Opleiding informatiebemiddeling 2.0 Limburg 2010 Jan Van Hee [email_address]
Vooraf ... Indien je  niet  beschikt over een mail-adres, dat je hier kunt raadplegen : <ul><ul><li>Ga naar  www.gmail.com
Klik op
Vul alle velden in
(noteer je gegevens voor later gebruik)
Klik op
Exploreer even je nieuwe mail-adres  </li></ul></ul>
Opleidingsdoel Door de introductie van interactieve webdiensten en geavanceerde zoekisntrumenten is de informatiebemiddeli...
Voorstellen en peilen naar verwachtingen
Geef een seintje als het te snel gaat  MIEP – MIEP
“ Success is a journey, not a destination. The doing is often more important than the outcome.” Arthur Ashe
Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk  Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategi...
Revolutie ! <ul><li>Radicaal digitaal !
Radicaal vraaggestuurd !
Gaan waar de gebruiker is ...
Competentie-revolutie  </li><ul><li>Wat zijn verouderde competenties ?
Wat zijn nieuwe of toekomstige competenties ? </li></ul></ul>
Netwerken en samenwerken <ul><li>Doorverwijzen : </li><ul><li>Welk instrumenten ken je ?  </li><ul><li>Case : Vlabidoc </l...
Technologietrends <ul><ul><ul><li>“Linked data en het semantische web” </li><ul><li>What the #### is that ? </li></ul><li>...
“the internet of things”
Interactieve webdiensten  </li></ul></ul></ul>
Profielsoftware <ul><li>Automatisch lees-, luister- en kijkadvies door middel van datamining.
Voorbeelden : </li><ul><li>http://zoeken.bibliotheek.be/
http://romanadvies.bibliotheek.nl/
http://www.muziekweb.nl/menu/shared/muziekadvies/
http://www.amazon.com/ </li></ul></ul>
Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk  Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategi...
Situering Web 2.0 Het klassieke web 1e generatie webdiensten Web 2.0 2e generatie webdiensten Iedereen wordt zelf journali...
Statisch
Enkeling > massa </li></ul><ul><li>XML, Ajax, ...
Dynamisch
User generated content
Sociale software
Sociale netwerken
Interactiviteit
Massa > massa </li></ul>Blog RSS social  book- marking photo- sharing Podcast Wiki
Bibliotheek 2.0 <ul><li>... heeft in essentie niks met technologie te maken !
De bibliotheek hergebruikt op een actieve manier bestaande informatie (<=> bibliotheek als passief doorgeefluik)
Gebruikers worden actief betrokken (participatie)
Gebruikers leveren actief informatie (gebruiker als producent) </li></ul>
Waarover gaat het ...
Informatiebemiddeling 2.0 <ul><li>Wikipedia als de ultieme encyclopedie
Informatie beheren met RSS en “social bookmarks”
Informatie herverpakken met widgets en mash-ups
Instructie via “YouTube”
Samenwerken met de gebruiker via “LibraryThing” </li></ul>
 
Britain loves wikipedia
Wiki loves bieb
Wiki : wat ? Een Wiki is (web)toepassing, waarmee  documenten   gezamenlijk  kunnen worden gemaakt of bewerkt, zonder de t...
Voorbeeld : werkgroep Beeld en Geluid (wvla) http://beeldengeluid.wikispaces.com/ Zelf een wiki starten : Verschillende  w...
Opdracht <ul><li>Vul een bestaand artikel aan op Wikipedia
Zet een eigen wiki op via wikispaces
Nodig enkele collega's uit om te participeren </li></ul>
Hoe kan Web 2.0 helpen bij het beheren van webinhouden ? <ul><li>RSS (syndicatie) </li></ul><ul><ul><li>Abonneren op beric...
Attenderen op gewijzigde inhoud website
Zeer geschikt voor allerlei actuele informatie  </li></ul></ul><ul><li>Social Bookmarking </li></ul><ul><ul><li>Delen van ...
Case  del-icio-us </li></ul></ul>
RSS : Wat ? De afkorting staat voor Really Simple Syndication en bestaat uit een stukje script (XML) dat een RSS-reader op...
RSS : voorbeelden  Bibliotheek Peer Ovinob
RSS-feeds lezen  <ul><li>Webapplicaties:  </li><ul><li>Google Reader
Bloglines
Netvibes </li></ul><li>Client software:  </li><ul><li>Thunderbird, Outlook 2007, ...
Firefox, Internet Explorer, ... </li></ul><li>Integreren op je eigen website of blog </li></ul>
Netvibes
Voorbeeld Netvibes en ZIZO  (Robrecht Talboom) http://www.netvibes.com/zizo#100157911
i-Google
RSS op je website Dynamische, externe inhouden (nieuws, blogs, ...) integreren op je website/blog http://news.google.be/ne...
Voorbeeld : “ga waar de gebruikers zijn...”  www.judoclubberlare.be
Opdracht <ul><li>Maak een eigen i-Google pagina aan, met enkele RSS-Feeds.
