Erwin Blom's Handboek communities: teaser hoofdstuk

Handboek Communities De kracht van sociale netwerken

4 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen inHouDsopgave

5 6 Dank 10 Voorwoord 44 Voorwaarden 72 Wie? 76 Wat? 86 Waarom? 92 Hoe? 110 Inhoud 126 Communitymanagement 146 Hoeveel 170 PS

14 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen voorwoord voor wie is Dit Boek? Wat is de doelgroep van je boek, vragen mensen. En terecht. Je moet bij het schrijven een lezervoor je zien, dat helpt. Maar in mijn overtuiging hebben social media, de media die communicatie vergemakkelijken, bruggen slechten en transparantie bevorderen, invloed op alle facetten van de maatschappij. Op privé en zaak, op publiek en politiek. De directeur van een onderneming die zijn klanten in wil zetten bij cocreatie is dezelfde man die in het weekeinde voor hemzelf en zijn maten zijn visdagboek bijhoudt bij Vangstenregistratie.nl. En de mechanismen die een community rondom een hobby succesvol maken, zijn dezelfde die een zakelijk netwerk doen slagen. Door social media is er een wereld ontstaan waar open communicatie centraal staat, waar delen winst biedt en samenwerken mogelijkheden schept. Dat is zo in het dagelijks leven, dat is zo in werktijd. Het aantal voorbeelden van de kracht van social media is zo groot dat in elke situatie winst kan worden behaald. Dit boek gaat dan ook zowel over het individu als de organisatie, over hobby en werk, over passie en probleem. En dat alles in de overtuiging dat werk en privé steeds meer door elkaar heen aan het lopen zijn. Dezelfde communica- tiemiddelen waarmee vrienden of verenigingen communiceren, vinden hun weg naar bedrijven. Voor iedereen staan er praktijklessen in dit boek, voor iedereen worden aansprekende voorbeelden aangehaald. Daarbij: social media kunnen klein en groot ingezet worden. Het is een over- koepelend begrip dat vele uitwerkingen kent. Van complexe problemen oplossen tot kleine stemmechanismen inzetten. En kennis van mensen kan natuurlijk worden gedeeld rondom een hobby of beroep. Social media kunnen van waarde zijn bij werk en vrije tijd. Dit boek is zowel bedoeld voor de hobbyist als de zakenman. Het gaat zowel over netwerken in vrije tijd als waarde creëren in werktijd. Maar verwacht niet dat je na het lezen van dit boek een route naar gegaran- deerd succes hebt. Want helaas, die is er niet. De route is afhankelijk van je doel,

15 voorwoord de weg is afhankelijk van je doelgroep. Sorry, geen kant-en-klaar antwoord dus. Wel krijg je de lessen en inzichten mee van een grote groep aan ervaringsdes- kundigen. Daar kun je van leren, die kunnen je enthousiasmeren. En natuurlijk volgen handvaten voor wie van start wil gaan. Maar uiteindelijk is het een kwestie van doen, daar helpt dit boek een handje bij.

32 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen voorwoord sara lee: zet open innovatie in voor De eCHt Belangrijke zaken Sara Lee, het moederbedrijf van merken als Douwe Egberts en Pickwick, is in 2007 met een open innovatietraject begonnen. Zowel klanten als partners worden sindsdien betrokken bij productontwikkeling. Johan Sanders is daar verantwoordelijk voor. Waarom zijn jullie met open innovatie aan de slag gegaan? ‘We realiseren ons dat er steeds meer kennis buiten het bedrijf beschikbaar is. Dat je als grote onderneming snel intern georiënteerd bent en dat je ook buiten de deur moet kijken. Dat geldt zowel voor de interactie met klanten die je producten kopen, als voor de interactie met relaties die oplossingen kunnen aandragen voor technische problemen en vraagstukken. Via de sites van Douwe Egberts of Pickwick proberen we klanten naar onze site te leiden. Daar kunnen mensen zowel eigen ideeën kwijt, als meedenken met vragen en problemen die wij hebben. Maar als we een specifiek doel hebben, gaan we op zoek naar de mensen die ons kunnen helpen. Zo hebben we de site voor creatieven RedesignMe ingezet bij productontwikkeling van Pickwick.’ ‘Aan de technologiekant hebben we ervoor gekozen om op internet per toeleverancier een omgeving te creëren waar we die partij meer vertellen over de behoeftes die we hebben. Vroeger zeiden we “dit is de oplossing die we zien voor ons probleem, kunnen jullie bij de realisatie helpen”. Nu zeggen we: “dit is ons probleem, willen jullie meehelpen bij het werken aan de oplossing”.’

