• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Zu212671044
 

Zu212671044

on

  • 323 views

 

Statistics

Views

Total Views
323
Views on SlideShare
323
Embed Views
0

Actions

Likes
1
Downloads
3
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Zu212671044 Zu212671044 Document Transcript

    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ۳۴۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱‬ ‫ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ‬ ‫۱‬ ‫ﺭﻳﻜﺲ۲‬ ‫‪ m‬ﺗﺎﻣﺲ‬ ‫‪ l‬ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻓﺮﻫﺎﺩ‬ ‫ﺳﺎﺳﺎﻧﻲ٭‬ ‫]ﺍﺷﺎﺭﻩ‬ ‫ﻣﻘﺎﻟﻪﺍﻱ ﻛﻪ ﻣﻲﺧﻮﺍﻧﻴﺪ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۹۷۹۱ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻣﺎﻫﻬﺎﻱ ﭘﻴﺮﻭﺯﻱ ﺍﻧﻘﻼﺏ ﺍﺳﻼﻣﻲ ﺩﺭ‬ ‫ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺕ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ )ﺱ ۲۱، ﺷﻤ ۴ ـ ۳( ﺑﻪ ﭼﺎﭖ ﺭﺳﻴﺪ. ﺁﻥ ﭼﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺪ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﻓﺼﻞﻧﺎﻣﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺕ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﺷﻮﺩ، ﻏﻴﺮ ﺍﺯ ﺁﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻧﮕﺎﻩ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ‬ ‫ﺁﻥ، ﺍﺿﺎﻓﻪ ﻛﺮﺩﻥ ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺩﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﺣﻀﻮﺭ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ. ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻣﺆﻟﻒ‬ ‫ﺩﺭ ﺗﺪﻭﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺍﺯ ﺑﺎﻳﮕﺎﻧﻴﻬﺎﻱ ﺍﺳﻨﺎﺩﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺳﻮﺩ ﺟﺴﺘﻪ، ﺍﻣﺎ ﻧﻤﻲﺗﻮﺍﻥ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺳﺨﻦ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ‬ ‫ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮﻉ ﺩﺍﻧﺴﺖ، ﭼﺮﺍ ﻛﻪ ﻫﻨﻮﺯ ﭘﺮﻭﻧﺪﻩﻫﺎﻱ ﭘﺮﺣﺠﻢ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ، ﺑﻪ ﻭﻳﮋﻩ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ‬ ‫ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﮔﺸﻮﺩﻩ ﻧﺸﺪﻩ ﻭ ﭘﻴﺶ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺟﺎﻱ ﺳﻨﺪﻫﺎﻳﻲ ﭼﻮﻥ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺩﺭ‬ ‫ﺳﻔﺎﺭﺕ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ »ﺍﺳﻨﺎﺩ ﻻﻧﻪ ﺟﺎﺳﻮﺳﻲ« ﻃﺒﻊ ﻭ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ، ﺩﺭ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺧﺎﻟﻲ ﺍﺳﺖ. ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎﻝ ﺍﮔﺮ ﺑﭙﺬﻳﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺗﻮﺍﻧﺴﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﻤﻪ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺩﺭ ﺩﺳﺘﺮﺱ‬ ‫ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﻭﻓﺎﺩﺍﺭﺍﻧﻪ ﻧﻘﻞ ﻛﺮﺩﻩ ﻭ ﺍﺯ ﻣﺼﻠﺤﺖ ﻣﺮﺳﻮﻣﻲ ﻛﻪ ﻧﻤﻲﮔﺬﺍﺭﺩ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻌﻨﻮﻱ ﻛﺸﻮﺭﺵ ﺭﺍ‬ ‫ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺳﻴﻄﺮﻩ ﺳﻴﺎﺳﻲ ـ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺯﻣﺎﻥ ﺷﺎﻩ ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﺍﻧﺪﺍﺯﺩ، ﭼﺸﻢ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻩ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﮔﻔﺖ ﺗﺤﻘﻴﻘﻲ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺩﻩ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺭﻭﺷﻦ ﺷﺪﻥ ﻋﻠﺖ ﺣﻀﻮﺭ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ‬ ‫ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻔﻴﺪ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺑﻮﺩ.[‬ ‫ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺎﺳﴼ ﻧﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻧﻴﺎﺯ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺍﻳﻦ ﺗﻮﺻﻴﻪ‬ ‫ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺆﺛﺮﺗﺮﻳﻦ ﺍﺑﺰﺍﺭ ﻓﺸﺎﺭ ﺁﻭﺭﺩﻥ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻧﻴﺎﻥ ﺍﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺪﻭﻥ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺧﻮﺩﺷﺎﻥ ﺑﺨﻮﺍﻫﻨﺪ،‬ ‫ﺧﺎﻧﻪﺷﺎﻥ ﺭﺍ ﻣﺮﺗﺐ ﻛﻨﻨﺪ. )ﺁﻗﺎﻱ ﻣﻚﮔﻲ۳ ﺧﻄﺎﺏ ﺑﻪ ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺩﺭ ۱۲ ﺁﻭﺭﻳﻞ‬ ‫۱۳۱‬
    • ‫۰۵۹۱(‬ ‫ﺑﺰﺭﮒﺗﺮﻳﻦ ﻭ ﻓﺮﺍﮔﻴﺮﺗﺮﻳﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺭﻓﻊ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺍﻧﺴﺎﻧﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ‬ ‫ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ، ﭼﻪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻏﻴﺮﻧﻈﺎﻣﻲ ﭼﻪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ، ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ. ﻛﻤﺘﺮ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻳﺎ‬ ‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﺍﻱ ﺍﺯ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻳﺎ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷﺪ ﺍﻣﺎ ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺳﺎﻥ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﻳﺎ‬ ‫ﺗﻴﻢ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺣﻀﻮﺭ ﻧﺪﺍﺷﺖ. )ﺟﻮﺭﺝ ﺑﺎﻟﺪﻭﻳﻦ(۵‬ ‫ْ‬ ‫ﺭﻭﻱﻫﻢ ﺭﻓﺘﻪ ﺗﻤﺎﻡ ﻛﻤﻚ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﺎﻫﻴﺘﴼ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻳﺎ ﺷﺒﻪﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺳﺖ،‬ ‫ﺣﺘﻲ ﻛﻤﻚ ﻇﺎﻫﺮﴽ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱﺍﺵ: ﺍﺳﺎﺳﴼ ﻗﺮﺍﺭ ﺍﺳﺖ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﺸﻮﺭﻫﺎﻱ ﺧﺎﺭﺟﻲ، ﺭﻭﺳﺎﺧﺘﻲ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﻭﺟﻮﺩ ﺁﻭﺭﺩ ﺗﺎ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻣﺠﺒﻮﺭ ﻧﺸﻮﺩ ﺑﺮﺍﻱ ﺧﺪﻣﺎﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻣﺴﻠﺢ ﺧﻮﺩﺵ ﻫﺰﻳﻨﻪ‬ ‫ﻛﻨﺪ. )ﻣﺎﻳﻜﻞ ﻫﺎﺩﺳﻦ(۶‬ ‫۴‬ ‫۲۳۱‬ ‫ﺍﺯ ﻣﺎﻩ ﻣﻲ ﺗﺎ ﻣﺎﻩ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۲۴۹۱ ]ﺍﺯ ﺣﺪﻭﺩ ﺍﺭﺩﻳﺒﻬﺸﺖ ﺗﺎ ﺁﺑﺎﻥ ۱۲۳۱[، ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﺍﻳﺎﻻﺕ‬ ‫ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻭ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻋﺰﺍﻡ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺗﻮﺍﻓﻘﻬﺎﻳﻲ ﺩﺳﺖ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ. ﺑﺎ‬ ‫ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺷﻮﺍﺭﻱ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﺮﺩﻥ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻣﺎﻫﺮ ﺩﺭ ﮔﻴﺮﻭﺩﺍﺭ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﻭﻡ ﺳﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻋﺰﺍﻡ‬ ‫ﻓﻮﺭﻱ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ. ﺩﺭ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۲۴۹۱ ]ﻣﻬﺮ ۱۲۳۱[، ﺳﺮﻟﺸﻜﺮ ﻛﻼﺭﻧﺲ ﺭﻳﺪﻟﻲ۷ ﺩﺭ‬ ‫ﻣﻘﺎﻡ ﺭﺍﻳﺰﻥ ﻭ ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﮊﻧﺮﺍﻝ۸ ﺟﺎﻧﻲ ﮔﺮﻳﻠﻲ۹ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻭﺍﺭﺩ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺷﺪ. ﺳﺮﻫﻨﮓ ﻧﻮﺭﻣﻦ‬ ‫ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ۰۱ ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﻓﻴﻠﻴﭗ ﺑﻮﻥ۱۱ ﻭ ﺳﺮﻭﺍﻥ ﻭﻳﻠﻴﺎﻡ ﭘﺮﺳﺘﻮﻥ۲۱ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺸﺎﻭﺭ‬ ‫ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺷﺎﻫﻨﺸﺎﻫﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﭘﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﻴﺄﺕ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺩﺭ ﺍﻭﺕ ۲۴۹۱ ]ﻣﺮﺩﺍﺩ ۱۲۳۱[ ﻭﺍﺭﺩ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺷﺪﻩ‬ ‫ﺑﻮﺩﻧﺪ. ﺩﻛﺘﺮ ﺁﺭﺗﻮﺭ ﻣﻴﻠﺴﭙﻮ۳۱ ﻧﻴﺰ ﺍﻧﺪﻱ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺁﻧﻬﺎ ﺩﺭ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ۳۴۹۱ ]ﺩﻱ ۱۲۳۱[ ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺷﺶ‬ ‫ً‬ ‫ﺩﺳﺘﻴﺎﺭ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭ ﺩﺭ »ﻋﻤﻼ ﻫﻤﻪ ﺯﻣﻴﻨﻪﻫﺎﻱ ﻣﺎﻟﻲ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺭﺳﻴﺪﻧﺪ.۴۱ ﺍﻳﻦ ﺳﻪ ﮔﺮﻭﻩ‬ ‫ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻓﻘﻂ ﺁﻏﺎﺯ ﺭﻭﻧﺪ ﺍﻋﺰﺍﻡ ﭼﻨﻴﻦ ﻫﻴﺄﺕﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﻭﻡ‬ ‫ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﻣﺎﻫﻴﺖ ﻭ ﺍﻫﺪﺍﻑ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﻣﺎﻟﻲ ﺭﻳﺪﻟﻲ، ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻭ ﻣﻴﻠﺴﭙﻮ ﺩﺭ ﻛﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺕ‬ ‫ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﴼ ﺑﻪ ﻣﻘﺘﻀﻴﺎﺕ ﺍﻗﺪﺍﻣﺎﺕ ﺟﻨﮕﻲ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﻋﻠﻴﻪ ﺁﻟﻤﺎﻥ ﻧﺎﺯﻱ ﺩﺭ ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮﻛﺰ‬ ‫ﺗﺪﺍﺭﻛﺎﺕ ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎﺭﺕ ﺑﺮﻳﺘﺎﻧﻴﺎ ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺩﺭ ﻣﺼﺮ ﻭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎﺭﺕ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ، ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷﺪ. ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻳﺎﺩﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﺭﺍ ﮊﻧﺮﺍﻝ‬ ‫ﺩﻭﻧﺎﻟﺪ ﻛﺎﻧﻠﻲ۵۱ ﺑﺮﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺷﺖ. ﺍﻣﺎ ﻫﺪﻑ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪﺕ ﺍﻳﻦ ﺳﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﴼ ﺑﻪ ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ‬ ‫ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﻭﻡ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷﺪ. ﻭﺍﻟﺲ ﻣﺮﻱ۶۱، ﺭﺋﻴﺲ ﺑﺨﺶ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﻭﺭ ﻧﺰﺩﻳﻚ ﻭ‬ ‫ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺳﻔﻴﺮ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺩﺭ ﺍﻭﺕ ۲۴۹۱ ]ﻣﺮﺩﺍﺩ ۱۲۳۱[ ﺍﻇﻬﺎﺭ ﺩﺍﺷﺖ ﻛﻪ »ﺑﺰﻭﺩﻱ ﺩﺭ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ‬ ‫ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻭﺍﻗﻌﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺪﻧﻪ ﻋﻈﻴﻤﻲ ﺍﺯ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻗﺮﺍﺭ ﺧﻮﺍﻫﻴﻢ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺩﻭﻟﺖ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺸﺘﺎﻗﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺩﻧﺒﺎﻝ ﺁﻧﻬﺎﺳﺖ ﻭ ﺩﻭﻟﺖ ﺑﺮﻳﺘﺎﻧﻴﺎ ﺑﻪ ﺷﺪﺕ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲﻛﻨﺪ.«۷۱ ﺻﺮﻳﺢﺗﺮ ﺍﺯ‬ ‫ﻣﺮﻱ، ﺳﺎﻣﻨﺮ ﻭﻟﺰ۸۱، ﻣﻌﺎﻭﻥ ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻧﺎﻣﻪﺍﻱ ﺑﻪ ﺭﺋﻴﺲﺟﻤﻬﻮﺭ ﺭﻭﺯﻭﻟﺖ ﺩﺭ ﺍﻛﺘﺒﺮ‬ ‫ْ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫۲۴۹۱ ]ﻣﻬﺮ ۱۲۳۱[ ﺷﺶ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻫﻴﺄﺕﻫﺎﻱ ﺭﻳﺪﻟﻲ، ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻭ ﻣﻴﻠﺴﭙﻮ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ‬ ‫ﺷﺮﺡ ﺩﺍﺩ ﻭ ﺑﻪ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻭﻳﮋﻩ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﻛﺮﺩ:‬ ‫ﻛﺎﺭ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺩﺍﺷﺖ ﭼﻮﻥ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﻭ ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺳﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﻓﺮﺳﺘﺎﺩﻩﺍﻳﻢ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺷﺨﺼﻲ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺑﺮ ﺗﻔﻜﺮ ﺍﻳﺮﺍﻧﻴﻬﺎ ﺑﮕﺬﺍﺭﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﻫﺪﻑ‬ ‫ﻛﻠﻲ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﻛﺸﻮﺭ، ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲﺭﺳﺪ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﺒﺪﻳﻞ‬ ‫ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻋﻨﺼﺮﻱ ﻓﻌﺎﻝ ﻭ ﻣﺸﺘﺎﻕ ﺩﺭ ﻃﺮﻑ ﻣﺎ ﺿﺮﻭﺭﺗﻲ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺍﺳﺖ، ﻛﻤﻚ ﻛﻨﻨﺪ. ﺍﻛﻨﻮﻥ‬ ‫ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﻢ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﺑﺎ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ‬ ‫ﻭﺍﻗﻊ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻣﻬﻤﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﺩﺍﺭﺩ.‬ ‫۹۱‬ ‫ﻣﻜﺎﺗﺒﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻭ ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺩﻳﮕﺮ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺘﻬﺎﻱ ﮔﺴﺘﺮﺩﻩ ]ﺍﻳﺮﺍﻥ[ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺘﺨﺼﺼﺎﻥ ﺣﺸﺮﻩﺷﻨﺎﺳﻲ، ﭘﺮﻭﺭﺵ ﻛﺎﺋﻮﭼﻮ ﻭ ﺷﻬﺮﺩﺍﺭﻱ،‬ ‫ﻣﺸﺎﻭﺭ ﺑﺎﻧﻚ ﻣﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻣﻌﻠﻢ ﻣﻜﺎﻧﻴﻚ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺪﺍﺭﺱ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ، ﻣﺘﺨﺼﺺ ﺣﻔﺎﺭﻱ ﻭ ﭼﺎﻫﻬﺎﻱ‬ ‫ﺁﺭﺗﺰﻳﻦ، ﻣﻬﻨﺪﺳﺎﻥ ﺁﺑﻴﺎﺭﻱ ﻭ »ﻳﻚ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻫﺪﺍﻳﺖ ﭘﺴﺮﺍﻥ ﭘﻴﺸﺎﻫﻨﮓ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺩﺍﺭﺩ! ﺑﺎ‬ ‫ﺍﻳﻨﻜﻪ ﻟﻴﺴﺖ ﺧﺮﻳﺪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۲۴۹۱ ﻭ ﻳﺎﺭﻱ ﻃﻠﺒﻴﺪﻥ ﺍﺯ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺭﺍ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺟﺰﺀ »ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺘﻬﺎﻱ‬ ‫ً‬ ‫ﻛﻢﺍﻫﻤﻴﺖﺗﺮ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﺁﻭﺭﺩ، ﺍﻣﺎ ﻋﻤﻼ ﻫﻤﻪ ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎﻱ ﺩﻭﻟﺘﻲ ﻭ ﻣﺎﻟﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ،‬ ‫ﺍﻓﺰﻭﻥ ﺑﺮ ﺷﻬﺮﺑﺎﻧﻲ ﻭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﻭ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﺷﺒﻪﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﻧﻈﺎﻣﻲ، ﺩﺭﺑﺮ ﻣﻲﮔﺮﻓﺖ. ﻭﻟﻲ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ‬ ‫ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺩﺭ ﭘﻠﻴﺲ ﺭﻭﺳﺘﺎﻳﻲ ﻳﺎ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ، ﺑﺮﺧﻼﻑ‬ ‫ﺍﻏﻠﺐ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺘﻬﺎ، ﻣﺪﺗﻬﺎ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻫﻢ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﺮﺩ؛ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﻣﻴﻠﺴﭙﻮ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ‬ ‫ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻳﺎﻓﺖ.‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺩﻭﺭﻩﻫﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﻣﻨﺸﺄ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ،‬ ‫ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻭ ﻣﻘﺘﻀﻴﺎﺕ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ،‬ ‫ﺍﻳﻦﮔﻮﻧﻪ ﺩﺳﺘﻪﺑﻨﺪﻱ ﻛﺮﺩ:‬ ‫۱ـ ۳۴۹۱ ﺗﺎ ۶۴۹۱. ﺟﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﺟﻬﺎﻧﻲ؛ ﺍﻳﺮﺍﻥ »ﭘﻞ ﭘﻴﺮﻭﺯﻱ« ؛ ﺍﻣﺘﻴﺎﺯﺍﺕ ﻧﻔﺘﻲ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۴۴۹۱ ﺗﺎ‬ ‫۶۴۹۱؛ ﻭ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﺁﺫﺭﺑﺎﻳﺠﺎﻥ.‬ ‫ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ۰۲ / ﺟﻨﻤﻴﺶ۱۲ ﺩﺭ ۳۴۹۱.‬ ‫ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺩﻭﻧﺎﻟﺪ ﻛﺎﻧﻠﻲ ﺑﺮ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﺩﺭ ۳۴۹۱.‬ ‫ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺎﻟﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﻛﺘﺮ ﺁﺭﺗﻮﺭ ﻣﻴﻠﺴﭙﻮ ﺩﺭ ۳۴۹۱.‬ ‫۲ـ ۷۴۹۱ ﺗﺎ ۹۴۹۱. ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﺗﺮﻭﻣﻦ ﺩﺭ ۷۴۹۱؛ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺎﺭﺷﺎﻝ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺭﻭﭘﺎ ﺩﺭ ۸۴۹۱؛ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﺳﻴﺎ‬ ‫ﺩﺭ ۷۴۹۱، ﺗﺄﺳﻴﺲ ﻧﺎﺗﻮ ﺩﺭ ۹۴۹۱؛ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﺩﺭ ۹۴۹۱؛ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖﺳﺎﻟﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ۹۴۹۱.‬ ‫ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺭﺗﺶ ]ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺯﻣﻴﻨﻲ[ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ۲۲ / ﺁﺭﻣﻴﺶ۳۲ ﺩﺭ ۷۴۹۱.‬ ‫۳۳۱‬
