Konsep Ekonomi Islam

27,995 views
27,461 views

Published on

Published in: Education
3 Comments
63 Likes
Statistics
Notes
No Downloads
Views
Total views
27,995
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1,226
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
3
Likes
63
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Konsep Ekonomi Islam

  1. 1. KONSEPEKONOMI ISLAM<br />
  2. 2. KANDUNGAN<br />
  3. 3. FALSAFAH EKONOMI ISLAM<br />
  4. 4. FALSAFAH TAUHID<br />2 bentukTauhid<br />Uluhiyyah (Keesaan)<br />Rububiyyah (Kekuasaan)<br />2 hubungan<br />Hubunganmanusiadenganallah<br />Hubunganmanusiadenganmanusia<br />FalsafahekonomiIslam, terungkapkukuhkepadadasar-dasartauhid yang dipegangolehindividuislamitusendiri.<br />Allah S.W.T. Telahmenentukanundang-undanguntuksemuakejadiandansemuanyasudahsediapatuhkecualimanusia<br />ManusiadikurniakanAllah S.W.T. Dengankebebasansamaadauntukmengikutundang-undangtabiiataumengingkarinya.<br />
  5. 5. FALSAFAH TAUHID<br />
  6. 6. ISTIKHLAF/KHILAFAH<br />Dua (2) tugas utama : <br />Kepimpinan manusia<br />Pembangunan ekonomi atau alam dunia<br />Asas:<br />Amanah<br />Tanggungjawab<br />Nilai-nilai agung dan istimewa yang menjadi asas nilai Ilahiah dalam ekonomi Islam adalah nilai yang menetapkan bahawa manusia menjadi “wakil” dalam harta Allah S.W.T.<br />Individu ekonomi Islam meyakini bahawa harta dan segala sumber yang ada di muka bumi adalah milik Allah S.W.T. <br />
  7. 7. TAZKIYYAH<br />2 maksud : <br />Penyucian jiwa dan tinggi akhlak<br />Pembinaan manusia yang berjiwa dan bermatlamat Islam<br />Matlamat syariah : <br />Penyucian seluruh masyarakat Islam (roh, hati & tindakan) dari sebarang kecenderungan kepada maksiat dan kemungkaran<br />Manusia diciptakan dengan maksud yang mulia iaitu untuk beribadat kepada Allah S.W.T.<br />Ibadat merujuk kepada ketaatan perintah Allah S.W.T. dan mengikuti pertunjuknya dalam segala tindakan dan perlakuan mu’amalah<br />
  8. 8. UKHUWWAH<br />Persaudaraan manusia tanpa batasan geografi, bangsa, warna kulit dan lain-lain untuk melahirkan manusia bertanggungjawab, bekerjasama, hormat menghormati dan tidak menindas orang lain<br />2 bentuk : <br />Hubungan kemanusiaan<br />Hubungan persaudaraan<br />Konsep ini mencetuskan ikatan persaudaraan di atas paksi tauhid.<br />Ia tidak sahaja memberi kesan yang positif kepada aspek sosial malah turut memberi kesan yang sama dalam kehidupan ekonomi dan politik ummah. <br />
  9. 9. PERSAUDARAAN ISLAM<br />3 Konseppersaudaraan Islam:<br />Persamaanakidah<br />Ikatanperkahwinandanpertaliandarah<br />Kemanusiaan<br />FalsafahukhuwwahdalamEkonomi Islam dapatmembendungmasalaheksploitasi, penindasan, penipuandandiskriminasidalamaktivitiekonomi<br />
  10. 10. EKONOMI ISLAM DAN MAQASID <br />Mengikut kupasan para ulama fiqh, kepentingan manusia dan <br />masyarakat yang dijamin oleh Syariah Islam , didorong oleh EMPAT inti pati yang utama:<br />Jalbal-Masalih: mencapai kepentingan di dalam kehidupan.<br />Dar al-Mafasid: menolak kerosakan yang bakal timbul dalam masyarakat .<br />Saddal-Dharar: menyekat kepentingan buruk.<br />Taghayyural-Zaman : mementingkan faktor peredaran zaman.<br />
