In het Oog van de Orkaan:  Nederland in Transitie        Jan Rotmans     Hengelo, 10-04-2013     www.twitter.com/janrotmans
We leven niet in tijdperk vanveranderingmaar in een verandering van tijdperken                      Herman Verhagen
Orkaan- samenleving verandert ingrijpend- we krijgen lange periode van crises
Diepste Wortels van Crisiswe lenen en geven geld uit dat er niet is        financiële onbalans        economisch tekort = ...
Stapeling van Crisestot 2020: financieel-economische crisisna 2020: ecologische crises                grondstoffen        ...
Grondstoffen Crisistijd van makkelijk winbare grondstoffen is over17 kritische aardmetalen worden schaarsscandium, neodymi...
komende decennia periode van crisesen dat is een zegen voor de economie
Crisis zorgt voor ‘Verelendung’ontstaat nieuw soort proletariaatvertrouwensbreuk tussen elite en proletariaatvoedingsbodem...
Crisis = Zegen          roer moet radicaal omeinde van tijdperk van oude economie nadert             mens is hardleers   v...
Samenleving verandert ingrijpend
Kantelperiodeperiode waarin heel veel tegelijk verandertis zeldzaamheid in de geschiedenisvoorbeeld: eind 19de eeuwmoderni...
Indicaties voor Kantelperiode-collectief unheimisch gevoel dat verandering in lucht hangt-chaos door turbulentie, instabil...
Transitie naar duurzame samenleving Opbouw van duurzame samenleving                                   Voorontwikkelingsfas...
Wat verandert er dan?denken              van lineair naar cyclisch denkenorganiseren              van verticaal naar horiz...
Paradigma Wisselingoude wereldbeeld        nieuwe wereldbeeld exploitatiemodel        co-operatiemodel economisch rendemen...
Samenleving kanteltoude, verticale instituties lopen op hun eindevakbonden, omroepen, kerken, milieuorganisaties, politiek...
Sluipende Revolutiecreatieve, innovatieve burgers breken uit systeemcommerciële grootbedrijven van de marktbureaucratische...
Samenleving kantelt            van:verticaal   naar   horizontaalcentraal    naar   decentraaltop-down    naar   bottom-up
Waar zien we die verandering?energie          van centraal, fossiel naar decentraal duurzaamvoedsel           van mondiaal...
Gezondheidszorg
Verbroken Verbinding in Zorg relatie tussen zorgverlener en zorgvrager   vertrouwen, intimiteit, passie, aandacht, bezieli...
Verbroken VerbindingSysteem is belangrijker geworden dan Mens     vandaag is belangrijker morgen      cijfers belangrijker...
Systeemvernieuwing is nodig  in de langdurende zorg
Langdurige Zorg 3.0                  mensgericht    heel de mens, kleinschalig, eigen omgeving          economisch volhoud...
Buurtzorgkleinschalige zorg op maatzelfsturende, multidiscplinaire teamsstart vanuit behoeften van zorgvragerruimte voor p...
Bouw
we bouwen wel goed, maarwe bouwen niet de goede dingen
Waar staat de bouw nu?bouw is volop aan het vernieuwenveel innovatie op projectniveautoch blijft innovatie achter bij ande...
Transitie Bouwsector  Transitie van de bouwsector is noodzakelijkvan                                  naaraanbod          ...
Visionaire Opgave Bouwbouw dienstbaar aan de samenlevingricht zich op ruimtelijke omgeving i.p.v. gebouwde objecteindgebru...
we staan aan de vooravond van een  nieuwe, groene, gouden eeuw
Groene Economie
Groene Economie1. schoon en veilig    schone producten, materialen en energie2. circulair  afval als grondstof voor nieuw ...
‘Clean Tech’ Industrie schone energie schoon transport schone water technologie schone afvalverwerking schone chemie
Mondiale Economische Machtsstrijd                       Obama“ Het land dat de schone technologie-economie domineert zal h...
