Basque 2.0: Euskara + Berrikuntza?

EUSKARA 2.0 = Euskara + Berrikuntza? [Zertaz ari gara Euskara 2.0z ari garenean?] Igor Calzada Zenbat aldiz entzuten ari gara Berrikuntza hitza azken urteotan? Eta zer da hori? Eta badirudi beste hitz bat ere eskutik ekarri duela lehenengoak: Krisia. Dirudienez, mundua hankaz gora jarri da, edo agian gauza askoren aurrean erreakzionatzeko abagunea heldu zaigula. Halaber, aldaketa sakonen garaia etorri dela esatearekin, argumentu guztia borobildua geratuko litzateke. Eta gainera egungo erretorika berberean eroriko ginateke, berrikuntza hamaika aldiz aipatuz, ekarpen berririk egin gabe. Horratx paradoxa: Gauza berriei buruzko aldarria egin, ekarpen berririk egin gabe. Hori “berrikuntza” bada…Ez dut gogoko. Ez da benetako. Eta gero esango dugu “euskara europako hizkuntza zaharrena da”, gure kontzientziak lasai geratuz. Eta kontzientzia lasai geratzen bazaigu, zer demontre berritu dugu? Euskara 2.0 kontzeptua erabiltzea komenigarriagoa dela iruditzen zait hartara. Izan ere, kontzeptu horrek bere gain, euskararen geografia ezberdinetan zehar, erabileran eragin dezaketen faktore gakoak aurrediagnostikatzeko saiakera baita sakonean sare logika (2.0 logika) aplikatuz horretarako. Euskarak, beste hainbat gizarte alor bezala, egoera berrietara egokitzea oso beharrezkoa baitu egun. Alegia, euskara, jada 2.0 aro batean sartu behar da. Aurretik ondo egin dena oso kontuan edukiz eta balioan jarriz, baino autokonplazentzian erori gabe beti ere. Horrexegatik, kontsentuz eta inongo muga kontzeptual edo‐eta dogmatikorik gabe, Euskara 2.0 prozesu honetan, berrikuntza aplikatzea ezinbesteko bidea da (alegia, euskararen diskurtso eta praxis‐ a dekonstruitzea). Bide horretan, erakunde publikoetan, euskararen sustapen eta berrikuntza, hiru ardatzetatik (hurrenez hurren, prozesu jarrai bat osatuz) eragitea proposatzen da. Alegia, Ikerketa+Garapena+berrikuntza, I+G+b: • 1.‐ Ikerketa (aplikatu eta kualitatiboa): Eleaniztasun, etorkinak, nazioartekotzea edo kanpo proiekzioa eta gizarte‐sare edo teknologia 2.0 fenomenoak ezagutu, sakondu eta estrategiak bideratu ahal izateko. Egungo gizarte sare egituran kokatu behar ditugu euskararen erabilera sustatzeko proiektu eta egitasmoak. Ezin dugu gizarte eredu honek eskeintzen dizkigun aukerak eta azaltzen dituen arriskuen aurrean entzungor izan. 1

