Warisan Kesultanan Melayu

9,631 views
9,143 views

Published on

"Ingat Sejarah...Ingatlah Sejarah2u.. :D

Bab 9, Tingkatan 1

Published in: Education
0 Comments
12 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
9,631
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
41
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
12
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Warisan Kesultanan Melayu

  1. 1. Our Group :  Dba  Hajar  Fatiah  Aini  Sakina  Najwa  Haziqah
  2. 2. Warisan Kesultanan Melayu Sistem Sistem Kegiatan Pemerintahan Perundangan Ekonomi Sosiobudaya Dan Kerajaan Negeri-negeri Pentadbiran Melayu Melayu •Pertanian •Perikanan •Kraftanagan •Struktur •Sistem •Perlombongan Masyarakat MelayuPemerintahan dan •Sistem percukaian Tradisional Pentadbiran •Undang-undang •Sistem serah •Gaya hidup Negeri-negeri Adat dan bertulis •Sistem kerah Gologan bangsawan Melayu dan •Perdagangan Dan rakyat Negeri Sembilan •Timbangan, •Kegiatan Sukatan, dan sosiobudaya Ukuran •pengangkutan
  3. 3.  Sistem Pemerintahan Cara pentadbiran & pengurusan sesebuah kerajaan  Negeri2 Melayu mengamalkan sistem pemerintahan beraja. Raja - tunggak utama dalam sistem pemerintahan ini.
  4. 4. Sultan Pembesar Peringkat Negeri Pembesar Peringkat Daerah & JajahanPenghulu Peringkat kampung
  5. 5.  Pentadbiran di peringkat negeri diketuai oleh raja @ sultan Kaum kerabat diraja serta pembesar bantu. Raja @ sultan menjadi lambang kedaulatan negeri.
  6. 6. Kedaulatan dapat menjamin : Keamanan Kesetian Sokongan rakyat terhadap pemerintahan raja
  7. 7. Ciri2 raja @ sultan dalam mentadbir kerajaannnya. Kecemerlangan Keunggulan peribadi Kepahlawanan Keadilan Kesempurnaan Kebolehan Kelebihan
  8. 8.  Raja mempunyai alat2 kebesaran & keistimewaan yg x boleh digunakan oleh rakyat biasa. Sultan menggunakan “bahasa dalam” @ dikenali sebagai bahasa istana. Contohnya – bersiram, bersantap, berangkat, beta, mangkat & gering Rakyat dilarang menngunakan bahasa ini
  9. 9.  Segala perintah raja @ sultan mesti dilaksanakan Rakyat yang menderhaka akan ditimpa tulah. Tulah bencana yang menimpa individu, masyarakat @ negara. Pembesar di peringkat negeri melaksanakan perintah sultan – membantu pentadbiran, berkuasa mentadbir & mengutip cukai di kawasan tertentu.
  10. 10.  Jajahan @ daerah ditadbir oleh pembesar yg dilantik terus oleh sultan melalui pemberian surat tauliah Tugas utama pembesar jajahan & daerah ialah :- - menjaga & mengekalkan keamanan - mempertahankan kedaulatan negeri - menyerah ½ hasil & cukai kpd kerajaan - menyediakan tenaga kerja
  11. 11. Ketua Kampung Ketua kg. juga dikenali sbg. penggawa @ penghulu. Tugas mereka ialah :- - memungut cukai - membekalkan tenaga tentera - mengekalkan taat setia msyrkt kg. - menjadi perantara antara pembesar dengan rakyat.
  12. 12. Ahli Agama Kumpulan cerdik pandai Islam. Menjadi penasihat sultan, kadi mufti @ pembesar negeri. Berdakwah, mengendalikan pengajian & menghasilkan karya agama. Ahli agama menjadi imam, khatib, bilal & juru nikah.
  13. 13. A i M gis hl a Contoh : Bomoh & pawang yg mahir dalam bidang perubatan. Berkebolehan & berkemahiran mengubati & menyembuhkan penyakit. Mempunyai pengetahuan tentang khasiat akar kayu & herba perubatan Dilantik menjadi pemimpin
  14. 14. Gambar2
  15. 15. Gambar perhiasan Diraja
  16. 16.  Nobat merupakan alat muzik diraja Dimainkan dalam - Upacara pertabalan - Kemangkatan raja & kerabatnya - Keberangkatan raja balairung seri
  17. 17. Sistem Pemerintahan & Pentadbiran N.S.  N.S mengikut Adat Perpatih yang berbeza dengan negeri2 lain di Malaysia.  Negeri2 lain mengamalkan Adat Temenggung.  Prinsip2 yang terkandung dalam kedua2 adat ini yang membezakan mereka.