Maak op Netvibes een RSS-feed aan met nieuws over je eigen gemeente. </li></ul>
Wat is social bookmarking? <ul><ul><li>Manier om Internet bookmarks op te slaan, te ordenen, te delen en te doorzoeken
Toegankelijk voor het publiek of een bepaalde groep
Tagging
Sociaal netwerk: gebruikers met zelfde interesses
Betekenis – menselijke activiteit
Geen gecontroleerde 'trefwoordenlijst' (folksonomy) </li></ul></ul>
 
De persoonlijke pagina
Bookmarks beheren via del.icio.us <ul><li>Ga naar del.icio.us </li></ul><ul><li>Registreren :  </li></ul><ul><ul><li>Eigen...
Installeren van de “del.icio.us-buttons” in je browser </li></ul></ul>
 
 
Hoe del.icio.us gebruiken ? <ul><li>Individueel :  </li></ul><ul><ul><li>Je bookmarks zijn overal beschikbaar </li></ul></...
Tagcloud op de website  (Nashville public library) Voorbeeld Brussel :  http://www.hob.be/nl/delicious/index.asp
Zoeken en vinden in Delicious <ul><li>In delicious zie je linksboven een zoek veld met daarin de tekst “Type a tag”. Daarm...
“ Search Delicious” zoekt in alle tags. Je kan ook de resultaten verfijnen door een nieuwe zoekterm in te tikken.
Op het plaatje zie je links de datum dat de bookmark het laatst getagd is. Daarnaast de naam van de bookmark en daaronder ...
Op alles wat je in delicious vindt, kan je een RSS abonnement nemen! </li></ul>
Gebruikers zoeken via Delicious <ul><li>Het cijfer in het blauwe vierkantje betekent hoeveel andere gebruikers deze websit...
Als je een gebruikersnaam klikt, kom je op zijn bookmarks, en kan je zien wat hij nog meer getagd heeft. Rechtsboven staat...
Opdracht <ul><li>Maak een delicious-account aan
Verzamel enkele websites op je delicious-account
Zoek informatie naar keuze via del.icio.us </li></ul><ul><ul><li>Wat is de meerwaarde van zoeken via deze weg ten opzichte...
Een keuze : widget Ruimte besparen op de eigen server Content delen  Integreren in website via widget Foto's Picasaweb.goo...
Widget : YouTube in blog of website
Voorbeeld : widget zoeken.bibliotheek.be
 
Opdracht <ul><li>Voeg op je i-Google en je Netvibes enkele widgets toe.  </li></ul>
<ul><li>1 + 1 = iets anders
“ A mashup combines two or more other applications creating another application that can help you better perform different...
Bekendste voorbeeld :  Google-maps </li></ul>Bestaande informatie herwerken : Mashup's
Mash-up : get London reading http://www.getlondonreading.co.uk/Books-in-London
Opdracht <ul><li>Maak een mash-up van google-maps met de vestiging van je bibliotheek.  </li><ul><li>Zorg ervoor dat de fo...
Instructiefilms maken : screencasts
Screencast : voorbeeld
Opdrachten <ul><li>Maak een account op YouTube
Maak een instructie-filmpje met ScreenToaster
Laadt het filmpje op naar YouTube
Maak een eigen videokanaal </li></ul>
Open Vlacc en LibraryThing
 
LibraryThing for libraries http://www.librarything.com/forlibraries/
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Informatiebemiddeling 2.0 Limburg

1,315

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
1,315
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Transcript of "Informatiebemiddeling 2.0 Limburg"

  1. 1. Opleiding informatiebemiddeling 2.0 Limburg 2010 Jan Van Hee [email_address]
  2. 2. Vooraf ... Indien je niet beschikt over een mail-adres, dat je hier kunt raadplegen : <ul><ul><li>Ga naar www.gmail.com
  3. 3. Klik op
  4. 4. Vul alle velden in
  5. 5. (noteer je gegevens voor later gebruik)
  6. 6. Klik op
  7. 7. Exploreer even je nieuwe mail-adres </li></ul></ul>
  8. 8. Opleidingsdoel Door de introductie van interactieve webdiensten en geavanceerde zoekisntrumenten is de informatiebemiddeling in bibliotheken in een enorme stroomversnelling gekomen. Deze nieuwe middelen kunnen het inlichtingenwerk in de openbare bibliotheek activeren en efficiënter maken. Het Web2.0 is immers een gigantisch netwerk geworden van kennis, meningen en andere uitingen van een massa gewone mensen. Het internet is onderdeel geworden van ons dagelijks leven en verandert langzaam naar een echt interactief medium. Een medium dat uitnodigt tot delen van muziek, films, voorkeuren, meningen. In deze omgeving wordt iedereen zelf journalist, schrijver, uitgever, muzikant, regisseur of bibliothecaris. Uiteraard biedt dit ook de nodige uitdagingen : kwaliteit en pluriformiteit moeten immers gewaarborgd blijven. Deze opleiding gaat in op de wijze hoe we interactieve webdiensten en nieuwe zoekinstrumenten kunnen gebruiken in functie van de informatieverstrekking en het kennisdelen. De nadruk wordt gelegd op de praktische bruikbaarheid in een bibliotheekcontext.
  9. 9. Voorstellen en peilen naar verwachtingen
  10. 10. Geef een seintje als het te snel gaat MIEP – MIEP
  11. 11. “ Success is a journey, not a destination. The doing is often more important than the outcome.” Arthur Ashe
  12. 12. Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategieën Specifieke digitale bronnen Kwaliteitsanalyse
  13. 13. Revolutie ! <ul><li>Radicaal digitaal !
