Bertan Punim E Biznes

3,229 views

Published on

Published in: Business, Technology
0 Comments
3 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
3,229
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
174
Comments
0
Likes
3
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Bertan Punim E Biznes

  1. 1. UNIVERSITETI SHTETËROR I TETOVES FAKULLTETI I SHKENCAVE MATEMATIKO-NATYROR Programi studimor:Ekonomi dhe Biznes Lënda:E-Biznes Tema:Pagesat elektronike Punoi: Mentori: Bertan Elezi Besim Abdullai Tetovë 2008
  2. 2. Tregtia elektronike Sic e dime te gjithe Ebusiness ose Biznesi elektronik po perparon shume sidomos vitet e fundit dhe parashikohet qe akoma me shuem njerez do bejne shoping online dhe neper dyqane tradicionale Nje mekanizem shitje blerje (market) i cili eshte karakterizuar nga dinamika e te blerit e te shiturit ne web ku nje cmim eshte arritur nga te dyja palet , konsumuesi dhe Shitesi . Ndryshimi nga marketi tradicional eshte se ketu cmimet nuk jan fikse mund te ndryshojne gjithmone sipas rrethanave . Cmimet vendosen nga shitesit dhe bleresit Tregtia elektronike (electronic commerce) është procesi i blerjes, shitjes, transferit apo këmbimit të produkteve, shërbimeve dhe/ose informatave përmes rrjetit kompjuterik, duke përfshirë edhe Internetin. Termin tregti (commerce), disa e konsiderojnë vetëm si përshkrim të transaksioneve të kryer ndërmjet partnerëve të biznesit. Në këtë rast, termi tregti elektronike do të kishte kuptim të ngushtë. Nga ana tjetër, disa e përdorin termin biznes elektronik (e-business) në vend të tregti elektronike. Termi biznes elektronik do të ishte definicion më i gjerë se sa EC (electronic commerce) dhe do të përfshinte, përveç blerjes dhe shitjes së mallrave dhe shërbimeve, edhe shërbimin e konsumatorëve, bashkëpunimin me partnerët e biznesit, realizimin e e- mësimit (e-learning) dhe kryerjen e transaksioneve elektronike brenda një organizate. 3
  3. 3. Produkti mund të jetë fizik apo digjital, procesi mund të jetë fizik apo digjital dhe agjenti i shpërndarjes mund të jetë fizik apo digjital. Këto alternativa krijojnë 8 kube, secili prej të cilëve ka tri dimensione. Në tregtinë tradicionale, të tri dimensionet e kubit janë fizike (kubi më i poshtëm i majtë - përpara). Në tregtinë elektronike (EC) të gjitha dimensionet janë digjitale (kubi më i sipërm i djathtë - prapa). Të gjithë kubet tjerë paraqesin një përzierje të dimensioneve digjitale dhe fizike. Nëse të paktën një dimension është digjital, situata konsiderohet si EC (tregti elektronike), por e pjesërishme. P.sh., blerja e një libri në Amazon.com është tregti elektronike e pjesërishme, sepse malli (libri) dërgohet fizikisht. Por, blerja e një produkti softuerik p.sh. nga Buy.com është tregti elektronike e pastër, sepse produkti, dërgimi, pagesa dhe transferi te blerësi janë të gjitha digjitale. Organizatat e ekonomisë së vjetër të cilat biznesin e tyre e kryejnë më së shumti off-line, duke shitur produktet fizike me mjetet e agjentëve fizikë, janë organizata brick-and-mortar (tullë-dhe-llaç) apo organizata të pastra fizike. Organizatat të cilat aktivitetet e tyre të biznesit i kryejnë vetëm online quhen organizata virtuele. Organizatat të cilat pjesërisht kryejnë tregti elektronike, por biznesin e tyre primar e kryejnë në botën fizike quhen organizata klik-dhe-llaç (click-and-mortar) ose klik-dhe-tullë (click-and-brick). Tregtia elektronike mund të kryhet në tregun elektronik, ku blerësit dhe shitësit takohen online për të këmbyer mallrat, shërbimet, paratë apo informacionet. Sistemet interorganizacionale të informimit janë sisteme komunikimi që mundësojnë përpunimin rutinor të transaksioneve dhe rrjedhjen e informatave ndërmjet dy apo më shumë organizatave. Sistemet intraorganizacionale të informimit janë sisteme komunikimi që mundësojnë të
  4. 4. kryhen aktivitete të tregtisë elektronike brenda një organizate. Këto sisteme njihen edhe me emrin tregti elektronike intrabiznesi. 5