Groene Economie is ‘booming’mondiale economie ontstaat rondom ‘clean tech industry’snelst groeiende industrie ter wereld20...
Groene Economie is Banen motorhuidige mondiale omzet in duurzaamheidssector is 1400 miljard $             omzet verdubbelt...
Groene Economie in Europagroene economie is van cruciaal belang voor Europa            in potentie 22 miljoen Europeanen b...
Duurzaamheid in DNA Economie“ wie niet aan duurzaamheid werkt heeft als   bedrijf over 10 jaar geen bestaansrecht meer ”  ...
Nieuwe Maakindustrie        nieuwe industriële revolutie     digitale revolutie in de maakindustrie       fundamentele ver...
Architect bouwt huis met 3D-printer
Consumenten worden Fabricenten   concept van een fabriek verandert   werkplaats wordt fabriek: aan huis, op boerderij   co...
Wenkend Perspectief:Vooruit naar Vroeger
Stichting Urgenda
Stichting Urgenda
Stichting Urgenda
Dutch Research Institute For Transitions
McDonalds Biologisch – McFast + McSlow
Wat betekent dit nu?
Samenleving 3.0Oude Wereld              Nieuwe Wereldzekerheden               onzekerhedenvast                     flexibe...
Waarden VerschuivingOude Waarden           Nieuwe Waardendoelmatigheid          aandacht / tijdefficiency             vert...
Bouwproces Verandertbouwketen wordt doorgeknipt, klantgerichtklant zit aan het stuurrelatie opdrachtgever / opdrachtnemer ...
Taken en Verdienmodel Veranderen  bouwer wordt leidend in het proces  architect wordt dienstbaar aan bouwer  beide dienstb...
Uitgangspunten van Zorg 3.0          mensgericht          menslievend        vanuit eigen kracht        in eigen omgeving ...
Voorbeelden van Zorg 3.0                 Ouderenzorgzorg inrichten vanuit de woon- en leefomgevinginrichten vanuit het per...
Voorbeelden van Zorg 3.0                              Jeugdzorgpro-actieve aanpak, desnoods op straat opzoekenmulti-discip...
Nederland heeft kompas nodig
Mooi, Nieuw Nederland• Nederland heeft wenkend     perspectief nodig• samenleving 3.0 vraagt om radicale   innovatie• radi...
Faciliterende Politiek• actief ondersteunen van creativiteit en energie van burgers•   ontregelen van regels die radicale ...
Burgers en Bedrijven zijn leidend burgerkracht als uiting van ‘power to the people’ bedrijven ontwikkelen dienstbaar leide...
Ode aan Friskijkers en Dwarsdenkers“ Op degenen die het anders zien. Die niet gek zijn op regeltjes engeen respect hebben ...
Conclusie• er raast een orkaan door de samenleving•   samenleving kantelt naar glokaal, van onderop• er gloort een nieuwe,...
