Your SlideShare is downloading. ×
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

คู่มือพลเมืองเน็ต: เข้าใจเน็ต และใช้เน็ตให้ปลอดภัย

945

Published on

คู่มือพลเมืองเน็ต เป็นหนังสือที่รวบรวมความรู้เบื้องต้นที่พลเมืองเน็ตทั่วไปควรรู้ ตั้งแต่อินเทอร์เน็ตทำงานอย่างไร หลักการรักษาความปลอดภัยและความเป็นส่วนตัวเบื้องต้น …

คู่มือพลเมืองเน็ต เป็นหนังสือที่รวบรวมความรู้เบื้องต้นที่พลเมืองเน็ตทั่วไปควรรู้ ตั้งแต่อินเทอร์เน็ตทำงานอย่างไร หลักการรักษาความปลอดภัยและความเป็นส่วนตัวเบื้องต้น โดยเฉพาะในยุคที่เครือข่ายสังคมออนไลน์กำลังเป็นที่นิยมสูง รวมทั้งกฎหมายคอมพิวเตอร์ที่ควรรู้ เพื่อให้พลเมืองเน็ตสามารถใช้อินเทอร์เน็ตอย่างรู้เท่าทัน ปลอดภัย และรักษาความเป็นส่วนตัวของตัวเองได้อย่างเหมาะสม และไม่กระทำผิดกฎหมายคอมพิวเตอร์อย่างรู้เท่าไม่ถึงการณ์
จัดทำโดย: @thainetizen เครือข่ายพลเมืองเน็ต
สนับสนุนโดย: มูลนิธิไฮน์ริค เบิลล์ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ผู้เขียน: @public_lewcpe วสันต์ ลิ่วลมไพศาล และ @Fringer สฤณี อาชวานันทกุล
บรรณาธิการ: @isAMare ทวีพร คุ้มเมธา
ภาพประกอบ: ลักษวงษ์ ประกิตภูพิสุทธิ์
พิสูจน์อักษร: @pigtheday จิรนันท์ หาญธำรงวิทย์
ที่ปรึกษา: @bact อาทิตย์ สุริยะวงศ์กุล

Published in: Technology
2 Comments
2 Likes
Statistics
Notes
No Downloads
Views
Total Views
945
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
10
Comments
2
Likes
2
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. คูมือพลเมืองเน็ต 3 เครือขายพลเมืองเน็ต
  • 2. คู๬มือพล฼มือง฼นใต: ฼ข๭า฿จ฼นใต ฽ละ฿ช๭฼นใต฿ห๭ปลอดภัย จัดท�า฾ดย: ฼ครือข๬ายพล฼มือง฼นใต คู๬มือพล฼มือง฼นใต ฼ป็นหนังสือทีไรวบรวมความรู๭฼บืๅองต๭นทีไพล฼มือง฼นใตทัไวเปควรรู๭ ตัๅง฽ต๬ อิน฼ทอร์฼นใตท�างานอย๬างเร หลักการรักษาความปลอดภัย฽ละความ฼ป็นส๬วนตัว฼บืๅองต๭น ฾ดย฼ฉพาะ฿นยุคทีไ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ก�าลัง฼ป็นทีไนิยมสูง รวมทัๅงกฎหมายคอมพิว฼ตอร์ ทีไควรรู๭ ฼พืไอ฿ห๭พล฼มือง฼นใตสามารถ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตอย๬างรู๭฼ท๬าทัน ปลอดภัย ฽ละรักษาความ ฼ป็นส๬วนตัวของตัว฼องเด๭อย๬าง฼หมาะสม ฽ละเม๬การกระท�าผิดกฎหมายคอมพิว฼ตอร์อย๬าง รู๭฼ท๬าเม๬ถึงการณ์ ผู๭฼ขียน: วสันต์ ลิไวลมเพศาล ฽ละ สฤณี อาชวานันทกุล บรรณาธิการ: ทวีพร คุ๭ม฼มธา ภาพประกอบ: ลักษวงษ์ ประกิตภูพิสุทธิ์ พิสูจน์อักษร: จิรนันท์ หาญธ�ารงวิทย์ ทีไปรึกษา: อาทิตย์ สุริยะวงศ์กุล การ฼งิน: พิ฼ชฐ ยิไง฼กียรติคุณ ประสานงาน: ศุภณัฐ ตุงคะบูรณะ พิมพ์ครัๅงทีไ ป: ฼มษายน ผฟฟภ จัดท�า฾ดย: ฼ครือข๬ายพล฼มือง฼นใต ภมผนฟบทฟผ ซอย฼จริญกรุง ผย ฽ขวงบางรัก ฼ขตบางรัก กทมธ ปบฟบบ thainetienธorg สนับสนุน฾ดย: มูลนิธิเฮน์ริค฼บิลล์ มฟ ซอยสุขุมวิท ฟฝ ฒเปดีทมาดีณ ฽ขวงคลองตัน฼หนือ ฼ขตวัฒนา กรุง฼ทพฯ ปบปปบ
  • 3. สารบัญ หน๭า บททีไ ป ฿ช๭฼นใต฿ห๭ปลอดภัย ฟ บททีไ ผ ฿ช๭฼นใต฿ห๭฼ป็นส๬วนตัว ผร บททีไ 3 ความ฼ป็นส๬วนตัวกับ฼ฟซบุ๮ก ฟฝ บททีไ พ กฎหมายคอมพิว฼ตอร์ทีไพล฼มือง฼นใตควรรู๭ ภผ ภาคผนวก กฎบัตรว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭฿ช๭฼นใต ภย ฒอonsumer Privac Bill of เightsณ
  • 4. คูมือพลเมืองเน็ต 7 เครือขายพลเมืองเน็ต บทที่ 1ใชเน็ตใหปลอดภัย ฼มืไอ฼ราพูดถึงความปลอดภัย ฼ราคงคุ๭น฼คยกับการรักษาความปลอดภัย ฿น฾ลกนอกคอมพิว฼ตอร์ ฼ช๬น กุญ฽จลใอคบ๭าน หรือ฼หลใกดัดตามหน๭าต๬าง หาก อยู๬อาศัย฿นย๬านทีไค๬อนข๭างปลอดภัย ฼ราอาจจะรู๭สึกว๬าเม๬จ�า฼ป็นต๭องป๨องกันบ๭าน ของ฼รา฽น๬นหนา฼หมือนกับย๬านทีไมีสถิติการ฼กิดอาชญากรรมสูง฿น฾ลกอิน฼ทอร์฼นใตนัๅน ความปลอดภัย฿นการ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใต฽ละคอมพิว฼ตอร์กใคล๭ายกัน ทีไอาจมีคนร๭าย ลักลอบ฼ข๭ามาข฾มยข๭อมูล฿น฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ของ฼รา ฼ช๬น฼ดียวกับ฾จรทีไ฽อบ ฼ข๭ามาข฾มยของ฿นบ๭านของ฼รา หรืออาจจะมี฿ครสักคน฽อบสะกดรอยตามว๬า฼รา ฼ข๭า฼วใบ฿ดบ๭าง คล๭ายกับ฾ลกความ฼ป็นจริงทีไอาจจะมีคน฽อบ฼ฝ๨ามอง฽ละ฼ดินสะกด รอยตาม฼ราจริงโ ฿นบทนีๅ฼ราจะพูดถึงความ฼ป็นเปเด๭ต๬างโ ทีไอาชญากรอาจจะ฼ข๭ามารุกล�ๅา ความปลอดภัยตามปกติของ฼รา การรุกล�ๅา฿น฾ลกของคอมพิว฼ตอร์นัๅนอาจจะมอง เม๬฼หใน฼หมือนกับ฿น฾ลกออฟเลน์ทีไมีข๭าวของสูญหายเปจริงโ ฽ต๬฿น฾ลก คอมพิว฼ตอร์ ความ฼สียหาย฼กิดจากการทีไผู๭อืไนสามารถ฼ข๭าถึงข๭อมูลสงวนของ฼รา ฽ละอาจมาท�าส�า฼นาข๭อมูลดังกล๬าว฼พืไอน�าเปท�าการฉ๭อฉลต๬างโ การข฾มยข๭อมูล อาจเม๬เด๭ท�า฿ห๭ข๭อมูลหายเป฽ต๬อย๬าง฿ด อาจ฼ป็น฼พียงการบุกรุก฼ข๭ามาท�าส�า฼นา หรือ฼ข๭ามาดัด฽ปลง฽ก๭เขข๭อมูลบางอย๬าง หรือ฽ม๭กระทัไงการท�าลายข๭อมูล฿น฼ครืไอง ของ฼ราเป฼ลย การบุกรุกอาจท�า฿ห๭คอมพิว฼ตอร์เด๭รับความ฼สียหาย ฽ต๬กใสามารถ ซ๬อม฽ซมเด๭เม๬ยาก หากความ฼สียหายทีไ฼กิดจากการทีไข๭อมูลถูกข฾มย ดัด฽ปลง หรือท�าลายเป กใอาจมีมูลค๬าสูงกว๬า
  • 5. NETIZEN HANDBOOK8 เครือขายพลเมืองเน็ต ความ฼สีไยงทีไ฼ป็นเปเด๭ทีไจะน�า฼สนอ฿นบทนีๅอาจจะท�า฿ห๭หลายคนกังวลมากขึๅน ทุกครัๅงทีไ฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใต ฽ต๬มันกใ฼ป็นการดีทีไ฼ราจะเด๭ตระหนัก ถึงความ฼สีไยงทีไ฼ป็นเปเด๭ต๬างโ ฽ละ฼รียนรู๭วิธีลดความ฼สีไยง ฼พืไอ฿ห๭฼ราสามารถ฿ช๭งาน คอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใตเด๭อย๬างปลอดภัย฿นระดับทีไสม฼หตุสมผล ฼นืไองจาก ความพยายามจะ฼จาะระบบเม๬เด๭฼กิดขึๅนบ๬อย฽ละมักเม๬฼จาะจง฼ป๨าหมายส�าหรับผู๭฿ช๭ ทีไ฿ช๭งานทัไวโเปการระมัดระวังทีไพอ฼หมาะกล๬าวคือเม๬ระมัดระวังมากจนสร๭างความ ล�าบากกับการ฿ช๭งาน จึง฿ห๭ความปลอดภัยทีไดีพอ ความปลอดภัยของคอมพิวเตอรคืออะไร ฿นภาษาอังกฤษ มีค�าศัพท์ทีไ฼กีไยวกับความปลอดภัยอยู๬สองค�า คือ safet ฽ละ securit สองค�านีๅ฽ม๭จะ฽ปลว๬า “ความปลอดภัย” ฼หมือนกัน ฽ต๬฼มืไอ มาพิจารณาความหมายจริงโ฽ล๭วทัๅงสองค�านีๅกลับมีความต๬างกันอยู๬มาก฼พืไอป๨องกัน ความสับสน ฿นคู๬มือนีๅจะ฿ช๭ค�าว๬า “ความปลอดภัย” ฿นความหมายของ safet ฽ละ฿ช๭ “การรักษาความปลอดภัย” ฽ทนความหมายของ securit ความปลอดภัยคืออะไร ฼มืไอ฼ราพูดถึงความปลอดภัย฾ดยทัไวเป มักจะพูด฿นความหมายทีไตรงกันข๭าม กับความ฼สีไยง฼กิด฼หตุการณ์ทีไ฼ราเม๬ปรารถนา ฼ช๬น อุบัติ฼หตุบนท๭องถนน การมี ความ฼สีไยง฼หล๬านีๅอยู๬มากโ กใคือการเม๬มีความปลอดภัย การ฼พิไมความปลอดภัย หรือลดความ฼สีไยงบนถนน ท�าเด๭ด๭วยการติดป๨ายจราจร หรือการ฼พิไมเฟส๬องสว๬าง นัไน฼อง หากพูดถึงความปลอดภัยทีไบ๭าน การ฼พิไมความปลอดภัย หรือลดความ฼สีไยง อาจกระท�า฾ดย฼ลือกสร๭างบ๭าน฿น฼ขตทีไมีอัตราอาชญากรรมต�ไา เม๬อยู๬฿นพืๅนทีไ฼ปลีไยว ฼ป็นต๭น การรักษาความปลอดภัย มักจะถูกพูดถึง฿นความหมายของการกระท�า฿ห๭ ฼กิดความ฼สียหาย฾ดยจง฿จ การรักษาความปลอดภัย คือการป๨องกันจากการกระท�า ฾ดยจง฿จนัๅน ฼ช๬น หากมีผู๭ต๭องการบุกรุกบ๭านของ฼รา฼พืไอข฾มยทรัพย์สิน ฼ราจึง
  • 6. คูมือพลเมืองเน็ต 9 เครือขายพลเมืองเน็ต ท�า฿ห๭฽น๬฿จว๬าบ๭านของ฼รานัๅนถูกบุกรุกเด๭ยาก เม๬ว๬าจะ฼ป็นการติดตัๅงอุปกรณ์ ป๨องกันต๬างโ ฼ช๬น ฼หลใกดัด หรือ฽ม๬กุญ฽จขนาด฿หญ๬ยากต๬อการงัด฽งะ ฾ดยทีไ฼รารู๭ว๬า฽ม๬กุญ฽จนัๅนสามารถป๨องกัน฾จรผู๭ร๭ายเด๭จริง นัไนจึง฼ป็นการรักษา ความปลอดภัยทีไเด๭ผล ฿น฾ลกของคอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใตนัๅน฼ราควรต๭องระวังทัๅงสองรูป฽บบ เม๬ว๬าจะ฼ป็นการดู฽ลความปลอดภัย฽ละการรักษาความปลอดภัย ความปลอดภัย ฾ดยทัไวเปของอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนสามารถดู฽ลเด๭จากการป๨องกัน฼ครืไองด๭วยซอฟต์฽วร์ เฟร์วอลล์ ฒfirewallณ ฽ละซอฟต์฽วร์ป๨องกันเวรัส ฒantivirusณ ทีไปจจุบัน มีวางขายอยู๬มากมายหรือหลายยีไห๭อกใ฽จก฿ห๭฿ช๭งานเด๭ฟรี การดู฽ลความปลอดภัย พืๅนฐาน฼ช๬นนีๅช๬วย฿ห๭คอมพิว฼ตอร์ของ฼ราปลอดภัยจากการถูก฾จมตี฾ดยภัยต๬างโ ฼ช๬น ฼วิร์มทีไ฼ป็นรูป฽บบหนึไงของเวรัสทีไสามารถ฽พร๬กระจายเปทางอิน฼ทอร์฼นใต เด๭ด๭วยตัว฼อง฾ดยสุ๬ม฼ครืไอง฼ป๨าหมาย฼ป็น฼ครืไอง฿นอิน฼ทอร์฼นใต หรือเวรัสทีไมากับ เฟล์ต๬างโ ทีไ฼ราเด๭รับจากคนรอบตัว นอกจากการดู฽ลความปลอดภัย฽ล๭ว ฼รากใควรท�าการรักษาความปลอดภัย ทีไ฼ป็นการป๨องกันจากความจง฿จท�า฿ห๭฼กิดความ฼สียหาย ฼ช๬น ฽ฮก฼กอร์ท�าการดักฟง การ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตผ๬านวายฟาย ฒWiทะiณ ฽ล๭วหาผู๭ทีไก�าลัง฼ข๭า฿ช๭งาน฼วใบธนาคาร หากผู๭฿ช๭เม๬เด๭รักษาความปลอดภัยอย๬างดีพอ ฽ฮก฼กอร์กใสามารถดัก฼อารหัสผ๬าน ฼ข๭า฼วใบธนาคารเปฉ๭อ฾กง฼งินจากบัญชีเด๭ ระบบรักษาความปลอดภัยคอมพิวเตอร ฾ดยทัไวเป฽ล๭วระบบคอมพิว฼ตอร์ทีไดี จะต๭องตัๅงอยู๬บนหลักความปลอดภัย พืๅนฐานห๭าประการ เด๭฽ก๬ ท ระบบจะต๭องรักษาความ฼ป็นส๬วนตัว ฒprivacณ ของผู๭฿ช๭เด๭฼ช๬น อี฼มล ของ฼รา฿นบริการต๬างโ จะต๭องเม๬฼ป๣ด฿ห๭คนอืไนโ ฼ข๭ามาอ๬านเด๭ ระบบจะต๭องรักษา ความถูกถ๭วนฒaccuracณของข๭อมูลเด๭฼ช๬นหากอี฼มลทีไเด๭รับทีไปลายทางมี฼นืๅอความ ฽ตกต๬างจากอี฼มลทีไถูกส๬งจากต๭นทาง ฽สดงว๬าระบบเม๬มีความปลอดภัย
  • 7. NETIZEN HANDBOOK10 เครือขายพลเมืองเน็ต ท ระบบจะต๭องยืนยันผู๭กระท�าเด๭ ฒauthenticationณ ระบบรักษาความ ปลอดภัยคอมพิว฼ตอร์ทีไดีจะต๭องสามารถยืนยันตัวผู๭กระท�าส�าหรับ฽ต๬ละการ กระท�าเด๭ ระบบทีไหละหลวมหรือหละหลวม฼พราะอาจจะถูกออก฽บบมานาน฽ล๭ว มักมีปญหา฿นการระบุตัวผู๭กระท�าส�าหรับ฽ต๬ละการกระท�าเด๭ตัวอย๬าง฼ช๬น฼วใบบอร์ด บาง฼วใบทีไ฼ป๣ด฿ห๭฿ครกใเด๭มา฾พสต์ข๭อความ฿ดโ ฾ดยเม๬ต๭องระบุตัวตน ถือ฼ป็น฼วใบ ทีไมีระบบยืนยันผู๭กระท�าทีไหละหลวม ท ระบบจะต๭องรักษาสิทธิการ฼ข๭าถึงบริการต๬างโอย๬างถูกต๭องฒauthoriationณ ฼ช๬น ระบบรายงานค๬า฾ทรศัพท์ ควรรายงาน฼ฉพาะ฼จ๭าของหมาย฼ลข฼ท๬านัๅน ผู๭฿ช๭อืไนโ ต๭องเม๬สามารถ฼ข๭าดูเด๭ หรือเฟล์ภาพทีไ฼รา฾พสต์฿น฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ต๬างโ ฼มืไอ฼ราก�าหนดผู๭ทีไมีสิทธิ฼ข๭าดูภาพนัๅน฽ล๭ว ผู๭อืไนทีไอยู๬นอกรายการกใเม๬ควร฼ข๭าดูเด๭ ท ระบบสามารถยืนยันความรับผิดชอบของผู๭฿ช๭บริการ หากระบบเม๬มี ความปลอดภัย฼พียงพอ ฼ช๬น ข๭อความสามารถปลอม฽ปลงเด๭ บางครัๅงอาจจะ฼กิด การ฿ช๭บริการทีไตัวผู๭฿ช๭สามารถปฏิ฼สธเด๭ว๬าเม๬เด๭฼ป็นผู๭฿ช๭งาน ฼ช๬น บัตร฼ครดิตทีไ ทุกวันนีๅบัตร฽ม๬฼หลใกมีความ฼สีไยงต๬อการถูกส�า฼นาข๭อมูล฿นบัตรออกเปท�า฿ห๭สามารถ เปรูดบัตรตามร๭านค๭าเด๭ ฼มืไอ฼กิดรายการขึๅน ฼จ๭าของบัตรกใมักจะปฏิ฼สธว๬าเม๬เด๭ ฼ป็นผู๭กระท�า การพูดถึงหลักการกว๭างโ ฼ช๬นนีๅอาจจะท�า฿ห๭฼หในภาพเด๭ยาก ฽ต๬฿นความ ฼ป็นจริง฼รา฿ช๭งานระบบทีไมีการรักษาความปลอดภัย฼ช๬นนีๅกันอยู๬ทุกวัน ฼ช๬น ระบบ ฾ทรศัพท์฽บบสองจี ฒผัณ ฿นระบบ ัแื นัๅน฼มืไอ฼รา฼ป๣ด฼ครืไอง฾ทรศัพท์ขึๅนมา จะมีขัๅนตอนการตรวจสอบว๬าซิมการ์ดนัๅน฼ป็นซิมการ์ดหมาย฼ลข฿ด กระบวนการ การปลอม฽ปลงหมาย฼ลขซิมการ์ดนัๅนท�าเด๭ยาก฾ดยภาย฿นซิมการ์ด฼องมีกระบวนการ ฼ข๭ารหัสทีไท�า฿ห๭การท�าส�า฼นาซิมการ์ด฼ป็นเปเด๭น๭อยมาก หากผู๭฿ช๭หมาย฼ลข฾ทรศัพท์ เม๬เด๭฽จ๭งซิมการ์ดสูญหาย กใน๬า฼ชืไอถือว๬าซิมการ์ดหมาย฼ลขนัๅนถูก฿ช๭งาน฾ดย฼จ๭าของ ฒการยืนยันผู๭กระท�าเด๭ณ ฽ละ฼มืไอยืนยันซิมการ์ดเด๭฽ล๭ว กระบวนการส๬งข๭อมูล ทัๅง฼สียงหรือ฼อส฼อใม฼อสทัๅงหมดกใจะมีการ฼ข๭ารหัส฼พืไอป๨องกันการดักฟง ฒการรักษา ความ฼ป็นส๬วนตัวณ กระบวนการทีไซับซ๭อนภาย฿น฾ทรศัพท์มือถือ฼หล๬านีๅช๬วย฿ห๭฼รา
  • 8. คูมือพลเมืองเน็ต 11 เครือขายพลเมืองเน็ต สามารถ฿ช๭งาน฾ทรศัพท์เด๭฾ดยเม๬ต๭องกังวลว๬าจะมีผู๭อืไนสวมรอยหมาย฼ลข฾ทรศัพท์ ของ฼รา฼พืไอ฿ช๭งาน หรือจะมี฿ครมาดักฟงการสนทนาของ฼ราเด๭ อย๬างเรกใตาม ระบบ ัแื ทีไ฼รา฿ช๭กันอยู๬ ถูกออก฽บบมามากกว๬า ผบ ป๤฽ล๭ว กระบวนการรักษาความ ปลอดภัยเม๬สามารถท�างานเด๭อย๬างทีไผู๭ออก฽บบตัๅง฿จเว๭฽ต๬฽รกอีกต๬อเป ทุกวันนีๅ วงการคอมพิว฼ตอร์฼ริไมมีรายงานการดังฟงการสนทนา฾ทรศัพท์มือถือ฿นรูป฽บบต๬างโ หรือการปลอม฽ปลงหมาย฼ลข฾ทรศัพท์ด๭วย฼ทคนิคทีไซับซ๭อนขึๅน฼รืไอยโ ความเปนสวนตัวและการดักฟง ความ฼ป็นส๬วนตัว หมายถึง การทีไ฼ราสามารถก�าหนด฿ห๭ข๭อมูลของ฼รา ฽สดงต๬อกลุ๬มคนทีไ฼ราตัๅง฿จ฿ห๭เด๭฼หในหรือ฼ข๭าถึงเด๭ ฽ละเม๬฽สดงต๬อกลุ๬มคนทีไ฼รา เม๬เด๭ก�าหนดเว๭฼ช๬น฼มืไอ฼รา฽ชร์ข๭อความหรือภาพ฿ห๭กับคนกลุ๬ม฿ดกลุ๬มหนึไง฾ดย฼ฉพาะ นัไนหมายความว๬า ฼ราต๭องการ฿ห๭สิทธิ฽ก๬คนกลุ๬มนีๅ฼ข๭าถึง฼ท๬านัๅน ฽ละคนนอกกลุ๬มนีๅ เม๬มีสิทธิ฼ข๭าถึง นับตัๅง฽ต๬฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์฼ป็นทีไนิยม฽ละ฼ข๭ามามีบทบาท฿นชีวิต ประจ�าวันของ฼รามากขึๅนการรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวเด๭กลายมา฼ป็นความกังวลหลัก ของผู๭฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตมากขึๅน฼รืไอยโ ฼พราะบริการ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์มัก สนับสนุน฽ละกระตุ๭น฿ห๭ผู๭฿ช๭฼ลือก฽บ๬งปนข๭อมูลส๬วนตัวของตัว฼อง มากกว๬าทีไจะมุ๬ง รักษาความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭฿ช๭ ผู๭฿ช๭จ�า฼ป็นต๭องรู๭฼ท๬าทัน฽ละมีความ฼ข๭า฿จ฿นการ ตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว ฼พืไอเม๬฿ห๭ข๭อมูลส๬วนตัวของตนรัไวเหลเปอย๬างทีไเม๬ต๭องการ ซึไงหนังสือ฼ล๬มนีๅจะกล๬าวถึงการดู฽ลความ฼ป็นส๬วนตัวส�าหรับการ฿ช๭฼ครือข๬ายสังคม ออนเลน์฿นบททีไ ผ ฽ละ ฝ ภัยคุกคามความ฼ป็นส๬วนตัวทีไพบบ๬อย ฼กิดจากผู๭ประสงค์ร๭ายท�าการดักฟง ฒsniffingณปญหาการ฾ดนดักฟงนัๅน฼กิดขึๅน฼สมอโนับ฽ต๬มีการสืไอสารอิ฼ลใกทรอนิกส์มา ฼ราอาจ฼คย฼จอ฼หตุการณ์ของการพ๬วง฾ทรศัพท์บ๭าน ทีไ฼ครืไองทีไพ๬วงอยู๬อาจจะยก สายขึๅนฟงการสนทนาเด๭฿นทันที การสืไอสาร฿นระบบคอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใต นัๅนกใสามารถท�า฽บบ฼ดียวกันเด๭
  • 9. NETIZEN HANDBOOK12 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼มืไอ฼รา฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใตผ๬าน฼ครือข๬ายเร๭สาย ฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ของ฼รา ก�าลัง฼ผย฽พร๬ข๭อมูลทัๅงหมดทีไ฼ราดาวน์฾หลดจากอิน฼ทอร์฼นใตหรือส๬งออกเปยัง฼ครืไอง อืไนโ ทางอากาศ฿นทุกทิศทางด๭วยรัศมีถึง พบ ฼มตร หากผู๭฿ช๭เม๬มีการ฼ข๭ารหัสทีไดีพอ ฽ฮก฼กอร์มือสมัคร฼ล๬นกใสามารถดักฟงข๭อมูล฼หล๬านีๅเด๭อย๬างง๬ายดาย ฾ดยทัไวเป฽ล๭วบริการอิน฼ทอร์฼นใตตามสถานทีไสาธารณะ฼ช๬นห๭างสรรพสินค๭า มักมีวายฟาย฿ห๭฿ช๭งานเม๬ว๬าจะฟรีหรือ฼สีย฼งินบริการ฼หล๬านีๅ฽ทบทัๅงหมดเม๬มีการ฼ข๭า รหัส฿ดโ ท�า฿ห๭฼รา฼สีไยงต๬อการถูกดักฟง อ๬าน฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ อี฼มล หรือ ฽ชตเด๭฾ดยทีไ฼ราเม๬รู๭ตัว฾ดยทีไ฽ฮก฼กอร์อาจ฼ป็นคนทีไอยู๬ห๬างจาก฼ราเปเกล฼ช๬นคนละ ชัๅนของอาคาร ฿น฾ลกอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนการป๨องกันการดักฟงทีไพืๅนฐานทีไสุดคือการ฼ข๭ารหัส ฒencrptionณ มัน฼ป็นกระบวนการทางคณิตศาสตร์ทีไซับซ๭อน ฽ต๬ผลลัพธ์นัๅน ตรงเปตรงมาคือ ข๭อมูลทัๅงหมดทีไส๬งจาก฼ครืไองต๭นทางเปยัง฼ครืไองปลายทางนัๅน ฽ม๭อาจถูกดักฟงเปเด๭ระหว๬างทาง ฽ต๬ผู๭ทีไดักฟงกใจะเด๭ข๭อมูลทีไเม๬สามารถ อ๬าน฼ข๭า฿จเด๭ กล๬าวคือ ผู๭ดักฟงเม๬สามารถล๬วงรู๭เด๭ว๬า฼ราส๬งข๭อมูลอะเร฼ข๭าออก ฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ของ฼ราบ๭าง฼มืไอ฿ช๭การ฼ข๭ารหัส ภาพทีไ ป ตัวอย๬างภาพทีไต๭นฉบับ ฒด๭านซ๭ายณ ฽ละภาพ฼ข๭ารหัส฽ล๭ว ฒด๭านขวาณ ฽ม๭฽ฮก฼กอร์จะสามารถดักฟงเฟล์ภาพเปเด๭฽ต๬กใจะเม๬สามารถ บอกเด๭ว๬าภาพนัๅน฼ป็นภาพอะเร
  • 10. คูมือพลเมืองเน็ต 13 เครือขายพลเมืองเน็ต กระบวนการ฼ข๭ารหัสนีๅสามารถท�าเด๭หลายรูป฽บบ ตัวอย๬าง฼ช๬น ฼ครือข๬าย วายฟายบางทีไอาจจะมีการ฼ข๭ารหัสเว๭฽ล๭วมาตรฐานการ฼ข๭ารหัสทีไพบบ๬อยโคือWฯP WฯPผ WPห WPหผ ซึไง฼ป็นการ฼ข๭ารหัสจาก฼ครืไองของ฼ราเปยังจุดบริการวายฟาย อีกตัวอย๬างหนึไงคือการ฼ข๭ารหัส฽บบ าโโPแ ทีไ฿ช๭฿นการรับส๬งข๭อมูล฼วใบ จะ฼ข๭ารหัส จาก฼ครืไองของ฼ราเปยัง฼ซิร์ฟ฼วอร์ปลายทาง ภาพทีไ ผ ฽สดง฼ครือข๬ายวายฟายทีไมี฿ห๭฼ลือก฼มืไอ฼ชืไอมต๬อ อิน฼ทอร์฼นใตวิน฾ดวส์จะ฼ตือน฼ราว๬า฼ครือข๬าย฿ด ฼ข๭ารหัส หรือเม๬เด๭฼ข๭ารหัส ฼ครือข๬ายทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัส การ฼ชืไอมต๬อจะถูก฽สดงด๭วย฼ครืไองหมายตก฿จ สี฼หลือง การ฼ข๭า฼วใบผ๬าน฼ครือข๬าย฼หล๬านีๅ หากเม๬เด๭฼ข๭ารหัสจะมี฾อกาสถูกดักฟงทัๅงหมด ภาพทีไ 3 ฼ปรียบ฼ทียบการส๬งข๭อมูลสอง฽บบ คือการ฼ข๭า฼วใบด๭วย าโโP ทีไเม๬฼ข๭ารหัส฼ชืไอมต๬อผ๬าน วายฟายทีไ฼ข๭ารหัส ฼ฉพาะการ฼ชืไอมต๬อกับจุด฿ห๭บริการวายฟายจะมีความปลอดภัย ฽ต๬หลังจากจุด฿ห๭บริการเปยัง฼ซิร์ฟ฼วอร์ข๭อความซึไงเม๬ถูก฼ข๭ารหัส อาจถูกดักฟงเด๭ ขณะทีไการ฼ข๭า฼วใบด๭วย าโโPแ ปลอดภัยกว๬า฼พราะ฼ข๭ารหัสเปจนถึงปลายทาง
  • 11. NETIZEN HANDBOOK14 เครือขายพลเมืองเน็ต การ฼ข๭ารหัส฽ต๬ละ฽บบนัๅนมีข๭อจ�ากัดต๬างกันเป ฼ช๬น กรณีของการ฼ข๭ารหัส วายฟายนัๅน฼ป็นการ฼ข๭ารหัสจาก฼ครืไองของ฼ราเปยังจุด฿ห๭บริการวายฟาย ฒaccess pointณ ฼ท๬านัๅน ฼มืไอจุด฿ห๭บริการวายฟายรับข๭อมูลทีไ฼ข๭ารหัสมา฽ล๭ว กใจะถอดรหัสข๭อมูล฽ล๭วส๬งต๬อเปยัง฼ครืไองอืไนโ ฿นอิน฼ทอร์฼นใตผ๬านสาย฾ทรศัพท์ หรือช๬องทางอืไนโ ฿นการ฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใต ฽ฮก฼กอร์อาจดักฟงข๭อมูลทีไออกจาก จุด฿ห๭บริการวายฟาย ฾ดยข๭อมูลทีไดักฟงจากจุด฼หล๬านัๅนกใจะเม๬มีการ฼ข๭ารหัส฿ดโ ฽ม๭การ฼ลือก฿ช๭จุด฿ห๭บริการวายฟายทีไ฼ข๭ารหัสจะช๬วยลดความ฼สีไยงทีไจะถูกดักฟง เปเด๭ ฽ต๬การ฼ลือก฿ช๭฼วใบทีไ฿ห๭บริการ าโโPแ กใยังปลอดภัยกว๬า฼พราะ฼ข๭ารหัส เปจนถึงปลายทาง นอกจากการ฼ข๭ารหัสทีไการ฼ชืไอมต๬อวายฟาย฽ล๭วอีกทางหนึไงคือ฿ช๭บริการ จาก฼วใบทีไ฿ห๭บริการ฽บบ฼ข๭ารหัส บริการหลักโ หลายบริการ฼ช๬น จี฼มล ฼ฟซบุ๮ก ทวิต฼ตอร์ หรือฮอท฼มลนัๅนล๭วนรองรับการ฼ข๭ารหัสจากตัว฼วใบ ฽ม๭การสืไอสาร วายฟายจะถูกดักฟงเด๭ ฽ต๬ข๭อมูลทีไ฽ฮก฼กอร์พยายามดักฟงกใจะเม๬สามารถ ถอดรหัสเด๭ การ฿ช๭บริการ฼วใบทีไ฼ข๭ารหัส฼ช๬นนีๅ฼รา฼รียกว๬าการ฼ชืไอมต๬อผ๬าน าโโPแ ฒการ฼ข๭า฼วใบปกติ฼รียกว๬า าโโPณ การดักฟงมิเด๭มีจุดประสงค์฼พืไอจารกรรมข๭อมูลส�าคัญโ ฼ท๬านัๅน หากยังมี การดักฟง฼พืไอตรวจสอบพฤติกรรมทัไวโ เป ฼ช๬น การ฿ช๭฼วใบค๭นหา ฒsearch engineณ ภาพทีไ พ ฼วใบทีไ฼ข๭ารหัสด๭วย าโโPแ ช๬องยูอาร์฽อล จะกลาย฼ป็นสี฼ขียว฽ละมีรูป฽ม๬กุญ฽จ