  11. 11. CIRI-CIRI EKONOMI ISLAM<br />Ekonomi yang berasaskan al-Qur’an dan al-Sunnah.<br />Ekonomi yang merupakan bahagian daripada keseluruhan sistem kehidupan Islam yang lengkap.<br />Ekonomi yang akan sentiasa menyeimbankan kepentingan individu dan masyarakat.<br />Kegiatan ekonomi yang bersifat kebendaan tetapi masih bercorak kerohanian.<br />Ekonomi yang sentiasa sesuai sepanjang zaman dan masa kerana sifatnya yang tetap dan dinamik.<br />Ekonomi yang asas hukumnya ialah al-Qur’an dan al-Sunnah.<br />
  12. 12. PRINSIP EKONOMI ISLAM<br />Ekonomi Islam merupakan peraturan Ilahi yang berkaitan dengan persoalan ekonomi<br />Ia berkaitan dengan idea-idea umum mengenai ekonomi yang mesti dilaksanakan<br />Cara perlaksanaannya terpulang kepada kebijaksanaan sarjana ekonomi<br />4 prinsip utama Ekonomi Islam<br />Kebebasan ekonomi berpanduan<br />Hak milik<br />Keadilan sosial<br />Campur tangan pemerintah<br />
  13. 13. PRINSIP EKONOMI ISLAM<br />Ekonomi Islam merupakan peraturan Ilahi yang berkaitan dengan persoalan ekonomi<br />Ia berkaitan dengan idea-idea umum mengenai ekonomi yang mesti dilaksanakan<br />Cara perlaksanaannya terpulang kepada kebijaksanaan sarjana ekonomi<br />
  14. 14. PRINSIP EKONOMI ISLAM<br />
  15. 15. KEBEBASAN EKONOMI BERPANDUAN<br />Salah satu daripada tanggungjawab khalifah ialah memakmurkan bumi seperti melakukan aktiviti ekonomi<br />Aktiviti asas ekonomi seperti pengeluaran, penggunaan, pengagihan dan pasaran adalah dianggap sebagai satu ibadat dan jihad di jalan Allah<br />Oleh itu, manusia diberi kebebasan berekonomi demi memperoleh manfaat ibadat dan jihad<br />Aktiviti tersebut dianggap sebagai ibadat dan jihad kerana ia mesti dilaksanakan berdasarkan syariat<br />Peraturan Ilahi ini menjadi panduan (bukannya halangan) kepada manusia untuk mendapat kesan yang positif dalam memakmurkan bumi<br />
  16. 16. KEBEBASAN EKONOMI BERPANDUAN<br />Dua aspek kebebasan:<br />Kebebasan jiwa lahir dari keimanan – masyarakat pengasih, bekerjasama, jujur dan amanah<br />Kebebasan dalam lingkungan undang-undang dan peraturan – larangan eksplotasi, rasuah riba dan penipuan<br />Kesan prinsip kebebasan ekonomi berpanduan:<br />Memupuk rasa tanggungjawab<br />Menghapuskan cara-cara untuk melakukan kemudharatan<br />Menggalakkan individu bekerja keras<br />Menggalakkan pelaburan ke atas modal yang dibekukan<br />
  17. 17. KONSEP HAKMILIK<br />Allah SWT mempunyai hakmilik mutlak ke atas segala sesuatu<br />Manusia diberi amanah untuk mengambil manfaat sahaja<br />Terdapat dua jenis hakmilik yang diamanahkan:<br />Hakmilik individu<br />Hakmilik awam<br />Tujuan pembahagian:<br />Untuk mengimbangi kuasa politik antara individu dan awam<br />Untuk menghayati konsep syura antara pihak swasta dan kerajaan a diberi amanah untuk mengambil manfaat sahaja<br />
