Greenstone From Paper to Digital Collection ศตพล ยศกรกุล 30 กรกฎาคม 2552

ห้องสมุดแบบเดิม Walk in Printed materials Keep and preservation ห้องสมุดดิจิทัล Log in Internet Digital content Real time anytime anywhere

ห้องสมุดแบบเดิม

Walk in

Printed materials

Keep and preservation

ห้องสมุดดิจิทัล

Log in

Internet

Digital content

Real time

สิ่งที่เหมือนกัน การจัดหา การรวบรวม การจัดเก็บ การเข้าถึง

การจัดหา

การรวบรวม

การจัดเก็บ

การเข้าถึง

ห้องสมุดดิจิทัล World Wide Web เชื่อมประสานกับผู้ใช้ พัฒนาเครื่องมือที่ใช้ทรัพยากรดิจิทัล

World Wide Web

เชื่อมประสานกับผู้ใช้

พัฒนาเครื่องมือที่ใช้ทรัพยากรดิจิทัล

ห้องสมุดดิจิทัล เป็นส่วนผสมห้องสมุดแบบเดิม ห้องสมุดแบบผสม ความต้องการของผู้ใช้กำหนดทิศทางของห้องสมุดดิจิทัล  ระดับผู้ใช้  ทักษะ  ประเภท

เป็นส่วนผสมห้องสมุดแบบเดิม

ห้องสมุดแบบผสม

ความต้องการของผู้ใช้กำหนดทิศทางของห้องสมุดดิจิทัล

 ระดับผู้ใช้

 ทักษะ

 ประเภท

ตัวอย่าง ห้องสมุดดิจิทัล http :// www . childrenslibrary . org /

http :// www . storyplace . org / storyplace . asp

http :// www . digitalhistory . uh . edu /

บรรณารักษ์ยุคเก่า บรรณารักษ์ยุคใหม่ E ( บรรณารักษ์ ) – Librarian สถาปนิก การปรับตัว ปรับหลักสูตร เพิ่มพูนความรู้

บรรณารักษ์ยุคใหม่

E ( บรรณารักษ์ ) – Librarian

สถาปนิก

การปรับตัว

ปรับหลักสูตร

เพิ่มพูนความรู้

ห้องสมุดดิจิทัลกับโรงเรียน ห้องสมุดดิจิทัลสามารถทำหน้าที่เช่นเดียวกับห้องสมุดธรรมดาในการช่วยครูเตรียมบทเรียนและเตรียม การสอน เป็นห้องสมุดส่วนตัวของครู เป็นที่เก็บบทเรียน แผนการสอน และเอกสารอื่นๆของครูได้ สนับสนุนงานเอกสารและธุรการอื่นๆของครูได้ เป็นแหล่งอ้างอิงที่นักเรียนสามารถใช้คู่กับบทเรียนได้

แผนดำเนินการสำหรับห้องสมุดยุคดิจิทัล การใช้ไอซีทีตอบสนองความต้องการของผู้ใช้ทุกระดับ การให้ความสำคัญในเรื่องการใช้เครือข่ายคอมพิวเตอร์ การทำให้ห้องสมุดเป็นแกนกลางในการเป็นหน่วยงานจัดการองค์ความรู้ การพัฒนาอย่างต่อเนื่อง การให้ความสำคัญต่อองค์ความรู้ และมีวิสัยทัศน์ที่ทันต่อการขยายตัวขององค์ความรู้ การให้บริการการเข้าถึงความรู้และข้อมูลข่าวสารได้ทุกที่ผ่านทางเว็บ การสร้างนวัตกรรมการดำเนินการแบบใหม่ ๆ แบบถึงตัว ตอบสนองความต้องการของผู้ใช้

การใช้ไอซีทีตอบสนองความต้องการของผู้ใช้ทุกระดับ

การให้ความสำคัญในเรื่องการใช้เครือข่ายคอมพิวเตอร์

การทำให้ห้องสมุดเป็นแกนกลางในการเป็นหน่วยงานจัดการองค์ความรู้

การพัฒนาอย่างต่อเนื่อง

การให้ความสำคัญต่อองค์ความรู้ และมีวิสัยทัศน์ที่ทันต่อการขยายตัวขององค์ความรู้

การให้บริการการเข้าถึงความรู้และข้อมูลข่าวสารได้ทุกที่ผ่านทางเว็บ

การสร้างนวัตกรรมการดำเนินการแบบใหม่ ๆ แบบถึงตัว ตอบสนองความต้องการของผู้ใช้

ความสัมพันธ์ของการดำเนินงานห้องสมุด บรรณารักษ์ กระบวนการ การให้บริการ เน้นเข้าหาผู้ใช้บริการ ความว่องไว รวดเร็วในการ บริการ ไดนามิกส์ และสร้าง กิจกรรมร่วมกันระหว่างห้องสมุด ขีดความสามารถ เชิงความรอบรู้ การเข้าถึง เนื้อหาสาระความรู้

