Lection1

798 views
755 views

Published on

Published in: Education
0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
798
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Lection1

  1. 1. Welcome to AI <ul><li>Ëåêö ¹1: ARTIFICIAL INTELLIGENCE </li></ul><ul><li> ÕÈÉÌÝË ÎÞÓÍ </li></ul>01/19/12 Õóóäàñíû òîî 50, áîëîâñðóóëñàí Ö.Àìàðáàò, 2004-9-12, Êîìïüþòåð Òåõíèê Ìåíåæìåíòèéí Ñóðãóóëü
  2. 2. Гарчиг <ul><li>Ä¿íã õýðõýí ãàðãàõ âý? </li></ul><ul><li>Àøèãëàõ ìàòåðèàë </li></ul><ul><li>16 ëåêöèéí òîâ÷ </li></ul><ul><li>Åðºíõèé õºãæëèéí ò¿¿õ </li></ul><ul><li>ÕÎ-û òîäîðõîéëîëò </li></ul>01/19/12
  3. 3. Ä¿í ãàðãàõ <ul><li>¯íäñýí îíîî: (70) </li></ul><ul><li>XIV : Øàëãàëò (15) </li></ul><ul><li>VIII-XV : Áàãóóäûí èëòãýë (15) </li></ul><ul><li>VIII, XIV : Á èå äààëò (25) </li></ul><ul><li>XVI : Ирц (15) </li></ul><ul><li>Íýìýëò îíîî: (40) </li></ul><ul><li>Хиймэл оюунтай òîãëîîì (15) </li></ul><ul><li>“ Øèíý ñàíàà” ñóäàëãààíû àæèë (15) </li></ul>01/19/12
  4. 4. Ä¿í ãàðãàõ (Ñåìèíàð) <ul><li>LISP õýë </li></ul><ul><li>Áîäëîãóóä, àñóóäëóóä </li></ul><ul><li>VIII-XV :Áàãóóäûí èëòãýë </li></ul>01/19/12
  5. 5. Ä¿í ãàðãàõ ( сем ) <ul><li>ÿéöýòãýë: </li></ul><ul><li>Íýã áàã 3 ãèø¿¿íòýé. </li></ul><ul><li>Ñóäàëãààíû áè÷èã: (Òîäîðõîé á¿òöèéã íü äàðàà íü ºãíº) </li></ul><ul><li>Илтгэл тавина </li></ul>01/19/12
  6. 6. Ä¿í ãàðãàõ (Áèå äààëò) <ul><li>I-II : Áàãóóä áîëîí õóâààãäàíà. </li></ul><ul><li>II-IV : Èíòåðôýéñ </li></ul><ul><li>III-V : Á¿õ áîëîìæèò áàéðëàë </li></ul><ul><li>V-VIII : Õàéëòûí ôóíêö </li></ul><ul><li>VIII : Øàëãàõ (15 îíîî) </li></ul><ul><li>VIII-XI : ¯íýëãýýíèé ôóíêö </li></ul><ul><li>XI-XIV : Îïòèìèçàöè, íýãòãýë </li></ul><ul><li>XIV : Øàëãàõ (15 îíîî) </li></ul>01/19/12
  7. 7. ÀØÈÃËÀÕ ÌÀÒÅÐÈÀË <ul><li>Stuart Russel & Peter Norvig &quot; Artificial Intelligence Modern Approach &quot; 1997. </li></ul><ul><li>Энэ номыг дэлхийн 500 гаруй их сургуульд &quot;Хиймэл оюун&quot; хичээлийг заахад ашиглаæ áàéíà. </li></ul>01/19/12
  8. 8. ÀØÈÃËÀÕ ÌÀÒÅÐÈÀË <ul><li>Ýíý õàÿãààð õè÷ýýëòýé õîëáîãäîëòîé ìàòåðèàëóóä, ÿâöûí ä¿í, Lisp õýëíèé õºðâ¿¿ëýã÷ áîëîí áóñàä ç¿éëñ áàéãàà. </li></ul>01/19/12
  9. 9. Ëåêöèéí òîâ÷… <ul><li>Õèéìýë îþóíû ò¿¿õýí õºãæèë, Óõààëàã àãåíòûí òîäîðõîéëîëò </li></ul><ul><li>Óõààëàã àãåíòûí òºðë¿¿ä, òàâèãäàõ øààðäëàãà </li></ul><ul><li>Óõààëàã àãåíòûí òºðë¿¿ä, Îð÷íûã ä¿ðñëýõ òóõàé </li></ul><ul><li>Õàéëòûí àëãîðèòìóóä: Uniform cost, Dept first, Breadth first, Depth limited, Binary </li></ul>01/19/12