  18. 18. HAKMILIK INDIVIDU<br />Islam mengiktiraf hakmilik individu – setiap orang akan mendapat balasan dari apa yang diusahakan<br />Tanggungjawab individu:<br />Memastikan harta diperolehi dengan cara yang halal seperti bercucuk tanam.<br />Mengeluarkan zakat, membayar cukai dan menyumbangkan harta ke jalan Allah dari sebahagian hartanya.<br />Mengelakkan pengagihan harta yang meluaskan jurang antara hartawan dan golongan miskin, dan yang mengancam kebajikan masyarakat dan alam sekitar.<br />Melipatgandakan usaha untuk mengembangkan harta yang sedia ada dengan menggunakan cara yang diharuskan oleh syarak seperti melabur menggunakan kontrak al-mudharabah.<br />
  19. 19. HAKMILIK AWAM<br />Ia bermaksud semua harta milik masyarakat yang memberi faedah kepada warganegaranya – harta yang mempunyai utiliti awam<br />Rasulullah SAW bersabda: “Umat Islam adalah pemilik bersama ke atas tiga benda iaitu air, rumput dan api.”<br />Contoh lain: tanah simpanan, tanah tidak bertuan dan bahan galian yang terdapat dalam sesebuah negara<br />Contoh harta pemilikan negara :<br />Harta Baitul mal <br />Harta zakat<br />Hasil cukai seperti kharaj, jizyah, ushur<br />Harta rampasan perang<br />
  20. 20. KEADILAN SOSIAL<br />Keadilan mesti ditegakkan dalam semua aspek kehidupan manusia supaya mereka terhindar dari perbuatan yang melampaui batas<br />Dalam konteks ekonomi, pengeluaran/penawaran barangan/perkhidmatan mestilah yang halal dan dengan cara yang halal; penggunaan kekayaan mestilah besederhana; dan pengagihan kekayaan mestilah mengikut usaha dan mengutamakan kebajikan masyarakat<br />
  21. 21. KEADILAN SOSIAL<br />Kesan prinsip keadilan sosial:<br />Memastikan semua rakyat sekurang-kurangnya berada di atas paras dharuriyah<br />Mewujudkan keseimbangan dalam masyarakat dengan mengecilkan jurang perbezaan antara golongan kaya dan miskin<br />Menyemarakkan usaha kerjasama<br />
  22. 22. CAMPURTANGAN KERAJAAN <br />Syariat membenarkan pemerintah campur tangan dalam aktiviti ekonomi - Surah al-Nisa; ayat 59<br />“Wahai orang yang beriman taatlah kamu kepada Allah dan taatlah kamu kepada rasul dan ulilamridi antara kamu”<br />Aspek:<br />Tanggungjawab menegakkan ajaran Islam (aqidah, syariah dan akhlak) bagi melahirkan insan yang bertaqwa<br />Tanggungjawab ekonomi<br />
  23. 23. CAMPURTANGAN KERAJAAN <br />Tanggungjawab ekonomi pemerintah:<br />Menyediakan jaminan sosial<br />Mengagihkan harta dan kekayaan dengan saksama<br />Memberi hak dan peluang yang saksama dalam ekonomi<br />Mengawas pasaran<br />Melaksanakan polisi kerja dan upah<br />
  24. 24. CAMPURTANGAN KERAJAAN <br />Kesan prinsip campurtangan kerajaan:<br />Menyuburkan amalan positif dalam ekonomi seperti mengorbankan kekayaan lebih dari nilai zakat dan menunaikan kontrak perjanjian<br />Mengelakkan amalan negatif dalam ekonomi seperti rasuah, sorok barang dan monopoli<br />Memastikan keadilan dan kestabilan sosial dapat diberi kepada setiap individu <br />
  25. 25. ETIKA EKONOMI ISLAM<br />