    • ‫۴۳۱‬ ‫۳ـ ۰۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱. ﺟﻨﮓ ﻛﺮﻩ ﺩﺭ ۰۵۹۱؛ ﻛﻮﺩﺗﺎﻱ ﺳﻴﺎ ﺩﺭ ۳۵۹۱؛ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﺳﺎﻭﺍﻙ ﺩﺭ ۷۵۹۱؛‬ ‫ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﺁﻳﺰﻧﻬﺎﻭﺭ ﺩﺭ ۷۵۹۱؛ ﺳﻨﺘﻮ ﺩﺭ ۸۵۹۱؛ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ ﺍﺯ ۸۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱.‬ ‫ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ۴۲ / ﻣﺎﮒ۵۲ ﺩﺭ ۰۵۹۱.‬ ‫ﺗﺤﻜﻴﻢ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭ ﻣﺎﮒ ﺍﺯ ۸۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱.‬ ‫ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺣﻘﻮﻗﻲ ﻓﺮﺍﺳﺮﺯﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ]ﻛﺎﭘﻴﺘﻮﻻﺳﻴﻮﻥ[ ﺍﺯ ۲۶۹۱ ﺗﺎ ۴۶۹۱.‬ ‫۴ـ ۳۶۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱. ﺟﻨﮓ ﻭﻳﺘﻨﺎﻡ ﺩﺭ ۵۶۹۱؛ ﺟﻨﺒﺸﻬﺎﻱ ﺁﺯﺍﺩﻳﺒﺨﺶ ﻣﻠﻲ ﺩﺭ ﺍﻓﺮﻳﻘﺎ ﻭ ﺁﺳﻴﺎ؛ »ﺍﻧﻘﻼﺏ‬ ‫ﺳﻔﻴﺪ« ﺷﺎﻩ ﺩﺭ ۳۶۹۱؛ ﻗﻴﺎﻡ ﺧﺮﺩﺍﺩ ۲۴۳۱، ﺧﻴﺰﺵ ﺟﻨﺒﺸﻬﺎﻱ ﭼﺮﻳﻜﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ۳۶۹۱ ﺗﺎ ۵۶۹۱‬ ‫]۲۴۳۱ ﺗﺎ ۴۴۳۱[، ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﻧﻴﻜﺴﻮﻥ ـ ﻛﻴﺴﻴﻨﺠﺮ ﺩﺭ ۹۶۹۱؛ ﺭﺧﺪﺍﺩﻫﺎﻱ ۳۷۹۱ )ﺩﺭ ﻣﺎﺭﺱ، ﺁﻏﺎﺯ‬ ‫ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﭘﻨﺞ ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ ﺩﻻﺭﻱ؛ ﺩﺭ ﮊﻭﺋﻦ، ﻛﺸﺘﻪ ﺷﺪﻥ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﻫﺎﻭﻛﻴﻨﺰ۶۲ ؛ ﺩﺭ ﺍﻛﺘﺒﺮ،‬ ‫ُ‬ ‫ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺑﻬﺎﻱ ﻧﻔﺖ؛ ﻭ ﺩﺭ ﺩﺳﺎﻣﺒﺮ، ﺳﺮﺑﺎﺯﺍﻥ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﺩﺭ ﻇﻔﺎﺭ ﻋﻤﺎﻥ(.‬ ‫ﮔﺮﻭﻫﻬﺎﻱ ﻣﻴﺪﺍﻧﻲ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ۷۲ / ﺗﺎﻓﺖ۸۲ ﺩﺭ ۳۷۹۱.‬ ‫ﻣﺰﺩﺑﮕﻴﺮﺍﻥ »ﻛﺎﺭﻣﻨﺪ« ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ۳۷۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱.‬ ‫»ﺍﺩﺍﺭﻩ« ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﺟﻨﮓ ﻛﻪ ﻭﺍﻟﺲ ﻣﺮﻱ ﺑﻪ ﺁﻥ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺁﺭﺯﻭ ﺍﺳﺖ‬ ‫ﺗﺎ ﺑﻪ ﻗﻮﻝ ﺳﺎﻣﻨﺮ ﻭﻟﺰ، ﺍﻳﺮﺍﻥ »ﻋﻨﺼﺮﻱ ﻓﻌﺎﻝ ﻭ ﻣﺸﺘﺎﻕ ﺩﺭ ﻃﺮﻑ ﻣﺎ« ﺷﻮﺩ. ﺍﻳﻦ ﺑﺮﺩﺍﺷﺖ ﻣﻌﺎﻭﻥ‬ ‫ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﻛﻪ »ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﺑﺎ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻣﻬﻤﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﺩﺍﺭﺩ«، ﻫﻢ ﻧﻮﻳﺪﺑﺨﺶ ﺑﻮﺩ ﻫﻢ ﺷﻮﻡ. ﺩﺭ ﻫﺮ ﺻﻮﺭﺕ، ﻭﻟﺰ‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮﺍﻧﺴﺖ ﻫﻤﻪ ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎﻱ ﺑﺮﺩﺍﺷﺘﺶ ﺭﺍ ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ ﻛﻨﺪ. ﺍﻣﺎ ﺁﺭﺯﻭﻳﺶ ﻧﻪ ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﻣﺸﺎﺭﻛﺖ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺮﺩﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻠﻜﻪ ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﺍﺋﺘﻼﻑ ﺑﺎ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻋﻠﻴﻪ ﻣﺮﺩﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻭ ﻧﻪ ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻗﺎﺑﻞﺗﻮﺟﻪ‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻛﺜﺮﻳﺖ ﺑﻠﻜﻪ ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻗﻠﻴﺖ »ﻃﺒﻘﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ« ﻭ ﻧﺨﺒﻪ ﻧﻮﻇﻬﻮﺭ ﺑﻮﺩ. ﺗﺎ ﺣﺪ‬ ‫ﺯﻳﺎﺩﻱ، ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﻛﻮﺩﺗﺎﻱ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺳﻴﺎ ﻋﻠﻴﻪ ﺩﻭﻟﺖ‬ ‫ﻣﺮﺩﻣﻲ ﻣﺼﺪﻕ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۳۵۹۱]۲۳۳۱[، ﺑﻪ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﺑﺮﺍﻱ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺯﺭﺍﻋﻲ ﻭ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ‬ ‫ﭼﻨﺪﻣﻠﻴﺘﻲ، ﻭ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺗﻮﺳﻂ ﺁﻧﻬﺎ، ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮﺵ ﺩﻳﻜﺘﺎﺗﻮﺭﻱ ﺳﻠﻄﻨﺖ، ﻭ ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺑﻪ ﻭﻗﻮﻉ‬ ‫ﺍﻧﻘﻼﺏ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۹۷۹۱ ـ ۸۷۹۱ ]۷۵۳۱[ ﻛﻤﻚ ﻛﺮﺩﻧﺪ. ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺍﺯ ۳۴۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱ ]ﺍﺯ ۲۲۳۱ ﺗﺎ ۷۵۳۱[ ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﻛﻤﻚ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎﻱ‬ ‫ﺩﻭﻟﺘﻲ، ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﺍﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺷﺎﺧﺼﻲ ﻋﺎﻟﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﻭ ﺑﻪ ﻫﻤﺎﻥ ﻧﺴﺒﺖ، ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻘﺎﻭﻣﺖ ﻭ ﻣﺒﺎﺭﺯﻩ ﺍﻛﺜﺮﻳﺖ ﻣﺮﺩﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ. ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ‬ ‫۳۴۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﺍﺯ ﻧﻮﻉ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺍﺳﺖ. ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ، ﺟﻴﻤﺰ ﺑﺎﻳﺮﻧﺰ۹۲ ﺩﺭ‬ ‫ﻧﺎﻣﻪﺍﻱ ﺑﻪ ﻭﺯﻳﺮ ﺟﻨﮓ، ﺭﺍﺑﺮﺕ ﭘﺘﺮﺳﻦ۰۳ ﺩﺭ ۷۱ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۵۴۹۱، ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺣﺴﺎﺱ ﺑﻮﺩ:‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺍﻋﺰﺍﻡ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺑﻪ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻠﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ‬ ‫ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺍﺭﺯﻳﺎﺑﻲ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻭﺍﺳﻄﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﻪ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱﺍﺵ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻋﻀﻮ ﺳﺎﻟﻤﻲ ﺍﺯ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻞ ﻛﻤﻚ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﺍﻣﻴﺪ ﺁﻥ ﻣﻲﺭﻭﺩ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺗﻮﺍﻧﺎﻳﻲ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺣﻔﻆ ﻧﻈﻢ ﻭ ﺍﻣﻨﻴﺖ، ﻫﻴﭻ‬ ‫ﺑﻬﺎﻧﻪﺍﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﺑﺮﻳﺘﺎﻧﻴﺎ ﻭ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺩﺭ ﺍﻣﻮﺭ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎﻗﻲ ﻧﻤﺎﻧﺪ. ... ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ،‬ ‫ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺯﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺮﺍﻱ ﮔﺴﺘﺮﺵ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺗﺠﺎﺭﻱ، ﻧﻔﺘﻲ ﻭ ﻫﻮﺍﻧﻮﺭﺩﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ‬ ‫ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ ﻛﻤﻚ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﻛﺮﺩ.‬ ‫۱۳‬ ‫۱- ﺩﺭ ۷۲ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩ ۷ ﺁﺫﺭ ۲۲۳۱[، ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺑﺎ ﮔﺴﻴﻞ ﻫﻴﺄﺗﻲ ﺍﺯ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﻛﺸﻮﺭ، ﻛﻪ ﺍﺯ ۲ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۲۴۹۱ ﺷﻜﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮﺩ، ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻮﺍﻓﻘﺖ ﻛﺮﺩ »ﺗﺎ ﺑﻪ ﻭﺯﻳﺮ ﻛﺸﻮﺭ ]ﺍﻳﺮﺍﻥ[ ﺩﺭ‬ ‫ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﻣﺠﺪﺩ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺷﺎﻫﻨﺸﺎﻫﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻭ ﻳﺎﺭﻱ ﺩﻫﺪ« ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﺷﺮﻁ ﻛﻪ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ »ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﻫﻢﺭﺗﺒﻪ ﺧﻮﺩ ﺩﺭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺗﻔﻮﻕ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ.۲۳ ﺑﻪ ﻭﺯﻳﺮ ﻛﺸﻮﺭ‬ ‫]ﺍﻳﺮﺍﻥ[ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﺪ ﺗﺎ ﺭﺋﻴﺲ ﻫﻴﺄﺕ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻣﻴﺎﻥ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ »ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺭﺋﻴﺲ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ‬ ‫ﺷﺎﻫﻨﺸﺎﻫﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﻣﻨﺼﻮﺏ ﻛﻨﺪ ﻭ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮﺗﺮﻱ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﻫﻢﺩﺭﺟﻪﺷﺎﻥ‬ ‫ﺩﺭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺷﺎﻫﻨﺸﺎﻫﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ.۳۳ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺑﻨﺪ ۰۲ ﺍﺯ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ، ﺑﻪ ﺭﺋﻴﺲ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﺣﻖ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺑﻪ ﻭﺯﻳﺮ ﻛﺸﻮﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ »ﺍﻧﺘﺼﺎﺏ، ﺗﺮﻓﻴﻊ، ﺗﻨﺰﻝ ﻳﺎ ﺍﺧﺮﺍﺝ ﻫﻤﻪ‬ ‫ﻛﺎﺭﻣﻨﺪﺍﻥ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ« ﺑﺪﻭﻥ »ﺣﻖ ﺩﺧﺎﻟﺖ« ﻫﻴﭻ ﻣﻘﺎﻡ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﺪ.۴۳ ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ‬ ‫ﻣﺎﺩﺍﻣﻲ ﻛﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻣﺸﻐﻮﻝ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﺍﺳﺖ، ﻫﻴﭻ ﺍﻓﺴﺮﻱ ﺍﺯ ﻛﺸﻮﺭﻫﺎﻱ ﺩﻳﮕﺮ ﺩﺭ‬ ‫ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺧﺪﻣﺖ ﻧﻜﻨﺪ.‬ ‫ﺗﻮﺍﻓﻖ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻜﻞﮔﻴﺮﻱ ﺟﻨﻤﻴﺶ ﻳﺎ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺷﺪ ﻛﻪ ﻧﺎﻡ ﺁﻥ‬ ‫ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎﺭ ﺩﺭ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺩﻳﭙﻠﻤﺎﺗﻴﻚ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺩﺭ ۶ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ۲۴۹۱ ﺩﺭ ﭘﺎﺳﺦ‬ ‫ﺑﻪ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺭﺳﺎﻝ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭ ﺑﺮﺍﻱ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﭘﻠﻴﺲ ﺫﻛﺮ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺳﭙﺲ ﭼﻨﺪ ﺑﺎﺭ‬ ‫ﻃﻲ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ﺗﺎ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۲۴۹۱ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺸﺎﻭﺭ ﭘﻠﻴﺲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﻫﻴﺄﺕ ﻭﻳﻠﺮ۵۳ ﺩﺭ ﺩﺳﺎﻣﺒﺮ‬ ‫۱۴۹۱، ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻧﺘﻘﺎﻝ ﺗﺪﺍﺭﻛﺎﺕ ﺁﻥ ﻫﻴﺄﺕ ﺑﻪ ﺍﺗﺤﺎﺩ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﻭ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ »ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺍﺭﺯﺷﻤﻨﺪ ﺑﺮﺍﻱ‬ ‫ﺍﻃﻼﻉﺭﺳﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﻲ ﻣﺎ ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺎ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺳﻮﺩﻣﻨﺪ ﺍﺳﺖ.۶۳ ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ‬ ‫ﺍﺧﺘﻴﺎﺭﺍﺕ ﺍﻋﻄﺎ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ )ﺟﻨﻤﻴﺶ( ﺩﺭ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ »ﻣﺸﺎﻭﺭﻩﺍﻱ«‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ »ﺍﺟﺮﺍﻳﻲ« ﻧﻴﺰ ﺑﻮﺩ، ﺍﻣﺎ ﻛﺎﺭﺑﺮﺩﻫﺎﻱ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﻭ ﺍﻋﻀﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﻃﺮﺡ »ﭘﻞ ﭘﻴﺮﻭﺯﻱ« ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﺩﺭ‬ ‫ﺯﻣﺎﻥ ﺟﻨﮓ ﻣﺤﺪﻭﺩ ﻧﻤﻲﺷﺪ. ﺟﻨﻤﻴﺶ ﺑﺎﻋﺚ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺍﻋﺘﺮﺍﺽ ﺍﻳﺮﺍﻧﻴﺎﻥ ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎﻱ »ﺍﻃﻼﻋﺎﺗﻲ« ﻭ‬ ‫ﻧﻴﺰ ﻛﺎﺭﻛﺮﺩ »ﺍﺟﺮﺍﻳﻲ« ﺁﻥ ﺩﺭ ﺩﺍﺧﻞ ﻣﻤﻠﻜﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺷﺪ.‬ ‫ﻫﺪﻑ ﺍﺻﻠﻲ ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎﻱ ﻣﺮﺩﻣﻲ ﻭ ﺳــﺎﺯﻣﺎﻥ ﻳﺎﻓﺘﻪ، ﺳــﺮﻫﻨﮓ ﻧﻮﺭﻣﻦ ﺷﻮﺍﺭﺗﺴﻜﻮﻑ، ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ‬ ‫۵۳۱‬
    • ‫۶۳۱‬ ‫ﺭﺋﻴﺲ ﺟﻨﻤﻴﺶ ﺑﻮﺩ. ﻭﺍﻟﺲ ﻣﺮﻱ، ﻣﺸﺎﻭﺭ ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ، ﻭﻳﮋﮔﻴﻬﺎﻱ ﺳﺮﻫﻨﮓ‬ ‫ﺷﻮﺍﺭﺗﺴــﻜﻮﻑ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﻟﻮﺋﻴﺲ ﺩﺭﻳﻔﺲ۷۳ ، ﻛﺎﺭﺩﺍﺭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﻧﺎﻣﻪﺍﻱ ﺩﺭ ۴۲ ﺍﻭﺕ ۲۴۹۱‬ ‫ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳــﺖ. ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺷــﺨﺼﻴﺘﺶ، ﭘﺎﻧﺰﺩﻩ ﺳﺎﻝ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻡ‬ ‫»ﺑﻨﻴﺎﻥﮔــﺬﺍﺭ ﻭ ﺭﺋﻴــﺲ ﭘﻠﻴﺲ ﺍﻳﺎﻟﺘﻲ ﻧﻴﻮﺟﺮﺯﻱ« ﻭ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﺩﺭ ﻭﺳــﺖ ﭘﻮﻳﻨــﺖ۸۳ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺎﺯﮔﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﺍﺭﺗﺶ ﻣﻨﻈﻢ ﺑﺎﺯﮔﺸــﺘﻪ ﺍﺳﺖ، »ﻓﺮﺩﻱ ﺍﺳﺘﺜﻨﺎﻳﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ« ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ.۹۳ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻫﻤﺮﺍﻩ‬ ‫ﺑﺎ ﺩﺳﺘﻴﺎﺭﺍﻧﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﺎﻥ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ ـ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﻓﻴﻠﻴﭗ ﺑﻮﻥ ﻭ ﺳﺮﻭﺍﻥ ﻭﻳﻠﻴﺎﻡ ﭘﺮﺳﺘﻮﻥ ـ‬ ‫ﻣﺎﻫﻬﺎﻱ ﮊﻭﺋﻦ ﻭ ﮊﻭﻻﻱ ۲۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩﴽ ﺧﺮﺩﺍﺩ ﻭ ﺗﻴﺮ ۱۲۳۱[ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻭﺍﺷــﻨﮕﺘﻦ ﮔﺬﺭﺍﻧﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺮﺍﻱ‬ ‫ﺍﻋﺰﺍﻡ ﻫﻴﺄﺕ ﺩﺭ ﻣﺎﻩ ﺍﻭﺕ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﺷﻮﻧﺪ. ﺩﺭ ﺿﻤﻦ، ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﺑﻪ ﺩﺭﻳﻔﻮﺱ ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺍﻃﻼﻉ‬ ‫ﺩﺍﺩ ﻛﻪ ﺍﺳــﺘﻔﻦ ﺗﻴﻤﺮﻣﻦ۰۴ ، ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻡ ﻣﺸــﺎﻭﺭ ﺷﻬﺮﺑﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺳــﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ۲۴۹۱ ]ﺷﻬﺮﻳﻮﺭ ۱۲۳۱[ ﺁﻣﺎﺩﻩ‬ ‫ﺣﺮﻛﺖ ﺑﻪ ﺳــﻮﻱ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺸﺎﻭﺭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﻣﻨﺼﻮﺏ‬ ‫ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ؛ ﻛﺎﺭ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ ﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ۲۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩ ﺩﻱ ۰۲۳۱[ ﺩﺭ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﻴﺎﻥ ﺗﻴﻤﺮﻣﻦ ﻭ‬ ‫ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪ. ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺗﻴﻤﺮﻣﻦ، ﺟﻴﻤﺰ ﺷﺮﻳﺪﺍﻥ۱۴ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ۲۴۹۱ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺸﺎﻭﺭ‬ ‫ﺧﻮﺭﺍﻙ ﻭ ﺗﺪﺍﺭﻛﺎﺕ ﺍﻋﺰﺍﻡ ﺷــﺪ. ﺍﻣﺎ ﻭﺭﻭﺩ ﺍﻳﻦ ﺩﻭ ﻣﺸــﺎﻭﺭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻊ ﺍﺯ »ﺷﻮﺭﺷﻬﺎﻱ ﻧﺎﻥ« ﺩﺭ‬ ‫ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺩﺳﺎﻣﺒﺮ ۲۴۹۱ ]ﺁﺫﺭ ۱۲۳۱[ ﻧﺸﺪ. ﺗﻴﻤﺮﻣﻦ ﺣﺘﻲ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﺩﺍﺩ ﻛﻪ ﺧﻮﺩ ﭘﻠﻴﺲ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺧﻮﺏ‬ ‫ﻋﻤﻞ ﻛﺮﺩ. ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺳــﺮﻫﻨﮓ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺩﺭ ﺍﻭﺕ ۲۴۹۱ ﻧﻴﺰ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻣﺎﻩ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۲۴۹۱ ﺗﻌﺮﻳﻒ‬ ‫ﺷــﺪ ﻭ ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺭﺳــﻤﴼ ﺩﺭ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱ ﺑﻪ ﺗﺼﻮﻳﺐ ﺭﺳﻴﺪ، ﻧﺘﻮﺍﻧﺴﺖ ﻣﺎﻧﻊ ﺍﺯ ﺷﻮﺭﺷﻬﺎﻱ ﻋﺸﺎﻳﺮ‬ ‫ﻭ ﺭﻭﺳــﺘﺎﻳﻴﺎﻥ ﺷــﻮﺩ. ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻛﻠﻲ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ )ﺟﻨﻤﻴﺶ( ﺑﻠﻨﺪﻣﺪﺕ ﺑﻮﺩ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺪﮔﻤﺎﻧﻲ ﻭ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﻭ ﻣﺮﺩﻣﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﴼ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﺣﺲ ﻣﻲﺷﺪ.‬ ‫ﺍﺯ ۲۴۹۱ ﺗﺎ ۶۴۹۱ ]۱۲۳۱ ﺗﺎ ۵۲۳۱[، ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻭ ﺩﺳﺘﻴﺎﺭﺍﻧﺶ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻗﺮﺍﺭﮔﺎﻫﻬﺎﻱ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ‬ ‫ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺑﻮﺩﻧﺪ، ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺑﻴﺴﺖ ﻫﺰﺍﺭ ﻧﻔﺮﻱ ﻧﻴﻤﻪ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻧﻮ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ‬ ‫ﻛﺮﺩﻧﺪ، ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺩﺍﺩﻧﺪ، ﻣﺴﻠﺢ ﻭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﻛﺮﺩﻧﺪ. ﺩﺭ ﻣﺎﺭﺱ ۳۴۹۱ ]ﺍﺳﻔﻨﺪ ۱۲۳۱[، ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ‬ ‫ﻭ ﺩﺳﺘﻴﺎﺭﺍﻧﺶ ﻃﺮﺡ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﻣﺠﺪﺩ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺭﺍ ﺑﺎ ﺟﺰﻳﻴﺎﺕ ﺯﻳﺎﺩ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ »ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﻣﺒﺎﻧﻲ‬ ‫ﻭ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ« ﻭ ﻧﻴﺰ »ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﺣﻮﺯﻩﻫﺎ ﻭ ﻫﻨﮕﻬﺎ« ﺑﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﻛﺸﻮﺭ ]ﺍﻳﺮﺍﻥ[ ﺩﺭ ﺩﻭﻳﺴﺖ ﺻﻔﺤﻪ‬ ‫ﺍﺭﺍﺋﻪ ﺩﺍﺩﻧﺪ. ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺯﻣﺎﻥ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻃﻮﻝ ﻛﺸﻴﺪﻥ ﺗﺸﺮﻳﻔﺎﺕ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺘﺶ ﻫﻨﻮﺯ‬ ‫ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ »ﻏﻴﺮﺭﺳﻤﻲ« ﺑﻮﺩ، ﺩﺭﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺭﺍﺑﻄﻪﺍﺵ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻲ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎﻥ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﺩﺷﻮﺍﺭ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺜﺎﻝ ﺩﺭ ﻣﺎﺭﺱ ۳۴۹۱، ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﺍﻗﻮﺍﻟﻲ، ﺭﺋﻴﺲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ، ﺑﻪ ﺯﻳﺮﺩﺳﺘﺎﻧﺶ ﮔﻮﺵﺯﺩ ﻛﺮﺩ ﺑﺎ‬ ‫ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ »ﻛﺎﺭ ﻧﻜﻨﻨﺪ«، ﺍﺯ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎﺩﻫﺎﻱ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﻭ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻧﻜﺮﺩ، ﻭ ﺑﺎ ﺷﺎﻳﻌﻪﭘﺮﺍﻛﻨﻲ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﻣﺴﺘﺸﺎﺭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺣﺴﺎﺱ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﺍﻭ ﻭ ﺩﺳﺘﻴﺎﺭﺍﻧﺶ ﻗﺮﺍﺭ ﻧﺪﺍﺩ.۲۴‬ ‫ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺩﺭ ۷۲ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱ ]ﺁﺑﺎﻥ ۲۲۳۱[، ﺗﻮﺍﻓﻖ ﺟﻨﻤﻴﺶ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮﺍﺗﺐ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺭﺍ ﺑﺎ ﺩﺍﺩﻥ ﻗﺪﺭﺕ »ﺍﺟﺮﺍﻳﻲ« ﺑﻪ ﺍﻭ ﻭ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺩﻥ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺩﺭ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ‬ ‫ﻛﺸﻮﺭ ﺣﻞ ﻛﺮﺩ، ﺍﻣﺎ ﺷﺎﻩ ﻭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺍﻣﺮ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻧﺎﺧﺸﻨﻮﺩ ﺷﺪﻧﺪ. ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﺍﺩﺍﺭﻩ‬ ‫ﺧﺪﻣﺎﺕ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﻚ۳۴ ، ﺷﺎﻩ ﺍﺯ ﺍﻋﻄﺎﻱ »ﺍﺧﺘﻴﺎﺭﺍﺕ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﮔﺴﺘﺮﺩﻩ« ﺑﻪ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ »ﺧﺸﻤﮕﻴﻦ«‬ ‫ﺷﺪ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﺭﻳﺎﺿﻲ، ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﺭﺯﻡ ﺁﺭﺍ، ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﺍﻧﺼﺎﺭﻱ ﻭ ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﻫﺪﺍﻳﺖ )ﻭﺯﻳﺮﺍﻥ ﻭ‬ ‫ﺭﺅﺳﺎﻱ ﺳﺎﺑﻖ ﻭ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺟﻨﮓ ﻭ ﺳﺘﺎﺩ ﻣﺸﺘﺮﻙ( ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﺑﻪ ﺗﻼﺵ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﺎﺯﮔﺮﺩﺍﻧﺪﻥ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻣﻲﺩﺍﺩﻧﺪ.۴۴‬ ‫ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﺣﺎﻝ ﻋﻠﻲﺭﻏﻢ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺷﺪﻳﺪ ﺍﺯ ﺩﺭﻭﻥ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺑﻲﻭﻗﻔﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ‬ ‫]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﻭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺩﺭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺑﻪ‬ ‫ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻚ ﻳﮕﺎﻥ ﭘﻠﻴﺲ / ﻧﻴﻤﻪ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻭ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﻪ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﻭ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻮﻓﻖﺗﺮﻳﻦ‬ ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ »ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ« ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ، ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﺟﻨﮓ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲﺭﺳﻴﺪ. ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﻣﺠﺪﺩ،‬ ‫ﺳﺮﺑﺎﺯﮔﻴﺮﻱ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﺁﻣﻮﺯﺷﻲ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﻮﺟﻪ ﺳﺮﻛﻼﺭﻣﻮﻧﺖ ﺍﺳﺘﺮﺍﻳﻚ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺖ.‬ ‫ﺍﻭ ﺑﺎ ﺳﻔﺮﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩ ﺩﺭ ﻣﺎﻩ ﺁﻭﺭﻳﻞ ۳۴۳۱ ]ﻓﺮﻭﺭﺩﻳﻦ ۲۲۳۱[ ﺍﺯ ﻣﺸﻬﺪ )ﻣﺮﻛﺰ ﺍﺳﺘﺎﻥ ﺧﺮﺍﺳﺎﻥ ﺩﺭ‬ ‫ﺷﻤﺎﻝ ﺷﺮﻕ« ﺑﻪ ﺗﻬﺮﺍﻥ، ﺑﻪ »ﮔﺴﺘﺮﺩﮔﻲ ﻭ ﻓﺮﺍﮔﻴﺮﻱ« ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻴﻬﺎ ﺗﺎ ﺑﻬﺎﺭ ۳۴۹۱ ]۲۲۳۱[ ﭘﻲ‬ ‫ﺑﺮﺩ. ﺍﺳﺘﺮﺍﻳﻚ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ، ﻫﻴﺄﺕ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ‬ ‫ﺩﻳﮕﺮ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﺷﻬﺮﺑﺎﻧﻲ ﻭ ﺩﺳﺖﺍﻧﺪﺭﻛﺎﺭ ﺩﺭ ﺁﺑﻴﺎﺭﻱ، ﺁﻣﻮﺯﺵ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ ﻭ ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﻧﻮﺷﺖ:‬ ‫ﺍﻣﺎ ﺗﺎ ﺣﺪ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﻣﻮﻓﻖﺗﺮﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﻋﺰﺍﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﮔﺮﻓﺘﺎﺭ ﺑﻼﻫﺎﻱ ﺯﻣﺎﻥ‬ ‫ﺟﻨﮓ، ﻫﻴﺄﺕ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﻧﻮﺭﻣﻦ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ... ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺍﻭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﻣﺠﺪﺩ‬ ‫ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺍﻭ ﻭ ﮔﺮﻭﻩ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩﺍﺵ ﺩﺭ ﻣﺪﺕ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻛﻮﺗﺎﻩ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻛﺎﻣﻞ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺩﺍﺩﻩﺍﻧﺪ.‬ ‫۵۴‬ ‫ﺗﺎ ۴۴۹۱ ]۳۲۳۱[، ﻫﻴﺄﺕ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﺑﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺭﻭﺳﺘﺎﻳﻲ ﻭ ﺷﻬﺮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺛﺒﺎﺕ ﺑﺨﺸﻴﺪ. ﺩﺭ ﺩﻭ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﺑﻪ ﺳﺎﻝ ۴۴۹۱ ]۳۲۳۱[ ﺍﺯ ﻗﺎﻫﺮﻩ ﻭ‬ ‫ﺗﻬﺮﺍﻥ، ﺑﺮ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﻭ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻭ ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﭼﺸﻢﮔﻴﺮ ﺍﺭﺗﺶ ﻭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ‬ ‫ﺗﺄﻛﻴﺪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮﺩ. ﺩﺭ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱ ]ﺁﺑﺎﻥ ۲۲۳۱[، ﻭ ﺑﺎﺭ ﺩﻳﮕﺮ ﺩﺭ ﻣﺎﺭﺱ ۴۴۹۱ ]ﺍﺳﻔﻨﺪ ۳۲۳۱[، ﺍﺭﺗﺶ‬ ‫ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺑﻪ ﻧﻴﺖ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺩﺭ ﻋﻘﺐﻧﺸﻴﻨﻲ ﺳﺮﺑﺎﺯﺍﻥ ﺭﻭﺳﻲ ﺍﺯ ﻣﺮﺯ ﺷﻤﺎﻝ ﻏﺮﺑﻲ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﻣﺎﻛﻮ ﺗﺎ ﻣﻬﺎﺑﺎﺩ ﻭ ﺟﺪﺍﻳﻲ ﮔﺴﺘﺮﺩﻩﺗﺮ ﻛﺮﺩﺳﺘﺎﻥ ﺩﺭ ﺷﻤﺎﻝ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﻛﺮﺩﺳﺘﺎﻥ ﻋﺮﺍﻕ ﻭ ﺗﺮﻛﻴﻪ‬ ‫ﭘﻲ ﺑﺮﺩ. ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻃﺮﺣﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺳﺘﻘﺮﺍﺭ ﺷﺶ ﮔﺮﺩﺍﻥ ﺍﺯ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ »ﭘﺎﺳﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﻣﺮﺯﻱ‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺮﺯﻱ ﻛﻪ ﺍﻛﺜﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺁﻥ ﺭﺍ ﻛﺮﺩﻫﺎﻱ ﻣﺴﻠﺢ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲﺩﺍﺩﻧﺪ«‬ ‫ﺍﺭﺍﺋﻪ ﻛﺮﺩ. ﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺎﺱ، ﺷﺶ ﮔﺮﻭﻫﺎﻥ )ﻫﺮ ﻳﻚ ﻣﺮﻛﺐ ﺍﺯ ۰۵۱ ﻧﻔﺮ( ﺍﺯ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ »ﺩﺭ ﺟﺎﺩﻩﻫﺎ‬ ‫۷۳۱‬
    • ‫۸۳۱‬ ‫ﻭ ﭘﺎﺳﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﺭﻭﺳﺘﺎﻳﻲ« ﮔﺸﺖ ﻣﻲﺯﺩﻧﺪ.۶۴ ﻫﺪﻑ ﻛﻠﻲ ﻃﺮﺡ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺍﺭﺗﺶ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺁﺭﺍﻡ ﻛﺮﺩﻥ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺧﻠﻊ ﺳﻼﺡ ﻛﺮﺩﻫﺎ ﻭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﭘﺎﺳﮕﺎﻩ ﺑﻮﺩ. ﺯﻣﺎﻧﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ‬ ‫ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ »ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺭﺍ ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺤﺖ ﻛﻨﺘﺮﻝ ﺍﺭﺗﺶ ﺩﺭﺁﻳﺪ.«۷۴‬ ‫ﺍﻳﻦ ﺭﺧﺪﺍﺩ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺩﺍﺩﻥ ﻧﻘﺶ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺷﺎﻳﺎﻥ ﺫﻛﺮ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺩﺭ‬ ‫ﺯﻣﺎﻥ ﺍﺷﻐﺎﻝ ﺁﺫﺭﺑﺎﻳﺠﺎﻥ ﺗﻮﺳﻂ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﻭ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻠﻲﮔﺮﺍﻳﻲ ﻛﺮﺩﻫﺎ ﻣﺘﺼﻮﺭ ﺷﺪﻩ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﺍﻣﺎ ﺩﺭ ﭘﺎﻳﺎﻥ، ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺭﻭﺳﻬﺎ ﺩﻭ ﺑﺎﺭ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎﺩ ﻛﺮﺩﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺮﺯﻱ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﻚ ﻛﺮﺩﺳﺘﺎﻥ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﺭﺍ ﺑﻪ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭﺍﮔﺬﺍﺭﻧﺪ، ﭘﻴﺸﻨﻬﺎﺩ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﻭ ﻃﺮﺣﻬﺎﻱ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ‬ ‫ً‬ ‫ﺍﺳﺎﺳﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ »ﺑﻲﻣﻴﻠﻲ ﺷﺎﻩ ﻭ ﺭﺋﻴﺲ ﺳﺘﺎﺩ ﻣﺸﺘﺮﻙ، ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﺭﻳﺎﺿﻲ«، ﺑﻲﺛﻤﺮ ﻣﺎﻧﺪ.۸۴ ﺁﺯﺭﺩﮔﻲ‬ ‫ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺟﺪﺍﻳﻲ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺍﺯ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺟﻨﮓ ﻭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭﺍﺕ »ﺍﺟﺮﺍﻳﻲ« ﺍﻋﻄﺎ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ‬ ‫ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﻤﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺁﻥ ﺑﻲﻣﻴﻠﻲ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﺩﺭ ﺩﺳﺎﻣﺒﺮ ۴۴۹۱ ]ﺁﺫﺭ ۳۲۳۱[، ﻭﺍﺑﺴﺘﻪ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺳﻔﺎﺭﺕ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﺩﺍﺩ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺎ ﻭﺟﻮﺩ ﻋﺸﺎﻳﺮ ﺷﻮﺭﺷﻲ ﺩﺭ ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺩﻭﺭﺍﻓﺘﺎﺩﻩ ﻛﺸﻮﺭ ﻭ ﻋﻘﺐﻧﺸﻴﻨﻲ ﺳﺮﺑﺎﺯﺍﻥ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ،‬ ‫ﺛﺒﺎﺕ ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺮﻛﺰﻱ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻭﺟﻮﺩ »ﺍﺭﺗﺶ ﻭ ﻧﻴﺰ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ« ﺑﻪ ﻫﻢ‬ ‫ﻧﻤﻲﺧﻮﺭﺩ.۹۴‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﻫﻴﺄﺕ »ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺭﻳﺪﻟﻲ« ﺑﺎ ﻣﺎﻫﻴﺘﻲ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩﺍﻱ ﻛﻪ ﻋﻤﺪﺗﴼ ﺑﺎ ﺍﺭﺗﻘﺎﻱ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩ ﺍﺩﺍﺭﻱ‬ ‫ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺳﺮ ﻭ ﻛﺎﺭ ﺩﺍﺷﺖ، ﺍﺭﺗﺶ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ »ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺍﺻﻠﻲ ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺮﻛﺰﻱ ﻭ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺷﺎﻩ« ﺗﺒﺪﻳﻞ‬ ‫ﻛﺮﺩ؛ ﻫﻴﺄﺕ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ »ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻗﻄﻊ ﺍﺷﺮﺍﺭ ﺭﺍ ﺩﻟﺴﺮﺩ ﻭ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺟﺎﺩﻩﻫﺎ ﺭﺍ ﺑﻴﺶﺗﺮ ﻛﺮﺩ«‬ ‫ﻭ ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﻳﻚ »ﻋﺎﻣﻞ ﻗﺎﻃﻊ ﻗﺪﺭﺗﻤﻨﺪﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﺣﻔﻆ ﺛﺒﺎﺕ ﻭ ﻗﺎﻧﻮﻥ ﻭ ﻧﻈﻢ ﺩﺭ ﻛﺸﻮﺭ« ﺍﺳﺖ.۰۵ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﮔﺰﺍﺭﺵ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮﺩ ﻛﻪ »ﺍﺭﺗﺶ ﻭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﻗﺎﺩﺭﻧﺪ ﺩﺭ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﻧﺎﺁﺭﺍﻣﻲ ﻳﺎ ﺷﻮﺭﺷﻲ ﺭﺍ‬ ‫ﺳﺮﻛﻮﺏ ﻛﻨﻨﺪ ]ﻭ[... ﻗﺎﺩﺭﻧﺪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺎ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺑﻲﻧﻈﻤﻲ ﻳﺎ ﺍﻏﺘﺸﺎﺷﻲ ﻛﻪ ﻣﺮﺍﻛﺰ ﺷﻬﺮﻱ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻫﻢ‬ ‫ﺯﻧﺪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻛﻨﻨﺪ.«۱۵‬ ‫ﺟﻨﺒﺸﻬﺎﻱ ﻣﻠﻲﮔﺮﺍﻱ ﺗﺮﻛﻲ ﻭ ﻛﺮﺩﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﺧﻮﺩﻣﺨﺘﺎﺭﻱ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۶۴۹۱ ]۵۲۳۱[، ﺗﺄﺧﻴﺮﻫﺎﻱ‬ ‫ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺩﺭ ﻋﻘﺐ ﻛﺸﻴﺪﻥ ﺳﺮﺑﺎﺯﺍﻧﺶ ﺍﺯ ﺷﻤﺎﻝ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺗﺸﺪﻳﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺣﺰﺏ ﺗﻮﺩﻩ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻫﻤﮕﻲ‬ ‫ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺮﻛﺰﻱ ﻭ ﺷﺎﻩ ﺑﻮﺩ؛ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﻭ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻣﻨﺎﻓﻊ‬ ‫ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ. ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺠﻠﺲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﺣﺰﺏ ﺗﻮﺩﻩ، ﺍﻣﺘﻴﺎﺯﺍﺕ ﻧﻔﺘﻲ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﻭ ﺷﻮﺭﻭﻱ، ﻭ‬ ‫ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺁﺫﺭﺑﺎﻳﺠﺎﻥ ﻣﺒﺎﺭﺯﻩ ﻣﻲﻛﺮﺩ، ﺍﺭﺗﺶ ﻭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺩﻳﺪﻩ ﺗﻮﺳﻂ‬ ‫ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﭘﺎﻳﺎﻥ ﺩﺍﺩﻥ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﻣﻮﺭ ﺩﺭ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۴۴۹۱ ﺗﺎ ۶۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩﺍً ۳۲۳۱ ﺗﺎ ۵۲۳۱[‬ ‫ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﻣﺆﺛﺮ ﻭﺍﻗﻊ ﺷﺪﻧﺪ. ﻣﺸﺎﻫﺪﺍﺕ ﺳﺮﻛﻼﺭﻣﻮﻧﺖ ﺍﺳﺘﺮﺍﻳﻚ ﺧﻴﻠﻲ ﺁﻣﻮﺯﻧﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺍﻭ ﺑﺎ ﺗﺄﻣﻞ‬ ‫ﺑﺮ ﺣﻮﺍﺩﺙ ﺳﺎﻝ ۶۴۹۱، ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ:‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ـﭙﻮ، ﺭﻳﺪﻟﻲ‬ ‫ـﻲ ﻭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ]ﻣﻴﻠﺴـ‬ ‫ـﻪ ﻗﺪﺭﺗﻤﻨﺪﺍﻧﻪ ـﻜﺎ، ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ـﻲ، ﻧﻈﺎﻣـ‬ ‫ﻣﺎﻟـ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳـ‬ ‫ـﻦ ﻣﺪﺍﺧﻠـ‬ ‫ﺍﻳـ‬ ‫ـﻜﻮﻑ[، ﺗﻼﺵ ـﻜﺎﺭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﺮﺍﻱ ـﺨﻴﺮ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﻬﻢﺗﺮ ﺍﺯ ﻫﻤﻪ، ﺍﻗﺪﺍﻣﺎﺕ‬ ‫ﺗﺴـ‬ ‫ﺁﺷـ‬ ‫ﻭ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴـ‬ ‫ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺳﻮﻛﻮﻧﻲ ـ ﻭﻛﻴﻮﻡ۲۵ ﻭ ﺷﻞ۳۵ ﺑﺮﺍﻱ ﺭﺳﻴﺪﻥ ﺑﻪ ﺣﻘﻮﻕ ﻧﻮﻳﺪﺑﺨﺶ ﻧﻔﺘﻲ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺭﻭﺳﻬﺎ‬ ‫ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﺟﻨﮓ ﮔﺮﻡ ﺑﻪ، ﺍﮔﺮ ﻧﮕﻮﻳﻴﻢ ـﻤﻦ، ﺑﻪ ﺭﻗﻴﺒﺎﻥ ﺟﻨﮓ ـﺮﺩ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻛﺮﺩ. ...‬ ‫ﺳـ‬ ‫ﺩﺷـ‬ ‫ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺳﺮﻫﻨﮓ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﻭ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺍﻧﻀﺒﺎﻁ ﻭ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺕ ﺍﺭﺗﺶ ﻣﻨﻈﻢ ﺩﻭ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺯ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ‬ ‫ﻛﺎﺭﺗﻬﺎﻱ ﺑﺮﻧﺪﻩ ﻧﺨﺴﺖﻭﺯﻳﺮ ﺑﻮﺩ.‬ ‫۴۵‬ ‫۲- ﺩﺭ ۶ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۷۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩ ۶۱ ﻣﻬﺮ ۶۲۳۱[، ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﻳﺎ ﺁﺭﻣﻴﺶ، ﺑﻪ‬ ‫ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺭﺳﻤﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪ ﻭ ﺟﺎﻱ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻣﺤﺪﻭﺩ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﻛﻼﺭﻧﺲ‬ ‫ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺭﺍ ﮔﺮﻓﺖ. ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺭﺍﺑﺮﺕ ﮔﺮﻭ، ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻡ ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﻭ ﺭﺋﻴﺲ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ، ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ‬ ‫ﺍﻣﻀﺎﻱ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺭﺋﻴﺲ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺭﺗﺶ ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺷﺪ. ﻫﺪﻑ‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺗﻮﺍﻓﻖ، ﺗﻘﻮﻳﺖ »ﻛﺎﺭﺍﻳﻲ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﺑﺎ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺟﻨﮓ ﻭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ‬ ‫ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ. ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﺸﺘﺮﻙ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻣﻲﺭﺳﻴﺪﻧﺪ، ﺩﺭ‬ ‫ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺟﻨﮓ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺸﻐﻮﻝ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ؛ ﺍﻳﻦ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﺗﺤﺖ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺭﺋﻴﺲ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﻲﺷﺪ. ﻗﺮﺍﺭ ﺑﻮﺩ ﺩﺭﺟﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﻫﻤﺎﻥ ﺩﺭﺟﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ، ﺍﻣﺎ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ »ﺩﺭ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻭ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺟﻨﮓ ﺍﻳﺮﺍﻥ... ﺩﺭ ﺧﺼﻮﺹ‬ ‫ﻃﺮﺣﻬﺎ، ﻣﺸﻜﻼﺕ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﺩﻫﻲ، ﺍﺻﻮﻝ ﺍﺩﺍﺭﻱ ﻭ ﺭﻭﺷﻬﺎﻱ ﺁﻣﻮﺯﺵ، ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﻫﻢﺭﺗﺒﻪﺷﺎﻥ ﺗﻔﻮﻕ« ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ.۵۵ ﻭﻇﺎﻳﻒ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺳﺘﺎﺩ ﻛﻞ ﻭ ﺗﻤﺎﻡ ﺍﺩﺍﺭﺍﺕ‬ ‫ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺟﻨﮓ ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷﺪ، »ﺑﻪ ﺟﺰ ﻃﺮﺣﻬﺎ ﻳﺎ ﻋﻤﻠﻴﺎﺕ ﺗﺎﻛﺘﻴﻜﻲ ﻭ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﻚ ﺩﺭ‬ ‫ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺩﺷﻤﻦ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻭﻇﺎﻳﻒ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻧﻤﻲﺷﺪ.«۶۵ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺟﻨﻤﻴﺶ‬ ‫ﺩﺭ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۳۴۹۱، ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻧﻴﺰ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﻣﻠﺰﻡ ﺑﻪ ﻣﺸﻮﺭﺕ ﺑﺎ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ‬ ‫ﺍﻋﺰﺍﻡ ﻫﺮ ﻓﺮﺩﻱ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ »ﺩﻳﮕﺮ ﺩﻭﻟﺘﻬﺎﻱ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻫﺮ ﻛﺎﺭﻱ ﺑﺎ ﻫﺮ ﻣﺎﻫﻴﺘﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ‬ ‫ﺑﺎ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﻣﻲﻛﺮﺩ.۷۵‬ ‫ﺩﺭ ۹۴۹۱ ]۸۲۳۱[، ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺗﻲ ﭼﻨﺪ ﺩﺭ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﺑﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺁﻣﺪ ﻛﻪ ﻻﺯﻣﻪ ﺟﺎﻱﮔﺰﻳﻨﻲ‬ ‫ﻭﺯﺍﺭﺕﺧﺎﻧﻪ ﺟﻨﮓ ﺑﺎ ﻭﺯﺍﺭﺕﺧﺎﻧﻪ ﺩﻓﺎﻉ، ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺯﻣﻴﻨﻲ، ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺩﺭﻳﺎﻳﻲ ﻭ ﻧﻴﺮﻭﻱ ﻫﻮﺍﻳﻲ ﺑﻮﺩ. ﺗﻐﻴﻴﺮ‬ ‫ﺍﺻﻠﻲ ﺍﺿﺎﻓﻪ ﺷﺪﻥ ﻋﺒﺎﺭﺕ »ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺩﺭﻳﺎﻳﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ« ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺯﻣﻴﻨﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ‬ ‫ﺩﺭ ﻣﺘﻦ ﺍﺻﻠﻲ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺴﻂ )ﻭ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻥ( ﮔﺮﻭﻩ ﺍﻓﺴﺮﺍﻥ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﺑﻮﺩ.۸۵ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻴﺮﻭﻱ‬ ‫ﺯﻣﻴﻨﻲ ﻭ ﻫﻮﺍﻳﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﺣﺘﻲ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺳﺎﻝ ۸۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱ ]۷۳۳۱ ﺗﺎ ۱۴۳۱[‬ ‫ﺁﺭﻣﻴﺶ ]ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺭﺗﺶ[ ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻲﺷﺪ ﺗﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺑﺎ ﻣﺎﮒ ﻳﺎ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺩﻏﺎﻡ‬ ‫ﺷﺪ؛ ﺍﺯ ۲۶۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱ ]۱۴۳۱ ﺗﺎ ۷۵۳۱[، ﺍﻳﻦ ﺩﻭ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺭﺍ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﻣﻲﻧﺎﻣﻴﺪﻧﺪ‬ ‫۹۳۱‬
