vragen
    60. 87. sabelstuk sleept aan
    61. 88. teenstuk loopt aan
    62. 89. kopstuk loopt aan
    63. 90. buikstuk loopt aan
    64. 91. vang afstellen <ul><li>Waarom zeggen we dat deze vangbalk niet goed is afgesteld. </li></ul><ul><li>Hoe kunnen we dit verhelpen ? </li></ul>
    65. 92. Wat voor balken zijn dit?
    66. 93. Vlaamse vang 3 8 6 5 1 7 4 vangstukken van wilgenhout/populierenhout 2
    67. 94. Benoem de vangstukken
    68. 95. wat zie je?
    69. 96. wat voor soort bediening van de vang is dit?
    70. 97. naam en functie balken 1 2 3 4 5 6 7 8
    71. 98. benoem de balken etc. 1 3 2 4 5 6 7 8 9 10 11
    72. 99. Wat voor soort vang is dit?
    73. 100. Wat voor soort vang is dit?
    74. 101. 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 12. 11. 10. MOLENZEIL NOEM DE ONDERDELEN
    75. 102. Wat valt je op?
    76. 103. wat voor soort vang is dit?
    77. 104. Wat zie je?
    78. 105. Wat zie je?
    79. 106. Wat zie je?
    80. 107. Wat zie je?
    81. 108. Zijn dit vaste of scharnierende maanijzers?
    82. 109. Wat zie je?
    83. 110. Wat zie je?
    84. 111. Wat zie je?
    85. 112. Wat zie je?
    86. 113. Wat zie je?
    87. 114. Wat zie je? en wat valt je dan op?
    88. 115. Wat voor soort vang is dit?
    89. 116. stalen bandvang met houten deel voor een soepeler overgang
    90. 117. Wat zie je?
    91. 118. Wat is dit?
    92. 119. Hoe wordt deze vangbalk opgehangen?
    93. 120. Waarom zoveel gaten in het sabelijzer?
    94. 121. Hoe wordt de vangbalk bediend?
    95. 122. Hoe vang je een weidemolen
    96. 123. Wat voor soort vang is dit? Welk molentype? Hoe werkt zo’n vang? Waarom twee touwen?
    97. 124. Heeft een standerdmolen een wipstok?
    98. 125. Hoe zet je een tjasker stil?
    99. 126. Drie wipstokken? Leg uit
    100. 127. Hoe wordt de vang van deze molen bediend?
    101. 128. Zo werkt het!
    102. 129. Wat voor soort vang is dit?
    103. 130. Hoe noem je deze ophanging van de vangbalk
    104. 131. Hoe noem je deze ophanging van de vangbalk
    105. 132. Wat voor soort vang is dit?
    106. 133. Wat zie je? Waar loopt het touw naar toe?
    107. 134. Wat zie je?
    108. 135. Wat zie je?
    109. 136. Werk van de bonte knaagkever!
    110. 137. N NO O ZO Z ZW W NW zomer: matig koude wind, goede maalwind winter: sneeuw, hagel en regenbuien. overig: mist is slechte maalwind. let op (warmte)onweer uit het zuiden tot de langste dag (21/6) zomer: goede maalwind, onweerskansen winter: stabiele wind. oppassen voor regen of ijzel. overig: bij lichte vorst na regen zeilen zwichten naar lange halve; geeft grote kans op stormen zomer: goede strakke maalwind. met warm weer kans op windvlagen. weinig risico op onweer. winter: stabiele wind. vorst. ijzel op scheiding van vorst en dooi na vorstperiode. overig: bij vorstkans altijd letten op aanvriezen zeilen. je wilt tenslotte kunnen zwichten. Zijn het planken? Doormalen en vriesdrogen. Geen keus? touwen lossnijden. zomer: slechte maalwind. wisselvallig weer, niet stabiel en niet krachtig. winter: sterke goede maalwind. overig: ONWEERSHOEK: meest verraderlijke wind van alle! zomer: niet krachtige en vrij slechte maalwind. wind kan plotseling ruimend omgaan. winter: goede maalwind. overig: ook ONWEERSHOEK. zomer: niet krachtige maalwind. in slecht weer periode ontstaat hier onweer en storm. wind heeft altijd de neiging tot ruimen. winter: stabiele maalwind bij rustig weer. overig: zuidwest-regennest. zomer: rustige maalwind met weinig kracht. regelmatiger als ZW. in slecht weer periode de stormhoek. wind kan plotseling ruimen. winter: sterke goede maalwind. overig: zuidwest-regennest. zomer: goede maalwind. in slecht weer periode rukkerige winden. kans op zware stormen. veelal koele zeewind. winter: novemberstormen; gevaarlijke wind. kans op hagel en sneeuw. overig: maartse buien met sneeuw of hagel. DE 8 WINDEN ZW, Z en ZO: uit deze richtingen onweer . Denk er om: onweer komt uit tegengestelde richting van de heersende wind!
    111. 138. einde De molen van Makkum
    1. A particular slide catching your eye?

      Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

    ×