  14. 14. Radicaal vraaggestuurd !
  15. 15. Gaan waar de gebruiker is ...
  16. 16. Competentie-revolutie </li><ul><li>Wat zijn verouderde competenties ?
  17. 17. Wat zijn nieuwe of toekomstige competenties ? </li></ul></ul>
  18. 18. Netwerken en samenwerken <ul><li>Doorverwijzen : </li><ul><li>Welk instrumenten ken je ? </li><ul><li>Case : Vlabidoc </li></ul><li>Wat zijn jullie ervaringen ? </li></ul><li>Bibliotheeknetwerken voor informatiebemiddeling </li><ul><li>Case : Aladin </li></ul><li>Schaalvergroting ? </li></ul>
  19. 19. Technologietrends <ul><ul><ul><li>“Linked data en het semantische web” </li><ul><li>What the #### is that ? </li></ul><li>Realtime </li><ul><li>Twitter </li></ul><li>Personalisatie </li><ul><li>Gebruikersprofielen </li><ul><li>“als je dit graag leest, zul je ook ...” </li><ul><li>Ken je voorbeelden ? </li></ul></ul><li>RSS </li></ul><li>Mobiel
  20. 20. “the internet of things”
  21. 21. Interactieve webdiensten </li></ul></ul></ul>
  22. 22. Profielsoftware <ul><li>Automatisch lees-, luister- en kijkadvies door middel van datamining.
  23. 23. Voorbeelden : </li><ul><li>http://zoeken.bibliotheek.be/
  24. 24. http://romanadvies.bibliotheek.nl/
  25. 25. http://www.muziekweb.nl/menu/shared/muziekadvies/
  26. 26. http://www.amazon.com/ </li></ul></ul>
  27. 27. Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategieën Specifieke digitale bronnen Kwaliteitsanalyse
  28. 28. Situering Web 2.0 Het klassieke web 1e generatie webdiensten Web 2.0 2e generatie webdiensten Iedereen wordt zelf journalist, schrijver, uitgever, muzikant, regisseur, bibliothecaris ... <ul><li>HTML
  29. 29. Statisch
  30. 30. Enkeling > massa </li></ul><ul><li>XML, Ajax, ...
  31. 31. Dynamisch
  32. 32. User generated content
  33. 33. Sociale software
  34. 34. Sociale netwerken
  35. 35. Interactiviteit
  36. 36. Massa > massa </li></ul>Blog RSS social book- marking photo- sharing Podcast Wiki
  37. 37. Bibliotheek 2.0 <ul><li>... heeft in essentie niks met technologie te maken !
  38. 38. De bibliotheek hergebruikt op een actieve manier bestaande informatie (<=> bibliotheek als passief doorgeefluik)
  39. 39. Gebruikers worden actief betrokken (participatie)
  40. 40. Gebruikers leveren actief informatie (gebruiker als producent) </li></ul>
  41. 41. Waarover gaat het ...
  42. 42. Informatiebemiddeling 2.0 <ul><li>Wikipedia als de ultieme encyclopedie
  43. 43. Informatie beheren met RSS en “social bookmarks”
  44. 44. Informatie herverpakken met widgets en mash-ups
  45. 45. Instructie via “YouTube”
  46. 46. Samenwerken met de gebruiker via “LibraryThing” </li></ul>
  47. 48. Britain loves wikipedia
  48. 49. Wiki loves bieb
  49. 50. Wiki : wat ? Een Wiki is (web)toepassing, waarmee documenten gezamenlijk kunnen worden gemaakt of bewerkt, zonder de tussenkomst van een centrale redactie. Het woord wiki wiki komt uit het Hawaïaans en heeft de betekenis van 'snel, vlug, beweeglijk'. (bron : Wikipedia) cfr. : versiebeheer in een tekstverwerker
  50. 51. Voorbeeld : werkgroep Beeld en Geluid (wvla) http://beeldengeluid.wikispaces.com/ Zelf een wiki starten : Verschillende wikifarms : www.wikispaces.com (“Beste koop”)
  51. 52. Opdracht <ul><li>Vul een bestaand artikel aan op Wikipedia
  52. 53. Zet een eigen wiki op via wikispaces
  53. 54. Nodig enkele collega's uit om te participeren </li></ul>
  54. 55. Hoe kan Web 2.0 helpen bij het beheren van webinhouden ? <ul><li>RSS (syndicatie) </li></ul><ul><ul><li>Abonneren op berichten die op websites verschijnen
  55. 56. Attenderen op gewijzigde inhoud website
  56. 57. Zeer geschikt voor allerlei actuele informatie </li></ul></ul><ul><li>Social Bookmarking </li></ul><ul><ul><li>Delen van favorieten of bookmarks
  57. 58. Case del-icio-us </li></ul></ul>
  58. 59. RSS : Wat ? De afkorting staat voor Really Simple Syndication en bestaat uit een stukje script (XML) dat een RSS-reader op de hoogte stelt van een wijziging op een website. RSS wordt gebruikt om zich te abonneren op de veranderende inhoud van websites (blogs, podcasts, nieuws, bibliotheekcatalogi, ...). ¿ Que ?