  • 12. คูมือพลเมืองเน็ต 15 เครือขายพลเมืองเน็ต กใ฼ป็น฼รืไองทีไมีการท�าอยู๬ทัไวเป฿นขณะนีๅ ฾ดยทีไผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต ฒInternet แervice Providerฤ IแPณ บางรายอาจท�าการดักฟงลูกค๭า฼มืไอลูกค๭า฿ช๭งาน฼วใบค๭นหา ฼พืไอดูว๬าลูกค๭าค๭นหาค�าอะเรบ๭าง฿นอิน฼ทอร์฼นใต ฽ละน�าข๭อมูล฼หล๬านีๅเปวิ฼คราะห์ ฼พืไอประ฾ยชน์ทางการตลาด การกระท�า฼ช๬นนีๅ ถือ฼ป็นการกระท�าทีไผิดกฎหมาย ตามกฎหมาย฼กีไยวกับการปกป๨องความ฼ป็นส๬วนตัว฿นหลายประ฼ทศ ฼ช๬น ประ฼ทศ ฼ยอรมนี ฿นกรณีของประ฼ทศเทยนัๅนกฎหมายทีไบังคับต๬อความ฼ป็นส๬วนตัวยังมีน๭อย เม๬มีกฎหมาย฼ฉพาะ ฽ละการบังคับ฿ช๭ยังจ�ากัด ตั้งคาเว็บยอดนิยมใหเขารหัสตลอดเวลา ฼พืไอหลีก฼ลีไยงการถูกดังฟงจาก฽ฮก฼กอร์ ฼ราควร฼ชืไอมต๬อกับบริการ ส�าคัญโ ฼ช๬น อี฼มล ฾ดย฼ข๭ารหัส หรือ าโโPแ ตลอด฼วลาทีไ฿ช๭งาน ฼วใบทีไเด๭ รับความนิยมสูง ฼ช๬น กู฼กิล ฼ฟซบุ๮ก ฽ละทวิต฼ตอร์นัๅนล๭วนมีทาง฼ลือก฿ห๭฼รา สามารถ฿ช๭งานผ๬านทาง าโโPแ ซึไง฼ป็นการ฼ข๭ารหัส ฽ม๭ขณะนีๅ฼วใบส๬วน฿หญ๬จะเม๬รองรับการ฼ข๭า฿ช๭งาน฼วใบ฽บบ฼ข๭ารหัสตลอด ฼วลา฼ช๬นนีๅ ฽ต๬฼วใบจ�านวนมากกใรองรับการ฼ข๭า฿ช๭งานผ๬าน าโโPแ ซึไงผู๭฿ช๭อาจ ฼ลือก฿ช๭บริการ฼ข๭ารหัสด๭วยการพิมพ์ าโโPแ ทีไยูอาร์฽อล ฒใniform เesource ึocatorฤ ใเึณ ฾ดยตรง ด๭วยตัว฼อง ฼ช๬น พิมพ์ httpsฤนนwwwธ blognoneธcom ฽ทนทีไจะพิมพ์ httpฤนนwwwธblognoneธcom หรือพิมพ์ ฽ค๬ wwwธblognoneธcom ซึไงจะ฼ป็นการ฼ข๭า฼วใบ฽บบเม๬฼ข๭ารหัส สําหรับเฟซบุกนั้นการตั้งคาเพื่อเลือกใชงานแบบเขารหัสตลอดเวลา ทําไดดังนี้ ปธ ฼ข๭าหน๭า หccount แettingsนตัๅงค๬าบัญชีผู๭฿ช๭ ศ แecuritน ความปลอดภัย ผธ ฼ลือก แecure Browsingน฼รียกดู฽บบปลอดภัย
  • 13. NETIZEN HANDBOOK16 เครือขายพลเมืองเน็ต ฝธ ติๆก฼ลือกออปชัไน Browse ะacebook on a secure connection ฒhttpsณwhenpossibleน฼รียกดู฼ฟซบุ๮กบนการ฼ชืไอมต๬อ฽บบปลอดภัย ฒhttpsณ ฼มืไอ฼ป็นเปเด๭ ส�าหรับทวิต฼ตอร์นัๅนสามารถตัๅงค๬าดังนีๅ ปธ ฼ข๭าหน๭า แettings ผธ ติๆก฼ลือก หlwas use าโโPแ ภาพทีไ ภ ติๆก฼ลือกช๬อง ฿นกรอบสี฽ดง ฼พืไอ฿ช๭งานทวิต฼ตอร์฽บบ฼ข๭ารหัส ภาพทีไ ฟ ติๆก฼ลือกช๬อง ฿นกรอบสี฽ดง฼พืไอ฿ช๭งาน฼ฟซบุ๮ก฽บบ฼ข๭ารหัส
  • 14. คูมือพลเมืองเน็ต 17 เครือขายพลเมืองเน็ต นอกจากบริการสองบริการนีๅ฽ล๭ว ทาง฼ลือก฿ห๭฿ช๭งาน฽บบ฼ข๭ารหัส฼ท๬านัๅน กใ฼ริไมเด๭รับความนิยม฿นหลายโ ฼วใบ ฼ราอาจจะตรวจสอบหน๭า฽นะน�าการ฿ช๭ งานของ฽ต๬ละ฼วใบว๬ารองรับการ฼รียก฿ช๭฽บบนีๅหรือเม๬ การป๨องกันการดักฟงด๭วยการ฼ข๭ารหัสการ฼ชืไอมต๬อนับ฼ป็นวิธีทีไเด๭ผล ค๬อนข๭างดีมาก อย๬างเรกใดี ฼วใบจ�านวนมากยังคงเม๬รองรับการ฼ข๭ารหัส ด๭วย฼หตุผลต๬างโ ฼ช๬น การ฼ข๭ารหัสท�า฿ห๭฼ซิร์ฟ฼วอร์ท�างานหนักขึๅน อาจท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭ ฿ช๭งานเด๭ช๭าลง ฼มืไอ฼ราต๭อง฿ช๭งาน฿นพืๅนทีไทีไ฼สีไยงต๬อการถูกดักฟง ฼ราอาจจะ฼ลือก฿ช๭ ปลัๆกอินส�าหรับ฼บราว์฼ซอร์฼ช๬นะorceทโึแส�าหรับเฟร์ฟอกซ์฽ละีBแแึฯnforcer ส�าหรับ฾ครม ทีไจะบังคับ฿ห๭฼ชืไอมต๬อ฽บบ฼ข๭ารหัส฾ดยอัต฾นมัติ หาก฼ป็นเปเด๭ ถึง฽ม๭ว๬า ฼ราจะ฼รียนรู๭฽ละป๨องกันการถูกละ฼มิดความ฼ป็นส๬วนตัวเว๭อย๬าง ฽น๬นหนา฽ล๭ว ฽ต๬บางครัๅงกใ฼กิดข๭อผิดพลาดจากผู๭฿ห๭บริการ฼อง ซึไง฽น๬นอนว๬า ฼ป็น฼รืไองนอก฼หนือการควบคุมของผู๭฿ช๭฼นใต ฼ช๬น ฼มืไอครัๅงทีไ฼ฟซบุ๮กมีข๭อผิดพลาด ฿นการออก฽บบ ฽ละข๭อผิดพลาดนีๅถูกค๭นพบ฿นช๬วงต๭น฼ดือนธันวาคม ผฟฟฝ ซึไงท�า฿ห๭ทุกคนสามารถ฼ข๭าเปดูภาพของผู๭฿ช๭คนอืไนโ เด๭฽ม๭จะเม๬มีสิทธิตาม ปกติกใตาม ความผิดพลาดครัๅงนัๅนท�า฿ห๭ภาพจ�านวนมากของคนดังหลายคนรวมถึง มาร์ก ซัก฼คอร์฼บิร์ก ฒืark ่uckerbergณ ผู๭ก๬อตัๅง฼วใบ฼องถูก฼ป๣ด฼ผยออกมา สู๬สาธารณะ อย๬างเรกใตาม ความผิดพลาด฾ดยผู๭฿ห๭บริการ฼ช๬นนีๅ฼กิดขึๅนเม๬บ๬อยนัก การปลอมแปลงขอมูล การพิสูจน์ความถูกต๭องของข๭อมูล฼ป็นประ฼ดในทีไชาว฼นใตเทยมัก฼ผชิญ฿นช๬วง ทีไมีวิกฤติ฿น฾ลกออฟเลน์ ซึไงน�าเปสู๬การ฽ชร์ข๭อมูลอย๬างล๭นหลาม฿น฾ลกออนเลน์
  • 15. NETIZEN HANDBOOK18 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼ช๬น วิกฤติน�ๅาท๬วม฿หญ๬ ป๤ ผฟฟพ ทีไมีการ฽ชร์ข๭อมูลเร๭ทีไมาซึไงท�า฿ห๭฼กิดความ ฼ข๭า฿จผิดหรือความตืไนตระหนกจ�านวนมาก฼กีไยวกับ฼หตุการณ์น�ๅาท๬วม ฿น฼ครือข๬าย สังคมออนเลน์ ความ฿ส๬฿จต๬อความถูกต๭องของ฼นืๅอความว๬าเม๬เด๭ถูก฽ปลงข๭อความ ระหว๬างการส๬งต๬อเปมา฿นอิน฼ทอร์฼นใตจึง฼ป็น฼รืไองส�าคัญ บางครัๅงการ฽ปลง฼กิดจาก การ฾พสต์ข๭อความหรือภาพขึๅน฿หม๬฿น฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ ฼ช๬น ข๬าวน�ๅาท๬วม ทีไมีการน�าภาพจาก฼หตุการณ์฿นประ฼ทศอืไน มา฼ขียน฼นืๅอหา฿ห๭กลาย฼ป็น฼รืไองราว ของเทย สร๭างความวิตก฿ห๭กับผู๭อ๬าน ฽ต๬บางครัๅง฼ป็นการปลอม฽ปลงข๭อความ ฼ป็นข๭อความบนหน๭า฼วใบทีไ฼รา฼ข๭าทุกวัน ฾ดย฽ฮก฼กอร์อาจหาทางดักกลางทาง ของข๭อมูล฼พืไอ฼ปลีไยน฽ปลง฼นืๅอหา฾ดยทีไ฼ราเม๬รู๭ตัวเด๭ ซึไง฼มืไอ฼รา฼จอข๭อมูลทีไ น๬าสงสัย฿ดโ ฼ราควรตระหนักว๬าข๭อมูลทุกอย๬าง฿น฾ลกอิน฼ทอร์฼นใตนัๅน฼ป็นข๭อมูล ดิจิตอล ซึไงง๬ายทีไจะปลอม฽ปลงเด๭฽นบ฼นียน ฟชชิ่ง: phishing การปลอม฽ปลงทีไ฼กิดขึๅนบ๬อย฿น฾ลกออนเลน์คือการปลอม฽ปลงหน๭า฼วใบ ทีไ฼รียกว๬าฟ๣ชชิไง ฒphishingณ หรือการท�า฼วใบปลอม ฼พืไอ฿ห๭ผู๭฿ช๭สับสน หลง฼ชืไอ฽ละ ฿ห๭ข๭อมูลกับ฼วใบปลอมนีๅเป ฼วใบ฼หล๬านีๅจะถูกสร๭างขึๅน฿ห๭มีหน๭าตาคล๭ายคลึงกับ ฼วใบจริง฽ทบทุกประการ นอกจากนีๅ ยังตัๅงชืไอ฾ด฼มน฿ห๭ดูคล๭าย฼วใบจริง ฼ช๬น การ฿ช๭ ฼ลขศูนย์ “บ” ฽ทนตัว฾อ฿นภาษาอังกฤษ “ู” ซึไงหากผู๭฿ช๭เม๬ทันสัง฼กต กใอาจตก฼ป็น ฼หยืไอการหลอกลวงนีๅ ฟ๣ชชิไงมักท�า฼พืไอมุ๬ง฼อารหัสผ๬านของ฼วใบทีไส�าคัญโ ฼ช๬น ฼วใบธนาคาร ฼ป็นต๭น กระบวนการ฾ดยทัไวเปของการ฾จมตี฽บบฟ๣ชชิไงนัๅนมัก฼ริไมจากการส๬งอี฼มล หรือข๭อความหลอกลวง฿น฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ ฼พืไอล๬อ฿ห๭ผู๭฿ช๭฼ข๭าเปยัง฼วใบ ทีไเด๭ปลอม฽ปลงเว๭ ฼มืไอผู๭฿ช๭ส๬งรหัสผ๬าน฼ข๭าเปยัง฼วใบปลอม฽ล๭ว ตัว฼วใบกใจะบันทึก ข๭อมูลนัๅน ฽ละน�ากลับมา฿ช๭งานกับ฼วใบจริง฿นภายหลัง ผู๭ร๭ายอาจจะน�า฼อารหัสผ๬าน มา฿ช๭฾อน฼งินออกเปยังบัญชีของตัว฼อง฼พืไอถอน฼งินด๭วยบัตร฼อที฼อใม ฼ป็นต๭น ปจจุบัน฼บราว์฼ซอร์ส๬วน฿หญ๬มีระบบการป๨องกันฟ๣ชชิไงทีไค๬อนข๭างดี มีการรายงานว๬า฼วใบทีไ฼ราก�าลัง฼ข๭าชม฼ป็น฼วใบทีไถูกสร๭างขึๅน฼พืไอปลอมตัว
  • 16. คูมือพลเมืองเน็ต 19 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼ป็น฼วใบอืไนโ ฾ดยรายชืไอของ฼วใบทีไถูกสร๭างขึๅน฼พืไอท�าฟ๣ชชิไงนีๅมักถูกผู๭฿ช๭ทีไเป พบ฼วใบทีไพยายามปลอม฽ปลงตัว฼หล๬านีๅช๬วยกันรายงานภาย฿น฼วลาเม๬นานนัก หลังจาก฼วใบปลอม฼ริไม฼ป๣ด฿ช๭งาน ศูนย์฿ห๭บริการตรวจสอบซึไงมัก฼ป็นบริการทีไติดมา กับ฼บราว์฼ซอร์จะ฽จ๭ง฼ตือนเปยัง฼บราว์฼ซอร์ว๬า ยูอาร์฽อล฿ด฼ป็นอันตรายต๬อผู๭฿ช๭บ๭าง รายงานครัๅง฽รกโ ฼มืไอ฼รากดลิงก์฼ข๭าเปยัง฼วใบ฼หล๬านีๅทีไถูกรายงานว๬า฼ป็น฼วใบ ปลอม฽ปลง ฼บราว์฼ซอร์จะ฼ตือน฽ละถามย�ๅาว๬า฼ราต๭องการ฼ข๭า฼วใบทีไมีการรายงาน ฼หล๬านีๅจริงหรือเม๬ อย๬างเรกใตามบางครัๅง฼รา฼องอาจ฼ป็นผู๭ทีไ฼จอ฼วใบฟ๣ชชิไง ซึไงยังเม๬฼คยมีประวัติถูกรายงานว๬า฼ป็นฟ๣ชชิไงมาก๬อน ท�า฿ห๭฼บราว์฼ซอร์เม๬เด๭ท�าการ ฼ตือน฼รา ดังนัๅนการ฼ข๭า฼วใบจากการเด๭รับอี฼มลหรือลิงก์จากทีไอืไนโ ทีไน๬าสงสัย กใควร฼ข๭าด๭วยความระมัดระวัง฼สมอ อย๬างเรกใตาม฽ม๭฼ราจะระมัดระวัง฼ป็นอย๬างดีกใยังมี฽ฮก฼กอร์ทีไมีความสามารถ ทีไสามารถปลอม฽ปลงตัว฼อง฼ป็น฼วใบปลายทางเด๭อย๬างสมบูรณ์฽บบ ทัๅงยูอาร์฽อล ฽ละข๭อมูลต๬างโ บน฼วใบล๭วนดู฼หมือน฼วใบจริงทุกประการ ปจจุบัน฼วใบธนาคารหรือ ฼วใบส�าคัญโ หลาย฼วใบ฿ช๭การยืนยันชืไอ฾ด฼มน฽บบพิ฼ศษ ฒดูล๭อมกรอบ แแึ ฯไณ ฼พืไอ ฿ห๭ง๬ายต๬อการสัง฼กตว๬า฼ป็น฼วใบจริงหรือเม๬ยิไงขึๅน ขอแนะนําตอผูใชอินเทอรเน็ต เพื่อปองกันจากการถูกหลอกแบบฟชชิ่ง: ปธ อี฼มลชักชวน฿ห๭฼ข๭า฼วใบองค์กร ฼ช๬น ฼วใบธนาคาร อย๬างเม๬มี฼หตุผล อันสมควร ตัวอย๬าง฼ช๬น อี฼มลทีไส๬งมา฾ดยบอกว๬า ฿ห๭กดลิงก์เปยัง฼วใบทีไดู฼หมือน฼วใบ ธนาคาร฼พืไอ฽ก๭ข๭อมูลส๬วนบุคคลทีไปกติเม๬มีการ฽ก๭เขหากมีอี฼มลมา฼ช๬นนีๅ฽ละเม๬฽น๬฿จ ควร฾ทรสอบถามหน๬วยงาน฼พืไอความ฽น๬฿จอีกครัๅง ผธ อัป฼ดต฼บราว์฼ซอร์อย๬างสม�ไา฼สมอ ฼พราะ฼บราว์฼ซอร์รุ๬น฿หม๬มีระบบ การป๨องกันทีไดีกว๬า ฝธ สัง฼กตยูอาร์฽อล฾ดย฼ฉพาะส๬วนของ฾ด฼มนว๬ามีความผิดปกติเปจากทีไ ฼รา฿ช๭งานอยู๬หรือเม๬ หากผิดปกติลองลบทิๅงทัๅงหมด฽ล๭วพิมพ์ยูอาร์฽อลของ฼วใบ ด๭วยตัว฼อง
  • 17. NETIZEN HANDBOOK20 เครือขายพลเมืองเน็ต พธ หาก฼ป็นบริการทีไมี฽รงจูง฿จ฿ห๭มีการปลอมสูงโ ฼ช๬น ฼วใบธนาคาร ควร฼ลือก฿ช๭บริการต๬อ฼มืไอมีการป๨องกันด๭วยการ฼ข๭ารหัส฽ละยืนยันตัวบุคคล ด๭วย แแึ ฯไ ฼ท๬านัๅน การทํางานอินเทอรเน็ตพื้นฐาน ขัๅนตอนการท�างานอิน฼ทอร์฼นใตพืๅนฐาน ปธ ฼จ๭าของ฼วใบจดชืไอ฾ด฼มน ฽ละชีๅ฾ด฼มนเปยัง฼วใบ฼ซิร์ฟ฼วอร์ ผธ ผู๭฿ช๭฼ข๭า฼บราว์฼ซอร์ พิมพ์ชืไอ฾ด฼มน ฝธ คอมพิว฼ตอร์ถามเปยัง IแP พธ IแP ถามหมาย฼ลขเอพีเปยังผู๭฿ห๭บริการจดทะ฼บียน ฟธ ผู๭฿ห๭บริการจดทะ฼บียนตอบหมาย฼ลขเอพี ฒInternet Protocol addressฤ IP addressณ กลับเปยัง IแP ภธ IแP ตอบหมาย฼ลขเอพี มธ ฼วใบดาวน์฾หลดข๭อมูลผ๬านหมาย฼ลขเอพี ภาพทีไ ม ฽สดงการท�างานอิน฼ทอร์฼นใตพืๅนฐาน ผ http:นนwwwธthainetizenธorgน ัoDaddy โrue Internet thainetizenธorg ผบ3ธปฟบธผ3ปธปฟฟ ฟ Dุแ: ผบ3ธปฟบธผ3ปธปฟฟ พ Dุแ: thainetizenธorg ภ Dุแ:ผบ3ธปฟบธผ3ปธปฟฟ 3 Dุแ:thainetizenธorg ม ัEโ: http:นนwwwธthainetizenธorgน ป(ลงทะ฼บียนthainetizenธorgณ
  • 18. คูมือพลเมืองเน็ต 21 เครือขายพลเมืองเน็ต พืๅนฐานของอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนคือการส๬งข๭อมูลระหว๬างคอมพิว฼ตอร์ สอง฼ครืไอง฿น฾ลกทีไมีการ฼ชืไอมต๬อหลากหลาย฼ส๭นทางจนนับเม๬ถ๭วนการ฼ชืไอม ต๬อคอมพิว฼ตอร์฼หล๬านีๅ฼ข๭าหากันต๭อง฿ช๭กระบวนการส๬งต๬อข๭อมูลระหว๬าง ผู๭฿ห๭บริการ฿นประ฼ทศต๬างโ ฾ดยผู๭฿ห๭บริการจะรู๭ว๬าต๭องส๬งข๭อมูลชุด฿ด เป฿ห๭กับผู๭฿ห๭บริการราย฿ดกใด๭วยหมาย฼ลขเอพีทีไ฼ป็นหมาย฼ลขอ๭างอิง ฼สมือน ฼ป็นหมาย฼ลข฾ทรศัพท์ หลักการท�างานของหมาย฼ลขเอพีนัๅนคล๭ายกับหมาย฼ลข฾ทรศัพท์มาก ทีไ฼ริไมต๭นด๭วยรหัสประ฼ทศ ต๬อด๭วยรหัสจังหวัด ฽ล๭วจึง฼ป็นหมาย฼ลขประจ�า ฼ครืไอง หมาย฼ลขเอพี฿ช๭กระบวนการคล๭ายกันคือ หมาย฼ลขด๭านหน๭านัๅน จะบอกเด๭ว๬าคือผู๭฿ห๭บริการราย฿ด ฼ช๬นหมาย฼ลขเอพีของ thainetienธorg นัๅนคือ ผบฝธปฟบธผฝปธปฟฟ หมาย฼ลขส๬วนหน๭าคือ ผบฝธปฟบ ฼ป็นหมาย฼ลข ทีไบอกว๬าผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตคือบริษัท อิน฼ทอร์฼นใตประ฼ทศเทย จ�ากัด ฒมหาชนณ ส๬วนหมาย฼ลขต๬อจากนัๅน฼ป็นหมาย฼ลขทีไ฿ช๭฼พืไอค๭นหา฼ครืไองว๬า ฼ป็น฼ครืไอง฿ด฿นศูนย์ข๭อมูล หมาย฼ลขเอพีนัๅน฼พียงพอทีไจะ฿ช๭ท๬อง฼วใบต๬างโ หรือ฿ช๭บริการอืไนโ เด๭ ฽ต๬฿นทางปฏิบัติ฽ล๭วการจ�าหมาย฼ลข฼หล๬านีๅ฼พืไอ฼ข๭า฿ช๭งาน฼วใบ฼ป็น฼รืไองยุ๬งยาก ฽ละล�าบาก฼กินเป วิศวกรทีไออก฽บบอิน฼ทอร์฼นใตจึงสร๭างระบบชืไอ฾ด฼มน ฒฮomain ุame แstemฤ ฮุแณ ขึๅนมา฼พืไอ฿ห๭สามารถตัๅงชืไอ฿ห๭กับ ฼ครืไองต๬างโ ฿นอิน฼ทอร์฼นใต฼พืไอจดจ�าเด๭ง๬าย ระบบชืไอ฾ด฼มนนัๅน฼ราสามารถ เปขอ฿ช๭บริการจากผู๭฿ห๭บริการจดทะ฼บียน฾ด฼มน฾ดย฼สียค๬าบริการ฽ละจองชืไอ ทีไยังเม๬มี฿คร฿น฾ลก฼คยจดทะ฼บียนเปก๬อน จากนัๅนจึงตัๅงค๬าว๬าชืไอ฾ด฼มนนัๅนโ จะ฼ป็นของ฼ครืไอง฿ด ฼มืไอตัๅงค๬า฼รียบร๭อย฽ล๭วกใจะสามารถ฿ช๭ชืไอ฾ด฼มน ฽ทนหมาย฼ลขเอพีเด๭ ทุกครัๅงทีไ฼ราพิมพ์ชืไอ฾ด฼มน฿น฾ปร฽กรมต๬างโ ฿นคอมพิว฼ตอร์ของ฼รา ฼ช๬น ฼มืไอ฼รา฼ป๣ด thainetienธorg ฿น฼บราว์฼ซอร์ ฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์จะส๬งค�าถามเปยังผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตทีไ฼รา฿ช๭บริการอยู๬
  • 19. NETIZEN HANDBOOK22 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼พืไอสอบถามว๬าชืไอ฾ด฼มนนีๅ฼ป็นของ฼ครืไอง฿ดผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตจะค๭นหา ว๬าผู๭฿ห๭บริการจดชืไอ฾ด฼มนราย฿ดทีไ฿ห๭บริการชืไอ฾ด฼มนทีไ฼ราต๭องการค๭นหาอยู๬ ฽ละสอบถามว๬า฼ครืไองชืไอทีไหานัๅนมีหมาย฼ลขเอพี฿ด จากนัๅนตอบหมาย฼ลข เอพีมายัง฼ครืไองของ฼รา ฼พืไอ฿ห๭สามารถ฼ชืไอมต๬อกับ฼ครืไองปลายทางเด๭ ชื่อโดเมน: ใครจดอะไรก็ได ฼มืไอ฼รา฼ข๭า฿ช๭งาน฼วใบเซต์ต๬างโ ฼ราจะ฼หในทีไอยู๬ของ฼วใบ หรือทีไ฼รียกกันว๬า ยูอาร์฽อล มันคือทีไอยู๬ของ฽ต๬ละหน๭า฼วใบเซต์ของ฾ลกอิน฼ทอร์฼นใต ตัวอย๬าง฼ช๬น ยูอาร์฽อลของ฼วใบ฼ครือข๬ายพล฼มือง฼นใตคือ httpฤนนwwwธthainetienธorg ฼มืไอมีการสร๭าง฼วใบเซต์โ หนึไงขึๅนมา จ�า฼ป็นต๭องมีชืไอ฾ด฼มน฼พืไอ฿ช๭อ๭างอิงว๬า ฼บราว์฼ซอร์จะติดต๬อกับ฼วใบเด๭ทาง฿ด ชืไอนีๅต๭องมีการลงทะ฼บียนกับผู๭฿ห๭บริการ จดชืไอ฾ด฼มน ฾ดยผู๭ต๭องการ฿ช๭ชืไอต๭อง฼สียค๬าธรรม฼นียม฼ป็นรายป๤ ราคาของชืไอโ หนึไงอาจจะอยู๬ทีไเม๬กีไร๭อยบาทเปจนถึงหลายพันบาท ซึไงการซืๅอขายชืไอ฾ด฼มน฼หล๬านีๅ ฼ป็นการกระท�าผ๬านระบบอัต฾นมัติ฽ทบทัๅงสิๅน ฼มืไอ฼ป็นระบบอัต฾นมัติ จึง฼ป็นเปเด๭ เม๬ยากทีไผู๭ประสงค์ร๭ายจะตัๅงชืไอ฾ด฼มนทีไสร๭างความสับสนกับ฼วใบอืไน฼ช๬น฼วใบธนาคาร SSL EV: ปองกันการปลอมแปลงเว็บดวยการยืนยันหนวยงาน ชืไอ฾ด฼มน฼ป็นชืไอทีไมีขึๅน฼พืไออ�านวยความสะดวก฿นการอ๭างถึง฼ครืไองอืไนโ ฿นอิน฼ทอร์฼นใตทีไปกติ฽ล๭วการสืไอสารระหว๬างกันจะ฿ช๭หมาย฼ลขเอพีซึไงจดจ�า เด๭ยาก ฽ละ฿ช๭งานเด๭ล�าบาก วิศวกรผู๭ออก฽บบอิน฼ทอร์฼นใตจึง฿ห๭มีการตัๅงชืไอ ฿ห๭กับหมาย฼ลขเอพี การตัๅงชืไอนีๅ฼รียกว๬าชืไอ฾ด฼มน ฽ละการหาว๬าชืไอ฾ด฼มน฿ด คือหมาย฼ลขเอพี฿ดนัๅนสามารถท�าเด๭ด๭วยการถามจาก฼ซิร์ฟ฼วอร์ ฮุแ ฼ช๬น thainetienธorg นัๅนมีหมาย฼ลขเอพีจริงคือ ผบฝธปฟบธผฝปธปฟฟ
  • 20. คูมือพลเมืองเน็ต 23 เครือขายพลเมืองเน็ต อันตราย฿นอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนมีหลายประการ ฼ช๬น มี฽ฮก฼กอร์ต๭องการ ดักจับข๭อมูลผู๭฼ข๭า฿ช๭฼วใบ thainetienธorg ฼ขาจะมีทาง฼ลือกหลายทาง เด๭฽ก๬ ปธ ชืไอ฾ด฼มนถูก฼ลียน฽บบด๭วยชืไอทีไคล๭ายกัน หรือชืไอทีไชวน฿ห๭฼ข๭า฿จผิด ฼ช๬น อาจจะมีผู๭ประสงค์ร๭ายเปจด฾ด฼มน thainetienทnetworkธorg ขึๅนมา ฼พืไอหลอก฿ห๭ผู๭฿ช๭สับสนว๬า฼ป็น฼วใบทางการ ผธ ข฾มยชืไอ฾ด฼มนด๭วยวิธีการอืไนโ ฿นกระบวนการทีไ฽ฮก฼กอร์สามารถ ฽ทรกตัวอยู๬ตรงกลางระหว๬าง฼ครืไองผู๭฿ช๭กับ฼ครืไอง฼ซิร์ฟ฼วอร์เด๭ ฽ฮก฼กอร์ สามารถน�า฿ห๭ผู๭฿ช๭เป฿ช๭คอมพิว฼ตอร์฼ครืไองอืไน ทีไถูกหลอกว๬า฼ป็น thainetienธorg เด๭ การ฼ข๭า฿ช๭฼วใบ฾ดยทัไวเปนัๅนจะ฼ป็นการ฿ช๭งานทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัส หรือทีไ฼รียก ว๬า฾ปร฾ตคอล าโโP หากข๭อมูลมีการปลอม฽ปลงหรือถูกดักฟงกใเม๬มีกลเก ฿ดโ ฿นการป๨องกัน ฽ต๬ภายหลังกใมีพัฒนากระบวนการ฼ข๭ารหัส฼ป็น฾ปร฾ตคอล าโโPแทีไท�า฿ห๭฼บราว์฼ซอร์สามารถตรวจสอบว๬า฼ครืไอง฼ซิร์ฟ฼วอร์ทีไ฼บราว์฼ซอร์ ก�าลังติดต๬ออยู๬฼ป็น฼ครืไองจริง฼มืไอ฼รา฼ข๭า฼วใบทีไ฼ข๭ารหัสด๭วยาโโPแ฼บราว์฼ซอร์ จะ฽สดงตัวอักษร าโโPแ หน๭ายูอาร์฽อล พร๭อมกับ฽สดงสัญลักษณ์รูปกุญ฽จ สี฼ขียว฼พืไอ฽สดงว๬า฼วใบทีไ฼รา฿ช๭อยู๬นีๅส๬งจาก฾ด฼มนทีไ฽สดงอยู๬ ภาพทีไ ย ฽สดงกระบวนการทีไ฼กิดขึๅน ฼มืไอผู๭฿ช๭฼รียกดู฼วใบ thainetienธorg
  • 21. NETIZEN HANDBOOK24 เครือขายพลเมืองเน็ต อย๬างเรกใดี กระบวนการตรวจสอบว๬าข๭อมูลมาจาก฾ด฼มนทีไระบุอยู๬จริง เม๬เด๭ระบุว๬า฾ด฼มนนัๅนมาจากหน๬วยงาน฿ด ฿นระบบอิน฼ทอร์฼นใตจึงมี กระบวนการลงทะ฼บียนการ฼ข๭ารหัสทีไน๬า฼ชืไอถือกว๬ากระบวนการปกติ ทีไ฼รียกว๬า ฯไ ฒฯxtended ไalidationณ ฾ดยหน๬วยงานทีไต๭องการลงทะ฼บียน การ฼ข๭ารหัส฽บบนีๅ จะต๭องส๬ง฼อกสาร฼พิไม฼ติมเปยังบริษัทผู๭฿ห๭บริการ ลงทะ฼บียน ฼ป็น฼อกสารทางกฎหมายยืนยันถึงตัวตน ทีไอยู๬ของผู๭ลงทะ฼บียน ฽ละชืไอของหน๬วยงานว๬าตรงกับชืไอ฾ด฼มนจริง ฼มืไอ฿ช๭฿บรับรอง฽บบ ฯไ ฽ล๭ว฼บราว์฼ซอร์จะ฽สดงชืไอหน๬วยงานทีไ฼ราก�าลังติดต๬ออยู๬ ฼ช๬น หาก ฼ครือข๬ายพล฼มือง฼นใตต๭องการ฿บรับรอง thainetienธorg ฽บบ ฯไ กใต๭องส๬ง฼อกสารนิติบุคคลว๬า฼ป็นหน๬วยงานทีไ฿ช๭ชืไอ thainetien จริง จึงจะสามารถขอ฿บรับรองเด๭พร๭อมโ กับการ฽สดงชืไอหน๬วยงาน฼ตใม ฽ละรหัสประ฼ทศ ้โา] ฼พืไอลด฾อกาสทีไจะมีผู๭ประสงค์ร๭ายจดทะ฼บียน ชืไอหน๬วยงานคล๭ายกัน ข๭อดีของการลงทะ฼บียน ฯไ นีๅคือ฼มืไอ฼บราว์฼ซอร์฼ข๭าเปยังหน๭า฼วใบทีไ ลงทะ฼บียน฽บบ ฯไ เว๭ ตัว฼บราว์฼ซอร์จะ฽สดงชืไอหน๬วยงาน฼จ๭าของ฾ด฼มน ท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭สามารถมอง฼หในเด๭฾ดยง๬ายว๬าก�าลัง฼ข๭า฾ด฼มนของหน๬วยงาน฿ด หน๬วยงานทีไต๭องการความน๬า฼ชืไอถือ ฼ช๬น ธนาคารหลายโ ฽ห๬งจึง฼ลือก฿ช๭ บริการลงทะ฼บียน฼ข๭ารหัส฼ช๬นนีๅ ฼ช๬นดังภาพ การ฼ลือก฿ช๭งานธนาคารออนเลน์ ฼องกใควรพิจารณาระบบรักษาความปลอดภัยของ฽ต๬ละธนาคาร บางธนาคาร ทีไ฼ลิน฼ล๬อหรือละ฼ลยทีไจะ฼ข๭ารหัสบริการธนาคารออนเลน์นัๅนควรงดการ ฿ช๭บริการ ภาพทีไ ร ฽ถบทางด๭านซ๭าย ซึไงมีชืไอบริษัท ธนาคารกรุง฼ทพอยู๬ ฽สดงว๬า ธนาคารกรุง฼ทพนัๅน ฼ป็น฼จ๭าของ฾ด฼มนทางด๭านขวาจริง