  10. 10. Ëåêöèéí òîâ÷… <ul><li>5. Õàéëòûí àëãîðèòìóóä: Èòåðàòèâ õàéëò, ýâðèñòèê ôóíêöèéí õýðýãëýý </li></ul><ul><li>6. Ñàíàõ îéí õýìíýëòòýé õàéëò: IDA * , SMA õàéëò, Hill climbing </li></ul><ul><li>7. Ìýäëýãò ¿íäýñëýñýí àãåíò: Ìýäëýãèéí òîäîðõîéëîëò </li></ul><ul><li>8. Ä¿ðñëýã÷ õýë¿¿ä: Propositional logic àøèãëàí àãóéí àãåíò ñèñòåìèéí õóâüä ìýäëýãèéã ä¿ðñýëíý. </li></ul>01/19/12
  11. 11. Ëåêöèéí òîâ÷… <ul><li>9. Ä¿ðñëýã÷èä: First Order Logic àøèãëàí àãóéí àãåíòûã ïðîãðàì÷ëàõ </li></ul><ul><li>10. Ìýäëýã áîëîí ¿éëäëèéí ä¿ðñëýë, äîìýéíóóä </li></ul><ul><li>11. Ìýäëýãèéí èíæèíåð÷ëýë: îíòîëîãè </li></ul><ul><li>12. Òóñãàé àñóóäëóóäûí òîõèîëäëûã êîäëîõ </li></ul><ul><li>13. Öàõèëãààí ñõåìèéí äîìýéí </li></ul><ul><li>14. Íàòóðàë õýëíèé áîëîâñðóóëàëò, parsing </li></ul><ul><li>15. Îð÷èí ¿åèéí õàíäëàãà </li></ul><ul><li>16. Ä¿ãíýëò </li></ul>01/19/12
  12. 12. Õºãæëèéí ò¿¿õ <ul><li>1943-1956 Gestation of AI I </li></ul><ul><li>1952-1969 Early Enthusiasm, great expectations II </li></ul><ul><li>1966-1974 A dose of reality III </li></ul><ul><li>1969-1979 Knowledge based systems IV </li></ul><ul><li>1980-1988 AI becomes an industry V </li></ul><ul><li>1986-1990 The return of neural networks VI </li></ul><ul><li>1987-1995 Modern events VII </li></ul><ul><li>1990-2000 Recent events VIII </li></ul><ul><li>2000- …… Present IX </li></ul>01/19/12
  13. 13. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1943: Warren McCulloch & Walter Witts Òàðõèíû ýñèéí áîîëèàí çàãâàðûã ãàðãàâ. Ýñ á¿ð “on”,”off” òºëºâèéí àëü íýãýíä îðøäîã. Òýä, òîîöîîëîãäîì á¿õ ë ¿éëäë¿¿ä íü (ìºí ëîãèê õîëáîîñóóä íü) õîîðîíäîî õîëáîãäñîí õýñýã ýñ¿¿äèéí ñ¿ëæýýãýýð áîäîãäîæ ÷àäàõûã áàòàëñàí. ̺í ýâòýéõýí òîäîðõîéëæ ºãñºí ñ¿ëæýý íü ñóðàëöàõ ÷àäâàðòàé áîëîõûã òîãòîîæýý. </li></ul>01/19/12
  14. 14. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1950: Claude Shannon(1950) & Alan Turing (1953) Øàòàðûí ïðîãðàì áè÷èæ áàéâ. </li></ul>01/19/12
  15. 15. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1951: Marvin Minsky & Dean Edmonds (Prinston) Ïðèíñòîíû èõ ñóðãóóëèéí ìàòåìàòèêèéí ñàëáàðûí òºãñºõ õî¸ð îþóòàí àíõíû íåîðî ñ¿ëæýýã á¿òýýâ. SNARC õýìýýõ ýíý ñ¿ëæýýíèé 40 ýñèéã îðëóóëàõûí òóëä 3000 âàêóóì ãóóðñàí õîîëîé, B-24 áºìáºãäºã÷ îíãîöíû àâòîìàò æîëîîäëîãûí òºõººðºìæèéã àøèãëàæýý. </li></ul>01/19/12