  18. 18.  Adat Perpatih & Adat Temenggung berasal dr Sumatera, Indonesia. Terbentuk : seorang pembesar di Sumatera membahagikan kawasan pentadbiran kpd 2 org anaknya Datuk Perpatih & Datuk Ketemenggungan. Adat Perpatih diamalkan di semua negeri di M’sia kecuali N.S & Naning yg mengamalkan Adat Perpatih. Adat Temenggung diasaskan oleh Datuk Ketemenggungan Pemerintah Palembang Dibawa masuk ke T.M pd abad ke-15 stlh raja Palembang dtg ke Melaka. Adat Perpatih diasaskan oleh Datuk Perpatih Nan Sebatang Pemerintah Pagar Ruyong, Sumatera Diperkenalkan apabila org Minangkabau berhijrah ke T.M & menetap di N.S & Naning.
  19. 19. Yamtuan Besar Undang Lembaga Buapak
  20. 20.  Pemerintah tertinggi N.S = Yamtuan Besar @ Yang Dipertuan Besar Peranan sama dgn raja2 Melayu di negeri lain. Undang= ketua bg segala luhak @ luak Luak @ Luhak = daerah @ jajahan di N.S Ada 4 luak :- Sungai Ujong, Jelebu, Johol, dan Rembau. Daerah lain diperintah oleh penghulu. Tugas utama Undang = memilih Yamtuan Besar Lembaga = Ketua suku @ waris Antara peranan Lembaga :- memilih Undang, menjaga keselamatan & keamanan, menyelesaikan pertelingkahan antara suku, mengendalikan pembahagian harta pusaka, & menjadi org perantaraan antara anggota sukunya dgn Undang. Buapak = Ketua Perut & stp anggota Perut merupakan Anak Buah Buapak = Tempat rujukan soal yg berkaitan dgn adat & hukum
  21. 21.  Lembaga = Ketua suku @ waris Antara peranan Lembaga :- memilih Undang, menjaga keselamatan & keamanan, menyelesaikan pertelingkahan antara suku, mengendalikan pembahagian harta pusaka, & menjadi org perantaraan antara anggota sukunya dgn Undang. Buapak = Ketua Perut & stp anggota Perut merupakan Anak Buah Buapak = Tempat rujukan soal yg berkaitan dgn adat & hukum
  22. 22. Yamtuan Besar UndangLembaga Buapak Anak Buah
  23. 23.  Anak Buah melantik Buapak Buapak akan memilih Lembaga Lembaga akan memilih Undang Undang akan melantik Yamtuan Besar Sistem pemilihan dan perlantikan = amalan demokrasi N.S mempunyai alat2 kebesaran diraja Itu adalah lambang kekuasaan & pengesahan Yang Dipertuan Besar. Antaranya:- 16 Kaki payung, 16 bilah pedang, 16 bilah keris panjang, 16 btg tombak benderang, 8 buah tapak sirih, 8 buah tempat abu, 8 btg tiang lilin, & 4 tunggul (panji2) warna kuning, 2 tunggul panji2 warna merah & 2 tunggul panji2 warna hitam.
  24. 24.  Masyarakat yg mengamalkan Adat Perpatih hidup secara bersuku2. Anataranya:- Biduanda, Batu Hampar, Paya Kumbah, Mungkal, 3 Nenek, Seri Melenggang, Seri Lemak, Batu Belang, Tanah Datar, Anak Acheh, Anak Melaka, & 3 Batu. Setiap suku dianggap 1 keluarga
  25. 25.  Sistem pemerintahan & pentadbiran kerajaan Melayu = keagungan bangsa Melayu Pengukuhan daulat & sokongan pembesar = memudahkan sultan memerintah Sistem Perundangan di negeri Melayu :- 1) Undang2 adat 2) Undang2 bertulis Undang2 dlm kerajaan Melayu menekankan unsur pencegahan, pengajaran, dan nasihat melalui hukuman yg dikenakan. Mencerminkan keprihatinan pemimpin & rakyat  mewujudkan sebuah negara yg aman & stabil
  26. 26. Sistem Perundangan Undang2 Undang2 Bertulis Adat •Hukum Kanun Melaka •Undang2 Laut Melaka•Adat Temenggung •Undang2 Pahang •Adat Perpatih •Undang2 99 Perak •Undang2 Kedah
  27. 27. Undang2 Adat Peraturan yg berdasarkan amalan kebiasaan dlm masyarakat Dihafal secara turun-temurun & menjadi peraturan yg mesti dipatuhi Adat Perpatih & Adat Temenggung contoh undang2 adat. Undang2 Adat Temenggung & Adat Perpatih ada ciri2 & keistimewaan dr segi :- pemerintahan, keterunan keluarga, adat perkahwinan, pewarisan harta pusaka & perundanagan.
