Your SlideShare is downloading. ×
Nederland en Indie
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×

Introducing the official SlideShare app

Stunning, full-screen experience for iPhone and Android

Text the download link to your phone

Standard text messaging rates apply

Nederland en Indie

1,975
views

Published on

Presentatie over de relatie tussen Nederland en Nederlands-Indië

Presentatie over de relatie tussen Nederland en Nederlands-Indië

Published in: Education, Technology, Business

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
1,975
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
45
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. De koloniale relatie tussen Nederland(ers) en Nederlands-Indië
  • 2. Waar hebben we het over?
  • 3. Nederlands Indië / Indonesië: een eilandenrijk bestaande uit 13.000 eilanden
  • 4. Wat is er te vinden?
    • Ongeveer 13.000 eilanden
    • Grondstoffen (belangrijk voor fabrieken in Nederland)
    • Veel verschillende rijken
    • Veel verschillende etnische groepen
    • Veel verschillende talen
    • Vele geloven
  • 5. 1596: eerste Nederlanders op Java
    • Portugezen al aanwezig
    • Hoog ontwikkeld gebied
    • Uitgebreid handelsnetwerk
  • 6. 1602: VOC
    • Verenigde Oost-Indische Compagnie
    • VOC is een bedrijf van kooplieden die allen aandeelhouder zijn
    • De VOC wil het alleenrecht op de handel = monopolie
    • De bezetten niet al het land maar stichten handelsnederzettingen aan de kust
  • 7. Welke producten?
    • Peper
    • Nootmuskaat
    • Kruidnagelen
    • en na 1700 ook
    • Thee
    • Koffie
    • Suiker
  • 8. Macht van de VOC
    • De VOC mag verdragen sluiten met inheemse vorsten
    • Oorlog voeren
    • Nederzettingen stichten
    • De VOC is daarmee een bedrijf met de bevoegdheden van een staat
  • 9. Nederlanders en Indonesiërs
    • Vijand of bondgenoot
    • Handelspartner
    • Weinig onderling contact
  • 10. Van VOC naar Staat der Nederlanden
    • 1799: VOC failliet
    • 1800: De Aziatische gebieden komen nu in het bezit van de Staat en ze worden bestuurd door een Gouverneur-Generaal. bv. Daendels (1806) Tussen 1811 en 1815 bezet Engeland Java.
    • In 1815 wordt Indië een
    • onderdeel van Nederland
  • 11. In de praktijk
    • Boeren worden uitgebuit door westerse ambtenaren en eigen regenten
    • Nederlanders verliezen de concurrentiestrijd met Engeland
    • Indië kost meer dan het opbrengt
  • 12. Het roer gaat om!
    • Doelstelling:
    • “ Nederlands-Indië moet de kurk worden waar Nederland op drijft” (er moet dus weer winst gemaakt worden)
  • 13. Hoe?
    • Johannes van den Bosch wordt gouverneur-generaal.
    • Hij bedenkt het Cultuurstelsel
    • Het cultuurstelsel wordt ingevoerd in 1830
  • 14. Het Cultuurstelsel -1
    • Uitsluitend op Java
    • Overheid is eigenaar van de grond
    • In ruil voor grond moet de bevolking exportgewassen als koffie, suiker, indigo en thee (cultures) verbouwen
  • 15. Het Cultuurstelsel - 2
    • De overheid bepaalt wat er verbouwd moet worden
    • De overheid krijgt 20% van de opbrengst
    • De overheid koopt de overige gewassen op tegen een vaste prijs (plantloon)
    • Opbrengst gaat naar de Nederlandse schatkist (Batig Slot)
  • 16. Het Cultuurstelsel - 3
    • Alleen de Nederlandse Handelsmaatschappij mag handel voeren
    • Inheemse regenten en Nederlandse ambtenaren voeren de controle uit en krijgen daarvoor geld (cultuurprocenten)
  • 17. Dualistisch bestuur Gouverneur-generaal Binnenlands Bestuur Inlands Bestuur residenten edelen controleurs dorpshoofden Assistent-resident Lagere hoofden
  • 18. Resultaat
    • Cultuurstelsel is een groot econo-misch succes.
    • Positieve impuls voor de Neder-landse economie:
    • Verbetering infrastructuur
    • Groei scheepsbouw en textielnijverheid
  • 19. Negatieve gevolgen
    • Toename werkdruk (cultuurstelsel + landrente + herendiensten)