  16. 16. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1951: Marvin Minsky & Dean Edmonds (Prinston) Ïðèíñòîíû èõ ñóðãóóëèéí ìàòåìàòèêèéí ñàëáàðûí òºãñºõ õî¸ð îþóòàí àíõíû íåîðî ñ¿ëæýýã á¿òýýâ. SNARC õýìýýõ ýíý ñ¿ëæýýíèé 40 ýñèéã îðëóóëàõûí òóëä 3000 âàêóóì ãóóðñàí õîîëîé, B-24 áºìáºãäºã÷ îíãîöíû àâòîìàò æîëîîäëîãûí òºõººðºìæèéã àøèãëàæýý. </li></ul><ul><li>(von Neumann: “ If it isn’t now it will be someday” ) </li></ul>01/19/12
  17. 17. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1956: John McCarthy ( Ñóäàëãààíû áàã) </li></ul><ul><li>Èõ ñóðãóóëèà òºãññºíèé äàðàà McCarthy Dartmouth êîëëåæèä øèëæñýí áºãººä ýíä õèéìýë îþóíû ñàëáàð òºðñºí ãýæ áîëíî. Òýðýýð Minsky, Shannon íàðûã ÿòãàæ íåîðî ñ¿ëæýý, îþóí óõààí çýðãèéã ñóäëóóëàõààð ÀÍÓ-ûí ñóäëàà÷äûã öóãëóóëàõàä òóñëóóëàâ. Òýíä íèéò 10 õ¿í áàéñàí áºãººä 2 ñàð õàìò àæèëëàñàí. </li></ul><ul><li>(Trincahrd More-Princeten, Arthur Samuel-IBM, Ray Solomoff & Oliver Selfridge-MIT) </li></ul>01/19/12
  18. 18. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) 01/19/12 AI ñàëáàðûí ýöýã ãýãäýõ John McCarthy áîëîí Alan Turing
  19. 19. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1956: John McCarthy ( Ñóäàëãààíû áàã) </li></ul><ul><li>Õýäèéãýýð áàãèéí çàðèì ãèø¿¿ä ººðñäèéí ñàíàà çàðèì íýã ïðîãðàìòàé (äààì) áàéñàí áîëîâ÷ Allen Newell & Herbert Simon íàðò Logic Theorist õýìýýõ áîäëîãî øèéääýã ïðîãðàì áàéëàà. “Áèä òîîí áóñààð ñýòãýæ ÷àäàõ òýãñíýýðýý àëäàðò áèå-ñýòãýëèéí àñóóäëûã øèéäâýðëýñýí ïðîãðàì õèéñýí” ãýæ õýëñýí áàéíà. Ýíý ïðîãðàì íü Russell-èéí “Ìàòåìàòèêèéí ¿íäýñ” íîìíû 2-ð á¿ëãèéí èõýíõ òåîðåìóóäûã áàòàëæ ÷àääàã áàéñàí áºãººä íýãèéã íü íîìîí äýýðõýýñ íü èë¿¿ òîâ÷õîí áàòàëæ ÷àäñàí áàéíà. </li></ul>01/19/12
  20. 20. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1943-1956) <ul><li>1956: John McCarthy ( Ñóäàëãààíû áàã) </li></ul><ul><li>Dartmouth-èéí áàã ÿìàð íýã øèíý ç¿éë õèéãýýã¿é áîëîâ÷ á¿õ ¿íäñýí óõàãäàõóóíóóäûã áèå áèåäýý òàíèëöóóëñàí áàéíà. Äàðàà÷èéí 20 æèëèéí õóãàöààíä AI ñàëáàðûã ýäãýýð õ¿ì¿¿ñ áîëîí òýäíèé MIT, Stanford, IBM äýõ îþóòàí, õàìòðàã÷ íàð àâ÷ ÿâñàí þì. Ìàãàäã¿é ýíý áàãààñ ãàðñàí õàìãèéí ñîíèðõîëòîé ç¿éë áîë ýíýõ¿¿ ñàëáàðò ºãñºí McCarthy-ãèéí íýðèéã á¿ãä çºâøººðñºí ÿâäàë áîëîâ óó. Òýä Artificial Intelligence ãýæ íýðëýæýý. </li></ul>01/19/12
  21. 21. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>Newel & Simon </li></ul><ul><li>Generel Problem Solver ãàðãàâ. Logic Theorist-ñ ÿëãààòàé íü õ¿íèé ñýòãýëãýýíèé áàéäëûã äóóðèàëãàí õèéñýí áàéíà. Ýíý íü “ õ¿í øèã ” ñýòãýäýã ýõíèé ïðîãðàì áàéñàí ãýæ áîëíî. </li></ul>01/19/12
