Toekomst voor de
bibliotheek
IDM bijeenkomst
27 november 2008

De wereld verandert …

Boekverkoop 1980 – 2005 (bron scp)

Vraag: gedrukte media
Lezen van gedrukte media als hoofdactiviteit, bevolking van 12 jaar en ouder, 1975-2000
1975 1980 1985 1990 1995 2000
tijdsbesteding (uren per week)
alle gedrukte media 6,1 5,7 5,3 5,1 4,6 3,9
boeken 1,6 1,6 1,3 1,5 1,2 0,9
kranten en nieuwsbladen 2,7 2,5 2,5 2,3 2,0 1,8
tijdschriften 1,5 1,3 1,2 1,1 1,0 0,8
huis-aan-huisbladen en reclamefolders 0,2 0,3 0,3 0,3 0,3 0,3
Bron: SCP (Tijdsbestedingsonderzoek)

Bronnen kennis en cultuur - generatieshift

Internet = Groeimarkt ….

Bibliotheek op
internet?

Directeur bibliotheek
• Leuke baan
– sterfhuis dat bibliotheek heet…?

Student Saxion
• Leuke opleiding
– maar blijf uit de buurt van iets dat
bibliotheek heet…?

De bibliotheek
Vier muren met boeken die
je kunt lenen….

Leden (bron SCP)
-15%
in 5 jaar

Uitleningen (bron SCP)
-27% in 15 jaar

Tower records
• Dé muziekhandel van
de VS
• Gesaneerd in 2001
• Failliet in 2006
• Gepasseerd door
downloads en
internetwinkels

Boudisque
• 40 jaar
toonaangevende
platenzaak
• Maart 2008 gesloten
• Webwinkel blijft

Freerecord
• 2007, 1e jaar met
verlies
• Omzet internet stijgt
• Winkelomzet
verschuift naar games

Bol.com
• 50% omzetstijging per
jaar
• 1,5 miljoen producten
• 1,2 miljoen klanten
• Opgericht 1999
• 2003 eerste winstjaar

The long tail
•11 vestigingen
•4 vestigingen
•1 vestiging
•CD-uitleen
•Massa-marketing Niche-marketing

In bibliotheektaal?
De lange staart met een kop

Basis - Strategie Bibliotheek
Marktaandeel Hoog Laag
Marktgroei
Hoog Stars Questionmarks
digitale
bibliotheek
Laag Cashcows Dogs
Fysieke
bibliotheek

De bibliotheek verandert
• Bibliotheek Deventer – Meerjarenplan
– Elke Overijsselse bibliotheek
• GPS: de Tom Tom van bibliotheekvernieuwing
– Meerjarenprogramma Netwerk Overijsselse
bibliotheken

50% lid

Fysieke bibliotheek
• Betere winkels (Kop van de lange staart)
• Verblijfsbibliotheek
• Beleefbibliotheek

Klantsegmentatie
leden openbare
bibliotheken
Deventer:
inzicht per
postcodegebied
Voor wie?

Klantsegmentatiemodel
•Bron schema: Elsbeth Meijjer Cultuuronderzoeken, 2008
•De codes (A01, B07, etc.) achter de benamingen verwijzen naar de MOSAIC-typen
waaruit de segmenten zijn samengesteld.

Deventer

Strategische klant- en doelgroepen
Per vestiging specificatie

Winkelformules:
collectie, inrichting en presentatie
•De Dorpsformule •De Vinexformule •De Stadsformule

Verblijfsbibliotheek

Beleefbibliotheek
activiteitenprogramma’s

Digitale bibliotheek (thuis)
• Service en gemak
– Fysieke bibliotheek
• De staart (netwerkcollectie en digitale
collectie)
35.000.000
bronnen

Website: nu

Per januari

Juli 2009 - vervolgstappen

2008 – omslag
van daling naar groei
Resultaten bezoekers + 8%
Resultaten Uitleningen + 3,5%
Resultaten Leners +
Sept 2008 Juni 2008 2007
26.199 25.355 24.085

50% lidmaatschap?

•Twee strategische lijnen in
Overijssel
•Fysieke Bestaande winkels
winkelformule Themakanalen
beter “uitmelken”
•Dorp / Stad / zoals ROC
Wijk •Netwerkcollectie
Veel meer omzet uit netwerk
Nichemarketing met netwerk

GPS Overijssel
• Marketing en winkels
• Versterken fysieke en digitale toegangspoort
– Website, zoekmachine, digitale collectie, thuisgebruik
• Provinciale collectie
– Vb cd-uitleen
• Provinciale backoffice
– Vb biebwijz
• HRM-programma
– Vb 23 dingen

Filmpje: de bibliotheek als
winkel??