  59. 60. RSS : voorbeelden Bibliotheek Peer Ovinob
  60. 61. RSS-feeds lezen <ul><li>Webapplicaties: </li><ul><li>Google Reader
  61. 62. Bloglines
  62. 63. Netvibes </li></ul><li>Client software: </li><ul><li>Thunderbird, Outlook 2007, ...
  63. 64. Firefox, Internet Explorer, ... </li></ul><li>Integreren op je eigen website of blog </li></ul>
  64. 65. Netvibes
  65. 66. Voorbeeld Netvibes en ZIZO (Robrecht Talboom) http://www.netvibes.com/zizo#100157911
  66. 67. i-Google
  67. 68. RSS op je website Dynamische, externe inhouden (nieuws, blogs, ...) integreren op je website/blog http://news.google.be/news?hl=nl&tab=wn&ned=nl_be&q=composteren&ie=UTF-8&output=rss Integreren via nieuwsreader van de website
  68. 69. Voorbeeld : “ga waar de gebruikers zijn...” www.judoclubberlare.be
  69. 70. Opdracht <ul><li>Maak een eigen i-Google pagina aan, met enkele RSS-Feeds.
  70. 71. Maak op Netvibes een RSS-feed aan met nieuws over je eigen gemeente. </li></ul>
  71. 72. Wat is social bookmarking? <ul><ul><li>Manier om Internet bookmarks op te slaan, te ordenen, te delen en te doorzoeken
  72. 73. Toegankelijk voor het publiek of een bepaalde groep
  73. 74. Tagging
  74. 75. Sociaal netwerk: gebruikers met zelfde interesses
  75. 76. Betekenis – menselijke activiteit
  76. 77. Geen gecontroleerde 'trefwoordenlijst' (folksonomy) </li></ul></ul>
  77. 79. De persoonlijke pagina
  78. 80. Bookmarks beheren via del.icio.us <ul><li>Ga naar del.icio.us </li></ul><ul><li>Registreren : </li></ul><ul><ul><li>Eigen del.icio.us-pagina
  79. 81. Installeren van de “del.icio.us-buttons” in je browser </li></ul></ul>
  80. 84. Hoe del.icio.us gebruiken ? <ul><li>Individueel : </li></ul><ul><ul><li>Je bookmarks zijn overal beschikbaar </li></ul></ul><ul><li>Uitwisseling : </li></ul><ul><ul><li>Collega's attenderen op interessante websites </li></ul></ul><ul><li>Samenwerken : </li></ul><ul><ul><li>Samen één del.icio.us-pagina beheren </li></ul></ul><ul><li>Integreren in een website : </li></ul>
  81. 85. Tagcloud op de website (Nashville public library) Voorbeeld Brussel : http://www.hob.be/nl/delicious/index.asp
  82. 86. Zoeken en vinden in Delicious <ul><li>In delicious zie je linksboven een zoek veld met daarin de tekst “Type a tag”. Daarmee zoek je in je eigen bookmarks.
  83. 87. “ Search Delicious” zoekt in alle tags. Je kan ook de resultaten verfijnen door een nieuwe zoekterm in te tikken.
  84. 88. Op het plaatje zie je links de datum dat de bookmark het laatst getagd is. Daarnaast de naam van de bookmark en daaronder de gebruiker die hem als laaste opgeslagen heeft. Daarnaast zie je de andere tags die mensen gebruiken voor die bookmark. Dat is handig want door te klikken op die tags kan je weer nieuwe bookmarks van andere mensen ontdekken.
  85. 89. Op alles wat je in delicious vindt, kan je een RSS abonnement nemen! </li></ul>
  86. 90. Gebruikers zoeken via Delicious <ul><li>Het cijfer in het blauwe vierkantje betekent hoeveel andere gebruikers deze website hebben getagd. Als je op dat getal klikt, krijg je van elke gebruiker te zien wanneer hij hem heeft opgeslagen en welke aantekeningen hij erover heeft gemaakt.
  87. 91. Als je een gebruikersnaam klikt, kom je op zijn bookmarks, en kan je zien wat hij nog meer getagd heeft. Rechtsboven staat de knop “Add to my network”. Zo kan je deze gebruiker aan je netwerk toevoegen en via de knop ‘people’ weer terugvinden. </li></ul>
  88. 92. Opdracht <ul><li>Maak een delicious-account aan
  89. 93. Verzamel enkele websites op je delicious-account
  90. 94. Zoek informatie naar keuze via del.icio.us </li></ul><ul><ul><li>Wat is de meerwaarde van zoeken via deze weg ten opzichte van bijv. Google ? </li></ul></ul>
  91. 95. Een keuze : widget Ruimte besparen op de eigen server Content delen Integreren in website via widget Foto's Picasaweb.google.be Flickr.com Documenten Presentaties docs.google.com slideshare.net zoho.com Film YouTube.com <div style=&quot;width:425px;text-align:left&quot; id=&quot;__ss_238065&quot;><object style=&quot;margin:0px&quot; width=&quot;425&quot; height=&quot;355&quot;>...