  28. 28. Undang2 Bertulis Himpunan peraturan, larangan & adat istiadat dlm bentuk bertulis Undang2 bertulis yg terawal :- Hukum Kanun Melaka & Undang2 Laut Melaka Undang2 digubal pd zaman kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka Unsur2 yg terdapat dlm undang2 ini tersebar ke negeri :- Johor, Perak, Pahang & Kedah. Penyebaran berlaku kerana negeri tersebut  Jajahan takluk Kesultanan Melayu Melaka.
  29. 29.  Kegiatan pertanian – perikanan – pembuatan kraf tangan – dijalankan secara kecil2 @ sara diri Pengeluarannya = memenuhi keperluan harian saja & selebihnya akan dijual. Perlombongan juga turut menyumbang pd kegiatan ekonomi. Perkembangan perdagangan  sistem mata wang & cukai, sistem timbangan & ukuran & sistem pengangkutan.
  30. 30.  Pertanian Masyarakat Melayu rajin menanam pelbagai jenis tanaman Hasil tanaman ini menjadi sumber makanan yg penting Kawasan utama pertanian lebih tertumpu di kawasan berhampiran dgn sg.  Tanahnya subur & mudah mendapatkan sumber air Contohnya :- Kawasan utama penanaman padi sawah. Kegiatan pertanian mempunyai peralatan2nya tersendiri Tenaga binatang turut digunakan utk membantu kerja2. Bagi me+ hasil pengeluaran padi, petani membina empangan utk menakung air.
  31. 31. Pertanian - Cangkul
  32. 32.  Perikanan Kegiatan menangkap ikan dilakukan dgn menggunkan peralatan tradisional Ini menunjukkan masyarakat Melayu mempunyai kemahiran membuat alat menangkap ikan Hasil akan diperdagangkan kerana mendapat permintaan yg tinggi Lebihan drpd hasil tangkapan  dibuat :- ikan kering, belacan, budu & keropok
  33. 33. Peralatan Perikanan - Pukat
  34. 34.  Kraf tangan Masyarakat Melayu tradisional = masyarakat yg kreatif Juga, berkemahiran dlm menghasilkan barangan kraf tangan yg indah & menarik Bijak memanfaatkan sumber2 smula jadi utk dijadikan kraf tangan Contohnya :- Daun mengkuang, daun pandan & nipah  tikar, bakul & tudung saji Masyarakat Melayu pandai menenun songket, membuat senjata sprt keris & menghasilkan perhiasan drpd emas & perak.
  35. 35.  Gambar Hasil Seni
  36. 36.  Perlombongan Negeri2 Melayu kaya dgn hasil logam sprt bijih timah dan emas. Kegiatan melombong merupakan pekerjaan tradisi masyarakat Melayu. Kawasan utama bijih timah :- Lembah Kinta, Larut, Dinding & Beruas di Perak, Sg. Ujong & Sg. Linggi di N.S., Sg. Bernam, Sg. Selangor & Sg. Klang di Selangor. Emas pula dilombong di Kelantan, Pahang & Terengganu. Masyarakat Melayu Tradisional mahir melombong bijih timah dgn meggunakan kaedah mendulang @ melampan & lombong siam. Bahan2 logam sprt bijih timah akan dijadikan bahan dagangan, mata wang, dan perkakas rumah. Emas dan perak digunakan utk membuat brg perhiasan
  37. 37. Berlombong…
  38. 38.  Sistem Percukaian Cukai = bayaran yg dikenakan ke atas pertanian, perlombongan, perdagangan & hasil hutan sprt beras, bijih timah, ikan kering, getah perca & rotan Cukai = sumber pendapatan pemerintah Sg. = jalan perhubungan & pengangkutan utama seta menjadi tempat yg penting bg kegiatan memungut cukai. Cukai labuh batu = cukai yg dipungut di tempat2 tertentu di sepanjang sg. Cukai bebas kuala = cukai yg dipungut di kuala sg. Brg dagangan yg dibawa masuk melalui pelabuhan akan dikenakan cukai Cukai lain :- cukai kepala & cukai tanaman Cukai = kekuasaan seseorang pembesar di kawasannya