  26. 26. TAUHID (UNITY)<br />Kelakuanmanusiadipengaruhiolehsistemkepercayaandanideologinya<br />Kesan:<br />Allah SWT sebagai ‘Rab’tempattumpuanhidup<br />Mentaatiperintah Allah SWT tanpakeraguan<br />Berusahamelaksanakan al-amru bi al-ma’rufdannahyu ‘an al-munkarsecaraserentak<br />Melaksanakanamanahdantanggungjawab<br />Yakin sistem & peraturan Islam adalahterbaik<br />Menyerumanusiakepadakeunggulan Islam<br />
  27. 27. ADIL (EQUILIBRIUM)<br />Bermaksudmeletakkansesuatupadatempatnyadanlawannyazalim<br />Berekonomiygselari @ menurutsuruhan Allah SWT adalahadil, contoh. halal dankebajikan<br />Berekonomidenganmelanggarlarangan Allah SWT adalahzalim, contoh. Riba,penipuandanrasuah<br />Al-Quran(Hud: 18)<br />
  28. 28. KEBEBASAN KEHENDAK (FREE WILL)<br />Manusiabebasmelakukanapasahajatetapidalamlingkungansuruhandanlarangan Allah SWT keranamanusiaadalah hambaNya<br />Kesan:<br />Berusahabersungguh-sungguh<br />Mempelbagaikansumber<br />Mengoptimumkansumber<br />Al-Quran(al-Ahqaf: 19)<br />
  29. 29. BERTANGGUNGJAWAB (RESPONSIBILITY)<br />Manusiabertanggungjawabkeatassegalatindak-tanduknya<br />Al-Quran(al-Hijr: 92 & 93)<br />Kesan:<br />Menunaikanamanahdenganbaik<br />Meningkatkanhasilkerja yang positif<br />Meninggalkanhasilkerja yang negatif<br />Memupukakhlakmulia, cth. bekerjasama, ihsan, bertolakansurdsb<br />
  30. 30. MATLAMAT EKONOMI ISLAM<br />
  31. 31. MATLAMAT UNGGUL<br />Matlamatunggulekonomi Islam adalahsamadenganmatlamat Islam sebagaisatucarahidupiaitu al-falah.<br />Al-falahadalahkejayaandankesejahteraanhidup di duniadan di akhiratberdasarkanketaatandanpengabdiandirikepada Allah secaraikhlas(mendapatkankeredhaan Allah S.W.T.).<br />Allah S.W.T. telahberfirmandenganmaksud: ”Berilah kami kebaikan di duniadankebaikan di akhirat.” (Surah al-Baqarah; ayat 201).<br />
  32. 32. KESEJAHTERAAN EKONOMI DAN SOSIAL<br />Menyediakankeperluanasas<br />Menggunadanmemperuntukansumberdengan optima<br />Mengagihharta, kekayaan, pendapatandanpembangunandengansaksama<br />Mewujuddanmenggalakkanpersaingan yang sihat<br />Menyediakanperkhidmatandankebajikansosial<br />Membebaskandiridaribergantungkepada orang lain<br />
  33. 33. MENYEDIAKAN KEPERLUAN ASAS<br />Lima keperluanutamahidupmanusiaadalahakidah, akal, nyawa, kehormatandanharta. Iabolehdikategorikansebagaiindeks yang menunjukkantahapkesejahteraansesebuahmasyarakat<br />Keperluanutamainidapatdipeliharamelaluipenawarandanpenyediaanpelbagaikeperluanasassepertimakanan, pakaian, perlindungan, pendidikandankesihatan<br />Keperluantersebutmestilahmencukupi, mengikutkeperluansemasadankeutamaansertaberkualititetapipadaharga yang berpatutan (mampumilik)<br />
  34. 34. MENYEDIAKAN KEPERLUAN ASAS<br />Matlamatkhusus yang pertamainidapatmenghindarkankesesatanakidah, keruntuhanakhlak, kelaparan, kemiskinandanketakutan yang wujuddalammasyarakat. <br />Malahaniadapatmembantumerekameningkatkankeimananmerekakepada Allah S.W.T. danseterusnyamelahirkanjiwa yang tenangdantenteram.<br />Keperluanhidup:<br />Wajibberusahamemenuhikeperluanhidup<br />Berdosameminta-minta<br />Mampumengeluarkan zakat<br />Kesejahteraanekonomi:<br />Berusahamenguasaisumber<br />Berusahamempelbagaikansumber<br />Bersederhana<br />