  • 22. คูมือพลเมืองเน็ต 25 เครือขายพลเมืองเน็ต ตัวตนออนไลน การยืนยันตัวบุคคล฼ป็น฼รืไองทีไ฼รา฿ช๭งานทุกวันด๭วยระบบลใอกอิน ฒloginณ ฼วใบต๬างโ ทัไว฾ลก การ฿ส๬ชืไอผู๭฿ช๭฽ละรหัสผ๬านทีไ฼ป็นความลับ฼ป็นตัวยืนยันว๬า ฼รา฼ป็น฼จ๭าของบัญชีผู๭฿ช๭งานจริงโ การข฾มยตัวตนหรือทีไ฼รียกว๬า identit theft ฼ป็นปญหาส�าคัญทีไ฼กิดขึๅนทัๅง฿น฾ลกออนเลน์฽ละ฾ลกออฟเลน์ ฼ราอาจจะ฼คย เด๭ยินข๬าว฼หยืไอจ�านวนหนึไงถูกน�าส�า฼นาบัตรประชาชน ฽ละหลักฐานอืไนโ เป฿ช๭ ฼พืไอการท�าทุจริตต๬างโ ท�า฿ห๭฼หยืไอผู๭฼คราะห์ร๭ายถูก฼จ๭าหน๭าทีไสอบสวน ฼สีย฼วลา฽ละ สร๭างความตกอกตก฿จ฿ห๭กับ฼หยืไอ การ฼ข๭า฿ช๭฼วใบต๬างโทีไต๭องมีการลใอกอินล๭วน฼กีไยวข๭องกับตัวตน฿น฾ลกออนเลน์ ทัๅงสิๅน สิไง฼หล๬านีๅมัก฼ป็นสิไงทีไชีๅว๬าผู๭ทีไ฿ช๭ตัวตน฼หล๬านีๅ฼ป็นตัว฼ราหรือเม๬ ปญหาการ ข฾มยตัวตนออนเลน์ท�า฿ห๭฼กิดตัๅง฽ต๬ปญหา฼ลใก ฼ช๬น ท�า฿ห๭เด๭รับความ฼สืไอม฼สีย ชืไอ฼สียง อับอาย เปจนถึงปญหา฿หญ๬ ฼ช๬น การ฼สียทรัพย์สิน หรือต๭องตก฼ป็น ผู๭ต๭องสงสัย฿นคดีอาญา การน�าตัวตนออนเลน์เป฿ช๭งาน฼พืไอสร๭างความอับอาย ฼ป็น฼รืไองทีไ฼กิดขึๅน฼สมอโ ฼ช๬น คน฿กล๭ชิดน�าคอมพิว฼ตอร์เป฿ช๭งาน฽ล๭วพบว๬าสามารถ ฼ข๭าถึงบริการทีไลใอกอินทิๅง฼อาเว๭ ฽ล๭วนึกสนุกจึง฿ช๭ลใอกอินนัๅน฼พืไอกระท�าการต๬างโ ส๬วนปญหา฿หญ๬นัๅน ฼ช๬น คนร๭ายสวมรอย฼รา฼พืไอ฼ข๭าถึงบัญชีธนาคาร หรือน�าหลักฐาน ของ฼ราเปสร๭างบัญชีธนาคาร฿หม๬฼พืไอ฿ช๭฾อน฼งินจากธุรกิจผิดกฎหมาย ฼ป็นต๭น การข฾มยตัวตนออนเลน์นัๅนมักจะท�าร๬วมกับการกระท�าอืไนโ฼ช๬นการปลอม฽ปลง ฼วใบหลอก฼อาชืไอผู๭฿ช๭฽ละรหัสผ๬าน฽ล๭วจึงน�าข๭อมูลทีไเด๭มาปลอมตัวอีกครัๅงหรือกระทัไง การ฼ดารหัสผ๬านอย๬าง฼ป็นระบบกใท�า฿ห๭฼ราถูกข฾มยตัวตนออนเลน์เด๭฽ม๭จะเม๬เด๭฼ผลอ ฼ป๣ด฼ผยข๭อมูลเว๭ทีไเหนกใตาม พฤติกรรมทีไมีความ฼สีไยงทีไจะถูกข฾มยตัวตนออนเลน์ ประกอบด๭วย ปธ ฼กใบข๭อมูลส๬วนตัวอย๬าง฼ลิน฼ล๬อ ฼ช๬น ฼กใบรหัสผ๬านด๭วยการจดเว๭บนหน๭าจอ คอมพิว฼ตอร์ หรือบอกรหัสผ๬านนัๅนกับผู๭อืไน ผธ ตัๅงรหัสผ๬านทีไง๬ายต๬อการคาด฼ดา ด๭วยระบบคอมพิว฼ตอร์นัๅนการ฼ดารหัส ผ๬านสามารถท�าเด๭ถึงหลายพันหรือหลายหมืไนครัๅง฿นวินาที฼ดียว ฽ละ
  • 23. NETIZEN HANDBOOK26 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼วใบเซต์บาง฼วใบเซต์เม๬มีระบบการป๨องกันการ฼ดารหัสผ๬าน การตัๅงรหัสผ๬าน ทีไง๬ายต๬อการ฼ดา ฼ช๬น สัๅนกว๬า ภ อักขระ ฿ช๭ค�า฿นพจนานุกรม ฿ช๭ข๭อมูลส๬วน ตัวทีไหาเด๭ง๬าย ฼ช๬น ชืไอ วัน฼ดือนป๤฼กิด ฽ฮก฼กอร์สามารถ฿ช๭ข๭อมูล฼หล๬านีๅ สร๭างรายการรหัสผ๬านทีไ฼ป็นเปเด๭สูง ฽ละทดสอบตามรายการอัต฾นมัติเด๭ ฿น฼วลาเม๬นาน ฝธ ฽ฮก฼กอร์อาศัยการดักฟง ฼ช๬น การ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตเร๭สายทีไเม๬฼ข๭ารหัส พธ ฟ๣ชชิไง ดังทีไเด๭กล๬าวเป฽ล๭วข๭างต๭น ฟธ ฿ช๭฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน฽ล๭วเม๬เด๭ออกจากระบบ ฒsign outณ ท�า฿ห๭ผู๭อืไน฼ข๭า฿ช๭งานต๬อเด๭ ภธ ฿ช๭บริการทีไมีช๬อง฾หว๬ ซึไง฽ฮก฼กอร์สามารถ฼ข๭าเปดึงข๭อมูลจากฐานข๭อมูล ของผู๭฿ห๭บริการเด๭฾ดยตรง คําแนะนําสําหรับการตั้งรหัสผาน การตัๅงรหัสผ๬าน฼ป็นการรักษาความปลอดภัยขัๅนพืๅนฐานทีไ฼ราควร฿ห๭ความ฿ส๬฿จ ด๭วยระบบคอมพิว฼ตอร์ท�า฿ห๭฽ฮก฼กอร์สามารถ฼ดารหัสผ๬านเด๭นับพันโ ครัๅงต๬อวินาที ฽ละสามารถ฼ดาค�าจากพจนานุกรมทัๅง฼ล๬มเด๭฿น฼วลาเม๬กีไชัไว฾มง การตัๅงรหัสผ๬าน฿ห๭มี ความทนทานต๬อการคาด฼ดาจึง฼ป็น฼รืไองส�าคัญ ค�า฽นะน�าต๬อเปนีๅ฼ป็นค�า฽นะน�า฿นการตัๅงรหัสผ๬านทีไน๬าจะทนทานต๬อการ ฼ดารหัสผ๬านด๭วย฼ทค฾น฾ลยี฿นปจจุบัน ฼ราเม๬จ�า฼ป็นต๭องตัๅงรหัสผ๬าน฿ห๭ซับซ๭อน฼ท๬านีๅ ฿นทุกโ บริการ อย๬างเรกใดีบริการทีไส�าคัญ ฼ช๬น ธนาคารออนเลน์ บริการจ๬าย฼งิน ฼วใบ฼ครือข๬ายสังคม ฽ละอี฼มล ควรตัๅงรหัสผ๬าน฿ห๭ซับซ๭อน ฽ละควรตัๅงรหัสผ๬าน฿ห๭ ฽ตกต๬างกันส�าหรับ฽ต๬ละบริการ ฽ล๭วจึงซักซ๭อมท๬องจ�ารหัสผ๬าน฼หล๬านีๅ คําแนะนําตอการตั้งรหัสผาน: ปธ รหัสผ๬านควรยาว ปผ ตัวอักษรขึๅนเปหากบริการรองรับ
  • 24. คูมือพลเมืองเน็ต 27 เครือขายพลเมืองเน็ต ผธ หลีก฼ลีไยงการ฿ช๭ค�า฿นพจนานุกรม ฝธ หลีก฼ลีไยงการ฿ช๭ ชืไอทนามสกุล วัน฼กิด ฼ลขทีไบ๭าน ทะ฼บียนรถ หรือข๭อมูล ส๬วนตัวทีไเม๬฼ป็นความลับอืไนโ เม๬ว๬าจะของตัว฼อง ครอบครัว หรือคู๬รัก พธ หลีก฼ลีไยงการ฿ช๭ตัวอักษร฼รียงตามล�าดับ หรือการ฼รียงตามการวางตัวของ คีย์บอร์ด ฼ช๬น “qwert” ฟธ พยายามผสมตัว฼ลข อักษรพิ฼ศษ ฽ละผสมอักษร฼ลใกน฿หญ๬ เว๭฿นรหัสผ๬าน บริการ฽ต๬ละบริการมี฽นวทาง฽ละข๭อก�าหนดการตัๅงรหัสผ๬านทีไ฽ตกต๬างกันเป หลายบริการอาจจะก�าหนดเม๬ต๬างจากค�า฽นะน�านีๅนัก บางบริการอาจจะมีข๭อก�าหนด อืไนโ หาก฼ป็นบริการทีไส�าคัญ฼ช๬นบริการด๭านการ฼งิน ฼ราควร฼ลือก฿ช๭ธนาคารออนเลน์ ทีไรองรับการตัๅงรหัสผ๬านทีไซับซ๭อน ซึไงจะ฼ป็นผลดีต๬อความปลอดภัยของ฼รา฼อง การป๨องกันเม๬฿ห๭ตัวตนของ฼ราถูกผู๭อืไนน�าเป฿ช๭นัๅนจึงต๭อง฼ริไมจากการ฼ลือก บริการทีไน๬า฼ชืไอถือ มีกระบวนการดู฽ลความปลอดภัยของ฼ราทีไ฼หมาะสมต๬อความ ส�าคัญ฽ละความ฼สียหายทีไ฼กิดขึๅนเด๭จากบริการ ต๬อ฼นืไองมาจนถึงการ฼ลือกสถานทีไ ฼ข๭า฿ช๭บริการ การตัๅงรหัสผ๬าน฽ละการดู฽ลรักษาสิไงยืนยันตัวตนของ฼รา฼อง บริการทีไ฿ห๭ความส�าคัญกับความปลอดภัยสูงนัๅน จะมีการตรวจสอบความ พยายามข฾มยตัวตนของ฼ราอยู๬฼สมอโ ฼ช๬น ธนาคารมักมีหน๬วย฼ฝ๨าระวังการ ปลอม฽ปลงอี฼มล ฼มืไอ฼กิด฼หตุการณ์ผู๭เม๬ประสงค์ดีปลอม฽ปลงอี฼มลว๬าส๬งมาจาก ธนาคาร฼พืไอขอข๭อมูลส๬วนตัวจากลูกค๭า ธนาคารทีไมีหน๬วย฼ฝ๨าระวัง฼หล๬านีๅจะสามารถ ฽จ๭ง฼ตือนอย๬างรวด฼รใวเม๬฿ห๭ลูกค๭าหลง฼ชืไอเด๭รวมถึงการติดต๬อกับลูกค๭าทีไตก฼ป็น฼หยืไอ ฿ห๭รีบ฼ปลีไยนรหัสผ๬าน บริการส�าคัญโ จ�านวนมาก ฼ช๬น อี฼มล฽ละธนาคาร มักต๭องการการยืนยัน ตัวบุคคลซ�ๅาซ๭อน฼พืไอ฼พิไมความปลอดภัย ฼หมือนการเปธนาคารจริงโ ทีไธนาคาร อาจจะ฿ช๭สมุดบัญชีร๬วมกับบัตรประชาชน฽ละตรวจสอบผู๭มาท�าธุรกรรมว๬าตรงกับ รูป฿นบัตรหรือเม๬฿น฾ลกออนเลน์หลาย฼วใบเซต์฽ม๭ผู๭฿ช๭จะลใอกอินด๭วยรหัสผ๬านทีไถูกต๭อง ฽ล๭วกใตาม฽ต๬การกระท�าบางอย๬าง฼ช๬นการท�าธุรกรรมทางการ฼งินกใต๭องอาศัยรหัสผ๬าน ฽บบ฿ช๭งานครัๅง฼ดียว ฒูne โime Passwordฤ ูโPณ ฼พืไอยืนยันตัวบุคคลอีกครัๅง
  • 25. NETIZEN HANDBOOK28 เครือขายพลเมืองเน็ต รหัสผ๬านนีๅจะส๬งตรงเปยังหมาย฼ลข฾ทรศัพท์ทีไผู๭฿ช๭ลงทะ฼บียนเว๭ การทีไผู๭฿ช๭สามารถ ฿ส๬รหัสนีๅเด๭ถูกต๭อง฼ป็นการยืนยันว๬า฼ป็นผู๭฿ช๭งานหมาย฼ลข฾ทรศัพท์นัๅนจริง จึงน๬าจะ฼ป็นผู๭฿ช๭ตัวจริงเปด๭วย การ฿ช๭รหัสผ๬าน฼ช๬นนีๅช๬วย฼พิไมระดับความปลอดภัย เด๭มาก฼พราะ฽ม๭฼ราจะ฼ผลอท�ารหัสผ๬านหลุดออกเป การท�าธุรกรรมส�าคัญโ กใยังเด๭รับการป๨องกันอยู๬ Gmail 2-Step Verification: การปองกันการขโมยตัวตนดวยรหัสผาน สองชั้นของจีเมล ฿นบรรดาบริการอี฼มลนัๅนบริการจี฼มลฒัmailณของกู฼กิลนับว๬า฼ป็นบริการ ทีไมีมาตรการป๨องกันการข฾มยตัวตนทีไ฽น๬นหนากว๬าบริการอืไน ฼มืไอ฼รา฼ป๣ด฿ช๭ งานจี฼มลตามปกติ การ฿ช๭งานจะ฼ป็นชืไอผู๭฿ช๭฽ละรหัสผ๬านธรรมดา ฽ต๬จี฼มล ฼ป๣ด฿ห๭มีการ฿ช๭งานกระบวนการยืนยันตัวบุคคลซ�ๅาสองชัๅน ทีไ฼รียกว๬า ผทstep verification ฼มืไอ฼รา฼ป๣ดการ฿ช๭งานระบบนีๅ ทุกครัๅงทีไ฼ราลใอกอินจี฼มล฿หม๬ หลังจากถาม รหัสผ๬าน฽ล๭วจี฼มลจะขอรหัสยืนยันซ�ๅาอีกครัๅง ฾ดยรหัสผ๬านชัๅนทีไสองนัๅน ต๭องเด๭มาจากทาง฿ดทางหนึไงจากสามทางคือ ปธ ฼อส฼อใม฼อสทีไทางจี฼มลจะส๬งรหัสผ๬านมาตามหมาย฼ลข฾ทรศัพท์ทีไ฼รา ลงทะ฼บียนเว๭ ผธ รหัสผ๬านชุดหนึไงจะ฽สดงบนหน๭า฼วใบ฼มืไอ฼ราลใอกอินส�า฼รใจ ฼ราสามารถ ฿ช๭รหัสผ๬านชุดนีๅ฿นกรณีทีไเม๬สามารถรับ฼อส฼อใม฼อส฼ช๬นเปต๬างประ฼ทศ หรือ฼ปลีไยนหมาย฼ลข฾ทรศัพท์ ฝธ ฽อปพลิ฼คชันส�าหรับติดตัๅงลงบน฾ทรศัพท์มือถือ ฼มืไอ฼ป๣ด฽อปพลิ฼คชัน นีๅ หน๭าจอจะ฽สดงรหัสผ๬านชัๅนทีไสองทีไ฿ช๭เด๭฿นช๬วง฼วลา฼พียง ภบ วินาที นอกจากรหัสผ๬าน฽บบ฿ช๭งานครัๅง฼ดียว฽ล๭ว ระบบนีๅยังสร๭างรหัสผ๬าน ส�าหรับ฽อปพลิ฼คชันอืไนโ ของกู฼กิล฼ช๬น ัoogle โalk หรือ Picasa ตลอดจนอี฼มล฿น฾ทรศัพท์มือถือ฼นืไองจาก฽อปพลิ฼คชัน฼หล๬านีๅมัก฼กใบรหัสผ๬าน
  • 26. คูมือพลเมืองเน็ต 29 เครือขายพลเมืองเน็ต เว๭บน฾ทรศัพท์มือถือ ท�า฿ห๭฼มืไอ฾ทรศัพท์สูญหายอาจจะท�า฿ห๭รหัสผ๬าน หลุดออกเปด๭วย ฼พืไอป๨องกันกรณี฼ช๬นนีๅ กู฼กิล฼ป๣ด฿ห๭฼ราสร๭างรหัสผ๬าน฽บบสุ๬ม ความยาวถึง ปภ ตัวอักษร ฼รียกว๬า หpplication แpecific Password ซึไงยาวจน฼ดาเด๭ยาก฿ห๭฼ราน�ารหัสนีๅเป฿ช๭งานกับ฽อปพลิ฼คชันบางอย๬างทีไ฼สีไยง ต๬อการท�ารหัสผ๬านรัไวเหล ฼ช๬น ฾ทรศัพท์มือถือ ฼ราสามารถ฿ช๭รหัสนีๅจาก ฾ทรศัพท์฼พืไอลใอกอินอี฼มลเด๭หากวันหนึไง฼ราต๭องการยก฼ลิกการ฿ช๭งานอุปกรณ์ หรือซอฟต์฽วร์฼หล๬านัๅน ฼ราสามารถ฼ข๭าหน๭า฼วใบจัดการรหัสผ๬าน฼พืไอยก฼ลิก รหัสผ๬าน฼หล๬านัๅนเปเด๭ ฾ดยทีไหากรหัสผ๬าน฼หล๬านัๅนหลุดออกเป กใยังคงเม๬฿ช๬ รหัสผ๬านหลัก อย๬างเรกใดี ฼วใบจ�านวนมาก หรือ฽ทบทัๅงหมดนัๅน ส๬วนมากเม๬เด๭รองรับ การ฼ข๭ารหัสเว๭ การ฿ช๭฼วใบทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัสเว๭฼ช๬นนีๅ ฽ม๭฼ราจะเม๬เด๭ลใอกอินผ๬านการ ฼ชืไอมต๬อทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัส ฽ต๬฽ฮก฼กอร์กใอาจจะปลอมตัวเด๭฼ช๬นกัน ฾ดยอาศัยซอฟต์฽วร์ ทีไสร๭างขึๅน฼พืไอการปลอมตัว฾ดย฼ฉพาะ ฼ช๬น ะiresheep หรือ ะacesniff ฾ปร฽กรม ฼หล๬านีๅอ�านวยความสะดวก฿ห๭ผู๭ทีไต๭องการ฼ข๭า฿ช๭฼วใบต๬างโ ภาย฿ต๭ชืไอผู๭อืไน สามารถ เปดักฟงการ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตเร๭สายทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัส ฽ล๭วดึงข๭อมูล฿นการ฼ชืไอมต๬อนัๅน ออกมา฼พืไอปลอมตัวเด๭ทันที ฼พืไอการรักษาความปลอดภัยของตัวตน฿น฾ลกออนเลน์ ฼ราควรระมัดระวังตัว ด๭วยมาตรการดังนีๅ ปธ ฼ลือก฿ช๭บริการทีไน๬า฼ชืไอถือ มีประวัติความปลอดภัยทีไดี ฼ช๬น ฼วใบ฼ครือข๬าย สังคมออนเลน์ชัๅนน�าต๬างโ มักรองรับการ฼ข๭ารหัสทัๅงหมด ฽ละมีประวัติการท�า รหัสผ๬านหลุดออกมาน๭อยมาก ฿นกรณี฼วใบธนาคารออนเลน์ควร฼ลือก฼วใบ฼ข๭ารหัส อย๬างถูกต๭อง มีการ฿ช๭ แแึ ฯไ ฼พืไอ฽สดงชืไอธนาคารบน฼บราว์฼ซอร์ ฽ละ฼ป๣ด฿ห๭ ตัๅงรหัสผ๬านเด๭ยาว฼พียงพอ ผธ ตัๅงรหัสผ๬านทีไยากต๬อการ฼ดา ซับซ๭อน฼พียงพอ ฽ละเม๬฿ช๭รหัสผ๬านซ�ๅาซ๭อน กันหลาย฼วใบ
  • 27. NETIZEN HANDBOOK30 เครือขายพลเมืองเน็ต ฝธ ระมัดระวัง฿นการ฿ช๭คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน ระมัดระวัง฼สมอ฼มืไอต๭อง฿ช๭ คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน ฼ลือก฿ช๭฼บราว์฼ซอร์฾หมดส๬วนตัว ฒPrivate Browsing ฿นเฟร์ฟอกซ์ ฽ละ Incognito ฿น฾ครมณ ฼สมอ ฽ละหลีก฼ลีไยงการลใอกอิน ฼ข๭าบริการทีไมีความส�าคัญ ฼ช๬น อี฼มล ฽ละ฼วใบธนาคาร ฼มืไอ฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์ สาธารณะ นอกจากนีๅป๣ด฼บราว์฼ซอร์ทุกครัๅงหลัง฿ช๭งาน฼พืไอป๨องกันการสวมรอย พธ หลีก฼ลีไยงการ฿ช๭บริการวายฟายกับ฼วใบทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัส฼พราะ฼สีไยงต๬อการ ถูกดักฟงเด๭฾ดยง๬าย ฼มืไอ฼วใบมีบริการทัๅง฽บบ฼ข๭ารหัส฽ละเม๬฼ข๭ารหัส ฿ห๭฼ลือก฿ช๭บริการ ฽บบ฼ข๭ารหัส฽ล๭ว฼สมอ คําแนะนําในการตั้งรหัสผานที่ปลอดภัย และทําใหเราจําไดดวย ฼มืไอ฼ราต๭องตัๅงรหัสผ๬านทีไยากต๬อการ฼ดา ซับซ๭อน฼พียงพอ ฽ละเม๬฿ช๭รหัส ผ๬านซ�ๅาซ๭อนกันหลาย฼วใบ ปญหาทีไมักจะ฼กิดขึๅนคือ ฼ราจ�ารหัสผ๬าน฼หล๬านัๅน เม๬เด๭ ค�า฽นะน�า฼พืไอสร๭างรหัสผ๬านทีไซับซ๭อน฽ละง๬าย฽ก๬การจดจ�า คือ ทุกรหัสผ๬านนัๅนต๭อง฼ริไมจากกฎ฼ริไมต๭นข๭อ฼ดียวกันทัๅงหมด ฼ช๬น สร๭างประ฾ยค “Ialwasbrowseto็ahooซonืondanightธ”฽ล๭ว฼ลือกสองอักษร฽รก จากทุกค�า กลาย฼ป็น “Ialbrto็aonืoni” จากนัๅนจึงอาจจะ฼พิไมตัวอักษร พิ฼ศษ฿นจุด฼ดิม฼สมอ ฼ช๬น฼พิไม “ญผพ”ระหว๬างตัวทีไ ผ ฽ละ ฝ รหัสผ๬านสุดท๭าย จะกลาย฼ป็น “Iaญผพlbrto็aonืoni” ส๬วน฼วใบอืไนโ อาจะ฼ปลีไยนเปตาม ล�าดับ฼ช๬น฼วใบต๬อมาอาจจะ฼พิไมตัว฼ลขขึๅนทีละหนึไง หรือ฼ปลีไยนค๬าบางอย๬าง ฼ราอาจจะสร๭างประ฾ยค฿หม๬฼ป็น “I alwas browse to ะacebook on โuesda morningธ” ตัวอักษรพิ฼ศษทีไน�ามา฼สริม฼ปลีไยน฼ป็น “ญผฟ” คือ ฼พิไม฼ลขขึๅนทีละหนึไง รหัสผ๬านจะกลาย฼ป็น “Iaญผฟlbrtoะaonโumo” ฼ป็นต๭น
  • 28. คูมือพลเมืองเน็ต 31 เครือขายพลเมืองเน็ต บทที่ 2 ใชเน็ตใหเปนสวนตัว ความ฼ป็นส๬วนตัว฼ป็นสิทธิพืๅนฐานอย๬างหนึไงของมนุษย์ ฼ราเด๭รับการปกป๨อง ความ฼ป็นส๬วนตัว฿นรูป฽บบต๬างโ เม๬ว๬าจะ฼ป็นการป๨องกันการบุกรุกบ๭าน฼รือน หรือ การคุ๭มครองต๬อการค๭นตัว฼มืไอเม๬มี฼หตุอันควรตามกฎหมาย ฽ต๬฿น฾ลกอิน฼ทอร์฼นใต ความ฼ป็นส๬วนตัวกลับ฼ป็น฼รืไองทีไซับซ๭อนกว๬าทีไ฼รา ฼คยพบ฼จอมา คอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใตมีความสามารถ฿นการตรวจจับ ฽ละบันทึกการกระท�าต๬างโ ของ฼ราเด๭ละ฼อียดกว๬าการบันทึก฿ดโ ทีไ฼คยมีมา ฿นประวัติศาสตร์ ฿นขณะทีไการอ๬านบอร์ดประกาศ฿น฾ลกออฟเลน์นัๅนเม๬มี฿คร บันทึกว๬ามี฿คร฼ข๭าเปอ๬านประกาศ฿ดบนบอร์ดบ๭าง ประกาศบางชิๅนอาจจะถูก฽ปะ ฾ดยทีไเม๬ระบุตัวตนคน฽ปะประกาศ ฼ราอาจจะ฼ขียนความ฼หในลง฿นประกาศ฾ดย เม๬มี฿ครรู๭ว๬า฼รา฼ป็นคน฼ขียน฽ต๬฿น฾ลกของคอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนทุกอย๬าง ถูกบันทึกเว๭ทัๅงหมด ฼มืไอ฼รา฼ข๭าดูข๭อความ฿ดโ ฼ซิร์ฟ฼วอร์จะบันทึกข๭อมูลทีไ฼กีไยวกับ ฼รา฽ละ฼วลาทีไ฼รา฼ข๭าดูข๭อมูลเว๭ตลอด฼วลา นอกจากนีๅ ฿นพระราชบัญญัติด๭วยการกระท�าความผิด฼กีไยวกับคอมพิว฼ตอร์ พธศธ ผฟฟบ ฒต๬อเปนีๅจะ฼รียกว๬า พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯณ มีการก�าหนด฿ห๭ผู๭฿ห๭บริการ ต๭องบันทึกข๭อมูลการ฿ช๭งานของ฼ราทุกคนตามระยะ฼วลาทีไกระทรวง฼ทค฾น฾ลยี สารสน฼ทศ฽ละการสืไอสาร ฒเอซีทีณ ก�าหนด ข๭อความทีไ฼รา฾พสต์ตาม฼วใบต๬างโ ฾ดยเม๬ทันคิดอาจจะด�ารงอยู๬฼ป็น฼วลานาน฾ดยทีไ฼ราเม๬รู๭฽น๬ว๬าข๭อมูล฼หล๬านัๅนจะถูก ฼กใบเว๭นาน฼พียง฿ดหากผู๭฼กใบข๭อมูล฼หล๬านัๅนน�าข๭อมูลเป฿ช๭อย๬างเม๬ถูกต๭องหรือข๭อมูล ฼หล๬านัๅนรัไวเหลเปสู๬ผู๭ประสงค์ร๭าย กใท�า฿ห๭ความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼ราถูกบุกรุกจากการ กระท�าของ฼รา฼อง
  • 29. NETIZEN HANDBOOK32 เครือขายพลเมืองเน็ต ฿นบทนีๅจะพูดถึงการกระท�าต๬างโ ของ฼รา฿น฾ลกอิน฼ทอร์฼นใตว๬า฽ต๬ละ การกระท�าของ฼ราก�าลังจะท�า฿ห๭ความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼ราถูก฼ป๣ด฼ผยต๬อคนอืไนโ หรือต๬อสาธารณะเด๭อย๬างเรบ๭าง ทุกคนคงจะคุ๭น฼คยกับความหมายของความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฾ลกออฟเลน์ กันอยู๬฽ล๭ว ฼ช๬น ฼ราเม๬อยาก฿ห๭฿ครมา฼ดินสะกดรอยตาม฼รา หรือเปขอค๭นประวัติ ของ฼ราจากหน๬วยงานราชการ ฼พราะนัไนจะ฼ท๬ากับการละ฼มิดความ฼ป็นส๬วนตัว ฿น฾ลกออฟเลน์ ฽ต๬ธรรมชาติของ “ความ฼ป็นส๬วนตัว” ฿น฾ลกคอมพิว฼ตอร์ ฽ละอิน฼ทอร์฼นใตนัๅน฽ตกต๬างออกเป ดังนีๅ ปธ ค๬า฼กใบรักษามีราคาถูก฽ละคงทนถาวรฤ ฿น฾ลกออฟเลน์ ฼ราจะพบว๬า ฼ราเม๬สามารถ฼กใบ฼อกสารหรือสิไงของมาก฼ท๬าทีไต๭องการ การ฼กใบรักษาข๭อมูล฼ก๬าโ ฼ช๬น ภาพถ๬ายทีไ฼ราถ๬ายด๭วยกล๭องฟ๣ล์ม฽ละ฼กใบภาพ฼ป็นรูป฿นอัลบัๅมมีค๬า฿ช๭จ๬าย ฿นการล๭างอัด฽พง ฽ละการ฼กใบรักษา฼ป็นการถาวรกใท�าเด๭ยากมาก ตรงกันข๭ามกับ ฾ลกคอมพิว฼ตอร์ทีไ฽ม๭จะผ๬านเปหลายสิบป๤ข๭อมูลต๬างโทีไ฼คยมีอยู๬฿น฾ลกคอมพิว฼ตอร์ กใเม๬฼สืไอมสภาพเป฽ม๭จะถูก฼กใบเว๭นานนับสิบโ ป๤ ฽ม๭฼ทค฾น฾ลยี฼ช๬นนีๅจะสร๭าง ประ฾ยชน์มหาศาล ฼ช๬น฾รงพยาบาลสามารถ฼กใบข๭อมูลคนเข๭ย๭อนหลังเด๭เม๬จ�ากัด ช๬วยท�า฿ห๭฽พทย์มีข๭อมูลการรักษาทีไครบถ๭วน ฽ต๬฿นอีกด๭านหนึไงข๭อมูลบางอย๬าง ฼ช๬นการสนทนาระหว๬าง฼พืไอนฝูง฿น฼วใบบอร์ดกใอาจจะถูก฼กใบเว๭เปตลอดกาลอย๬างทีไ เม๬สามารถลบออกเด๭ ฼ช๬น บริการ฼วใบบอร์ดอาจจะ฿ห๭บริการต๬อ฼นืไองยาวนาน นับสิบป๤ ฽ต๬฼ราอาจจะลืมรหัสผ๬านของ฼วใบบอร์ดนัๅนเป฽ล๭วท�า฿ห๭เม๬สามารถ ฼ข๭าเปลบข๭อความเด๭ ผธ การค๭นหาท�าเด๭ง๬าย฽ละรวด฼รใวฤ ขณะทีไการค๭นหาข๭อมูลนอก฾ลก คอมพิว฼ตอร์นัๅนต๭อง฿ช๭฽รงงานคน฽ละ฼วลามาก ฼ช๬น หากต๭องการค๭นหาข๭อมูลคนเข๭ คนหนึไงของ฾รงพยาบาล฼มืไอผบป๤ก๬อน฼จ๭าหน๭าทีไย๬อมต๭องค๭นหาข๭อมูลนัๅนจาก฼อกสาร ข๭อมูลคนเข๭นับหมืไนคน ข๭อมูลทีไมีปริมาณมากจึง฼ป็นอุปสวรรคต๬อการทีไ฿ครสักคน จะค๭นหาข๭อมูลของ฼รา฾ดยตรง ฽ต๬฿น฾ลกคอมพิว฼ตอร์นัๅนการค๭นหาท�าเด๭ง๬าย฽ละ มีประสิทธิภาพสูง การหาข๭อมูลภาย฿น฼ครืไองของ฼ราทีไมีข๭อมูลหลายร๭อยกิกะเบต์
  • 30. คูมือพลเมืองเน็ต 33 เครือขายพลเมืองเน็ต หรือ฼ท๬ากับหนังสือนับ฽สน฼ล๬มกลับท�าเด๭ภาย฿น฼วลาเม๬ถึงวินาที ข๭อมูลปริมาณ มากมายมหาศาลเม๬฼ป็นอุปสรรคต๬อการ฼ข๭าถึงอีกต๬อเป ฝธ การ฼ข๭าถึงท�าเด๭จากทุกทีไ฽ละอาจเม๬ต๭อง฽สดงตัวตนฤข๭อมูล฿นอิน฼ทอร์฼นใต นัๅนต๬างจากข๭อมูล฼อกสารทีไผู๭ค๭นข๭อมูลต๭อง฼ดินทางเปยังสถานทีไนัๅนโ ฼พืไอขอข๭อมูล การค๭นหา฽ละปะติดปะต๬อข๭อมูลจากหน๬วยงานต๬างโหาก฽ต๬฿นอิน฼ทอร์฼นใตสามารถ ฼ข๭าถึงข๭อมูลเด๭฿น฼วลาอันสัๅน฽ละยิไงเปกว๬านัๅนการ฼ข๭าถึงข๭อมูล฼หล๬านีๅมักเม๬ต๭อง฽สดง ตัวตนของผู๭ขอข๭อมูลขณะทีไการขอข๭อมูล฿น฾ลกออฟเลน์ทีไ฼ป็น฼อกสารมักมีการตรวจ หลักฐานหรือลงบันทึกชืไอผู๭ขอ฼ข๭าถึงข๭อมูล฼หล๬านัๅน กระบวนการ฿นการ฼ข๭าถึงข๭อมูล ฿นอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนมักมี฼พียงหมาย฼ลขเอพี฼ท๬านัๅน ทีไ฽ม๭อาจจะสามารถตรวจสอบ กลับเปยังผู๭฿ช๭งานเด๭ ฽ต๬กใมักจะท�าเด๭ยากหากเม๬เด๭มีอ�านาจตามกฎหมาย ด๭วยความ฽ตกต๬าง฼ปลีไยน฽ปลง฿นการ฼ข๭าถึงข๭อมูล฼หล๬านีๅ ประ฼ดในความ ฼ป็นส๬วนตัวจึง฼ปลีไยน฽ปลงเป฿นยุคของอิน฼ทอร์฼นใต ท�า฿ห๭฼ราต๭องระวังตัวต๬อ ความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼รา฿นรูป฽บบทีไ฽ตกต๬างออกเป ความเปนสวนตัวกับเครื่องคอมพิวเตอร การ฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์฿นชีวิตประจ�าวันของ฼ราอาจ฼ป๣ดช๬อง฾หว๬มากมาย ทีไท�า฿ห๭฼รา฼สียความ฼ป็นส๬วนตัว฽ม๭฽ต๬คอมพิว฼ตอร์ส๬วนตัวของ฼รา฼องถ๭าหากเม๬ระวัง ฼พียงพอกใอาจ฼ป๣ดช๬อง฾หว๬฿ห๭ข๭อมูลส๬วนตัวรัไวเหลเด๭ ฼ช๬น ฼มืไอ฼ราส๬งคอมพิว฼ตอร์ ส๬วนตัวของ฼รา฿ห๭ผู๭อืไน฼ป็นการชัไวคราว หรือ฼มืไอส๬งคอมพิว฼ตอร์เปร๭านซ๬อม ฼พราะ ระบบรักษาความปลอดภัย฿นคอมพิว฼ตอร์นัๅน฾ดยมาก฽ล๭วเม๬เด๭ออก฽บบ฿ห๭รักษา ความปลอดภัยจากการ฼ข๭าถึงตัวคอมพิว฼ตอร์฼อง฾ดยตรง ฼มืไอผู๭฿ช๭คนอืไนโ ฼ข๭าถึง คอมพิว฼ตอร์เด๭ จึงสามารถน�าข๭อมูล฽ทบทุกอย๬างออกเปจากคอมพิว฼ตอร์เด๭ การ฿ช๭คอมพิว฼ตอร์สาธารณะ฼ช๬น฿นร๭านอิน฼ทอร์฼นใตคา฼ฟ๧หรือร๭าน฼กมต๬างโ กใ฼ช๬นกัน หากผู๭฿ช๭เม๬เด๭ล๭างข๭อมูลส๬วนตัวของตน฼องออกจาก฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ หลัง฿ช๭งาน฼สรใจ ฼ป็นเปเด๭ว๬า฿น฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์นัๅนจะมีข๭อมูลส๬วนตัวของ ผู๭฿ช๭จ�านวนมากหลง฼หลืออยู๬ ฽ละ฼สีไยงต๬อการถูกน�าเป฼ผย฽พร๬ ฼ช๬น หน๭า฼วใบ฼มล