  39. 39.  Sistem Serah Masyarakat Melayu mengamalkan sistem serah. Sistem serah = pemberian sbhgn drpd hasil tanaman yg diusahakan oleh rakyat kpd pemerintah Pemberian = balasan kpd pembesar yg menyediakan tanah utk rakyat Kadar & nilai serahan bergantung pd hasil tanaman & ternakan yg diperoleh dlm tahun tersebut
  40. 40.  Sistem Kerah 1 lg sistem yg penting dlm masyarakat Melayu. Kerah = sesuatu pekerjaan yg dibuat tanpa diberi upah Misalnya :- istana, kubu, jalan & saliran Sistem ini menunjukkan adanya sikap taat setia, sedia berkorban & berganding bahu rakyat utk pemerintah
  41. 41.  Perdagangan Kegiatan perdagangan dilakukan secara berjual beli @ tukar barang Sultan & pembesar menjadi pemodal Pd umumnya, mereka memonopoli kegiatan perdagangan Perdagangan juga dijalankan oleh rakyat biasa secara berjaja di pasar @ di luar kawasan Pusat perdagangan terletak di pelabuhan yg berhampiran dgn muara sungai
  42. 42.  Misalnya :- pelabuhan Melaka, Kedah, Klang & Johor Lama Pelabuhan ini = Pusat mengumpul & mengedar barangan dr Timur & Barat Barang dagangan utama = Rempah, garam, gambir, hasil tenunan, bijih timah, beras & lada hitam + hasil hutan sprt :- kayu-kayan, rotan, damar & madu lebah Kegiatan mengumpul hasil hutan utk tujuan perdagangan  meramu Barter = Sistem perdagangan tukar brg  sesuatu brg ditukar dgn barangan lain mengikut keperluan penjual & pembeli
  43. 43.  Slps berlaku perkembangan ekonomi  mata wang mula digunakan Pedagang awal menggunakan kulit siput geweng & gerus sbg mata wang Perkembangan ekonomi  Penggunaan mata wang logam drpd emas & timah Pd abad ke-15. sejenis wang logam, kaleng (calains) yg diperbuat drpd timah tlg digunakan di Melaka Di Terengganu, wang emas & kupang yg berbentuk segi-8, wang syiling keping @ pitis serta jokoh tlh digunakan
  44. 44.  Johor menggunakan mata wang emas = mas & kupang Kelantan = wang emas kijang, dinar, kupang & pohon pitis Di N.S., Pahang, Selangor & Perak, mata wang jongkong tampang @ timah digunakan Di Selangor, jongkong timah ini = tampang sebuaya Perdagangan di kedah menggunakan mata wang berbentuk ayam jantan
  45. 45. Jangan tido, 2 baru 1st half…ade second half lak…. Bangun!...Bangun!...
  46. 46. Gambar bentuk mata wang logam
  47. 47.  Timbangan, Sukatan & Ukuran Sistem dah lama diguna pakai oleh masyarakat Melayu Sukatan = Utk mengukur isipadu sesuatu benda Alat2 sprt kaul, cupak & gantang  menyukat beras, bijih timah & rempah Timbangan = Utk mengukur berat sesuatu barangan Alat yg biasa digunakan utk menimbang = dacing & pikul Barangan yg ditimbang = emas, perak, bijih timah & rempah
  48. 48.  Masyarakat Melayu tradisional sudah mempunyai kemahiran utk mengukur keluasan & jarak antara 2 tmpt Di Kedah, unit relung digunakn utk mengukur keluasan tanah Bg mengukur jarak kependekan sesuatu benda = ukuran berdasarkan anggota badan digunakan Mereka juga mengukur jarak antara kg. dgn kg. yg lain berdasarkan tempoh masa berjalan @ berkayuh sampan melalui sg. Sprt sepelaung, setanak nasi, sehari, sepekan & sepurnama.