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Dura vermeerapril2013
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Dura vermeerapril2013

1,193

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
1,193
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
27
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • 04/10/13 Perez KSI-ECST Amsterdam June 2009
  • Dura vermeerapril2013

    1. 1. In het Oog van de Orkaan: Nederland in Transitie Jan Rotmans Hengelo, 10-04-2013 www.twitter.com/janrotmans
    2. 2. We leven niet in tijdperk vanveranderingmaar in een verandering van tijdperken Herman Verhagen
    3. 3. Orkaan- samenleving verandert ingrijpend- we krijgen lange periode van crises
    4. 4. Diepste Wortels van Crisiswe lenen en geven geld uit dat er niet is financiële onbalans economisch tekort = 3%we lenen van de aarde maar betalen niet terug ecologische onbalans ecologisch tekort = 35% [5 triljoen dollar]
    5. 5. Stapeling van Crisestot 2020: financieel-economische crisisna 2020: ecologische crises grondstoffen energie klimaat
    6. 6. Grondstoffen Crisistijd van makkelijk winbare grondstoffen is over17 kritische aardmetalen worden schaarsscandium, neodymium, dysprosium, gadolinium, lanthanumwindmolens, elektrische auto’s, smartphones, zonnecellenverwachte groei van deze metalen is > 1000%China heeft 97% van kritische materialen in handen alternatieve grondstoffen en hergebruik bestaande
    7. 7. komende decennia periode van crisesen dat is een zegen voor de economie
    8. 8. Crisis zorgt voor ‘Verelendung’ontstaat nieuw soort proletariaatvertrouwensbreuk tussen elite en proletariaatvoedingsbodem voor beweging van onderop
    9. 9. Crisis = Zegen roer moet radicaal omeinde van tijdperk van oude economie nadert mens is hardleers verandert pas echt bij langdurige crises
    10. 10. Samenleving verandert ingrijpend
    11. 11. Kantelperiodeperiode waarin heel veel tegelijk verandertis zeldzaamheid in de geschiedenisvoorbeeld: eind 19de eeuwmoderniseringsproces fundament Nederland onderwijs, kiesrecht, zorg, sociale opbouw
    12. 12. Indicaties voor Kantelperiode-collectief unheimisch gevoel dat verandering in lucht hangt-chaos door turbulentie, instabiliteit en onzekerheid-enorme dynamiek van onderop, nieuwe macht van onderop-geen duidelijke richting, weinig inzicht en overzicht-creatieve mensen breken door het systeem heen-steeds meer conflicten tussen bestaande en nieuwe orde
    13. 13. Transitie naar duurzame samenleving Opbouw van duurzame samenleving Voorontwikkelingsfase Doorontwikkelingsfase 25 jaar 25 jaar Kantelperiode Verticaal Horizontaal Centraal Decentraal Top-down Bottom-up Tijd We zitten hier
    14. 14. Wat verandert er dan?denken van lineair naar cyclisch denkenorganiseren van verticaal naar horizontaalsturen van ‘top-down’ naar ‘bottom-up’
    15. 15. Paradigma Wisselingoude wereldbeeld nieuwe wereldbeeld exploitatiemodel co-operatiemodel economisch rendement maatschap. rendement lineaire processen kringlopen waarde ontlenen waarde creëren zelfredzaam samenredzaam
    16. 16. Samenleving kanteltoude, verticale instituties lopen op hun eindevakbonden, omroepen, kerken, milieuorganisaties, politieke partijennieuwe, horizontale verbanden ontstaangemeenschappen, coöperaties, sociale & fysieke netwerken Opbouw en Afbraak
    17. 17. Sluipende Revolutiecreatieve, innovatieve burgers breken uit systeemcommerciële grootbedrijven van de marktbureaucratische grootbedrijven van de staatbeweging van onderop vanuit passie en inspiratie glocalisering
    18. 18. Samenleving kantelt van:verticaal naar horizontaalcentraal naar decentraaltop-down naar bottom-up
    19. 19. Waar zien we die verandering?energie van centraal, fossiel naar decentraal duurzaamvoedsel van mondiaal, mechanisch naar regionaal duurzaambouw van aanbod & product naar vraag & dienstzorg van doelmatig & efficiënt naar mensgericht
    20. 20. Gezondheidszorg