• 2.‐ Garapena (2.0 teknologiak): Gizarte eragileekin batera (euskalgintza eta teknologiagintza zehazki), euskararen erabilera sustatzeko egitasmo eta proiektuak elkarlanean abian jarriz erakunde publikoekin. Eta noski egungo gizarte sareak? Egun social media‐ra jadanik jauzi egin dutenak? Non daude duela sei hilabete “moda” edota garrantziarik ematen ez zioten “kritikazale/eszeptikozale sistematiko” horiek? Facebook, tuenti eta twitter dira une honetan hegemonikoak. Eta agian bidean hil egingo dira, baina gizartean utzi duten lorratza, ez da jadanik desagertuko. Txangoa hasi baino ez da egin. Schopenhauer‐ren ideia argigarri eta xingle hori datorkit behin baino gehiagotan burura, azken aldian. (Lehenengoak ideia du eta porrot egin ostean; bigarren batek, lehenengoaren ideia “hartu”, eta arrakasta lortzen du) • 3.‐ Aplikazioa (enpresak): Euskara, esparru sozioekonomikoan, ez soilik lan‐munduaren barne esparruan, garatuz; irudi eta komunikazioaz gain, kanpo faktoreak ere, teknologiaz probesturik, euskara planak modu berritzaile eta esperimentalean erdietsiz. Krisiaren testuinguru honetan, enpresa ehundurak industrialetik zerbitzurako bilakaera izango du datozen urteotan. Beraz, kanpo faktoreak lehenetsi behar ditugu: (1) batetik, zerbitzu enpresak izango ditugulako hein handi batean; (2) eta ondorioz, bezeroaren hizkuntz eskubideak bermatzeko bidea emango digulako egoera honek. Horrek guztiak honako hausnarketara garamatza: Euskararen diskurtsoa, kalitate eta gizarte erantzunkizunaren paradigmatik, balio erantsi eta berrikuntzaren paradigmara lerratu beharrean gaudela. Gune soziolinguistikoen hizkuntza kudeaketa oso bestelakoa eginez. Sareak, etorkin eta egoera sozioekonomikoa oso gertutik ikusi eta bertan interbentzioak eginez. Baina guzti honek zentzua du, 2.0 logika erabiltzen badugu soilik. Ez bestela. Alegia, markagintza (branding‐a), ekintzailetasuna, 2.0 teknologiak, sormena eta partehartzea, aplikatzen badiogu euskararen edota hizkuntza kudeaketari enpresen baitan. Eta erakunde publikoetatik bide hau sustatu, irizpideak jarri eta eragileekin elkarlana ahalbidetzeko elkarrekintza espazioak saiatu behar ditu. Orain dugu garaia. Orain dugu aukera. 2.0 logika aplikatzea esaten dugunean, gizarte sare baten testuinguruan euskara kokatu behar dugula esan nahi da. Eta horrek inplikazioak eduki beharko lituzke erakunde publikoetatik abiatzen diren hizkuntza politiketan, proiektuen balorazioan, eragileekin bideratzen diren elkarlanaren irizpideetan eta noski, diru publikoaren inbertsio/errentagarritasun parametro eta ratioetan (ROIean). Nahiz eta hizkuntzaren kudeaketa eta estrategiek, ez dioten soilik errentagarritasunari begiratu behar; baina aspaldi frogatua izan da, errentagarritasun ekonomikoa, gizarte ongizatea eta kulturararen demokratizazioa, eskutik joan daitezkeela, gizarte sare aurrerakoi, konektatu, sustengagarri eta partehartzaile batean. 2

Laburbilduz, euskararen erabilera eta hizkuntza politika baten I+G+b edota Euskara 2.0‐ren aurreplanteamendu teknikoa derrigorrez kontuan beharko lituzke ene ustez: a)∙ Euskararen arnasgune presentzial (gune erdaldunak) eta birtualak (gizarte sareak) identifikatu eta kudeatuz. b)∙ Mundu GloKalean, euskara marka baten atributu moduan aurreikusten hastea. Alegia, Castells‐ek dioen moduan, internet‐en, webgune guztien, %28a denean “soilik” ingelesa, agian arnasgune handi bat irekitzen zaio euskarari eta hizkuntza gutxiengotuei, urrutiago iristego, zabalagoa izateko (ez handiagoa). c)∙ Gizarte Sareen eztanda edo “iraultza”, social media‐etan jada bilakaturik; aprobetxatuz. Facebook, twitter eta tuenti bezalako gizarte sareak, euskararen erabilera sustatzeko herramienta teknologiko eta sozial gisa ustiatuz, gurera ekarriz. d)∙ Euskal Herriko enpresak, .eus domeinu linguistikoa abian denean, euskararen bidaikide interesgarrienak direla aurreikusiz jadanik. Alegia, euskara enpresen maletan txertatuz. e)∙ Iraganean bezala (ikastolen mugimendua eta hainbat eta hainbat gizarte mugimendurekin), euskararen eragile proaktiboak sarera bideratuz, internauten milizia euskaltzalearen olatua osatzen joanez. Alegia, Euskara 2.0 zera litzateke, gizarte eraikuntza bidez lortutako: mugarik izan behar ez duen gurea, euskara; gure enpresetan, gure bizitzetan, gurekin batera, edonon, jadanik, gure hizkuntza, zabala. Abenduak‐2009.// 3

Basque 2.0: Euskara + Berrikuntza?

by icalzada on Dec 14, 2009

Accessibility

Categories

Tags

Upload Details

Usage Rights

1 Embed 27

Statistics

Basque 2.0: Euskara + Berrikuntza? — Document Transcript