  92. 96. Widget : YouTube in blog of website
  93. 97. Voorbeeld : widget zoeken.bibliotheek.be
  94. 99. Opdracht <ul><li>Voeg op je i-Google en je Netvibes enkele widgets toe. </li></ul>
  95. 100. <ul><li>1 + 1 = iets anders
  96. 101. “ A mashup combines two or more other applications creating another application that can help you better perform different activities”
  97. 102. Bekendste voorbeeld : Google-maps </li></ul>Bestaande informatie herwerken : Mashup's
  98. 103. Mash-up : get London reading http://www.getlondonreading.co.uk/Books-in-London
  99. 104. Opdracht <ul><li>Maak een mash-up van google-maps met de vestiging van je bibliotheek. </li><ul><li>Zorg ervoor dat de foto van de bibliotheek op de juiste plaats van de kaart staat. </li></ul></ul>
  100. 105. Instructiefilms maken : screencasts
  101. 106. Screencast : voorbeeld
  102. 107. Opdrachten <ul><li>Maak een account op YouTube
  103. 108. Maak een instructie-filmpje met ScreenToaster
  104. 109. Laadt het filmpje op naar YouTube
  105. 110. Maak een eigen videokanaal </li></ul>
  106. 111. Open Vlacc en LibraryThing
  107. 113. LibraryThing for libraries http://www.librarything.com/forlibraries/
  108. 114. Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategieën Specifieke digitale bronnen Kwaliteitsanalyse
  109. 115. Evoluties in het zoeken <ul><li>Booleaanse en proximity operatoren
  110. 116. Gebruiksvriendelijke interfaces
  111. 117. Relevance ranking
  112. 118. Associatief zoeken </li><ul><li>Case : Aquabrowser </li></ul><li>Federaal zoeken
  113. 119. Semantisch zoeken </li></ul>
  114. 120. Rangschikking en relevantie <ul><li>In de informatiewetenschappen wordt &quot;relevance ranking&quot; omschreven als de rangschiking van een set documenten (of een enkel document) volgens de informatienoden van de eindgebruiker.
  115. 121. Google is niet de pionier van de rangschikking op relevantie, maar heeft die wel geperfectioneerd. Google is beroemd geworden door het leveren van de meest relevante resultaten. Relevantie is één van de bepalende factoren voor het gebruikersgemak. Relevante resultaten leveren is geen makkie. Bij het bepalen van de rangschikking van de resultaten worden meerdere factoren in overweging genomen. </li></ul>
  116. 122. Rangschikking en relevantie <ul><li>De relevantie wordt bepaald door ondermeer : </li><ul><li>waar de woorden in het document staan (bijv. in een titel of in een link)
  117. 123. hoeveel de zoektermen voorkomen in een document
  118. 124. hoe dicht de zoektermen bij elkaar staan
  119. 125. welke linken er naar dat document gaan
  120. 126. hoeveel &quot;clicks&quot; het document reeds behaalde
  121. 127. ... </li></ul></ul>
  122. 128. Rangschikking en relevantie <ul><li>Voorbeeld : </li><ul><li>Bekijk de verschillende mogelijkheden die zoeken.bibliotheek.be biedt tot het rangschikken van de gevonden resultaten. </li></ul><li>Oefening : </li><ul><li>Type het woord &quot;bibliotheek&quot; in in de zoekmotor van Google. Analyseer de eerste 10 resultaten. Wat zouden de redenen zijn dat die bovenaan staan ? </li></ul></ul>
  123. 129. Associatief zoeken en Fuzzy-logica <ul><li>Voorbeeld Aquabrowser : Links op het scherm verschijnt een woordenwolk die woorden suggereert die verband houden met je zoekopdracht. De woorden hebben een verschillende kleur die aanduidt of het gaat om: </li><ul><ul><li>Associaties (zwart): dit zijn woorden die in de catalogus vaak gebruikt worden in combinatie met je zoekopdracht, bv. zoeken op 'voetbal' > 'wereldbeker'
  124. 130. Vertalingen (groen): dit zijn woorden die in andere talen ongeveer dezelfde betekenis hebben als je zoekopdracht, bv. zoeken op 'voetbal' > 'soccer'
  125. 131. Spellingsvarianten (oranje) : dit zijn woorden die fonetisch lijken op je zoekopdracht, bv. zoeken op 'voetbal' > 'voetval'
  126. 132. Thesaurustermen (paars): dit zijn woorden die verband houden met je zoekopdracht en waar de samenstellers van de catalogus expliciet hebben op willen wijzen, bv. zoeken op 'voetbal' > 'UEFA' </li></ul></ul></ul>
  127. 133. Associatief zoeken en fuzzy-logica <ul><li>Google suggest : </li><ul><li>Als u geen zoekterm weet die goed omschrijft wat u zoekt, kunt u de functie voor zoekopdrachtsuggesties gebruiken op Google.be. Zodra u iets in het zoekvak typt, worden er automatisch suggesties voor relevante zoektermen weergegeven. Het groene getal naast elke voorgestelde zoekopdracht staat voor het geschatte aantal resultaten dat deze zoekopdracht zou genereren. </li></ul><li>Google : </li><ul><li>De functie voor spellingcontrole van Google controleert uw zoekopdracht automatisch om te zien of u de meest gebruikelijke spelling van een woord gebruikt. Als Google denkt dat u met een andere spelling waarschijnlijk betere zoekresultaten genereert, wordt 'Bedoelde u:' weergegeven, gevolgd door de meer gebruikelijke spelling. Klik op de voorgestelde spelling om een zoekopdracht in Google te starten voor die term. </li></ul></ul>
  128. 134. Associatief zoeken en fuzzy-logica <ul><li>Oefening : </li><ul><li>Type &quot;Geerraarts&quot; in bij Google en Zoeken.bibliotheek.be. Wat is het resultaat ?