  49. 49. Kira-kira
  50. 50.  Unit utk menyukat: 1 leng = 2 kepul 1 kal = 2 leng 1 cupak = 4 kepul 1 gantang = 4 cupak Unit utk mengukur timbangan: 16 tahil = 1 kati 1 kati = 600 gram 100 kati 1 pikul
  51. 51.  Pengangkutan Perhubungan pd masa dahulu menggunakan jalan air & darat. Jalan air sprt sg. & laut penting  perhubungan & barangan dapat diangkut dgn lebih mudah & cepat Pengangkutan air yg digunakan :- jalur, kolek, perahu & sampan. Terdapat jalan yg dinamakan denai penarikan kerana perahu terpaksa ditarik utk sampai ke sg. Jalan ini menghubungkan Pahang dgn Melaka. Melalui jalan ini, masa perjalanan dapat disingkatkan. Masyarakat Melayu juga menggunakan gajah, kerbau @ lembu utk mengangkut barang
  52. 52. Kenderaan Gambar
  53. 53.  Sosiobudaya merangkumi corak kehidupan yg menjadi amalan masyarakat. Corak kehidupan boleh dilihat dalam struktur susun lapis masyarakat, gaya hidup & kegiatan sosiobudaya yg lain.
  54. 54.  Struktur Masyarakat Melayu Tradisional Struktur ialah pembahagian masyarakat kpd beberapa lapisan sosial dlm sesuatu hierarki kedudukan Kedudukan individu boleh berubah melalui 2 cara. Pertama : melalui taraf sedia  pertukaran tugas @ pekerjaan tanpa menjejaskan taraf sosialnya. Kedua : melalui taraf percapaian  berubah ke lapisan yg lebih tinggi kerana kebolehan istimewa @ khidmat baktinya kpd pemerintah
  55. 55. Susun lapis masyarakat Melayu Sultan Golongan Pemerintah Keluarga & Kerabat Sultan Pembesar/Ulama/Pendeta Golongan diperintah Rakyat/Hamba
  56. 56. 1. Golongan Pemerintah Kumpulan pemerintah :- raja @ sultan, keluarga & kaum kerabatnya, pembesar, ulama & pendeta. Raja @ sultan = pemerintah tertinggi Baginda bertanggungjawab memelihara perpaduan, keamanan & kemakmuran negeri Sistem penggantian raja berbeza antara 1 negeri dgn 1 negeri yg lain. Misalnya :- Perak menggunakan
  57. 57. Sist gil a ya dil ksa ka di Per k em ir n ng a na n aRaja/Sultan Raja Muda Raja di Hilir Raja Kecil Besar Raja Kecil Muda Raja Kecil Tengah Raja Kecil Bongsu
  58. 58.  Dalam pentadbiran, raja dibantu oleh kaum kerabatnya. Mereka menjalankan tugas rasmi yg diberikan oleh raja Kerabat raja juga dilantik menjadi pembesar di daerah @ raja di jajahan Glngn p’besar= p’tadbir yg membantu sultan menjalankan pentadbiran. Mereka boleh mengarahkan rakyat melakukan kerja awam demi kepentingan negara. Jawatan pembesar disandang secara monarki & dilantik oleh raja @ sultan. Misalnya :- Jawatan Laksamana disandang oleh keluarga Hang Tuah
  59. 59.  Dalam kumpulan ulama  terdapat ulama tempatan & luar negeri. Mereka membantu kerajaan mendidik rakyat supaya berakhlak mulia. Selain menjadi penasihat sultan, mereka juga bertugas sbg guru agama, kadi @ imam. Terdapat juga golongan pendeta yg pakar dalam ilmu pengetahuan. Mereka mahir dlm salasilah raja, kesusasteraan, kebudayaan, kesenian & adat istiadat Melayu Mereka menjadi pakar rujuk sultan @ raja & masyarakat
  60. 60. 2. Golongan Diperintah Terdiri drpd golongan merdeka & hamba. Golongan merdeka = rakyat biasa yg bermastautin tetap & org asing. Rakyat biasa menjadi pedagang, peniaga, petani, tukang ukir, pembuat senjata & barang tembikar Ada di kalangan mereka yg menjadi penghibur raja, pelakon sandiwara, pawang @ bomoh. Rakyat asing x ketinggalan membantu kerajaan dgn menjadi askar upahan, pedagang @ pelombong
  61. 61.  Walaupun mereka bebas melakukan sebarang kegiatan, mereka tetap mematuhi & menghormati undang2 & adat yg ada di negeri Melayu. Golongan hamba merupakan kumpulan masyarakat yg plng bawah. Terdapat 3 jenis hamba:- hamba raja, hamba berhutang & hamba biasa. Mereka membuat kerja2 yg berkaitan dgn pertanian, perlombongan & pertahanan. Penglipurlara = sebahagian drpd golongan diperintah
  62. 62.  Gaya Hidup Golongan Bangsawan & Golongan Rakyat3. Gaya Hidup Golongan Bangsawan Gaya hidup raja & kerabat diraja diamalkan di istana. Gaya hidup pembesar & rakyat jelata diamalkan di luar istana. Golongan bangsawan :- raja, kaum kerabatnya & pembesar kerajaan mengamalkan gaya hidup yg unik & tersendiri. Gaya hidup mereka merangkumi adat istiadat, bahasa & cara berpakaian.