  • 31. NETIZEN HANDBOOK34 เครือขายพลเมืองเน็ต ทีไ฼ป๣ดทิๅงเว๭ อาจจะท�า฿ห๭คนทีไมา฿ช๭งานต๬อสามารถ฼ข๭าเปส�ารวจข๭อมูลย๭อนหลัง ของ฼ราเด๭฼ป็นจ�านวนมาก รวมถึงบริการอืไนโ ฼ช๬น ฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ทีไ อาจมีรูปภาพส๬วนตัวอยู๬฼ป็นจ�านวนมาก การ฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไนนัๅนมีความ฼สีไยง฿นด๭านความปลอดภัย ค๬อนข๭างมากอยู๬฽ล๭ว ฽ม๭฼ราจะระมัดระวัง฽ละล๭างข๭อมูลอย๬างถูกต๭องกใอาจจะมี การฝงซอฟต์฽วร์฼พืไอดักจับรหัสผ๬านหรือข๭อมูลส๬วนตัวอืไนโ เว๭฿นคอมพิว฼ตอร์ทีไ ฼รา฼ข๭าเป฿ช๭งานกใ฼ป็นเด๭ อย๬างเรกใดี กระบวนการลบข๭อมูลส๬วนตัวออกจาก คอมพิว฼ตอร์฼มืไอต๭อง฿ช๭งานร๬วมกับผู๭อืไนกใลดความ฼สีไยงทีไจะท�าข๭อมูลส๬วนตัว หลุดออกเปเด๭฼ป็นอย๬างดี ขอพึงระวังเมื่อใชคอมพิวเตอรรวมกับผูอื่น ปธ เฟล์ต๬างโ สามารถ฼ข๭าดูจากผู๭฿ช๭คนอืไนเด๭ ฽ม๭ว๬าคอมพิว฼ตอร์จะมี การ฽บ๬งชืไอผู๭฿ช๭เว๭อย๬างชัด฼จนฤ฼ราควรตระหนักว๬า฼มืไอ฿ช๭คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไนนัๅน มีความ฼ป็นเปเด๭ทีไผู๭฿ช๭คนอืไนโ จะสามารถ฼ข๭ามา฿ช๭งานเฟล์ต๬างโ ฿นพืๅนทีไของ฼รา เด๭ทัๅงหมด ฽ม๭ระบบปฏิบัติการ เม๬ว๬าจะ฼ป็นเม฾ครซอฟท์ วิน฾ดวส์ ฽มค฾อ฼อส฼ทใน หรือลินุกซ์รุ๬น฿หม๬โ จะสามารถกันเม๬฿ห๭ผู๭฿ช๭฽ต๬ละคน฼ข๭าถึงเฟล์ของผู๭฿ช๭คนอืไนโ เด๭ ฽ต๬ผู๭฿ช๭ทีไ฿ช๭งาน฼ครืไองร๬วมกับ฼รากใอาจจะถอดฮาร์ดดิสก์เปอ๬านจาก฼ครืไองอืไนเด๭฿นทีไสุด ดังนัๅน฼ราควรคิด฼สมอว๬า฼มืไอ฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน เฟล์ทัๅงหมดทีไ฼รา฼กใบเว๭ อาจจะถูก฼ข๭าถึงเด๭฾ดยคนทีไ฿ช๭งาน฼ครืไองร๬วมกับ฼รา ผธ มีการ฼กใบบันทึกกิจกรรมมากมาย฿น฼ครืไองของ฼รา฼องฤ ฾ปร฽กรมจ�านวน มาก฿น฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ของ฼รามีการ฼กใบบันทึกกิจกรรมทุกอย๬างทีไ฼ราท�าเว๭ ฼ช๬น฾ปร฽กรม฽ชต ฒchatณ ต๬างโ เม๬ว๬าจะ฼ป็น ฼พิร์ช ฼อใม฼อส฼อใน฼มส฼ซน฼จอร์ วอทส์฽อพพ์ เลน์ ฯลฯ ล๭วน฽ต๬มีการ฼กใบบันทึกข๭อมูลการ฽ชตเว๭฿น฼ครืไอง หรือ฼บราว์฼ซอร์฼องกใมีการ฼กใบข๭อมูลการ฼ข๭า฼วใบว๬า฼รา฼ข๭า฿ช๭งานยูอาร์฽อล฿ด ฿น฼วลา฿ดบ๭างกระทัไงตัววิน฾ดวส์กใ฼กใบข๭อมูลการ฿ช๭เฟล์งาน฼อาเว๭฼พืไอ฽นะน�า฼มืไอ฼รา ฼ป๣ด฿ช๭เฟล์ครัๅงต๬อโ เป ข๭อมูลทัๅงหมดนีๅถูก฼กใบ฼ป็นเฟล์฿น฼ครืไองทีไ฼ข๭าถึงเด๭จากผู๭฿ช๭
  • 32. คูมือพลเมืองเน็ต 35 เครือขายพลเมืองเน็ต ฿น฼ครืไองทุกคนดังข๭อ ป การ฼ข๭าถึงข๭อมูล฼หล๬านีๅจะท�า฿ห๭คนทีไ฼ข๭าถึงรู๭ถึงข๭อความทีไ ฼รา฼คยพิมพ์฾ต๭ตอบกับผู๭อืไน หรือ฼วใบทีไ฼รา฼คย฼ข๭า฿ช๭งาน ฼ป็นต๭น ฝธ ลใอกอิน฽ละรหัสผ๬านอาจถูก฼กใบเว๭฿น฼ครืไองหลังการ฿ช๭งานฤ ฼มืไอ฼รา฿ช๭ คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭฿ช๭อืไน฽ม๭จะเม๬เด๭฼กใบเฟล์เว๭ภาย฿นกใตาม฽ต๬฾ปร฽กรม฽ชต หรือ฼บราว์฼ซอร์อาจจะ฼กใบข๭อมูลการลใอกอินของ฼รา฼อาเว๭ ท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭ผู๭อืไนสามารถ ฼ข๭าถึงข๭อมูลของ฼รา฽ม๭จะเม๬เด๭฼กใบเว๭฿น฼ครืไอง฾ดยตรงเด๭ ปจจุบันการ฼ข๭า฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไนมี฽นว฾น๭มลดลง฼พราะราคา คอมพิว฼ตอร์ทีไถูกลง฼รืไอยโ ท�า฿ห๭คนทัไวเปสามารถหาซืๅอคอมพิว฼ตอร์มา฿ช๭ส๬วนตัว เด๭ง๬ายขึๅน อย๬างเรกใดี฼มืไอต๭อง฿ช๭คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน กใควรระวัง฼พืไอลด฾อกาส ทีไจะถูกละ฼มิดความ฼ป็นส๬วนตัว฿ห๭มาก ฽ละ฿นความ฼ป็นจริง ฼รามี฾อกาสจะ฿ช๭ คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไนอยู๬ เม๬ว๬าจะ฼ป็นการขอหยิบยืม฿ช๭งานระหว๬างกัน หรือการ ขอ฿ห๭ผู๭อืไน฼ข๭ามาซ๬อมคอมพิว฼ตอร์฿ห๭ ต๬อเปนีๅ฼ป็นค�า฽นะน�าการ฿ช๭คอมพิว฼ตอร์ ฼พืไอรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวฤ ปธ ฼กใบรักษาเฟล์ส�าคัญ฿นดิสก์฽ยกต๬างหากฤปจจุบันดิสก์฽บบพกพามีราคา เม๬฽พง฽ละ฿ช๭งานสะดวกหาก฼ราจ�า฼ป็นต๭อง฿ช๭งานคอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน฼ราควร หาดิสก์฽บบพกพาทีไมีขนาด฿หญ๬฼พียงพอมาจัด฼กใบข๭อมูลส๬วนตัวของ฼ราเว๭ต๬างหาก ผธ ฼ข๭ารหัสดิสก์ฤ ฿นกรณีทีไ฼ราต๭องการรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวมากขึๅน ฾ดย เม๬ต๭องการ฿ห๭บันทึกกิจกรรมการกระท�าต๬างโ ของ฼ราหลุดรอดออกเปจาก฼ครืไอง ฼ราอาจจะ฼ลือก฿ช๭การ฼ข๭ารหัสดิสก์ วิน฾ดวส์฿นรุ๬นสูงโ หลายรุ๬น ฽มค฾อ฼อส฼ทใน หรือลินุกซ์รุ๬น฿หม๬โ ล๭วนมีตัว฼ลือก฿ห๭฼รา฼ข๭ารหัสเฟล์ การ฼ข๭ารหัสนีๅท�า฿ห๭ข๭อมูล ทีไเม๬สามารถ฽ยก฼กใบ฿นดิสก์พกพา฼ช๬นลใอกต๬างโ หรือข๭อมูล฼บราว์฼ซอร์ ฼ช๬น ข๭อมูล฼วใบ เด๭รับการป๨องกันจากผู๭฿ช๭คนอืไนโ อย๬างเรกใดี฼ราควรระวังว๬าการ฼ข๭ารหัส ฼หล๬านีๅจะท�า฿ห๭เม๬มี฿ครสามารถ฼ข๭าถึงเฟล์฼หล๬านัๅนเด๭อีก ฼ว๭น฽ต๬จะรู๭รหัสผ๬าน จึงห๭ามลืมรหัสผ๬าน฼ดใดขาด ฝธ ระมัดระวัง฼มืไอต๭องน�าคอมพิว฼ตอร์เปซ๬อมฤ การส๬งคอมพิว฼ตอร์เปซ๬อม ฼ป็นช๬องทางทีไท�า฿ห๭ข๭อมูลส๬วนตัวหลุดออกมาสู๬สาธารณะบ๬อยครัๅง ฽ม๭จะ฿ช๭บริการ
  • 33. NETIZEN HANDBOOK36 เครือขายพลเมืองเน็ต จากศูนย์ทีไน๬า฼ชืไอถือกใตามการระมัดระวังทีไเด๭ผลคือ฼มืไอส๬งซ๬อมคอมพิว฼ตอร์฼ราควร ฼ฝ๨ามองการกระท�าของ฼จ๭าหน๭าทีไนัๅนตลอด฼วลา฽ละ฼มืไอมีความจ�า฼ป็นจะต๭องส๬งมอบ ฼ครืไองเว๭กับศูนย์ซ๬อม฼ราควรร๭องขอ฿ห๭฼จ๭าหน๭าทีไลบข๭อมูลส๬วนตัวของ฼ราทัๅงหมดออก จากคอมพิว฼ตอร์฼สียก๬อน หรือ฼รา฼ป็นผู๭ลบด๭วยตัว฼องก๬อนส๬งคอมพิว฼ตอร์นัๅน เปยังศูนย์฿นกรณีของ฾ทรศัพท์มือถือนัๅน฼มืไอ฼ราจ�า฼ป็นต๭องส๬ง฼ครืไอง฼ข๭าซ๬อม฼ราควร จะสัไงรี฼ซใตกลับเปยังค๬าทีไตัๅงมาจาก฾รงงานฒะactorเesetณ฼พืไอล๭างค๬าข๭อมูลส๬วนตัว ทัๅงหมดออก฽ละถอดการ์ดหน๬วยความจ�าออกก๬อนทีไจะส๬งมอบ฼ครืไองเป พธ เม๬ทิๅงข๭อมูลส๬วนตัวเว๭฿น฼ครืไองทีไ฿ช๭ชัไวคราวฤ ขณะทีไการ฿ห๭คอมพิว฼ตอร์ จ�าค๬าต๬างโ ของ฼รา฼มืไอ฿ช๭งาน฼ป็นประจ�าจะสร๭างความสะดวกสบาย฿ห๭฼รา ฼ช๬น การลใอกอินค๭างเว๭ท�า฿ห๭฼ราสะดวกสบาย฼พราะเม๬ต๭องลใอกอิน฿หม๬ทุกครัๅงทีไ฼ป๣ด฼ครืไอง ฽ต๬หาก฼รา฿ช๭คอมพิว฼ตอร์ร๬วมกับผู๭อืไน หรือคอมพิว฼ตอร์ของคนอืไน การลใอกอิน ค๭างเว๭ท�า฿ห๭฼รา฼สีไยงต๬อการถูกละ฼มิดความ฼ป็นส๬วนตัวอย๬างยิไง ฼มืไอต๭อง฿ช๭งาน ฼ครืไองผู๭อืไน ฼ราควร฼ลือก฾หมดส๬วนตัวของ฼บราว์฼ซอร์ต๬างโ ฼พืไอ฿ห๭฼บราว์฼ซอร์ ลืมค๬าทัๅงหมดเปหลังจากป๣ดหน๭าต๬าง ฟธ ฼ลือก฿ช๭อุปกรณ์ล๭างข๭อมูล฿น฼ครืไองฤ ฿นกรณีทีไมี฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ทีไ ต๭อง฿ห๭บริการคนจ�านวนมาก฼ช๬นห๭องคอมพิว฼ตอร์฿นมหาวิทยาลัยหรืออิน฼ทอร์฼นใต คา฼ฟ๧ ผู๭฿ห๭บริการควรติดตัๅงซอฟต์฽วร์หรือการ์ดทีไจะดึงข๭อมูลกลับมา฼ป็น฼หมือน ค๬า฼ริไมต๭นทีไทางร๭านก�าหนดเว๭ ทุกครัๅงทีไบูต฼ครืไอง฿หม๬ ระบบ฼ช๬นนีๅช๬วยลดความ฼สีไยง ทีไผู๭฿ช๭จะท�าข๭อมูลส๬วนตัวหลุดออกมาสู๬สาธารณะเด๭ ฿น฽ง๬ผู๭฿ช๭฼อง฼ราอาจ฼ลือก ฿ช๭คอมพิว฼ตอร์สาธารณะทีไมีระบบย๭อนข๭อมูล฼หล๬านีๅ ฽ละหากมีกระบวนการ ล๭างข๭อมูลทัๅงหมดหลังการ฿ช๭งานเด๭ทันที฼ช๬นการรีบูต฼ครืไองกใควรท�าทันทีหลัง฿ช๭งาน มาตรการการป๨องกันความ฼ป็นส๬วนตัว฼หล๬านีๅอาจท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭ต๭องปรับ฼ปลีไยน พฤติกรรมพอสมควร อย๬างเรกใตามการท�า฼ช๬นนีๅจะช๬วยลดความ฼สีไยงทีไจะถูกละ฼มิด ความ฼ป็นส๬วนตัวอย๬างเด๭ผล฼มืไอชีวิตของ฼ราต๭องพึไงพาการ฼กใบข๭อมูลส๬วนตัวบนระบบ คอมพิว฼ตอร์มากขึๅน฼รืไอยโ การ฼รียนรู๭฽ละปรับตัว฼พืไอรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวทีไ ฼ปลีไยนเปตาม฼ทค฾น฾ลยี กใ฼ป็นสิไงจ�า฼ป็นตามมา
  • 34. คูมือพลเมืองเน็ต 37 เครือขายพลเมืองเน็ต ขอมูลสวนตัวกับผูใหบริการอินเทอรเน็ต ฼มืไอ฼รา฼ชืไอมต๬อคอมพิว฼ตอร์฼ข๭ากับอิน฼ทอร์฼นใต ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต มักท�าการวิ฼คราะห์การ฿ช๭งานของ฼รา ซึไงมักมีจุดประสงค์฼พืไอปรับปรุงคุณภาพ การ฿ห๭บริการหรือน�าเป฿ช๭฼พืไอสร๭าง฾ปร฾มชัไนดึงลูกค๭าราย฿หม๬โอย๬างเรกใดี฼นืไองจาก ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต฼ป็นผู๭ทีไสามารถ฼หในข๭อมูลทุกอย๬างทีไ฼รารับส๬งระหว๬าง การ฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใต หากผู๭฿ห๭บริการเม๬รักษาความ฼ป็นส๬วนตัวของลูกค๭า กใ฼ป็นเปเด๭ทีไจะน�าข๭อมูลบางส๬วนเป฿ช๭ ฼ช๬น การวิ฼คราะห์ลูกค๭ากลุ๬มทีไสน฿จซืๅอสินค๭า บางอย๬าง ฼ช๬น บ๭าน บัตร฼ครดิต หรือประกันชีวิต ฽ล๭วส๬งรายชืไอลูกค๭า฿ห๭กับบริษัท ทีไขายสินค๭า฼หล๬านัๅน ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนมักติดตัๅง฼ซิร์ฟ฼วอร์จ�านวนหนึไงทีไ฼รียกว๬า พรใอกซีไ ฒproxณ ซึไง฼ป็นตัวคัไนกลางระหว๬าง฼ครืไองของ฼รากับ฼วใบต๬างโ ข๭อดีของพรใอกซีไคือ ฼มืไอผู๭฿ช๭หลายโ ราย฼รียกดูข๭อมูล฼ดียวกัน พรใอกซีไจะ฾หลดข๭อมูล฼พียงครัๅง฼ดียว ฼มืไอผู๭฿ช๭คน฽รก฼รียกดูข๭อมูล หลังจากนัๅน฼มืไอผู๭฿ช๭คนอืไนขอข๭อมูล฼ดียวกันพรใอกซีไ จะส๬งข๭อมูลทีไ฼กใบเว๭฽ล๭วเป฿ห๭฽ทนทีไจะขอจาก฼ซิร์ฟ฼วอร์จริงโ ข๭อดีของบริการ พรใอกซีไคือผู๭฿ช๭จะเด๭รับข๭อมูล฼วใบอย๬างรวด฼รใวขึๅนมาก฼พราะเม๬ต๭องดาวน์฾หลด จาก฼วใบต๬างประ฼ทศ ฼มืไอเม๬กีไป๤ก๬อน ฼คยมี฼หตุการณ์ทีไผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต ฿นประ฼ทศเทยตัๅงค๬า฼ซิร์ฟ฼วอร์พรใอกซีไผิดจนท�า฿ห๭การ฼ข๭า฿ช๭บริการ฼วใบต๬างประ฼ทศ ทีไต๭อง฿ช๭ลใอกอินกลาย฼ป็นลใอกอิน฼ข๭าบัญชีของคนอืไนส๬งผล฿ห๭ข๭อมูลผู๭฿ช๭จ�านวนมาก รัไวเหล ฽ละท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭ทีไเม๬฿ช๬฼จ๭าของบัญชีสามารถ฼ข๭าดูข๭อความส๬วนตัวหรือกระทัไง ส๬งข๭อความด๭วยบัญชีนัๅนเด๭ ปญหาความ฼ป็นส๬วนตัวจากผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตยังมีรูป฽บบอืไนโ ฼ช๬น ฿นป๤ ผฟฟฟ ฿นสหราชอาณาจักร ผู๭฿ห๭บริการรายหนึไงเด๭฼พิไมข๭อมูลหมาย฼ลข ฾ทรศัพท์ทีไ฿ช๭฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใต฼ข๭าเป฿นทุกโ การ฼ชืไอมต๬อ ท�า฿ห๭ทุก฼วใบสามารถ ตรวจสอบเด๭ว๬าผู๭ทีไ฼ข๭ามาชม฼วใบนัๅน฼ป็นผู๭฿ช๭หมาย฼ลข฾ทรศัพท์หมาย฼ลข฿ด ภายหลัง ผู๭฿ห๭บริการรายนัๅนระบุว๬า฼ป็นความผิดพลาดทาง฼ทคนิค฽ละต๬อมากใเด๭฽ก๭ปญหานีๅ
  • 35. NETIZEN HANDBOOK38 เครือขายพลเมืองเน็ต การ฼ข๭าสู๬฼วใบ฽บบ฼ข๭ารหัสด๭วย าโโPแ สามารถปกป๣ดข๭อมูลส๬วน฿หญ๬จาก ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตเด๭ ผู๭฿ห๭บริการจะเม๬รู๭฼นืๅอหาทีไ฼รารับหรือส๬งเปยัง฼วใบ รวมถึงยูอาร์฽อลทีไ฼รา฼ข๭า฿ช๭งาน฽ต๬ผู๭฿ห๭บริการกใยังคงรู๭ว๬า฼ราก�าลัง฼ชืไอมต๬อสู๬฼ครืไอง฿ด ฿นอิน฼ทอร์฼นใตซึไงหลายครัๅงท�า฿ห๭รู๭ว๬า฼ข๭า฼วใบ฿ดอยู๬ดี ฽ละบาง฼วใบกใยังเม๬มีบริการ าโโPแ หลายครัๅงทีไ฼ราอาจจะต๭อง฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใตผ๬านผู๭฿ห๭บริการทีไ฼รา เม๬เว๭วาง฿จ ฼ช๬น ฼มืไอ฼รา฼ดินทางเปยังประ฼ทศทีไมีประวัติการละ฼มิดสิทธิส๬วนบุคคล สูง หรือ฽ม๭฽ต๬การ฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใตจากร๭านอาหารทีไ฼ราเม๬฽น๬฿จ ฼ราสามารถ ฼พิไมการป๨องกันการละ฼มิดข๭อมูลส๬วนตัวด๭วยการ฿ช๭บริการ฼ข๭ารหัสข๭อมูล฿นรูป฽บบ ต๬างโ ฒดูกรอบ ไPุณ
  • 36. คูมือพลเมืองเน็ต 39 เครือขายพลเมืองเน็ต VPN: ทางเลือกเมื่อเราไมไวใจผูใหบริการ ฼มืไอ฼รา฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใตทีไบ๭านนัๅน ฼รามักจะรับรู๭ว๬าอิน฼ทอร์฼นใต฼รา฼ชืไอม ต๬อ฼ข๭ากับผู๭฿ห๭บริการราย฿ด ฽ละ฼ราสามารถ฼ลือก฿ช๭งานผู๭฿ห๭บริการทีไมีความ น๬า฼ชืไอถือ฽ละมีประวัติการรักษาข๭อมูลส๬วนบุคคลทีไดี฽ต๬บางครัๅงทีไ฼รากลับเม๬ วาง฿จผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต เม๬ว๬าจะ฼ป็น฼พราะ฼ราต๭อง฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใต นอกสถานทีไหรือผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตนัๅนมีประวัติทีไเม๬น๬าเว๭฿จ฼พียงพอทีไจะ รักษาข๭อมูลส๬วนตัวของ฼รา ฼ราสามารถ฼ลือก฿ช๭บริการ ไPุ ฒไirtual Private ุetworkณ ไPุ คือ การ฼ลือกผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตทีไน๬า฼ชืไอถือ ฼ช๬น ผู๭฿ห๭บริการ ฿นประ฼ทศทีไมีกฎหมายคุ๭มครองความ฼ป็นส๬วนตัวสูง ฽ล๭ว฼ชืไอมต๬อ฼ครืไอง ของ฼รา฼ข๭ากับ฼ซิร์ฟ฼วอร์ของผู๭฿ห๭บริการนัๅน การ฼ชืไอมต๬อนัๅนจะ฼ข๭ารหัส ฼อาเว๭ ฼มืไอ฼ครืไองของ฼ราต๭องการ฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใต ฽ทนทีไจะส๬งข๭อมูลเปยัง ฼ซิร์ฟ฼วอร์ปลายทาง฾ดยตรง ซอฟต์฽วร์ ไPุ จะส๬งข๭อมูลนัๅนเปยัง฼ซิร์ฟ฼วอร์ ไPุ ฼พืไอ฿ห๭฼ซิร์ฟ฼วอร์ส๬งต๬อ฿ห๭อีกทอดหนึไง กระบวนการ฼ช๬นนีๅท�า฿ห๭ผู๭฿ห๭ บริการอิน฼ทอร์฼นใตทีไ฼รา฼ชืไอมต๬ออยู๬เม๬รู๭ข๭อมูล฿ดโ นอกจากว๬า฼รารับส๬ง ข๭อมูลทีไ฼ข๭ารหัสเปยัง฼ครืไองอีก฼ครืไองหนึไง ฾ดยเม๬รู๭ว๬า฼รา฼ข๭า฼วใบ฿ดบ๭าง หรือ รับส๬งข๭อมูลอะเรบ๭าง ภาพทีไ ปบ ฽สดงการ฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใต ฾ดย฿ช๭ ไPุ @#$$E^ &&^&*^ Thainetizen.org VPN Server www.thainetizen.org
  • 37. NETIZEN HANDBOOK40 เครือขายพลเมืองเน็ต อย๬างเรกใดี ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตทีไ฿ห๭บริการ ไPุ ฼องกใจะ฼หในข๭อมูล ส๬วนตัวของ฼รา฼ช๬นกัน ฽ละสามารถน�าข๭อมูลส๬วนตัวของ฼ราเป฿ช๭งานเด๭เม๬ ต๬างจากผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตอืไนโ การ฼ลือกผู๭฿ห๭บริการจึงควร฼ลือกด๭วย ความระมัดระวัง บริการ ไPุ ฼ป็นบริการทีไมีค๬า฿ช๭จ๬ายตัๅง฽ต๬฼ดือนละ ปฟบ บาท ฒhttpsฤนนwwwธibvpnธcomนณ ฼รืไอยเปจนถึง ภบบ บาทต๬อ฼ดือน ฒhttpsฤนน wwwธgoldenfrogธcomนvprvpnณ บริการ฼หล๬านีๅมักมีความ฼รใวค๬อนข๭าง ดี ท�า฿ห๭฼ราสามารถ฿ช๭งาน฼ป็นประจ�าเด๭฾ดยเม๬รู๭สึกต๬างจากการ฼ชืไอมต๬อตาม ปกติมาก฼กินเป Tor: การเชื่อมตอเมื่อเราไมตองการเปดเผยตัวตน ฼มืไอ฼รา฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใต฽ละ฼ข๭า฿ช๭฼วใบหรือบริการอืไนโเม๬ว๬าจะ฼ป็น การ฽ชต หรือการอัป฾หลดข๭อมูลต๬างโ ฼ราก�าลัง฼ป๣ด฼ผยว๬า฼ราคือผู๭฿ช๭ราย฿ด ข๭อมูลทีไ฼ซิร์ฟ฼วอร์ปลายทางเด๭รับ฼พืไอจะส๬งข๭อมูลกลับมาหา฼ราเด๭นัๅนมากพอ ทีไจะ฿ช๭หาตัวตนของ฼ราอาจจะหาประ฼ทศทีไ฼รา฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใตหรืออาจจะ หาพบว๬า฼รา฼ป็น฿ครจริงโ ฽ม๭฼ราจะเม๬เด๭ระบุชืไอจริงเว๭฿นการ฾พสต์หรือการ ฼ข๭าอ๬าน฼วใบ฼หล๬านัๅนกใตาม฽ม๭การ฿ช๭ไPุกใอาจจะสืบทราบเด๭หากผู๭฿ห๭บริการ ไPุ นัๅน฿ห๭ความร๬วมมือกับผู๭ทีไต๭องการหาตัวตนของ฼รา บริการ โor ฼ป็นบริการทีไสร๭าง฾ดย มูลนิธิพรม฽ดนอิ฼ลใกทรอนิกส์ ฒอี฼อฟ฼อฟณ ฒฯlectronic ะrontier ะoundationฤ ฯะะณ ซึไง฼ป็นองค์กร เม๬฽สวงก�าเรด๭าน฼สรีภาพอิน฼ทอร์฼นใตซึไงมีส�านักงาน฿หญ๬อยู๬ทีไซานฟรานซิส฾ก สหรัฐอ฼มริกา บริการนีๅอาศัย฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ของอาสาสมัครจ�านวนมาก ทัไว฾ลก฼พืไอส๬งต๬อข๭อมูลเปมาหลายครัๅง กระบวนการนีๅท�า฿ห๭ผู๭฿ห๭บริการ อิน฼ทอร์฼นใตทีไ฼รา฼ชืไอมต๬ออยู๬เม๬สามารถรู๭เด๭ว๬า฼รา฼ข๭าชม฼วใบ฿ดบ๭าง ฽ละ ตัว฼วใบ฼องกใเม๬สามารถค๭นหาเด๭ว๬าผู๭ทีไ฼ข๭าชม฼วใบนัๅน฼ป็น฿คร
  • 38. คูมือพลเมืองเน็ต 41 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼ทค฾น฾ลยีนีๅคล๭ายกับ ไPุ ฽ต๬฿นระบบ ไPุ นัๅนการส๬งต๬อจะมี฼พียง ชัๅน฼ดียว฽ละชืไอของผู๭฿ช๭บริการกใยังคง฼ป็นชืไอของ฼ราอยู๬฼ช๬น฼ดิม฿นระบบโor การส๬งต๬อข๭อมูล฼กิดขึๅนหลายครัๅงข๭ามเปมาหลายประ฼ทศทัไว฾ลกการย๭อนรอย ข๭อมูลนัๅน฽ทบ฼ป็นเปเม๬เด๭ ฼พราะ฼มืไอ฼ชืไอมต๬อ฼วใบ฿ดโ กใจะท�าการ฼ชืไอมต๬อ ผ๬าน฼ครืไองอาสาสมัครทีไ฼ป๣ด฿ห๭฼ครืไองอืไนโ มา฿ช๭งานอิน฼ทอร์฼นใตผ๬าน฼ครืไอง ฼หล๬านัๅนเด๭ ท�า฿ห๭เม๬มีข๭อมูลการ฿ช๭งานทีไผู๭฿ห๭บริการราย฿ด อย๬างเรกใดี โor เม๬เด๭ช๬วยปกป๣ด฼ราจากการเม๬ระมัดระวังของ฼รา฼อง ฼ช๬น ฼มืไอ฼รา฿ช๭ โor ระบบจะสุ๬ม฼ครืไองทีไ฿ช๭฼ชืไอมต๬ออิน฼ทอร์฼นใต฿ห๭฼อง ซึไงอาจจะอยู๬฿นประ฼ทศ฿ดกใเด๭฿น฾ลก หาก฼ราลใอกอินสู๬฼วใบทีไเม๬เด๭฼ข๭ารหัส กใยังคง฼ป็นเปเด๭ทีไจะมีผู๭ดักฟง฼ราติดตามว๬า฼รา฼ข๭า฿ช๭งานอยู๬ ฽ม๭฼ทค฾น฾ลยี฼พืไอการปกป๣ดตัวตน฼หล๬านีๅจะฟงดูซับซ๭อนมาก ฽ต๬เม๬ ซับซ๭อนส�าหรับผู๭฿ช๭฼ลย ผู๭฿ช๭฼พียง฽ต๬ต๭องดาวน์฾หลด โor Browser Bundle จาก httpsฤนนwwwธtorprojectธorgนprojectsนtorbrowserธhtmlธen ฽ล๭ว ขยายเฟล์฼กใบเว๭฿นเดร์ฟ ฼มืไอต๭องการ฿ช๭งานกใ฼พียง฽ต๬คลิกเอคอน แtart โor Browser ฼ท๬านัๅน การ฼ริไม฾ปร฽กรม฿ช๭฼วลาค๬อนข๭างนานอาจจะหลายนาที ฽ต๬฼มืไอ฼บราว์฼ซอร์฼ป๣ดขึๅนมา฽ล๭วกใสามารถ฿ช๭งานเด๭฾ดยเม๬มีความยุ๬งยากอืไน ข๭อ฼สียส�าคัญของการ฿ช๭โorคือช๭ากว๬าการ฼ชืไอมต๬อตามปกติ฼ป็นอย๬างมาก ท�า฿ห๭฼ข๭า฼วใบเด๭ช๭าลง฽ละอาจท�า฿ห๭ล�าบากหากต๭องดาวน์฾หลดเฟล์ขนาด฿หญ๬ หมายเลขไอพีและตัวบุคคล ฼มืไอ฼รา฼ชืไอมต๬อ฼ข๭ากับอิน฼ทอร์฼นใต สิไงทีไผู๭฿ห๭บริการ฿ห๭กับ฼รามาคือหมาย฼ลข เอพี ฼พืไอ฿ช๭฼ป็นหมาย฼ลขอ๭างอิงทีไปลายทาง฼ช๬น฼วใบต๬างโ จะสามารถส๬งข๭อมูล กลับมาถึงตัว฼ราเด๭ หมาย฼ลขเอพีนีๅ฼ป็นหมาย฼ลขทีไผู๭฿ห๭บริการ฽ต๬ละ฼จ๭าเด๭มา จ�านวนจ�ากัด การ฽จกหมาย฼ลขเอพีจึงมักจะ฽จกตามการ฿ช๭งานจริง ฼ช๬น฼มืไอ฼รา ฼ป๣ด฼ครืไองกใจะเด๭หมาย฼ลขเอพี฿หม๬จากผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต ฽ละ฼มืไอ ป๣ด฼ครืไองลง ผู๭฿ห๭บริการกใจะน�าหมาย฼ลขเอพีนัๅนเป฼กใบเว๭฼พืไอ฼ตรียม฽จก฿ห๭ผู๭฿ช๭ รายอืไนทีไ฼ป๣ด฼ครืไองขึๅน฿หม๬