การบริหารจัดการห้องสมุดสมัยใหม่ โครงสร้างพื้นฐานเทคโนโลยีเพื่อบริการ ฐานข้อมูลและเนื้อหาที่จะให้บริการ การปรับความคิด การพัฒนากำลังคน การสร้างหน่วยเครือข่ายย่อย การบริหารจัดการ

โครงสร้างพื้นฐานเทคโนโลยีเพื่อบริการ

ฐานข้อมูลและเนื้อหาที่จะให้บริการ

การปรับความคิด

การพัฒนากำลังคน

การสร้างหน่วยเครือข่ายย่อย

การบริหารจัดการ

อย่าลืม เนื้อหา และการสงวนรักษา สร้างถนนให้ แต่ไม่มีรถวิ่ง มีอินเทอร์เน็ตความเร็วสูง แต่ไม่มีข้อมูล หรือ เนื้อหาให้เข้าไปดู เนื้อหา หรือข้อมูลเป็นสิ่งสำคัญ ต้องเร่งสร้าง สร้างด้วยมาตรฐาน มีการลงเมทาดาทา การสงวนรักษา

สร้างถนนให้ แต่ไม่มีรถวิ่ง

มีอินเทอร์เน็ตความเร็วสูง แต่ไม่มีข้อมูล หรือ เนื้อหาให้เข้าไปดู

เนื้อหา หรือข้อมูลเป็นสิ่งสำคัญ ต้องเร่งสร้าง

สร้างด้วยมาตรฐาน มีการลงเมทาดาทา

การสงวนรักษา

สรุปห้องสมุดดิจิทัลทำอะไรบ้าง ? ให้บริการสิ่งพิมพ์อ ิ เล็ ค ทรอนิกส์ จัดทำเอกสารให้เป็นดิจิทัล (Digitization) และให้บริการ จัดระบบและเผยแพร่ข้อมูลและสารสนเทศที่ผลิตโดยองค์กร สนับสนุนการสืบค้นและการเข้าถึงข้อมูล เก็บรักษาข้อมูล

ให้บริการสิ่งพิมพ์อ ิ เล็ ค ทรอนิกส์

จัดทำเอกสารให้เป็นดิจิทัล (Digitization) และให้บริการ

จัดระบบและเผยแพร่ข้อมูลและสารสนเทศที่ผลิตโดยองค์กร

สนับสนุนการสืบค้นและการเข้าถึงข้อมูล

เก็บรักษาข้อมูล

เมทาดาทา คืออะไร ? เมทาดาทา หมายถึง ข้อมูลที่อธิบายรายละเอียดของข้อมูลในบัตรรายการ รายการใน OPAC ที่อธิบายหนังสือแต่ละเล่มในส่วนของผู้แต่ง ชื่อเรื่อง หัวเรื่อง และเมทาดาทา ยัง หมายถึง ข้อมูลที่อธิบายรายละเอียดของข้อมูลในอินเทอร์เน็ต ช่วยให้สืบค้นข้อมูลและ ได้รับข้อมูลตรงตามที่ต้องการ โดยกำหนดโครงสร้างเช่นเดียวกับการทำรายการ หนังสือ อธิบายเว็บเพจแต่ละรายการ เช่นเจ้าของงาน ชื่อเรื่อง คำสำคัญ ประเภท รูปแบบ รหัส และ ปี เป็นต้น ( ประดิษฐา ศิริพันธ์ , 1999) เมทาดาทา หมายถึง ข้อมูลที่บอกรายละเอียดของข้อมูล สำหรับชุมชนห้องสมุด หมายถึง การลงรายการหรือการพรรณนาทรัพยากรในรูปของบัตรรายการ หรือฐานข้อมูล บรรณานุกรม ส่วนในสภาวะแวดล้อมที่เป็นเว็บนั้น เมทาดาทาจะหมายถึงข้อมูลที่ช่วยใน การจัดระเบียบ พรรณนา แสดงลักษณะ ชี้ตำแหน่ง และค้นคืนทรัพยากรอิเล็กทรอนิกส์ หรือที่ไม่ใช่อิเล็กทรอนิกส์ในอินเทอร์เน็ต (Thornely, 1998)

เมทาดาทา หมายถึง ข้อมูลที่อธิบายรายละเอียดของข้อมูลในบัตรรายการ รายการใน

OPAC ที่อธิบายหนังสือแต่ละเล่มในส่วนของผู้แต่ง ชื่อเรื่อง หัวเรื่อง และเมทาดาทา ยัง

