Tailieu.vncty.com   mot so bien phap nham nang cao hieu qua su dung von tai cong ty xay dung cau 75
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Tailieu.vncty.com mot so bien phap nham nang cao hieu qua su dung von tai cong ty xay dung cau 75

on

  • 314 views

http://tailieu.vncty.com

http://tailieu.vncty.com

Statistics

Views

Total Views
314
Views on SlideShare
213
Embed Views
101

Actions

Likes
0
Downloads
3
Comments
0

1 Embed 101

http://tailieu.vncty.com 101

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

Tailieu.vncty.com   mot so bien phap nham nang cao hieu qua su dung von tai cong ty xay dung cau 75 Tailieu.vncty.com mot so bien phap nham nang cao hieu qua su dung von tai cong ty xay dung cau 75 Document Transcript

  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lêi nãi ®Çu Vèn lµ mét yÕu tè quan träng quyÕt ®Þnh ®Õn ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Lµ ch×a kho¸, lµ ®iÒu kiÖn tiÒn ®Ò cho c¸c doanh nghiÖp thùc hiÖn c¸c môc tiªu kinh tÕ cña m×nh lµ lîi nhuËn, lîi thÕ vµ an toµn. .CO M Trong nÒn kinh tÕ kÕ ho¹ch tËp trung chóng ta ch−a ®¸nh gi¸ hÕt ®−îc vai trß thiÕt yÕu cña nã nªn dÉn ®Õn hiÖn t−îng sö dông vèn cßn nhiÒu h¹n chÕ, c¸c doanh nghiÖp Nhµ N−íc ho¹t ®éng trong c¬ chÕ nµy ®−îc bao tiªu cung øng, chÝnh v× thÕ hiÖu qu¶ sö dông vèn kh«ng ®−îc chó ý ®Õn, do ®ã kh«ng mang l¹i hiÖu qu¶, lµm l·ng phÝ nguån nh©n lùc . HiÖn nay, ®Êt n−íc ta b−íc vµo thêi kú ®æi míi, cïng víi viÖc chuyÓn dÞch c¬ chÕ qu¶n lý kinh doanh ®ã lµ viÖc më réng quyÒn tù chñ, giao vèn cho c¸c doanh OK nghiÖp tù qu¶n lý vµ sö dông theo h−íng lêi ¨n, lç th× chÞu. Bªn c¹nh ®ã n−íc ta ®ang trong qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ, c¸c doanh nghiÖp ®ang ®èi mÆt víi c¹nh tranh gay g¾t, mäi doanh nghiÖp ®Òu thÊy râ ®iÒu nµy, Nhµ N−íc vµ doanh nghiÖp cïng b¾t tay nhau héi nhËp. §iÒu nµy ®· t¹o c¬ héi vµ th¸ch thøc cho c¸c doanh BO nghiÖp trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Bªn c¹nh nh÷ng doanh nghiÖp n¨ng ®éng, sím thÝch nghi víi c¬ chÕ thÞ tr−êng ®· sö dông vèn cã hiÖu qu¶ cßn nh÷ng doanh nghiÖp khã kh¨n trong t×nh tr¹ng sö dông vèn cã hiÖu qu¶ nguån vèn. V× vËy, viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn kh«ng cßn lµ kh¸i niÖm míi mÎ, nh−ng nã LO lu«n ®−îc ®Æt ra trong suèt qu¸ tr×nh ho¹t ®éng cña m×nh. C«ng ty x©y dùng CÇu 75 – Thuéc Tæng C«ng ty X©y dùng c«ng tr×nh