Your SlideShare is downloading. ×
Veerkracht van melkveebedrijven
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×

Introducing the official SlideShare app

Stunning, full-screen experience for iPhone and Android

Text the download link to your phone

Standard text messaging rates apply

Veerkracht van melkveebedrijven

438
views

Published on


0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
438
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
5
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. Veerkracht van melkvee bedrijvenIngrid van Dixhoorn, Joost de Veer
  • 2. Het Koe-Kompas 2012 Melken 5 4 Jongvee opfok 3 Voeding en water 2 1 0 Dierziekte incidentie Huisvesting Beoordeling Minimum streefwaarde Werk routines Dierwelzijn
  • 3. Kwaliteit management 7 Kritische presentatie aan “buitenwereld” Succesfactoren 40 Prestatie- eigen beoordeling/vergelijking indicatoren > 100 Management wat de veehouder doet Controle PuntenTerminologie uit INK-model (Instituut Nederlandse Kwaliteit) Risicovol Risicoarm 1 2 3 4 5 Score op schaal van 1 tot en met 5 3
  • 4. Kwaliteit management Het Koe-Kompas: geeft inzicht in de mate waarin een veehouder risico‟s neemt t.a.v. van de kwaliteit van melk en de kwaliteit van de productie ervan. Levert dus management informatie op voor de veehouder en inzicht voor de „kwaliteitsvrager‟. Niet boete maar verbetering is doel! 4
  • 5. Dierwelzijn: tijd besteding Inside -- out Liggen en herkauwen: 12 - 13 uur 1 uur meer liggen  2 ltr melk meer Vreten : 5 - 6 uur 10 - 12 maaltijden Drinken: 5 -10 minuten 15-20 liter per minuut Melken en socialiseren: 5 - 6 uur 5
  • 6. Voeding & Water2 Voeding en water (PI) (MCP) Weging Punten Conservering en uitkuil management Broei / schimmel, uitkuil resten, conservering 4 1 4 Voeding lacterend Kwantiteit, kwaliteit, passend bij doelgroep 3 2 6 Voeding droog Kwantiteit, kwaliteit, passend bij doelgroep 2 2 4 Water kwaliteit lacterend Kwantiteit, doorstroomsnelheid helderheid, bezinksel 3 2 6 Water kwaliteit droog / afkalfhok Kwantiteit, doorstroomsnelheid, helderheid, kleur, bezinksel, geur 2 2 4 Voermanagement Krachtvoer, kuilanalyses, aanvegen, schoon 4 1 4 Eindscore voeding en water 2,8 (KSF) 10 28 6
  • 7. Ecosysteem? IGP 7 7
  • 8. Veerkracht en het Koe-kompas Project: Validatie van het Koe-kompas en daarmee de verdere ontwikkeling. Managementinstrument Koe-kompas nog meer voorspellende waarde geven Innovatie: op basis van inzichten van Scheffer (Critical transitions in nature and society) 8
  • 9. Doel Het ontwerp en ontwikkeling van een model om de veerkracht van nederlandse melkveebedrijven te bepalen. Onderkennen van „vroege waarschuwings signalen‟ voor afnemende veerkracht op het melkveebedrijf. 9
  • 10. Vragen: Wat is veerkracht, hoe kunnen we het meten en welke signalen geven veranderingen in een vroeg stadium aan? Kunnen we de veerkracht beïnvloeden? Kunnen we ziektes voorkomen door de veerkracht te verhogen op het primaire bedrijf? 10
  • 11. Bedrijfs veerkracht Een maat die staat voor de capaciteit van een individueel bedrijf om te kunnen gaan met veranderingen op een specifiek moment met behoud van een specifiek kwaliteitsniveau. De maat: gekarakteriseerd door de dynamiek van de variabele welke makkelijk continue kan worden gemeten. 11
  • 12. Stabiliteitslandschap:Aspecten vanveerkracht:LatitudeResistancePrecariousnessPanarchy(Walker et al. 2004) 12
