UNIVERSITETI I PRISHTINËS             FAKULETETI JURIDIKPunim seminarik:Banka Qendrore e Kosovës               Banka e Shq...
2
PërmbajtjaI.Banka Qendrore e Kosovës----------------------------------------------------------3Nocioni dhe karekteristikat...
4
BANKA QENDRORE E KOSOVËSNOCIONI DHE KARAKTERISTIKAT E BQK-SË Me 27 korrik 2010 Kuvendi I Kosovës ka miratuar Ligjin nr.03/...
4.Vepron në pajtim me parimin e ekonomisë së tregut të hapur me konkurrencë të lirë,dukefavorizuar shpërndarjen efikase të...
të Shtetit ndaj palëve të jashtme.3. Banka Qendrore mund, sipas kushteve për të cilat do të merret vesh me Qeverinë, të ve...
Bordi Ezekutiv përbëhet nga Guvernatori ku do të jetë kryesues, si dhe nga zëvendësguvernatorëtdhe do të jetë i ngarkuar n...
4. Organet vendimmarrëse të Bankës Qendrore do të miratojnë të gjitha instrumentet enevojshme rregullatore që kanë të bëjn...
4.të tregtojë letra me vlerë, të shpërndajë letra me vlerë për llogari të Qeverisë sëRepublikës të Shqipërisë dhe të emeto...
MARDHENIET E BANKËS SHQIPTARE ME SHTETIN SHQIPTARBanka Shqiptare si institucioni pavarur shtetror zhvillon mardhenie me in...
Banka e Shqipërisë e ka obligim ligjor për të sigurar ruajtjen dhe mbajtjen ne vende tësigurta të kartmonedhave dhe monedh...
Në nenin 69 të ligjit nr. 8269 , Bankës së Shqipërisë I specifikohet se duhet të përgatitraportin dhe llogaritë financiare...
të secilit prej vendeve të Eurozonës, mund të sigurojnë likuiditet nga banka qendrore etyre. Kështu, Këshilli Drejtues në ...
FUNKSIONET KRYESORE TË EUROSISTEMIT JANË:• formulimi dhe zbatimi i politikës monetare për Eurozonën;• kryerja e operacione...
Pavarësia është një element jetësor për suksesin e çdo banke qendrore. Në përputhje meTraktatin për themelimin e Komunitet...
Materiaili I shfrytëzuar:Për Bankën Qendrore të Kosovës materiali u shfrytezua nga:Kushtetuta e KosovësLigji Nr.03L-209Ëeb...
18
19
.    20
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Punimiseminarik bankatqendrore-110513164651-phpapp02

1,005 views
956 views

Published on

0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
1,005
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
23
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Punimiseminarik bankatqendrore-110513164651-phpapp02

  1. 1. UNIVERSITETI I PRISHTINËS FAKULETETI JURIDIKPunim seminarik:Banka Qendrore e Kosovës Banka e Shqipërisë Banka Qendrore EvropianeProfesori: Studenti:Korab Sejdiu Shyqri Hoxha Prishtinë,më 12 maj 2011 1
  2. 2. 2
  3. 3. PërmbajtjaI.Banka Qendrore e Kosovës----------------------------------------------------------3Nocioni dhe karekteristikat -----------------------------------------------------------3Mardhëniet me Kuvendin, Qeverinë dhe Shtetin---------------------------------4Qeverisja dhe organizimi -------------------------------------------------------------5Pasqyrat financiare dhe buxheti------------------------------------------------------6Dispozitat e përgjithshme-----------------------------------------------------------6II.Banka e Shqipërisë----------------------------------------------------------------7Objektivat dhe karektaristikat -------------------------------------------------------7Mardheniet e Bankës Shqiptare me shtetin shqiptar-----------------------------8Emetimi I Monedhës-----------------------------------------------------------------9Organizimi dhe Drejtimi-------------------------------------------------------------10Konatbiliteti dhe pasqyrat financiare----------------------------------------------10III.Banka Qendrore Evropiane------------------------------------------------------11Nocioni dhe themielimi--------------------------------------------------------------11Struktura organizative----------------------------------------------------------------11Eurosistemi ----------------------------------------------------------------------------12Objektivi I Eourosistemit------------------------------------------------------------13Pavarësia e Bankës Qendrore Evropiane----------------------------------------14Materiali I shfrytezuar----------------------------------------------------------------15 3