  • 39. NETIZEN HANDBOOK42 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼พืไอ฿ห๭สามารถย๭อนรอยเด๭ว๬า ลูกค๭าของผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตนัๅน ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใต฼พืไอท�าอะเรบ๭าง฿นกรณีทีไ฼กิดอาชญากรรม หรือการละ฼มิดอืไนโ ทีไกฎหมายระบุ฿ห๭ต๭องมีการสืบย๭อนรอยตัวบุคคล ตัวผู๭฿ห๭บริการจึงต๭อง฼กใบข๭อมูลว๬า หมาย฼ลขเอพี฿ดถูก฿ช๭เป฿น฼วลา฿ด฾ดย฿ครบ๭าง ฾ดยผูกกับข๭อมูลลูกค๭า ฿นกรณีทีไ฼กิดอาชญากรรม หรือการละ฼มิดบนอิน฼ทอร์฼นใตขึๅน หมาย฼ลขเอพี คือข๭อมูลส�าคัญหนึไงทีไช๬วย฿นการ฽กะรอยหาอาชญากรพธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯเด๭ระบุ ฿ห๭ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตต๭อง฼กใบข๭อมูลว๬า หมาย฼ลขเอพีเหน ถูก฿ช๭฾ดย฿คร ฼มืไอ฿ด ฼พืไอประ฾ยชน์฿นการย๭อนรอยอาชญากร อย๬างเรกใดีหมาย฼ลขเอพีทีไผู๭฿ห๭บริการ฽จกมา฿ห๭นัๅนจะ฿ห๭฼พียงหนึไงหมาย฼ลข ต๬อชืไอลูกค๭าหนึไงคน ฼ช๬น ชืไอผู๭ขออิน฼ทอร์฼นใต฽บบบรอด฽บนด์ ฒbroadbandณ หนึไงคนกใจะเด๭หนึไงหมาย฼ลข หรือ฾ทรศัพท์หนึไง฼ครืไองกใจะเด๭หนึไงหมาย฼ลข฼ช๬นกัน ฽ต๬฿นความ฼ป็นจริงหมาย฼ลขเอพี฽ต๬ละหมาย฼ลขทีไผู๭฿ห๭บริการ฽จกมา฿ห๭นัๅนสามารถ ฿ช๭งานร๬วมกัน฾ดยผู๭฿ช๭หลายคน฿นบ๭าน หรือการ฽ชร์อิน฼ทอร์฼นใตผ๬าน฾ทรศัพท์มือถือ ทีไสามารถกระจายสัญญาณวายฟายเด๭ ฽ต๬อุปกรณ์฼หล๬านีๅมักเม๬มีระบบจัดการ ฼กใบข๭อมูลการ฿ช๭งาน฽ต๬อย๬าง฿ด ดังนัๅนจึงเม๬สามารถ฽ยก฽ยะการ฿ช๭งานของผู๭฿ช๭ อิน฼ทอร์฼นใต฽ต๬ละคนออกจากกันเด๭฼ช๬นหาก฿นบ๭านทีไพักอาศัยมีการ฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใต ร๬วมกันหลายคน จากคอมพิว฼ตอร์หลาย฼ครืไอง หากมีคน฿ดคนหนึไง฾พสต์ข๭อความ หรือรูปภาพผิดกฎหมาย จะสามารถย๭อนกลับมาเด๭ทีไหมาย฼ลขเอพีของบ๭าน฼ท๬านัๅน เม๬สามารถบอกเด๭ว๬า฼ครืไอง฿ด฼ป็น฼ครืไองทีไ฾พสต์จริงโ ฽ม๭จะเม๬มีการจัด฼กใบข๭อมูลทีไจะระบุตัว฼ครืไองทีไ฿ช๭งานเด๭฾ดยตรง฽ต๬หมาย฼ลข เอพีจากผู๭฿ห๭บริการกใ฼พียงพอทีไจะหาสืบค๭นถึงสถานทีไทีไ฿ช๭฿นการ฼ข๭าถึงอิน฼ทอร์฼นใต ฼ครือข๬ายเร๭สายนัๅน฾ดยทัไวเปกใจะมีระยะท�าการเม๬฼กิน พบ ฼มตร ท�า฿ห๭จ�ากัดวง ของการสืบสวนเด๭
  • 40. คูมือพลเมืองเน็ต 43 เครือขายพลเมืองเน็ต ขอมูลสวนตัวกับผูใหบริการเว็บ ฼มืไอ฼รา฼ข๭าหน๭า฼วใบสัก฼วใบหนึไงนัๅน ฼วใบต๬างโ จะ฼กใบข๭อมูลเว๭จ�านวนหนึไง ฼พืไอ฼ป็นหลักฐาน฿นกรณีทีไมี฼จ๭าหน๭าทีไ฼รียกดู ตามกฎหมาย฿น฽ต๬ละประ฼ทศ ฼ช๬น พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ของเทย หรืออาจจะ฼กใบ฼กินกว๬าทีไกฎหมายก�าหนด฼พืไอ ตรวจสอบสถิติ฽ละพฤติกรรมการ฿ช๭งาน ฾ดยทัไวเป฽ล๭วการ฼กใบข๭อมูลตามกฎหมายนัๅนมักจะระบุ฼พียงว๬าต๭อง฼กใบ หมาย฼ลขเอพีของผู๭ทีไ฼ข๭ามา฾พสต์ข๭อความ หรือ฼ข๭ามาดูข๭อความนัๅนโ ฼พืไอ฿ห๭ต�ารวจ สามารถตรวจสอบกลับมายังตัวบุคคลผู๭฾พสต์ข๭อความเด๭ ฾ดยทัไวเป฽ล๭ว฼วใบ฼หล๬านีๅ มักจะ฼กใบลใอกเฟล์ของ฼วใบ฼ซิร์ฟ฼วอร์ซึไงจะ฼กใบข๭อมูลเด๭฽ก๬ยูอาร์฽อลทีไ฼รา฼ข๭าดูหรือ ฾พสต์ข๭อความ หมาย฼ลขเอพีทีไ฼รา฿ช๭ ฽ละ฼วลาทีไ฼รา฼ข๭าดู ฼มืไอน�าหมาย฼ลขเอพี ทีไ฿ช๭เปตรวจสอบผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใต ผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตกใจะ฼กใบประวัติ ว๬าหมาย฼ลขเอพี฿ดถูก฿ช๭งาน฾ดยลูกค๭าคนเหน฿น฼วลา฿ดบ๭าง฼ช๬นกัน ท�า฿ห๭สืบย๭อน การ฿ช๭฼วใบต๬างโ กลับมายังตัวผู๭฿ช๭เด๭ ฼มืไอมีการ฼กใบข๭อมูล฼หล๬านีๅ ฼วใบต๬างโ สามารถวิ฼คราะห์ถึงพฤติกรรมของ ผู๭฿ช๭เด๭ว๬า ผู๭฿ช๭มีความนิยม฼ข๭าหน๭า฿ด฿น฼วใบ฼ป็นพิ฼ศษ ผู๭฿ช๭อยู๬บนหน๭า฼วใบหนึไงโ นาน฼พียง฿ด หรือกระทัไงการลใอกอิน฼ป็นการ฽จ๭ง฿ห๭฼วใบทราบว๬า฼ราคือผู๭฿ช๭คนหนึไงโ ฽ม๭฼ราจะ฼ข๭า฿ช๭งานจากหมาย฼ลขเอพีทีไต๬างกัน เม๬ว๬าจะ฼ป็น฼พราะ฼ราย๭ายสถานทีไ ฿ช๭งาน หรือ฼พราะ฼รา฼ปลีไยน฼ครืไอง฿ช๭งานกใตามที การติดตามลใอกอินของผู๭฿ช๭มัก อาศัยข๭อมูลชุดหนึไงซึไง฼รียกว๬า คุกกีๅ คุกกีๅจะ฼ป็นข๭อมูลทีไบอกผู๭ดู฽ล฼วใบว๬า ผู๭฿ช๭ ทีไลใอกอิน฼ข๭ามา ฼ป็น฼บราว์฼ซอร์฼ดียวกันบน฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์฼ครืไอง฼ดียวกัน หรือเม๬ ฼พราะถ๭า฼ป็น฼บราว์฼ซอร์฼ดียวกันย๬อมต๭องมีค๬าคุกกีๅ฼หมือนกัน ฽ม๭จะมีการ ปกป๣ดหมาย฼ลขเอพีด๭วยกระบวนการต๬างโ ฽ล๭ว฽ต๬หากคุกกีๅ฼หมือนกันกใสามารถ สืบย๭อนกลับเด๭ว๬า฼ป็นผู๭฿ช๭คน฼ดียวกัน นอกจากนีๅมีข๭อมูลหลายโ อย๬างทีไ฼ราอาจเม๬ตัๅง฿จจะส๬งมอบ฿ห๭กับ ผู๭฿ห๭บริการ฼วใบ ฽ต๬บริการ฼วใบ฼หล๬านัๅนกใจะติดตาม รับรู๭฽ละบันทึกข๭อมูลของ฼รา เด๭ ตัวอย๬าง฼ช๬น
  • 41. NETIZEN HANDBOOK44 เครือขายพลเมืองเน็ต ท ปุ๧มถูก฿จของ฼ฟซบุ๮ก ฽ละ฾ฆษณาของกู฼กิล ฿นกรณีของ฼ฟซบุ๮ก ทุกครัๅง ทีไ฼รา฼ข๭า฼วใบ฿ดโ ทีไมีปุ๧มถูก฿จของ฼ฟซบุ๮กอยู๬ ฼ฟซบุ๮กสามารถติดตาม฽ละวิ฼คราะห์ พฤติกรรมของ฼ราจากข๭อมูลทีไเด๭รับ ฼ช๬น ฼มืไอ฼บราว์฼ซอร์ของ฼รา฾หลดปุ๧มถูก฿จ จาก฼ซิร์ฟ฼วอร์ของ฼ฟซบุ๮ก ฼ฟซบุ๮กจะรู๭ทันทีว๬า฼รา฼ข๭า฼วใบ฿ดบ๭าง ฽ละ฿ช๭฼วลา฿น฼วใบ ฼หล๬านัๅน฼ป็น฼วลานาน฼พียง฿ด ท�า฿ห๭สามารถวิ฼คราะห์ความสน฿จของ฼ราจาก฼นืๅอหา ฼วใบทีไ฼รา฼ข๭าชม ฿นกรณีของ฾ฆษณาของกู฼กิลทีไติดอยู๬ตามหน๭า฼วใบต๬างโ ทัไว฾ลก กใ฼ช๬นกัน฼มืไอ฼บราว์฼ซอร์฾หลด฾ฆษณาของกู฼กิลท�า฿ห๭กู฼กิลสามารถติดตามหาข๭อมูล การ฿ช๭งานของ฼ราเด๭จากทุกโ ฼วใบทีไ฿ช๭บริการ฾ฆษณาของกู฼กิล ทรูฮิตส์กใ฿ช๭วิธี ฽บบ฼ดียวกัน ฽ม๭ว๬า฼วใบ฼หล๬านีๅ฼กใบข๭อมูลของผู๭฿ช๭จ�านวนมาก฼พืไอวิ฼คราะห์฼ชิงสถิติ การ฿ช๭งาน ฽ต๬กใเม๬เด๭มีอะเรมารับประกันว๬า วันหนึไงจะเม๬มีการ฽ยกข๭อมูลของ฼รา ออกมา฼พืไอสืบประวัติการ฿ช๭งานของ฼รา฾ดย฼ฉพาะ ท ฼วใบทีไอ๭างอิงถึง฼มืไอ฼รา฿ช๭งาน฼วใบ฿ดโ฼บราว์฼ซอร์ของ฼ราจะรายงาน฼วใบทีไ อ๭างอิงถึง ฒreferrerณ ฿ห๭กับทาง฼วใบทีไ฼ข๭าดูอยู๬เด๭ทราบว๬า ฼รา฼ข๭าเปยังหน๭า฼วใบนัๅนโ จากลิงก์฿ด ซึไงจะท�า฿ห๭ผู๭ดู฽ล฼วใบสามารถตรวจสอบเด๭ว๬า ผู๭฿ช๭รายนีๅเด๭฼ข๭า฼วใบ฿ด มาก๬อน฼วใบของตนผู๭ดู฽ล฼วใบสามารถตรวจสอบเด๭ว๬าผู๭฿ช๭ทีไ฼ข๭าชม฼วใบของตนเด๭ค๭นหา ค�า฿ดบ๭าง฿น฼วใบค๭นหา ฼ช๬น กู฼กิล จึงท�า฿ห๭มา฼จอกับ฼วใบโ นีๅ ท ฼บราว์฼ซอร์ทีไ฼รา฿ช๭฽ละข๭อมูล฼กีไยวกับ฼ครืไองคอมพิว฼ตอร์ของ฼รา ข๭อมูล อีกอย๬างหนึไงทีไ฼บราว์฼ซอร์ส๬งเปยัง฼วใบคือ ชืไอของ฼บราว์฼ซอร์ หรือ ใser หgent มัน฼ป็นข๭อมูลทีไ฼บราว์฼ซอร์ประกาศชืไอของตัว฼อง฽ละลักษณะหลายโอย๬างของ฼ครืไอง ฿ห๭กับ฼วใบ฼ซิร์ฟ฼วอร์฼พืไอ฿ห๭฼วใบ฼ซิร์ฟ฼วอร์สามารถปรับหน๭า฼วใบ฿ห๭฼หมาะสมกับ฼ครืไอง ของ฼ราเด๭ ข๭อมูล฼หล๬านีๅเด๭฽ก๬ ยีไห๭อ฽ละรุ๬นของ฼บราว์฼ซอร์ ขนาดหน๭าจอ การติดตัๅง ปลัๆกอิน ฼ช๬น ฽ฟลช ระบบปฏิบัติการของ฼ครืไอง ฼ราอาจจะ฽ปลก฿จว๬า฼วใบหลายโ ฼วใบสามารถ฽สดงข๭อมูลของ฼ครืไองทีไ฼รา฿ช๭งานเด๭ถูกต๭อง นัไน฼ป็น฼พราะ฼ครืไอง ของ฼รา฼องรายงานเปยัง฼ซิร์ฟ฼วอร์ ฽ม๭ข๭อมูล฼หล๬านีๅ฾ดยทัไวเป฽ล๭วเม๬มีการ฼จาะจง ข๭อมูล฼ป็นการ฼ฉพาะถึง฼ครืไองของ฼รา ฽ต๬ข๭อมูล฼หล๬านีๅบางครัๅงกใถูก฿ช๭ประกอบ ร๬วมกับข๭อมูลอืไนโ ฼พืไอติดตามการ฼ข๭าชม฼วใบของ฼ราเด๭฼ช๬นกัน
  • 42. คูมือพลเมืองเน็ต 45 เครือขายพลเมืองเน็ต ท การรีเด฼รใค ฒredirectณ ฼มืไอ฼บราว์฼ซอร์ขอหน๭า฼วใบหนึไงโ มา฽สดงผล ตัว฼วใบ฼ซิร์ฟ฼วอร์สามารถสัไง฿ห๭฼ซิร์ฟ฼วอร์เปขอหน๭า฼วใบอืไนโ ฽ทนทีไเด๭อีกด๭วย พฤติกรรม฼ช๬นนีๅ฼รียกว๬าการรีเด฼รใค หรือการชีๅยูอาร์฽อล฿หม๬฿ห๭กับ฼บราว์฼ซอร์ พฤติกรรม฼ช๬นนีๅ฼ราพบเด๭ตามทวิต฼ตอร์ทีไมักมีการ฿ช๭ยูอาร์฽อล฽บบย๬อ ฼ช๬น tธco หรือ bitธl ทีไจะ฼ปลีไยน฼ป็นยู฽อร์฽อล฼ตใม฿นภายหลัง ฼ช๬น ฼มืไอ฼รากดลิงก์ บนหน๭า ฼วใบทวิต฼ตอร์ ลิงก์นัๅนจะเม๬เด๭ลิงก์เปยัง฼วใบปลายทาง฾ดยตรง ฽ต๬ลิงก์เปยัง “tธcoน ้รหัสประจ�า฼วใบ]” ฼บราว์฼ซอร์ของ฼ราจะพยายาม฼ข๭า฼วใบ tธco ซึไง฼ป็น฼วใบของ ทวิต฼ตอร์ก๬อน฼สมอ จากนัๅน tธco จึงส๬งค�าสัไง฿ห๭฼บราว์฼ซอร์เปยัง฼วใบทีไ฼ราต๭องการ เปจริงโ ระหว๬างกระบวนการนีๅ ฼ซิร์ฟ฼วอร์ tธco สามารถ฼กใบข๭อมูลของ฼รา฼พืไอ฼กใบ สถิติหรือติดตามการ฿ช๭งานเด๭ว๬า฼ราคลิกลิงก์฿ด฼มืไอเร ฾ดยทัไวเปการชีๅเปยังยูอาร์฽อล฿หม๬฼ช๬นนีๅ฼ป็น฼รืไองทีไอ�านวยความสะดวก ฿ห๭กับผู๭฿ช๭เด๭฼ป็นอย๬างดี อย๬าง฼ช๬น การย๬อลิงก์ ฽ต๬หลายครัๅงกใถูก฿ช๭฼พืไอติดตามการ ฿ช๭งานของผู๭฿ช๭ ฼วใบโ หนึไงอาจส๬ง฼มลพร๭อมกับลิงก์ทีไดูเม๬มีอันตราย฿ดโ ฽ต๬ทีไจริง฽ล๭ว ลิงก์นัๅนโ กลับ฼ป็นลิงก์฼ฉพาะทีไถูกสร๭างขึๅน฼พืไอ฼มลฉบับนัๅน฼พียงอย๬าง฼ดียว ฼มืไอ฼รา คลิกลิงก์นีๅ ฼วใบ฼ซิร์ฟ฼วอร์สามารถยืนยันเด๭ทันทีว๬า฼ราเด๭อ๬าน฼มลทีไส๬งมา฿ห๭฽ล๭ว มันจะท�า฿ห๭การคลิกของ฼รา฼ป็นการ฼ป๣ด฼ผยทีไอยู๬อี฼มลของ฼รา฿นทันที฼ช๬นลิงก์อาจจะ ฽สดงว๬ามัน฼ป็นลิงก์เป ัoogleธcom ซึไง฼ป็น฼วใบทีไ฼รา฿ช๭งาน฼ป็นประจ�า ฽ต๬฿นความ ฼ป็นจริง ฼มืไอ฼รากดลิงก์ ฼บราว์฼ซอร์กลับพบว๬า จริงโ ฽ล๭วมัน฼ป็นลิงก์เปยัง฼วใบทีไ ส๬งส฽ปม฼มล ฼มืไอ฼วใบทีไส๬งส฽ปม฼มลรับรู๭ว๬า฼รากดลิงก์ กใจะรู๭พฤติกรรมของ฼ราว๬า฼รา กดลิงก์฿น฼มลหรือเม๬ หาก฼รา฼ป็นคนทีไกดลิงก์฿น฼มล฽สดงว๬า฼รามี฽นว฾น๭มจะ ฼ชืไอ฼นืๅอหา฿น฼มลนัๅน กใจะถูกจัด฼ข๭ากลุ๬มคนทีไควรส๬ง฼มลส฽ปมอืไนโ มา฿ห๭อีก ฽ม๭ข๭อมูลส๬วนมากทีไ฼กีไยวข๭องกับความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼รา฽ละเด๭ส๬ง฿ห๭กับ ฼วใบต๬างโ นัๅนมัก฼ป็นข๭อมูลทีไถูก฼กใบ฼พืไอท�าสถิติ ฽ต๬ถ๭า฼ราเม๬ต๭องการ฿ห๭฼วใบ฿ดโ ฼กใบข๭อมูลหรือติดตามการ฿ช๭งานของ฼รา฾ดยเม๬จ�า฼ป็น การปกป๣ดข๭อมูล฼หล๬านีๅอาจ ท�าเด๭ดังนีๅฤ ปธ ปกป๣ดหมาย฼ลขเอพีทีไ฿ช๭งานฤ ฾ดยอาศัยบริการ ไPุ หรือ โor ฼พืไอส๬งต๬อ ข๭อมูลผ๬าน฼ครืไองอืไนโ ท�า฿ห๭เม๬สามารถติดตามการ฿ช๭งานด๭วยหมาย฼ลขเอพีเด๭
  • 43. NETIZEN HANDBOOK46 เครือขายพลเมืองเน็ต ผธ ตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัวฤ ฼บราว์฼ซอร์ส๬วนมากสามารถตัๅงค๬า฿ห๭งดส๬งข๭อมูล ฼วใบทีไอ๭างอิงถึง หรือป๣ดการท�างานคุกกีๅ ตลอดจนเม๬฿ห๭ส๬งข๭อมูลชืไอ฼บราว์฼ซอร์ การป๣ดค๬า฼หล๬านีๅมักท�า฿ห๭฼วใบท�างานผิดพลาด฿นหลายกรณี ฼ช๬น เม๬สามารถลใอกอิน ฼วใบเด๭฼ลย หรือ฼วใบอาจจะมีการ฽สดงผลทีไผิดพลาดเปบ๭าง ดังนัๅนการ฼ลือกทีไจะ เม๬ยอมส๬งข๭อมูลส๬วนตัวทัๅงหมด ควร฿ช๭งานต๬อ฼มืไอ฼ราเม๬เว๭฿จ฿น฼วใบนัๅนโ ฼ลย ฽ม๭฽ต๬น๭อย กรณี฼วใบทัไวเป ฼ช๬น ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์นัๅน ฼ราคงต๭อง฼ลือก฿ช๭บริการ ทีไมีความน๬า฼ชืไอถือระดับหนึไงอยู๬฽ล๭ว฼พืไอน�าข๭อมูลส๬วนตัวของ฼ราเป฾พสต์ ดังนัๅน จึงอาจจะเม๬ต๭องหลบ฼ลีไยงการ฼ป๣ด฼ผยข๭อมูลส๬วนตัว฼สียทุกครัๅง ฝธ ฿ช๭งาน฾หมดท๬อง฼วใบ฽บบส๬วนตัวฤ ฼บราว์฼ซอร์ส๬วนมากจะมี฾หมดท๬อง฼วใบ ฽บบส๬วนตัว ฒprivate browsingณ มา฿นตัว ฾หมดนีๅจุดส�าคัญอย๬างหนึไงคือข๭อมูลคุกกีๅ ทีไ฿ช๭฿น฾หมดปกติจะ฽ยกออกจาก฾หมดส๬วนตัว ท�า฿ห๭฼วใบต๬างโ ติดตามพฤติกรรม การ฿ช๭งานของ฼ราเด๭ยากขึๅน รวมถึงข๭อมูลต๬างโ ฼ช๬น ประวัติการท๬อง฼วใบทัๅงหมด กใจะถูกลบออกเปหลังจากป๣ดหน๭าต๬างทีไท�างาน฾หมดส๬วนตัว฽ล๭ว พธ ระมัดระวัง฿นการคลิกลิงก์ทีไส๬งถึง฼รา฾ดยตรงฤ ลิงก์ทีไส๬งมาถึง฼รา฾ดยตรง ผ๬านช๬องทางต๬างโ ฼ช๬น ลิงก์เปยัง฼วใบ฽ปลกโ ทีไส๬งมาทางอี฼มล฾ดยเม๬มี฼หตุผล หรือลิงก์ทีไถูกส๬งมา฿นระบบข๭อความส๬วนตัว฾ดยเม๬มี฼นืๅอหาอืไนกใเม๬ควรกดลิงก์฼หล๬านีๅ หากเม๬จ�า฼ป็น ฽ต๬฿นการระวังทัๅงหมดนีๅ ฼วใบส๬วนมากมักต๭องอาศัยข๭อมูลส๬วนตัวของ฼รา จ�านวนหนึไง฼พืไอทีไจะ฿ห๭บริการเด๭อย๬าง฼ป็นปกติ฼ราเม๬จ�า฼ป็นต๭องปกป๨องข๭อมูลทัๅงหมด จากผู๭฿ห๭บริการทุกราย฼สมอเป ฼ช๬น ฼วใบส๬วน฿หญ๬มักต๭องการข๭อมูลอี฼มล฼พืไอสมัคร สมาชิก ฼มืไอ฼ราต๭องการ฼ข๭า฿ช๭งาน฼วใบซืๅอขายสินค๭ากใคง฼ป็น฼รืไองปกติทีไ฼ราจะ฼ป๣ด฼ผย ข๭อมูลบางส๬วน฼พืไอ฿ห๭การซืๅอขายสามารถท�าเด๭฽ต๬ทัๅงนีๅ฼ราควรตระหนักว๬าการ฼ป๣ด฼วใบ หรือความสะดวกต๬างโ นัๅน฽ลกมาด๭วยข๭อมูล฿ดบ๭าง ฽ละหาก฼ราเม๬ต๭องการ฿ห๭ข๭อมูล ฼หล๬านัๅนกับ฼วใบต๬างโ฼ราควรมีความสามารถทีไจะป๣ดการส๬งข๭อมูล฼หล๬านัๅนเด๭฼มืไอ฼รา ต๭อง฼ข๭า฼วใบทีไดูเม๬น๬า฼ชืไอถือ ฼ช๬น ฼วใบดาวน์฾หลดหลายโ ฼วใบ หรือกลุ๬ม฼วใบ฿ต๭ดินต๬างโ ฼ราควรระวังตัวมากกว๬าปกติ
  • 44. คูมือพลเมืองเน็ต 47 เครือขายพลเมืองเน็ต ทุกวันนีๅผู๭฿ห๭บริการ฼วใบหลายราย ฽ละผู๭ผลิต฼บราว์฼ซอร์ก�าลังหาข๭อตกลง มาตรฐานการป๣ดบังตัว฼องของผู๭฿ช๭ทีไ฼รียกว๬า ฮo ุot โrack ซึไง฽ปลว๬า “อย๬าสะกด รอย” ฾ดยหากมาตรฐานนีๅเด๭รับการยอมรับ กระบวนการป๣ดบังตัว฼องทีไยุ๬งยาก จะง๬ายลง฼หลือ฼พียงการคลิกอนุญาตหรือเม๬อนุญาต฿ห๭฼วใบโ นัๅน฼กใบหรือเม๬฼กใบ พฤติกรรมการท๬อง฼วใบของ฼รา ฼วใบทีไรองรับมาตรฐานนีๅจะเม๬฼กใบบันทึกข๭อมูลทีไ ฼บราว์฼ซอร์ส๬งเป฿ห๭ ฽ต๬฿นระหว๬างทีไมาตรฐานนีๅยังเม๬เด๭รับการยอมรับ฼ป็นวงกว๭าง การปกป๨องข๭อมูลส๬วนตัว กใคงยัง฼ป็น฼รืไองค๬อนข๭างยุ๬งยากทีไ฼ราต๭อง฼รียนรู๭กันต๬อเป ขอมูลสวนตัวกับเครือขายสังคมออนไลน ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์฼ป็นรูป฽บบ฿หม๬ของการ฿ห๭บริการ จาก฼ดิมทีไ฼รามัก ฿ช๭งาน฼วใบ฼พืไอการพูดคุยหรือสืไอสารกัน฿นหัวข๭อต๬างโ ตาม฽ต๬฼วใบจะสร๭างขึๅนมา ฼พืไอจุดประสงค์฿ด ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์กลับ฼ป็น฼วใบทีไสร๭างขึๅน฼พืไอ฿ห๭฼รา ฾พสต์ข๭อมูลส๬วนตัวลงเปยัง฼วใบด๭วยตัว฼องทุกวันนีๅ฼ราอาจพบว๬าข๭อมูลส๬วนตัวของ฼รา อยู๬฿น฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์มากกว๬าทีไ฼ราจ�าข๭อมูล฼หล๬านัๅนเด๭฼อง฼สียอีก ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ก�าลังสร๭างความ฼ปลีไยน฽ปลง฿ห๭กับสังคมอย๬างมี นัยส�าคัญ จาก฼ดิมทีไความสัมพันธ์ของ฼รามักจ�ากัดอยู๬฼พียงการเด๭พบ฼จอกันตาม ฽ต๬฾อกาส ฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์กลับ฿ห๭฾อกาส฼ราทีไจะรับรู๭ความ฼ป็นเปของกัน ฽ละกันเด๭฽ม๭เม๬เด๭พบ฼จอหน๭ากันจริงโ การ฽ชร์ภาพ ข๭อความ ฽ละ฼หตุการณ์ต๬างโ ช๬วย฿ห๭฼ราติดต๬อ ฽ละพูดคุยกันเด๭฽ม๭฿นความ฼ป็นจริงอาจจะเม๬มี฾อกาสพบกัน฼ลย กใตาม อย๬างเรกใดีข๭อมูลทีไ฼รา฾พสต์ลง฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์นัๅนหลายครัๅง฼ป็นข๭อมูล ทีไมีความ฼ป็นส๬วนตัวสูงมาก ฽ม๭จะ฼ป็น฼รืไองราวทีไ฼ราอยาก฽บ๬งปนกันระหว๬าง ฼พืไอนฝูง ฽ต๬หากข๭อมูล฼หล๬านัๅนตกเปอยู๬฿นมือของคนทีไเม๬ควรจะรับรู๭฽ล๭วกใอาจจะ กลาย฼ป็นความอับอายเปเด๭การจัดการความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ นัๅน฼ป็นหัวข๭อทีไ฼ราควรศึกษาทุกครัๅงก๬อนทีไจะ฾พสต์ข๭อมูล฿ดโ ลงเป
  • 45. NETIZEN HANDBOOK48 เครือขายพลเมืองเน็ต ระบบการรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼วใบ฼ครือข๬ายสังคม฽ต๬ละ฼วใบนัๅน฽ตกต๬าง กัน฼ป็นอย๬างมาก฽ละบ๬อยครัๅงทีไการ฽ชร์฼รืไองราวต๬างโ฿น฼ฟซบุ๮กหลุดออกเปสู๬วงกว๭าง ฾ดยเม๬ตัๅง฿จ฼ราควรตระหนักว๬าการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฼วใบ฼ครือข๬ายสังคมต๬างโ นัๅน฼ป็น฼พียงการก�าหนดสิทธิการมอง฼หในข๭อความ฼ท๬านัๅน฾ดยเม๬มีการป๨องกันว๬า ภาพจะถูกดาวน์฾หลด฾ดยผู๭อืไนเด๭หรือเม๬ หลายครัๅงผู๭ทีไมีสิทธิ฼ข๭าดูภาพ฼หล๬านัๅน อาจจะคัดลอกยูอาร์฽อลของตัวภาพ฾ดยตรง฼พืไอส๬งต๬อ฼กินจากทีไ฼ราเด๭ก�าหนด สิทธิเว๭฿นครัๅง฽รก กรณี฼ช๬นนีๅ฼คย฼กิดขึๅน฼มืไอครัๅงทีไ มาร์ก ซัก฼คอร์฼บิร์ก ฼ดินทาง มาประ฼ทศเทย฼พืไอร๬วมงาน฽ต๬งงานของ฼พืไอนร๬วมงาน ฿นป๤ ผฟฟฝ ผู๭ร๬วมงานคนหนึไง เด๭฾พสต์ภาพบน฼ฟซบุ๮ก฾ดยก�าหนดสิทธิเว๭จ�ากัด฽ต๬ยูอาร์฽อลของภาพนัๅนกลับถูกคน ทีไมีสิทธิดูภาพนัๅนคนหนึไงน�ามา฼ผย฽พร๬ต๬อจนกระทัไงมีการ฼ผย฽พร๬ต๬อ ของสืไอกระ฽สหลัก หรือ฽ม๭฽ต๬การ฾พสต์สถานะ ฒstatusณ หลายโ ครัๅง กใมีการ จับภาพหน๭าจอ฽ล๭วน�าเป฾พสต์ต๬อโ กันจนควบคุมกลุ๬มผู๭รับข๭อความเม๬เด๭ ฿นกรณีทวิต฼ตอร์฼องกใ฼กิด฼หตุการณ์คล๭ายโกัน฼มืไอมีผู๭฿ช๭฼ลือกป๨องกันทวีตของตน฼อง ฒprotectedณ ซึไงปกติเม๬สามารถถูกรีทวีตข๭อความเด๭ กลับถูกคัดลอกข๭อความ ฽ล๭วรีทวีต฽บบเม๬฿ช๭กระบวนการปกติ เมื่อเราโพสตสิ่งตางๆ ลงในเว็บเครือขายสังคมออนไลนตางๆ เราจึงควรตระหนักวา ปธ การจ�ากัดสิทธินัๅน฼ป็นการจ�ากัดจ�านวนผู๭ทีไจะรู๭ยูอาร์฽อลหรือข๭อความ ฼ท๬านัๅน รูปภาพ฽ละวิดี฾ออาจจะถูกส๬งต๬อเปเด๭฽ม๭จะจ�ากัดสิทธิ฼อาเว๭ ผธ การส๬งภาพหรือ฼อกสารทีไต๭องการความ฼ป็นส๬วนตัวสูง ควร฿ช๭อี฼มลทีไมีการ รักษาความ฼ป็นส๬วนตัวเด๭ดีกว๬า ฝธ กลุ๬มผู๭ทีไมอง฼หในข๭อความนัๅนโ อาจจะน�าข๭อความเป฼ผย฽พร๬ต๬อ฾ดยเม๬ ขออนุญาต การ฼ลือก฽ชร์ข๭อความหรือรูปภาพบน฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ต๬างโ จึงควร ท�าด๭วยความระมัดระวัง การ฽ชร์ข๭อมูลทีไต๭องการความ฼ป็นส๬วนตัว฽ต๬ต๭องการ฽ชร์
  • 46. คูมือพลเมืองเน็ต 49 เครือขายพลเมืองเน็ต บน฼ครือข๬ายสังคมควรมีการก�าหนดกลุ๬มผู๭฼ข๭าชมอย๬างจ�ากัด หลายครัๅงทีไการ฽ชร์ ข๭อมูลบางอย๬างกลับถูกน�าเป฿ช๭฿นทางลบ ฼ช๬น การ฼ผย฽พร๬฼พืไอท�า฿ห๭ผู๭฼ผย฽พร๬เด๭รับ ความอับอาย฼พราะผู๭ทีไ฼ข๭าดูข๭อมูลนัๅนเด๭กลับเม๬฿ช๬ผู๭ทีไ฼ราตัๅง฿จจะ฿ห๭฼หในข๭อมูลนัๅนจริงโ จึงควรตัๅงระดับความ“สนิทสนม”กับ฼พืไอน฿น฼ฟซบุ๮ก฼พืไอความสะดวก฿นการควบคุม ความ฼ป็นส๬วนตัว ฿น฼ฟซบุ๮กนัๅน฾ดยทัไวเป฽ล๭ว฼มืไอ฼รากดรับ฼พืไอนระหว๬างกันสถานะ฽รกทีไเด๭รับ คือ฼พืไอนฒะriendsณซึไง฼ป็นสถานะมาตรฐานการ฽ชร์ข๭อมูลสถานะ฽ละรูปภาพต๬างโ ของ฼รานัๅนหากเม๬ปรับค๬า฿ดโ ฼พิไม฼ติม ฼พืไอนทุกคนจะสามารถ฼หในข๭อมูล฼หล๬านัๅน เด๭ทันที อย๬างเรกใดี ฼ฟซบุ๮กนัๅน฼ป๣ด฿ห๭฼ราปรับค๬าความ “สนิทสนม” ระหว๬าง฼พืไอน เด๭฼พืไอ฿ห๭฼รา฼ลือก฽บ๬งปนข๭อมูลมากทน๭อยตามระดับความสนิทสนมซึไงมีอยู๬ด๭วยกัน สามระดับ คือ ท คนรู๭จัก ฒหcquaintancesณ ฼ป็นกลุ๬มทีไ฼ราบอก฼ฟซบุ๮กว๬า ฼ราเม๬เด๭มีความ สนิทสนมมากนัก ท ฼พืไอน ฒะriendsณ ฼ป็นกลุ๬มทีไเม๬มีการตัๅงค๬า฿ดโ ท ฼พืไอนสนิท ฒอlosed ะriendsณ หมายถึงกลุ๬มคนทีไสนิทด๭วย฼ป็นพิ฼ศษ ทีไ฼ราต๭องการอยากรู๭ทุกความ฼คลืไอนเหวของ฼ขา ฒ฼ท๬าทีไ฼ราจะเด๭รับอนุญาต฿ห๭ดูณ ฼ช๬น฼มืไอ฼พืไอน฿นกลุ๬มนีๅ฽สดงความ฼หในหรือกดถูก฿จสถานะความ฼หในของผู๭฿ช๭รายอืไน หรือ฼พจ฿ดโ จะมีการ฽จ๭ง฼ตือนมายัง฼ราด๭วย ฼มืไอ฼ราเด๭ตัๅงค๬าความสนิทสนมส�าหรับ฼พืไอน฼ฟซบุ๮ก฽ต๬ละคน฽ล๭ว กใจะท�า฿ห๭ การตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฽ต๬ละ฾พสต์นัๅนง๬าย฽ละสะดวกยิไงขึๅน การตั้งคาความเปนสวนตัวสําหรับโพสตตางๆ ฼ฟซบุ๮ก฼ป๣ด฿ห๭ผู๭฿ช๭฼ข๭าเปตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัวทาง Privac แetting ฒการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัวณ ซึไงคู๬มือ฼ล๬มนีๅจะขอยก฼พียงการตัๅงค๬าทีไส�าคัญโ มาอธิบายเด๭฽ก๬