33 voorwoord Hoe is het tot nu toe gegaan? ‘We zijn met een sessie voor het topmanagement begonnen waar we lieten zien wat de concurrentie doet. Dat overtuigde. Bij de marketeers zie je nog de meeste twijfel. Daar zeggen ze “we doen dit soort zaken al, we praten al heel veel op verschillende manieren met klanten. Ook via internet. Wat levert dit nu nog meer op”?’ En wat zeg je dan? ‘Er zijn een aantal verschillen. Ten eerste zijn we gewend om iets concreets aan het publiek voor te leggen om daarop te reageren. Nu stellen we een opener vraag en nodigen de klant uit actief mee te denken. Ten tweede kunnen we dit traject door internet veel interactiever maken. We kunnen het gesprek meer blijvend aangaan. Ten derde zorgt de inzet van grotere groepen mensen voor een “blur” tussen productontwikkeling en commercialisering van producten. Een deel van de ideeën wordt gelijk bij een grotere groep bekend en gaat dus al leven. Marketing.’ Wat maakt open innovatie moeilijk voor een klassieke organisatie? ‘Waar je op moet letten is dat je je niet bezig gaat houden met spielerei in de marge. Je moet wel met trajecten komen die voor de merken en producten heel erg belangrijk zijn. Als mensen zeggen dat ze eigenlijk geen tijd en energie hebben om aan een probleem te werken en daarom het publiek erbij willen betrekken, moet je op de rem gaan staan. Want dan zal het gevolg zijn dat er ook geen tijd en energie is als het publiek met oplossingen of antwoorden komt. Dat is een val.’ ‘Wat we als issue hebben gezien is dat je als intern georiënteerd bedrijf extra veel waarde hecht aan de feedback die aansluit bij je huidige denkbeelden. Maar je moet de openheid en flexibiliteit hebben dat afwijkende oplossingen beter kunnen zijn dan de oplossingen die je nu hebt. Mensen zijn vaak op zoek naar confirmatie in plaats van inspiratie.’

34 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen voorwoord Wanneer zijn deze trajecten voor Sara Lee geslaagd? ‘Als er betere ideeën of oplossingen komen of als ze eerder dan voorheen binnenkomen. En ze moeten daadwerkelijk gebruikt gaan worden. Het gaat ons niet om leuke ideeën waar we niks mee doen. Het gaat om technieken en ideeën die echt naar de markt moeten worden gebracht. Maar dit is geen wondermiddel. Het is een van de tools die je hebt als bedrijf om aan goede marketing en productontwikkeling te doen.’ Als jij nu een advies aan een ander bedrijf zou moeten geven, wat zou je adviseren? ‘Ten eerste moet je je realiseren dat ieder bedrijf uniek is en dat je dus je eigen portfolio van tools moet ontwikkelen. Kopieer niemand, maar leer van iedereen wat voor jouw bedrijf relevant is. Dat betekent ook dat je moet experi- menteren. En er moet niet één persoon zijn die iets bedenkt, open innovatie moet breed gedragen worden. Tot slot: hou het heel dicht bij je eigen business. Zorg dat je open innovatie inzet voor dingen die echt belangrijk zijn voor je bedrijf.’

47 voorwoord BereiDHeiD tot Delen Deel en je ontvangt, stop energie in een site of community en je krijgt wat terug. Maar altijd in die volgorde. Internet anno nu is delen van kennis, delen van passie. Wees niet bang om kennis en informatie weg te geven, maar deel in de overtuiging dat je uiteindelijk alleen maar meer terugkrijgt. De blogger die zijn inzichten en observaties deelt, merkt dat zijn community van lezers altijd waarde toevoegt door een kritische blik, een nieuw idee, een andervoorbeeld in de reacties te melden. De blogger die zijn kennis publiceert, geeft dan ook geen kennis weg, zoals sommigen denken, hij laat simpelweg zien dat hij deskundig is. Hij werkt aan zijn autoriteit. En als hij het goed doet, verzamelt hij gelijkgezinden om zich heen. Ik merk het dagelijks op mijn blog ErwinBlom.nl. Aanvankelijk — toen ik bij de VPRO werkte — ben ik gaan bloggen omdat ik in vergaderingen het gevoel had dat ik mijn afdeling niet goed op de hoogte kon houden van de ontwikkelingen die ik signaleerde en de tools en sites die ik tegenkwam. Het weblog was bedoeld om kennis met mijn collega’s te delen. Gaandeweg kreeg ik lezers buiten die kring en merkte ik ook hier dat de optelsom van mijn lezers meer wist van nieuwe media dan ik in mijn eentje. Ik blog sindsdien in de wetenschap dat ik informatie en inzichten van anderen opdoe door zelf over mijn visie en kennis te berichten. Kennis is geen exclusief bezit, bijzonder maakt wat je ermee doet.