  5. 5. Klasifikimi i EC në bazë të natyrës së transaksioneve dhe ndëraksioneve Klasifikimi i EC mund të bëhet në bazë të natyrës së transaksioneve apo relacioneve ndërmjet pjesëmarrësve në transaksion. Kështu dallohen këto tipe të EC: Biznes-biznes (Business-to-Business – B2B). Biznesi për Biznesin” (B2B). Këto tryeza përbëjnë një mundësi shumë të mirë për ndërmarrësit që të takohen sy më sy me ndërmarrësit nga i gjithë rajoni dhe të zhvillojnë biznes. Që nga janari 2002, KBS i ka përkrahur 11 tryeza “Biznesi për Biznesin” (B2B),Të gjithë pjesëmarrësit në këtë tip të EC janë ose biznese ose organizata. P.sh. kompania “” një pjesë bukur të mirë të aplikimit të biznesit me furnizuesit e saj e bën në formën B2B. Kohët e fundit, 85 përqind e volumit të EC është e tipit B2B (Cunningham 2001). Biznes-konsumator (Business-to-Consumer – B2C). Kodifikimi i aplikuar në transaksionet Biznesi për Blerësin është njëri prej tyre që ka rëndësi të veçantë për bibliotekat publike kur ato komunikojnë në mënyrë elektronike me klientët e tyre. Është e rëndësishme të pranohet që kodifikimi ka ngjyrime të theksuara politike dhe që bibliotekat publike mund ta gjejnë veten në pararojë të argumenteve në favor të lejimeve për përdorimin e kodifikimit. Momentalisht, bibliotekat publike europiane nuk kanë të njëjtën traditë të mbështetjes politike siç e ka Shoqata Amerikane e Bibliotekave. Kjo duhet të ndryshojë në të ardhmen.
  6. 6. Konsumator-biznes (Consumer-to-Business – C2B). Kjo kategori përfshinë individët të cilët përdorin Internetin për t’i shitur produktet apo shërbimet organizatave apo individëve. Priceline.com është një organizatë e mirënjohur e transaksioneve të këtij tipi. Konsumator-konsumator (Consumer-to-Consumer – C2C). Në këtë kategori, konsumatorët kryejnë transaksione drejtpërdrejt me konsumatorët tjerë. Këtu përfshihen individët të cilët shesin shtëpi banimi, vetura etj., nëpërmjet shpalljeve online Aplikacionet Peer-to-Peer. Kjo teknologji mund të përdoret në C2C, B2B dhe B2C. Kjo teknologji u mundëson kompjuterëve të lidhur në rrjet që të ndajnë të dhënat dhe proceset me të tjerët drejtpërdrejt. P.sh., në aplikacionin C2C, njerëzit mund të këmbejnë muzikë, video, softuerin dhe gjëra të tjera të digjitalizuara, në mënyrë elektronike. Tregtia mobile (Mobile Commerce or m-commerce). Këtu bëjnë pjesë transaksionet dhe aktivitetet, pjesërisht apo në tërësi, në ambient pa tela. P.sh., njerëzit mund të përdorin telefonët e tyre mobilë të lidhur në Internet për të kryer transfere bankare apo për të porositur libra në Amazon.com etj. Shumë aplikacione M-Commerce përfshijnë pajisjet mobile. Nëse këto transaksione janë dedikuar për 7
  7. 7. individë në lokacione specifike, në kohë specifike, atëherë është tregti e bazuar në lokacion (location-based-commerce) apo l-commerce. Disa e definojnë m- commerce-in si transaksione të kryera kur njerëzit janë larg shtëpisë ose zyres. Transaksionet e tilla mund të kryhen në të dy mënyrat: me sisteme pa tela dhe me tela. EC intrabiznesi (Intrabusiness EC). Përfshinë të gjitha aktivitetet e brendshme të organizatës ku hyjnë këmbimi i mallrave, shërbimeve apo informatave ndërmjet njësive dhe individëve të ndryshëm në atë organizatë. Kryhet zakonisht nëpërmjet intranetit apo portaleve të korporatës. Biznes-punëtor (Business-to-Employees – B2E). B2E është kategori që përfshihet brenda kategorisë së intrabiznesit, me ç’rast organizata u shpërndan punëtorëve të saj shërbime, informacione apo produkte. Pjesa më e madhe e punëtorëve janë punëtorë mobilë, siç janë përfaqësuesit në terren. Shërbimi EC ndaj këtyre punëtorëve quhet B2ME (business-to-mobile employees). Komerci bashkëpunues (Collaborative Commerce). Kurf individët apo grupet e njerëzve komunikojnë apo kolaborojnë, ata mund të jenë të angazhuar në komercin bashkëpunues, apo c-commerce. P.sh., partnerët e biznesit në lokacione të ndryshme mund të dizajnojnë një produkt bashkarisht, duke përdorur ekranin e ndarë (të përbashkët) si në kompaninë “Dell”.
  8. 8. EC jobiznesi (Nonbusiness EC). Një numër i madh i institucioneve jobiznese, si institucionet akademike, organizatat joprofitabile, organizatat religjioze, organizatat sociale dhe agjencionet qeveritare përdorin EC për të zvogëluar shpenzimet e tyre ose për të përmirësuar operacionet e tyre të përgjithshme dhe shërbimet e shfrytëzuesve. Mësimi elektronik (E-Learning). Në mësimin elektronik ofrohet trajnimi apo arsimimi formal. Mësimi elektronik përdoret kryesisht nga organizatat për trajnimin e punëtorëve, i ashtuquajtur trajnimi elektronik (e-training). Poashtu, mësimi elektronik përdoret edhe në univeristet virtuele. Këmbim-këmbim (Exchange-to-Exchange – E2E). Këmbimi paraqet tregun elektronik publik me shumë blerës dhe shitës. Pasi që këmbimet B2B proliferojnë (përhapen), është logjike për këmbimet që të lidhen me njëri tjetrin. Tregti elektronike këmbim-këmbim është një sistem formal që lidhë dy apo më shumë këmbime. E-qeverisja (E-Government). Në tregtinë elektronike e-qeverisja, entiteti qeveri blen ose siguron produkte, shërbime ose informacione nga bizneset ose për bizneset (Government-to-Business – G2B), ose nga qytetarët individualë apo për qytetarët individualë (G 9

×