  22. 22. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>Herbert Gelernter (1959) </li></ul><ul><li>“ Ãåîìåòðèéí òåîðåì áàòëàã÷ GTP” ñèñòåì ãàðãàâ. Ýíý ïðîãðàì íü Logic Theorist-òýé èæëýýð óðüä÷èëàí áýëäñýí àêñèîìóóäûã àøèãëàäàã áàéâ. Ãýâ÷ òåîðåì áàòëàõ ÿâöàä õýòýðõèé îëîí øàëãàæ áîëîõ çàìóóä áàéãàà íü òîäîðõîé áîëñîí ó÷ðààñ óã ïð íü áàòëàõ òåîðåìîî ÿìàð íýã òîõèîëäîëä íü øàëãàäàã ¿íýíèé õ¿ñíýãòèéã ¿¿ñãýõ áîëîìæòîéãîîð õèéãäæýý. </li></ul>01/19/12
  23. 23. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>Arthur Samuel (1952) </li></ul><ul><li>Äààì ãàðãàâ. Ýíý äààì íü ºðñºëäºã÷ººñºº ñóðàëöàõ ÷àäâàðòàé áºãººä òóí óäàëã¿é çîõèîã÷îî òºâºãã¿é õîæäîã áîëæýý. </li></ul><ul><li>1956 îíä óã ïðîãðàìûã íèéòýä ÒV-ýýð ¿ç¿¿ëñýí. </li></ul>01/19/12
  24. 24. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>John McCarthy (1958) </li></ul><ul><li>Dartmouth-ñ MIT-í AI-í ëàáîðàòîðèä øèëæèí î÷èæ òýíä LISP õýëèéã çîõèîñîí íü ýíý ñàëáàð äàõü òýðã¿¿ëýõ õýë áîëæ ÷àäæýý. </li></ul>01/19/12
  25. 25. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>John McCarthy (1958) </li></ul><ul><li>̺í ýíý îíä òýðýýð “Programs with common sense” íýðòýé ºã¿¿ëýë õýâë¿¿ëñýí áºãººä ýíä “Çºâºë㺺 ºãºã÷” ïðîãðàìûã òàéëáàðëàñàí áàéíà. ¯¿íèéã àíõíû á¿ðýí AI ñèñòåì ãýæ ¿çäýã. LT áîëîí GTP òýé èæëýýð ìýäëýã àøèãëàäàã áîëîâ÷ ÿëãààòàé íü åðòºíöèéí òóõàé åðºíõèé ìýäëýã àøèãëàäàã. Æèøýý íü óã ï𠺺ðèéí ýíãèéí àêñèîìóóäûã àøèãëàí îíãîö áóóäàëä õ¿ðýõ çàìûã òºëºâëºí ãàðãàæ áàéâ. ̺í øèíý àêñèîìóóäûã àâàõ ÷àäâàðòàé ó÷ðààñ øèíý “Äàõèí ïðîãðàì÷ëàãäàõã¿é” ñàëáàðò íýð õ¿íäèéã îëæýý. Ýíý ºã¿¿ëýë 35 øàõàì æèëèéí òóðø íºëººòýé áàéñàí áàéíà! </li></ul>01/19/12
  26. 26. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>John McCarthy (1963) </li></ul><ul><li>Òýðýýð Stanford-ä AI ëàáîðàòîð áàéãóóëæýý. Ýíä ò¿¿íèé “Çºâºë㺺 ºãºã÷” ïð íü J.A.Robinson-û øèíý íýýëò áîëîõ øèéäâýð ãàðãàã÷ àëãîðèòìààð (First Order Logic-ò çîðèóëñàí òåîðåì áàòëàã÷ á¿ðýí àëãîðèòì 9.6) ñàéæðóóëàãäàâ. Ýíý àëãîðèòìûã áèä ñ¿¿ëä àâ÷ ¿çíý. </li></ul>01/19/12
  27. 27. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>Minsky (1963) </li></ul><ul><li>Óõààí øààðäàãäàõ æèæèã àñóóäëóóäûã (Microworlds) øèéäâýðëýõýýð àæèëëàæ áóé õýñýã îþóòíóóäûã óäèðäàí àæèëëàâ. ¯ð ä¿íä íü: </li></ul><ul><li>Òîm Evans: Analogy ïð (1968). IQ òåñòýä òààðàëääàã ãåîìåòð ä¿ðñòýé àñóóäëóóäûã øèéäýæ áàéâ. </li></ul><ul><li>Äîîð æèøýý çóðãèéã õàðóóëàâ. </li></ul>01/19/12
  28. 28. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>MicroWorlds… </li></ul>01/19/12 Ðîáîòûí ãàð íýã àãøèíä íýã áëîê ë áàðüäàã. Òýãâýë “óëààí äºðâºëæèí áëîêûã àâ!” Àëü ä¿ðñ òîõèðîõ âý?.
