• Like

Loading…

Flash Player 9 (or above) is needed to view presentations.
We have detected that you do not have it on your computer. To install it, go here.

Uploaded on

 

  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
546
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0

Actions

Shares
Downloads
0
Comments
0
Likes
0

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. WikipediaWIKIPEDIA
  • 2. WikipediaEdukien aurkibideaEdukien aurkibidea ...................................................................................................2 Sarrera ....................................................................................................................3 Zer da Wikipedia? ..................................................................................................3 Wikipedian erregistratu .........................................................................................4 Bilaketak egitea....................................................................................................10 Artikulu berria idaztea .........................................................................................14 Artikuluetan ekarpenak egitea............................................................................20 Wikipediako beste proiektuak ............................................................................26 Beste entziklopedia askek ..................................................................................27 2
  • 3. WikipediaSarreraEtengabe eguneratutako informazioa duen kontsultarako entziklopediara sartzeagustatuko al litzaizuke?Edozein gairi buruz dituzun ezagutzak artikulu batean erraz idatzi nahi dituzu? Ez dabeharrezkoa programatzen eta diseinatzen jakitea. Gainera, ez duzu ezer ordaindubehar.Imajinatzen al duzu zure ezagutza baimenik gabe trukatu eta zabaltzeko aukeraizatea?Zer deritzozu artikuluak sortuz eta zabalduz laguntzeaz gain, finkatutako estilo-konbentzioak betetzen ez dituzten artikuluei haiek aplikatuz, gaiaren araberasailkatuz, akats ortografikoak zuzenduz, egile eskubidea duten testuak kenduz etaabar parte hartu ahal izango bazenu? Hau da, wikipedista bihurtzea.Zer deritzozu hori guztia munduko edozein lekutatik egiteko aukera izateari?Honen bidez egin dezakezu WikipediaZer da Wikipedia?Wikipedia entziklopedia aske eta poliglota sortzeko Wikimedia Fundazioaren (irabazi-asmorik gabeko erakundea) proiektua da. Wikipediako artikuluak mundu guztikoboluntarioek elkarlanean idatzitakoak dira eta Wikipediarako sarbidea duen edonorkedita ditzake ia guztiak. Jimmy Wales eta Larry Sanger-ek argitaratu zuten 2001.urtean, eta egun Interneteko kontsulta-entziklopediarik zabal eta ospetsuena da.Wikipedia proiektuak web-ean duen funtzioa definitzen duten hiru abantaila ditu: o Wikipedia informazioa bildu, metatu eta modu egituratuan transmititzeko aukera ematen duen entziklopedia da. o Wikia da, hau da, salbuespen gutxi batzuk salbu, edonork edita dezake. o Edukiei zabalik dago eta GFDL lizentzia erabiltzen du.Wikipedia giza ezagutza hizkuntza guztietan laburbildu nahi duen testua da.Entziklopediak espezializatutako edo sakabanatutako datuak bildu eta zabaltzen ditu;bestela, aurkitzen zailak liratekeen datuak eta kultura modernoari zerbitzugarrantzitsua eskaintzen dio.Gainera, web-eko nabigatzailearen bidez hainbat boluntariok edita dezaketenorrialdeak dituen webgunea da.Erabiltzaileek partekatzen duten testu bera sortu, aldatu edo ezabatu egin dezakete,sarean argitaratzeko onartu aurretik edukia berrikusi beharrik gabe.Ekarpenak GFDL lizentziaren bidez bermatzen dira, artikuluak libre banatu etaerreproduzitzeko izaera duen lizentziaren bidez. 3