  4. 4. 4
  5. 5. BANKA QENDRORE E KOSOVËSNOCIONI DHE KARAKTERISTIKAT E BQK-SË Me 27 korrik 2010 Kuvendi I Kosovës ka miratuar Ligjin nr.03/L-209 për “BankënQendrore të Republikës së Kosovës”Banka Qendrore e Republikës së Kosovës pasardhëse Autoritetit Qendror të Kosovës,është subject jurdik public bazuar në nenet 11 dhe 140 të Kushtetutës dhe të dispozitavetë ligjit te lartecekur që ka autonomi administrative, financiare dhe menaxhuese. BQK-januk regjistrohet ne librin e regjistrimeve te bizneseveBQK-ja si subject juridik në bazë të nenit 3 të ligjiit per këtë institucion ka kompetencë tëplotë, po ashtu ka edhe kompetencë të vecantë që:1 Të hyjë në mardhënie kontraktore2.Të ndërmmarrë procedura ligjore dhe të jetë subject I këtyre procedurave3 Të fitoj, administrojë, mbajë dhe disponoj pronë të luajtshme dhe te paluajtshmeBQK-ja është institucion I pavarur ne kryerjen e detyrave te veta, pra me këtënenkuptojmë që në cdo kohë duhet të respektohet pavarësia e këtij institucioni, ngacdokush qe mundohet që të ndikojë në anëtarët e organeve vendimarrëse apo personelittë BQK-së.Por, nga kjo pavarësi nuk duhet nenkuptuar qe BQK-ja nuk jep pergjegësi përpunënën e vet, përkundrazi BQK-ja të paktën njëherë në vit, varësisht edhe prej nevojës raportonpara Kuvendit të Republikës se Kosovës dhe para publikut në lidhje me realizimin e politikavedhe objektivave të saj.BQK-ja si objektivat e saj I ka te parapara konkretisht ne nenit 7 te ligjit te lartcekur kushpreshimisht percaktohen keto objektiva te cilat janë:1.Që të nxisë dhe të mbajë një system financiar stabil, duke përfshirë një system të qëndrueshëm,të sigurt dhe efikas të pagesave.2.Objekivi I dytë I cili I nënshtrohet objektivit parësor të saj është të kontribuoj në arritjen dheruajtjen e stabilitetit të cmimeve vendore.3.BQK-ja mbështet politikat e përgjitshme ekonomike të Qeverise së Kosovës. 5
  6. 6. 4.Vepron në pajtim me parimin e ekonomisë së tregut të hapur me konkurrencë të lirë,dukefavorizuar shpërndarjen efikase të resurseve. Për përmbushjen e këtyre objektivave parësore BQK-ja ka një varg detyrash per ti kryer ku do tipermbendim veq disa prej tyre ku percakohen ne nenin 8:1. përcaktimin dhe zbatimin e politikave të një sistemi financiar stabil duke përfshirëmbikëqyrjen e një skeme të sigurimit të depozitave, kryerjen e operacioneve të tregut,si dhe ofrimin e likuiditetit emergjent;2. rregullimin,licencimin, regjistrimin dhe mbikëqyrjen e institucioneve financiare3. promovimin dhe mbikëqyrjen e sistemeve të sigurta, të qëndrueshme dhe efikasetë pagesave, të kliringut dhe të shlyerjes së letrave me vlerë;4. sigurimin e një furnizimi të duhur të kartëmonedhave dhe monedhave në Kosovë;5. mbajtjen dhe menaxhimin e rezervave ndërkombëtare;Ndërkohë për ti realizuar qellimet e saja BQK-ja mund të hapë dhe të mbajë në librat e sajllogari të parave dhe letrave me vlerë për bankat dhe institucionet tjera financiare, bankat e huaja,institucionet financiare nderkombëtare dhe sipas kërkesës qe I drejtohen mund te mbajë edhepër qeveritë e huaja,organizatat ndërkombëtare dhe organizatat donatore. Por, nuk mundet që tëhapë dhe të mbaje ne librat e saj llogari për institucionet jo financiare dhe per personat fizik.Banka Qendrore e Kosovës mundet që të veprojë edhe në tregjet finaciare me blerje,shitje,huadhenje ose huammarrje të të drejtave dhe te instrumenteve të tregtueshme si dhemetaleve të cmuara, por mundet edhe te kryej operacione kreditore me bankat dhe pjesmarrësit etjerë të tregut që veprojnë në vendin tonë me huadhenie të mbështtur në kolateral adekuat. Këtoveprime BQK-ja I bën për ti përmbushur objektivat dhe detyrat e veta qe I ka parashtruar paravetës.MARRËDHËNIET