  63. 63.  Semasa upacara pertabalan sultan Melaka, Bendahara duduk berhampiran dgn singgahsana. Manakala, Laksamana & Seri Bija Diraja membawa pedang kerajaan. Alat2 kebesaran kerajaan :- keris panjang, cogan, tepak, ketur, tempat bara & kitab al- Quran turut dibawa bersama. Apabila berlaku kemangkatan raja @ sultan, jenazah baginda akan disempurnakan mengikut hukum agama Islam. Mengikut adat kemangkatan raja, bendera kuning akan diturunkan & diganti dgn bendera putih. Tembakan meriam dilepaskan bg menghebahkan kpd rakyat.
  64. 64.  Pd masa yg sama, diadakan upacara perlantikan raja yg baru. Menjunjung duli dilakukan oleh pembesar sbg tanda hormat & taat kpd raja. Istiadat ini dilakukan di balairung seri ketika menghadap & menyembah raja. Mengikut adat menyembah raja, seseorg yg hendak menyembah hendaklah mengangkat kedua2 belah tangan sehingga kedua2 hujung jari jejak di dahi. Kemudian bangun & berundur 3 langkah ke belakang & berteleku utk menyembah sekali lagi.
  65. 65.  Semasa menghadap raja, seseorg itu hendaklah menggunakan istilah patik & tuanku. Mereka dilarang menggunakan bahasa istana @ bahasa dlm kerana bahasa itu hanya digunakan oleh sultan & kaum kerabatnya sahaja. Mereka mestilah bertanjak, berpacung & kerisnya hendaklah diselitkan di hadapan. Orang yg menghadap juda dilarang memakai kain nipis yg dipanggil kasa.
  66. 66. Perhiasan Pakaian diraja dibuat dgn menggunakan emas & dihias dgn permata. Alat perhiasan yg dipakai pula terdiri drpd kalung, pending, dokoh, bengkung & keris.
  67. 67. 1. Gaya Hidup Golongan Rakyat Contoh nilai murni yg diamalkan :- gotong-royong. Amalan gotong-royong akan dilakukan semas mengadakan majlis perkahwinan, bersawah & membina jalan. Di utara Semenanjung Malaysia, amalan ini dinamakan berderau @ berseraya. Menghormati jiran juga = amalan utama. Jiran dianggap sbg keluarga terdekat. Dgn menjalin hubungan baik dgn jiran, wujudlah keadaan aman, tenteram & harmoni. Budaya menghormati pemimipin dan orang yg lebih tua ditunjukkan melalui pelbagai cara
  68. 68.  Hormat dilakukan dgn memanggil org yg lebih tua berdasarkan pangkat sprt pak long, pak ngah & pak lang. Hormat juga turut dilakukan dgn mencium tangan & membongkokkan badan & berjalan dgn tertib di hadapan @ belakang org yg lbh tua. Masyarakat Melayu mengamalkan budaya ziarah-menziarahi. Tetamu memberi salam dan dijawab oleh tuan rumah . Tetamu membasuh kaki dan bersalaman dgn tuan rumah.
  69. 69.  Tuan rumah akan mempersilakan tetamu masuk.  tikar dihamparkan utk tetamu duduk.  tepak sireh disorongkan & tetamu akan dihidangkan dgn makanan & minuman. Sebelum makan, mereka akan membasuh tangan & membaca doa. Tangan kanan digunakan utk menyuap makanan. Ketika makan, mereka kurang berbual @ ketawa kerana perbuatan tersebut dianggap tidak sopan.