  • 4. WikipediaJimmy Wales fundatzailearen hitzak:Wikipediaren lema “guztiok edita dezakegun entziklopedia askea” da. Proiektuahonetan datza: “entziklopedia askea, ahalik eta kalitaterik gorenekoa, sortu etazabaltzea munduko pertsona orori, bakoitzari bere hizkuntzan”. Honako hau lortzeko:“planetako pertsona orok gizadiaren jakintza guztirako sarbidea libre izatea".Wikipedian erregistratuErregistratzea aukerakoa da, baina gomendagarria! Mundu guztia ongietorria daWikipedian ekarpenak egitera, erregistratu nahi duen ala ez kontuan izan gabe. Halaeta guztiz ere, erregistratzea gomendatzeko bi arrazoi daude:Erregistratzean jarraipena egiteko zerrenda-tresna baliagarria eskuratuko duzu. Horriesker, zure interesekoak diren orrialdeetako aldaketak jarraitu ahal izango dituzu.Horrek eskaintzen duen beste aukera orrialdeak lekuz aldatu edo izenez aldatzekogaitasuna da. Horrez gain, erregistroa egitean ez da datu pertsonalik eskatzen eta,beraz, anonimatutik editatu ahal izango duzu.Wikipedian erregistratzeko prozesua oso erraza da; http://www.es.wikipedia.orgorrialdean sartu eta Saioa hasi/Kontua sortu botoia klikatu: 4
  • 5. WikipediaWikipedian erregistratzeko sakatu "Saioa hasi/Kontua sortu”Egin klik "kontu bat sortu" estekan 5
  • 6. WikipediaSegurtasuna egiaztatzeko agertzen diren hitzak idatzi ondoren, eskatutako datuguztiak beteHelbide elektronikoa ez da beharrezkoa, baina gomendagarria da gakoa ahaztuzgero kontua berreskuratu ahal izateko. Horrez gain, beste erabiltzaileek mezuak igordiezazkigukete gure helbidea ezagutu gabeSakatu “kontu berria sortu" botoiaZorionak! Ikasi duzu Wikipedian nola erregistratuOrain zure helbide elektronikoa aktibatu eta egiaztatuko duzu. Horretarako, sartuhemen: www.kzgunea.net 6
  • 7. WikipediaHelbide elektronikoan sartzeko aukera egokia sakatuErabiltzaile-izena eta gakoa bete“Saioa hasi” botoia sakatu 7
  • 8. WikipediaWikipediako mezua zabalduko daEstekan klikatu 8
  • 9. WikipediaZorionak! Ikasi duzu helbide elektronikoa nola egiaztatuHemendik aurrera hor klikatu behar duzu identifikatzekoIdatzi erabiltzaile-izena eta gakoa eta klikatu “sartu” botoia aukeran 9
  • 10. WikipediaWikipedian identifikatuta zaudenez, erabiltzaile-izena orrialdearen goialdeanazalduko daBilaketak egiteaWikipedian bi bilaketa mota daude:- Gaika: Wikipediako artikuluak bilatzeko artikuluen izena idatzi behar da; bilatzaileakletra larriak eta txikiak, azentua daramaten bokalak eta azenturik ez dutenak bereiziegiten ditu; hortaz, hitza behar bezala idatzi behar duzu, letra larriak eta azentuakerrespetatuz.“Bilatu” botoia klikatzen baduzu, bilatzaileak idatzitako hitzak bilatuko dituWikipediako artikuluetan eta probabilitate gehien dutenen zerrenda emango du.“Joan” botoia hautatzen baduzu, artikuluaren titulua idatzitakoarekin bat etortzen denkasuetan automatikoki artikulura joango zara; baina titulua existitzen ez bada,probabilitate gehien duten artikuluen zerrenda azalduko zaizu.- Kategoriaka: kategoria gai komuna duten orrialdeen multzoa da. KategoriekWikipedian informazioaren bilaketa errazten dute, kategoria bakoitzaren barruandauden orrialdeak ikustea edo ordena hierarkikoari esker haietan nabigatzeaahalbidetzen dute. 10