Giao th«ng 8 lµ mét trong nh÷ng doanh nghiÖp nhµ n−íc thµnh c«ng trong ngµnh x©y dùng vµ lu«n kh¶ng ®Þnh: Lµm thÕ nµo ®Ó sö dông hiÖu qu¶ h¬n n÷a nguån vèn ®Ò tµi: KI kinh doanh. ChÝnh v× lÏ ®ã, trong thêi gian thùc tËp t¹i c«ng ty em quyÕt ®Þnh chän “ Mét sè biÖn ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i C«ng ty x©y dùng CÇu 75 “. Ph¹m vi nghiªn cøu cña ®Ò tµi chñ yÕu ®Ò cËp ®Õn hiÖu qu¶ sö dông vèn, n©ng cao c«ng t¸c ®Çu t− vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp, chuyªn ®Ò cã sö dông ph−¬ng ph¸p thèng kª ph©n tÝch kinh doanh phôc vô cho c«ng t¸c ph©n tÝch c¸c chØ tiªu hiÖu qu¶ sö dông vèn s¶n xuÊt kinh doanh. 1
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Néi dung chñ yÕu cña chuyªn ®Ò ngoµi phÇn më ®Çu vµ kÕt luËn ®−îc chia lµm ba ch−¬ng : Ch−¬ng I: Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn c¬ b¶n vÒ vèn vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn. Ch−¬ng II: Ph©n tÝch t×nh h×nh thùc tÕ vÒ hiÖu qu¶ sö dông vèn cña .CO M C«ng ty x©y dùng CÇu 75 . Ch−¬ng III: Mét sè biÖn ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña C«ng ty x©y dùng CÇu 75 Chuyªn ®Ò nµy ®−îc hoµn thµnh, song ®©y lµ mét vÊn ®Ò khã mµ thêi gian nghiªn cøu l¹i cã h¹n, do vËy kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt. Em rÊt mong sù gãp ý cña c¸c thÇy c« gi¸o trong khoa Qu¶n trÞ khinh doanh cña tr−êng mµ ®Æc biÖt lµ sù quan t©m , gióp ®ì cña gi¸o viªn h−íng dÉn GVC. NguyÔn ThÞ Th¶o vµ Ban l·nh ®¹o C«ng ty x©y dùng CÇu 75 . KI LO BO OK Hµ Néi , ngµy 16 th¸ng 04 n¨m 2004. 2
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Ch−¬ng I: Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn c¬ b¶n vÒ vèn vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn I Vèn vµ tÇm quan träng cña vèn trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh: I.1./ Kh¸i niÖm vÒ vèn: .CO M Trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, bÊt kú mét doanh nghiÖp nµo muèn tån t¹i vµ ph¸t triÓn ®−îc ®Òu cÇn ph¶i cã nguån tµi chÝnh ®ñ m¹nh, ®©y lµ mét trong ba yÕu tè quan träng gióp doanh nghiÖp cã thÓ duy tr× ho¹t ®éng cña m×nh, nhiÒu quan niÖm vÒ vèn, nh−: Vèn lµ mét khèi l−îng tiÒn tÖ nµo ®ã ®−îc nÐm vµo l−u th«ng nh»m môc ®Ých kiÕm lêi, tiÒn ®ã ®−îc sö dông mu«n h×nh mu«n vÎ. Nh−ng suy cho cïng lµ ®Ó mua s¾m t− liÖu s¶n xuÊt vµ tr¶ c«ng cho ng−êi lao ®éng, nh»m hoµn thµnh c«ng viÖc OK s¶n xuÊt kinh doanh hay