หมายถึง ข้อมูลที่อธิบายรายละเอียดของข้อมูลในอินเทอร์เน็ต ช่วยให้สืบค้นข้อมูลและ

ได้รับข้อมูลตรงตามที่ต้องการ โดยกำหนดโครงสร้างเช่นเดียวกับการทำรายการ

หนังสือ อธิบายเว็บเพจแต่ละรายการ เช่นเจ้าของงาน ชื่อเรื่อง คำสำคัญ ประเภท รูปแบบ

รหัส และ ปี เป็นต้น ( ประดิษฐา ศิริพันธ์ , 1999)

เมทาดาทา หมายถึง ข้อมูลที่บอกรายละเอียดของข้อมูล สำหรับชุมชนห้องสมุด หมายถึง

การลงรายการหรือการพรรณนาทรัพยากรในรูปของบัตรรายการ หรือฐานข้อมูล

บรรณานุกรม ส่วนในสภาวะแวดล้อมที่เป็นเว็บนั้น เมทาดาทาจะหมายถึงข้อมูลที่ช่วยใน

การจัดระเบียบ พรรณนา แสดงลักษณะ ชี้ตำแหน่ง และค้นคืนทรัพยากรอิเล็กทรอนิกส์

หรือที่ไม่ใช่อิเล็กทรอนิกส์ในอินเทอร์เน็ต (Thornely, 1998)

ตัวอย่างดับลินคอร์เมทาดาทา

ตัวอย่างการลงรายการเมทาดาทาหนังสือ

Greenstone Digital Library software สร้างคลังเอกสารดิจิทัลหลากหลายฟอร์แมต และรูปแบบ นำเสนอได้ทั้ง Online Offline CD-ROM

Digital Library software

สร้างคลังเอกสารดิจิทัลหลากหลายฟอร์แมต และรูปแบบ

นำเสนอได้ทั้ง

Online

Offline

CD-ROM

พิจารณาเรื่องต่อไปนี้หรือยัง จุดประสงค์ กลุ่มเป้าหมาย ขนาดของโครงการ จำนวนเอกสาร กี่หน้า กี่รูป กี่ไฟล์ ขนาดของเอกสาร สื่อดิจิทัลหรือไม่ ลิขสิทธิ์ของเอกสาร อนุญาตให้เรียกชมได้หรือไม่ อนุญาตให้ทำงานร่วมกันได้หรือไม่

จุดประสงค์

กลุ่มเป้าหมาย

ขนาดของโครงการ

จำนวนเอกสาร

กี่หน้า

กี่รูป

กี่ไฟล์

ขนาดของเอกสาร

สื่อดิจิทัลหรือไม่

ลิขสิทธิ์ของเอกสาร

อนุญาตให้เรียกชมได้หรือไม่

อนุญาตให้ทำงานร่วมกันได้หรือไม่

พิจารณาเรื่องต่อไปนี้หรือยัง งบประมาณ ขนาดของระบบ ความจุของ ฮาร์ดดิสก์ ทีมงาน ความรู้พื้นฐาน

งบประมาณ

ขนาดของระบบ

ความจุของ ฮาร์ดดิสก์

ทีมงาน

ความรู้พื้นฐาน

Digital Library Model Plan & Analyst Prepare Develop Publish Evaluate Feedback

กระบวนการ เลือกเอกสาร หรือสื่อ แปลงให้อยู่ในรูปของสื่อดิจิทัล Original Format Convert Scan/Photo จัดหมวดหมู่สื่อ

เลือกเอกสาร หรือสื่อ

แปลงให้อยู่ในรูปของสื่อดิจิทัล

Original Format

Convert

Scan/Photo

จัดหมวดหมู่สื่อ

กระบวนการ กำหนดวิธีการป้องกันการละเมิดลิขสิทธิ์ Public domain Copyright Creative Commons วิเคราะห์/กำหนด Metadata นำเข้า Greenstone

กำหนดวิธีการป้องกันการละเมิดลิขสิทธิ์

Public domain

Copyright

Creative Commons

วิเคราะห์/กำหนด Metadata

นำเข้า Greenstone

ชื่อไฟล์เอกสาร ภาษาอังกฤษ ผสมตัวเลข ใช้เครื่องหมายเฉพาะ – ไม่ควรมีช่องว่าง ไม่ควรยาวมากเกินไป

ภาษาอังกฤษ ผสมตัวเลข

ใช้เครื่องหมายเฉพาะ –

ไม่ควรมีช่องว่าง

ไม่ควรยาวมากเกินไป

มาตฐานการตั้งชื่อไฟล์ สร้างสื่อนำเสนอเรื่องดอกบัว โดยสร้างวันที่ 30 กรกฎาคม 2552 ให้ตั้งชื่อแฟ้มเอกสารเป็น 20090730-lotus.ppt 2552 กรกฎาคม 30 ดอกบัว 2009 07 30 lotus

สร้างสื่อนำเสนอเรื่องดอกบัว โดยสร้างวันที่ 30 กรกฎาคม 2552 ให้ตั้งชื่อแฟ้มเอกสารเป็น

20090730-lotus.ppt