ME KUVENDIN E REPUBLIKËS SË KOSOVËS,QEVERINË DHE SHTETINPërgjegjësia e Bankes Qendorore para Kuvendit të Republikës së Kosovës specifikohet në nenin29 te ligjit per Banken Qendrore ku specifikisht thuhet “Guvernatori me kërkesë të Kuvendit tëRepublikës së Kosovës ose me nismën e vet, së paku një here në vit, dëgjohet nga Kuvendi iRepublikës së Kosovës dhe nga komisionet e tij për objektivat e Bankës Qendrore të :BQK-jadhe ne te njejten kohe përgjegjësinë që ka ky isntitucion financiar karshi të zgjedhurve tepopullit.Po ashtu BQK-ja ka raporte e nderlidhura edhe me ekzekutivin e vendit ku paraqitet si këshilltarfinanciar dhe agjent fiscal,ku për këtë raport bëhet fjalë edhe në nenin 30 te ligjit për BQKkonkretshit janë keto dispozita:1. Banka Qendrore vepron si bankier dhe si këshilltar financiar për Qeverinë.2. Banka Qendrore mund, për dhe në emër të Qeverisë, të pranojë huazime të jashtme, tëmenaxhojë dhe të administrojë borxhe të tilla, si dhe të shlyejë të drejtat dhe detyrimet financiare 6
  7. 7. të Shtetit ndaj palëve të jashtme.3. Banka Qendrore mund, sipas kushteve për të cilat do të merret vesh me Qeverinë, të veprojësi agjent fiskal për llogari të Qeverisë ose për agjenci tjetër publike të përcaktuar nga Qeveria.4. Banka Qendrore mund të operojë me regjistër të letrave me vlerë të emetuara nga Shteti.Edhe pse ekziston nje raport kaq I mirë në mes ekzekutivit të vendit dhe BQK-së,por ekziton njenen (neni 33)ku I ndalohet kreditimi direct dhe indirect I institucioneve të vendit dhe cdoagjencie tjetër publike nga ana e BQK-së,,me përjashtim të kreditve brendaditore për të siguruarfunksionimin e rregullt të pagesave. QEVERISJA DHE ORGANIZIMI I BANKËS QENDRORESi cdo institucion tjetër që ka organet dhe sistemin e vetë organizativ, po ashtu edhe BQK-ja kakëtë strukturë organizative për kryerjen sa më efikase të detyrave dhe qellimeve të veta.Organet qendrore dhe vendimarrëse në strukturën organizative janë :Bordi I Bankës Qendrore ku përbëhet nga Guvernatori,Drejtori I Pergjithshem I Thesarit dhe ngatre anëtarë joekzekutiv të cilët nuk janë anëtraë të personelit të BQK-së.Ky Bord ka nje hapsirë të madhe kompetencash ku ndër të tjera hyn miratimi I rregulloreve tëBQK-se,mbikqyre zbatimin e politikave,permbushjen e detyrave,miraton buxhetin e BQK-së,emron zëvendësguvernatorët etj. 7
  8. 8. Bordi Ezekutiv përbëhet nga Guvernatori ku do të jetë kryesues, si dhe nga zëvendësguvernatorëtdhe do të jetë i ngarkuar në zbatimin e politikave dhe operacioneve të BQK-së.Në kuadër tëkompetencave të këtij bordi hyn edhe përcaktimi dhe miratimi ipolitikave për nxitjen dhembajtjen stabile të stistemit financiar dhe të një sistemi të sigurt të pagesave.Guvernatori është organi I trëtë sipas hirarkisë së strukturës organizative dhe ai shërben siKryeshef ekzekutiv I Bankës Qendrore I ngarkuar me operacionet e përditshme.Kompetencë dhedetyrë e Guvernatorit është zbatimi I politikave e BQK për ti realizuar objektivat e parashtruara,si dhe drejtimin dhe kontrollimin e administrimit të operacioneve të BQK-sëPASQYRAT FINANCIARE DHE BUXHETIRaporti që më së shpeshti paraqitet ne mes të Bankës Qendrore dhe Kuvendit te Republikës sëKosovës vjen në shprehjë me rastin e raportimit të paqyrave financiare qe BQK-ja I bën brendagjashte muajve nga mbyllja e vitit kalendarik financiar. BQK-ja ia dërgon Kuvendit dheMinistrit nga një kopje të pasqyrave finaciare dhe një raport me operacionet dhe punët e BQK-së gjatë vitit financiar që sapo ka përfunduar posaqërisht në lidhje me objektivar e politikave tësaj dhe ngjarjet që kanë ndikuar në ekonominë e vendit.Në nenin 64 të ligjit për Bankën Qendrore është percaktuarkonkretisht procedura e miratimit tëbuxhetit BQK-së,ku konkretisht thuhet:1. Banka Qendrore do të përgatisë buxhetin e saj vjetor , i cili do të miratohet nga Bordi i BankësQendrore, para fillimit të çdo viti financiar.2. Të gjitha të hyrat dhe të