  35. 35. MENGGUNA DAN MEMPERUNTUKAN SUMBER<br />Menggunadanmemperuntukansumberdenganoptima<br />Kesejahteraanekonomidalammenyediakankeperluanasasmelibatkanaktivitipengeluaran yang berkaitrapatdenganstrategimenggunadanmemperuntukansumber<br />Aktivititersebutmerupakanamanah yang diberiolehAllah kepadamanusiasepertifirman Allah S.W.T. yang bermaksud: <br />”Dan Diatelahmenjadikanbergunabagikamuapa yang adadi langitdan di bumi.” (Surah Al-Jathiyah; ayat 13)<br />EkonomiIslam menekankankonsepmengoptimakanpenggunaansumberekonomiuntukmeningkatkandayakecekapan, keberkesanandanketahanansupayasumber yang dianugerahkanoleh Allah mencukupiuntukmenyediakankeperluanmanusia<br />
  36. 36. PENGAGIHAN SAKSAMA<br />Mengagihharta, kekayaan, pendapatandanpembangunandengansaksama<br />Saksamamerujukkepadaadildanihsan<br />Adiladalahmeletakkansesuatupadatempatnya, manakalaihsan pula adalahbelaskasihan/berbuatbaik<br />Firman Allah S.W.T. yang bermaksud:<br />”Dan dalamhartamerekaadahakuntuk orang yang memintadan orang miskin yang tidakmahumeminta.” (Surah Al-Dzariyat; ayat 19). <br />Ayatinimenjelaskanbahawa Islam telahmelaksanakanprinsipadildanihsandenganmengiktirafhakmilikindividutetapimengutamakanpemilikanmasyarakatkhususnyahakgolongan yang memerlukan.<br />
  37. 37. GALAKAN PERSAINGAN SIHAT<br />Mewujuddanmenggalakkanpersainganyang sihat<br />Persaingansihatinimerujukkepadasetiapindividumahukankejayaandanpadamasa yang samaakanmemastikanmasyarakatsekelilingnyajugaberjaya. <br />Iaberdasarkankonseppersaudaraan, kerjasamadankesaksamaantanpamengirabangsa, warnakulitdandarjat<br />Iajugadapatmenghindarkanberbagaiaktivitinegatifsepertimonopoli, penindasan, penipuandandiskriminasiyang bolehmenyemarakkanapipermusuhandanpemberontakandi antara unit-unit ekonomi<br />
  38. 38. GALAKAN PERSAINGAN SIHAT<br />Iajugadapatmewujudkanhubungan yang baik di kalanganpekerjadanantaraparapekerjadenganmajikan, di kalanganpengeluardanantarapengeluardenganpengguna, antarapihakswastadengankerajaan, sertaantaranegara-negara Islam<br />Suasanainidapatmelahirkantenagapekerja yang produktifdanberkualiti, pengeluaran yang optima, sertapembangunan yang seimbangdansaksama.<br />
  39. 39. PERKHIDMATAN DAN KEBAJIKAN SOSIAL<br />Menyediakanperkhidmatandankebajikansosialuntukkebaikandirinya, tanggungannyadanjugamasyarakat<br />Surah Al-Maidah; ayat 2<br />Tetapiindividumestilahmemberikeutamaankepadaperkhidmatandankebajikansosialuntukkebaikanmasyarakatjikaberlakupertembunganantarakepentingandiridanmasyarakat<br />Surah Al-Baqarah; ayat 177<br />Matlamatinidapatmemastikansekurang-kurangnyasemualapisanmasyarakatberada di atasparasdharuriyahdanakhirnyamembantukerajaanmembasmimasalahkemiskinantegar. Jikausahainiberterusankerajaanakanmampumeningkatkantarafhidupmajoritimasyarakatketahaphajiyahdanseterusnyabersesuaiandengantahappembangunansemasa<br />