48 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen voorwoord Betrokken Of je nu de oprichter van een communitysite over paarden bent, of de vertegenwoordiger van een bedrijf die zijn klanten bij productontwikkeling wil betrekken, of het afdelingshoofd dat ‘online collaboration’ op de werkvloer wil introduceren, zorg dat je zelf als initiatiefnemer of als organisatie zichtbaar bent in de community. Geef het goede voorbeeld. Zorg dat je meedoet en meepraat. Via het delen van inzichten in blogposts, door te reageren op bijdragen in een forum, middels het in de schijnwerpers zetten van communityleden in een nieuwsbrief. Door zichtbaar tijd en energie in een community te steken – echt, het gaat niet vanzelf — geef je het belang aan dat je aan de community hecht. Dat werkt inspirerend voor de deelnemers. Dat zien ze, dat voelen ze. Als een community de indruk heeft slechts gebruikt te worden, bijvoorbeeld om makkelijk ideeën voor een bedrijf te genereren of alleen kostenbesparend te werken, is die community op termijn kansloos. Dan haken de deelnemers af. Maar als een community voelt dat ze gewaardeerd wordt door de initiatiefnemers, als ze input van die zijde ziet en feedback krijgt op eigen inbreng, blijft ze actief. Tweerichtingsverkeer is essentieel. En zorg dat de passie en betrokkenheid afspatten van elk verhaal dat je vertelt en elk gesprek dat je aangaat. Zorg dat je van toegevoegde waarde bent. Want waarom zou een ander kijken, lezen of luisteren als jij niet met overtuiging kunt duidelijk maken waarom? Dan gaan ze wel weer een site verder kijken. Simpel.

80 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen wat? wat wil je Bereiken? Je kunt bij invuloefeningen als deze bij doel en bij doelgroep beginnen. Bewust heb ik doelgroep op de eerste plaats gezet. Omdat de mensen het moeten doen, omdat er zonder publiek geen community is. En omdat wat het publiek wil voor de community zelf genoeg is. Voor de initiatiefnemer, of dat nu een persoon, organisatie of bedrijf is, kan dat anders zijn. Wat wil je met een community? Contact Of het nu vanuit een individueel perspectief is of vanuit bedrijfsmatig oogpunt, het creëren of aanhalen van een band is het belangrijkste doel van een community. Contact. Het bij elkaar brengen van gelijkgestemden. Aanhalen van binding tussen merk en mens. Loyaliteit. Mensen met een soortgelijke passie (de liefde voor de rockband Van Katoen, zie pag. 37), met een overeenkomstig belang (de nieuwe overheid van Ambtenaar 2.0, zie pag. 64), of de liefde of betrokkenheid voor een merk of product (de Adobe Usergroup, zie pag. 136). Wat je ook doet, je doet het voor een publiek. Hoe beter je dat publiek kent, hoe beter dat publiek jou kent, hoe meer je kunt inspelen op wensen en kansen. En hoe sterker de band hoe groter de trouw. Als je een band met iemand hebt, kun je naar hem luisteren, dingen van hem vragen, verhalen vertellen, producten of diensten aan hem verkopen. Oftewel: belangrijk als tool voor marketing, branding en wat al niet meer. Cocreatie Vervolgens kun je je publiek bijvoorbeeld een rol laten spelen bij cocreatie. Unieke inhoud maken. NUfoto is een succesvol project waarbij het publiek nieuwsfoto’s naar de site stuurt die uiteindelijk artikelen van NU.nl kunnen vergezellen. Gratis unieke inhoud voor de site. ‘Mensen vinden het leuk om ons te helpen,’ vertelt Chris Heijmans. ‘Ze vinden het leuk om deel uit te maken van NU.nl en ons te voorzien van nieuws en mooie foto’s.’