    • ‫۰۴۱‬ ‫ً‬ ‫ﻭ ﺍﺳﺎﺳﺎ ﻫﻤﺎﻥ ﻭﻇﺎﻳﻔﻲ ﺭﺍ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺗﺎ ﻓﻮﺭﻳﻪ ۹۷۹۱ ﻭ ﻓﺮﻭﭘﺎﺷﻲ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﭘﻬﻠﻮﻱ ﻭ ﮔﺎﺭﺩ‬ ‫ﺷﺎﻫﻨﺸﺎﻫﻲ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﺷﺪﻩ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ[، ﺳﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺍﺻﻠﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭﺟﻮﺩ‬ ‫ﺩﺍﺷﺖ: ۱( »ﺑﺴﻂ ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﺗﺮﻭﻣﻦ« ﺗﺎ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﻴﺰ »ﻫﻢ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﻭ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﻚ ﺑﻪ‬ ‫ﺩﮊﻱ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺍﮔﺮ ﻓﺮﻭ ﻣﻲﺭﻳﺨﺖ، ﭘﻴﺎﻣﺪ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮﺵ، ﺍﺳﺘﻴﻼﻱ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺑﺮ ﻛﻞ ﺷﺮﻕ ﻣﺪﻳﺘﺮﺍﻧﻪ ﻭ‬ ‫ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﻮﺩ«؛۹۵ ۲( ﮔﻨﺠﺎﻧﺪﻥ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﺮﻩ ﻭ ﻓﻴﻠﻴﭙﻴﻦ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۷۴۹۱‬ ‫]۶۲۳۱[؛ ﻭ ۳( ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ »ﺑﺎ ﻫﺪﻑ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ، ﻧﻪ ﺩﻓﺎﻉ ﻣﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ.«۰۶ ﺁﻣﻴﺰﻩﺍﻱ ﺍﺯ‬ ‫ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﻚ ]ﺍﻳﺮﺍﻥ[ ﺩﺭ ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻮﺭﻭﻱ، ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﻧﻔﺖ ﻭ ﻣﺘﻤﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﻛﺴﺐ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ‬ ‫ﻭ ﻭﺍﻡ ﺍﺯ ﺑﺎﻧﻚ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻞ۱۶ ﻳﺎ »ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ«، ﻭ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺍﺯ ﻣﺒﺎﺭﺯﻩ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺑﺮﺍﻱ‬ ‫ﺍﺳﺘﻘﻼﻝ ﻣﻠﻲ ﻋﻠﻴﻪ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻭ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺧﺎﺭﺟﻲ، ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ ﺩﺭ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺭﻳﺪﻟﻲ ﺩﺭ‬ ‫۲۴۹۱ ﺗﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ ﺩﺭ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﮔﺮﻭ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺑﻪ ﺳﺎﻝ ۷۴۹۱ ﺭﺍ ﺿﺮﻭﺭﺕ ﺑﺨﺸﻴﺪ.‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﺁﺭﻣﻴﺶ، ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ[ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ‬ ‫ﻭ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺑﻮﺩﺟﻪ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﭘﻠﻴﺲ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﺮﺩ ﻛﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﺭﺍ‬ ‫ﻣﺤﺪﻭﺩ ﻣﻲﻧﻤﻮﺩ، ﺩﺭ ﻃﺮﺡ ﻣﺎﺭﺷﺎﻝ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺍﺭﻭﭘﺎ ﻣﺤﺪﻭﺩﻳﺘﻬﺎﻳﻲ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲﺷﺪ. ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﮔﺎﻡ ﺑﻪ‬ ‫ﺳﻮﻱ ﭼﻨﻴﻦ ﺍﺻﻼﺣﺎﺗﻲ ﺩﺭ ۷۱ ﺩﺳﺎﻣﺒﺮ ۶۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩ ۷۲ ﺁﺫﺭ ۵۲۳۱[ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺩﻱ ﺭﺍ ﺑﺎ ﻳﻚ ﺷﺮﻛﺖ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﻮﺭﻳﺴﻮﻥ ـ ﻛﺎﻧﺪﺳﻦ۲۶ ﺍﻣﻀﺎ‬ ‫ﻛﺮﺩ. ﺍﻳﻦ ﺷﺮﻛﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺍﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎﻥ ﻧﻴﺰ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺩ ﺩﺍﺷﺖ، ﻗﺮﺍﺭ ﺑﻮﺩ ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﻱ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﺮﺭﺳﻲ ﻛﻨﺪ‬ ‫ﻭ ﻇﺮﻑ ﺷﺶ ﻣﺎﻩ ﮔﺰﺍﺭﺷﻲ ﺭﺍ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﺳﺎﺯﺩ؛ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺍﻳﻦ ﺑﺮﺭﺳﻲ )ﺻﺪﻫﺰﺍﺭ ﺩﻻﺭ( ﺑﺮﺍﻱ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎﻱ‬ ‫ﻫﻔﺖ ﻳﺎ ﻫﺸﺖ ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺱ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺁﺑﻴﺎﺭﻱ، ﺳﺪﻫﺎ، ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ، ﺗﺮﺍﺑﺮﻱ، ﻧﻴﺮﻭ ﻭ ﺳﻮﺧﺖ، ﺻﻨﻌﺖ،‬ ‫ﻣﻌﺪﻥ ﻭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻃﺎﺕ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻭﺍﻣﻬﺎﻱ ﺑﺎﻧﻚ ﺻﺎﺩﺭﺍﺕ ﻭﺍﺭﺩﺍﺕ۳۶ ﻳﺎ ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﻮﺩ.۴۶‬ ‫ﺩﺭ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻮﺭﻳﺴﻮﻥ ـ ﻛﺎﻧﺪﺳﻦ ﺩﺭ ﮊﻭﺋﻴﻪ ۷۴۹۱ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ »ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ«، ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ‬ ‫ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ ﺳﭙﺲ ﺟﺎﺩﻩﻫﺎ، ﺭﺍﻩﺁﻫﻦ، ﺑﻨﺪﺭﻫﺎﻱ ﺩﺭﻳﺎﻳﻲ ﻭ ﻫﻮﺍﻳﻲ ﻭ ﻳﻚ ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻔﺘﻲ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ‬ ‫ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪ. ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻛﻤﻴﺴﻴﻮﻥ ﺩﺍﺋﻤﻲ ﻧﺨﺴﺖﻭﺯﻳﺮ ﺑﻪ ﺭﻳﺎﺳﺖ ﺩﻛﺘﺮ ﻋﻠﻲ ﺍﻣﻴﻨﻲ، ﺍﻳﻦ ﮔﺰﺍﺭﺵ ﺭﺍ‬ ‫ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۹۴۹۱ ]۸۲۳۱[ ﺑﺎﺯﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲﻛﺮﺩ، ﺑﺤﺜﻬﺎﻱ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺑﺎ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻮﺭﻳﺴﻮﻥ‬ ‫ـ ﻛﺎﻧﺪﺳﻦ ﻭ ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺗﺎ ﺍﻭﺕ ۸۴۹۱ ]ﻣﺮﺩﺍﺩ ۷۲۳۱[ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻳﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺗﻮﺍﻓﻖ ﺷﺪ ﺗﻮﺻﻴﻪﻫﺎﻱ‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺗﻮﺳﻂ ﮔﺮﻭﻩ ﺑﺎﺯﺑﻴﻦ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﮔﺮﺩﺩ.‬ ‫ﺩﺭ ۷ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۸۴۹۱ ]ﺣﺪﻭﺩ ۷۱ ﻣﻬﺮ ۷۲۳۱[، ﺷﺮﻛﺖ ﻣﺸﺎﻭﺭﺍﻥ ﺑﺮﻭﻥﻣﺮﺯﻱ ﻳﺎ ُ ﺳﻲ ﺁﻱ۵۶ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺩﻱ‬ ‫ﺍ‬ ‫ﺭﺍ ﺑﺎ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﻣﻀﺎ ﻛﺮﺩ ﺗﺎ ﺑﺮﺭﺳﻲ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺩﻫﺪ؛ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ‬ ‫ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻣﺸﺎﺭﻛﺖﻛﻨﻨﺪﻩ ﺩﺭ ُ ﺳﻲ ﺁﻱ ﺩﺭ ﺁﻟﻤﺎﻥ ﻭ ﮊﺍﭘﻦ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ ﺩﻭﻡ ﺟﻬﺎﻧﻲ‬ ‫ﺍ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ﺑﺮﺭﺳﻴﻬﺎﻳﺸﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎﻥ ﺭﺳﺎﻧﺪﻩ ﺑﻮﺩﻧﺪ. ﺭﻳﺎﺳﺖ ُ ﺳﻲ ﺁﻱ، ﻫﻤﻜﺎﺭ ﮔﺮﻭﻩ ﺍﺳﺘﺎﻧﺪﺍﺭﺩ۶۶ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ‬ ‫ﺍ‬ ‫ﻧﻔﺘﻲ، ﺭﺍ ﻣﻌﺎﻭﻥ ﺳﺎﺑﻖ ﺭﺋﻴﺲ ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻔﺖ ﺗﮕﺰﺍﺱ ﻭ ﻣﺸﺎﻭﺭ ﻧﻔﺖ ﺳﺎﺑﻖ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ،‬ ‫ﻣﻜﺲ ﻭﺳﺘﻮﻥ ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺷﺖ. ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﺩﻳﮕﺮ »ﻣﺮﺩﺍﻥ ﻧﻔﺘﻲ« ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ‬ ‫ﺳﻤﺘﻬﺎﻱ ﺍﺟﺮﺍﻳﻲ ﺩﺭ ﺑﻨﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﻧﻔﺘﻲ ﺩﺍﺷﺖ ﻭ ﻫﻢﺯﻣﺎﻥ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ‬ ‫ﺩﻭﻡ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﻣﺸﻮﺭﺕ ﻣﻲﺩﺍﺩ.۷۶ ﺍﻭ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮﺩﺍﻧﻲ ﭼﻮﻥ ُﺮﻛﻴﻠﺪ۸۶‬ ‫ﺗ‬ ‫ِ‬ ‫، ﺭﻳﺒﺮ۹۶ ، ﺟﻮﺭﺝ ﻣﻚﮔﻲ۰۷ ، ِﺮﺗﻴﺲ۱۷ ، ﻫﺮﺑﺮﺕ ﻫﻮﻭﺭ۲۷ ﻭ ﻭﺍﻟﺘﺮ ﻟِﻮﻱ۳۷ ، ﺍﺯ ﻧﺰﺩﻳﻚ ﺩﺭ »ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ‬ ‫ﻛ‬ ‫ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ« ﻛﺸﻮﺭﻫﺎﻱ ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ ﻣﺸﺎﺭﻛﺖ ﺩﺍﺷﺖ؛ ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﻭ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻫﻤﮕﻲ ﺍﺯ ﻧﺰﺩﻳﻚ ﺩﺭ ﺍﻣﺮ‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻲ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ﺑﺤﺮﺍﻧﻲ ۵۴۹۱ ﺗﺎ ۵۵۹۱ ]۴۲۳۱ ﺗﺎ ۴۳۳۱[ ﻣﺸﺎﺭﻛﺖ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ. ﻫﻢﺯﻣﺎﻥ، ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ‬ ‫ﻭ ﺩﻳﮕﺮ »ﻣﺮﺩﺍﻥ ﻧﻔﺘﻲ« ﺑﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ، ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺧﺼﻮﺻﻲ، ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻭ ﺣﺘﻲ ﺧﻮﺩ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﻣﺸﻮﺭﺕ ﻣﻲﺩﺍﺩﻧﺪ.۴۷ ﻣﻜﺲ ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻣﺸﺎﻭﺭﺕ ﺩﺭ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺩﺭ‬ ‫ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۰۴۹۱ ﺗﺎ ۳۴۹۱ ﻭ ﻧﻴﺰ ﺷﻮﺭﺍﻱ ﻋﺎﻟﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﺭﻳﺰﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ۶۴۹۱ ﺗﺎ ۸۴۹۱، ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎﺩ ﺩﺍﺩ‬ ‫ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻮﺭﻳﺴﻮﻥ ـ ﻧﺎﺩﺳﻦ۵۷ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﮔﻴﺮﻧﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﺭﻳﺎﺳﺖ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﺸﺎﻭﺭﺍﻥ ﺑﺮﻭﻥﻣﺮﺯﻱ۶۷ ﺭﺍ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ‬ ‫ﺳﺎﻝ ۸۴۹۱ ﺑﺮﻋﻬﺪﻩ ﮔﺮﻓﺖ ﻭ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺍﺭﺗﻘﺎ ﺩﺍﺩ.‬ ‫ﺩﺭ ۲۲ ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ۹۴۹۱، ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ، ﺩﻳﻦ ﺍﻳﭽﺴﻮﻥ۷۷ ﺑﻪ ﺳﻔﻴﺮ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ‬ ‫ﻧﻮﺷﺖ ﻛﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺍﺳﻤﻴﺖ ـ ﻣﺎﻧﺖ۸۷ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ، ﻫﻢ ﻛﻤﻚ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﻫﻢ‬ ‫ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﻓﻨﻲ ﺩﺭ ﺯﻣﻴﻨﻪ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ، ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﺁﻣﻮﺯﺵ ﻭ ﭘﺮﻭﺭﺵ،‬ ‫ﻭ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺩﺭﻳﺎﻓﺖ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﻛﺮﺩ. ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﺍﻳﭽﺴﻮﻥ ﻳﺎﺩﺁﻭﺭ ﺷﺪ ﻛﻪ:‬ ‫ﻧﻈﺮ ﺍﻳﻦ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖﺳﺎﻟﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﺍﻛﻨﻮﻥ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﺩﺍﺭﺩ ﺍﺑﺰﺍﺭ ﺍﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﺑﻌﺪﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﺎﻻ ﺑﺮﺩﻥ ﺳﻄﺢ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﺮﺩﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺩﺭ‬ ‫ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻘﺎﻭﻣﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺗﻬﺎﺟﻢ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﺩﺭ ﻳﺎﺩﺩﺍﺷﺖ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺷﺪﻩ ﺳﻔﻴﺮ ﺍﺳﺖ.‬ ‫۹۷‬ ‫ﺍﻃﻤﻴﻨﺎﻥﺩﻫﻲ ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺑﻪ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺍﺯ ﺩﺭﺁﻣﺪ ﻧﻔﺘﻲ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ‬ ‫ﺑﺎ ﺑﻮﺩﺟﻪ ﺑﺎﻧﻚ ﻣﺮﻛﺰﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺗﻬﺎﺟﻢ ﺷﻮﺭﻭﻱ، ﺷﺒﻴﻪ ﻧﺎﻣﻪ ﺳﻔﻴﺮ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺟﺎﻥ‬ ‫ﻭﺍﻳﻠﻲ ﺩﺭ ۹۴۹۱ ﺑﻪ ﻭﺯﻳﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ، ﺍﻳﭽﺴﻮﻥ، ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭ ﺍﻫﺪﺍﻑ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ. ﻭﺍﻳﻠﻲ ﺑﺎ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺑﻪ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻧﻴﺎﺯ ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ‬ ‫ﻧﻈﺎﻣﻲ، ﻳﺎﺩﺁﻭﺭ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻛﻪ:‬ ‫ﻫﻴﭻﻛﺲ ﺗﺼﻮﺭ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺍﻛﻨﻮﻥ ﻳﺎ ﺩﺭ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺘﻮﺍﻧﺪ ﺟﻠﻮ ﺗﺠﺎﻭﺯ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺭﺍ‬ ‫ﺑﮕﻴﺮﺩ. ﻣﺎ ﮔﻤﺎﻥ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ ﻫﺪﻑ ﺍﺯ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺯ ﻣﻨﻈﺮ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺠﺎﻭﺯ ﭼﻪ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﻧﻔﺮﺍﺕ ﻭ ﭼﻪ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﺯﻣﺎﻥ ﺍﺳﺖ، ﻛﻪ ﺑﺎ ﻛﻤﻚ ﻋﺸﺎﻳﺮ ﺑﻪ‬ ‫ﺷﻜﻞ ﻣﻘﺎﻭﻣﺖ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺩﺭ ﻛﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻬﺎﻱ ﺟﻨﻮﺏ ﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲﺷﻮﺩ.‬ ‫۰۸‬ ‫۱۴۱‬
    • ‫۲۴۱‬ ‫ﺩﻭ ﺭﺧﺪﺍﺩ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۰۵۹۱ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩ ﻛﻪ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭﺍﺭﺩ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺳﻮﻡ‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﺪﻩﺍﻧﺪ. ﺩﺭ ﻣﻲ ۰۵۹۱، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﺩﻓﺎﻋﻲ ﺩﻭﺟﺎﻧﺒﻪ، ﻭ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻳﺎ‬ ‫ﻣﺎﮒ ﺷﻜﻞ ﮔﺮﻓﺖ؛ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺩﻭﺟﺎﻧﺒﻪ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮﺩ. ﺩﺭ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۰۵۹۱،‬ ‫ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﻓﻨﻲ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻳﺎ »ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ« ﺗﻮﺳﻂ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺍﺟﺮﺍ ﮔﺬﺍﺷﺘﻪ‬ ‫ﺷﺪ. ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻴﻦ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۷۴۹۱ ﺗﺎ ۹۴۹۱، ﺗﻮﺍﻓﻘﻬﺎﻱ ﻣﺎﮒ ﻭ ﺍﺻﻞ‬ ‫ﭼﻬﺎﺭ ﺗﻌﻬﺪﺍﺕ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺑﺮﺍﻱ »ﺛﺒﺎﺕ« ﻭ »ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ« ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ؛ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻌﻬﺪﺍﺗﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻘﻮﻳﺖ‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪَﺮ ﻭ ﺣﻔﻆ ﺳﻠﻄﻨﺖ.‬ ‫ﺑ‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﺳﻴﺎﺳﺘﻲ، ﺑﻪ ﻣﺮﻭﺭ ﺯﻣﺎﻥ، ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﻭ ﺭﻭﻳﺎﺭﻭﻳﻲ ﺑﺎ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺟﻨﺒﺶ ﻣﻠﻲ، ﺧﻮﺍﻫﺎﻥ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ُﺮﻛﺎﺭ ﺑﻪ ﺳﻮﻱ ﺧﻮﺩﺍﺗﻜﺎﻳﻲ ﺑﻮﺩ. ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ ﻭ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬﺎﻳﻲ‬ ‫ﭘ‬ ‫ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ »ﮔﻮﺍﻫﻲ« ﺑﺮ ﻧﻔﻮﺫ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﻣﻲﺁﻣﺪ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺍﺯ ﻫﻤﺎﻥ ﺁﻏﺎﺯ ﺑﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻭﺯﺍﺭﺕ‬ ‫ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﻭ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﭼﻨﺪ ﻣﻠﻴﺘﻲ ﺭﻭﺑﻪﺭﻭ ﻣﻲﺷﺪ.‬ ‫ً‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ، ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﮔﺎﺑﺮﻳﻞ ﻛﻮﻟﻜﻮ، ﻣﻠﻲﮔﺮﺍﻳﻲ ﻭ ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ ﻣﺘﻌﺎﺩﻝ ﺍﻣﺎ ﺭﺍﺳﺘﻴﻦ ﺩﻗﻴﻘﺎ ﺩﺷﻤﻨﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﺑﺰﺭﮔﻲ ﺑﻠﺸﻮﻳﺴﻢ ﺑﻮﺩﻧﺪ.۱۸‬ ‫۳- ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻳﺎ ﻣﺎﮒ، ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﻤﻴﺶ ﻭ ﺁﺭﻣﻴﺶ، ﺗﺎ ﺣﺪ ﺯﻳﺎﺩﻱ‬ ‫ﻣﻬﻢﺗﺮﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ. ﻣﺎﮒ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﭘﻴﺸﻴﻦ، ﺳﺎﺧﺘﺎﺭ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ‬ ‫ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺭﺍ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻲﻛﺮﺩ ﻭ ﻛﺎﺭﺁﻣﺪﻱ ﺍﺭﺗﺶ ﻭ ﮊﺍﻧﺪﺍﺭﻣﺮﻱ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﺁﻣﻮﺯﺷﻲ‬ ‫ﻭ ﺧﺮﻳﺪﻫﺎﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻲﺩﺍﺩ. ﺍﻣﺎ ﻣﺎﮒ ﺑﺮﺧﻼﻑ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﭘﻴﺸﻴﻦ، ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﻣﺎﻟﻲ‬ ‫ﮔﺴﺘﺮﺩﻩﺍﻱ ﺭﺍ ﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲﺳﺎﺧﺖ، ﺳﺎﺧﺘﺎﺭﻫﺎﻱ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﺷﺒﻪ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺟﺪﻳﺪﻱ ﺭﺍ ﺍﻳﺠﺎﺩ‬ ‫ﻣﻲﻛﺮﺩ ﻭ ﺩﺭ ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﺗﺠﺎﺭﻱ ﻭ ﻧﻴﺰ ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﺩﻭﻟﺖ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﻣﺸﺎﺭﻛﺖ ﻣﻲﺟﺴﺖ.