ardhurat e projektuara për t’u gjeneruar nga Banka Qendrore apo përt’iu dhënë Bankës Qendrore nga cilido burim bashkë me shpenzimet e projektuara, dukepërfshirë zhvlerësimin dhe provizionet për humbje, do të përfshihen në buxhetin vjetor.3. Buxheti vjetor i miratuar do t’i komunikohet për qëllim informimi Ministrit të Financave.4. Bordi Ekzekutiv do të miratojë urdhëresa të brendshme për zbatimin e buxhetit të BankësQendrore..DISPOZITAT E PËRGJITHSHMENë nenin 65 percaktohen sakt instrumentet rregullative qe përdor BQK-ja për implementimin edetyrave dhe organizimin structural brenda institucionit.1. Banka Qendrore do të ketë kompetencë të nxjerrë Rregullore, Udhëzime, dhe Urdhra ashtu sido të jetë e nevojshme për realizimin e detyrave që i janë besuar Bankës Qendrore me këtë ligjapo ndonjë ligj tjetër.2. Rregulloret dhe Udhëzimet e nxjerra nga Banka Qendrore do të kenë aplikim të përgjithshëm.Ato do të jenë të detyrueshme në tërësinë e tyre dhe drejtpërdrejt të aplikueshme.3. Një Urdhër i nxjerrë nga Banka Qendrore do të jetë i detyrueshëm për personin të cilit iadresohet. 8
  9. 9. 4. Organet vendimmarrëse të Bankës Qendrore do të miratojnë të gjitha instrumentet enevojshme rregullatore që kanë të bëjnë me çështjet brenda fushave përkatëse të kompetencëssë tyre. BANKA E SHQIPËRISËNOCIONI DHE KARAKTERISTIKATBanka e Shqipërisë u krijua gjatë procesit të tranzicionit me kalimin në sistemin bankardynivelor, me krijimin e hapësireës së nevojshme ligjore për një bankë qendrore e cila uzyrtarizua me miratimin e ligjit nr .7559 për “Bankën e Shqipërisë” më 22 prill 1992.Me ristrikturimin që u bë në sistemin bankar në Shqipëri u krijua sistemi bankardynivelesh: në nivelin e parë u vendos Banka e Shqipërisë dhe në nivelin e dytë –bankat tjera që ushtrojnë veprimtari bankare në Repiblikën e Shqipërisë. Në këtë mënyrëligji vendos Banken Qendrore ne majë të sistemit bankar dhe I ka dhënë kompetenca tëtilla si hartimi I politikave të rëndësishme në sektorin monetar dhe bankar, si dhe marrjae vendimeve në funksion të zhvillimit të sistemit bankar në Repiblikën e Shqipërisë.Banka e Shqipërisë është person juridik public dhe në bazë të autorizimeve që I ka ngaligji nr. 8269 , ushtron në mënyrë të pavarur veprimtarinë e vetë më qëlllim të arritjes sëobjektivave dhe qellimeve të veta. Pra , me këtë nënkuptojmë që cdo subjekt tjetër është Idetyruar të respektojë këtë pavarësi të këtij institucioni. Mirëpo në bazë të nenit 2 tëkëtij ligji Banka e Shqipërise ka detyrim që ne nje interval kohor cdo gjashtë muaj tëraportojë për punën e vet para Kuvendit të Republikës së Shqipërisë dhe Këshillit tëMInistrave. Pra, Banka e Shqipërisë më konkretisht me këtë raport I tregon institucionevevendore për realizimin e objektivave të saj në funksion të parimeve të vlerësimt tëpolitikës monetare, kreditit dhe këmbimeve valutore.Banka e Shqipërise si subjekt I së drejtës gëzon keto të drejta të cilat I janë garantuar nënenin 4 të ligjit për BSH-në, ku specifikohen këto të drejta:1.të lidhë kontrata;2.të nxjerrë akte normative;3.të posedojë, të gëzojë, të disponojë, si dhe të blejë pasuri të luajtshme ose tëpaluajtshme që i shërbejnë veprimtarisë së saj; 9
  10. 10. 4.të tregtojë letra me vlerë, të shpërndajë letra me vlerë për llogari të Qeverisë sëRepublikës të Shqipërisë dhe të emetojë letra me vlerë për llogari të vet.OBJEKTIVAT DHE DETYRATBanka e Shqipërisë I ka projektuar dhe I ka perpiluar objektivat e veta, ku mundohet qene kuadër të kornizave ligjore dhe me instrumente ligjore dhe financiare ti implementojekëto objektiva të cilat janë shprehur detaisht ne nenin 3 të ligjit nr. 82691.Objektivi kryesor I Bankës së Shqipërisë është të arrijë dhe të ruajë stabilitetin eçmimeve.2.Banka e Shqipërisë, në përputhje me objektivin e saj kryesor dhe mbi bazën e treguttë brendshëm bankar, nxit dhe mbështet zhvillimin e regjimit dhe të sistemit tëkëmbimeve valutore, tregun e