dÞch vô nµo ®ã víi môc ®Ých lµ thu vÒ sè tiÒn lín h¬n ban ®Çu. Do ®ã vèn mang l¹i gi¸ trÞ thÆng d− cho doanh nghiÖp. Quan ®iÓm nµy ®· chØ râ môc tiªu cña qu¶n lý lµ sö dông vèn, nh−ng l¹i mang tÝnh trõu t−îng, h¹n chÕ vÒ ý nghÜa ®èi víi h¹ch to¸n vµ ph©n tÝch qu¶n lý vµ sö dông vèn cña doanh nghiÖp nghiÖp, mçi quèc gia. BO Theo nghÜa hÑp th×: vèn lµ tiÒm lùc tµi chÝnh cña mçi c¸ nh©n, mçi doanh Theo nghÜa réng th×: vèn bao gåm toµn bé c¸c yÕu tè kinh tÕ ®−îc bè trÝ ®Ó s¶n xuÊt hµng ho¸, dÞch vô nh− tµi s¶n h÷u h×nh, tµi s¶n v« h×nh, c¸c kiÕn thøc LO kinh tÕ, kü thuËt cña doanh nghiÖp ®−îc tÝch luü, sù khÐo lÐo vÒ tr×nh ®é qu¶n lý vµ t¸c nghiÖp cña c¸c c¸n bé ®iÒu hµnh, cïng ®éi ngò c¸n bé c«ng nh©n viªn trong doanh nghiÖp, uy tÝn cña doanh nghiÖp. Quan ®iÓm nµy cã ý nghÜa quan träng trong viÖc khai th¸c ®Çy ®ñ hiÖu qu¶ cña vèn trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng. Tuy KI nhiªn, viÖc x¸c ®Þnh vèn theo quan ®iÓm nµy rÊt khã kh¨n phøc t¹p nhÊt lµ khi n−íc ta tr×nh ®é qu¶n lý kinh tÕ cßn ch−a cao vµ ph¸p luËt ch−a hoµn chØnh. Theo quan ®iÓm cña M¸c th×: vèn (t− b¶n) kh«ng ph¶i lµ vËt, lµ t− liÖu s¶n xuÊt, kh«ng ph¶i lµ ph¹m trï vÜnh viÔn. T− b¶n lµ gi¸ trÞ mang l¹i gi¸ trÞ thÆng d− b»ng c¸ch bãc lét lao ®éng lµm thuª. §Ó tiÕn hµnh s¶n xuÊt, nhµ t− b¶n øng tiÒn ra mua t− liÖu s¶n xuÊt vµ søc lao ®éng, nghÜa lµ t¹o ra c¸c yÕu tè cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. C¸c yÕu tè nµy cã vai trß kh¸c nhau trong viÖc t¹o ra gi¸ trÞ thÆng d−. M¸c 3
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp chia t− b¶n thµnh t− b¶n bÊt biÕn vµ t− b¶n kh¶ biÕn. T− b¶n bÊt biÕn lµ bé phËn t− b¶n tån t¹i d−íi h×nh thøc t− liÖu s¶n xuÊt (m¸y mãc, thiÕt bÞ, nhµ x−ëng,…) mµ gi¸ trÞ cña nã ®−îc chuyÓn nguyªn vÑn vµo s¶n phÈm. Cßn t− b¶n kh¶ biÕn lµ bé phËn t− b¶n tån t¹i d−íi h×nh thøc lao ®éng, trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt thay ®æi vÒ l−îng, t¨ng lªn do søc lao ®éng cña hµng ho¸ t¨ng. .CO M Theo David Begg, Stenley Ficher, Rudiger Darubused trong cuèn (Kinh tÕ häc) th×: vèn hiÖn vËt lµ gi¸ trÞ cña hµng ho¸ ®· s¶n xuÊt ®−îc sö dông ®Ó t¹o ra hµng ho¸ vµ dÞch vô kh¸c. Ngoµi ra cßn cã vèn tµi chÝnh. B¶n th©n vèn lµ mét hµng ho¸ nh−ng ®−îc tiÕp tôc sö dông vµo s¶n xuÊt kinh doanh tiÕp theo. Quan ®iÓm nµy ®· cho thÊy nguån gèc h×nh thµnh vèn vµ tr¹ng th¸i biÓu hiÖn cña vèn, nh−ng h¹n chÕ c¬ b¶n lµ ch−a cho