  • 47. NETIZEN HANDBOOK50 เครือขายพลเมืองเน็ต การตั้งคาความเปนสวนตัวเริ่มตน (Default Privacy) ฿น฼ฟซบุ๮กนัๅน฼ป๣ด฿ห๭ตัๅงค๬ามาตรฐาน฼ป็นสามรูป฽บบคือ สาธารณะ ฒPublicณ ฼พืไอน ฒะriendsณ ฽ละการตัๅงค๬า฼องทีไปุ๧ม ปรับปรุง฿ห๭฼หมาะสม ฒอustomณ การตัๅงค๬า ฿ห๭฼ป็นสาธารณะจะท�า฿ห๭เม๬ว๬า฿ครกใสามารถ฼หใน฾พสต์นัๅนเด๭ การตัๅงค๬า฼ป็น฼พืไอน ฼ท๬านัๅน฼ป็นค๬าทีไง๬ายทีไสุด฼นืไองจากจะจ�ากัดผู๭ทีไมีสิทธิ฼ข๭าดูข๭อมูลเว๭กับคนทีไ฼รารับ ฼ป็น฼พืไอน฼ท๬านัๅน ฽ต๬หาก฼รากังวลกับความ฼ป็นส๬วนตัวมากกว๬านัๅน ฼ราอาจจะ฼ลือก ตัๅงค๬า฼อง ฽ล๭ว฼ลือก฿ห๭ค๬า฼ริไมต๭น฼ป็น฼พืไอนสนิท฼ท๬านัๅน การตัๅงค๬า฿ห๭กลุ๬มผู๭฼ข๭าชม มีจ�านวนน๭อยเว๭ก๬อนท�า฿ห๭฼ราปลอดภัยจากความสะ฼พร๬า ฼ช๬น การอัป฾หลดภาพ จาก฾ทรศัพท์มือถือ฽ล๭วเป฽สดง฿ห๭คนทีไเม๬ตัๅง฿จเด๭฼หใน ฼มืไอ฼ราอัป฾หลด฼สรใจ฽ล๭ว การปรับความ฼ป็นส๬วนตัวของ฽ต๬ละ฾พสต์จะท�า฿ห๭฼ราควบคุมผู๭฼ข๭าชมเด๭ดีขึๅน การติดปายชื่อ (tag) ฼ฟซบุ๮ก฼ป๣ด฿ห๭ผู๭อืไนมา฾พสต์ข๭อมูล฼กีไยวกับตัว฼รา฾ดยการติดป๨ายชืไอ฿นกิจกรรม ต๬างโ ฼ช๬น การ฾พสต์รูปภาพ การกล๬าวถึง฼รา฿น฾พสต์ต๬างโ การระบุต�า฽หน๬งของ฼รา ฒlocation checkทinณ หรือกระทัไงการ฾พสต์ข๭อความบนหน๭ากระดาน ฒwallณ ของ฼รา ซึไงข๭อมูล฼หล๬านีๅ฼ราอาจเม๬ต๭องการ฿ห๭฼ป๣ด฼ผย฽ก๬ผู๭อืไน หาก฼ราต๭องการ ระมัดระวังความ฼ป็นส๬วนตัว ฼ฟซบุ๮ก฼ป๣ด฿ห๭฼ราตัๅงค๬าการมอง฼หในข๭อมูลจากการ ถูกติดป๨ายชืไอเด๭ทีไล�าดับ฼หตุการณ์฽ละป๨ายก�ากับ ฒโimelineandtaggingณการตัๅงค๬า ทีไ฽นะน�าคือ฼ป๣ด฿ช๭การทบทวน฾พสต์฽ละอนุมัติ฾พสต์ทีไ฼ราถูกติดป๨ายชืไอก๬อน฼ผย฽พร๬ ทีไ เeview tags friends add to our own posts on ะacebook ซึไง฼มืไอ฼ราถูก ติดป๨ายชืไอ฿ดโ ฼ฟซบุ๮กจะระงับการ฼ผย฽พร๬ข๭อมูลนัๅนบนเทม์เลน์ของ฼ราเว๭ก๬อน จนกว๬า฼ราจะอนุมัติ฿ห๭฼ผย฽พร๬ หรือ฼รา฼ลือกจะเม๬อนุมัติ฿ห๭฼ผย฽พร๬กใเด๭ การรักษาความเปนสวนตัวกับเครือขายสังคมออนไลนอื่นๆ ทวิต฼ตอร์นัๅนมีระบบรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวทีไง๬ายกว๬ามาก ด๭วยการ฼ลือก “ป๨องกันทวีตของฉัน” ฒprotectedณ ฽ละการเม๬฼ลือกทีไจะป๨องกันทวีต หรือทีไ
  • 48. คูมือพลเมืองเน็ต 51 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼รียก฽บบเม๬฼ป็นทางการว๬า ฽บบสาธารณะ ฒpublicณ ฿น฽บบป๨องกันนัๅน จะมี ฼ฉพาะผู๭ทีไ฼ราอนุญาต฿ห๭ติดตาม ฒfollowerณ ฼ท๬านัๅนผู๭ทีไ฼หในข๭อความของ฼รา เด๭ ฽ต๬สิไงทีไควรระวังคือ ฼มืไอ฼รา฼ชืไอมต๬อ฽อปพลิ฼คชันอืไนโ กับทวิต฼ตอร์ ฽อปพลิ฼คชัน฼หล๬านัๅนอาจเม๬มีกลเก฿นการปกป๨องความ฼ป็นส๬วนตัว฿นรูป฽บบ ฼ดียวกันกับทวิต฼ตอร์ ยกตัวอย๬าง฼ช๬น ฼วใบฝากรูปทัๅงหลายอย๬างอินสตา฽กรม ฒInstagramณ ถ๭า฼ราเม๬เด๭ตัๅงบัญชีอินสตา฽กรม฼ป็นบัญชีส๬วนตัว ฒprivate accountณ ฽ม๭฼ราจะ฿ช๭ทวิต฼ตอร์฼ป็นบัญชี฽บบ protected ฼วใบ฼หล๬านีๅกใจะ ยัง฼ป๣ด฿ห๭คนทัไวเปมาชมภาพทีไ฼ราถ๬ายเด๭ ฽ต๬ถ๭า฼ราส๬งรูป฼ข๭าสู๬ทวิต฼ตอร์฾ดยตรง ฼ช๬น การอัป฾หลดผ๬านหน๭า฼วใบหรือ฽อปพลิ฼คชันของทวิต฼ตอร์ รูป฼หล๬านัๅน จะถูก฼กใบอยู๬฿น฼ซิร์ฟ฼วอร์ของทวิต฼ตอร์฾ดยตรง ฽ละ฽ม๭จะเด๭ลิงก์ของรูปเปกใ เม๬สามารถ฼ข๭าดูเด๭หากเม๬เด๭฼ป็นผู๭ติดตามอีกกรณีหนึไงคือ฼มืไอ฼รา฿ช๭งาน฽อปพลิ฼คชัน ส�าหรับ฼ล๬นทวิต฼ตอร์บางตัวทีไรองรับการทวีตยาว฼กินกว๬า ปพบ ตัวอักษร ซึไง฼มืไอทวีต ยาวกว๬าปพบตัวอักษร฽ล๭ว฽อปพลิ฼คชันจะ฿ช๭วิธีการเป฼ผย฽พร๬ข๭อความนัๅนทีไ฼วใบอืไน ฼ช๬น โwitlonger ฽ต๬จะส๬งทวีตเปทีไ฼วใบทวิต฼ตอร์฾ดยปรากฏข๭อความบางส๬วน฽ละ ลิงก์เปยัง฼วใบทีไ฼ผย฽พร๬ข๭อความฉบับ฼ตใมอย๬างเรกใดีข๭อความ฼ตใมนัๅนกลับ฿ห๭฿ครอ๬าน กใเด๭ เม๬จ�ากัดว๬า฼ป็นผู๭ติดตามทีไเด๭รับอนุญาตหรือเม๬ กรณี฼ช๬นนีๅร๭าย฽รงขึๅน฼มืไอผู๭฿ช๭ ฼ผลอส๬งข๭อความส๬วนตัว ฒฮirect ืessageฤ ฮืณ ผ๬านบริการภายนอก฼ช๬นนีๅ ท�า฿ห๭ ข๭อความทีไควรจะ฼ป็นส๬วนตัวกลับถูก฼ป๣ด฼ผยออกสู๬สาธารณะ หลักการทั่วไปสําหรับการรักษาความเปนสวนตัวในเครือขายสังคมออนไลน ฿นอนาคต฼วใบ฼ครือข๬ายสังคม฽ต๬ละ฼วใบมี฽นว฾น๭มจะ฼ปลีไยน฽ปลงต๬อเป฼รืไอยโ ค�า฽นะน�าต๬างโ ฿นหนังสือ฼ล๬มนีๅอาจล๭าสมัยเป จึงขอ฽นะน�าหลักการทัไวเป฿นการ รักษาความ฼ป็นส๬วนตัวส�าหรับ฼วใบ฼ครือข๬ายสังคม ดังนีๅ ปธ ก�าหนดสิทธิการ฼ข๭าดูข๭อมูลอย๬างจ�ากัดฤ ฼ราควรก�าหนดสิทธิการ฼ข๭าถึง ข๭อมูลอย๬างจ�ากัดเว๭ก๬อน฽ละระมัดระวัง฼มืไอต๭องการ฾พสต์฽บบ“สาธารณะ”฼พราะ ฼มืไอ฼ลือก฾พสต์฽บบสาธารณะ฽ล๭ว ฾พสต์ดังกล๬าวจะ฼ข๭าถึงเด๭จากระบบค๭นหา ท�า฿ห๭ ข๭อความอาจเปถึงบุคคลทีไ฼ราเม๬ตัๅง฿จเด๭฾ดยง๬าย
  • 49. NETIZEN HANDBOOK52 เครือขายพลเมืองเน็ต ผธ ตระหนักถึงข๭อมูลส๬วนตัวของผู๭อืไนทีไอาจถูก฼ป๣ด฼ผย฾ดย฾พสต์ของ฼ราฤ นอกจากการระวังความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼รา฼อง฽ล๭ว ยังควรค�านึงถึงความ฼ป็นส๬วนตัว ของผู๭อืไนทีไมีความ฼กีไยวข๭องกับ฾พสต์ของ฼ราด๭วย ฼ช๬น มี฿บหน๭าปรากฏ฿นรูปทีไ฼รา จะ฾พสต์ หรือ ถูก฼รารายงานว๬าอยู๬฿นพิกัดทีไอยู๬฼ดียวกับ฼รา ซึไงจะ฼ป็นการ฼ป๣ด฼ผย ข๭อมูลส๬วนตัวของ฼ขาด๭วย฼ช๬นกัน ขอมูลสวนตัวกับเว็บคนหา ความ฼ปลีไยน฽ปลงครัๅง฿หญ๬฿นช๬วงสิบป๤ทีไผ๬านมาของ฾ลกอิน฼ทอร์฼นใตคือ ความสามารถอัน฼ก๬งกาจของ฼วใบค๭นหา ฒsearch engineณ ทีไถูกพัฒนาจนท�า฿ห๭฼รา สามารถค๭นหาข๭อมูลทีไต๭องการจากข๭อมูลปริมาณมหาศาลเด๭ภาย฿น฼วลาเม๬ถึงวินาที ความสามารถของ฼วใบค๭นหา฼หล๬านีๅท�า฿ห๭ข๭อมูลส๬วนตัวของ฼รา฼สีไยงต๬อการถูก ฼ป๣ด฼ผยเด๭จนน๬ากังวล กล๬าวคือ ฼วใบค๭นหามีความสามารถ฿นการวิ฼คราะห์฼อกสาร ฽ละค�าค๭นหาทีไดีมาก ฼ช๬น สามารถวิ฼คราะห์เด๭ว๬าชืไอทีไอยู๬฿ต๭ภาพนัๅน฼ป็นชืไอของ คน฿นภาพท�า฿ห๭฼มืไอค๭นหาภาพด๭วยชืไอ฼วใบค๭นหากใสามารถ฽สดงภาพของคน฼หล๬านีๅ ออกมาเด๭อย๬างถูกต๭อง การ฽ชร์ข๭อมูล฿น฼วใบ฼ครือข๬ายสังคม฽บบสาธารณะ ฒpublicณ จึง฼ป็นการท�า฿ห๭฼วใบค๭นหา฼ข๭าถึง฽ละสามารถดึงข๭อมูล฼หล๬านีๅเป฽สดงผลเด๭ ตัวอย๬าง฼ช๬น การ฾พสต์ข๭อความอวยพรวัน฼กิด฼พืไอน฾ดย฾พสต์฿ห๭฼ข๭าดูเด๭฽บบ สาธารณะ นัไนจะท�า฿ห๭วัน฼กิดของ฼พืไอนคนนัๅนถูก฼ป๣ด฼ผยต๬ออิน฼ทอร์฼นใตทันที ฽ละท�า฿ห๭ข๭อมูลส๬วนตัวของ฼พืไอนผู๭นีๅอยู๬฿นความ฼สีไยงทีไอาจจะถูกน�าเป฿ช๭฿นทางทีไ ท�า฿ห๭฼กิดความ฼สียหาย ภาพทีไ ปป ฽สดงการค๭นหาด๭วยรูปภาพ ฼วใบค๭นหาสมัย฿หม๬สามารถ ค๭นหาด๭วยการอัป฾หลดภาพ ฼พียงอย๬าง฼ดียว ฽ต๬สามารถ ค๭นหาข๭อมูลชืไอบุคคล฿น ภาพ ฽ละภาพทีไ฼กีไยวข๭อง ออกมาเด๭ทัๅงหมด
  • 50. คูมือพลเมืองเน็ต 53 เครือขายพลเมืองเน็ต นอกจากนีๅ ปจจุบันยังมี฼วใบค๭นหาทีไค๭นหาจากรูปภาพ฼พียงอย๬าง฼ดียว ฼ช๬น ัoogle Images แearch ซึไงสามารถค๭นหา฼วใบทีไ฽สดงรูปภาพ฼หมือนกับภาพ ต๭นฉบับเด๭หลายครัๅงทีไ฼รา฾พสต์อัลบัๅมรูป฾ดยเม๬มีข๭อความอืไน฿ด฼พืไอ฽ชร์รูปกับ฼พืไอน ฽ม๭฼วใบค๭นหาทัไวเปจะเม๬฽สดงผล฿น฼วใบ฼หล๬านัๅน฼นืไองจากตัว฼วใบเม๬มีข๭อความ ฽ต๬ ัoogle Images แearch กใสามารถค๭นหารูปภาพ฼หมือนกับภาพต๭นฉบับเด๭ ซึไงถ๭าหากมี฿ครน�ารูปของ฼ราเป฿ส๬฿น฼วใบต๬างโ ฽ละ฼วใบค๭นหาสามารถค๭นหา฿บหน๭า ของ฼ราจากภาพจ�านวนนับพันโ ล๭านภาพ฿นอิน฼ทอร์฼นใต฼พืไอน�ามา฽สดงผลเด๭ ภาพทีไค๭นหาเด๭จาก฼วใบค๭นหาอาจ฼ป๣ด฼ผยข๭อมูลของ฼รามากกว๬าทีไ฼ราคิด฼ช๬น฼ป๣ด฼ผย รุ๬นของกล๭องทีไ฿ช๭ถ๬าย ฼วลา ฽ละสถานทีไถ๬ายภาพด๭วย฼พราะกล๭องถ๬ายภาพยุค฿หม๬ ฾ดย฼ฉพาะกล๭อง฿น฾ทรศัพท์มือถือนัๅนมัก฼กใบข๭อมูลจ�านวนหนึไงเว๭฿นเฟล์ภาพ ฼มืไอมีผู๭ค๭นหา฼จอภาพของ฼รา ฼ขากใอาจเด๭ข๭อมูลว๬า ฾ทรศัพท์มือถือของ฼รา รุ๬นอะเร ฼รา฼ดินทางเปทีไ฿ดบ๭าง ฼มืไอเหร๬ หรือ฼ดินทางเปทีไ฿ดบ๬อยโ ซึไงล๭วน฽ต๬ น�าเป฿ช๭฼พืไอการสะกดรอย฼ราเด๭ นอกจากความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฽ง๬ของการ฿ช๭฼วใบค๭นหา฼พืไอละ฼มิดความ฼ป็น ส๬วนตัวของผู๭อืไน฽ล๭ว ผู๭฿ช๭฼วใบค๭นหา฼องกใควรระมัดระวังข๭อมูลส๬วนตัวทีไถูก฼กใบ฾ดย ฼วใบค๭นหา฼ช๬นกัน ฼วใบค๭นหาจ�านวนมาก฼กใบข๭อมูล฼กีไยวกับการค๭นหาของ฼รา ฼ช๬น ค�าค๭นหาทีไ฼คยค๭นลิงก์ทีไ฼คยคลิก฽ละระยะ฼วลาทีไ฼ราอยู๬฿น฼วใบต๬างโทีไ฼ราคลิก฼ข๭าเป ก๬อนจะกลับมาค๭นหาอีกครัๅง ฽ม๭ตัว฼วใบค๭นหา฼องมัก฿ช๭ข๭อมูล฼หล๬านีๅ฼พืไอวิ฼คราะห์ ฽ละปรับปรุงการ฽สดงผลการค๭นหา฼ช๬นหากผลการค๭นหาอันดับสองถูกคลิกมากกว๬า อันดับ฽รก กใจะท�า฿ห๭ผลอันดับนัๅนถูก฼ลืไอนขึๅนมา฼ป็นอันดับ฽รก฿นการค๭นหาครัๅง ต๬อเป ฾ดย฼วใบค๭นหา฼ช๬นกู฼กิลนัๅนมีการ฼กใบค�าค๭นหาทุกค�าทีไ฼รา฼คยค๭นเว๭ ซึไง฼รา สามารถ฼รียกดูประวัติการค๭นหาของ฼ราเด๭฿นบริการ ัoogle แearch าistor ทีไ httpsฤนนwwwธgoogleธcomนhistor ข๭อมูล฼หล๬านีๅหากหลุดออกเปกใอาจน�าเป สู๬การละ฼มิดความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼ราเด๭ อย๬างเรกใดีบริการ฼หล๬านีๅมักมีทาง฼ลือก฿ห๭ ผู๭฿ช๭หยุดการบันทึกประวัติการ฿ช๭งาน หรือลบข๭อมูลทีไ฼คยบันทึกเป฽ล๭วทัๅงหมด เด๭฾ดยง๬าย
  • 51. NETIZEN HANDBOOK54 เครือขายพลเมืองเน็ต หาก฼รากังวลกับความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼รากับ฼วใบค๭นหา ฼ราสามารถจัดการ ป๨องกันเม๬฿ห๭ข๭อมูลส๬วนตัวรัไวเหลเปกับ฼วใบค๭นหาเด๭ ซึไงการจัดการนีๅจ�า฼ป็นต๭อง฿ช๭ ความรู๭ทาง฼ทคนิค฿นระดับหนึไง ปธ เม๬วางลิงก์฿น฼วใบสาธารณะฤ฼มืไอมีการวางลิงก์฿น฼วใบสาธารณะ฿ครโกใจะ สามารถ฼ข๭าถึงเด๭ ฼วใบค๭นหากใด๭วย ผธ ตัๅงรหัสผ๬าน฼ข๭าถึงข๭อมูลฤบริการบลใอกบางทีไ฼ป๣ด฿ห๭฼ราตัๅงรหัสผ๬านกับ฾พสต์ ต๬างโ เด๭฼พืไอจ�ากัดกลุ๬มผู๭฼ข๭า฿ช๭งาน การตัๅงรหัส฽บบนีๅป๨องกัน฼วใบค๭นหาอย๬างเด๭ผล ฝธ ฿ช๭บริการ฽จ๭ง฼ตือนข๭อมูล฿หม๬ของกู฼กิลฤกู฼กิลนัๅนมีบริการัoogleหlerts ฒhttpฤนนwwwธgoogleธcomนalertsณ ทีไ฿ช๭฽จ๭ง฼ตือน฼มืไอมี฼วใบ฿หม๬โ ทีไมีข๭อความตรง กับทีไ฼ราก�าหนดเว๭฼ข๭ามา฿นระบบของกู฼กิล ฼ราอาจ฿ช๭บริการนีๅ฼พืไอตรวจดูชืไอของ฼รา ทันทีทีไมีชืไอ฼ราปรากฏขึๅนมา฿หม๬฿น฼วใบ฿ดโ ทีไกู฼กิลเปค๭นพบ กู฼กิลกใจะ฽จ๭ง฼ตือน฼รา ซึไงหาก฼ราพบว๬า ข๭อมูล฼กีไยวกับตัว฼ราทีไพบนัๅนละ฼มิดความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼รา กใจะ เด๭฽จ๭งเปยังผู๭ดู฽ล฼วใบ฿ห๭น�าข๭อมูลของ฼ราออกเด๭อย๬างทันท๬วงที อย๬างเรกใดีการจัดการกับ฼วใบค๭นหา฼พืไอเม๬฿ห๭฽สดงข๭อมูลส๬วนตัวของ฼รา ฼ป็น฼พียงการ฽ก๭เขทีไปลาย฼หตุ การ฼ผย฽พร๬ข๭อมูลบุคคล฿นประ฼ทศเทยปจจุบัน ยังเม๬มีการจัดระ฼บียบ ซึไงถือ฼ป็นช๬อง฾หว๬ ฼พราะประ฼ทศเทยยังเม๬มีกฎหมายว๬าด๭วย การคุ๭มครองข๭อมูลส๬วนบุคคล ซึไง฼ป็นสิไงทีไผู๭฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตต๭องช๬วยกันผลักดันต๬อเป
  • 52. คูมือพลเมืองเน็ต 55 เครือขายพลเมืองเน็ต บทที่ 3 ความเปนสวนตัวกับเฟซบุก นับตัๅง฽ต๬฼ฟซบุ๮ก฼ป๣ด฿ห๭฿ช๭บริการห๭าป๤ก๬อนจนถึงทุกวันนีๅ มันเด๭ผ๬านการ ฼ปลีไยน฽ปลงมากมาย จาก฽รก฼ริไมทีไ฼ป็น฼พียงพืๅนทีไส๬วนตัว฿นการติดต๬อสืไอสาร กับกลุ๬มคน฽คบโ ทีไผู๭฿ช๭฼ลือก฼อง จนกลาย฼ป็น฽พลตฟอร์ม ฒplatformณ ทีไข๭อมูล จ�านวนมากของผู๭฿ช๭กลาย฼ป็นสิไงสาธารณะ฾ดยอัต฾นมัติ ทุกวันนีๅผู๭฿ช๭ท�าเด๭฼พียง การจัดการตัๅงค๬าข๭อมูลบางส๬วนทีไต๭องการท�า฿ห๭฼ป็นสาธารณะ฽ยกกับข๭อมูล ทีไ฼ป็นข๭อมูลส๬วนตัว ฽ต๬ค�าว๬า “ส๬วนตัว” ฿นทีไนีๅกใยังหมายถึงการทีไมันถูก฽ชร์เด๭฾ดย ฼ฟซบุ๮ก฽ละ฼วใบเซต์พันธมิตรต๬างโ ฼พืไอน�าเป฿ช๭฼ลใง฼ป๨าส�าหรับการ฾ฆษณาทป ตามค�ากล๬าวของทาง฼ฟซบุ๮กทีไเด๭ระบุเว๭฿นหน๭า฼วใบเซต์ส๬วนทีไ฼กีไยวกับน฾ยบาย ความ฼ป็นส๬วนตัว ข๭อมูลทีไ฼ฟซบุ๮กจะ฼กใบรวบรวมจากผู๭฿ช๭เด๭฽ก๬ ปธ ข๭อมูลพืๅนฐานทีไผู๭฿ช๭จ�า฼ปนต๭องกรอกตอนทีไจะสมัคร฿ช๭บริการ ซึไง฿น ขัๅนตอนการสมัครผู๭฿ช๭จะต๭องระบุชืไอทนามสกุล อี฼มล วัน฼ดือนป๤฼กิด฽ละ฼พศ ฾ดยรูป ฾ปรเฟล์฽ละ฼ครือข๬ายทัๅงหมดของผู๭฿ช๭ถูกจัด฼ป็นข๭อมูลประ฼ภททีไต๭อง฼ป็นสาธารณะ ตัๅง฽ต๬฽รก อย๬าง฿นกรณีวัน฼ดือนป๤฼กิดกใจะท�า฿ห๭รู๭อายุของ฼ราซึไงช๬วย฿ห๭฼ราสามารถ ฼ข๭าถึง฼นืๅอหาหรือ฾ฆษณาทีไ฼หมาะสมกับวัยเด๭ ผธ ข๭อมูลทีไผู๭฿ช๭สามารถ฼ลือกเด๭ว๬าต๭องการจะ฽บ๬งปนร๬วมกับผู๭อืไนหรือเม๬ อย๬าง฼ช๬นข๭อมูลการอัป฼ดตสถานะ รูปภาพหรือการลงความ฼หใน฿น฾พสต์ของ฼พืไอนโ รวมทัๅงข๭อมูลการ฼พิไม฼พืไอน฿หม๬ การกดถูก฿จ หรือกด “เลค์” ฼พจ฿ด฼พจหนึไง การ฽ทใกสถานทีไ฿นรูปภาพหรือ฿น฾พสต์ของ฼รา หรือการตัๅงค๬าความสัมพันธ์ 3ธ ข๭อมูล฼กีไยวกับทุกความ฼คลืไอนเหว฿น฼ฟซบุ๮ก฼ช๬นการ฼ป๣ดดู฾ปรเฟล์ผู๭อืไน การส๬งข๭อความหา฿ครสักคน การค๭นหา฼พืไอนหรือ฼พจ฿ด฼พจหนึไง หรือวิธีการคลิก หน๭า฾ฆษณา ฼ป็นต๭น
  • 53. NETIZEN HANDBOOK56 เครือขายพลเมืองเน็ต พธ ข๭อมูล฼พิไม฼ติมจาก฼วลาทีไผู๭฿ช๭฾พสต์วิดี฾อหรือรูปภาพ ทาง฼ฟซบุ๮กกใจะ เด๭รับข๭อมูล฼พิไม฼ติมทีไ฼กีไยวข๭อง ฒmetadataณ อย๬าง฼ช๬น ฼วลา วันทีไ฽ละสถานทีไทีไมี การถ๬ายวิดี฾อหรือรูปภาพดังกล๬าว ฟธ ข๭อมูลจากคอมพิว฼ตอร์ ฾ทรศัพท์มือถือ หรืออุปกรณ์อืไนโ ทีไ฿ช๭฿นการ ฼ข๭า฼ฟซบุ๮กซึไง฼ป็นข๭อมูล฼กีไยวกับหมาย฼ลขเอพีสถานทีไทีไผู๭฿ช๭อยู๬ชนิดของ฼บราว฼ซอร์ ทีไ฿ช๭ หรือหน๭าต๬างโ ทีไมีการกด฼ข๭าชม ตัวอย๬าง฼ช๬น ฼ฟซบุ๮กสามารถระบุพิกัดของ฼รา ฼พืไอจะบอก฼ราเด๭ว๬า฼วลานีๅมี฼พืไอนของ฼ราคนเหนทีไอยู๬฿นระยะ฿กล๭฼คียง ภธ ข๭อมูลทีไผู๭อืไน฽บ๬งปน฼กีไยวกับผู๭฿ช๭นัๅนโ เม๬ว๬าจะ฼ป็นการ฽ทใกรูปภาพ หรือ฼พิไมผู๭฿ช๭฼ข๭า฼ป็นส๬วนหนึไง฿นกลุ๬ม รวมทัๅงข๭อมูลจาก฼กมหรือ฽อปพลิ฼คชันต๬างโ ทีไ฼รา฿ช๭฿น฼ฟซบุ๮ก ฽ต๬฿นกรณีนีๅจะท�าเด๭กใต๬อ฼มืไอเด๭รับอนุญาตจาก฼รา฽ล๭ว฼ท๬านัๅน มธ ข๭อมูลจาก฼วใบเซต์อืไนโ ทีไ฼กีไยวข๭อง กล๬าวคือ ฼มืไอเรกใตามทีไ฼รา฼ล๬น฼กม ฼ข๭า฼วใบเซต์อืไนโ ทีไ฿ช๭฼ฟซบุ๮ก หรือ฾ปร฽กรมทีไ฼ชืไอมต๬อกับบัญชี฼ฟซบุ๮กของ฼ราเด๭ ฒ฼ช๬น อินสตา฽กรม หรือทวิต฼ตอร์ณ ข๭อมูลนัๅนจะถูกส๬ง฿ห๭ทาง฼ฟซบุ๮กเม๬ว๬าจะ฼ป็นวันทีไ ฽ละ฼วลาทีไ฼ข๭าชม฼วใบเซต์ ข๭อมูลทาง฼ทคนิค฼กีไยวกับหมาย฼ลขเอพี ระบบการท�างาน ทีไ฿ช๭ ฼ป็นต๭น ฼ฟซบุ๮กมีวิธีการจัดการข๭อมูล฾ดยการรวบรวมข๭อมูล฼กีไยวกับตัวผู๭฿ช๭฽ละ ฼พืไอนโมาประมวลผลท�า฿ห๭฼ฟซบุ๮กสามารถก�าหนดเด๭ว๬าควรจะ฽สดง฿ห๭฼พืไอนคนเหน ปรากฏ฿นหน๭า “ฟ๤ดข๬าว” ฒุews ะeedณ หรือ฼สนอ฽นะการ฽ทใก฼พืไอนคนอืไนโ ฿นรูปภาพทีไผู๭฿ช๭เด๭฾พสต์เว๭ ส๬วนข๭อมูล฼กีไยวกับต�า฽หน๬งทีไอยู๬กใท�า฿ห๭฼ฟซบุ๮กสามารถ ฽นะน�าผู๭฿ช๭฼กีไยวกับผู๭คนหรืองานต๬างโ ทีไจะ฼กิดขึๅน฿นบริ฼วณ฿กล๭฼คียง หรือน�า฼สนอ ข๭อตกลงทีไผู๭฿ช๭อาจสน฿จเด๭ การรวบรวมข๭อมูลนีๅจะท�า฿ห๭฼ฟซบุ๮กคัดสรร฾ฆษณาทีไจะ ปรากฏขึๅน฿นหน๭า฼วใบเซต์ของผู๭฿ช๭฿ห๭มีความสอดคล๭องกับรสนิยม฽ละวิถีชีวิตของ คนโ นัๅน ฾ดย฼ฟซบุ๮กเด๭฿ห๭฼หตุผลว๬า฼ป็นเป฼พืไออ�านวยความสะดวก฽ก๬ผู๭฿ช๭ ฾ดยการพัฒนาการบริการ ตามทีไระบุเว๭฿น฼วใบเซต์ของ฼ฟซบุ๮ก฼อง วิธีการทีไ฼ฟซบุ๮กน�าข๭อมูลเป฿ช๭ คือการน�าเป฼ชืไอม฾ยงกับบริการหรือส๬วน ประกอบต๬างโ ทีไ฼ฟซบุ๮กเด๭น�า฼สนอ฿ห๭กับผู๭฿ช๭บริการ ฼ช๬น ฝ๧าย฾ฆษณาทีไซืๅอพืๅนทีไ
  • 54. คูมือพลเมืองเน็ต 57 เครือขายพลเมืองเน็ต ฾ฆษณา฿นหน๭า฼วใบเซต์ นักพัฒนาทีไสร๭าง฼กม ฽อปพลิ฼คชันหรือ฼วใบเซต์ต๬างโ ข๭อมูล ทีไเด๭อาจน�าเป฼ป็นส๬วนหนึไง฿นการพัฒนาความปลอดภัย฽ละความมัไนคง฿น฼วใบเซต์ ฽ละ฿ช๭฿นการประ฼มินประสิทธิภาพของ฾ฆษณาทีไปรากฏอยู๬฿นหน๭า฼วใบ หรือ฼พืไอการ ฼สนอ฽นะสิไงต๬างโ ฿ห๭฽ก๬ผู๭฿ช๭ ยกตัวอย๬าง฼ช๬น การ฼สนอ฽นะ฿ห๭฼พิไมคนทีไผู๭฿ช๭อาจรู๭จัก ฼สนอ฿ห๭฿ช๭฾ปร฽กรมหา฼พืไอนจากอี฼มลหรือ฼สนอ฿ห๭ผู๭฿ช๭คนอืไน฽ทใกภาพของ฼ราทีไ฼ขา เด๭อัป฾หลดขึๅนเป฾ดยการ฼ปรียบ฼ทียบภาพทีไมีการอัป฾หลดกับข๭อมูลทีไทาง฼ฟซบุ๮กเด๭ รวบรวม฼อาเว๭฼พืไอ฿ช๭฿นการระบุบุคคล฿นภาพ ซึไงผู๭฿ช๭สามารถควบคุมเด๭ว๬าจะจัดการ กับการ฽ทใก฾ดยบุคคลอืไนอย๬างเรด๭วยการปรับการตัๅงค๬า ข๭อกังวลข๭อ฽รกโ ทีไ฼กิดขึๅน฼กีไยวกับความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฼ฟซบุ๮กทีไท�า฿ห๭คน฼ริไม พูดถึงกันมากนัๅน฼ริไมตัๅง฽ต๬ระบบ ุews ะeedทผ ทีไจะท�า฿ห๭กิจกรรมต๬างโ ของผู๭฿ช๭ ฼ป็นทีไมอง฼หในเด๭ง๬ายขึๅน ฾ดยการรวม฼อาความ฼คลืไอนเหวทัๅงหมดของผู๭คนทีไอยู๬ ฿นรายชืไอ฼พืไอนของ฼รามาเว๭฿นหน๭าหลักหน๭า฼ดียวของผู๭฿ช๭฽ต๬ละคน ซึไงส๬วนนีๅ฼อง ทีไกลาย฼ป็นพืๅนทีไหลักของ฼ฟซบุ๮กทีไผู๭คน฿ช๭฿นการ฽บ๬งปน฽ละติดตามข๭อมูลข๬าวสาร จ�านวนมาก ฽ม๭ว๬าข๭อมูล฼หล๬านัๅน฾ดยส๬วน฿หญ๬จะ฼ป็นข๭อมูลทีไผู๭฿ช๭ตัๅง฿จ฾พสต์฿ห๭฼ป็น ข๭อมูลสาธารณะ ฽ต๬ ุews ะeed เด๭พัฒนาขึๅนเปจนถึงขัๅนทีไ฽ม๭฽ต๬กิจกรรมทัไวโ เป ของผู๭฿ช๭ทีไเม๬เด๭ตัๅง฿จ฽บ๬งปนกับทุกคน อย๬าง฼ช๬นการกดเลค์ การ฼ขียนข๭อความบน หน๭าวอลล์ของ฼พืไอนคน฿ดคนหนึไง หรือการ฿ส๬ความ฼หใน฿นรูปภาพหรือสถานะ ของผู๭฿ช๭คนอืไนโ กใอาจปรากฏ฿ห๭฼หในบน ุews ะeed ฿นฐานะ฾พสต์สาธารณะ ฒทุกคนอ๬านเด๭ณ ซึไง฼ป็นข๭อมูลทีไมีการ฼คลืไอนเหวอยู๬ตลอด฼วลา การท�า฿ห๭การ฼ข๭าถึง ข๭อมูล฼ป็น฼รืไองง๬าย฽บบนีๅท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭จ�า฼ป็นต๭องตระหนักถึงกิจกรรมบน฼ฟซบุ๮กของ ตนอยู๬฼สมอ ฿นช๬วงสองสามป๤฿ห๭หลัง฼ฟซบุ๮กเด๭ผลักดัน฿ห๭ผู๭฿ช๭ท�าข๭อมูลของตน฿ห๭฼ป็น สาธารณะมากขึๅน ฾ดย฼ชืไอว๬าการท�า฼ช๬นนัๅนจะท�า฿ห๭นักการตลาด฽ละนักพัฒนา น�าข๭อมูล฼หล๬านัๅนเป฿ช๭ประ฾ยชน์฿นการน�า฼สนอผลิตภัณฑ์ทีไดีขึๅนส�าหรับลูกค๭า ฽ม๭ทาง฼วใบเซต์จะยืนยันว๬าการน�าข๭อมูลทัๅงหมดเป฿ช๭ต๭องเด๭รับการอนุญาตจาก ผู๭฿ช๭฼สียก๬อนคณะกรรมาธิการการค๭าของ฽ห๬งสหพันธรัฐฒะederalโradeอommissionฤ ะโอณ เด๭ท�าการตรวจสอบการท�างานของ฼ฟซบุ๮ก฾ดย฼ริไมต๭นจากการร๭อง฼รียนของ