  29. 29. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>Minsky (1963) </li></ul><ul><li>Bertram Raphael (1968) -èéí SIR (Semantic Information Retrieval) íü ìàø õÿçãààðëàãäìàë àíãëè õýë äýýð ºã¿¿ëáýð õ¿ëýýí àâ÷ ìºí òýð õ¿ðýýí äîð õàðèóëæ áàéâ. </li></ul>01/19/12
  30. 30. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1952-1969) <ul><li>Minsky (1963) </li></ul><ul><li>Daniel Bobrow (1967) –èéí Student ïðîãðàì íü ýíãèéí àëãåáðèéí ºã¿¿ëáýðòýé áîäëîãóóäûã áîäîæ áàéâ. </li></ul>01/19/12
  31. 31. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1966-1974) <ul><li>Äàðààõ àñóóäëóóä òóëãàðàâ: </li></ul><ul><li>Ìýäëýã õýðýãëýõã¿é áàéäàë. </li></ul><ul><li>Sputnik îð÷óóëãûí òºñºë äàìïóóðàâ. </li></ul><ul><ul><li>“ The spirit is willing but the flesh is weak” </li></ul></ul><ul><ul><li>“ The vodka is good but the meat is rotten” </li></ul></ul><ul><li>Òîîöîîëîõîä õ¿íä áàéäàë. </li></ul><ul><li>(exponential, microworld íü öººí îáüåêòòîé áîë …) </li></ul>01/19/12
  32. 32. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1966-1974) <ul><li>Äàðààõ àñóóäëóóä òóëãàðàâ: </li></ul><ul><li>Ìýäëýã õýðýãëýõã¿é áàéäàë. </li></ul><ul><li>Sputnik îð÷óóëãûí òºñºë äàìïóóðàâ. </li></ul><ul><ul><li>“ The spirit is willing but the flesh is weak” </li></ul></ul><ul><ul><li>“ The vodka is good but the meat is rotten” </li></ul></ul><ul><li>Òîîöîîëîõîä õ¿íä áàéäàë. </li></ul><ul><li>(exponential, microworld íü öººí îáüåêòòîé áîë …) </li></ul>01/19/12
  33. 33. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1969-1979) <ul><li>Minsky & Papert </li></ul><ul><li>Perceptrons (1969) ºã¿¿ëýë ãàðàâ. Ýíä õýäèéãýýð äîõèîëóóðóóä íü ººðñäèéí õèéæ ÷àäàõ ¿éë àæèëëàãààíä ñóðàëöàæ áîëîõ áîëîâ÷ òýä ìàø º÷¿¿õýí ç¿éë ä¿ðñýëæ ÷àäíà ãýñýí ñàíàà áàéñàí. Õýäèéãýýð á¿õ íåðî ñ¿ëæýýíèé á¿õ ñàëáàðûã õàìàð÷ õýëýýã¿é ÷ ýíý ñàëáàð äàõü àæëóóä óäàëã¿é á¿ðýí çîãññîí áàéíà. </li></ul>01/19/12
  34. 34. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1969-1979) <ul><li>Buchanan, Feigenbaum (1969 Stanford) </li></ul><ul><li>Äýýðõ òóðøëàãàäàà ¿íäýñëýí òýä öóñíû õàëäâàðûã øèíæèëäýã MYCIN ïðîãðàìûã á¿òýýæýý. Ýíý ïð íü 450 ä¿ðìýýñ òîãòîõ ñàíòàé áºãººä àæëûí ¿ð ä¿íãýýð “Junior doctor”-ñ áàãà çýðýã èë¿¿ áàéâ. DENDRAL-ñ äàâóó òàë íü ýìíýëãèéí ìýäëýãòýé õîëáîîòîé uncertainty áóþó òîäîðõîé áóñ áàéäëûã òóñãàñàí áàéíà. </li></ul>01/19/12