‬ ‫ً‬ ‫ﺍﺯ ۳۵۹۱ ﺗﺎ ۹۷۹۱، ﻣﺎﮒ ﺩﺭ ﻫﻤﻪ ﺷﻌﺒﺎﺕ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﭘﻠﻴﺲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭﺍﺭﺩ ﺷﺪ ﻭ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ‬ ‫ﺟﻨﺒﻪﻫﺎﻱ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﮔﺬﺍﺷﺖ.‬ ‫ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩ ﻣﺎﮒ، ﺍﻳﺮﺍﻥ ـ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺳﺎﻟﻬﺎ ﺗﺮﺩﻳﺪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻳﻨﻜﻪ‬ ‫ﺁﻳﺎ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻛﺸﻮﺭﻫﺎﻱ ﺷﺮﻕ ﻣﺪﻳﺘﺮﺍﻧﻪ ﺗﻌﻠﻖ ﺩﺍﺭﺩ ﻳﺎ ﻣﻠﺘﻬﺎﻱ ﻛﺮﻩ، ﺗﺎﻳﻮﺍﻥ ﻭ ﻓﻴﻠﻴﭙﻴﻦ ﺩﺭ ﺷﺮﻕ ﺁﺳﻴﺎ‬ ‫ً‬ ‫ـ ﺩﺭ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻛﺎﻣﻼ ﺩﺭ ﻫﻤﺎﻥ ﻣﻘﻮﻟﻪﺍﻱ ﺍﺯ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﻳﻮﻧﺎﻥ ﻭ ﺗﺮﻛﻴﻪ ﻗﺮﺍﺭ‬ ‫ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ. ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﺍﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﺷﻜﻞﮔﻴﺮﻱ ﻣﺎﮒ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۰۵۹۱ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﺮ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﺷﻔﺎﻓﻴﺖ‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪ ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺍﺋﺘﻼﻓﻬﺎﻳﻲ ﭼﻮﻥ ﭘﻴﻤﺎﻥ ﺑﻐﺪﺍﺩ )۵۵۹۱( ﻭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﭘﻴﻤﺎﻥ ﻣﺮﻛﺰﻱ‬ ‫)۸۵۹۱( ﺍﻫﻤﻴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﺮﺩ. ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﺗﺎ ﺣﺪ ﺯﻳﺎﺩﻱ، ﺑﺎ ﺷﻜﻞﮔﻴﺮﻱ ﻣﺎﮒ‬ ‫»ﻛﻬﻨﻪ ﺷﺪﻧﺪ« ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ »ﻗﺪﺭﺗﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪﺍﻱ« ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪ.‬ ‫ﺩﺭ ۳۲ ﻣﻲ ۰۵۹۱، ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﺩﻭﺟﺎﻧﺒﻪ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺍﻣﻀﺎ ﺭﺳﻴﺪ ﻭ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻛﻤﻚ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ً‬ ‫ﻧﻈﺎﻣﻲ ]ﻣﺎﮒ[ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪ. ﺍﺳﺎﺳﺎ ﺍﻳﻦ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺭﺍ ﻣﻠﺰﻡ ﺑﻪ ﺍﻋﻄﺎﻱ »ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ، ﻣﻮﺍﺩ‬ ‫ﻭ ﺧﺪﻣﺎﺕ ﻣﺠﺎﺯ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ« ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻲﻛﺮﺩ ﻛﻪ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﻭ ﻣﻔﺎﺩ ﻗﺎﻧﻮﻥ‬ ‫ﻛﻤﻚ ﺩﻓﺎﻉ ﺩﻭﺟﺎﻧﺒﻪ۲۸ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۹۴۹۱ ﺑﻮﺩ.۳۸ ﺩﺭ ﻋﻮﺽ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻃﺒﻖ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﺗﻮﺍﻓﻖ ﻛﺮﺩ ﻛﻪ:‬ ‫ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﭘﺲ ﺍﺯ ﺗﻮﺟﻪ ﻻﺯﻡ ﺑﻪ ﻣﻘﺘﻀﻴﺎﺕ ﻣﻌﻘﻮﻝ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﻭ ﺻﺎﺩﺭﺍﺕ ﺗﺠﺎﺭﻱ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺧﻮﺩ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮﺩ، ﺗﻮﺍﻓﻖ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ، ﺣﻤﻞﻭ ﻧﻘﻞ، ﺻﺪﻭﺭ‬ ‫ﻭ ﺍﻧﺘﻘﺎﻝ ﻣﻮﺍﺩ ﺧﺎﻡ ﻭ ﻧﻴﻤﻪﻓﺮﺁﻭﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﻣﻮﺭﺩ ﻧﻴﺎﺯ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﻤﺒﻮﺩ ﻳﺎ‬ ‫ﻛﻤﺒﻮﺩ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺁﻥ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺩﺭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺑﺎﺷﺪ، ﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩﺍﻱ ﺍﺯ ﺯﻣﺎﻥ‬ ‫ﻭ ﺑﻪ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﻭ ﺑﺎ ﺷﺮﺍﻳﻄﻲ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺭﺯﺵ، ﺭﻭﺵ ﭘﺮﺩﺍﺧﺖ ﻭ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺩﻳﮕﺮ ﺁﻥ ﺗﻮﺍﻓﻖ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺷﺪ، ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻛﻨﺪ.‬ ‫۴۸‬ ‫ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﺍﻳﻦ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﻭ ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ، ﻣﺎﮒ ﻃﺒﻖ ﻣﺎﺩﻩ ۷ ﺑﺎ ﺟﺎﻳﮕﺎﻫﻲ‬ ‫ﺩﺍﺋﻤﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ »ﻧﻴﺮﻭﻱ ﻓﻨﻲ« ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺷﺪ.‬ ‫ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻣﺎﮒ ﺑﻪ ﻛﺎﺭﻛﺮﺩ ﺁﻥ ﺩﺭ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻓﻨﻲ ﺩﺭ ﺧﺮﻳﺪﻫﺎﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﺟﺪﻳﺪ، ﭘﺮﻭﮊﻩﻫﺎﻱ‬ ‫ﺁﻣﻮﺯﺷــﻲ ﺟﺪﻳــﺪ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﻧﮕﻬــﺪﺍﺭﻱ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ، ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷــﺪ ﻛﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ‬ ‫ﻭ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺭﻭ ﺑﻪ ﮔﺴــﺘﺮﺵ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﺴــﺘﻠﺰﻡ ﺁﻥ ﺑﻮﺩ. ﺩﻭﻡ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﻭﻇﺎﻳﻒ ﻣﺎﮒ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﺟﺪﻳﺪﻱ‬ ‫ﺍﺯ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ـ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﻼﻋﻮﺽ۵۸ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎﻱ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻋﻤﺪﺗﴼ ﻧﻔﺖ ـ‬ ‫ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺧﻮﺭﺩﻩ ﺑﻮﺩ ﻭ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺻﺮﻓﴼ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎﻱ ﻭﺍﻡ ﻧﺒﻮﺩ.‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﻣﺎﮒ ﭼﻴﺰﻱ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻳﻚ ﻫﻴﺄﺕ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺑﻮﺩ؛ ﻣﺎﮒ ﺍﺯ ﻫﻤﺎﻥ ﺁﻏﺎﺯ ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯ ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ‬ ‫ﻓﺮﻭﺵ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪﺕ ﺷــﺎﻣﻞ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﻭ ﻧﮕﻬﺪﺍﺭﻱ ﺳﻼﺣﻬﺎﻱ ﺭﻭﺯﺑﻪﺭﻭﺯ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪﺗﺮ ﺩﺭ ﺩﻓﺎﻉ ﺍﺯ‬ ‫ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻧﺎﺗﻮ ﻭ ﻧﻴﺰ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ.۶۸ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲﺍﻱ ﻛﻪ ﻣﺎﮒ‬ ‫ﺁﻥ ﺭﺍ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﻲﻛﺮﺩ ﺗﻨﻬﺎ ﺩﺭ ﻋﻮﺽ ﻣﻮﺍﺩ ﺧﺎﻡ ﻭ ﻛﺎﻻﻫﺎﻱ ﻧﻴﻤﻪ ﻓﺮﺁﻭﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻴﺴﺮ ﻣﻲﺷﺪ.‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺳﻠﻄﻨﺖ، ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺣﺎﻛﻢ ﻭ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎﻥ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺍﺻﻠﻲ ﻭ ﻛﺎﻻﻫﺎ ﻭ ﻧﻴﺰ ﻓﺮﺁﻭﺭﻳﻬﺎﻱ ﺍﺻﻠﻲ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻋﻮﺽ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺧﻮﺩﺷﺎﻥ ﻭ ﺑﻪ ﺍﻋﺘﻘﺎﺩ ﺧﻮﺩﺷﺎﻥ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻭﺛﻴﻘﻪ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺩﻧﺪ. ﺩﺭ ﮔﻴﺮﻭﺩﺍﺭ‬ ‫ﻣﺸﻜﻼﺕ ﻓﺰﺍﻳﻨﺪﻩ ﺑﺎ ﺍﻧﮕﻠﺴﺘﺎﻥ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻧﻔﺘﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ‬ ‫ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﻣﻮﺭﺩ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﺍﻣﻀﺎﻱ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﺩﻓﺎﻉ ﺩﻭﺟﺎﻧﺒﻪ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ‬ ‫ﮔﺮﻳﺰ ﺍﻳﻦ ﻛﺸﻮﺭ ﺍﺯ ﻣﺨﻤﺼﻪ ﺭﻗﺎﺑﺖ ﺍﻧﮕﻠﻴﺲ ﻭ ﺭﻭﺳﻴﻪ ﻭ ﺩﺭ ﺁﻏﻮﺵﮔﻴﺮﻱ »ﻗﺪﺭﺗﻲ ﺧﻨﺜﻲ« ﺗﻔﺴﻴﺮ‬ ‫ﻛﺮﺩ؛ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﺭﺧﺪﺍﺩﻫﺎﻱ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۰۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱ ﺭﺍ ﺩﻗﻴﻘﴼ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ. ﺍﻣﺎ‬ ‫ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﻓﺰﺍﻳﻨﺪﻩ ﻭ ﻛﺎﻫﻨﺪﻩ ﺍﻧﮕﻠﻴﺲ ﻭ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺍﺯ ﻳﻚ ﺳﻮ ﻭ ﺩﺷﻤﻨﻲ ﻓﺰﺍﻳﻨﺪﻩ ﺍﺗﺤﺎﺩ ﺷﻮﺭﻭﻱ‬ ‫ﻭ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﺩﻳﮕﺮ ﺗﺎ ﺣﺪﻱ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺗﻬﺎﺟﻤﻲ ﻭﺍﺷﻨﮕﺘﻦ ﺭﺍ ﺁﺷﻜﺎﺭ‬ ‫ﻛﺮﺩ. ﮔﻮﺍﻩ ﺩﻳﮕﺮ ﺑﺮ ﻧﻘﺶ ﻗﺪﺭﺗﻤﻨﺪﺍﻧﻪ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﻭﻡ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ‬ ‫۳۴۱‬
    • ‫۴۴۱‬ ‫ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﺗﺮﻭﻣﻦ، ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻣﻄﻤﺌﻨﴼ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﻣﺎﮒ ﻭ ﺁﻏﺎﺯ ﺗﺒﺎﺩﻝ‬ ‫ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻭ ﻛﺎﻻﻫﺎﻱ ﻧﻴﻤﻪ ﻓﺮﺁﻭﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﺑﺎ ﺳﻼﺡ ﺑﻮﺩ؛ ﻣﺒﺎﺩﻟﻪﺍﻱ ﻛﻪ ﺁﺷﻜﺎﺭﺍ ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺎﮒ ﺑﻌﺪﻱ‬ ‫ﻭ ﺩﻳﮕﺮ ﮔﺮﻭﻫﻬﺎﻱ ﻛﻤﻚ ﺩﺭ ﺳﺮﺗﺎﺳﺮ ﺩﻫﻪ ۰۷۹۱ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺩﺭ ﺍﻛﺘﺒﺮ ۰۷۹۱، ﺍﻣﻀﺎﻱ ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺩﻳﮕﺮ، ﺍﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﺍﻱ ﻏﻴﺮﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻮﺩ،‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﻧﺎﻇﺮﺍﻥ ﺗﻌﺠﺐﺑﺮﺍﻧﮕﻴﺰ ﻧﺒﻮﺩ. ﻫﻴﺄﺕ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﻓﻨﻲ۷۸ ﻳﺎ ﺁﻥﮔﻮﻧﻪ ﻛﻪ ﻋﻤﻮﻡ ﻣﻲﺷﻨﺎﺳﻨﺪ، »ﺍﺻﻞ‬ ‫ﭼﻬﺎﺭ«، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﮒ ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻼﻋﻮﺽ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺩﺭ ﺍﺯﺍﻱ ﻛﺎﺭ ﻛﺎﺭﮔﺮﺍﻥ ﻣﺎﻫﺮ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﻭ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ‬ ‫ﺍﺯ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺩﺍﺧﻠﻲ ]ﺍﻳﺮﺍﻥ[ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﺩﺭ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ۲۵۹۱، ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﺁﻏﺎﺯ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﻓﻨﻲ ﺑﺎ ﻫﺪﺍﻳﺖ ﻭﻳﻠﻴﺎﻡ ﻭﺍﺭﻥ۸۸ ﻭ ﺍﻋﻄﺎﻱ‬ ‫۳۲ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﺩﻻﺭ ﺑﻮﺩ؛ ﺍﻳﻦ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ »ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﺩﻳﭙﻠﻤﺎﺗﻴﻚ... ﺑﺎ ﻫﺪﻑ ﺑﻬﺮﻩﺑﺮﺩﺍﺭﻱ ﺍﺯ‬ ‫ﺍﻣﺘﻴﺎﺯﺍﺕ ﻭ ﻣﺼﻮﻧﻴﺖﻫﺎﻱ ﺍﻋﻄﺎ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ« ﺩﺭﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﺪ.۹۸‬ ‫ﻭﺍﺭﻥ، ﻛﻪ ﻧﻘﺸﺶ ﺍﺯ ۱۵۹۱ ﺗﺎ ۵۵۹۱ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻣﺪﻳﺮ ﻛﺸﻮﺭ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺩﺭ ﮔﺰﺍﺭﺵ‬ ‫ﺷﺨﺼﻲﺍﺵ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺷﺪ ﺑﻴﺎﻥ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ »ﺍﺳﺎﺳﴼ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﻃﺮﺍﺣﻲ ﺷﺪ ﺗﺎ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﺭﺍ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﻨﺪ ﻭ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﻲﺍﺵ ﺭﺍ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ.«۰۹ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ‬ ‫]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺍﺯ ﺭﺍﺑﻄﻪ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻲﻛﺮﺩ ﭼﻮﻥ ﻳﺎﺩﺁﻭﺭ ﺷﺪ ﻛﻪ:‬ ‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ ﻛﻤﻜﻲ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ‬ ‫ﺩﺭ ﺧﺎﺭﺝ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻣﺎ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺎ ﺩﺭﺁﻣﺪ ﻭ ﭘﺲﺍﻧﺪﺍﺯﻫﺎﻱ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺎ ﻧﻴﺎﺯ ﺑﻪ‬ ‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺧﺎﺭﺝ، ﺳﻄﺢ ﺗﺎﺯﻩ ﺟﺮﻳﺎﻥ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺑﻪ ﺧﺎﺭﺝ ﺍﺯ ﻛﺸﻮﺭ ﭘﺎﻳﻴﻦ‬ ‫ً‬ ‫ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲﺭﺳﻴﺪ. ﻣﺸﺨﺼﺎ ﻻﺯﻡ ﺍﺳﺖ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ ﺧﺎﺭﺝ‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺍﺯ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﮔﺮ ﻗﺮﺍﺭ ﺍﺳﺖ ﮔﺎﻣﻲ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺑﻪ ﺳﻮﻱ ﺍﻫﺪﺍﻑ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ‬ ‫ﺑﺮﺩﺍﺷﺘﻪ ﺷﻮﺩ، ﻻﺯﻡ ﺍﺳﺖ ﺩﺭ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺘﻨﻮﻉﺗﺮﻱ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺷﻮﺩ.‬ ‫۱۹‬ ‫ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺭﺋﻴﺲﺟﻤﻬﻮﺭ ﺗﺮﻭﻣﻦ، ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﻭﻳﮋﮔﻲ ﺩﻭﮔﺎﻧﻪ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﺭﺍ ﺩﺍﻧﺶ ﻓﻨﻲ، ﻋﻠﻤﻲ ﻭ‬ ‫ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻭ ﻧﻴﺰ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﭘﺮﻭﮊﻩﻫﺎﻱ ﺗﻮﻟﻴﺪﻱ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣﻲﻛﺮﺩ، ﺩﺭ ﭘﻴﺎﻡ ﺧﻮﺩ ﺩﺭ ۴۲ ﮊﻭﺋﻦ ۹۴۹۱ ﺑﻪ‬ ‫ﻛﻨﮕﺮﻩ ﻧﻮﺷﺖ ﻛﻪ:‬ ‫ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻧﻬﺎﺩﻥ ﺳﻨﮓ ﺑﻨﺎﻱ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺗﻮﻟﻴﺪﻱ ﺿﺮﻭﺭﻱ ﺍﺳﺖ. ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ، ﺩﺭ‬ ‫ﻋﻮﺽ، ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺭﺍ ﻣﻲﻃﻠﺒﺪ. ﺍﻣﺎ ﺩﺭ ﻛﻞ ﺑﺮﺭﺳﻴﻬﺎﻱ ﻓﻨﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻭ ﺍﻣﻜﺎﻧﺎﺕ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺶ ﺍﺯ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﮔﻴﺮﺩ. ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﺩﺭ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﻮﺭﺩﻧﻈﺮ،‬ ‫ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﻘﺎﻱ ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ، ﺍﺭﺗﺒﺎﻃﺎﺕ ﻳﺎ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺷﺮﺍﻳﻄﻲ ﻻﺯﻡ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺳﻮﺩﻣﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ.‬ ‫۲۹‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﻣﺎﮒ ﻭ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻭ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺭﻭﺳﺘﺎﻫﺎ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬﺍﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻭ »ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ« ﺳﻠﻄﻨﺖ‬ ‫ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷﺪ. ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺘﺤﺪﻱ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﻃﻤﻴﻨﺎﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺑﻮﺩ، ﻛﻤﻜﻬﺎﻱ ﺑﻼﻋﻮﺽ‬ ‫ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺤﺪﻭﺩ ﻭ ﺑﺎ ﻧﻈﺎﺭﺕ ﺳﻔﺎﺭﺕ ﻳﺎ ﺗﻜﻨﻴﻚ »ﻗﻄﺮﻩ ﭼﺸﻢ« ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻲﮔﺮﻓﺖ. ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ‬ ‫ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺩﺭ ﻳﺎﺩﺩﺍﺷﺘﻲ ﺑﺮ »ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﻭ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺩﺧﻴﻞ ﺩﺭ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ‬ ‫ﺳﺎﻝ ﻣﺎﻟﻲ ۱۵۹۱«، ﺁﻭﺭﺩﻩ ﺍﺳﺖ:‬ ‫ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻫﺪﻑ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻣﺎ ﺩﺭ ﻗﺒﺎﻝ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ ﺍﺯ ﺍﺳﺘﻴﻼﻱ ﺭﻭﺳﻴﻪ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﻭ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﮔﺮﺍﻳﺶ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻏﺮﺏ ﺍﺳﺖ. ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻣﺎ ﻧﺨﺴﺖ ﺑﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻘﻮﻳﺖ‬ ‫ﻣﻘﺎﻭﻣﺖ ﻛﺸﻮﺭ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﻛﻤﻮﻧﻴﺴﻢ ﺗﺄﻛﻴﺪ ﺩﺍﺭﺩ. ﺗﺄﻛﻴﺪ ﺍﺻﻠﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺍﻧﺘﻈﺎﺭ ﻣﻲﺭﻭﺩ ﺗﺎ ﺣﺪ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺍﺯ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﻲ ﺧﻮﺩ ﻛﺸﻮﺭ ﺩﺭ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﺁﻥ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ‬ ‫ﺷﻮﺩ. ﻛﻤﻚ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﻴﻨﻪﻫﺎﻱ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﺁﻥﮔﻮﻧﻪ ﻛﻪ ﺍﻛﻨﻮﻥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﺭﻳﺰﻱ‬ ‫ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ، ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺍﺳﻤﻴﺖ ـ ﻣﺎﻧﺖ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻓﺎﻟﺒﺮﺍﻳﺖ‬ ‫۳۹‬ ‫ﻣﺤﺪﻭﺩ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﺟﻨﺒﻪ ﺩﻭﻡ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻣﺎ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﻭ ﻗﺪﺭﺕ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ‬ ‫ﻣﻘﺎﻭﻣﺖ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ )ﻣﺎﭖ(۴۹ ﺍﺳﺖ.‬ ‫۵۹‬ ‫ﺩﺭ ﻣﻲ ۴۵۹۱، ﺳﺮﻟﺸﻜﺮ ﺟﻮﺭﺝ ﺍﺳﺘﻮﺍﺭﺕ ﺍﺯ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻭ ﻣﺪﻳﺮ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﭘﻨﺘﺎﮔﻮﻥ‬ ‫ﻧﺰﺩ ﻛﻤﻴﺘﻪ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﻛﻨﮕﺮﻩ ﺷﻬﺎﺩﺕ ﺩﺍﺩ ﻛﻪ:‬ ‫ﻓﻜﺮ ﻣﻲﻛﻨﻢ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﮔﻔﺖ ـ ﻭ ﻣﻲﮔﻮﻳﻢ ـ ﻛﻪ ﺍﮔﺮ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﺎﺭ ﻣﺎﮒ ﻭ ﻫﻴﺄﺕ ﺍﺭﺗﺶ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[‬ ‫ﺩﺭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﻭ ﺩﻭﺳﺘﻲ ﻣﻴﺎﻥ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻣﺴﻠﺢ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﺒﻮﺩ، ﺍﻳﻦ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﻣﺮﻭﺯ ﭘﺸﺖ‬ ‫ﭘﺮﺩﻩ ﺁﻫﻨﻴﻦ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺷﺖ.‬ ‫۶۹‬ ‫ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺍﺳﺘﻮﺍﺭﺕ ﺩﺭ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣﻔﺼﻞ ﺭﺧﺪﺍﺩﻫﺎﻱ ۹۱ ﺍﻭﺕ ۳۵۹۱ ]۸۲ ﻣﺮﺩﺍﺩ ۲۳۳۱[ ﻭ ﻧﻘﺸﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﺎﮒ ﺩﺭ ﺳﺮﻧﮕﻮﻧﻲ ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺼﺪﻕ ﺍﻳﻔﺎ ﻛﺮﺩ، ﺷﻬﺎﺩﺕ ﻣﻲﺩﻫﺪ ﻛﻪ:‬ ‫ﺣﺎﻝ ﻭﻗﺘﻲ ﺍﻳﻦ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺁﻣﺪ ﻭ ﺁﻥ ﭼﻴﺰ ]ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺼﺪﻕ[ ﺩﺍﺷﺖ ﺳﺮﻧﮕﻮﻥ ﻣﻲﺷﺪ،‬ ‫ﻣﻌﻴﺎﺭﻫﺎﻱ ﻋﺎﺩﻱﻣﺎﻥ ﺭﺍ ﻧﻘﺾ ﻛﺮﺩﻳﻢ ﻭ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻛﺎﺭﻫﺎﻱ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﻛﻪ ﻛﺮﺩﻳﻢ ﺍﻳﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﻓﻮﺭً‬ ‫ﺍ‬ ‫ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺍﺿﻄﺮﺍﺭﻱ، ﭘﺘﻮ، ﭼﻜﻤﻪ، ﻳﻮﻧﻴﻔﻮﺭﻡ، ﮊﻧﺮﺍﺗﻮﺭ ﺑﺮﻕ ﻭ ﻭﺳﺎﻳﻞ ﺩﺭﻣﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ‬ ‫ﺍﺭﺗﺶ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺩﻳﻢ ﻛﻪ ﻓﻀﺎﻳﻲ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺁﻭﺭﺩ ﻛﻪ ﺗﻮﺍﻧﺴﺘﻨﺪ ﺍﺯ ﺷﺎﻩ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻛﻨﻨﺪ. ... ﺳﻼﺣﻬﺎﻳﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﺩﺭ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ، ﻛﺎﻣﻴﻮﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺳﻮﺍﺭﺷﺎﻥ ﺑﻮﺩﻧﺪ، ﺧﻮﺩﺭﻭﻫﺎﻱ ﻣﺴﻠﺤﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﺍﺯ‬ ‫ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﻬﺎ ﻣﻲﮔﺬﺷﺘﻨﺪ ﻭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻃﺎﺕ ﺭﺍﺩﻳﻮﻳﻲﺍﻱ ﻛﻪ ﻧﻈﺎﺭﺕ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲﻛﺮﺩ، ﻫﻤﻪ ﻭ ﻫﻤﻪ ﺍﺯ‬ ‫ً‬ ‫ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﺩﻓﺎﻋﻲ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﺷﺪ. ...ﺍﮔﺮ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺍﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻧﺒﻮﺩ، ﺍﺣﺘﻤﺎﻻ ﺩﻭﻟﺘﻲ‬ ‫ﻏﻴﺮﺩﻭﺳﺖ ﺑﺎ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺍﻛﻨﻮﻥ ﺑﺮ ﻣﺴﻨﺪ ﻗﺪﺭﺕ ﺑﻮﺩ.‬ ‫۷۹‬ ‫ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺷﻬﺎﺩﺕ ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺍﺳﺘﻮﺍﺭﺕ ﺑﺮ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻛﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺕ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻭ ﻣﺎﮒ ﺻﺤﻪ ﮔﺬﺍﺷﺖ، ﺍﻣﺎ ﺳﺨﻨﺎﻥ‬ ‫۵۴۱‬
    • ‫ﺳﻨﺎﺗﻮﺭ ﻫﻮﺑﺮﺕ ﻫﺎﻣﻔﺮﻱ ﺩﺭ ﺁﻭﺭﻳﻞ ۱۶۹۱ ﻛﻪ ﺑﺎﺭﻫﺎ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻛﻠﻲ ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻝ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﻛﻤﻚ‬ ‫ﻣﺎﻟﻲ ﻭ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﺟﻨﻤﻴﺶ ﻭ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﮓ ﺭﺍ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩ. ﺳﻨﺎﺗﻮﺭ ﻫﺎﻣﻔﺮﻱ ﺩﺭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﺑﻪ ﺳﺨﻨﺎﻥ‬ ‫ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺗﻴﻤﺴﺎﺭﻫﺎﻱ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ، ﺍﻇﻬﺎﺭ ﺩﺍﺷﺖ:‬ ‫ﻣﻲﺩﺍﻧﻴﺪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻩ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻣﺎ ﭼﻪ ﮔﻔﺖ؟ ﮔﻔﺖ ﺍﺭﺗﺶ، ﺑﻪ ﻟﻄﻒ ﻛﻤﻚ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﺷﻜﻞ ﺧﻮﺑﻲ ﺩﺍﺭﺩ ـ ﺍﻵﻥ ﻗﺎﺩﺭ ﺍﺳﺖ ﺍﺯ ﭘﺲ ﻣﺮﺩﻡ ﻏﻴﺮﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺮﺁﻳﺪ. ﺍﻳﻦ ﺍﺭﺗﺶ ﻗﺮﺍﺭ‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ ﺑﺎ ﺭﻭﺳﻬﺎ ﺑﺠﻨﮕﺪ. ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺮﺩﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺠﻨﮕﺪ.‬ ‫۸۹‬ ‫۶۴۱‬ ‫ﺑﻴﻦ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۸۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱]۷۳۳۱ ﺗﺎ ۱۴۳۱[، ﺩﻭ ﻭﺍﻗﻌﻪ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩ ﻛﻪ ﺗﻌﻬﺪ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻪ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺗﻮﺍﻧﺎﻳﻲ ﺍﺭﺗﺶ ﺩﺭ »ﺑﺮﺁﻣﺪﻥ ﺍﺯ ﭘﺲ ﻣﺮﺩﻡ ﻏﻴﺮﻧﻈﺎﻣﻲ« ﺭﻭﺯﺑﻪﺭﻭﺯ‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﻭ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻣﻬﻢﺗﺮ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﺗﺄﺳﻴﺲ ﺳﺎﻭﺍﻙ، ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﻭ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﻛﺸﻮﺭ،‬ ‫ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۷۵۹۱ ]۶۳۳۱[ »ﺑﺎ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﻭ ﻳﺎﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ«۹۹ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﺗﺤﻜﻴﻢ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﻃﻲ‬ ‫ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۸۵۹۱ ﺗﺎ ۲۶۹۱ ﺑﻪ ﺳﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺑﻮﺩ: ۱( »ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻓﺸﺎ ﻭ ﻣﺒﺎﺭﺯﻩ‬ ‫ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎﻱ ﺿﺪﺭﮊﻳﻢ ﺩﺭ ﺩﺍﺧﻞ ﻛﺸﻮﺭ« ﻣﺜﻞ ﮔﺮﺩﺁﻭﺭﻱ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﻛﺎﺭﻫﺎﻱ ﺿﺪﺟﺎﺳﻮﺳﻲ،‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎﻱ ﺿﺪﺣﻜﻮﻣﺖ، ﺣﺰﺑﻬﺎﻱ ﺳﻴﺎﺳﻲ، ﺧﺸﻮﻧﺘﻬﺎﻱ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﻧﻮﻇﻬﻮﺭ ﻭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻧﻬﺎ ﻭ ﺍﻓﺮﺍﺩ‬ ‫ﺧﺮﺍﺑﻜﺎﺭ؛۰۰۱ ۲( »ﺍﺭﺍﺋﻪ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻭ ﻛﻤﻚ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻣﻮﺭ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﻪ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ‬ ‫ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ؛ ﻭ ۳( ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ »ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻛﻤﻜﻬﺎﻱ ﺍﻣﻨﻴﺘﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ« )ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ‬ ‫ﺧﺎﺭﺟﻲ۱۰۱ ﻭ ﻣﺎﭖ ]ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ[، ﻋﻤﺪﺗﴼ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻌﺎﻭﻥ ﻭﺯﻳﺮ ﺟﻨﮓ.۲۰۱‬ ‫ﺩﺭ ﺍﻭﺍﻳﻞ ﺩﻫﻪ ۰۷۹۱، ﻛﺎﺭﻛﺮﺩﻫﺎﻱ ﺍﺻﻠﻲ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺧﺎﺹ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﺩﺍﺩﻥ ﺑﻪ‬ ‫ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻣﺴﻠﺢ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺗﻬﻴﻪ ﺳﻼﺡ، ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﻭ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ‬ ‫ﻳﺎﺩﮔﻴﺮﻱ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﺍﺯ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻮﺩ.۳۰۱‬ ‫ﺗﺄﺳﻴﺲ ﺳﺎﻭﺍﻙ ﻭ ﺗﺤﻜﻴﻢ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﻋﻼﻗﻪ ﺷﺪﻳﺪ ﻭ ﺗﺎﺯﻩ ﺑﻪ ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ‬ ‫ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪ. ﺍﺯ ۸۵۹۱ﺗﺎ ۲۶۹۱، ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ،۴۰۱ ﺑﺎ ﻫﺪﺍﻳﺖ ﺍﺩﻭﺍﺭﺩ ِﻴﺴﻮﻥ۵۰۱‬ ‫ﻣ‬ ‫ﺍﺯ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ، ﺿﻤﻦ ﺍﺭﺍﺋﻪ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﺑﻪ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎ ﺁﻥ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ‬ ‫ﻛﺮﺩﻧﺪ؛ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۸۵۹۱ ]۷۳۳۱[ ﺑﻪ ﺭﻳﺎﺳﺖ ﺧﺴﺮﻭ ﻓﺮﻣﺎﻧﻔﺮﻣﺎﻳﻴﺎﻥ، ﺑﻨﻴﺎﻥ ﻧﻬﺎﺩﻩ‬ ‫ﺷﺪ. ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ، ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﭼﻬﺎﺭﺳﺎﻟﻪ ﺑﻨﻴﺎﺩ ﻓﻮﺭﺩ، ﺭﻭﻱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺳﻮﻡ‬ ‫ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ )۷۶۹۱ ـ ۲۶۹۱(۶۰۱ ]۶۴۳۱ ـ ۱۴۳۱[ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﺩﻳﮕﺮ ﮔﺮﻭﻫﻬﺎﻱ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ،‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺆﺳﺴﻪ ﺍﻣﻮﺭ ﺩﻭﻟﺘﻲ۷۰۱ ، ﻣﺆﺳﺴﻪ ﻫﻤﻜﺎﺭﺍﻥ ﺟﻮﺭﺝ ﻓﺮﺍﻱ۸۰۱ ﻭ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ، ﻛﺎﺭﻛﺮﺩ.۹۰۱ ﺩﺭ‬ ‫ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ۲۶۹۱ ]ﺷﻬﺮﻳﻮﺭ ۱۴۳۱[، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺳﻮﻡ ﺁﻏﺎﺯ ﺷﺪ.‬ ‫ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﻛﺎﺭ ﺍﻳﻦ ﮔﺮﻭﻩ ﺗﺎ ۷۶۹۱ ]۶۴۳۱[ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻳﺎﻓﺖ ﻭ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺟﻨﺠﺎﻝﺑﺮﺍﻧﮕﻴﺰﺗﺮﻳﻦ ﺩﻭﺭﺍﻧﻬﺎﻱ‬ ‫ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ـ ﻳﻌﻨﻲ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ ﭘﻬﻠﻮﻱ ﻭ ﺯﺩ ﻭ ﺧﻮﺭﺩﻫﺎﻱ ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﻣﺮﺩﻡ ﻏﻴﺮﻧﻈﺎﻣﻲ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ـ ﺭﺍ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺩﺍﺩ، ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺳﻮﻡ ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎ، ﺑﻮﺩﺟﻪﻫﺎ ﻭ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ ﺑﻪ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ »ﭘﺪﺭﺍﻥ‬ ‫ﺑﻨﻴﺎﻥﮔﺬﺍﺭﺷﺎﻥ« ﺩﺭ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۹۴۹۱ ـ ۵۴۹۱ ]۸۲۳۱ ـ ۴۲۳۱[ ﻣﺸﻜﻞ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ. ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﻳﻜﻲ‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻋﻀﺎﻱ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ ﻳﺎﺩﺁﻭﺭ ﺷﺪ ﻛﻪ:‬ ‫ﻃﻲ ﭘﺎﻧﺰﺩﻩ ﺳﺎﻝ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻘﺎﺩﻳﺮ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﻛﻤﻚ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ، ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﺎﻟﻲ ﺩﺭﻳﺎﻓﺖ‬ ‫ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ. ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﺮ ﻛﺸﻮﺭ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺩﺭ ﻧﻴﻢﻛﺮﻩ ﻏﺮﺑﻲ، ﺍﻓﺮﻳﻘﺎ ﻳﺎ ﻫﺮ ﻛﺸﻮﺭ ﺩﻳﮕﺮﻱ‬ ‫ﺩﺭ ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺟﺰ ﺗﺮﻛﻴﻪ ﻛﻤﻚ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ.‬ ‫۰۱۱‬ ‫ﺑــﺎ ﻭﺟــﻮﺩ ﻛﻤﻚ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﭼﻨــﺪ ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ ﺩﻻﺭﻱ ﻓﻘﻂ ﺍﺯ ﺳــﻮﻱ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺑﻴﻦ‬ ‫ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۰۵۹۱ ﺗﺎ ۴۶۹۱ ]۹۲۳۱ ﺗﺎ ۳۴۳۱[، ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺍﺻﻞ ﭼﻬﺎﺭ، ﻭ ﻧﻴﺰ ﺍﻳﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻛﻪ‬ ‫»ﻛﻤﺘﺮ ﺣﻮﺯﻩﺍﻱ ﺍﺯ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎ ﻳﺎ ﺳــﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺑﻬﺮﻩﻣﻨﺪ ﻧﺒﻮﺩ ﻳﺎ ﺩﺳــﺖﻛﻢ ﻳﻚ ﻳﺎ‬ ‫ﭼﻨﺪ ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺱ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺣﻀﻮﺭ ﻧﺪﺍﺷﺘﻨﺪ.«۱۱۱ ، ﺍﻳﺮﺍﻥ »ﺑﻪ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﻫﻨﺪﻭﺳﺘﺎﻥ، ﻣﻜﺰﻳﻚ، ﺑﺮﺯﻳﻞ،‬ ‫ﻣﺼﺮ، ﭼﻴﻦ ﻣﻠﻲﮔﺮﺍ ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﺗﺮﻛﻴﻪ ﻣﺴﻴﺮ ﻣﺪﺭﻥﺳﺎﺯﻱ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺭﺍ ﻃﻲ ﻧﻜﺮﺩ.«۲۱۱‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫۴- ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺩﺭ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ۳۷۹۱ ]ﺩﻱ ۲۵۳۱[، ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ‬ ‫ﺭﺍ ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ. ﮔﺮﻭﻩ ﻣﻴﺪﺍﻧﻲ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ۳۱۱ ﻳﺎ ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺗﺎﻓﺖ۴۱۱ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺭﺍ ﻣﻠﺰﻡ ﺑﻪ ﺍﻋﺰﺍﻡ‬ ‫»۲۵۵ ﻧﻔﺮ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ۶/۶۱ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﺩﻻﺭ« ﻛﺮﺩ ﺗﺎ »ﺑﻪ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ، ﻓﻦﺁﻭﺭﻱ،‬ ‫ﺳﻼﺣﻬﺎ ﻭ ﺩﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺩﺍﺧﻞ ﻛﺸﻮﺭ ]ﺍﻳﺮﺍﻥ[« ﺩﺭ ﻣﻘﻴﺎﺳﻲ ﻓﺮﺍﺗﺮ ﺍﺯ ﮔﺮﻭﻫﻬﺎﻱ ﺁﻣﻮﺯﺷﻲ‬ ‫ﺳﻴﺎﺭ۵۱۱ ﻳﺎ ﺍﻡﺗﻲﺗﻲ ﻭ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺩﻫﻨﺪ.۶۱۱ ﻭﺟﻮﺩ ﺗﺎﻓﺖ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۳۷۹۱ ]۶۵۳۱[ ﺩﺭ ﭘﻲ‬ ‫ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻓﺮﻭﺵ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺕ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺳﻔﺮ ﺭﺋﻴﺲﺟﻤﻬﻮﺭ ﻧﻴﻜﺴﻮﻥ‬ ‫ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﻣﻲ ۲۷۹۱ ]ﺗﻴﺮ ۱۵۳۱[ ﺿﺮﻭﺭﺕ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﺮﺩ. ﺍﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﻭ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ ﻛﻨﮕﺮﻩ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ‬ ‫۲۷۹۱ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺤﺪﻭﺩ ﻛﺮﺩﻥ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ ﻣﺎﮒ ﺑﺎ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺷﺎﻩ ﺑﻪ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻓﺮﻭﺵ ﺳﻼﺡ ﻫﻢﺯﻣﺎﻥ ﺷﺪ.‬ ‫ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺑﺮﺍﻱ ﭘﺮﻫﻴﺰ ﺍﺯ ﺍﺣﺘﻤﺎﻝ ﺳﺮﺩﺭﮔﻤﻲ ﺩﺭ ﺍﻫﺪﺍﻑ، ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺩﻓﺎﻉ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺳﻪ‬ ‫ﺣﻮﺯﻩ ﺣﺴﺎﺱ ﺍﺯ ﻣﺎﮔﻬﺎ ﻣﺘﻤﺎﻳﺰ ﻛﺮﺩ:‬ ‫۱( ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﻛﺎﺭ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﻣﻌﻄﻮﻑ ﺑﻪ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪﺕ ﻭ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ‬ ‫ﻛﺮﺩ، ﺣﺎﻝ ﺁﻧﻜﻪ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ ﮔﺮﻭﻫﻬﺎﻱ »ﻛﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺗﻲ« ﺑﻮﺩﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ »ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﺟﺪﻳﺪ« ﻣﻲﭘﺮﺩﺍﺧﺘﻨﺪ‬ ‫ﻭ »ﺑﺎ ﺩﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﻟﺠﺴﺘﻴﻚ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ« ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ؛ ۲( ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻫﻔﺘﺎﺩ ﺩﺭﺻﺪ ﺍﺯ ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎﻱ ﻣﺎﮒ ﺭﺍ ﺗﻘﺒﻞ ﻛﺮﺩ‬ ‫ﻭ »ﻫﻤﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎﻱ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ« ﺭﺍ ﭘﺮﺩﺍﺧﺖ؛ ﻭ ۳( ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﮒ ﻣﻌﻤﻮ ً ﺩﺭ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﻣﺴﺘﻘﺮ‬ ‫ﻻ‬ ‫ﺑﻮﺩ، ﭼﻬﻞ ﺩﺭﺻﺪ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ ﺩﺭ ﺍﺳﺘﺎﻧﻬﺎ ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺑﻮﺩﻧﺪ.۷۱۱‬ ‫ﺍﻫﻤﻴﺖ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۳۷۹۱ ]۲۵۳۱[ ﺭﻭﺷﻦ ﻧﻤﻲﺷﻮﺩ ﻣﮕﺮ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﻮﺩ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ‬ ‫ﺭﻭﺯﺑﻪﺭﻭﺯ ﺑﻴﺶ ﻭ ﭘﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﺮ ﭼﻴﺰ ﺩﺭ ﻛﺎﺭ ﺳﻼﺣﻬﺎﻱ ﭼﻨﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﺩﻻﺭﻱ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺩﺭﮔﻴﺮ ﺷﺪﻧﺪ. ﺑﺎ‬ ‫ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺴﺖ ﺑﺎ ﺩﺭﺁﻣﺪﻫﺎﻱ ﻧﻔﺘﻲﺍﺵ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۲۷۹۱ ]۱۵۳۱[ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﭘﻠﻴﺲ ﻭ ﺳﻼﺡ‬ ‫۷۴۱‬