brendshëm financiar, sistemin e pagesave, si dhe ndihmonnë përmirësimin e kushteve monetare e kredituese, në mbështetje të stabilitetit dhe tëzhvillimeve ekonomike të vendit.3.Objektivat e tjerë të Bankës së Shqipërisë, të kushtëzuara nga objektivi kryesor I saj,duhet të nxisin ruajtjen e likuiditetit, aftësinë paguese dhe funksionimin normal tësistemit bankar të bazuar në parimet e tregut.Po ashtu Banka e Shqipërisë I ka përcaktuar edhe detyrat e veta që I ka për qellimkryerjen sa më efikase të punës së saj ku shprehismisht thuhet ne nenin 3 të ligjit tëlartcekur:1.Të hartojë, të miratojë dhe të zbatojë në mënyrë të pavarur politikën monetare tëRepublikës së Shqipërisë, në përputhje me objektivin e saj kryesor;2.Të hartojë, të miratojë dhe të zbatojë regjimin e këmbimit valutor, si dhe politikën ekursit të këmbimit të valutave në Republikën e Shqipërisë;3.Të licencojë ose të revokojë këtë licencë bankave dhe mbikëqyrë veprimtarinë e tyrebankare, me qëllim që të të sigurojë stabilitetin e sistemit bankar;4.Të disponojë dhe të administrojë rezervat e saj valutore;5.Të veprojë me cilësinë e bankierit, këshilltarit dhe të agjentit fiskal për Qeverinë eRepublikës së Shqipërisë;6.Të nxisë funksionimin normal të sistemit të pagesave.7.Të përdorë, në mënyrë të pavarur, instrumentet e politikës monetare për realizimin eobjektivit kryesor dhe të objektivave të politikës monetare. 10
  11. 11. MARDHENIET E BANKËS SHQIPTARE ME SHTETIN SHQIPTARBanka Shqiptare si institucioni pavarur shtetror zhvillon mardhenie me institucionet tjerashtetrore të shtetit shqiptar. Këto raporte apo mardhenie janë të konceptuara si mardheniepartneriteti dhe jo si mardhenie varësie në mës të Bankës së Shqipëerise dheInstitucioneve të Repubikës së Shqipërisë konkretisht Qeverisë dhe Ministrisë sëFinancave. Banka e Shqipërisë si një ndër institucionet më të rëndësishme të administratësshtetrore të Republikës së Shqipërisë, për ti përmbushur me sukses funksionet, objektivat, tëdrejtat dhe detyrimet që I dalin nga kompetenca dhe përgjegjesite e percaktuara medispozita kushtetuese dhe ligjore gëzon të drejtën që të bashkpunojë në mënyrë active meorganet e tjera të larta të shtetit shqiptar, kryesisht me pushtetin legjislativ dhe ekzekutiv.Banka e Shqipërise mardheniet dhe raportet që I ka me shtetin shqiptar më së miri Ishpreh në atë se ka të drejtë që shtetin shqiptar t’a përfaqesojë në të gjitha mardhenietdhe veprimtaritë bankare me shtetet, bankat dhe institucionet e huaja, Po ashtu, ka tëdrejtë që të veprojë si agjente fiscal për llogari dhe në emër të Qeverisë së Republikëssë Shqipërisë. Ndërkaq rroli më thelbesor dhe më I rendesishem karshi shtetit është seBanka Qendrore nëpërmjet sistemit bankar kryen funksionin e arkës së buxhetit të shtetit.EMETIMI I MONEDHËS Karkteristikë thelbësore dhe dalluese e Bankave Qendrore te shteteve (konkretisht e shtetitshqiptar) karshi bankave tjera të nivelit të dytë është shtypja dhe emetimi I monedhavedhe kartmonedhave shtetrore. Këtë funksion Banka e Shqipërisëe ka të garantuar dhe tësanksionuar në nenin 161 në paragrafin e parë të Kushtetutës së Republikës së Shqipërisë,ku shprehimisht thuhet “Ajo (Banka e Shqipërisë) ka të drejtën ekskluzive të nxjerrjes etë qarkullimit të monedhës shqiptare…” Në nenin 33 të ligjit për Bankën e Shqipërisë percaktohet se njesia monetare neRepublikën e Shqipërise është “Leku”. Pra , në këtë nen konkretizohet dispozita kushtetuesepër te drejtën e emitimit, ku autorizohet Banka e Shqipërise për emitimin ekskluziv dhesi emituese e vetme e monedhes dhe kartmonedhes kombëtare qe ka kurs ligjor brendaterritorit të Republikës së Shqipërisë. Po ashtu Banka e Shqipërisë ka për obligim dhe nëtë njejtën kohë autorizim dhe competence kushtetuese dhe ligjore që të përcaktojë format ,masat, peshat, modelin dhe karakteristikat e tjera te monedhave dhe kartmonedhavemetalike shqiptare, si dhe sasinë dhe procedurat e eksport-importit të kartmonedhes.Banka e Shqipërise ka për obligim sipas nenit 36 të ligjit të përmendur që të hartonplanet e emetimit dhe te siguron furnizimin e rregullt të tregut me kartmonedha dhemonedha metalike për të plotësuar kërkesat e e konomise për para. 11