  129. 135. Doe hetzelfde bij &quot;www.literatuurplein.nl&quot;. Doe het eerst zonder het vakje &quot;fuzzy&quot; aan te vinken en daarna met. Wat zijn de resultaten ? </li></ul></ul>
  130. 136. Federaal zoeken <ul><li>Federaal zoeken of Federated search is het zoeken via een gespecialiseerde zoekmachine, die een &quot;schil&quot; wordt boven andere zoekmachines en catalogi, zodat er één uniforme zoekinterface geboden wordt.
  131. 137. Die mogelijkheid wordt ondermeer geboden door V-spaces van Infor
  132. 138. ( http://www.infor.com/ )
  133. 139. Voorbeelden : </li><ul><li>http://www.arachne.v-spaces.com </li></ul></ul>
  134. 140. Verfijnen <ul><li>Voorbeeld :
  135. 141. Aquabrowser </li><ul><li>Aan de rechterkant van het scherm staat een opsomming van alle materialen, talen, uitgavejaar, onderwerpen, collecties, enzovoort waarin resultaten van je zoekopdracht zijn gevonden. Als je op één van die termen klikt, dan verfijn je de resultaten tot alleen deze term. Zo kan je bijvoorbeeld zoeken op 'drugs' en verfijnen op Materiaal 'boek', Type 'Fictie' en In collectie 'Brugge'. </li></ul></ul>
  136. 142. Zoeken via de browser <ul><li>Een gokje wagen … </li></ul><ul><ul><li>Eenvoudig
  137. 143. Snel
  138. 144. NMBS ? </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>www.nmbs.be (wordt automatisch www.b-rail.be) </li></ul></ul></ul><ul><ul><li>Harvard University ? www.harvard.edu
  139. 145. Opgelet ! </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>www.whitehouse.net verwijst niet naar het Witte Huis
  140. 146. www.belgischekust.be verwijst niet naar Westtoerisme. </li></ul></ul></ul><ul><li>Adres aanpassen … </li></ul>Wanneer de link http://www.cass.be/wet/wetco.htm niet werkt kun je http://www.cass.be/ proberen
  141. 147. Overzicht zoekdiensten <ul><li>Classificaties </li></ul><ul><ul><li>Yahoo
  142. 148. Google directory
  143. 149. ODP
  144. 150. Webwijzer </li></ul></ul><ul><li>Zoekmachines </li></ul><ul><ul><li>Google
  145. 151. AltaVista
  146. 152. Hotbot </li></ul></ul><ul><li>Metazoekers </li></ul><ul><ul><li>De zoekprof
  147. 153. www.alltheweb.com
  148. 154. www.dogpile.com </li></ul></ul><ul><li>Desktools </li></ul><ul><ul><li>Copernic </li></ul></ul>
  149. 155. Webclassificaties : wat Een webgids is een webpagina waarop men via hyperlinks laat gidsen naar een bepaald onderwerp. De gids is zo opgesteld dat je moet denken in categorieën en deelcategorieën.
  150. 156. Webclassificaties : soorten <ul><li>Commerciële portalen </li></ul><ul><ul><li>www.start.be
  151. 157. www.startpagina.be
  152. 158. www.yahoo.com </li></ul></ul>
  153. 159. Webclassificaties : soorten <ul><li>Niet-commerciële portalen </li></ul><ul><ul><li>populair </li></ul></ul>Webwijzer http://webwijzer.bibliotheek.be Librarians Index to the internet http://www.lii.org/ Google Gids (gebaseerd op ODP) http://www.google.be/dirhp?hl=nl
  154. 160. Webclassificaties : soorten <ul><li>Niet-commerciële portalen </li></ul><ul><ul><li>wetenschappelijk </li></ul></ul>Pinakes http://www.hw.ac.uk/libWWW/irn/pinakes/pinakes.html Intute http://www.intute.ac.uk/ Infomine http://infomine.ucr.edu/ Bubl http://bubl.ac.uk/
  155. 161. Zoekmachines : wat Zoekmachines inventariseren alle webpagina’s op het world wide web door deze te bezoeken, alle resultaten op te slaan en te inventariseren en vervolgens iedere link op de pagina te volgen om naar de andere webpagina’s te gaan. Op die manier wordt in theorie het hele web bezocht en worden alle teksten, plaatjes en andere inhoud in een groot databestand opgeslagen. Bron : www.zoekprof.nl
  156. 162. Hoe werkt een zoekmachine 1. de spider (ook wel: crawler, wanderer, bot, verkenner, spinnetje, worm) 2. de database (index, catalog) 3. de software die rangschikking (ranking) in de resultaten aanbrengt (het algoritme).