    • Rijstteelt komt in het gedrang
    • Cultuurprocenten leidt tot uitbuiting
  • 20. Kritiek op het cultuurstelsel - 1
    • 1849: kritiek uit de Tweede Kamer (Van Ho ëvell):
    • ~ Arbeid moet minder zwaar worden
      • ~ Cultuurprocenten omlaag
      • ~ Nederlandse ambtenaren moeten bevolking beschermen.
  • 21. Kritiek op het Cultuurstelsel - 2
    • Kritiek van de Liberalen:
    • De Liberalen (na de grondwet van 1848 aan de macht) zijn tegen de leidende rol van de Staat
    • Zij zijn ook tegen de dwangarbeid in Indië
    • Zij willen dat bedrijven zich kunnen vestigen in Nederlands Indië
  • 22. Kritiek uit de samenleving
    • Multatuli =Eduard Douwes Dekker
    • Max Havelaar
    • Kritiek op rol van Nederlanders
  • 23. Het einde van het Cultuurstelsel komt in zicht (1870)
  • 24. Ondernemers
    • Particulieren / bedrijven staan te popelen om geld te verdienen op Java
    • Particulier initiatief neemt langzaam toe
    • Monopolie van de Ned. Handels Maatschappij brokkelt af
  • 25. 1870: afschaffing cultuurstelsel
    • 1870: Suikerwet en Agrarische Wet
    • - Er komen veel particuliere bedrijven
    • Dwangarbeid wordt vervangen door contractarbeid
    • - Het KNIL houdt toezicht
  • 26. Nederland breidt het gezag uit
    • - Tijdens het Cultuurstelsel (1830-1870) bemoeide Nederland zich alleen actief met Java en niet met de andere eilanden.
    • - Na 1870 komen steeds meer gebieden onder direct Nederland gezag.
    • - Het KNIL gaat optreden tegen opstandige eilanden
  • 27. Modern Imperialisme
    • De tijd van het Modern Imperialisme breekt aan: Nederland wil ook een wereldrijk opbouwen en belangrijk worden in de wereld
    • Nederland gaar Indië beschouwen als een deel van Nederland
  • 28. Het gaat niet zonder slag of stoot
    • Atjeh-oorlog
    • Atjeh bealngrijk vanwege strategische ligging
    • Guerrillaoorlog / Wrede strijd o.l.v. generaal Van Heutsz
    • Lombok
    • Nederlandse inmenging in lokaal conflict
  • 29. Indi ë onder Nederlands gezag
    • Steeds meer gebieden komen onder direct Nederlands gezag
    • Inheemse heersers tekenen de Korte Verklaring: daarmee erkennen ze dat Nederland de baas is en dat zij zullen gehoorzamen
  • 30. Particuliere ondernemers
    • Rol van de Nederlandse overheid in economisch leven neemt af.
    • Grote particuliere plantages op Java (suiker, koffie en thee)
    • Ook plantages op Sumatra
  • 31. Delfstoffen
    • Tin uit Banka
    • Steenkool en goud uit Borneo
    • Olie uit Sumatra en Borneo (Koninklijke Nederlandse Aardolie Maatschappij)
    • Rubber uit Sumatra en Borneo
    • Kopra
  • 32. Wie profiteert?
    • Particuliere ondernemers
    • Nederlandse bedrijven
    • Nederlandse overheid
    • Buitenlandse bedrijven
    • Inheemse ondernemers
  • 33. De Ethische Politiek
  • 34. Voogdijgedachte en Ereschuld
    • Voogdijgedachte: Nederland moet de Indiërs opvoeden tot meer zelfstandigheid
    • We moeten wat terugdoen: er komen ziekenhuizen en scholen
    • Van Deventer: Nederland heeft een ereschuld. We hebben veel verdiend in Indië, dat geld moeten we nu besteden aan de ontwikkeling van de bevolking
  • 35. Eerste nationalistische bewegingen
    • Met de scholing van de bevolking neemt ook het nationalisme toe.
    • Boedi Oetomo: Javaanse elitaire beweging
    • Sarekat Islam: Islamitische Javaanse beweging
  • 36. Volksraad
    • De bevolking mag meepraten in de Volksraad maar die heeft alleen een adviesfunctie
    • De nationalisten willen meebeslissen en zelfs onafhankeljkheid
  • 37. Verzet tegen nationalisme
    • Minister-president Colijn wil geen verdere democratisering in Indië
    • Oprichting Partai Komunis Indonesia: communistisch en nationalistisch
    • Bij onrust wordt hard ingegrepen
  • 38. Nationalisme radicaliseert
    • Indonesische studenten in Nederland (o.a. Mohammed Hatta) richten de Indonesische Vereniging op
      • Alle Indonesiërs moeten strijden voor een vrij Indonesië