  35. 35. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1969-1979) <ul><li>Duda (1979) </li></ul><ul><li>Ìýäëýãèéí äîìýéí ÷óõàë áîëîõ íü ìºí íàòóðàë õýëíèé áîëîâñðóóëàëòûí ñàëáàðò òîäîðõîé áîëëîî. SHRDLU ïð íü äàæã¿é cýòãýãäýë òºð¿¿ëæ áàéñàí áîëîâ÷ ñèíòàêñûí øèíæèëãýýíýýñ õàìààð÷ áóé áàéäàë íü ºìíº ãàðñàí ïð-óóäàä ó÷èðñàí àñóóäëûã ìºí ë ¿¿ñãýæ áàéâ. Îð÷óóëãûí ñàéí ïð ãàðãàõûí òóëä åðòºíöèéí òóõàé åðºíõèé ìýäëýã áîëîí ò¿¿íèéã õýðýãëýõ åðºíõèé ôóíêö õýðýãòýé áîëîõ íü õàðàãäàâ. </li></ul>01/19/12
  36. 36. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1969-1979) <ul><li>William Woods (1973) </li></ul><ul><li>Lunar ïðîãðàìààñ æèøýý íü Àïîëëîãèéí ñàðíààñ àâ÷èðñàí ÷óëóóíû òàëààð àñóóæ õàðèóëò àâ÷ áîëíî. Ýíý ïð íü çîõèîã÷îîñ íü ººð õ¿í àìæèëòòàé õýðýãëýæ áîëäîã àíõíû Natural Language Processing (Íàòóðàë õýëíèé áîëîâñðóóëàëò) ñàëáàðûí ïðîãðàì þì. ¯¿íýýñ õîéø îëîí ýíý òºðëèéí ïð-óóä ìýäëýãèéí ñàí ðóó õàíäàõ õýë áîëîí àøèãëàãäàæ áàéíà. </li></ul>01/19/12
  37. 37. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1969-1979) <ul><li>1974 : Àíõíû õèéìýë îþóíààð óäèðäàãäàõ õèéìýë ãàð á¿òýýâ. Óëìààð ¿éëäâýðëýëèéí àâòîìàòæóóëàëòàíä íýâòðýâ. </li></ul><ul><li>1979: (Stanford)Õ¿íèé òóñëàëöààã¿éãýý𠺺𺺠õºäºëæ ñààäûã òîéð÷ äàâäàã ðîáîò ãàðàâ. </li></ul>01/19/12
  38. 38. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1980-1988) <ul><li>McDermott (1982) </li></ul><ul><li>R1 áîë õàìãèéí àíõíû àìæèëòòàé àæèëëàñàí expert system (ES) þì. DEC èéí øèíý êîìïüþòåðèéí çàõèàëãûã òîõèðóóëàõ àæèë õèéäýã ýíý ïð íü óã êîìïàíèä æèëä 40 ñàÿ äîëëàð õýìíýæ ºã÷ áàéâ. 1988 îí ãýõýä óã êîìïàíû AI ëàá íü 40 ES àøèãëàæ áàéñàí áºãººä ¿¿íýýñ ÷ îëíûã øèíýýð á¿òýýæ áàéâ. </li></ul>01/19/12
  39. 39. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1980-1988) <ul><li>1981: ßïîí÷óóä “5 äàõü ¿å” òºñ뺺 çàðëàâ. Ýíý òºñºë íü Prolog-èéã ÿã ë ýíãèéí instruction ìýò çîõèöîí àæèëëóóëäàã òóñãàé êîìïüþòåð á¿òýýæ á¿ðýí õýìæýýíä îð÷óóëäàã ïð á¿òýýõ… ãì çîðèëòóóä áàéâ. </li></ul><ul><li>Carniege group íü ES á¿òýýõ tool ãàðãàâ… </li></ul><ul><li>Lisp mashines Inc. êîðïîðàöè íü Lisp ïðîãðàìóóäûã õºãæ¿¿ëýõýä çîðèóëñàí òóñãàé êîìïüþòåðóóäûã ãàðãàæ áàéëàà. </li></ul>01/19/12
  40. 40. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1980-1988) <ul><li>Îëîí çóóí êîìïàíèóä ðîáîò õàðààíû ñèñòåìèéã á¿òýýæ áàéâ. </li></ul><ul><li>Òîìîîõîí êîìïàíè á¿ð ººðèéí ãýñýí AI ëàáòàé áîëñîí áàéëàà. </li></ul><ul><li>1980 îíä ES-èéí õóäàëäàà öººí õýäýí ñàÿ äîëëàð áàéñàí áîë 1988 îíû ñ¿¿ë ãýõýä 2 áèëëèîí äîëëàð áîëòëîî ºñ÷ýý! </li></ul>01/19/12