  12. 12. Banka e Shqipërisë e ka obligim ligjor për të sigurar ruajtjen dhe mbajtjen ne vende tësigurta të kartmonedhave dhe monedhave metalike të emetuara. Njekohesisht ka për detyrëtë ruajë ose t’I asgjësojë pllakat dhe stampat e monedhave metalike dhe kartmonedhave qëhiqen nga qarkullimi.ORGANIZIMI DHE DREJTIMINë nenin 41 te ligjit për Bankën e Shqipërisë përcaktohet sakt organizimi dhe drejtimi IBankës së Shqipërisë ku shprehimisht thuhet: “Banka e Shqipërisë organizohet, drejtohetdhe kryen veprimtarinë e saj nëpërmjet Këshillit Mbikqyrës, administratorëve, që janëguvernatori dhe dy zëvendësguvernatorët, si dhe personeli tjetër sic percaktohet në këtëligj”.Këshilli Mbikqyrës është organi më I lartë vendimarrës dhe mbikqyrës I politikave, Iadministrimit dhe operacioneve të Bankës së Shqiperisë. Këshilli për ta pasur në kontrollpunën dh e veprimtarinë që e realizon Banka e Shqipërisë duhet të vlerësojë në mënyrëperiodike situatën ekonomike, duke përfshirë politikën monetare, të kreditit dhe tëkëmbimeve valutore. Këshilli Mbikqyres ka përbërje prej nënte anëtraësh, ku Guvernatorieshte edhe kryetar I Këshillit, zëvendësguvernatorët janë po ashtu anetarë të Këshillit dhepo ashtu gjashtë anëtarë të tjerë.Guvernatori vepron si drejtor I përgjithshëm ekzekutiv I Bankës së Shqipërisë. Aipërgjigjet për hartimin dhe paraqitjen në Këshillin Mbikqyrës të politikës monetare, tëkreditit ,të këmbimeve valutore si dhe të politikave tjera. Po ashtu Guvernatori zbatonvendimet e marrura nga Këshilli Mbikqyres duke përfshirë zbatimin e politikës monetare,të kreditit dhe të këmbimeve valutore.KONTABILITETI DHE RAPORTIMET E BANKËS SË SHQIPËRISËBanka e Shqipërisë duhet të mbajë kontabilitetin, bilancet apo raportimet e saja nëpërputhje me standartet ndërkombëtare si dhe me parimet përgjithsisht të pranuara tëkontabilitetit dhe me legjislacionin shqiptarë në fuqi. Është obligim ligjor I BankesShqiptare që të këtë një transaprencë maksimale në lidhje me këto raporte finaciare, tëpublikojë edhe opinionin e kontrollorëve, si dhe publikimet periodike të tyre. Banka Shqipërisë mban, në përputhje me ligjin “Për Kontabilitetin” dhe standartetndërkombëtare, llogari dhe regjistra që në cdo kohë duhet të pasqyrojë në mënyrë tësaktë gjendjen financiare të Bankës së Shqipërisë. 12
  13. 13. Në nenin 69 të ligjit nr. 8269 , Bankës së Shqipërisë I specifikohet se duhet të përgatitraportin dhe llogaritë financiare në fund të cdo viti financiar. Ato I paraqiten Kuvendit tëRepublikës së Shqipërisë dhe Këshillit të MInistrave nga Guvernatori I Bankës sëShqipërisë jo më vonë se tre muaj nga përfundimi I vitit financiar.Pasqyrat financiare japin informacion për gjendjen financiare, performancën dhendryshimin e gjendjes financiare të Bankës së Shqipërisë. Zakonisht, pasqyrat financiarevihen në dispozicion ose publikohen jo më pak se një here në vit dhe janë objekt iraportit të kontrollorit. BANKA QENDRORE EVROPIANENOCIONI DHE THEMELIMIBanka Qendrore Evropiane është themeluar më 1 qershor 1998 dhe mban epitetin si njënga bankat më të reja në botë. Kjo bankë themelimin e vet e mbeshtet në Traktaatin ethemelimit të Komunitetit Evropian.Banka Qendrore Evropiane bazën e vet e ka në Frankfurt të Gjermanisë. Në këtëinstitucion bankar punojnë rreth 1000 persona që te gjithe te rekrutuar në mënyrepropercionale nga vendet anëtare të Bashkimit Evropian dhe në bashkpunim me stafin ebankave qendrore të cdo vendi anëtar punojnë për impementimin e vendimeve tëorganeve vendimarrësë të Bankës Qendrore Evropiane.STRUKTURA ORGANIZATIVE E BANKËS QENDRORE EVROPIANEBanka Qendrore Evropiane drejtohet nga kjo hierarki organesh:Këshilli Drejtues – ky Këshill është organi më I lartë vendimarrës I Bankës QendroreEvropiane. Përbehet nga gjashtë anëtarë të Bordit Ekzekutiv dhe nga dymbëdhjetëguvernatorë të Bankave Qendrore të Eurozonës. Si Këshilli Drejtues ashtu edhe BordiEkzekutiv drejtohet nga Presidenti I Bankës Qendrore Evropiane.Detyra kryesore e Këshillit Drejtues është formulimi I politikës monetare të Eurozonës.Në veçanti, ai ka fuqinë të përcaktojë normat e interesit me të cilat bankat tregtare 13