  157. 163. Vangst (recall) en precisie <ul><li>Precisie </li></ul>Je zoekopdracht kan te ruim zijn (1,000,000 hits), maar ook veel te precies (10 hits, maar de databank bevat wellicht veel meer interessante literatuur) <ul><li>Vangst (recall) </li></ul>Geeft je zoekresultaat wel degelijk alle relevante hits? Hoe zit het met de verborgen referenties die je nog niet vond? Gebruik je de juiste trefwoorden? Zijn er relevante synoniemen?
  158. 164. Zoekprincipes <ul><li>Truncatie, maskeren en wildcards </li></ul>* $ ? <ul><li>Booleaanse operatoren </li></ul>and or not + - * <ul><li>Proximity operatoren </li></ul>near <ul><li>Zoeken in zinsverband </li></ul>“ ...” <ul><li>Zoeken in velden </li></ul>title:... url:... link:...
  159. 165. Stap 1 Informatiebehoefte analyseren Stap 2 Zoekinstrument selecteren Stap 3 Zoekopdracht formuleren Stap 4 Zoekresultaten overlopen Stap 5 Zoekresultaten bekijken Stap 6 Informatie evalueren Stap 7 Informatie gebruiken Zoekstrategie
  160. 166. Google : nog steeds nummer 1 !
  161. 167. Google : basiskenmerken <ul><li>Niet case-sensitive (hoofdlettergebruik)
  162. 168. Automatisch wegvallen van stopwoorden
  163. 169. Automatische “AND”-relatie
  164. 170. Relevantie ranking
  165. 171. Zoeken naar variaties </li></ul><ul><ul><li>Fuzzy
  166. 172. Stemming-technology </li></ul></ul>
  167. 173. Google : functionaliteiten <ul><li>Zoekscherm
  168. 174. Resultatenlijst
  169. 175. Geavanceerd zoeken
  170. 176. Voorkeuren en taalhulpmiddelen </li></ul><ul><li>Afbeeldingen
  171. 177. Discussiegroepen
  172. 178. Nieuws
  173. 179. Meer...
  174. 180. google.com </li></ul>www.google.be www.google.com
  175. 181. Google : zoekscherm symbolen <ul><li>Booleaanse operatoren : </li></ul><ul><ul><li>OR (bijv : job OR career)
  176. 182. + (bijv : star wars +I)
  177. 183. - (bijv : steam -train) </li></ul></ul><ul><li>Synoniemen : </li></ul><ul><ul><li>~ (bijv : ~work resulteert ook in career, job, ...) </li></ul></ul><ul><li>Zinsverband : </li></ul><ul><ul><li>“ ...” (bijv. : “star wars I”) </li></ul></ul>
  178. 184. Stopwoorden (Google) <ul><li>In Google worden algemene woorden en tekens, zoals 'waar' en 'hoe' en bepaalde enkelvoudige getallen en letters genegeerd omdat deze uw zoekopdracht vertragen zonder de resultaten te verbeteren.
  179. 185. Als een algemeen woord essentieel is voor de gewenste resultaten, kunt u het toevoegen door het plusteken '+' voor het woord te plaatsen. U moet wel een spatie voor het plusteken plaatsen.
  180. 186. Een andere methode om dit te doen is het zoeken op zinsdelen, wat inhoudt dat u twee of meer woorden eenvoudig tussen aanhalingstekens plaatst. Algemene woorden in een zinsdeel (bijv. &quot;waar ben je&quot;) worden meegenomen in het zoeken. </li></ul>
  181. 187. Google : zoekscherm <ul><ul><ul><li>Barcodes en andere cijfergegevens </li></ul></ul></ul>
  182. 189. Google : resultatenlijst Enkel zichtbaar met Google-desktop. Toont een fotografische afbeelding van de website zoals die is opgeslagen in de databank van Google Toont alle pagina's van deze website. Gaat op zoek naar gelijkaardige pagina's.