  40. 40. MEMBEBASKAN DIRI DARI KEBERGANTUNGAN<br />Membebaskandiridaribergantungkepadaorang lain <br />Pembebasandiribolehdibincangkandalamduaaspek. <br />Pembebasandiriumat Islam dalammasyarakat Islam itusendiri<br />UmatIslam tidakbolehmengharapkanbantuan orang lain sehinggaakhirhayat<br />RasulullahS.A.W.bersabda: ”Jikaseseorangdaripadakamumengambilseutastalidanmembawapulangseberkaskayuapi di atasbahunyadanmenjualkannya (untukmendapatkanpenghidupannya), itulebihbaikbaginyadaripadameminta-minta.” (RiwayatBukhari). <br />
  41. 41. MEMBEBASKAN DIRI DARI KEBERGANTUNGAN<br />PembebasandirimerekadarimusuhIslam<br />Islam mewajibkanumat Islam membebaskandiridaribergantungkepadamusuh Islam dalampelbagaiaspekkeperluankehidupansamaadapengeluaranbaranganatauperkhidmatansepertimakanan, minuman, ubat-ubatan, insuransperlindungan, perbankandanpendidikan<br />Allah S.W.T. telahberfirmandenganmaksud: ”Wahai orang-orang yang berimanjanganlahkamumengambilmusuhkudanmusuhkamumenjaditemanrapat.” (Surah Al-Mumtahanah; ayat 191). <br />
  42. 42. KEISTIMEWAAN EKONOMI ISLAM<br />Ciri-cirikeistimewaanekonomi Islam bolehdirumuskanberdasarkanpemahamanmengenaikedudukanekonomidalam Islam, prinsip, etikadanmatlamatekonomi Islam <br />Terdapat 4 nilaiutama yang menjadicirikepadaekonomi Islam iaitu:<br />Rabbaniah<br />Akhlaqiah<br />Insaniah<br />Wasatiah<br />
  43. 43. EKONOMI RABBANI<br />EkonomiIslam bersifatRabbanikeranaiaberdasarkankepadacara-carayang telahdigariskanolehsyariat Allah S.W.T. danbertujuanuntukmendapatkeredhaanNya<br />Ciriinidapatmembentukbeberapapemikiranekonomi Islam seperti:<br />perlaksanaankonsepkhalifah di dalamsemuaaktivitiekonomi<br />ekonomiadalahibadahkepada Allah S.W.T.<br />ekonomibukanmatlamattetapisebagaialatuntukmencapaikehidupanukhrawi<br />ekonomiuntukmencapaikebaikandankebajikanmanusia<br />ekonomiterkawalmelaluikonsep halal dan haram.<br />
  44. 44. EKONOMI AKHLAKIAH<br />Bermaksud ekonomi berlandaskan nilai akhlak<br />Rasulullah SAW bersabda: “ Sesungguhnya aku diutuskan untuk menyempurnakan kemuliaan akhlak.”<br />Menurut Jacque Ostorois:<br />“ Islam merupakan sistem hidup yang praktikal dan juga nilai akhlak yang luhur dan mulia …”<br />Nilai akhlak menghalang ekonomi darimerosakkan lima aspek keperluan manusia (agama, akal, maruah, nyawa dan harta)<br />
  45. 45. EKONOMI INSANIAH<br />EkonomiIslam bersifatkemanusiaankeranaiabertujuanuntukmembantumanusiamemenuhihajatdankeperluanmerekadalammenjalanikehidupansupayamampumenjalankankewajipanmerekaterhadapAllah S.W.T., diri, keluarga, masyarakatdannegara. <br />InisudahmenjelaskanbahawaNilaiinsaniah: <br />Menggalakkanpersaudaraan, adil, kasihsayang,bantumembantudsb<br />Membenteraspermusuhan, penindasan, hasaddengki, khianatdsb; Al-Quran(al-Taubah: 71)<br />
  46. 46. EKONOMI WASATIAH<br />Bermaksudekonomisederhanadanseimbang:<br />Duniadanakhirat<br />Rohanidanjasmani<br />Material danpahala<br />• Firman Allah S.W.T. yang bermaksud: <br />”Dan carilahpadaapa yang dianugerahkanAllah S.W.T. kepadamukebahagiaanakhiratdanjanganlahkamulupabahagiankamudidunia.”<br />( Surah Al-Qasas; ayat77).<br />
  47. 47. TAMAT<br />

×