    21. 21. Verbroken Verbinding in Zorg relatie tussen zorgverlener en zorgvrager vertrouwen, intimiteit, passie, aandacht, bezieling is verworden tot relatie tussen leverancier en cliënt kosten, doelmatigheid, budget, efficiency, afrekening
    22. 22. Verbroken VerbindingSysteem is belangrijker geworden dan Mens vandaag is belangrijker morgen cijfers belangrijker dan mensen
    23. 23. Systeemvernieuwing is nodig in de langdurende zorg
    24. 24. Langdurige Zorg 3.0 mensgericht heel de mens, kleinschalig, eigen omgeving economisch volhoudbaargezondheid schept waarde, preventie loont, eigen budget maatschappelijk ingebed zorg = welzijn = sport = arbeid = leefstijl
    25. 25. Buurtzorgkleinschalige zorg op maatzelfsturende, multidiscplinaire teamsstart vanuit behoeften van zorgvragerruimte voor professional> 500 teams, goedkoper en kwalitatief beter
    26. 26. Bouw
    27. 27. we bouwen wel goed, maarwe bouwen niet de goede dingen
    28. 28. Waar staat de bouw nu?bouw is volop aan het vernieuwenveel innovatie op projectniveautoch blijft innovatie achter bij andere sectorenvernieuwing nog te kleinschalig met weinig partijen Crisis dwingt tot radicale vernieuwing
    29. 29. Transitie Bouwsector Transitie van de bouwsector is noodzakelijkvan naaraanbod vraagproduct diensteconomisch maatschappelijk
    30. 30. Visionaire Opgave Bouwbouw dienstbaar aan de samenlevingricht zich op ruimtelijke omgeving i.p.v. gebouwde objecteindgebruiker kan zelf product samenstellenduurzaam in termen van energie- en materiaalgebruikflexibel, ontwerpend bouwen is standaard
    31. 31. we staan aan de vooravond van een nieuwe, groene, gouden eeuw
    32. 32. Groene Economie
    33. 33. Groene Economie1. schoon en veilig schone producten, materialen en energie2. circulair afval als grondstof voor nieuw producten: sluiten kringlopen3. ‘bio-based’ groene grondstoffen als basis: planten & rest producten
    34. 34. ‘Clean Tech’ Industrie schone energie schoon transport schone water technologie schone afvalverwerking schone chemie
    35. 35. Mondiale Economische Machtsstrijd Obama“ Het land dat de schone technologie-economie domineert zal het land zijn dat de wereldeconomie domineert en Amerika moet dat land zijn ”
    36. 36. Groene Economie is ‘booming’mondiale economie ontstaat rondom ‘clean tech industry’snelst groeiende industrie ter wereld2011: 300 miljard dollar (30% groei t.o.v. 2010) China 55 miljard Duitsland 42 miljard Amerika 35 miljard Italië 17 miljard Nederland 2.5 miljard
    37. 37. Groene Economie is Banen motorhuidige mondiale omzet in duurzaamheidssector is 1400 miljard $ omzet verdubbelt komende 5 jaar levert ca. 100 miljoen groene banen op duurzame energie: 20 miljoen nieuwe banen duurzame bouw: 15 miljoen nieuwe banen duurzame diensten: 10 miljoen nieuwe banen
    38. 38. Groene Economie in Europagroene economie is van cruciaal belang voor Europa in potentie 22 miljoen Europeanen betrokken in 2012: 1-3% van totale werkgelegenheid in 2020: 5-10% van totale werkgelegenheid Duitsland is de absolute koploper Denemarken doet het heel goed Engeland doet het goed Nederland doet het niet goed topsectoren & green deals
    39. 39. Duurzaamheid in DNA Economie“ wie niet aan duurzaamheid werkt heeft als bedrijf over 10 jaar geen bestaansrecht meer ” Paul Polman, CEO Unilever
    40. 40. Nieuwe Maakindustrie nieuwe industriële revolutie digitale revolutie in de maakindustrie fundamentele verandering van:hoe wij dingen maken en vooral wie het maakt álles kan op een pc worden gemaakt! iedereen wordt producent
    41. 41. Architect bouwt huis met 3D-printer
    42. 42. Consumenten worden Fabricenten concept van een fabriek verandert werkplaats wordt fabriek: aan huis, op boerderij consument wordt: ontwikkelaar, bouwer, fabrikant consument maakt: eigen huis, meubilair, autovan consument naar prosument naar fabricent
    43. 43. Wenkend Perspectief:Vooruit naar Vroeger
    44. 44. Stichting Urgenda
    45. 45. Stichting Urgenda
    46. 46. Stichting Urgenda
    47. 47. Dutch Research Institute For Transitions
    48. 48. McDonalds Biologisch – McFast + McSlow
    49. 49. Wat betekent dit nu?