  • 55. NETIZEN HANDBOOK58 เครือขายพลเมืองเน็ต ผู๭฿ช๭฿นป๤ ผฟฟผ ฼กีไยวกับการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัวทีไซับซ๭อน฽ละ฼ข๭า฿จยากกว๬า฼ดิม จากการตรวจสอบพบว๬า ฼มืไอเรกใตามทีไผู๭฿ช๭คลิก฾ฆษณา฿ดโ บุคคลทีไสามจะสามารถ รวบรวมข๭อมูลของผู๭฿ช๭รายนัๅนเด๭ ฽ม๭ว๬า฿น฽ถลงการณ์ของบริษัท฼ฟซบุ๮ก฼องจะ฼คย บอกเว๭ว๬าเม๬สามารถท�าเด๭กใตามทฝ ฿นกรณีของการ฿ห๭สิทธิการ฼ข๭าถึงอย๬างย๬อส�าหรับการ฿ช๭฽อปพลิ฼คชันต๬างโ ทีไถูกสร๭างขึๅนมา฼พืไอ฼ล๬นสนุก฿น฼ฟซบุ๮ก ปญหาของมันคือการทีไ฼ฟซบุ๮กเด๭฼พิไมส๬วนต๬อ ประสานกับผู๭฿ช๭ฒuserinterfaceณ฽บบง๬ายโส�าหรับนักพัฒนาทีไต๭องการ฼รียกขอข๭อมูล ส๬วนตัวจากผู๭฿ช๭ ฿นอดีตผู๭฿ช๭ต๭องคลิกผ๬านกล๬องเดอะลใอกจ�านวนมาก฼พืไอ฼ลือกทีไจะ ยินยอม฿ห๭มีการ฽ชร์ข๭อมูลต๬างโ฽ต๬ตอนนีๅนักพัฒนาสามารถ฿ส๬ล�าดับข๭อมูลทีไต๭องการ ฼หล๬านีๅเว๭฿นกล๬อง฾ต๭ตอบ฼พียงกล๬อง฼ดียว ฾ดยสิไงทีไผู๭฿ช๭ต๭องท�าคือการคลิก฼พียง ครัๅง฼ดียว฼พืไอการยินยอม฿ห๭นักพัฒนา฼กมนัๅนโ ฼ข๭าถึงข๭อมูลของ฼ราเด๭ทุกประ฼ภท ฽ละทุก฼วลา รวมทัๅงยังสามารถ฾พสต์ข๭อความหรือส๬งข๭อความต๬างโ ฿นนามของ฼รา อีกด๭วยทพ การทีไ฼ฟซบุ๮กเด๭ถอน฼อาก�า฽พง฿นการป๨องกันข๭อมูลออก฽ละท�า฿ห๭ง๬ายขึๅน กใท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭มักเม๬ทันสัง฼กตหรือระวัง฽ละรีบร๭อน฿นการกด฽ชร์ข๭อมูลส๬วนตัวมากขึๅน ฼พราะทัๅงหมดปรากฏขึๅน฿นรูป฽บบของ฼กมต๬างโบน฼ฟซบุ๮กทีไจะอนุญาต฿ห๭ผู๭฿ช๭฼ข๭าเป ฼ล๬นเด๭กใต๬อ฼มืไอท�าการกดยินยอม฿ห๭มีการน�าข๭อมูลส๬วนตัวเป฿ช๭ ข๭อมูล฼หล๬านัๅนอาจ ฼ป็นข๭อมูลทีไตัวผู๭฿ช๭เม๬เด๭ตัๅง฿จทีไจะ฽ชร์ทฟ ยิไง฼ฟซบุ๮ก฼ติบ฾ตมาก฼ท๬าเร ปญหา฼กีไยวกับความ฼ป็นส๬วนตัวกใ฼พิไมขึๅน฼ท๬านัๅน ฼มืไอ฼รใวโ นีๅ องค์กรทัๅงภาครัฐ฽ละ฼อกชนจ�านวนหนึไงเด๭ร๭อง฼รียนคณะกรรมาธิการ การค๭าฯ ฾ดย฿ห๭฼หตุผลว๬า฼ฟซบุ๮กมี฼จตนาตุกติกกับการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฼พืไอ น�าข๭อมูลส๬วนตัวของผู๭฿ช๭เป฿ช๭ด๭วย฼จตนา฼ชิงพาณิชย์ จนกลาย฼ป็นประ฼ดในทีไถูก วิพากษ์วิจารณ์กันมาก฼กีไยวกับน฾ยบายรักษาความปลอดภัยของ฼ฟซบุ๮ก น�าเปสู๬ ข๭อกล๬าวหาทีไว๬า฼ฟซบุ๮กนัๅนขายข๭อมูลส๬วนตัวของผู๭฿ช๭฽ละเม๬มี฿ครทีไจะลุกขึๅนมา฼อาผิด กรณีนีๅผู๭฼ชีไยวชาญด๭านความมัไนคง฿นอิน฼ทอร์฼นใต฼ชืไอว๬าผู๭฿ช๭฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ ส๬วน฿หญ๬เม๬ตระหนัก฼ลยว๬ากิจกรรม฿น฾ลกออนเลน์ของพวก฼ขาเด๭กลาย฼ป็นส๬วนหนึไง ของตลาด ฽ต๬ละครัๅงทีไ฼ฟซบุ๮กเด๭ปรับ฼ปลีไยนฟ๤฼จอร์ต๬างโ ฼ราควรคิดเว๭ก๬อนเด๭฼ลยว๬า มันคงเม๬฿ช๬การท�า฼พืไอ฿ห๭฼ราตามหา฼พืไอน฼ก๬าหรือญาติทีไหายสาบสูญเด๭ง๬ายขึๅน
  • 56. คูมือพลเมืองเน็ต 59 เครือขายพลเมืองเน็ต ฾จ฽อน กู๭ดเชล์ด ฒิoan ัoodchildณ บรรณาธิการอาวุ฾สของ฼วใบเซต์ อแู ฒอhief แecurit ูfficerณทภ ฽สดงความ฼หในว๬า ทุกครัๅงทีไมีการ฼ปลีไยนรูป฽บบ฿หม๬โ ฿น฼ฟซบุ๮ก ฼ราสงสัยเด๭฼ลยว๬า การ฼ปลีไยน฽ปลงทัๅงหมดนัๅนท�า฼พืไอ฼ป็นข๭ออ๭าง฿นการ ตัๅงค๬าการควบคุมความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭฿ช๭฿หม๬ ฿ห๭กลับสู๬การตัๅงค๬าอัต฾นมัติของ ทาง฼วใบเซต์เว๭ก๬อน ฼พืไอ฿ห๭฼จ๭าของ฼วใบเซต์สามารถน�าข๭อมูล฼หล๬านัๅนเป฿ช๭ กู๮ดเชล์ดเด๭น�า฼สนอ“หลุมพราง”ส�าคัญห๭าอันดับ฽รกของ฼ฟซบุ๮กเว๭฿นรายการ “โhe ฯarl แhow on แaturda ืorning” ดังนีๅฤ * ข๭อมูลของผู๭฿ช๭ถูกน�าเป฽ชร์กับบุคคลทีไสาม฼ฟซบุ๮กจัด฼ป็นธุรกิจอย๬างหนึไง ทีไต๭องการท�า฼งิน ฽ละการท�า฼ช๬นนัๅนเด๭จ�า฼ป็นต๭องอาศัยการ฽ชร์ข๭อมูลของผู๭฿ช๭฿ห๭กับ ฝ๧าย฾ฆษณาทีไต๭องการขายผลิตภัณฑ์ ด หลังจากการ฼ปลีไยนรูป฽บบ฿หม๬โ ทุกครัๅง การตัๅงค๬าความ฼ปนส๬วนตัว จะถูกตัๅง฿ห๭กลับสู๬สภาวะอัต฾นมัติของ฼ฟซบุ๮กอัน฼ปนสภาวะทีไมีความปลอดภัย ฽ละมีความ฼ปนส๬วนตัวน๭อยทีไสุด หมายความว๬าทุกครัๅงทีไ฼ฟซบุ๮กประกาศ “ลุค” ฿หม๬ ผู๭฿ช๭ควรตรวจสอบการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฿หม๬฿ห๭ดี฽ละ฼ปลีไยนกลับเป ฼ป็น฽บบทีไ฼ราต๭องการ มิ฼ช๬นนัๅน฼ฟซบุ๮กอาจน�าข๭อมูล฼หล๬านัๅนเป฽ชร์กับบริษัทต๬างโ ซึไง฼ป็นการท�างานหลักของ฽บบจ�าลองธุรกิจของ฼ฟซบุ๮ก ฽อปพลิ฼คชันทายตัวละคร น๬ารักโ ทีไว๬า “คุณ฼ป็นตัวละคร฿ด฿นนิยาย฼รืไอง฽ฮร์รีไ พอต฼ตอร์” ทีไผู๭฿ช๭ต๭องกดยืนยัน ก๬อนการ฿ช๭อาจดึงข๭อมูลของผู๭฿ช๭เป฽ชร์เด๭฾ดยทีไผู๭฿ช๭เม๬รู๭ตัว ด ฾ฆษณา฿น฼ฟซบุ๮กอาจมีมัล฽วร์ ฾ดยพืๅนฐาน฼ฟซบุ๮กมีการตรวจสอบ ฾ฆษณาทีไค๬อนข๭างเม๬ถีไถ๭วนจึงอาจส๬งผล฿ห๭ผู๭฿ช๭คลิกเปทีไ฾ฆษณา ฼ช๬น ฾ฆษณา ฾ปร฽กรมป๨องกันเวรัสคอมพิว฼ตอร์ ฽ต๬฿นความ฼ป็นจริง฽ล๭วกลับกลาย฼ป็นการ ดาวน์฾หลดตัวเวรัสจริงโ มา฽ทน ด ฼พืไอนของ฼รา฼องทีไจะท�า฿ห๭฼รา฼สีไยงกับการ฼สียข๭อมูลหาก฾ปรเฟล์ของ฼พืไอน ฿น฼ฟซบุ๮กของผู๭฿ช๭฾ดน฼จาะข๭อมูล฾ดยบุคคลทีไสาม ฽ฮก฼กอร์สามารถ฼หในข๭อมูล ทุกอย๬างทีไผู๭฿ช๭ส๬ง฿ห๭฼พืไอนของตนเด๭ ดังนัๅน หาก฼พืไอนของ฼ราเม๬เด๭ระมัดระวัง฿ห๭ดี ฼กีไยวกับข๭อมูลทีไอาจถูก฽ชร์฿น฼วใบ ตัว฼รา฼องกใอาจเด๭รับผล฼สียเปด๭วย
  • 57. NETIZEN HANDBOOK60 เครือขายพลเมืองเน็ต ด พวกต๭มตุ๯นสามารถสร๭าง฾ปรเฟล์ปลอมเด๭ ฽ม๭฽ต๬กับคนธรรมดาทัไวโ เป ทีไพอจะรู๭ข๭อมูลของผู๭฿ช๭บางคนกใอาจสร๭าง฾ปรเฟล์ปลอมขึๅนมาภาย฿น฼วลาชัไวอึด฿จ สร๭างความ฼สียหาย฿ห๭กับผู๭฿ช๭ตัวจริงเด๭ ฼พราะ฼งืไอนเข฿นการสมัคร฼ฟซบุ๮กเม๬จ�า฼ป็น ต๭องอาศัยข๭อมูลทีไซับซ๭อน ซึไง฾ดยส๬วน฿หญ๬฽ล๭ว฾ปรเฟล์ปลอมมักถูกสร๭างขึๅน ฼พืไอท�าความ฼สียหาย฿ห๭฽ก๬ผู๭฿ช๭จริง การรับ “฽อด” คน฽ปลกหน๭าทุกคนทีไส๬งค�าร๭อง ขอ฼ป็น฼พืไอนมาอาจท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭ตกอยู๬฿นภาวะ฼สีไยงเด๭฾ดยเม๬รู๭ตัว การ฼ปลีไยน฽ปลงล๬าสุดทีไ฼กิดขึๅน฿น฼ฟซบุ๮กคือระบบเทม์เลน์ ฿นป๤ ผฟฟพ ฼ฟซบุ๮กเด๭ออกน฾ยบายผลักดัน฿ห๭ผู๭฿ช๭฿ส๬ข๭อมูลส๬วนตัวมากขึๅน฼พืไอท�า฿ห๭หน๭า฾ปรเฟล์ ของตนดู “น๬าสน฿จ” มากขึๅน ฽ละคนจ�านวนมากกใ฼ตใม฿จทีไ฿ส๬ข๭อมูลต๬างโ ทัๅงประวัติการศึกษา฽ละการท�างาน ความสน฿จภาพยนตร์ ดนตรี฽ละหนังสือ เปจนถึงสถานะความสัมพันธ์กับผู๭คนมากมาย฿นชีวิต ฽ละหากผู๭฿ช๭เม๬คอย฼ข๭าเป ตรวจสอบการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฿น฽ต๬ละครัๅงทีไทาง฼วใบเซต์เด๭ท�าการอัป฼ดต รายละ฼อียด฿ดโ กใมีความ฼ป็นเปเด๭สูงว๬าผู๭฿ช๭นัๅนก�าลัง฽ชร์ข๭อมูลมากกว๬าทีไตนคิดเว๭ ฾ดยเม๬รู๭ตัว ไทมไลนการเปลี่ยนนโนบายความเปนสวนตัวของเฟซบุก ฼นืๅอหาส๬วนทีไตัดมาต๬อเปนีๅ฼ป็นส๬วนหนึไงของรายละ฼อียดทีไระบุเว๭฿น น฾ยบายรักษาความ฼ป็นส๬วนตัวของ฼ฟซบุ๮กจุดสัง฼กตอยู๬ทีไ฼นืๅอหาบางส๬วนนัๅน ฼ปลีไยน฽ปลงเป฿น฽ต๬ละป๤ซึไงทัๅงหมดล๭วนบ๬งบอกถึงความพยายาม฿นการค๬อยโ ลดทอนความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭฿ช๭ทม ป๤ ผฟพย – ข๭อมูลส๬วนตัว฿ดโ ทีไคุณมอบ฿ห๭กับ฼ฟซบุ๮กจะเม๬สามารถถูก น�าเป฿ช๭ประ฾ยชน์เด๭฾ดยผู๭฿ช๭คนอืไนหรือ฼วใบเซต์฿ดโ ทีไเม๬เด๭฼ป็นส๬วนหนึไง ฿นอย๬างน๭อยหนึไงกลุ๬มทีไคุณเด๭ระบุเว๭฿นการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว ป๤ ผฟพร ท ฼รา฼ข๭า฿จว๬าคุณคงเม๬ต๭องการ฿ห๭ทุกคน฿น฾ลกมีข๭อมูล ทีไคุณ฽ชร์บน฼ฟซบุ๮ก฼พราะ฼หตุนีๅ฼ราจึง฿ห๭คุณ฼ป็นผู๭ควบคุมข๭อมูลของคุณ฼อง
  • 58. คูมือพลเมืองเน็ต 61 เครือขายพลเมืองเน็ต การตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฽บบ฽รก฼ริไมของ฼ราเด๭จ�ากัดข๭อมูลทีไถูก฽สดง฿น฾ปรเฟล์ ของคุณ฽ค๬฾รง฼รียนของคุณพืๅนทีไ฿กล๭฼คียงทีไคุณระบุเว๭฽ละข๭อจ�ากัดทางชุมชน ทีไสม฼หตุสมผลอืไนโ อย๬างทีไ฼ราเด๭บอกเว๭฽ล๭ว ป๤ ผฟฟบ ท ข๭อมูล฾ปรเฟล์ทีไคุณมอบ฿ห๭กับ฼ฟซบุ๮ก฼ข๭าถึงเด๭฾ดยผู๭฿ช๭ทีไ฼ป็น ส๬วนหนึไง฿นอย๬างน๭อยหนึไง฼ครือข๬ายทีไคุณอนุญาต฿ห๭฼ข๭าถึงข๭อมูลของคุณเด๭ ฒ฼ช๬น฾รง฼รียนภูมิล�า฼นา฼พืไอนของ฼พืไอน฼ป็นต๭นณชืไอของคุณ฾รง฼รียนของคุณ ฽ละรูปประกอบ฾ปรเฟล์จะปรากฏ฿นช๬องค๭นหาของ฼ครือข๬าย฼ฟซบุ๮ก ยก฼ว๭นคุณจะปรับ฼ปลีไยนการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว ป๤ผฟฟปท฼ฟซบุ๮กถูกออก฽บบมา฼พืไอ฿ห๭ง๬ายต๬อผู๭฿ช๭฿นการ฽ชร์ข๭อมูลข๬าวสาร กับ฿ครกใตามทีไคุณต๭องการ คุณ฼ป็นผู๭ตัดสิน฿จประ฼มินข๭อมูลทีไท�า฿ห๭คุณ รู๭สึกสบาย฿จ฿นการ฽ชร์บน฼ฟซบุ๮ก฽ละ฼ป็นผู๭ควบคุมวิธีการทีไข๭อมูลถูก฽จกจ๬าย ผ๬านการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัวคุณควรพิจารณาการตัๅงค๬า฽รก฼ริไมของ฼ฟซบุ๮ก ฽ละ฼ปลีไยน฽ปลงหากจ�า฼ป็น฼พืไอสะท๭อนความพึงพอ฿จของคุณ นอกจากนีๅ คุณควรค�านึงถึงการตัๅงค๬าของคุณ฼มืไอเรกใตามทีไคุณ฽ชร์ข๭อมูลข๭อมูลทีไตัๅงเว๭ว๬า ส�าหรับ “ทุกคน” ฼ป็นข๭อมูลทีไ฼ป๣ด฼ผยต๬อสาธารณะ ฽ละอาจ฼ข๭าถึงเด๭฾ดย ฿ครกใตาม฿นอิน฼ทอร์฼นใตฒรวมถึงคนทีไเม๬เด๭ลใอกอินบัญชี฼ฟซบุ๮กณ฽ละสามารถ น�าเปจัดท�าข๭อมูลเด๭฾ดยระบบการค๭นหาของบุคคลทีไสามรวมทัๅงอาจ฼กีไยวข๭อง กับตัวคุณนอก฼หนือพืๅนทีไ฼ฟซบุ๮ก ฒ฼ช๬น฼วลาทีไคุณ฼ยีไยมชม฼วใบเซต์อืไนโ บนอิน฼ทอร์฼นใตณ ฽ละการถูกส๬ง฼ข๭าทออก฾ดยทาง฼รา฽ละฝ๧ายอืไนโ อย๬างเร๭ซึไง ข๭อจ�ากัดด๭านความ฼ป็นส๬วนตัว การตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัวอัต฾นมัติส�าหรับ ข๭อมูลบางประ฼ภททีไคุณ฾พสต์บน฼ฟซบุ๮กจะถูกก�าหนดเว๭ทีไ “ทุกคน” ตัๅง฽ต๬ ฽รก฼ริไม คุณสามารถพิจารณา฽ละ฼ปลีไยนการตัๅงค๬านีๅเด๭ ป๤ ผฟฟผ ท ข๭อมูลบางประ฼ภท ฼ช๬น ชืไอของคุณ ภาพ฾ปรเฟล์ รายชืไอ฼พืไอน ฽ละ฼พจต๬างโ ทีไคุณ฼ป็น “฽ฟน” อยู๬ ฒกดเลค์ณ ฼พศ ภูมิล�า฼นา ฽ละ฼ครือข๬าย ทีไคุณ฼ป็นส๬วนหนึไงนัๅนจัด฼ป็นข๭อมูลทีไ฼ป๣ด฼ผย฿นสาธารณะส�าหรับทุกคน รวมทัๅง฽อปพลิ฼คชัน฼พิไม฼ติม฿น฼ฟซบุ๮กซึไงเม๬มีระบบการตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว
  • 59. NETIZEN HANDBOOK62 เครือขายพลเมืองเน็ต อย๬างเรกใตาม คุณสามารถจ�ากัดความสามารถ฿นการค๭นหาข๭อมูลผ๬านระบบ ค๭นหาเด๭฾ดย฿ช๭การตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว฿นการค๭นหา น฾ยบายความ฼ป็นส๬วนตัวปจจุบันทีไ฼ริไมตัๅง฽ต๬฼มษายนป๤ผฟฟฝ–฼มืไอคุณ ฼ชืไอมต๬อ฼ข๭ากับ฽อปพลิ฼คชันหรือ฼วใบเซต์ต๬างโ ฼วใบเซต์฼หล๬านัๅนจะสามารถ ฼ข๭าถึงข๭อมูลทัไวเป฼กีไยวกับคุณเด๭ ค�าว๬า “ข๭อมูลทัไวเป” ประกอบเปด๭วย ชืไอของคุณ฽ละ฼พืไอน ภาพประกอบ฾ปรเฟล์ ฼พศ รหัสผู๭฿ช๭ ฒuser Iฮณ รวมถึง การ฼ชืไอมต๬อ ฽ละข๭อมูล฿ดโ กใตามทีไถูก฽ชร์ด๭วยการตัๅงค๬าส�าหรับ “ทุกคน” ฼พราะการ฼ชืไอมต๬อจ�า฼ป็นต๭องอาศัยสองฝ๧าย การตัๅงค๬าความ฼ป็นส๬วนตัว ของคุณ฼ป็น฼พียงการควบคุมว๬า฿ครสามารถมอง฼หในการ฼ชืไอมต๬อของคุณ ฿นหน๭า฾ปรเฟล์ของคุณเด๭฼ท๬านัๅน หากคุณเม๬สบาย฿จกับการทีไการ฼ชืไอมต๬อ ของคุณจะ฼ป็นทีไ฼ข๭าถึงเด๭ส�าหรับสาธารณะ คุณกใควรหยุด฿ช๭฽อปพลิ฼คชัน หรือ฼วใบ฼หล๬านัๅน จากเทม์เลน์ข๭างต๭นจะ฼หในว๬าการ฼ปลีไยน฽ปลงเปตามล�าดับของน฾ยบาย ทัๅงหมด฽สดง฿ห๭฼หในถึงความพยายาม฿นการดึง฼กราะป๨องกันข๭อมูลส๬วนตัวของผู๭฿ช๭ ออกทีละน๭อย ฽รก฼ริไม฼ฟซบุ๮กเด๭ฐานผู๭฿ช๭มาจากการน�า฼สนอการควบคุมทีไ฼รียบง๬าย ฽ละถีไถ๭วน฿ห๭กับผู๭฿ช๭฿นการรักษาข๭อมูลส๬วนตัวพอ฼ฟซบุ๮ก฼ติบ฾ตขึๅน฽ละมีความส�าคัญ มากขึๅน ฼ฟซบุ๮กกใสามารถ฼ลือกเด๭ว๬าจะรักษาหรือพัฒนาการควบคุม฼หล๬านัๅนอย๬างเร ทว๬าทาง฼วใบเซต์กลับ฼ลือกทีไจะหาประ฾ยชน์฿ห๭ตัว฼อง หุ๭นส๬วนทางธุรกิจ฽ละ การ฾ฆษณา฿ห๭สามารถ฿ช๭ประ฾ยชน์จากข๭อมูลของผู๭฿ช๭เด๭มากขึๅน฼รืไอยโ พร๭อมกับ จ�ากัดทาง฼ลือกของผู๭฿ช๭฿นการควบคุมข๭อมูลของตัว฼อง
  • 60. คูมือพลเมืองเน็ต 63 เครือขายพลเมืองเน็ต อ๭างอิงจาก ป ูpsahlถ ีurtธ ะacebook’s ฯroding Privac Policฤ ห โimelineธ ผบปบธ httpsฤนนwwwธ effธorgนdeeplinksนผบปบนบพนfacebookทtimeline ผ ฯlronถ ฯdicธ หnalsisฤ แome ะacebook Privac Issues หre เealถ แome หre ุotธ ผบปบธhttpฤนนwwwธinsidefacebookธcomนผบปบนบฟนปปนanalsisทsomeทfacebookทprivacทissuesท areทrealทsomeทareทnotน ฝีangถอeciliaธผบปปธะacebookแettlesะโอPrivacอomplaintถหgreestoหskใsers’ Permissionะorอhangesธhttpฤนนwwwธwashingtonpostธcomนbusinessนtechnologนfacebookท settlesทftcทprivacทcomplaintทagreesทtoทaskทusersทpermissionทforทchangesนผบปปนปปนผรน gIQหqิอรุ_storธhtml พ httpsฤนนwwwธfacebookธcomนphotoธphpษfbidวฝมบผพภภมฝบบรภฝบฐsetวaธปมพฟฝพ ผฝฟรปพผบรธฝยรบฟธปฟปฟฝมมภปฟพมปรบฐtpeวป ฟ ฯlronถ ฯdicธ หnalsisฤ แome ะacebook Privac Issues หre เealถ แome หre ุotธ ผบปบธhttpฤนนwwwธinsidefacebookธcomนผบปบนบฟนปปนanalsisทsomeทfacebookทprivacทissuesท areทrealทsomeทareทnotน ภ าelmbreckถ ไalerieธ ผบปบธ าow ะacebook แells ็our Personal Info หnd ัets หwa With Itธ httpฤนนwwwธfinancetechnewsธcomนhowทfacebookทsellsทourทpersonalทinfoท andทgetsทawaทwithทitน ม ูpsahlถ ีurtธ ะacebook’s ฯroding Privac Policฤ ห โimelineธ ผบปบธ httpsฤนนwwwธ effธorgนdeeplinksนผบปบนบพนfacebookทtimeline
  • 61. NETIZEN HANDBOOK64 เครือขายพลเมืองเน็ต บทที่ 4 กฎหมายคอมพิวเตอร ที่พลเมืองเน็ตควรรู นอกจากการ฼ข๭ามาของคอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใตจะท�า฿ห๭฽นวคิด฼รืไอง ความ฼ป็นส๬วนตัว฽ละความปลอดภัย฼ปลีไยนเป฽ล๭ว คอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใต ยังน�ามาสู๬การ฼ปลีไยน฽ปลงด๭านกฎหมายอีกด๭วย ฼นืไองจากกฎหมาย฽บบดัๅง฼ดิมทีไ ฼รามี฿ช๭กันมานานนัๅนเม๬เด๭สร๭างขึๅน฼พืไอดู฽ล฾ลกอิน฼ทอร์฼นใตตัวอย๬าง฼ช๬นประ฼ทศเทย มีกฎหมายอาญาทีไระวาง฾ทษส�าหรับอาชญากรรม฽บบการบุกรุกทีไอยู๬อาศัย ฽ต๬ กฎหมาย฼ช๬นนีๅเม๬สามารถ฿ช๭เด๭กับการ “บุกรุก” คอมพิว฼ตอร์ทีไอาจอยู๬฿นบ๭านของ ฼รา การบุกรุก฼พืไอ฼ข๭าดูข๭อมูล เม๬จ�า฼ป็นต๭องมีการบุกรุกสถานทีไ฼ลย จึงเม๬฼ข๭าข๬าย ตามกฎหมายอาญาว๬าด๭วยการ “บุกรุก” ฽บบดัๅง฼ดิมทีไ฼คยมีมา ด๭วยความทีไชีวิตของ฼รา฼กีไยวข๭อง฽ละต๭องพึไงพิงระบบคอมพิว฼ตอร์฽ละ อิน฼ทอร์฼นใต฼พิไมมากขึๅนทุกวัน ประ฼ทศต๬างโ ทัไว฾ลกจึงเด๭คิดกฎหมายขึๅนมา฿หม๬ ฼พืไอ฼อาผิดกับอาชญากรคอมพิว฼ตอร์ทีไมีมากขึๅน฼รืไอยโ ตามความส�าคัญของระบบ คอมพิว฼ตอร์ทุกวันนีๅ ทีไ฼รา฿ช๭คอมพิว฼ตอร์เป฼พืไอการซืๅอขาย ท�าธุรกรรมทางการ฼งิน ประกาศข๬าว ฯลฯ ส�าหรับประ฼ทศเทย฿นป๤ ผฟฟบ ทีไผ๬านมากใมีการตราพระราชบัญญัติว๬าด๭วย การกระท�าความผิด฼กีไยวกับคอมพิว฼ตอร์ พธศธ ผฟฟบ ฒพธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯณ ออกมาบังคับ฿ช๭ ทุกวันนีๅชีวิตประจ�าวันของ฼รา มีความ฼กีไยวข๭องกับคอมพิว฼ตอร์ตลอด฼วลา การควบคุมต๬างโ ทีไกฎหมายคอมพิว฼ตอร์ก�าหนดขึๅนรวมถึงบทลง฾ทษต๬างโ จึงมีผล ต๬อ฼ราด๭วย ฽ม๭จะเม๬฿ช๬การ฿ช๭คอมพิว฼ตอร์฿นรูป฽บบทีไ฼รานัไงอยู๬หน๭า฼ครืไองพีซี฽ล๭ว พิมพ์ข๭อความ฼ข๭าสู๬฼วใบกใตามตามพธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯนัๅนการส๬งข๭อมูลคอมพิว฼ตอร์ รวมเปถึงการ฾ทรศัพท์ หรือการกด฼งินผ๬านตู๭฼อที฼อใม การ฽ชต฿น฾ปร฽กรม฽ชต ฿น฾ทรศัพท์มือถือ หรือกระทัไงการดู฾ทรทัศน์ดาว฼ทียมกใ฼ป็นการกระท�ากับระบบ คอมพิว฼ตอร์ด๭วย฼ช๬น฼ดียวกัน
  • 62. คูมือพลเมืองเน็ต 65 เครือขายพลเมืองเน็ต ความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอรคืออะไร หน๭าทีไหลักของ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ฽ละกฎหมาย฿กล๭฼คียงกัน฿นนานาชาติ คือ การนิยามความผิดทีไกระท�าทางคอมพิว฼ตอร์฿ห๭฼ป็นความผิดทางอาญา ความผิด ฼หล๬านัๅน฽บ๬งออก฼ป็นกลุ๬มหลักโ เด๭฽ก๬ ปธ การบุกรุก ฼ช๬น การ฼จาะ฼ข๭าเปยังคอมพิว฼ตอร์ทีไอาจจะมีช๬อง฾หว๬อยู๬ เม๬ว๬าจะ฼ป็นการหาช๬อง฾หว๬฿น฼วใบทีไมีข๭อผิดพลาด฿นซอฟต์฽วร์ หรือกระทัไงการเปเด๭ รู๭ข๭อมูลการ฼ข๭าถึงฒชืไอผู๭฿ช๭฽ละรหัสผ๬านณจากทีไอืไนมา฽ล๭วลใอกอิน฼ข๭าเปยังคอมพิว฼ตอร์ ฼หล๬านัๅน หรือจะ฼ป็นการถอดรหัสเฟล์ทีไถูก฼ข๭ารหัสมา฼พืไอ฼ข๭าดูข๭อมูลกใถือ฼ป็น ความผิดฐานบุกรุกเปด๭วย ผธ การดักฟงกฎหมายคอมพิว฼ตอร์ระวาง฾ทษส�าหรับการดักฟงข๭อมูล฽ม๭ว๬า จะ฼ป็น฽ค๬การดักฟง฼ฉยโ เม๬เด๭น�าข๭อมูลเปท�าอะเรกใ฼ป็นความผิด฿นตัว฼อง฽ล๭ว ฼จ๭าหน๭าทีไรัฐจะท�าการดักฟงเด๭฼มืไอมีหมายศาล฼ท๬านัๅน ฝธ การ฽ก๭เขหรือท�าลาย การ฼ข๭าเป฽ก๭เขข๭อมูล฿นคอมพิว฼ตอร์ของผู๭อืไน ฾ดยอาจ฼ป็นความผิดร๬วมกับการบุกรุกตามข๭อ ป หรือ฼ป็นการ฽ก๭เขข๭อมูล฾ดยทีไ฼รา เม๬เด๭รับอนุญาต฽ต๬เม๬เด๭บุกรุก ฼ช๬น ผู๭ดู฽ลระบบ฼ข๭าเป฽ก๭เขข๭อมูลลูกค๭า กใ฼ป็น ความผิดเด๭฼ช๬นกัน พธ การขัดขวางการ฼ข๭าถึงนอกจากการบุกรุกหรือ฽ก๭เข฾ดยตรง฽ล๭วกฎหมาย คอมพิว฼ตอร์ยังถือ฼อาการขัดขวางการ฿ช๭งานตามปกติ฼ป็นอาชญากรรม฽บบหนึไง ฼ช๬นการ฿ช๭฾ปร฽กรม฼รียก฿ช๭งาน฼วใบจ�านวนมากโจนกระทัไง฼วใบเม๬สามารถ฿ห๭บริการ ผู๭อืไนเด๭ ฒฮenial of แerviceฤ ฮoแณ กใถือ฼ป็นการกระท�าความผิดทางอาญา ส�าหรับ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ของเทยนัๅน ก�าหนด฾ทษ฼หล๬านีๅเว๭฼ป็น฾ทษ ทีไมีความผิดจ�าคุกทัๅงหมด ตัๅง฽ต๬เม๬฼กิน ภ ฼ดือน ปรับเม๬฼กิน ปบถบบบ บาทเปจนถึง เม๬฼กิน ฟ ป๤ ปรับเม๬฼กิน ปบบถบบบ บาท ฾ดยเม๬มี฾ทษขัๅนต�ไา฽ต๬อย๬าง฿ด การกระท�า฼หล๬านีๅถูกก�าหนด฾ทษอย๬างค๬อนข๭าง฼ป็นสากล฿นหลายโประ฼ทศ ฼ราควรระวังการ฿ช๭ซอฟต์฽วร์ทีไ฾จมตี฼ช๬นนีๅเปยัง฼ครืไอง฿นต๬างประ฼ทศ฽ม๭ซอฟต์฽วร์ ฼หล๬านัๅนจะ฿ช๭งานเด๭ง๬าย ฽ละเม๬ต๭องการความรู๭พิ฼ศษมากนัก฿นการ฿ช๭งาน
  • 63. NETIZEN HANDBOOK66 เครือขายพลเมืองเน็ต ฼ช๬น ฾ปร฽กรมดักฟงหลายโ ตัวทีไมี฿น฾ทรศัพท์฼คลืไอนทีไ฽ละ฼ป็นข๬าวอยู๬฼รืไอยโ ฼พราะ฽ม๭ทีไการ฼ผย฽พร๬฾ปร฽กรม฼หล๬านัๅนเม๬ผิดกฎหมาย฿นหลายประ฼ทศ ฽ต๬การ฿ช๭งานกับผู๭อืไนมัก฼ป็นความผิด฼ช๬น฼ดียวกับกฎหมายเทย ความผิดอื่นๆ ตาม พ.ร.บ.คอมพิวเตอรฯ ขณะทีไความผิดหลักโทางด๭านคอมพิว฼ตอร์นัๅนมีความจ�า฼ป็นทีไต๭องมีกฎหมาย ฼ฉพาะ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ของเทยฉบับปจจุบันกลับมีการก�าหนดฐานความผิด ฼พิไม฼ติมอีกหลายอย๬าง เด๭฽ก๬ ปธ การส๬งอี฼มล฾ดยปกป๣ดทีไมา฽ละรบกวนผู๭อืไน กฎหมายข๭อนีๅระบุชัดถึง ส฽ปม฼มล ฒแpam mailณ ฾ดยเม๬ระบุถึงการรบกวนรูป฽บบอืไนโ ฼ช๬น ฼อส฼อใม฼อส หรือ฾ทรศัพท์ ฽ละการส๬ง฼มล฼พืไอรบกวนผู๭อืไนนัๅนจะ฼ป็นความผิดกใต๬อ฼มืไอ ปกป๣ดหรือปลอม฽ปลงทีไมา฼ท๬านัๅน ผธ การส๬งข๭อมูล฼ทใจ฼ข๭าสู๬ระบบคอมพิว฼ตอร์ข๭อมูล฼ทใจนีๅ฿นการร๬างกฎหมาย ระบุว๬า฼พืไอก�าหนดความผิด฿ห๭กับการ฾จมตี฽บบฟ๣ชชิไง ฽ต๬สุดท๭าย ฿นตัวกฎหมาย กลับ฼ขียนเว๭อย๬างกว๭างขวางท�า฿ห๭การ฾พสต์ข๭อความ฿ดโ ทีไถูกมองว๬า฼ป็นความ฼ทใจ กใอาจ฼ป็นความผิดตาม พธรธบธ คอมพิว฼ตอร์ฯ เปด๭วย ฝธ การส๬งข๭อมูลทีไ฼ป็นความผิดกับความมัไนคง การก๬อการร๭าย ฽ละข๭อมูล ลามก ข๭อมูลสามประ฼ภทนีๅ฽ม๭จะเม๬฼ป็นความ฼ทใจกใถือ฼ป็นความผิดด๭วย฼ช๬นกัน พธ ภาพตัดต๬อทีไท�า฿ห๭เด๭รับความอับอาย฼สียชืไอ฼สียงหรือท�า฿ห๭ถูก฼กลียดชัง การน�าภาพ฼หล๬านีๅ฾พสต์ลง฼วใบหรือ฼ผย฽พร๬ทางอิ฼ลใกทรอนิกส์อืไนโกใอาจกลาย฼ป็น ความผิดเด๭ ความผิด฼หล๬านีๅถูกวิจารณ์ว๬า ท�า฿ห๭จุดมุ๬งหมายของ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ทีไ฼ขียนขึๅนมา฼พืไอคุ๭มครองประชาชนต๬อการกระท�าผิดทางคอมพิว฼ตอร์นัๅนผิดจุด ประสงค์เป ฼พราะ฾ทษ฼หล๬านีๅส๬วนมากมักทับซ๭อนกับความผิดทีไมี฿นกฎหมายฉบับ อืไนอยู๬฽ล๭ว ฼ช๬น ความผิด฼กีไยวกับความมัไนคงนัๅนกใมีกฎหมายระบุเว๭฼ฉพาะ หรือการ