  • 11. WikipediaWikipedian artikulu bat bilatzeko haren izena idatzi behar duzu“Joan" botoian sakatuz, artikuluak idatzitakoarekin bat egiten badu, automatikokijoango gara artikuluraWikipediako artikuluaren orrialdea azalduko daBeste bilaketa mota bat egiteko, artikuluaren izena idatzi berriro“Bilatu” botoian klikatuz, zerbitzariak Wikipediako artikuluen artean idatzitako hitzakbilatuko ditu eta probabilitate gehien dutenen zerrenda azalduko da 11
  • 12. Wikipedia“Bilaketaren emaitzak” orrialdea agertuko da idatzitako hitzarekin hasten direnorrialde guztiekinHorrez gain, Interneteko kanpo motorrekin bilaketak egiteko aukera ematen du“Bilaketa aurreratuaren” bidez, kontsultatu nahi den informazioa hobeto hautadaitekeBilaketa kategorien arabera egiteko "Azalera" joan behar da 12
  • 13. Wikipedia“Kategoria guztiak” sakatuBilatu nahi den kategoriaren izena idatziOrrialdeak edo fitxategiak dituen “kategoriak” orrialdea agertuko da“Honela hasten diren kategoriak erakutsi” sakatu 13
  • 14. WikipediaKategoria horretan idatzitako hitzarekin hasten diren artikulu guztiak azalduko diraHurrengo 50 artikuluak ikusteko “hurrengo 50ak" esteka klikatuZorionak! Ikasi duzu bilaketak nola eginArtikulu berria idazteaWikipedian idazten diren artikuluak honelakoak behar dute izan: ondo idatzitakoak,egonkorrak, zehatzak, erreferentziadunak, ikuspuntu neutrala dutenak eta, ahalizanez gero, irudiekin lagundutakoak.Artikulu berria sortzean honakoa izan behar duzu gogoan: o Orrialde berria sortu aurretik, egin bilaketa aurretik norbaitek antzeko edukia duen orrialderik idatzi duen ikusteko. Oraindik existitzen ez bada, sortzeko aukera izango duzu. o Arretaz aukeratu titulua: garrantzitsua da, hori izango baita zure artikulu berriaren titulua. o Gutxitan izan ohi da akatsak zuzentzea haiek saihestea baino errazagoa. Berrikusi proiektuaren konbentzioak, esate baterako, idatziaren estiloa, edukia eta formatua. 14
  • 15. WikipediaWikipedian zure saioa hasteko "Saioa hasi/Kontua sortu" sakatu eta zure erabiltzaile-izena eta gakoa idatzi behar dituzu“Sartu” botoia sakatu 15
  • 16. WikipediaArtikulu berria idatzi aurretik, aurrez beste norbaitek antzeko edukiko artikulurikidatzi duen bilatu behar daBilatu nahi den artikuluaren izena idatzi“Joan” botoia sakatuBilaketaren emaitzen orrialdea azalduko da. Existitzen ez bada, sortzeko aukeraemango du“Esteka hau” sakatu 16
  • 17. WikipediaArtikulua sortzen hasteko, informazioa azpiko kutxan sartuArtikulua idatziArtikuluarentzako aukeratutako izenburua idatziBotoi hauei esker artikuluko testuari forma eman dakioke, irudiak gehitu, besteartikulu edo orrialdeetarako loturak gehitu, izenburuari formatua eman eta abarHorretarako, testua hautatu 17
  • 18. Wikipedia“2. mailako titularra” botoia sakatu“Lodia” botoia sakatuAipamenak beti sinatzea komeni da. Horretarako, “Sinadura, eguna eta ordua”sakatuArtikulua grabatu aurretik nola gertatuko den ikusteko, sakatu “aurrebista erakutsi” 18
  • 19. WikipediaArtikulu berriaren aurrebista agertuko da, gainerako erabiltzaileek ikusiko dutenbezalaArtikulua grabatzeko “Orrialdea grabatu” botoia sakatu behar da 19
  • 20. WikipediaZorionak! Ikasi duzu artikulu berriak nola idatziArtikuluetan ekarpenak egiteaWikipedia Wikia da. Horrek esan nahi du edonork erraz edita ditzakeela babestugabeko orrialdeak, baita aldaketak berehala gorde ere.Aurretik dauden artikuluak hobetu ditzakezu mantentze-lanak eginez, hala nolaesteka berriak bilatu, artikuluen erreferentziak bilatu, artikulu laburrak luzatu,artikuluak kategorietan sartu, zirriborroak zabaldu.Azentu-markak gehitu, akatsak zuzendu eta zure gramatika zuzena dela baldinbadakizu, zuzendu artikuluaren idazketa.Zure lehen edizioa egin ondoren, Wikipediako editore bilakatuko zara! 20