  • 39. Soekarno
    • Partai Nasional Indonesia
    • Sterk nationalistisch
    • Nederland dwingen te vertrekken
  • 40. Verzet
    • Soekarno wordt gearresteerd (vrij na 2 jaar)
    • Populariteit stijgt
  • 41. Spanning loopt op
    • Strenge veiligheidsmaatregelen
    • Pers wordt gecensureerd
    • PNI leiders worden opgesloten
  • 42. Petitie Soetardjo
    • De Volksraad houdt een conferentie over geleidelijke zelfstandigheid
    • Tweede Kamer wijst dit af
    • Haat onder Indonesiërs neemt toe
  • 43. Crisis
    • Nederlands-Indi ë en Nederland groeien economisch uit elkaar
      • N-I richt zich meer op Azie en VS
      • N-I als afzetmarkt minder belangrijk
  • 44. De Japanse bezetting
  • 45. Tweede Wereldoorlog
    • 1940: Duitsland bezet Nederland
    • Nationalistische leiders willen Neder-land steunen in ruil voor meer zelf-standigheid
    • Nederland weigert en verliest steun Indonesiërs
  • 46. Japanse bezetting
    • 1942: Japan bezet Nederlands-Indië
    • Veel Indonesiërs steunen Japan:
    • Einde aan blanke superioriteit
    • Nederlandse invloed wordt uitgewist:
    • Nederlanders opgesloten in krijgs-gevangen- en interneringskampen
  • 47. Waarom steunt Indonesië Japan?
    • Indonesiërs komen op belangrijke economische en politieke posten
    • Japan belooft op termijn onafhanke-lijkheid
  • 48. Einde van de oorlog
    • Mei 1945: Japan belooft Soekarno dat Indonesië op 18 augustus onafhankelijk wordt.
    • 14 augustus: Japan capituleert na atoombommen op Hiroshima en Nagasaki
    • Soekarno roept onafhankelijkheid uit (Republiek Indonesië)
  • 49. 1945
    • Nederland heeft tijd nodig om het gezag te herstellen
    • Britten kunnen Nederland maar beperkt helpen
    • Radicale jongeren (pemoeda’s) terroriseren het land:
    • Moordpartijen onder Nederlanders
  • 50. Van Mook komt praten
    • Luitenant-gouverneur-generaal Van Mook komt naar Java en gaat onderhandelen met Soekarno:
    • Protesten vanuit Nederland
  • 51. Akkoord van Linggadjati
    • Verdrag tussen Nederlandse en Indonesische delegatie:
    • Unie tussen Nederland en Indonesië
    • Indonesië opgedeeld in drie deelstaten
  • 52. Reacties
    • Nederland:
    • Veel Nederlanders willen geen akkoord
    • Onderhandelaars hebben te veel weggegeven:
    • Nieuw-Guinea blijft bij Nederland
    • Koningin (unie) blijft de hoogste macht
  • 53. Reacties
    • Indonesië:
    • Ook veel tegenstanders van het akkoord
    • Dat Nederland Nieuw-Guinea houdt en dat de koningin het staatshoofd blijft is voor Indonesië onacceptabel
  • 54. Nederland gaat ingrijpen
    • Nederland breidt het leger uit
    • Nederland besluit militair in te grijpen:
    • Politionele actie (orde herstellen / straffen)
  • 55. Eerste politionele actie
    • 1947: Operatie Product
    • Plantages en olievelden worden heroverd
    • Guerrillastrijd
    • Internationale druk (VS) op Neder-land om opnieuw te onderhandelen
  • 56. Tweede politionele actie
    • Opnieuw militair ingrijpen om Soekarno uit te schakelen
    • VN eist dat Nederland de macht overdraagt
    • VS dreigt Marshallhulp stop te zetten als Nederland niet meewerkt
  • 57. Nieuwe onderhandelingen
    • Nieuw unieverdrag tussen Nederland en Indonesië
    • 27 december 1949: soevereiniteits-overdracht
  • 58. Onafhankelijkheidsverklaring
    • Verwijdering tussen Indonesië en Nederland gaat verder
    • Veel Nederlanders en Indonesiërs vertrekken naar Nederland
    • 17 augustus 1950: onafhankelijk-heidsverklaring
  • 59. Nasleep: De Molukse kwestie
    • Veel Molukkers solidair met Nederland
    • Veel soldaten weigeren zich aan te sluiten bij het Indonesische leger
    • Republik Maluku Selatan (RMS) uitgeroepen door Molukkers
  • 60. Reactie Soekarno
    • Soekarno grijpt militair in
    • Molukken worden bezet
    • Nederlands protest faalt
    • Veel Molukse soldaten vertrekken naar Nederland en keren nooit meer terug