  41. 41. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1986-1990) <ul><li>Íåîðî ñ¿ëæýýíèé ñàëáàð äàõèí ñýðãýâ. (ôèçèê, ñýòãýë ñóäëàë..) </li></ul><ul><li>1969 îíä Bryson-û íýýñýí Back Propogation Learning Algorithm -ã 1980 îíû äóíäóóð äàõèí àâ÷ ¿çýí ñóðàëöàõòàé õîëáîãäñîí îëîí àñóóäëóóäàä õýðýãëýñýí íü ãàéõàëòàé ¿ð ä¿í ºãñºí áàéíà. </li></ul><ul><li>Óäàëã¿é ES õèéõ íü ç¿ãýýð ë íýã ä¿ãíýã÷ ñèñòåìèéã õóäàëäàí àâ÷ ä¿ðìýýð ä¿¿ðãýõýýñ èë¿¿ íàðèéí ç¿éë áîëîõ íü îéëãîãäëîî. </li></ul><ul><li>AI Winter… </li></ul>01/19/12
  42. 42. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1987-1995) <ul><li>Austin Tate (1977)->David Chapman (1987) </li></ul><ul><li>Òºëºâëºã÷ (Planning) ñèñòåìèéã ñàéæðóóëàí íýãòãýñýí. ¯ð ä¿íä íü Microworld-ä ë ¿ð ä¿íòýé áàéñàí ñèñòåì¿¿ä ¿éëäâýðëýë, ñàíñðûí çîðèëòîä õýðýãæèõ áîëîìæòîé áîëñîí. </li></ul><ul><li>MIT (1989): Àíõíû ººðºº àëõäàã ðîáîòóóäûí íýã Genghis (×èíãèñ) –èéã á¿òýýâ. </li></ul>01/19/12
  43. 43. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1987-1995) <ul><li>Ìàãàäëàëûí îíîë, ìàòåìàòèê àíàëèç õ¿÷òýé íýâòýð÷ ýõýëñýí. Belief network ñàíàà ãàðñíààð 60,70-ààä îíä ãàð÷ áàéñàí ãîë õ¿íäðýë¿¿ä øèéäýãäýâ. </li></ul><ul><li>Àñóóäëûã èë¿¿ çºâ òîäîðõîéëîõ áîëîìæòîé áîëñîí. </li></ul><ul><li>Õèéìýë àìüäðàë (ALife) çýðýã îéëãîëòóóä íýâòðýâ. </li></ul><ul><li>Àíõíû á¿ðýí Àãåíò òåõíîëîãè õýðýãæèâ. (Allen Newell, John Laird-èéí SOAR ñèñòåì) </li></ul>01/19/12
  44. 44. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1987-1995) <ul><li>1989: HITECH øàòðûí ïðîãðàì èõ ìàñòåð Arnold Denker-èéã õîæèâ. </li></ul>01/19/12 <ul><li>1992: MARVEL ñèñòåì “Äàëàé âàí”-èéí îéðîëöîîõ “Âîÿàæåð” õºëºãò ó÷èð÷ áîëçîøã¿é áàéñàí ãýíýòèéí àþóëààñ óðüä÷èëàí ñýðãèéëýâ. </li></ul><ul><li>1993: Ðîáîò æîëîîíû óäèðäëàãà àøèãëàãäàâ. Ìàøèíû âèäåî êàìåð, ëàçåðûí õÿíàã÷ òºõººðºìæ áîëîí õèéìýë äàãóóëûí äîõèî àøèãëàæ áàéâ. </li></ul><ul><li>1994: PEGASYS ÿðèà îéëãîäîã ïð íü óòñààð ãàëò òýðýãíèé çàõèëãà àâ÷ àæèëëàæ áàéâ. Õàìãèéí õÿìä çàõèàëàõ àðãûã çºâëºíº. </li></ul><ul><li>1994: Ãóäàìæ äàõü çàìûí õºäºë㺺íèéã àæèãëàí ìýäýýëýã÷ ñèñòåì. </li></ul>
  45. 45. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1990-2000) <ul><li>1997: Deep Blue vs Harry Kasparov (3.5 : 2.5) </li></ul>01/19/12 <ul><li>Í¿¿ð öàðàé òàíèõ ñèñòåì </li></ul><ul><li>Óãààëãûí ìàøèíû øèíý òåõíîëîãè </li></ul><ul><li>Õºðºí㺠îðóóëàëòûã øèéäýã÷ ñèñòåì </li></ul><ul><li>Õóóðàì÷ êðåäèò êàðò øàëãàõ ñèñòåì </li></ul><ul><li>Ý-Ìýéëä ø¿¿ëò¿¿ð òàâèã÷ ñèñòåì </li></ul><ul><li>Èíòåðíýòýýñ ìýäýýëýë õàéã÷ áîëîí òàðààã÷ ñèñòåì </li></ul><ul><li>ßðèàã òåêñòýä õºðâ¿¿ëýã÷ ñèñòåì </li></ul><ul><li>1998 îíä àíõ óäàà ñàíñðûí õºëãèéí á¿ðýí æîëîîäëîãûã AI ñèñòåìä øèëæ¿¿ëñýí. (Remote Agent, Deep Space 1) </li></ul>