  • 13. Kritische transitieCatastrophic foldBifurcation points: F1 & F2Scheffer, 2009 13
  • 14. Kritische vertraging (Critical Slowing Down) De dynamiek van een systeem bij het naderen van een omslagpunt.  Herstelvermogen naar het gewenste uitgangspunt daalt naar nul (traag herstel, hersteltijd is lang)  Toename van „auto correlatie‟.  Toename in variatie in het patroon van fluctuaties.Scheffer et al, 2009 14
  • 15. De dynamiek vanvariabelen zegt meerdan het gemiddelde.Average Heartbeat/minyoung person 64.7; SD 3.9old person 64.5; SD 3.8Lipsitz & Goldberger,1992 15
  • 16. Hypothese De dynamische systeem theorie, welke wordt gebruikt in “ Critical transitions in ecosystems (Scheffer 2009) kan gebruikt worden voor het ondersteunen van melkveebdrijven. Deze theorie kan gebruikt worden om de veerkracht te kwantificeren van een individueel melkveebedrijf. 16
  • 17. Kritische veranderingen op het bedrijf Hoe definiëren we de status van het bedrijf? Welke condities zijn relevant? Welke belangrijke veranderingen hebben invloed? Welke variabelen zijn goede indicatoren? Scheffer et al. 2009 17
  • 18. Variable High Resilience Low resilience Dynamics A Dynamics B Good health Desired quality Recovery rates, clinical Unhealthy symptoms, excretion Bad quality Tijd Challenge Challenge 18
  • 19. Voorbeeld uiergezondheid / celgetal Variabele: celgetal  Beschrijven van dynamiek • Dynamische aspecten • Verschillen in dynamiek tussen dieren / bedrijven  Hersteltijd na verstoringen, relatie met dynamiek?  Klinische aspecten en herstel aspecten  Combinatie met andere variabelen (productie, gehalte, geleidbaarheid, meer?) Condities / verstoringen:  Welke zijn relevant (basis koekompas) 19
  • 20. Celgetal individueel of koppelniveauCelgetal A Celgetal B Dynamiek t t Celgetal C Verstoringen A B Herstel C ∞ C t 20
  • 21. A B C CKoekompas 21
  • 22. Dynamiek van variabelen Koolhaas et al. 2011 22
  • 23. Veerkracht meten !? Melken Melken 5 5 4 4 Dierziekte Voeding en Dierziekte 3 Voeding en 3 incidentie 2 water incidentie 2 water 1 1 0 0 WerkWerk routines Huisvesting Huisvesting routines Dierwelzijn Beoordeling Dierwelzijn brons BeoordelingBrons  zilver? Melken Melken 5 5 4 4 Dierziekte 3 Voeding en Dierziekte 3 Voeding en incidentie 2 water incidentie 2 water 1 1 0 0Werk routines Huisvesting Werk routines Huisvesting Dierwelzijn Dierwelzijn ijzer Beoordeling zilver Beoordeling 23
  • 24. Onze vragen? Welke biologische variabelen zijn het meest veelbelovend om als indicator te dienen voor de veerkracht van melkveebedrijven? Welke relevante vragen moeten we daarvoor beantwoorden? Hoe kunnen we de dynamiek meten, beschrijven en modelleren? Welke verschillen zien we (tussen bedrijven, in de tijd) Zien we hier een critical slowing down als early warning signaal voor een verhoogd risico op ziekte of verminderde melkkwaliteit op melkvee bedrijven? Is er een verband tussen dynamiek voorafgaand aan verstoringen en de reactie / herstel na verstoring? Is de toestand / veerkracht van een bedrijf te beïnvloeden, zo ja hoe? 24
  • 25. Uiteindelijk doel: Gezonde koeien die lang mee gaan in evenwicht met hun omgeving. Een veerkrachtmodel wat voorspellen ondersteund. Integrale benadering gericht op verbetering. Volgens het aloude principe: Voorkomen is beter dan genezen! 25
  • 26. Graag reacties, vragen, antwoorden 26