  14. 14. të secilit prej vendeve të Eurozonës, mund të sigurojnë likuiditet nga banka qendrore etyre. Kështu, Këshilli Drejtues në mënyrë indirekte ndikon mbi normat e interesit nëekonominë e Eurozonës.Bordi Ekzekutiv - i Bankës Qendrore Evropiane përbëhet nga Presidenti,Zëvendëspresidenti dhe katër anëtarë të tjerë. Ata zgjidhen me marrëveshje nga kryetarëte 12 shteteve, anëtare të Eurozonës. Bordi Ekzekutiv është përgjegjës për implementimin epolitikës monetare sipas udhëzimeve të Këshillit Drejtues dhe në funksion të kësaj detyreai u jep instruksionet e nevojshme bankave qendrore të 12 vendeve. Gjithashtu, ai përgatittakimet e Këshillit Drejtues dhe administron punën e përditshme të Bankës QendroreEvropiane.Këshilli I Përgjthshëm – përbëhet nga Presidenti, Zëvendëspresidenti dhe guvernatorët e15 bankave qendrore të vendeve anëtare të Bashkimit Evropian. Këshilli I Përgjithshëmkontribuon në funksionet këshilluese dhe koordinuese të Bankës Qendrore Evropiane dhenë përgatitjet për zgjerimin e Eurozonës. Njësitë organizative të Bankës Qendrore Evropianejanë të ndara në Direktorate të Përgjithshme dhe Direktorate, të cilat janë të varura ngaanëtarët e Bordit Ekzekutiv.EUROSISTEMI Dymbëdhjetë bankat qendrore të Eurozonës së bashku me Bankën Qendrore Evropianepërbëjnë atë që njihet si Eurosistemi. Ky term u zgjodh nga Këshilli Drejtues për të bërëdallimin me termin Sistemi Evropian I Bankave Qendrore (ESCB). Ky I fundit ështëkrijuar mbi bazën e Traktatit për themelimin e Komunitetit Evropian dhe përbëhet ngaBanka Qendrore Evropiane dhe 15 bankat qendrore të vendeve anëtare në BashkimitEvropian . Përsa kohë që ka ende vende anëtare të Bashkimit Evropian, por jo tëEurozonës, si Danimarka, Suedia dhe Britania e Madhe, dallimi midis Eurosistemit dheSistemit Evropian të Bankave Qendrore është I nevojshëm. Drejtimi I Eurosistemit kryhetnëpërmjet organeve vendimmarrëse të Bankës Qendrore Evropiane.Vendimet merren nga Këshilli Drejtues dhe Bordi Ekzekutiv, ndërsa Këshilli iPërgjithshëm kryen vetëm funksionin e këshilltarit në Eurosistem. Kjo sepse, siç upërmend më sipër, ai përfshin edhe përfaqësuesit e tre bankave qendrore të vendeveanëtare të Bashkimit Evropian, por që nuk ndodhen në Eurozonë. Këto tre shtete kanëmonedhat e tyre kombëtare dhe ndjekin politika të pavarura monetare. Vendimet epolitikës monetare që Banka Qendrore Evropiane merr në lidhje me Eurosistemin,transmetohen në ekonomitë e vendeve të Eurozonës nëpërmjet sistemit bankar të secilitprej këtyre vendeve. Rreth 8,000 institucione krediti (banka tregtare, banka kursimi dheinstitucione të tjera financiare) në 12 vendet e Eurozonës shërbejnë si kanale përtransaksionet e politikës monetare, të cilat synojnë të rregullojnë nivelin e likuiditetit nëEurozonë. Është e natyrshme që zhvillimet e sektorit bankar në Eurozonë të monitorohennga afër nga Eurosistemi, sikurse parashikohet në Traktatin për themelimin e KomunitetitEvropian. Megjithatë, përgjegjësia direkte për mbikëqyrjen bankare qëndron mbi autoritetetkombëtare. 14