  70. 70.  Kegiatan Budaya Kegiataan sosiobudaya masyarakat Melayu meliputi :- aktiviti masa lapang, berkarya, menghasilkan pelbagai bentuk kesenian, mengamalkan adat resam & mempelajari ilmu pengetahuan yg ada pd waktu itu agar masa yg terluang dihargai & x disia2kan. Kegiatan Masa Lapang Masa lapang = masa yg terluang Bagi golongan pemerintah, masa lapang mereka = ketika x menjalankan urusan pentadbiran negara
  71. 71.  Masa lapang rakyat = semasa menunggu hasil @ slps menuai hasil serta pd waktu ptg @ mlm. Golongan bangsawan & rakyat menggunakan masa lapang dgn melakukan pelbagai aktiviti sprt :- bermain sepak raga, catur, senjata, bersilat & menunggang kuda bersama2 pembesar & rakyat. Di istana, golongan penghibur sprt :- tukang cerita, penyair, penyanyi & ahli muzik menghiburkan sultan & pembesar.
  72. 72.  Gambar
  73. 73.  Pelbagai muzik & tarian dipersembahkan seperti tarian Asyik & tarian Mak Yong. Tarian Asyik  tarian yg ditarikan di istana Kelantan. Asyik = kekasih serta ditarikan dgn lemah-lembut & tertib. Tarian ini dipersembahkan dlm majlis perkahwinan & hari perayaan yg lain. Antara alat muzik yg digunakan :- Rebab, gambang & gedombak.
  74. 74. Aktiviti2
  75. 75.  Golongan rakyat mengisi masa lapang dgn bermain layang2, gasing, bersilat & congkak. Ada di kalangan mereka yg pandai bercerita, berpantun & bersyair. Karya Persuratan Karya persuratan yg dihasilkan melalui tulisan jawi merupakan suatu cara pengarang utk menyampaikan buah fikirannya. Karya persuratan dihasilkan dlm pelbagai bidang. Antaranya :- Bidang agama sprt fikah, usuluddin, tasawuf, tafsir & hadis.
  76. 76.  Terdapat juga karya kesusasteraan, ketatanegaraan, sejarah, bahasa & perubatan. Karya2 yg ditulis pd masa tersebut :- Misa Melayu, Sejarah Melayu, Syair Sultan Ahmad Tajiddin, Nazam Kamzul Ula, Tuhfat al-Nafis & Kitab al-Darr al-Manzum. Selain sastera bertulis, terdapat juga sastera lisan. Cerita sastera lisan disampaikan oleh tukang cerita sambil bermain alat muzik sprt gendang & rehab. Sastera lisan dapat menghiburkan & memberi nasihat.
  77. 77. Binatang • Sang Kancil & Harimau • Pelanduk & Buaya • Kura2 & ArnabPenglipur Lara Cerita Dongeng• Hikayat Raja Muda • Puteri Sa’dong• Hikayat Malim Demam • Tasik Dayang Bunting•Hikayat Anggun Cik Tunggal •Cik Siti Wan Kembang Jenaka • Lebai Malang •Pak Kaduk •Si Luncai
  78. 78.  Kesenian rakyat Kesenian rakyat = hasil ciptaan rakyat. Antaranya :- seni muzik, seni tari, seni suara, seni ukir, seni bina, seni tekat, seni tenun & seni mempertahankan diri. Seni muzik yg boleh dibanggakan :- hadrah & gamelan. Alat2 muzik yg digunakan ialah rebana ubi, seruling, kompang, nafri & gong. Seni tari & seni suara merupakan antara bentuk kesenian masyarakat Melayu. Tarian yg terkenal :- joget, inang, zapin, kuda kepang & asyik. Seni suara @ lagu yg terkenal :- endoi @ dendang CT Fatimah, ulit anak, nazam, marhaban, nasyid, qasidah, hadrah, dikir barat, rodat & ghazal.
  79. 79. Muzik Tradisional
  80. 80.  Sifat kreatif serta hubungan rapat dgn alam sekitar telah dijelmakan dlm reka bentuk rumah Melayu. Rumah org Melayu berbumbung panjang & bertebar layar serta x berpaku. Rotan @ akar digunakan utk mengikat persendian. Bahagian dalaman rumah pula dihiasi dgn pelbagai bentuk ukiran yg bermotifkan alam semula jadi. Reka bentuk rumah Melayu juga dipengaruhi oleh unsur dr luar alam Melayu.
  81. 81. Ukiran2
  82. 82.  Rumah Melayu di N.S. bercorak seni bina rumah Minangkabau , manakala rumah di Kelantan, Terengganu & Pahang dipengaruhi oleh seni bina Siam & Majapahit. Sementara rumah org Melayu di Johor pula mendapat pengaruh reka bentuk Belanda. Masyarakat Melayu pandai mengukir tembaga, memahat & mengukir pintu serta membuat mimbar masjid. Ukiran yg dihasilkan  bercorak ukiran timbul, terbenam & tembus. Tema utama ukiran  berbentuk daun, bunag serta ayat2 al-Quran dgn tulisan khat. Seni tekat = Sejenis seni kraf tangan yg popular di kalangan masyarakat Melayu.