  • 64. คูมือพลเมืองเน็ต 67 เครือขายพลเมืองเน็ต ท�า฿ห๭เด๭รับความอับอายนัๅนกใมีกฎหมายอาญา฿นส๬วนการหมิไนประมาทอยู๬฽ล๭ว การสร๭างความผิดทีไทับซ๭อน฼หล๬านีๅ ฿นหลายกรณี จึง฼ป็นการ฼พิไมความผิดจาก กฎหมาย฼ดิมทีไมีอยู๬฽ละท�า฿ห๭฼งืไอนเขการด�า฼นินคดี฼ปลีไยนเปตัวอย๬าง฼ช๬นการ฼ผย฽พร๬ ข๭อมูล฼ทใจทีไท�า฿ห๭ผู๭อืไน฼สียหายนัๅน฼ป็นคดีหมิไนประมาททีไยอมความเด๭ ฽ต๬หากการ ฼ผย฽พร๬ข๭อมูล฼กิดกับระบบคอมพิว฼ตอร์฽ละมีการด�า฼นินคดีตามพธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ฽ม๭จะมีการตกลงระหว๬างผู๭฼สียหายกับผู๭กระท�าผิดเด๭฽ล๭วกใเม๬อาจยอมความเด๭ ความรับผิดชอบของตัวกลาง นอกจาก พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ จะก�าหนดความผิดของการกระท�าต๬างโ เว๭฽ล๭ว ยังก�าหนดหน๭าทีไ฽ละความผิดของผู๭฿ห๭บริการทีไอาจจะเม๬เด๭กระท�าความผิดด๭วย ตน฼องอีกด๭วย หน๭าทีไของผู๭฿ห๭บริการนัๅน คือ การ฼กใบข๭อมูลจราจรทีไผ๬านตัว฼องเป ฼ช๬น ผู๭฿ห๭บริการ฼วใบต๭อง฼กใบข๭อมูลว๬ามีผู๭฿ช๭฼ข๭ามาดูหน๭า฼วใบต๬างโ หรือ฾พสต์ข๭อความ ลง฼วใบ฿น฼วลา฿ด฽ละจากหมาย฼ลขเอพี฿ด ขณะทีไผู๭฿ห๭บริการอิน฼ทอร์฼นใตกใมีหน๭าทีไ จะต๭อง฼กใบข๭อมูลว๬าหมาย฼ลขเอพี฿ด฼ป็นของผู๭฿ช๭ชืไออะเรพร๭อม฼กใบหลักฐาน ฼ป็น฼วลาเม๬น๭อยกว๬า รบ วัน อย๬างเรกใตาม พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ เม๬ก�าหนด หน๭าทีไ฽ก๬ผู๭฿ห๭บริการว๬า จะต๭องลบข๭อมูล฼หล๬านีๅภาย฿นระยะ฼วลา฼ท๬า฿ด หรือต๭องลบ ฼มืไอมีการร๭องขอจากผู๭฿ช๭หรือเม๬ ซึไง฼ป็นปญหาอย๬างหนึไง฿น฽ง๬ความ฼ป็นส๬วนตัว ของผู๭฿ช๭ทีไอาจจะถูกรืๅอค๭นประวัติการ฿ช๭งานออกมา฼มืไอเรกใเด๭ ฽ม๭จะ฼ลยจากก�าหนด ทีไกฎหมาย฿ห๭฼กใบเป฽ล๭ว ข๭อบังคับนีๅรวมเปถึงบริการอืไนโ ทีไทุกวันนีๅถือ฼ป็นบริการ ทางคอมพิว฼ตอร์฼ช๬น฼ดียวกัน ฼ช๬น บริการ฾ทรศัพท์มือถือ นอกจากการ฼กใบข๭อมูลจราจร฽ล๭ว ตัวกลาง฼ช๬นผู๭฿ห๭บริการ฼วใบยังมีหน๭าทีไ จะต๭องลบข๭อมูลทีไอาจจะ฼ป็นความผิด ฼ช๬น ข๭อมูล฼ทใจ หรือข๭อมูลทีไ฼สีไยงต๬อ ความมัไนคงของชาติ หากเม๬สามารถลบเด๭ทันท๬วงทีกใอาจจะกลาย฼ป็นความผิดฐาน ฿ห๭การสนับสนุนการ฼ผย฽พร๬ข๭อมูล฼หล๬านัๅน฽ละมีความผิด฼ท๬ากัน หน๭าทีไการลบข๭อมูลทีไ฼ป็นความผิดนัๅน฼ป็น฼รืไองปกติ฿นกฎหมายคอมพิว฼ตอร์ ฽ต๬ประ฼ทศต๬างโ ฿น฾ลกมักก�าหนดภาระหน๭าทีไเว๭อย๬างชัด฼จน ฼ช๬น หน๬วยงานทีไมี
  • 65. NETIZEN HANDBOOK68 เครือขายพลเมืองเน็ต อ�านาจ฿นการ฽จ๭งลบ ฽ละระยะ฼วลาทีไต๭องท�าตามค�าสัไงทีไเด๭รับ ขณะทีไกฎหมายเทย นัๅนกลับเม๬มีการก�าหนดกฎ฼กณฑ์฿นการตอบสนองต๬อค�าสัไง฼หล๬านีๅ฼พืไอ฽สดง ความบริสุทธิ์฿จ ฽ต๬ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ของเทยระบุ฼พียงว๬า ผู๭ทีไสนับสนุน หรือยินยอม฿ห๭มีการกระท�าผิดกใจะมีความผิด฼ท๬ากัน ฾ดยการจะพิจารณาว๬า การกระท�า฽บบเหน฼ป็นการสนับสนุนหรือยินยอมหรือเม๬นัๅนขึๅนกับดุลยพินิจของศาล นอกจากนีๅ฽ล๭ว พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ยังระบุความผิดกับการ฼ผย฽พร๬หรือ ส๬งต๬อ฾ปร฽กรมทีไ฿ช๭กระท�าความผิด ฾ดยเม๬จ�า฼ป็นว๬าจะ฼ป็นการสนับสนุน฿ห๭มี การท�าความผิด หรือการ฼ผย฽พร๬นัๅน฼ป็นเป฼พืไอการศึกษาหรือ฼ป็นประ฾ยชน์อืไนโ หรือเม๬ ประ฼ดในนีๅสร๭างข๭อกังวล฿ห๭กับการ฼ผย฽พร๬ชุดซอฟต์฽วร์ขนาด฿หญ๬โ ฼ช๬น การ฼ผย฽พร๬ลินุกซ์ทีไภาย฿น฽ผ๬นซีดีอาจจะมี฾ปร฽กรมนับพันตัว฽ละบางตัวออก฽บบ มา฼พืไอทดสอบความปลอดภัยของคอมพิว฼ตอร์ท�า฿ห๭อาจจะ฼ข๭าข๬ายความผิดเด๭ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯนัๅนมีความจ�า฼ป็นส�าหรับสภาพสังคม฿นปจจุบันทีไผู๭คน ต๭องพึไงพาระบบคอมพิว฼ตอร์฽ละอิน฼ทอร์฼นใต อย๬างเรกใตาม ความบกพร๬องของ พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯ ฉบับปจจุบันกใเด๭สร๭างความสับสน฿ห๭กับผู๭฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตเทย มากขึๅน฼รืไอยโ ปญหาหลักของ พ.ร.บ. คอมพิวเตอรฯ ที่ควรถูกแกไข คือ ปธ ต๭องมีการยก฼ว๭นส�าหรับการศึกษา เม๬ว๬าจะ฼ป็นการอภิปรายถึงกระบวน การ฼จาะระบบ หรือการส๬งต๬อ฾ปร฽กรม฼หล๬านีๅทีไผู๭฿ช๭เม๬ควรตกอยู๬฿นความ฼สีไยง ทีไจะถูกด�า฼นินคดี ผธ ความผิดทีไซ�ๅาซ๭อนกับความผิด฿นกฎหมายอืไน เม๬ควรมีอยู๬฿น พธรธบธ คอมพิว฼ตอร์ฯ อีก การก�าหนดความผิดทีไซ�ๅาซ๭อนสร๭างความสับสน฿ห๭ประชาชน฾ดย เม๬จ�า฼ป็น หลายกรณี฿น พธรธบธ คอมพิว฼ตอร์ฯ กลาย฼ป็นการ฼พิไม฾ทษ฿ห๭กับความผิด ฼ดิมทีไมีอยู๬฽ล๭วอย๬างเม๬มี฼หตุผล ฝธ ผู๭฿ห๭บริการหรือตัวกลางอืไนโต๭องมีหน๭าทีไทีไชัด฼จน฽ละปลอดภัยจากการ รับผิดหากท�าตามหน๭าทีไเด๭ครบถ๭วน
  • 66. คูมือพลเมืองเน็ต 69 เครือขายพลเมืองเน็ต การ฿ห๭บริการ฿นอิน฼ทอร์฼นใตทุกวันนีๅ บริการทีไ฿ห๭บริการคนจ�านวนมาก ฼ช๬น อินสตา฽กรม ยูทูบ ฼ฟซบุ๮ก ฽ละทวิต฼ตอร์ มีจ�านวนผู๭ดู฽ลน๭อยกว๬าจ�านวนผู๭฿ช๭ ทีไมีหลายหมืไนจนถึงหลายล๭าน฼ท๬า ตัวอย๬าง฼ช๬น อินสตา฽กรมนัๅนมีพนักงาน฼พียง ปฝ คน฽ต๬มีผู๭฿ช๭ถึง ฟบ ล๭านคน จึง฽ทบ฼ป็นเปเม๬เด๭ทีไจะสอดส๬องข๭อมูลทุกอย๬างทีไ ผู๭฿ช๭฾พสต์ลง฿นระบบตลอด฼วลา กฎหมายคอมพิว฼ตอร์฿นหลายประ฼ทศเด๭ค�านึงถึง ข๭อจ�ากัดข๭อนีๅ ฽ละเด๭คิดหลักวิธีดู฽ล฼นืๅอหาอย๬าง฼ข๭า฿จ฿นข๭อจ�ากัดนีๅ หลักการนีๅ ฼รียกว๬า หลักการ฽จ๭ง฼ตือน฽ละ฼อาออก ฒุotice and โakedownณ หลักการ฽จ๭ง฼ตือน฽ละ฼อาออกคือการก�าหนด฿ห๭ผู๭฿ห๭บริการมีภาระต๭องหยุด การ฼ผย฽พร๬฼นืๅอหาทีไผิดกฎหมาย หลังจากทีไเด๭รับการ฽จ๭งจาก฼จ๭าหน๭าทีไภาย฿น฼วลา ทีไเด๭ก�าหนดเว๭หากหยุด฼ผย฽พร๬เด๭ภาย฿นก�าหนดจะถือว๬าเม๬มีความผิด฽ต๬หาก฼กิน ก�าหนด กใอาจ฼ป็นความผิด พธรธบธคอมพิว฼ตอร์ฯฉบับปจจุบันเม๬มีข๭อก�าหนด฼หล๬านีๅจึงท�า฿ห๭ผู๭฿ห๭บริการ ตกอยู๬฿นความ฼สีไยงทีไจะถูกด�า฼นินคดี จาก฼นืๅอหามากมายทีไถูกสร๭างขึๅนผ๬านตน฼อง อยู๬ตลอด฼วลา ผู๭฿ห๭บริการหลายรายจึงต๭องหาทางลดความ฼สีไยงจากความเม๬มี หลัก฼กณฑ์ทีไชัด฼จน฼ช๬นนีๅ ฾ดยการลดช๬องทาง฿นการ฿ห๭ผู๭฿ช๭ผลิต฼นืๅอหา หรือท�า฿ห๭ การผลิต฼นืๅอหา฼ป็นเปอย๬างยากล�าบาก ฽ละมีข๭อจ�ากัดมากขึๅน หรือป๣ดช๬องทางผลิต ฼นืๅอหา฾ดยผู๭฿ช๭เป฼ลย การปล๬อย฿ห๭อยู๬฿นดุลยพินิจของ฼จ๭าหน๭าทีไ฽ละศาลท�า฿ห๭ผู๭฿ห๭บริการหลายราย ถูกด�า฼นินคดี หลายครัๅงทีไผู๭฿ห๭บริการ฼ป็น฼พียงบุคคลธรรมดาทีไทรัพยากรเม๬฼พียงพอ ทีไจะด�า฼นินการต๬อสู๭คดี฿นชัๅนศาลเด๭ ท�า฿ห๭ต๭อง฼ลิก฿ห๭บริการเป฾ดยปริยาย ฼มืไอถูกด�า฼นินคดี
  • 67. NETIZEN HANDBOOK70 เครือขายพลเมืองเน็ต ภาคผนวก กฎบัตรวาดวยสิทธิความเปนสวนตัวของผูใชเน็ต (Consumer Privacy Bill of Rights) ฽ปล฽ละสรุปความจาก฼อกสาร“ความ฼ป็นส๬วนตัวของข๭อมูลผู๭บริ฾ภค฿น฾ลก ฽ห๬ง฼ครือข๬ายฤ กรอบคิดส�าหรับการปกป๨องความ฼ป็นส๬วนตัว฽ละส๬ง฼สริมนวัตกรรม ฿น฼ศรษฐกิจดิจิตอล฾ลก” ฾ดย รัฐบาลกลางอ฼มริกัน ฿น฼ดือนกุมภาพันธ์ ผฟฟฟ รัฐบาลกลางอ฼มริกันเด๭฼ป๣ด฼ผยร๬าง “กฎบัตร ว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภค” ฒอonsumer Privac Bill of เightsณ บนอิน฼ทอร์฼นใต฾ดยตัๅง฿จจะ฼ผย฽พร๬฼ป็น“พิมพ์฼ขียว”ของกฎหมายว๬าด๭วยความ฼ป็น ส๬วนตัวของผู๭฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใต ซึไงรัฐบาลจะผลักดันร๬าง฼ข๭าสู๬สภาต๬อเป กฎบัตรดังกล๬าวจะ฼ป็น฽นวทาง฿ห๭กับทัๅงผู๭บริ฾ภค฽ละผู๭ประกอบการทาง อิน฼ทอร์฼นใต ว๬าผู๭บริ฾ภคควรจะ “คาดหวัง” อะเรจากผู๭ประกอบการทีไมีข๭อมูล ส๬วนตัวของพวก฼ขา ฽ละส�าหรับผู๭ประกอบการว๬าควรจะมีการดู฽ล จัดการ ฽ละน�า ข๭อมูลของผู๭บริ฾ภคเป฿ช๭อย๬างเร ปจจุบันนีๅ ผู๭฿ช๭อิน฼ทอร์฼นใตเด๭฿ส๬ข๭อมูลจ�านวนมาก ของตัว฼องเม๬ว๬าจะ฼ป็นรายละ฼อียด฼กีไยวกับข๭อมูลส๬วนตัว วิถีชีวิต หมาย฼ลขบัญชี ธนาคาร ฯลฯ เว๭กับบริการต๬างโ บนอิน฼ทอร์฼นใต ฽ต๬ปญหาทีไ฼กิดขึๅนคือ พวก฼ขา เม๬อาจมัไน฿จเด๭ว๬าผู๭ประกอบการจะสามารถรักษาข๭อมูล฼หล๬านีๅเด๭หรือเม๬การ฿ห๭ความ มัไน฿จกับผู๭฿ช๭ว๬า ข๭อมูลส๬วนตัวของพวก฼ขาเด๭รับการปกป๨องดู฽ลอย๬างดี จึง฼ป็นหลัก ส�าคัญทีไจะท�า฿ห๭ผู๭฿ช๭วาง฿จกิจการพาณิชย์ต๬างโ บนอิน฼ทอร์฼นใต ฽ละท�า฿ห๭ธุรกิจ บนอิน฼ทอร์฼นใต฼ติบ฾ตต๬อเปอย๬างมัไนคงเด๭ ทีไผ๬านมา ข๭อมูลส๬วนตัวของผู๭฿ช๭บริการต๬างโ รวมถึง฼ครือข๬ายสังคมออนเลน์ บนอิน฼ทอร์฼นใต จะถูกจ�าหน๬ายจ๬าย฽จกเป฿นวงการการตลาด฽ละวงการ฾ฆษณา ฼พืไอน�าเป฼ป็นข๭อมูล฿นการพัฒนาสินค๭า฽ละบริการ อย๬างเรกใตามทัๅงผู๭บริ฾ภค฽ละ ผู๭ประกอบการยังเม๬มีชุดหลักการพืๅนฐานทีไชัด฼จน฼กีไยวกับการจัดการข๭อมูลส๬วนตัว ฼หล๬านีๅ
  • 68. คูมือพลเมืองเน็ต 71 เครือขายพลเมืองเน็ต องค์ประกอบหลักทีไขาดเปจากรูป฽บบการจัดการข๭อมูลส๬วนตัว฿นหลากหลายบริการ ทีไ฼ป็นอยู๬ มีสองอย๬างคือ ปธค�าประกาศฒstatementณทีไชัด฼จน฼กีไยวกับหลักการดู฽ลความ฼ป็นส๬วนตัว ขัๅนพืๅนฐานของผู๭฿ช๭ ทีไยังเปกันเด๭กับ฾ลกธุรกิจ ผธ การมีข๭อตกลง฽บ๬งหน๭าทีไความรับผิดชอบร๬วมกันระหว๬างกลุ๬มผลประ฾ยชน์ ทีไ฼กีไยวข๭อง ฿นการจัดการดู฽ลความ฼ป็นส๬วนตัวของข๭อมูลผู๭บริ฾ภค ทีไจะต๭อง฼ท๬าทัน ต๬อความก๭าวหน๭าทาง฼ทค฾น฾ลยี฽ละธุรกิจ ฼พืไอจัดการกับปญหานีๅ ฝ๧ายปกครองอ฼มริกัน ฒโhe หdministrationณ จึงเด๭฼สนอกรอบคิด “ความ฼ป็นส๬วนตัวทางข๭อมูลของผู๭บริ฾ภค฿น฾ลก฼ครือข๬าย” อันมีศูนย์กลางความสน฿จอยู๬ทีไกฎบัตรว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภค ฒอonsumer Privac Bill of เightsณ ทีไครอบคลุมหลักความ฼ป็นส๬วนตัวขัๅนพืๅนฐาน ทัไว฾ลก฽ละน�ามาปรับ฿ห๭฼ข๭ากับการท�างานร๬วมกันกับภาค฼อกชน กรอบคิดของฝายปกครองประกอบไปดวยสี่สวนหลัก คือ ปธ ร๬างกฎหมายว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภค ผธ ฽นวทางปฏิบัติทีไชัด฼จนของกลุ๬มธุรกิจ ว๬าจะน�า฼อาหลักการของร๬าง กฎหมายว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภค มาประยุกต์฼ข๭ากับการท�าธุรกิจ อย๬างเรบ๭าง ฝธ ต๭องมีการบังคับ฿ช๭฽นวปฏิบัติดังกล๬าวอย๬างมีประสิทธิภาพ พธจัดท�าข๭อตกลงกับพันธมิตร฿นประ฼ทศนอกสหรัฐฯ฿นการ฼พิไมความสามารถ ฿นการ฿ช๭฽ละ฽ลก฼ปลีไยนข๭อมูล ฒinteroperabilitณ ภาย฿ต๭กรอบคิด฼รืไองความ฼ป็น ส๬วนตัวนีๅ ร๬างกฎหมายว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภคนัๅนจะท�าหน๭าทีไ฼ป็น ฽ม๬฽บบ ฒtemplateณ ฿ห๭กับการคุ๭มครองความ฼ป็นส๬วนตัว ซึไงจะช๬วยท�า฿ห๭ผู๭บริ฾ภค มีความเว๭วาง฿จมากขึๅน ฼มืไอ฿ช๭บริการ฿ดโ บนอิน฼ทอร์฼นใต ฼พืไอทีไ฼ราจะสามารถ
  • 69. NETIZEN HANDBOOK72 เครือขายพลเมืองเน็ต รักษาพลวัตของ฾ลกยุคดิจิตอล฽ละหนุน฼สริมการสร๭างสรรค์นวัตกรรม฿หม๬โ เว๭เด๭ กฎหมาย฽ละข๭อตกลง฼หล๬านีๅจะช๬วยผู๭ประกอบการ฿นการก�าหนดว๬าการ฿ช๭ ข๭อมูลส๬วนตัวประ฼ภท฿ดทีไผู๭บริ฾ภคจะยอมรับเด๭ ฽ละประ฼ภท฿ดทีไผู๭บริ฾ภคจะ มองว๬า฼ป็นการรุกล�ๅาความ฼ป็นส๬วนตัว รางกฎหมายนี้จะเนนที่ ปธ การควบคุม฾ดยปจ฼จกฤ ผู๭บริ฾ภคมีสิทธิ฿นการบริหารนควบคุมข๭อมูล ส๬วนตัวทีไบริษัทต๬างโมีเว๭฿นครอบครองรวมเปถึงดู฽ลว๬าบริษัท฼หล๬านัๅนจะน�าข๭อมูล เป฿ช๭อย๬างเรผู๭ประกอบการควรจัด฿ห๭ผู๭บริ฾ภคสามารถควบคุมข๭อมูลส๬วนตัวทีไพวก฼ขา จะ฽บ๬งปนกับผู๭อืไน ฾ดยการควบคุมวิธีการ฼กใบข๭อมูล ปริมาณข๭อมูลทีไผู๭ประกอบการ สามารถรวบรวมน�าเป฿ช๭หรือ฼ป๣ด฼ผยเด๭สิไงทีไผู๭ประกอบการควรท�าคือการสร๭างระบบ การจัดการข๭อมูลทีไ฿ช๭ง๬ายส�าหรับผู๭บริ฾ภค ทีไสามารถสะท๭อน฿ห๭฼หในปริมาณ ขอบ฼ขต ฽ละความละ฼อียดอ๬อนของลักษณะต๬างโทีไผู๭ประกอบการน�าข๭อมูลเป฿ช๭รวมทัๅงมอบ ความสามารถ฿นการตัดสิน฿จ฼กีไยวกับการจัดการข๭อมูลส๬วนตัว฿ห๭กับผู๭บริ฾ภค ว๬าพวก฼ขาสามารถถอดถอนหรือจ�ากัด฼นืๅอหาส๬วนทีไอนุญาต฿ห๭น�าเป฿ช๭เด๭ ฼ป็นต๭น ผธ ความ฾ปร๬ง฿สฤผู๭บริ฾ภคมีสิทธิ฼ข๭าถึงเด๭ง๬ายต๬อข๭อมูล฼กีไยวกับน฾ยบายความ ฼ป็นส๬วนตัว฽ละวิธีปฏิบัติ฿นการรักษาความปลอดภัย ฿น฽บบฉบับทีไ฼ข๭า฿จง๬าย สิไงส�าคัญคือการทีไผู๭บริ฾ภคต๭องมีความ฼ข๭า฿จ฿นความ฼สีไยง฼กีไยวกับ฼รืไองความ฼ป็น ส๬วนตัว฾ดยการน�า฼สนอข๭อมูลพร๭อมค�าอธิบายจากผู๭ประกอบการ ทีไระบุชัด฼จนว๬า พวก฼ขาต๭อง฼กใบ฼อาข๭อมูลส๬วนตัวประ฼ภท฿ด น�าเป฿ช๭อย๬างเร ฼ป็นระยะ฼วลานาน ฼ท๬าเหร๬ ฽ละหากผู๭ประกอบการต๭องการจะ฽บ๬งปนข๭อมูลนีๅกับบุคคลทีไสามนัๅน ฼ป็นเปด๭วย฼หตุผล฿ด ฼ป็นต๭น ฝธ ความ฼คารพ฿นบริบทฤผู๭บริ฾ภคมีสิทธิ฿นการคาดหวังว๬าบริษัทจะน�าข๭อมูล เป฿ช๭฽ละท�าการ฼ผย฽พร๬ข๭อมูลนัๅนโ฿นลักษณะทีไตรงกับบริบททีไผู๭บริ฾ภคเด๭฿ห๭ข๭อมูล ดังกล๬าวผู๭ประกอบการจ�า฼ป็นต๭องจ�ากัดการ฿ช๭งาน฽ละการ฼ป๣ด฼ผยข๭อมูลส๬วนตัวของ ผู๭บริ฾ภค฿ห๭คง฼ส๭นคงวา ดังทีไ฼คยเด๭฿ห๭ค�ามัไนสัญญาเว๭กับผู๭บริ฾ภค฽ละตรงกับบริบท ฼มืไอตอนทีไผู๭บริ฾ภคเด๭฿ห๭ข๭อมูลเว๭ ฼ว๭น฼สีย฽ต๬จะถูกร๭องขอทางกฎหมาย หากจะมี การน�าข๭อมูลเป฿ช๭หรือ฼ป๣ด฼ผยด๭วย฼หตุผลอืไน กใต๭องท�าอย๬าง฾ปร๬ง฿ส ฾ดยการ฽จ๭ง฿ห๭
  • 70. คูมือพลเมืองเน็ต 73 เครือขายพลเมืองเน็ต ผู๭บริ฾ภครับทราบตัๅง฽ต๬ตอนทีไมีการ฼กใบข๭อมูลนัๅนโ นอกจากนีๅ อายุของผู๭บริ฾ภค฽ละ ความคุ๭น฼คยทีไผู๭บริ฾ภคมีต๬อ฼ทค฾น฾ลยียัง฼ป็นบริบทส�าคัญด๭วย ท�า฿ห๭ร๬างกฎหมาย ว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภคนีๅอาจต๭องขอ฿ห๭มีการป๨องกัน฼ป็นพิ฼ศษ ส�าหรับข๭อมูลส๬วนตัวทีไเด๭มาจาก฼ดใก฼ลใก฽ละ฼ดใกวัยรุ๬น มากกว๬าข๭อมูลจากผู๭฿หญ๬ พธ ความปลอดภัยฤ ฿นการ฼กใบรักษาข๭อมูลของผู๭บริ฾ภคนัๅน ผู๭บริ฾ภคมีสิทธิ ฿นการเด๭รับการดู฽ลข๭อมูลส๬วนตัวอย๬างปลอดภัย฽ละมีความรับผิดชอบ฾ดย ผู๭ประกอบการผู๭ประกอบการควรประ฼มินความ฼สีไยงของระบบจัดการข๭อมูลส๬วนตัว ฽ละ฼ฝ๨าระวัง฿นระดับทีไสม฼หตุสมผล เม๬฿ห๭฼กิดความ฼สียหาย ฼ช๬น การสูญหายของ ข๭อมูล การน�าเป฿ช๭฾ดยเม๬เด๭รับอนุญาต การท�าลายหรือดัด฽ปลง ฽ละการ฼ป๣ด฼ผย ข๭อมูลอย๬างเม๬฼หมาะสม ฼ป็นต๭น ฟธ การ฼ข๭าถึง฽ละความถูกต๭องครบถ๭วนฤผู๭บริ฾ภคมีสิทธิ฿นการ฼ข๭าถึงฟอร์฽มต ทีไ฿ช๭ง๬าย ฼พืไอ฼ข๭า฽ก๭เขข๭อมูลส๬วนตัว ฾ดยฟอร์฽มตดังกล๬าวต๭อง฼หมาะกับประ฼ภท ข๭อมูล ตามระดับความ฼สียหายทีไ฼ป็นเปเด๭ ฽ละ฼หมาะสมกับความละ฼อียดอ๬อน ของข๭อมูลหากข๭อมูลนัๅนรัไวเหล ผู๭ประกอบการควรมีมาตรการทีไ฼หมาะสม฼พืไอท�า฿ห๭ ฽น๬฿จเด๭ว๬าพวก฼ขาจะสามารถรักษาความถูกต๭อง฼ทีไยงตรงของข๭อมูลส๬วนตัวของ ผู๭บริ฾ภคเด๭ทีไส�าคัญคือผู๭บริ฾ภคต๭องสามารถ฽ก๭เขข๭อมูลทีไอาจจะผิดพลาด฽ละจ�ากัด การ฿ช๭หรือลบข๭อมูล฼หล๬านัๅนหากต๭องการเด๭ด๭วยตน฼องอย๬างทันท๬วงทีผู๭ประกอบการ ทีไถือครองข๭อมูล฼หล๬านัๅนควรยึดถือหลักการทีไสอดคล๭องกับหลัก฼สรีภาพ ฿นการ฽สดงออก หลักการการ฼กใบรักษาข๭อมูลต๭องพิจารณา฾ดยขึๅนกับปริมาณ ขอบ฼ขต฽ละความอ๬อนเหวของข๭อมูล ตลอดจนความ฼ป็นเปเด๭ทีไหากมีการน�าข๭อมูล เป฿ช๭ อาจ฼กิดผล฼สียต๬อผู๭บริ฾ภคทีไ฼ป็น฼จ๭าของข๭อมูลเด๭ เม๬ว๬าจะ฼ป็นผล฼สียทาง การ฼งินหรือทางกายภาพ ฼ป็นต๭น ภธ การรวบรวมข๭อมูลทีไ฼ฉพาะ฼จาะจงฤผู๭บริ฾ภคมีสิทธิ฿นการก�าหนดขอบ฼ขต การจัดการ฽ละการจัด฼กใบข๭อมูลของตนทีไบริษัท฼กใบรวบรวมเว๭ ปริมาณข๭อมูลทีไ ผู๭ประกอบการสามารถ฼กใบรวบรวมเด๭ควร฼ป็นเปภาย฿ต๭฼งืไอนเขทีไเด๭ระบุ เว๭อย๬าง฼ฉพาะ฼จาะจง ฼ช๬น มีการระบุ฼ป๨าหมายทีไ฽น๬ชัด฿นการ฼กใบข๭อมูลชนิดหนึไงโ ฽ละควรมีระบบการก�าจัดข๭อมูลหลังจาก฿ช๭งาน฼สรใจตาม฼ป๨าหมาย฽ล๭ว ฼ว๭น฼สีย฽ต๬ มีความจ�า฼ป็นทางกฎหมาย
  • 71. NETIZEN HANDBOOK74 เครือขายพลเมืองเน็ต มธ การตรวจสอบเด๭ฤผู๭บริ฾ภคมีสิทธิทีไจะ฿ห๭ข๭อมูลของพวก฼ขาเด๭รับการดู฽ล ด๭วยวิธีการทีไ฼หมาะสม ฼พืไอ฿ห๭มัไน฿จเด๭ว๬าผู๭ประกอบการจะยึดมัไนกับร๬างกฎหมาย ว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภค ผู๭ประกอบการ฽ละลูกจ๭างต๭องมีส๬วน รับผิดชอบ฿นการปฏิบัติตามหลักการ฼หล๬านีๅซึไง฿นการจะท�า฼ช๬นนัๅนเด๭ผู๭ประกอบการ ต๭องอบรมพนักงาน฼กีไยวกับการจัดการข๭อมูลส๬วนตัวอย๬าง฼หมาะสม฽ละมี ประสิทธิภาพ ฽ละต๭องประ฼มินผลการท�างานอย๬างสม�ไา฼สมอ การ฼ป๣ด฼ผย ข๭อมูล฿ห๭กับบุคคลทีไสามต๭อง฼ป็นเปภาย฿ต๭ข๭อตกลงทีไจะยึดมัไน฿นหลักการของ ร๬างกฎหมายว๬าด๭วยสิทธิความ฼ป็นส๬วนตัวของผู๭บริ฾ภคนีๅ ฼ว๭น฼สีย฽ต๬มีความจ�า฼ป็น ทางกฎหมายอืไนมารองรับ ส�าหรับวิธีการน�าร๬างกฎหมายนีๅเป฿ช๭จริงนัๅน จ�า฼ป็นต๭องอาศัยกระบวนการ ทีไ฼ป็นขัๅนตอน฽ละ฼ฉพาะ฼จาะจง ฝ๧ายปกครองจะ฼สนอ฿ห๭บริษัท฼อกชน กลุ๬ม อุตสาหกรรม ทนายความ กลุ๬มผู๭บริ฾ภค ฼หยืไออาชญากรรม นักวิชาการ หุ๭นส๬วน นานาชาติ อัยการสูงสุดของ฽ต๬ละรัฐ ตัว฽ทนผู๭บังคับ฿ช๭กฎหมายอาญา฽ละกฎหมาย ฽พ๬ง ฽ละกลุ๬มทีไ฼กีไยวข๭องอืไนโ มาร๬วม฿นกระบวนการหารือกับผู๭มีส๬วนเด๭฼สีย ทุกฝ๧าย ฼พืไอพัฒนาหลักปฏิบัติ ฒcodes of conductณ ทีไจะสอดรับกับหลักการ ของร๬างกฎหมายฉบับนีๅ ฽นวทางปฏิบัติทีไหารือกับผู๭มีส๬วนเด๭฼สียทุกกลุ๬มอย๬าง฼ป๣ด฼ผย฽ละ฾ปร๬ง฿ส จะ฼ป็นการกระจายอ�านาจ฿นการจัดการกับน฾ยบาย฼กีไยวกับความ฼ป็นส๬วนตัว ทีไชัด฼จน฽ละรวด฼รใว ความหลากหลาย฿นกระบวนการอภิปรายนีๅ฼ป็นส๬วนส�าคัญ ฿นการท�า฿ห๭กลุ๬มผลประ฾ยชน์ทัๅงหลายเด๭ส�ารวจมิตรทาง฼ทคนิค฽ละทางน฾ยบาย ของปญหาน฾ยบายอิน฼ทอร์฼นใตทีไ฼กีไยวพันกันอยู๬ กลุ๬มผลประ฾ยชน์ทีไมีความสน฿จ ฿นตลาดหรือบริบททางธุรกิจทีไ฼จาะจงจะท�างานสอดคล๭องกันตามมติของส๬วนรวม ฼พืไอหาหลักปฏิบัติร๬วมกันทีไบังคับ฿ช๭เด๭ตามกฎหมาย ซึไงกระบวนการทัๅงหมดจะ ต๬างจากการร๬างกฎระ฼บียบของหน๬วยงานต๬างโ ฽บบดัๅง฼ดิม ฼พราะรัฐบาลจะท�างาน ร๬วมกับกลุ๬มผลประ฾ยชน์฼พืไอสร๭างกระบวนการท�างานทีไจะมีลักษณะ฼ป๣ด฼ผย ฽ละ฾ปร๬ง฿สทีไสุด อย๬างเรกใตาม ถึงทีไสุด฽ล๭ว ผลลัพธ์ทีไเด๭จะเม๬ผูกมัดผู๭ประกอบการ ราย฿ดหาก฼ขาเม๬ยินยอม
  • 72. คูมือพลเมืองเน็ต 75 เครือขายพลเมืองเน็ต
  • 73. NETIZEN HANDBOOK76 เครือขายพลเมืองเน็ต

×