    • ‫۸۴۱‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ، ﺍﺭﻭﭘﺎ ﻭ ﺍﺗﺤﺎﺩ ﺷﻮﺭﻭﻱ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﻱ ﻛﻨﺪ، ﺍﻣﺎ ﺗﺎ ﺑﻬﺎﻱ ﻧﻔﺖ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ‬ ‫ِ‬ ‫ﻧﻴﺎﻓﺖ، ﻧﺘﻮﺍﻧﺴﺖ ﺍﺯ ﭘﺲ ﺧﺮﻳﺪ ﺳﻼﺣﻬﺎﻱ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪﺗﺮ ﻭ ﺩﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﻟﺠﺴﺘﻴﻜﻲﺍﻱ ﺑﺮﺁﻳﺪ ﻛﻪ ﺍﺯ‬ ‫۳۷۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱ ]۲۵۳۱ ﺗﺎ ۷۵۳۱[ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﻱ ﻛﺮﺩ. ﺩﻭﻡ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ، ﺗﺤﺖ‬ ‫ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺭﺋﻴﺲ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﻳﺎ ﻛﺎﺭﻣﻴﺶ۸۱۱ ﺩﺭﺗﻬﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮﺩ »ﺗﺤﺖ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ‬ ‫ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻩ ﻛﻞ ﻗﻮﺍﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ـ ﺍﺭﻭﭘﺎ )‪ (USCINCEUR‬ﻭ ﺗﺤﺖ ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﻲ ﺳﻔﻴﺮ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ«‬ ‫ﻭ ﻧﻴﺰ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺩﻓﺎﻉ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﻋﻤﻞ ﻣﻲﻛﺮﺩ.۹۱۱‬ ‫ﺳﺮﺍﻧﺠﺎﻡ ﺑﻪ ﻟﻄﻒ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎﻱ ﺩﻓﺎﻉ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻭ ﺟﻨﮓ ﺩﺭ ﻭﻳﺘﻨﺎﻡ، ﺭﺋﻴﺲﺟﻤﻬﻮﺭ ﻧﻴﻜﺴﻮﻥ‬ ‫ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﻣﺸﺎﻭﺭ ﺍﺻﻠﻲﺍﺵ، ﻫﻨﺮﻱ ﻛﻴﺴﻴﻨﺠﺮ، »ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﻛﻴﺴﻴﻨﺠﺮ« ﺭﺍ ﺩﺭ ﮊﻭﺋﻴﻪ ۹۶۹۱ ﺩﺭ ﮔﻮﺁﻡ۰۲۱‬ ‫ﺍﻋﻼﻡ ﻛﺮﺩ. »ﻧﻴﺎﺯ« ﺑﻪ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﻭ ﭘﻴﺮﺍﻣﻮﻥ ﺍﻗﻴﺎﻧﻮﺱ ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺧﺎﺹ،‬ ‫ﺗﻮﺟﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖﮔﺬﺍﺭﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ »ﻧﻴﺎﺯﻫﺎ«ﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺕ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﺍﻣﻜﺎﻧﺎﺕ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ‬ ‫ﻣﻘﺎﻡ ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺟﺎﻱﮔﺰﻳﻦ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﻳﺎ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻡ ﻳﻚ »ﻗﺪﺭﺕ ﻣﻨﻄﻘﻪﺍﻱ« ﺟﻠﺐ ﻛﺮﺩ. ﻓﺮﻭﺵ‬ ‫ﺳﻼﺡ، ﻛﻪ ﺑﻮﺩﺟﻪ ﺁﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺜﺎﻝ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﻭ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻭ ﺑﻪ ﻭﺍﺳﻄﻪ ﺩﺭﺁﻣﺪﻫﺎﻱ ﻧﻔﺘﻲ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﺷﺪ، ﻣﺴﺘﻠﺰﻡ ﺍﻳﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺩﺭ ﭘﺎﻳﺎﻥ، ﮔﺮﻭﻫﻬﺎﻱ ﻣﻴﺪﺍﻧﻲ‬ ‫ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﻨﻨﺪ.‬ ‫ﺍﺯ ۳۷۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱ ]۱۵۳۱ ﺗﺎ ۷۵۳۱[، ﻭﺭﻭﺩ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﻓﻨﻲ »ﻛﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺕ« )ﺩﻭﺍﺯﺩﻩ ﺗﺎ‬ ‫ﻫﺠﺪﻩ ﻣﺎﻩ( ﺑﺎ ﺩﺭﮔﻴﺮ ﺷﺪﻥ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﻓﺮﻭﺵ ﺳﻼﺡ، ﺩﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﻟﺠﺴﺘﻴﻜﻲ،‬ ‫ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺳﻼﺣﻬﺎ ﻭ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﻭ ﻓﻦﺁﻭﺭﻱ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺷﺪ.۱۲۱ ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﻛﻨﮕﺮﻩ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻓﺮﻭﺵ ﻫﻮﺍﭘﻴﻤﺎﻫﺎﻳﻲ‬ ‫ﭼﻮﻥ ﻫﻮﺍﭘﻴﻤﺎﻱ ﻛﻨﺘﺮﻝ ﻭ ﻫﺸﺪﺍﺭ ﻫﻮﺍﺑﺮﺩ 3-‪) E‬ﺁﻭﺍﻛﺲ( ﻳﺎ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺍﻑ ـ ۶۱ ﺑﺎﺯﺧﻮﺍﺳﺘﻬﺎﻳﻲ ﺍﻧﺠﺎﻡ‬ ‫ﺩﺍﺩ، ﺩﺭ ﻛﻞ ﺭﻭﺷﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺩﻛﺘﺮﻳﻦ ﻧﻴﻜﺴﻮﻥ ـ ﻛﻴﺴﻴﻨﺠﺮ،‬ ‫»ﻛﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺕ« ﻧﻴﺴﺖ. ﺑﻠﻜﻪ ﺍﮔﺮ ﻗﺮﺍﺭ ﺑﻮﺩ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻋﻤﺪﻩﺍﻱ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺑﻪ ﺍﻧﺠﺎﻡ‬ ‫ﺑﺮﺳﺪ؛ ﺭﻭﺷﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ »ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﻧﻘﺸﻲ ﺍﺳﺎﺳﻲ ﺩﺭ ﺣﻮﺯﻩﻫﺎﻱ ﺁﻣﻮﺯﺵ، ﻟﺠﺴﺘﻴﻚ ﻭ ﻧﮕﻪﺩﺍﺭﻱ ﺗﺎ‬ ‫ﺩﻫﻪ ۰۸۹۱ ﺍﻳﻔﺎ ﻣﻲﻛﺮﺩﻧﺪ.«۲۲۱ ﺍﻓﺰﻭﻥ ﺑﺮ ﺁﻥ، ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺭﻭﺷﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻭ ﻧﻴﺰ ﺗﺎﻓﺘﻬﺎ‬ ‫ﺍﺳﺎﺳﴼ ﺩﺭ ﻣﺮﻛﺰ ﻭ ﺟﻨﻮﺏ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﻫﺪﻑ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﻭ ﺍﻗﻴﺎﻧﻮﺱ ﻫﻨﺪ ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺑﻮﺩﻧﺪ ﻧﻪ ﺩﺭ ﺷﻤﺎﻝ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﻭ ﺑﺎ ﻫﺪﻑ ﺍﺗﺤﺎﺩ ﺷﻮﺭﻭﻱ.‬ ‫ﺑﺎ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺑﻬﺎﻱ ﻧﻔﺖ ﻭ ﺩﺭﺁﻣﺪﻫﺎ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺳﺎﻝ ۳۷۹۱ ]۲۵۳۱[، »ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺘﻲ« ﭼﻨﺪ‬ ‫ﻣﻴﻠﻴﺎﺭﺩ ﺩﻻﺭﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﻴﺰ ﺟﻬﺶ ﻭ ﭘﺮﺵ ﺩﺍﺷﺖ. ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮﺵ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﺖ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺗﺎﻓﺖ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ،‬ ‫ﻭ ﻧﻴﺰ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻧﻘﺶ ﺁﺭﻣﻴﺶ ـ ﻣﺎﮒ ﺩﺭ ﻋﻘﺪ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺩ ﻭ ﻓﺮﻭﺵ ﺳﻼﺣﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ‬ ‫ﺁﻣﻮﺯﺷﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺎﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﺯ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻭ ﻭﺍﺑﺴﺘﮕﺎﻧﺸﺎﻥ ﺑﻪ ﺭﺍﻩ ﺍﻓﺘﺪ.‬ ‫ﺩﺭﮔﺰﺍﺭﺵ ﺳﻨﺎﺗﻮﺭ ﺭﻳﺒﻴﻜﺎﻑ۳۲۱ ﺩﺭ ۰۱ ﻓﻮﺭﻳﻪ ۷۷۹۱ ]۱۲ ﺑﻬﻤﻦ ۵۵۳۱[ ﺑﻪ ﺳﻨﺎ، ﭼﻨﺪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﻬﻢ ﺩﺭ‬
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺎ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺫﻛﺮ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ.‬ ‫ِ‬ ‫ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﭼﻨﺪ ﻣﺴﺌﻠﻪﺍﻱ ﻛﻪ ﺳﻨﺎﺗﻮﺭ ﻛﺎﻟﻮﺭ۴۲۱ ﻭ ﺳﻨﺎﺗﻮﺭ ﺍﻳﮕﻠﺘﻮﻥ ﻣﻄﺮﺡ ﻛﺮﺩﻧﺪ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺑﻮﺩ‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ ﻭ ﻭﺍﺑﺴﺘﮕﺎﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻛﻪ ﺗﻮﺭﻡ ﺩﺭ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﺴﻜﻦ ﻭ ﺍﺟﺎﺭﻩ،‬ ‫ﻇﻬﻮﺭ »ﻃﺒﻘﻪ ﺟﺪﻳﺪﻱ ﺍﺯ ﻛﺎﺭﻛﻨﺎﻥ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺎﺯﻧﺸﺴﺘﻪ« ﺩﺭ ﭘﺴﺘﻬﺎﻱ ﻛﻠﻴﺪﻱ ﺩﻭﻟﺘﻲ ﻭ ﺣﺠﻢ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺍﺯ‬ ‫ﻓﺮﻭﺵ ﺯﺭﺍﺩﺧﺎﻧﻪ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ.۶۲۱ ﻣﻬﻢﺗﺮﻳﻦ ﺍﻋﺘﺮﺍﺽ ﺑﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ‬ ‫ّ‬ ‫ﻓﺮﻭﺵ ﺳﻼﺡ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﻳﻦ ﺳﺨﻦ ﺍﺳﺖ:‬ ‫۵۲۱‬ ‫ﺑﻪ ﺟﺰ ﭼﻨﺪ ﺍﺳﺘﺜﻨﺎﺀ ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﻤﻲﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺑﺪﻭﻥ ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ‬ ‫ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺍﺯ ﺳﻼﺣﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺧﺮﻳﺪﺍﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻬﺮﻩﺑﺮﺩﺍﺭﻱ ﻣﺆﺛﺮﻱ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻧﻈﺮ ﻣﺎ‬ ‫ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺠﻬﻴﺰﺍﺕ ﺩﺭﻳﺎﻓﺘﻲ ﻛﻪ ﻧﺘﻮﺍﻧﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﺭﻭﺩ ﻭ ﻧﮕﻪﺩﺍﺭﻱ ﺷﻮﺩ‬ ‫ﺩﺭ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺗﻮﺍﻧﺎﻳﻲ ﺩﻓﺎﻋﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﺟﻨﮓ، ﻳﻌﻨﻲ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺷﻬﺮﻭﻧﺪﺍﻧﺶ ﺭﺍ‬ ‫ﺑﺎ ﺷﺮﻭﻉ ﺭﻓﺘﺎﺭﻫﺎﻱ ﺧﺼﻮﻣﺖﺑﺎﺭ ﺧﺎﺭﺝ ﻣﻲﻛﻨﺪ، ﺗﺄﺛﻴﺮ ﭼﻨﺪﺍﻧﻲ ﻧﺨﻮﺍﻫﺪ ﺩﺍﺷﺖ.‬ ‫۷۲۱‬ ‫ﺧﻼﺻــﻪ ﺁﻧﻜــﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣــﺎﮒ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳــﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺍﺭﻣﻐــﺎﻥ ﺁﻭﺭﺩ ﺗﺎ »ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ‬ ‫ﺳﻴﺎﺳــﻲ«ﺍﺵ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑــﺮ »ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎ«ﻱ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﻭ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ، ﺗﺎﻓــﺖ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ »ﻛﺎﺭﻣﻨﺪﺍﻥ‬ ‫ﻣﺰﺩﺑﮕﻴــﺮ«، ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻨﻄﻘﻪﺍﻱ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﻭ ﺍﻗﻴﺎﻧﻮﺱ ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺍﺭﻣﻐﺎﻥ ﺁﻭﺭﺩ.‬ ‫ﺩﺭ ﻫﺮ ﺩﻭ ﻣﻮﺭﺩ، ﻛﻤﻚ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﺣﺎﺻﻞ ﺍﺯ ﺩﺭﺁﻣﺪﻫﺎﻱ ﻧﻔﺘﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﻮﺩ؛‬ ‫ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﻧﺨﺴﺖ، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﺎﺧﺘﺎﺭ ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺍﻧﮕﻠﻴﺲ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۴۵۹۱ ]۳۳۳۱[ ﺑﻪ ﺷﺮﻛﺖ‬ ‫ﻣﻠﻲ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺗﺤﺖ ﺍﺳــﺘﻴﻼﻱ ﺍﻧﮕﻠﻴﺲ ﻭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ؛ ﻭ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺩﻭﻡ، ﺻﻌﻮﺩ ﺑﻬﺎﻱ ﻧﻔﺖ ﺩﺭ ﺳــﺎﻝ‬ ‫۳۷۹۱ ]۲۵۳۱[ ﻭ ﺗﻮﺍﻥ ﺧﺮﻳﺪ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺕ ﻭ ﺩﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎﻱ ﻟﺠﺴﺘﻴﻜﻲ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﮔﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﺍﺭﺗﺶ‬ ‫ﻭ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮﮊﻳﻚ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ. ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺍﻓﻖ ﻣﺎﮒ ﺩﺭ ۰۵۹۱ ]۱۳۳۱[ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺭﺍ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﺮﺩ،‬ ‫ﺿﻤﻦ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺳــﺮﻧﮕﻮﻧﻲ ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺼﺪﻕ ﺑﺎ ﻫﻤﺮﺍﻫﻲ ﺳــﻴﺎ، ﭘﻠﻴﺲ ﺍﻣﻨﻴﺘﻲ )ﺳﺎﻭﺍﻙ( ﻭ ﻧﻴﺰﻧﻴﺮﻭﻱ‬ ‫ﺿﺪﭼﺮﻳﻜﻲ ﻫﻮﺍﺑﺮﺩ )ﺭﻳﻨﺠﺮﻫﺎ(۸۲۱ ﺭﺍ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻧﻤﻮﺩ، ﺗﻮﺍﻓﻖﻧﺎﻣﻪ ﺗﺎﻓﺖ ﺩﺭ ۳۷۹۱ ]۲۵۳۱[ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺻﻨﻌﺘﻲ‬ ‫ﻭ ﻣﺎﻟﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﻳﻚ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﻭ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺣﺎﺻﻞ ﺍﺯ ﺻﺎﺩﺭﺍﺕ ﻧﻔﺖ، ﻛﺎﻻﻫﺎﻱ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﺍﻱ، ﻭﺍﺭﺩﺍﺕ ﻭ ﻓﺮﻭﺵ‬ ‫ﺳﻼﺡ ﺭﺍ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﺮﺩ. ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩ ﺗﺎﻓﺖ ﺭﺍ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎﻣﻞ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺣﻀﻮﺭ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ ﺩﺭ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﻭ ﺍﻗﻴﺎﻧﻮﺱ ﻫﻨﺪ ﺩﺍﻧﺴﺖ.‬ ‫ﻫﻴﺄﺗﻬــﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ۳۴۹۱ ﺗــﺎ ۸۷۹۱ ]۲۲۳۱ ﺗﺎ ۷۵۳۱[ ﭼﻨﺪ ﻧﻘﺶ ﻛﻠﻴﺪﻱ ﺭﺍ‬ ‫ﻫــﻢ ﺑﺮﺍﻱ ﺷــﺎﻩ ﻭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩﻫﺎﻱ ﺣﺎﻛﻢ ﺑﺮ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻭ ﻫﻢ ﺑﺮﺍﻱ ﺷــﺮﻛﺘﻬﺎ ﻭ ﻣﻨﺎﻓــﻊ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺍﻳﻔﺎ‬ ‫ﻛﺮﺩﻧﺪ. ﺍﺯ ﺁﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺍﻋﻀﺎﻱ ﺩﺍﺧﻞ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺷﻮﺁﺭﺗﺴﻜﻮﻑ ﺭﻳﺪﻟﻲ، ﺁﺭﻣﻴﺶ، ﻣﺎﮒ ﻭ ﺗﺎﻓﺖ ﺭﺍ‬ ‫ﺿﺪﺍﻧﻘﻼﺏ ﻳﺎ ﺳــﺮﻛﻮﺑﮕﺮ، ﻳﺎ ﺻﺮﻓﴼ ﺣﺎﻣﻲ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻣﻨﻔﻮﺭ ﻭ ﺷﺮﻛﺘﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻧﻤﻲﺩﺍﻧﺴﺘﻨﺪ، ﺍﻣﺎ‬ ‫ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎ ﺩﺭ ﻋﻤﻞ ﺩﺭ ﺧﺪﻣﺖ ﭼﻨﺪ ﻫﺪﻑ ﻭ ﻣﻘﺼﻮﺩ ﺑﻮﺩﻧﺪ. ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻧﺎﻇﺮﺍﻥ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻳﺎﺩﺁﻭﺭ ﻣﻲﺷﻮﺩ‬ ‫۹۴۱‬
    • ‫ﺑﺎ ﺍﻳﻨﻜﻪ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻣﻨﺘﻘﺪﺍﻥ ﺷﺎﻩ ﻫﻤﻪ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎﻱ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻳﺎﺭﻱﺭﺳﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﺎ ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎﻳﻲ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﭼﻮﻥ‬ ‫»ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ ﺍﺭﺿﻲ، ﺁﻣﻮﺯﺵ ﭘﻠﻴﺲ، ﭘﮋﻭﻫﺶ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ ﻭ ﺣﺘﻲ ﺧﺪﻣﺖ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺭﻭﺳﺘﺎﻳﻲ« ﻫﻤﺮﺍﻩ‬ ‫ﻣﻲﺩﺍﻧﺴــﺘﻨﺪ ﻭ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺁﻥ ﺭﺍ »ﺗﻌﻬﺪ ﺑﻪ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺁﺯﺍﺩ ﻭ ﻣﻌﻤﻮ ً ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﺎ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎﻱ ﻏﺮﺑﻲ« ﺩﺭﻧﻈﺮ‬ ‫ﻻ‬ ‫ﻣﻲﮔﺮﻓﺘﻨﺪ، ﺍﻣﺎ:‬ ‫ﻭﻗﺘﻲ ﺳﻼﺣﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﺧﺎﻙ ﻳﻚ ﻣﻠﺖ ﻣﻴﺰﺑﺎﻥ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻲﮔﻴﺮﺩ، ﻭﻟﻲ ﻫﻨﻮﺯ ﺩﺭ ﻋﻤﻞ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﻛﻨﺘﺮﻝ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ )ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻳﺎ ﺩﻭﻟﺘﻲ( ﺍﺳﺖ، ﻣﺤﺪﻭﺩﻳﺘﻲ ﺑﺮ ﺣﺎﻛﻤﻴﺖ ﻣﻠﺖ ﻣﻴﺰﺑﺎﻥ‬ ‫ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻣﻲﺷﻮﺩ ... ﻣﺠﻤﻮﻋﻪﺍﻱ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺑﻌﻀﻲ ﺍﺟﺰﺍ ﺍﻧﺴﺎﻥﺍﻧﺪ ﻭ ﺑﻌﻀﻲ ﺩﻳﮕﺮ ﺑﺮﻗﻲ ـ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ...‬ ‫ﻳﻚ ﺳﻼﺡ ﺧﺎﺹ ﺭﺍ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻬﺎﻱ ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺑﺮﺍﻱ ﺷﻠﻴﻚ ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﺩﺍﺭﺍﻥ ﻭ ﻛﻤﻮﻧﻴﺴﺘﻬﺎ‬ ‫ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻛﺮﺩ، ﻭﻟﻲ ﺩﺳﺘﮕﺎﻩ ﻣﺮﺍﻗﺒﺖ ﻛﻨﻨﺪﻩ، ﺷﺒﻜﻪ ﺩﻓﺎﻉ ﻫﻮﺍﻳﻲ ﻭ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺿﺪ ﺯﻳﺮﺩﺭﻳﺎﻳﻲ ﻫﻤﻪ ﻭ ﻫﻤﻪ‬ ‫ﺳﺮﺳﭙﺮﺩﮔﻴﻬﺎﻱ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺍﺟﺰﺍﻱ ﺍﻧﺴﺎﻧﻲﺷﺎﻥ ﺭﺍ ﺩﺭ ﭘﻲ ﺩﺍﺭﺩ.‬ ‫۹۲۱‬ ‫۰۵۱‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺭﻭﺷﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺯ ۳۴۹۱ ﺗﺎ ۸۷۹۱ ]۲۲۳۱ ﺗﺎ ۷۵۳۱[‬ ‫ـ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺩﺭ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﻭﻡ ﺑﻠﻜﻪ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺍﺋﺘﻼﻓﻬﺎﻱ ﻣﺠﺪﺩ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺟﻨﮓ، ﻧﻈﺎﻣﻬﺎﻱ‬ ‫ﺍﺋﺘﻼﻓﻲ، ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﻴﻬﺎﻱ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﺑﺎﺯﻳﺎﺑﻲ ﻭ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺳﻴﺎﺳﻲ‬ ‫ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ، ﺍﺭﻭﭘﺎ ﻭ ﺩﻳﮕﺮ ﻛﺸﻮﺭﻫﺎﻱ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﻣﻲﺷﺪ. ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎ ﺩﺭ‬ ‫ً‬ ‫ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﺴﺘﻠﺰﻡ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﻣﺴﺘﺸﺎﺭﺍﻥ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ـ ﺧﻮﺍﻩ ﻏﻴﺮﻧﻈﺎﻣﻲ ﺧﻮﺍﻩ ﻧﻈﺎﻣﻲ ـ ﺩﺭ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻫﻤﻪ‬ ‫ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎﻱ ﺩﻭﻟﺘﻲ ﻭ ﻣﺎﻟﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﻗﺪﻳﻤﻲﺗﺮﻳﻦ ﺗﻌﺒﻴﺮ، ﺩﺭ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﻭ ﺧﺎﺭﺟﻲ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻮﺩ. ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﺍﺯ ﺟﻨﻤﻴﺶ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺗﺎﻓﺖ، ﺑﻪ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ‬ ‫ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻛﻤﻚ ﻛﺮﺩﻧﺪ؛ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺮ ﺳﺎﺧﺘﺎﺭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻧﻴﺰ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﮔﺬﺍﺷﺘﻨﺪ.‬ ‫ﺩﺭ ﻋﻤﻞ، ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺗﻬﺎ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪﺍﻱ ﺍﺯ ﻧﻮﻉ ﺩﻳﮕﺮ ﺑﻮﺩﻧﺪ.‬ ‫ﭘﺎﻧﻮﺷﺘﻬﺎ‬ ‫٭ ﻋﻀﻮ ﻫﻴﺄﺕ ﻋﻠﻤﻲ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﺍﻟﺰﻫﺮﺍ.‬ ‫۱- ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﺯ ﻣﻨﺒﻊ ﺯﻳﺮ:‬ ‫‪Thomas M. Ricks, "U.S. military missions to Iran, 1943-1978: The political economy of military‬‬ ‫.391-361 .‪assistance", Iranian Studies, Vol. 12, nos. 3-4 (1979), pp‬‬ ‫ﻧﺴﺨﻪ ﻗﺪﻳﻤﻲﺗﺮ ﺍﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺩﺭ ﺳﻴﺰﺩﻫﻤﻴﻦ ﻧﺸﺴﺖ ﺳﺎﻟﻴﺎﻧﻪ ﺍﻧﺠﻤﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺕ ﺧﺎﻭﺭﻣﻴﺎﻧﻪ ﺩﺭ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۹۷۹۱ ﺩﺭ ﺳﺎﻟﺖ ﻟﻴﻚ ﺳﻴﺘﻲ‬ ‫ﺍﻳﺎﻟﺖ ﻳﻮﺗﺎ ﻭ ﺩﺭ ﺩﻭﺍﺯﺩﻫﻤﻴﻦ ﻧﺸﺴﺖ ﺳﺎﻟﻴﺎﻧﻪ ﺍﻧﺠﻤﻦ ﻓﺎﺭﻍﺍﻟﺘﺤﺼﻴﻼﻥ ﻋﺮﺏ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﻧﻮﺍﻣﺒﺮ ۹۷۹۱ ﺩﺭ ﻭﺍﺷﻨﮕﺘﻦ ﺍﺭﺍﺋﻪ‬ ‫ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻧﺴﺨﻪ ﺑﻠﻨﺪﺗﺮ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺩﺭ ﻣﺠﻠﻪ ﺯﻳﺮ ﺑﻪ ﭼﺎﭖ ﺭﺳﻴﺪﻩ ﺍﺳﺖ:‬ ‫.)1891( ‪A. A. U. G., U.S. Intervention in the Middle East‬‬ ‫۲- ﺗﺎﻣﺲ. ﻡ. ﺭﻳﻜﺲ ﺍﺳﺘﺎﺩﻳﺎﺭ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﺟﻮﺭﺝ ﺗﺎﻭﻥ ﺍﺳﺖ.‬