81 wat? Bij muzieksite 3VOOR12 zijn in zeventien lokale edities honderden vrijwil- ligers actief om over de popscene bij hun in de omgeving te berichten. Ze schrijven recensies, doen interviews, maken foto’s. ‘De liefhebbers hebben een platform om hun passie voor muziek te etaleren en 3VOOR12 heeft dankzij hun inzet een groot correspondentennetwerk en waardevolle inhoud,’ aldus Leonieke Daalder, van 1999 tot en met 2008 eindredacteur. Samenwerken Samenwerking kan een ander doel zijn. Vele handen maken zwaar werk licht, samen weten we meer dan alleen. Bij Sanoma werken de marketingmanagers in een wiki samen om tijdwinst te halen (zie pag. 42). Bij het televisieprogramma TROS Radar wordt het ledenpanel ingezet bij opiniepeiling en research. Het programma weet veel van deze groep en kan dus snel ruggespraak plegen over consumentenzaken. ‘Mensen zijn er trots op om van het Radar-panel deel uit te maken,’ aldus Idse de Pree (tot 2008 hoofd Nieuwe Media van The Tros, nu The Crowds). Innovatie Steeds meer worden social media ook ingezet voor innovatie. Voor productontwikkeling en -verbetering. Mobypicture praat en luistert met de gebruikers (zie pag. 100) en houdt rekening met wensen en ideeën bij de ontwikkeling voor de service die ‘delen van avonturen’ makkelijk wil maken. Sara Lee (zie pag. 32) vraagt zowel publiek als zakenrelaties mee te denken over de toekomst van koffie, thee en andere producten. Wij Bouwen Een Wijk (zie pag. 138) geeft het publiek zelfs een belangrijke rol bij de ontwikkeling van een innovatieve woon- wijk in Smallingerland. Geld En natuurlijk kunnen kostenvermindering (efficiency, outsourcing) of inkomstenvergroting (diensten, producten) een rol spelen. Maar wie kostenvermindering wil realiseren zonder toegevoegde waarde voor zijn publiek te creëren (een wiki in een bedrijf kan efficiënt zijn, maar moet voor het personeel zelf ook als tijdwinst en dus waarde voelen) behaalt geen succes. En om inkomsten te

82 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen wat? genereren is een succesvolle community nodig. Pas dan kun je aan de centen gaan denken. Eerst publiek, dan inkomsten. Daarover later meer. CheCklist × Beschrijf wat je wilt bereiken. Contact? Cocreatie? Samenwerking? Innovatie? Iets anders?

83 notities

84 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen wat? ‘Als ik kijk naar rapporten waarin wordt aangetoond dat consumenten een groter vertrouwen hebben in de mening van hun netwerk (“the strength of weak ties”) en zich daar meer door laten beïnvloeden dan door boodschappen van organisaties, dan is de impact van social media op zaken doen enorm.’ — martin kloos — DelOItte ‘waar organisaties vroeger bijvoorbeeld focusgroepen, enquêtes en observatietechnieken inzetten, biedt social media allerlei aanvullende mogelijkheden om samen met klanten en andere organisaties te innoveren.’ — martijn staal — tnO ‘Als het over mijn specialisme “recruitment” gaat, kun je via social media alles en iedereen “tracken”, volgen op internet. Dat helpt bij het vinden van de juiste mensen voor banen.’ — gordon lokenberg — rISe cOnSultIng

85 wat? ‘top-down werken gaat niet. geef het personeel de ruimte, faciliteer het gesprek, zorg ervoor dat mensen lekker gaan hyven op het werk en je zult de innovaties en toepassingen vanzelf zien komen.’ — yme bosma — hyVeS ‘Door social media wordt meer kennis sneller toegankelijk en die kennisdeling maakt social media supereffectief.’ — mark de kock — SArA lee ‘Social media is belangrijk omdat het menselijk contact vergemakkelijkt. natuurlijk, er zitten minimaal twee schermen tussen, maar een blogpost, twitter- bericht of korte videoboodschap geeft even zoveel passie en reikt net zo ver als een gesprek tussen twee mensen.’ — frank meeuwsen — the IncreDIble ADVenture StArtS here

180 Handboek Communities De KRAcHt VAn SOcIAle netweRKen meer socialmediahub is de site bij het Handboek Communities — De kracht van sociale netwerken. op de site wordt de complete verzameling aan interviews, links en aanvullende informatie voor dit boek gebundeld. Bezoek de site en laat dit boek geen eindpunt, maar een startpunt zijn. voeg eigen ervaringen en voorbeelden toe! www.socialmediahub.nl

http://www.selexyz.nl	122
http://selexyz.nl	7
http://www.broese.net	1
http://www.selexys.nl	1

Erwin Blom's Handboek communities: teaser hoofdstuk

by Fred Zimny on Oct 25, 2009

Accessibility

Categories

Tags

Upload Details

Usage Rights

4 Embeds 131

Statistics

Erwin Blom’s Handboek communities: teaser hoofdstuk — Document Transcript