  15. 15. FUNKSIONET KRYESORE TË EUROSISTEMIT JANË:• formulimi dhe zbatimi i politikës monetare për Eurozonën;• kryerja e operacioneve në tregun e këmbimit valutor dhe ruajtjae administrimi i rezervave valutore zyrtare për vendet eEurozonës;• emetimi i kartëmonedhave euro; dhe• mbështetja për funksionimin e duhur të sistemit të pagesave.FUNKSIONE TË TJERA JANË:• të mbledhë informacionin e nevojshëm statistikor nga autoritetetkombëtare dhe nga agjentët ekonomikë, si për shembull ngainstitucionet financiare;• të mbikëqyrë zhvillimet në sektorin bankar dhe financiar; dhe• të përkrahë shkëmbimin e informacionit midis Sistemit Evropiantë Bankave Qendrore dhe autoriteteve mbikëqyrëse të çdo vendi.OBJEKTIVI I EUROSISTEMIT -STABILITETI I ÇMIMEVE.Objektivi i pare I Eurosistemit është ruajtja e stabilitetit të çmimeve në Eurozonë, dukembrojtur fuqinë blerëse të monedhës euro. Sigurimi I stabilitetit të çmimeve ështëkontributi më i rëndësishëm që mund të jape politika monetare në arritjen e një mjedisitë favorshëm ekonomik me një nivel të lartë punësimi. Si inflacioni, ashtu edhe deflacionimund të jenë të kushtueshëm për popullsinë në aspektin social dhe në atë ekonomik. Pacënuar objektivin primar të ruajtjes së stabilitetit të çmimeve, Eurosistemi mbështet edhepolitika të përgjithshme ekonomike të zbatueshme në Komunitetin Evropian. Si pjesë e Sistemit Evropian të Bankave Qendrore, ai vepron në përputhje me parimet enjë ekonomie të hapur sikurse përcaktohet në Traktatin për themelimin e Komunitetit Evropian.Me qëllim që të jetë më e lehtë për publikun, të vlerësojë suksesin e politikës monetaretë Eurozonës, Banka Qendrore Evropiane ka shpallur më konkretisht objektivin kryesor tësaj. Stabiliteti i çmimeve është përcaktuar si rritje vjetore prej më pak se 2 për qind eçmimeve të konsumit. Dihet se në periudha afatshkurtra, çmimet nuk kontrollohen ngapolitika monetaremeqenëse duhet kohë që ndryshimet në politikën monetare të japinndikimin e vet në çmime. Në periudha afatshkurtra, çmimet përcaktohen nga faktorë të tjerësi ndryshime në çmimet e lëndëve të para ose ndryshime në nivelin e taksave përmallra. Kështu, qëllimi është ruajtja e stabilitetit të çmimeve në periudha afatmesme dheafatgjata. Luhatje t sezonale dhe efekte të tjera për periudha shumë të shkurtra nuk duhettë konsiderohen si shmangie nga objektivi i stabilitetit të çmimeve.PAVARËSIA E BANKËS QENDRORE EVROPIANE 15
  16. 16. Pavarësia është një element jetësor për suksesin e çdo banke qendrore. Në përputhje meTraktatin për themelimin e Komunitetit Evropian, Eurosistemi gëzon pavarësi të plotë nëZbatimin e funksioneve të veta: as Banka Qendrore Evropiane, as bankat qendrorekombëtare të Eurosistemit, as edhe ndonjë anëtar i organeve vendimmarrëse të tyre nukkërkon apo merr udhëzime nga të tjerë. Institucionet e Komunitetit Evropian dhe qeveritëe shteteve anëtare janë të detyruara ta respektojnë këtë parim dhe nuk duhet të përpiqentë ndikojnë anëtarët e organeve vendimmarrëse të Bankës Qendrore Evropiane apo tëbankave qendrore kombëtare.Eurosistemi ka në dispozicion të gjitha instrumentet dhe kompetencat e nevojshme për tëndjekur një politikë monetare efikase. Ai nuk mund të ofrojë hua për subjektet eKomunitetit Evropian apo për institucionet qeveritare të vendeve anëtare. Ky kufizim embron atë nga ndikimet politike. Për më tepër, Banka Qendrore Evropiane ka buxhetine saj, të pavarur nga Komuniteti Evropian dhe kjo e veçon atë nga interesat financiarë tëKomunitetit.Kapitali I Bankës Qendrore Evropiane nuk vjen nga Komuniteti Evropian, por është ipaguar nga bankat qendrore të vendeve të Bashkimit Evropian. Ajo çka përcakton kuotëne kapitalit për çdo bankë qendrore është përqindja që zë PBB-ja dhe popullsia e vendittë saj në Komunitet. 16
  17. 17. Materiaili I shfrytëzuar:Për Bankën Qendrore të Kosovës materiali u shfrytezua nga:Kushtetuta e KosovësLigji Nr.03L-209Ëebfaqja zyrtare e BQK-sePër Bankën e Shqipërisë Materilai u shfrytëzua nga:Kushtetuta e Republikës së ShqipërisëLigji nr . nr 7559Ligji nr. nr. 8269Komentari I ligjit nr. 8269Ëebfaqja zyrtare e Bankës së ShqipërisëPër Banken Qendrore Evropiane materiali u shfrytëzua nga:Materiali I Botuar nga Banka e Shqipërisë “Banka Qendrore Evropiane”Ëebfaqja zyrtare e Bankës Qendrore Evropiane 17
  18. 18. 18
  19. 19. 19
  20. 20. . 20

×