    • ...‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ‬ 3- McGhee. 4- UM D-97, in Foreign Relations of the United States: 1950, vol. V (Washington, D.C., 1978), P. 516. 5- George Baldwin, Planning and Development in Iran (New York, 1967), p. 145. 6- Michael Hudson, “The Political economy of foreign aid”, in The Myth of Aid, ed. Denis Goulet & Michael Hudson (New York, 1971), p. p. 80. 7- Clarence S. Ridley. ‫۸- ﮊﻧﺮﺍﻝ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﻌﺎﺩﻝ ﺍﺭﺗﺸﺒﺪ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ، ﺍﻣﺎ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﺍﻳﻦ ﻟﻔﻆ ﺩﺭ ﺯﺑﺎﻥ ﻓﺎﺭﺳﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎﻥ‬ .(‫ﺧﺎﺭﺟﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ، ﻣﻌﺎﺩﻝ ﻓﺎﺭﺳﻲ ﺁﻥ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﻧﺮﻓﺖ. ﻡ )ﻣﺘﺮﺟﻢ‬ 9- John Greely. 10- H. Norman Scwarzkopf. 11- Philip T. Boone. 12- William Preston. 13- Arthur C. Millspaugh. 14- United States, State Department, Foreign Relations of the United States: 1942, Volume IV(Washington, D. C., 1963), P. 262. 15- Donald H. Connolly. 16- Wallace Murray. ۱۵۱ 18- Sumner Welles. 20- Gendarmerie Military Mission. .۱۹۴۲ :‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ‬ .۲۴۲ ‫۷۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ .۲۵۹ ‫۹۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ ‫ )ﺟﻨﻤﻴﺶ( ﻳﺎﺩ‬GENMISH ‫۱۲- ﺍﺯ ﻫﻴﺄﺕ ﻳﺎﺩﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﻣﺘﻦ ﺍﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻭ ﻇﺎﻫﺮﴽ ﺩﺭ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺨﻔﻒ ﻭ‬ .‫ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺩﺭ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻣﺘﻦ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﻣﺘﻦ ﺍﺻﻠﻲ، ﺍﺯﻫﺮ ﺩﻭ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻡ‬ 22- U. S. Army Military Mission. ‫ )ﺁﺭﻣﻴﺶ( ﻳﺎﺩ ﺷﺪﻩ‬ARMISH ‫۳۲- ﺍﺯ ﻫﻴﺄﺕ ﻳﺎﺩﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﻣﺘﻦ ﺍﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻭ ﻇﺎﻫﺮﴽ ﺩﺭ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺨﻔﻒ ﻭ‬ .‫ﺍﺳﺖ. ﺩﺭ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ، ﻫﻤﭽﻮﻥ ﻣﺘﻦ ﺍﺻﻠﻲ، ﺍﺯ ﻫﺮ ﺩﻭ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻡ‬ 24- Military Assistance Advisory Group. .‫ )ﻣﺎﮒ( ﻳﺎﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ‬MAAG ‫۵۲- ﺍﺯ ﻫﻴﺄﺕ ﻳﺎﺩﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﻣﺘﻦ ﺍﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻭ ﻇﺎﻫﺮﴽ ﺩﺭ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺨﻔﻒ ﻭ‬ .‫ﺩﺭ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ، ﻫﻤﭽﻮﻥ ﻣﺘﻦ ﺍﺻﻠﻲ، ﺍﺯ ﻫﺮ ﺩﻭ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻡ‬ 26- Hawkins. 27- Technical Assistance Field Teams. .‫ )ﺗﺎﻓﺖ( ﻳﺎﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ‬TAFT ‫۸۲- ﺍﺯ ﻫﻴﺄﺕ ﻳﺎﺩﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﻣﺘﻦ ﺍﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻭ ﻇﺎﻫﺮﴽ ﺩﺭ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ، ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺨﻔﻒ ﻭ‬ .‫ﺩﺭ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ، ﻫﻤﭽﻮﻥ ﻣﺘﻦ ﺍﺻﻠﻲ، ﺍﺯ ﻫﺮ ﺩﻭ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻡ‬ 29- James F. Byrnes. 30- Robert P. Patterson. 31- United States, State Department, Foreign Relations of the United States: 1945, volume VIII (Washington, D.C., 1969), P. 534. 32- United States, State Department, Executive Agreement Series, nos. 351-400 (Washington, D.C., 1963), P. 262. .۶ ‫۳۳- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬
    • .‫۴۳- ﻫﻤﺎﻥﺟﺎ‬ 35- Wheeler. 36- Foreign Relations: 1942, p 223. 37- Louis Dreyfus. 38- West Point. .۲۴۸ ‫۹۳- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ 40- L. Stephen Timmerman. 41- James P, Sheridan. 42- United States, State Department, Foreign Relations of the United States: 1943, volume IV (Washington, D.C., 1964), P. 514. .۱۹۴۳ :‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ‬ 43- Office of Strategic Services. 44- United States, National Archive, Records of the Office of Strategic Services, no. 61233, “Police, Gendarmerie, and Army”, February 1944, fol. 1 & no. 76263, “The Army and the Gendarmerie”, 16 May 1944, fol. 1. 45- Sir Clarmont p. Skrine, World War in Iran (London, 1962), p. 170. .‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ‬ 46- United States, National Archive, Records of the Office of Strategic Services, no. 73660, “USSR in the Middle East – activities in spring 1944”, 8 May 1944, fol. 2. .‫۷۴- ﻫﻤﺎﻥﺟﺎ‬ .‫۸۴- ﻫﻤﺎﻥﺟﺎ‬ 49- United States, National Archive, Records of the Office of Strategic Services, no. 109456, “Annual estimate of political stability”, 19 December 1944, fol. 2. 52- Socony – Vacuum. 53- Shell. .۷ ‫۰۵- ﻫﻤﺎﻥ، ﺑﺮﮔﻬﺎﻱ ۳ ـ ۲ ﻭ‬ .۷ ‫۱۵- ﻫﻤﺎﻥ، ﺑﺮﮒ‬ .۲۳۶ ‫۴۵- ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺻﺺ ۷۲۲ ﻭ‬ 55- United States, State Department, Treaties and Other international Acts, series 1650-1699 (Washington, D.C., 1974), PP. 3-4. .۳ ‫۶۵- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ .۱۰ ‫۷۵- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ ‫ ﺩﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺯﻣﻴﻨﻲ‬Army ‫( ﻟﻔﻆ‬Army Military Mission) ‫۸۵- ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺩﺭ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺁﺭﻣﻴﺶ ﻳﺎ ﻫﻴﺄﺕ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﺭﺗﺶ‬ .‫ﺍﺭﺗﺶ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ ﺩﺍﺭﺩ. ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﺩﺷﺪﻩ، ﺍﻓﺰﻭﻥ ﺑﺮ ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺯﻣﻴﻨﻲ، ﻧﻴﺮﻭﻱ ﺩﺭﻳﺎﻳﻲ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻫﻴﺄﺕ ﻭﺍﺭﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻡ‬ :۱۹۴۷ :‫۹۵- ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ‬ “The Pentagon Talks of 1947”, p. 577. Michael K. Sheehan, Iran: The Impact of United States Interests and Policies, 1941-1954 (Brooklyn, N.Y., 1968), PP. 32-43. 60- United States, State Department, Foreign Relations of the United States: 1948, volume V (Washington, D.C., 1975), P. 88. :‫ﺭ.ﻙ‬ ۱۵۲
    • ‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ...‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ: ۸۴۹۱.‬ ‫.)‪61- International Bank of Reconstruction and Development (IBRD‬‬ ‫.‪62- Morrison – Kundsen International Engineering Company‬‬ ‫.‪63- Export – Import Bank‬‬ ‫۴۶- ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ: ۷۴۹۱، ﺹ ۴. ﺭ.ﻙ:‬ ‫.951 .‪L.P. Elwell-Sutton, Persian Oil: A Study in Power Politics (London, 1955), p‬‬ ‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﻔﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ.‬ ‫.)‪65- Overseas Consultants, Inc. (OCI‬‬ ‫.‪66- Standard‬‬ ‫۷۶- ﻣﺎﻛﺲ ﻭﺳﺘﻮﻥ ﺗﻮﺭﻥ ﺑﺮﮒ )‪ (Max Weston Thornburg‬ﺩﺭ ۷۱۹۱ ﺍﺯ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﻣﺪﺭﻙ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﮔﺮﻓﺖ. ﭘﺲ ﺍﺯ‬ ‫ﺳﻪ ﺳﺎﻝ ﺧﺪﻣﺖ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺶ، ﺩﺭ ۰۲۹۱ ﺑﻪ ﺍﺳﺘﺎﻧﺪﺍﺭﺩ ُﻳﻞ )‪ (Standard Oil‬ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻭ ﺍﺯ ۴۲۹۱ ﺗﺎ ۹۲۹۱ ﺳﺮﻣﻬﻨﺪﺱ‬ ‫ﺍ‬ ‫ﺑﺨﺶ ﺳﺎﺧﺖ، ﺍﺯ ۹۲۹۱ ﺗﺎ ۱۳۹۱ ﻣﺪﻳﺮ ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎﻩ ﺭﻳﭽﻤﻮﻧﺪ )‪ (Richmond Refinery‬ﻭ ﺍﺯ ۱۳۹۱ ﺗﺎ ۶۳۹۱ ﺭﺋﻴﺲ ﻫﻴﺄﺕ‬ ‫ﻣﻬﻨﺪﺳﺎﻥ ﺷﺪ؛ ﺳﻤﺖ ﺁﺧﺮ ﻭﻱ ﻃﻲ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ﺑﺤﺮﺍﻧﻲ ﻛﺎ ِ ﺳﻮﻛﺎﻝ )‪ (SOCAL‬ﺩﺭ ﻣﻴﺪﺍﻧﻬﺎﻱ ﻧﻔﺘﻲ ﻋﺮﺑﺴﺘﺎﻥ ﺳﻌﻮﺩﻱ ﺑﻮﺩ.‬ ‫ﺭ‬ ‫ﺍﻧﺪﻱ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺁﻥ، ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﻣﻌﺎﻭﻥ ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻔﺖ ﺑﺤﺮﻳﻦ ﺷﺪ )ﻛﻪ ﻣﺎﻟﻚ ﺁﻥ ﺷﺮﻛﺖ ﺗﮕﺰﺍﺱ ﻭ ﺍﺳﺘﺎﻧﺪﺍﺭﺩ ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﻮﺩ( ﻭ ﺍﺯ‬ ‫۰۴۹۱ ﺗﺎ ۳۴۹۱ ﻫﻢﺯﻣﺎﻥ ﻣﺸﺎﻭﺭ ﻧﻔﺘﻲ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺧﺎﺭﺟﻪ ]ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ[ ﺑﻮﺩ. ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺑﻌﺪﻱ ﺍﻭ ﺩﺭ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺍﻣﻮﺭ ﺧﺎﺭﺟﻪ ﭼﺎﺭﻟﺰ ﺭﻳﻨﺮ‬ ‫ُُ‬ ‫)‪ (Charles B. Rayner‬ﺍﺯ ﺳﻜﻨﻲ ـ ﻭﻛﻴﻮﻡ )‪ (Socony-Vacuum‬ﺑﻮﺩ؛ ﻫﻤﺎﻥ ﺷﺮﻛﺘﻲ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻧﺰﺩﻳﻚ ﺩﺭﮔﻴﺮ »ﺭﻗﺎﺑﺖ« ﺑﺮ ﺳﺮ‬ ‫َ‬ ‫ﺍﻣﺘﻴﺎﺯ ﻧﻔﺖ ﺟﻨﻮﺏ ﺷﺮﻕ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۴۴۹۱ ﺑﻮﺩ. ﺩﺭ ۶۴۹۱، ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﺑﻪ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺁﻣﺪ ﺗﺎ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ »ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ‬ ‫ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ« ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎﻱ ﺻﻨﻌﺘﻲﺳﺎﺯﻱ ﺑﻪ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺸﻮﺭﺕ ﺩﻫﺪ. ﺩﺭ ﻫﻤﺎﻥ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﻛﻪ ﻫﻨﻮﺯ ﺩﺭ ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺧﻠﻴﺞ‬ ‫ﻓﺎﺭﺱ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﻛﺮﺩ، ﺍﺭﺗﺒﺎﻃﺶ ﺑﺎ ﺷﻮﺭﺍﻱ ﻋﺎﻟﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﺭﻳﺰﻱ ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺪ ﺗﺎ ﺍﻭ ﺷﺮﻛﺖ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﻮﺭﻳﺴﻮﻥ ـ ﻛﺎﻧﺪﺳﻦ ﺭﺍ‬ ‫ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﮔﺮﻭﻩ ﺑﺎﺯﺑﻴﻨﻲ ﻣﺮﻛﺐ ﺍﺯ ﺩﻩ ﻣﻬﻨﺪﺱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎﺩ ﻛﻨﺪ. ﺍﺯ ۸۴۹۱ ﺗﺎ ۱۵۹۱، ﺭﺋﻴﺲ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﺸﺎﻭﺭﺍﻥ ﺑﺮﻭﻥﻣﺮﺯﻱ‬ ‫ﺑﻮﺩ ﻭ ﻛﻤﻚ ﻛﺮﺩ ﺗﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻛﺎﻣﻞ ﺷﻮﺩ. ﺍﺯ ۵۵۹۱ ـ ۴۵۹۱ ﺑﻪ ﺗﺮﻛﻴﻪ ﺭﻓﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺁﻧﺠﺎ ﻛﻤﻚ‬ ‫ﻛﻨﺪ. ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ ﺑﻴﻦ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ۴۵۹۱ ﺗﺎ ۰۶۹۱، ﻛﺘﺎﺑﺶ ـ ﻣﺮﺩﻡ ﻭ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺩﺭ ﺧﺎﻭﻣﻴﺎﻧﻪ: ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺜﺎﺑﻪ ﻣﺒﻨﺎﻳﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ـ ﺭﺍ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﻛﺮﺩ ﻭ ﺑﺎ ﮔﺮﻭﻩ ﻣﺸﺎﻭﺭﻩ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭘﻴﺶﻧﻮﻳﺲ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ‬ ‫ﺳﻮﻡ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎ ﻫﺪﺍﻳﺖ ﺍﺩﻭﺍﺭﺩ ﻣِﻴﺴﻮﻥ )‪ (Masson Edward‬ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﻛﺮﺩ. ﺭ.ﻙ:‬ ‫‪Max Weston Thornburg, People and Policy in the Middle East: A Study of Social and Political Change‬‬ ‫‪as a Basis for United States Policy (New York, 1964), PP. ix-xii; George Baldwin, Planning and‬‬ ‫,‪Development in Iran (Baltimore, 1967), PP. 25-28; Engler, Politics of Oil, pp. 281-282; & Elwell-Sutton‬‬ ‫.161-951 & ,141 .‪Persian Oil, pp‬‬ ‫.‪68- Torkild‬‬ ‫.‪69- Rieber‬‬ ‫.‪70- George C. McGhee‬‬ ‫.‪71- A. A. Curtice‬‬ ‫.‪72- Herbert Hoover, Jr‬‬ ‫.‪73- Walter Levy‬‬ ‫۴۷- ُﺮﻛﻴﻠﺪ ﺭﻳﺒِﺮ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﻛﺲ ﺗﻮﺭﻥﺑﺮﮒ، ﺑﺎ ﻛﺴﺐ ﻭ ﻛﺎﺭ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺍﺯ ﻧﺰﺩﻳﻚ ﺳﺮ ﻭ ﻛﺎﺭ ﺩﺍﺷﺖ ﻭ ﺩﺭ ﻋﻴﻦ ﺣﺎﻝ ﺑﺎ ﻳﻚ‬ ‫ﺗ‬ ‫ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻔﺘﻲ ﻛﺎﺭ ﻣﻲﻛﺮﺩ ﻭ ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺑﻪ ﺩﻭﻟﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻧﻴﺰ ﻣﺸﻮﺭﺕ ﻣﻲﺩﺍﺩ. ﺭﻳﺒﺮ »ﻛﺎﺳﺒﻲ ﺑﺎ ﻋﻼﻳﻖ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ« ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺳﺎﻝ‬ ‫۵۰۹۱ ﻭ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺭﻳﺎﺳﺘﺶ ﺍﺯ ۵۳۹۱ ﺗﺎ ۰۴۹۱ ﺑﺎ ﺷﺮﻛﺖ ﺗﮕﺰﺍﺱ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺩﺍﺷﺖ. ﺩﺭ ۱۳ ﺩﺳﺎﻣﺒﺮ ۱۵۹۱، ﺭﻳﺒﺮ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻡ‬ ‫ﻣﺸﺎﻭﺭ ﻧﻔﺘﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﻜﺘﻮﺭ ﭘﺮﺩﻫﻮﻡ )‪ (Hector Purdhomme‬ﻭ ﻣﺪﻳﺮ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻭﺍﻡ ﺑﺎﻧﻚ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﻭ‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻞ ]ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ[ ﻭﺍﺭﺩ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺷﺪ. ﺩﺭ ﭘﻲ ﺳﺮﻧﮕﻮﻥﺳﺎﺯﻱ ﺩﻭﻟﺖ ﻣﺼﺪﻕ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻴﺎ، ﺭﻳﺒﺮ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۵۵۹۱‬ ‫ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻡ ﻣﺸﺎﻭﺭ ﻧﻔﺘﻲ ﺗﻴﻤﺴﺎﺭ ﺯﺍﻫﺪﻱ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺎﺯﮔﺸﺖ. ﺭ.ﻙ:‬ ‫,)3791 ,.‪Edward S. Mason & Robert E. Ahser, The World Bank since Bretton Woods (Washington, D.C‬‬ ‫۳۵۱‬
    • PP. 602, fn. 11 & 602 – 609. :‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺭ.ﻙ‬ Elwellsutton, Persian Oil, pp. 276-277; Kolko, Limits of Power, p. 419; Engler, Politics of Oil, pp. 200 & 431. 75- Morrison – Knudsen. 76- Overseas Consultants, Inc. 77- Dean Acheson. 78- Smith – Mundt. .۵۵۹ ‫۹۷- ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ: ۹۴۹۱، ﺹ‬ :‫۰۸- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ ۴۵۵. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺭ.ﻙ‬ Sheehan, Iran, p. 49. 81- Gabriel Kolko, The Roots of American Foreign Policy (Boston, 1969), p. 79. 82- Mutual Defense Assistance Act. 83- United States, State Department, United States Treaties and Other International Agreements: 1950, vol. I (Washington, D.C., 1952), P. 420. 85- grant. (.‫۴۸- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ ۱۲۴. )ﺗﺄﻛﻴﺪ ﺍﻓﺰﻭﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ‬ :‫۶۸- ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺩﺍﻣﻨﻪ ﻛﺎﺭ ﻣﺎﮒ ﻭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻃﺶ ﺑﺎ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻩ ﻛﻞ ﻗﻮﺍﻱ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﺍﺭﻭﭘﺎ، ﺭ. ﻙ: ﺍﺩﺍﺭﻩ ﺣﺴﺎﺑﺪﺍﺭﻱ ﻛﻞ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ‬ United States, General Accounting Office, Profits of Military Assistance Advisory Groups in 15 Countries (Washington, D.C., 1978), PP. 26-37 & Paul Hammond, David J. Louscher & Michael D. Salomon, “Growing dilemmas for the management of arms sales”, Armed Forces and Society (Fall, 1979), pp. 1-20. 87- Technical Cooperation Mission. 88- William E. Warne. 89- United States, State Department, United States Treaties and Other International Agreements: 1952, vol. III, Part 4 (Washington, D. C., 1955), P. 4742. 90- William E. Warne, Mission for Europe: Point 4 in Iran (New York, 1965), p. 60. 91- United States, State Department, Point Four: Cooperative Program for Aid in the Development of Economically Underdeveloped Areas, Publication 3719, Economic Cooperation Series 24 (Washington, D. C., 1950), P. 54. .۹۹ ‫۲۹- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ 93- Fulbright. 94- MAP. .۴۶۵ ‫۵۹- ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺧﺎﺭﺟﻲ: ۰۵۹۱، ﺹ‬ 96- United States, House of Representatives, The Mutual Security Act of 1954, Hearings of the Committee on Foreign Affairs, 83rd Congress, 2nd Session (Washington, D. C., 1954), P. 503. Sheehan, Iran, pp. 55-65. :‫۷۹- ﻫﻤﺎﻥ، ﺻﺺ ۴۰۵ ﻭ ۰۷۵ ـ ۹۶۵. ﺭ.ﻙ‬ :‫۸۹- ﺁﻥﮔﻮﻧﻪ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻛﺘﺎﺏ ﺯﻳﺮ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ‬ David Horowitz, From Yalta to Vietnam (New York, 1965), p. 186. 99- Marvin Zonis, The Political Elite of Iran (Princeton, 1971), p. 85. ۱۵۴
    • ...‫ﻫﻴﺄﺗﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻳﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ‬ 100- Harvey H. Smith et al, Area Handbook for Iran (Washington, D. C., 1971), P. 574. 101- Foreign Military Sales (FMS). 102- United States, General Accounting Office, Issues Related to U.S. Military Sales and Assistance to Iran (Washington, D. C., 1974), P. 9. 103- United States Senate, U. S. Military Sales to Iran, A Staff Report to the Subcommittee on Foreign Assistance of the Committee on Foreign Relations, 94th Congress, 2nd Session, July 1976 (Washington, D. C., 1976), P. 34. .‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ‬ 104- Harvard Advisory Group. 105- Edward S. Mason. (۱۹۶۲ ‫۶۰۱- ﺩﺭ ﻣﺘﻦ ﺍﺻﻠﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺍﺯ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ »ﻫﻔﺖ ﺳﺎﻟﻪ« ﻳﺎﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﻣﺎ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ﺍﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﭘﻨﺞ ﺳﺎﻝ )۷۶۹۱ ـ‬ .‫ﺭﺍ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﻲﺩﻫﺪ. ﻡ‬ 107- Governmental Affairs Institute. 108- George Fry Associates. 109- George Baldwin, Planning and Development in Iran (Baltimore, 1967). Pp. ix-x. Sheehan, Iran, p. 49. ۱۵۵ .۲۰۰ ‫۰۱۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ :‫۱۱۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ ۱۰۲، ﺭ.ﻙ‬ .۹۹ ‫۲۱۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ 113- Technical Assistance Team (TAFT). 114- TAFT Agreement. 115- Mobile training teams (TMT). 116- United States of Representatives, United States Arms Policies in the Persian Gulf and Red Sea Areas: Past, Present, and Future, Report of a Staff Survey Mission to Ethiopia, Iran and the Arabian Peninsula, 95th Congress, 1ST Session, December 1977 (Washington, D. C., 1977), P. 141. 118- CARMISH. 120- Guam. .‫ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺳﻴﺎﺳﺘﻬﺎﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ‬ .۳۵ ‫۷۱۱- ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﺹ‬ .‫۹۱۱- ﺳﻴﺎﺳﺘﻬﺎﻱ ﺗﺴﻠﻴﺤﺎﺗﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ‬ .۳۶ ‫۱۲۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺻﺺ ۵۷۱ ـ ۵۴۱. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺭ.ﻙ: ﻓﺮﻭﺷﻬﺎﻱ ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺍﻣﺮﻳﻜﺎ، ﺹ‬ .۱۴۳ ‫۲۲۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ 123- Ribicoff. 124- Culvor. 125- Eagleton. 126- United States Senate, “The Middle East and Iran”, Congressional Record, Proceedings, 95th Congress, 1st Session, February 10, 1977 (Washington, D. C., 1977), P. 12. .۱۳ ‫۷۲۱- ﻫﻤﺎﻥ، ﺹ‬ 128- Rangers. 129- E. A. Bayne & Richard O. Collin, “Arms and Advisors: Views from Saudi Arabia and Iran”, American Universities Field Staff Reports: Southwest Asia Series, XIX, 1 (January, 1976), p. 13.