  46. 46. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (1990-2000) <ul><li>1994: Dante II ðîáîò ãàëò óóëûí äýýæèéí ñóäàëãàà õèéâ. </li></ul>01/19/12 <ul><li>1996: Honda ôèðì ººðºº ÿâæ, à÷àà 纺æ øàòààð àâèð÷ ÷àääàã õ¿í õýëáýðèéí ðîáîò á¿òýýâ. </li></ul><ul><li>1996: Sojourner ðîáîò Ìàðñûí ãàäàðãóóä øèíæèëãýý õèéâ. </li></ul><ul><li>1996: ßïîíû Íàãîÿ õîòîä àíõíû ðîáîòóóäûí õºë áºìáºãèéí òýìöýýí áîëîâ. </li></ul><ul><li>1998: MIT ëàáä ñýòãýëèéí õºäºëãººí ¿ç¿¿ëýã÷ KISSMET ðîáîò á¿òýýâ. </li></ul><ul><li>1998: Cambpel Aird àíõíû áèî ãàðòàé õ¿í áîëîâ. ̺ðíèé õºäºëãººíººð øèíý ãàðàà óäèðäàíà. </li></ul><ul><li>1999: Ñîíè ôèðìèéí á¿òýýñýí Aibo íîõîé 20 ìèíóòûí äîòîð çàðàãäàí äóóñàâ. </li></ul>
  47. 47. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (2000-Present) <ul><li>Ðîáîò ñèñòåì¿¿ä ºðãºíººð àøèãëàãäàæ ýõëýâ. 742,500 øàõàì ðîáîòóóä ¿éëäâýðëýëä àøèãëàãäàæ áàéãààãààñ òàëààñ èë¿¿ íü ßïîíä áàéãàà ñóäàëãàà ãàðñàí. </li></ul>01/19/12 <ul><li>Õ¿íèé õºäºë㺺íèéã õàðæ ñóðàëöàã÷ ðîáîòóóä </li></ul><ul><li>2000 îíä í¿ä çàãàñíû òàðõèéã àøèãëàí ðîáîò óäèðäàõ òóðøèëò àìæèëòòàé áîëîâ. </li></ul><ul><li>2001 îíä Global Hawk òàãíóóëûí îíãîö (ðîáîò) ÀÍÓ, Êàëèôîðíè ìóæ , ºìíºä Àâñòðàëèéí íóòãààð íèéò 13000 êì íèñëýã õèéâ. </li></ul>
  48. 48. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (2000-Present) <ul><li>2000 îíû 12 ñàð: Hal (computer baby)ïðîãðàì çîõèîãäîâ. Ýíý ¿åèéã õ¿ðòýëõ á¿õ ïð-óóä äîòîîä õýë ç¿éí ä¿ðýì äýýð ¿íäýñëýãäýí àæèëëàäàã áàéñàí áîë ýíý ïð íü õýëèéã ÿã ë õ¿í øèã ýõíýýñ íü ñóðàõ ÷àäâàðòàé. 2001 îíû ñ¿¿ë ãýõýä 18 íàñíû õ¿¿õäèéí õýìæýýíä ÿðüäàã áîëñîí. Virtual Reality àøèãëàí ò¿¿íä áîäèò åðòºíöèéã çààæ ºãäºã. Turing-èé àëäàðò òåñòèéã 15 íàñíû õ¿¿õäèéí õýìæýýíä äàâñàí áàéíà. Ò¿¿íèé ñóðãàã÷ íü ò¿¿íèé ýõýíäýý “it” ãýæ õàðüöäàã áàéñàí áîëîâ÷ ñ¿¿ëä íü “he” ãýõýýñ ººð àðãàã¿é áîëñîí òóõàéãàà, ò¿¿íèéã õàéðëàäàã áîëñîí òóõàéãàà ÿðüñàí áàéíà. </li></ul><ul><li>http://news.bbc.co.uk/1/hi/in_depth/sci_tech/2001/artificial_intelligence/1537842.stm </li></ul>01/19/12
  49. 49. Õºãæëèéí ò¿¿õýýñ (2000-Present) 01/19/12 Genghis Neuro arm Aibo Deep Space 1 HAL: ñàíñðûí õºëºã æîëîîäîõ, øàòàð òîãëîõ, ñóðâàëæëàãà ºãºõ, óðóóëûí õºäºë㺺í óíøèõ… http://www.cnn.com/2000/TECH/space/12/27/part.four/

×