    50. 50. Samenleving 3.0Oude Wereld Nieuwe Wereldzekerheden onzekerhedenvast flexibelbezit gebruiktop-down bottom-upglobaal glokaal
    51. 51. Waarden VerschuivingOude Waarden Nieuwe Waardendoelmatigheid aandacht / tijdefficiency vertrouwencontrole, beheersing ruimteregelzucht keuzevrijheidkosten / baten kwaliteit
    52. 52. Bouwproces Verandertbouwketen wordt doorgeknipt, klantgerichtklant zit aan het stuurrelatie opdrachtgever / opdrachtnemer verandertklant wil volledig gefaciliteerd wordenintegraal: ontwerpen, bouwen en beheren in één
    53. 53. Taken en Verdienmodel Veranderen bouwer wordt leidend in het proces architect wordt dienstbaar aan bouwer beide dienstbaar aan klant verdienmodel op basis van co-productie met klant denken en handelen vanuit de klant
    54. 54. Uitgangspunten van Zorg 3.0 mensgericht menslievend vanuit eigen kracht in eigen omgeving samenredzaam
    55. 55. Voorbeelden van Zorg 3.0 Ouderenzorgzorg inrichten vanuit de woon- en leefomgevinginrichten vanuit het perspectief van de zorgvragerdagbesteding en dagelijks activiteiten als basisoptimaal ondersteunen van zelf- en samenredzaamheidmaximale innovatieruimte voor medewerkers
    56. 56. Voorbeelden van Zorg 3.0 Jeugdzorgpro-actieve aanpak, desnoods op straat opzoekenmulti-disciplinair team: psychiater, verslavingsdeskundige, verpleegkundige en maatschappelijk werkerbrede maatschappelijke ondersteuning:scholing, werk zoeken, vinden onderdak, behandeling verslaving, opbouwen sociaal netwerkcombinatie van verleiding, dwang en drang vinden, boeien, binden
    57. 57. Nederland heeft kompas nodig
    58. 58. Mooi, Nieuw Nederland• Nederland heeft wenkend perspectief nodig• samenleving 3.0 vraagt om radicale innovatie• radicale innovatie ontstaat niet vanuit breed draagvlak• 5 kantelaars kunnen Nederland radicaal laten kantelen• politiek is hierin niet leidend maar faciliterend
    59. 59. Faciliterende Politiek• actief ondersteunen van creativiteit en energie van burgers• ontregelen van regels die radicale innovatie belemmeren• richting geven vanuit ambitieuze kaders en ruimte bieden• topsectoren / green deals niet gericht op radicale innovatie• vergt gezamenlijke inspanning die boven partijpolitiek uitstijgt
    60. 60. Burgers en Bedrijven zijn leidend burgerkracht als uiting van ‘power to the people’ bedrijven ontwikkelen dienstbaar leiderschap vergt transitie binnen bedrijven: cultuuromslag tijdperk nadert van friskijkers en dwarsdenkers
    61. 61. Ode aan Friskijkers en Dwarsdenkers“ Op degenen die het anders zien. Die niet gek zijn op regeltjes engeen respect hebben voor de stand van zaken. Je kunt ze napraten,tegenspreken, ophemelen of omlaaghalen. Het enige wat je nietkunt is om ze heen. Want zij brengen verandering, brengenNederland verder. En waar sommige mensen malloten zien, zien wijgenieën. Omdat de mensen die gek genoeg zijn om te denken datze de wereld kunnen veranderen, degenen zijn die het doen. ”
    62. 62. Conclusie• er raast een orkaan door de samenleving• samenleving kantelt naar glokaal, van onderop• er gloort een nieuwe, groene gouden eeuw• Nederland dobbert rond en heeft kompas nodig• vraagt om dienende, faciliterende politici
    1. A particular slide catching your eye?

      Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

    ×