  183. 190. Google : geavanceerd zoeken
  184. 191. Overzicht alle functionaliteiten
  185. 192. Overzicht alle functionaliteiten (2)
  186. 193. Bekendste zoekdiensten <ul><li>99,9 procent van de zoekopdrachten op internet verloopt via vier websites : </li></ul><ul><ul><li>www.google.be
  187. 194. www.msn.be
  188. 195. www.yahoo.com
  189. 196. www.ask.com </li></ul></ul>
  190. 197. Enkele alternatieven <ul><li>www.altavista.com
  191. 198. http://www.chacha.com
  192. 199. http://www.clusty.com
  193. 200. http://www.bing.com/ </li></ul>
  194. 201. Zoeken van op de desktop : Copernic
  195. 202. Wetenschappelijke zoekmachines <ul><li>Overzicht zoekmachines : </li></ul>http://www.scientific-search-engines.com/search/special_search/wissensc_e.htm <ul><li>http://www.scirus.com (Elsevier Science)
  196. 203. http://scholar.google.com/
  197. 204. http://www.medstory.com/ </li></ul><ul><ul><li>Medische zoekmachine </li></ul></ul><ul><li>http://www.ingentaconnect.com/ </li></ul><ul><ul><li>Doorzoekt wetenschappelijke tijdschriften </li></ul></ul><ul><li>http://www.scicentral.com/ </li></ul><ul><ul><li>Doorzoekt wetenschappelijk nieuws </li></ul></ul>
  198. 205. Wetenschappelijke openbare archieven <ul><li>Public library of Science </li></ul><ul><ul><li>http://www.plos.org/ </li></ul></ul><ul><li>Directory of Open Access Journals </li></ul><ul><ul><li>http://www.doaj.org/ </li></ul></ul><ul><li>Open Doar </li></ul><ul><ul><li>http://www.opendoar.org/ </li></ul></ul><ul><li>Oaister </li></ul><ul><ul><li>http://www.oaister.org/ </li></ul></ul><ul><li>Dare </li></ul><ul><ul><li>http://www.darenet.nl/ </li></ul></ul>
  199. 206. Expert-sites <ul><li>Internationaal overzicht </li></ul><ul><ul><li>http://www.google.com/Top/Reference/Ask_an_Expert/ </li></ul></ul><ul><li>Al@din, de vraagbaak van bibliotheek.nl </li></ul><ul><ul><li>http://aladin.bibliotheek.nl/ </li></ul></ul><ul><li>Ask a Librarian (Library of Congress) </li></ul><ul><ul><li>http://www.loc.gov/rr/askalib/ </li></ul></ul><ul><li>Allexperts </li></ul><ul><ul><li>http://www.allexperts.com/ </li></ul></ul>
  200. 207. Verder lezen over zoeken <ul><li>http://www.zoekprof.nl/
  201. 208. http://www.voelspriet.nl/
  202. 209. http://searchenginewatch.com/
  203. 210. http://www.readwriteweb.com/ </li></ul>
  204. 211. Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategieën Specifieke digitale bronnen Kwaliteitsanalyse
  205. 212. Catalogi <ul><li>Bibliotheekcatalogi worden steeds meer volwaardige zoekportalen. </li></ul>
  206. 213. De vijf wetten voor de catalogi van de 21ste eeuw <ul><li>De catalogus moet relevant zijn voor noden van de gebruikers.
  207. 214. De catalogus moet veranderen als de noden van de gebruikers wijzigen.
  208. 215. De catalogus moet zoveel mogelijk aangeven wat beschikbaarbaar is, zeker niet (alleen) in de lokale collectie.
  209. 216. Als de gebruikers niet naar de catalogus komen, moet de catalogus naar hen gaan.
  210. 217. De catologus moet de kennis en informatie van niet-bibliothecarissen bevatten. </li></ul>http://catalogingmatters.blogspot.com/2009/10/ngc4lib-new-laws.html
  211. 220. zoeken.bibliotheek.be <ul><li>De 'zoeken.bibliotheek.be'-catalogus is samen met Libisnet en belgium.be een van de grootste collectieve catalogi van België
  212. 221. Bevat ruim 3.000.000 beschrijvingen, afkomstig uit de 6 grootste openbare bibliotheken in Vlaanderen.
  213. 222. Er is een koppeling naar : </li><ul><li>de Biblion bestanden
  214. 223. LibraryThing
  215. 224. Vlabin-VBC (reeds 40 000 titels)
  216. 225. ... </li></ul></ul>
  217. 226. muziek.zoeken.be <ul><li>Je doorzoekt er de catalogus van de grootste muziekcollectie van Europa.
  218. 227. van de centrale discotheek Rotterdam, met aquabrowser. (achtergrondbestand)
  219. 228. >300.000 cd’s, 10.000 muziekdvd, 300.000 lp’s </li></ul>
  220. 229. Databanken <ul><li>In databanken zijn gegevens van een bepaald type digitaal en systematisch opgeslagen. </li></ul><ul><ul><ul><li>Verwijzingen of volledige tekst
  221. 230. Gratis of betalend (licentiekost) </li></ul></ul></ul>
  222. 233. Digitale bibliotheek voor de Nederlandse letteren
  223. 234. De IMDB
  224. 235. Inhoud (Toekomstige) evoluties in het digitaal inlichtingenwerk Web 2.0 in het inlichtingenwerk Geavanceerde zoekstrategieën Specifieke digitale bronnen Kwaliteitsanalyse
  225. 236. Kwaliteitscontrole op het web <ul><li>Wie of welke organisatie publiceert de informatie ?
  226. 237. Waarom is de informatie gepubliceerd ?
  227. 238. Op wat voor site wordt de informatie gepubliceerd ?
  228. 239. Wordt deze site regelmatig onderhouden en is men zorgvuldig ?
  229. 240. Is de informatie controleerbaar ? </li></ul>
  230. 241. Kwaliteitscontrole op het web <ul><li>Bron van de informatie: auteur, functie, referenties
  231. 242. Andere publicaties checken
  232. 243. Commercieel of niet?
  233. 244. Propaganda of niet?
  234. 245. Identiteit van de website-exploitant?
  235. 246. Datum van de website? Actualisering?
  236. 247. Verwijzingen van en naar andere sites?
  237. 248. Opbouw en toegankelijkheid? </li></ul>
  238. 249. http://www.webdetective.nl/
  239. 250. Nog vragen ? [email_address] www.maarifa.be http://delicious.com/jvanhee

×