  83. 83. Hasil Seni
  84. 84.  Kain baldu dijadikan kain dasar & disulami dgn benang emas yg berbentuk bunga serta pohon2. Antara hasil seni tekat :- kipas, bantal & balutan tepak sirih. Seni tenun terkenal di Kelantan, Terengganu & Pahang. Terdapat 3 jenis tenunan :- tenunan biasa, benang ikat celup & songket. Corak tenunan yg dihasilakan  berunsurkan tumbuhan, binatang, bunga & bentuk geometri. Seni mempertahankan diri & bermain senjata merupakan hasil kesenian rakyat yg penting. Kesenian ini dapat mendisiplinkan serta membentuk ketahanan diri seseorg individu utk menghadapi musuh.
  85. 85.  Adat Resam Adat resam = amalan yg ditetapkan oleh masyarakat & diwarisi secara turun- temurun. Antara adat resam masyarakat Melayu yg masih diamalkan sehingga ke hari ini  Adat perkahwinan, adat menyambut kelahiran bayi & adat berkhatan. Dalam perkahwinan masyarakat Melayu, terdapat beberapa upacara adat yg dijalankan. Merisik  Bagi mengetahui gadis tersebut sudah berpunya @ x. Cincin tanda diberikan sebagai tanda setuju. Meminang  Pihak lelaki menghantar rombangan peminangan dgn membawa cincin pertunangan. Tarikh akad nikah & majlis perkahwinan akan ditetapkan.
  86. 86.  Akad nikah  Majlis akad nikah diadakan di rumah pengantin perempuan. Upacara ini biasanya dijalankan oleh juru nikah. Majlis perkahwinan  Pengantin bersanding di atas pelamin. Adat menyambut kelahiran bayi diadakan slps seminggu bayi dilahirkan. Kenduri & upacara mencukur rambut bayi dilakukan sbg tanda kesyukuran kpd Allah s.w.t. Di setengah tempat, diadakan juga berzanji & marhaban. Marhaban = lagu puji-pujian terhadap Nabi Muhammad s.a.w. yg dinyanyikan dalam bahasa Arab. Majlis ini diakhiri dgn bacaan tahlil & doa selamat.
  87. 87. Adat Melayu
  88. 88.  Seorang kanak2 lelaki yg sudah baligh @ cukup umur akan dikhatankan. Pd kebiasaannya, upacara berkhatan akan dilakukan secara beramai2. Sebelum upacara berkhatan dilangsungkan, kanak2 lelaki berkenaan akan dimandikan & diarak mengelingi kampung. Upacara berkhatan akan dijalankan oleh Tuk Mudin. Pendidikan Pendidikan dlm masyarakat Melayu dapat dibahagiakan kpd pendidikan x formal & pendidikan formal.
  89. 89.  Seseorang kanak2 mempelajari segala pantang larang, adat istiadat & adab sopan drpd ibu bapa @ org dewasa yg berpengalaman. Pendidikan ini berbentuk x formal kerana dipelajari secara x langsung & disampaikan melalui cerita lisan, peribahasa, pantun & teka-teki. Pendidikan ini berkesan terutamanya di kalangan kanak2. Kemahiran pertukangan & ilmu perubatan tradisional juga diajar secara x formal. Kemahiran ini diajar & diperoleh melalui pemerhatian kanak2 itu sendiri
  90. 90.  Kemahiran ini biasanya akan diwarisi drpd 1 generasi kpd 1 generasi yg lain sprt seni mempertahankan diri. Sistem pendidikan formal terus berkembang slps kedatangan agama Islam. Masyarakat mula mempelajari kitab muqaddam & al-Quran, fardhu ain, mengira, menulis jawi, tajwid, rukun Islam & rukun Iman. Pendidikan agama Islam diajar di istana, masjid, pondok, madrasah, surau @ di rumah guru agama. Terdapat sebilangan masyarakat Melayu yg melanjutkan pelajaran agama ke Makkah.
  91. 91. TAMATSemoga sume Form 3 tahun 2006 nie dapat A dalam Sejarah…. Kay?.... Aaameeen.

×