  • 21. WikipediaWikipedian zure saioa hasteko "Saioa hasi/Kontua sortu" sakatu eta zure erabiltzaile-izena eta gakoa idatzi behar dituzu“Sartu” botoia sakatu 21
  • 22. WikipediaInteresatzen zaizun artikulua bilatuBilatu nahi den artikuluaren izena idatzi“Joan” botoia sakatuKasu horretan, bilatu duzun artikuluak aurretik dituen oharretan zurea gehituko duzu“Eztabaida” estekan klikatu 22
  • 23. WikipediaAurretik dauden oharrak aldatzeko hautatu bat. “Zuzenketa txikia” izenekolehenengoan sakatuOharra aldatzeko “editatu” sakatu 23
  • 24. WikipediaAldaketarekin hasiEgindako aldaketak ikusteko “Aldaketak erakutsi" botoia klikatu 24
  • 25. WikipediaEgindako aldaketak ikusten dira“Aurrebista erakutsi” sakatuz gainerako erabiltzaileek oharra nola ikusiko dutenikusiko duguOharrean egindako aldaketak grabatzeko, sakatu “Orrialdea grabatu” botoia 25
  • 26. WikipediaZorionak! Ikasi duzu Wikipediako edukiak nola editatuWikipediako beste proiektuakWikipediak entziklopedia osatzen duten bestelako proiektuak ditu. Horiek guztiakeleaniztunak, askeak, Wiki teknologian oinarrituak eta Wikimedia Fundazioakkudeatutakoak dira. Hauek dira proiektuak: Wikiztegia: hiztegi askea eraikitzeko Wikimedia Fundazioaren proiektua da. Wikipedia osatzeko funtzioa du; izan ere, artikulu asko, izaera entziklopedikoa ez dutelako, hiztegira igortzen dira. Wikiliburuak: testuliburuak, eskuliburuak, tutorialak eta eduki askeko eta doako sarbidea duten bestelako testu pedagogikoak edonoren eskura jartzea du xede. Wikibertsitatea: aurrekoan oinarrituta, on-line heziketa-programa aske eta doako gisa proposatzen da. Edozein hezkuntza-mailatako ikasketa-proiektuak sor daitezke, ikaskuntza-taldeetan parte hartu, eduki didaktikoak sortu, hala nola azterketak, ariketa praktikoak eta abar. Wikiesanak: hizkuntza guztietako esaldi ezagunen on-line laburpen irekia da. Iturriak ere jasotzen ditu (ezagunak direnean). Wikialbisteak: eduki askeko albisteen iturria da. Wikiturriak: GFDL lizentziarekin argitaratu diren edo jabari publikoan dauden jatorrizko testuen on-line liburutegia da. 26
  • 27. Wikipedia Wikimedia Commons: erabilera askeko irudi eta multimedia edukien gordailu komuna da Wikiespezieak: espezie biologikoen direktorio ireki eta askea da. Meta-Wiki: Wikimedia fundazioaren proiektuei laguntzeko webgunea da. Bertan, proiektu guztientzako interesgarriak diren gaiak lantzen dira.Beste entziklopedia askekBeste entziklopedia aske mota batzuk: Enciclopedia Libre Universal en Español: Internet bidez gaztelaniazko entziklopedia askea eta doakoa garatzeko proiektua da. Guztiek parte har dezakete. MSN Encarta: entziklopedia eta hiztegi elebiduna da, ingelesetik gaztelaniarako itzulpenak ditu, eta alderantziz; ikus-entzunezko edukia duelako da multimedia. arteHistoria: pintura, historia unibertsala, Espainiako historia eta Espainiako artearen historiari buruz doako informaziorik osatuena eskaintzen du. Symploké: entziklopedia filosofikoa da. Solarpedia: eguzki-energiari buruzko entziklopedia askea da. Epistemowikia: izpiritu entziklopedikoa duen aldizkaria da; hiperentziklopedia aske, ireki eta bizia dela esan daiteke. Kalipedia: ikaskuntzaren laguntzarako eta ezagutzarako doako on-line entziklopedia da. Metapedia: historia, kultura, artea, zientzia, filosofia eta politikari buruzko entziklopedia elektronikoa. 27