thÊy môc ®Ých cña viÖc sö dông vèn. Mét sè nhµ kinh tÕ häc kh¸c l¹i cho r»ng: Vèn cã nghÜa lµ phÇn l−îng s¶n OK phÈm t¹m thêi ph¶i hi sinh cho tiªu dïng hiÖn t¹i cña nhµ ®Çu t−, ®Ó ®Èy m¹nh s¶n xuÊt tiªu dïng trong t−¬ng lai. Quan ®iÓm nµy chñ yÕu ph¶n ¸nh ®éng c¬ vÒ ®Çu t− nhiÒu h¬n lµ nguån vèn vµ biÓu hiÖn cña nguån vèn. Do vËy quan ®iÓm nµy còng vèn. BO kh«ng ®¸p øng ®−îc nhu cÇu n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn còng nh− ph©n tÝch Cã thÓ thÊy, c¸c quan ®iÓm kh¸c nhau vÒ vèn ë trªn, mét mÆt thÓ hiÖn ®−îc vai trß t¸c dông trong ®iÒu kiÖn lÞch sö cô thÓ víi c¸c yªu cÇu, môc ®Ých nghiªn cøu cô thÓ. MÆt kh¸c, trong c¬ chÕ thÞ tr−êng hiÖn nay, ®øng trªn ph−¬ng diÖn h¹ch LO to¸n vµ qu¶n lý, c¸c quan ®iÓm ®ã ch−a ®¸p øng ®−îc ®Çy ®ñ c¸c yªu cÇu vÒ qu¶n lý ®èi víi ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. Trªn c¬ së ph©n tÝch c¸c quan ®iÓm vÒ vèn ë trªn, kh¸i niÖm cÇn thÓ hiÖn ®−îc c¸c vÊn ®Ò sau ®©y: KI - Nguån gèc s©u xa cña vèn kinh doanh lµ mét bé phËn cña thu nhËp quèc d©n ®−îc t¸i ®Çu t−, ®Ó ph©n biÖt víi vèn ®Êt ®ai, vèn nh©n lùc. - Trong tr¹ng th¸i cña vèn kinh doanh tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh lµ tµi s¶n vËt chÊt (tµi s¶n cè ®Þnh vµ tµi s¶n dù tr÷) vµ tµi s¶n tµi chÝnh (tiÒn mÆt göi ng©n hµng, c¸c tÝn phiÕu, c¸c chøng kho¸n…) lµ c¬ së ®Ó ra c¸c biÖn ph¸p qu¶n lý vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp mét c¸ch cã hiÖu qu¶. 4
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp - Ph¶i thÓ hiÖn ®−îc môc ®Ých sö dông vèn ®ã lµ t×m kiÕm c¸c lîi Ých kinh tÕ, lîi Ých x· héi mµ vèn ®em l¹i, vÊn ®Ò nµy sÏ ®Þnh h−íng cho qu¸ tr×nh qu¶n lý kinh tÕ nãi chung, qu¶n lý vèn doanh nghiÖp nãi riªng. Tõ nh÷ng vÊn ®Ò nãi trªn,cã thÓ nãi quan niÖm vÒ vèn lµ: phÇn thu nhËp quèc d©n d−íi d¹ng tµi s¶n vËt chÊt vµ tµi chÝnh ®−îc c¸ nh©n, c¸c doanh .CO M nghiÖp bá ra ®Ó tiÕn hµnh s¶n xuÊt kinh doanh nh»m môc ®Ých tèi ®a ho¸ lîi Ých. KI LO BO OK I.2./ TÇm quan träng cña vèn trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh : Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, mäi vËn hµnh kinh tÕ ®Òu ®−îc tiÒn tÖ ho¸, do vËy bÊt kú mét qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh nµo dï bÊt cø cÊp ®é nµo, gia ®×nh, doanh nghiÖp hay quèc gia lu«n cÇn mét l−îng vèn nhÊt ®Þnh d−íi d¹ng tiÒn tÖ, tµi nguyªn ®· ®−îc khai th¸c, b¶n quyÒn ph¸t… Vèn lµ ®iÒu kiÖn tiÒn ®Ò quyÕt ®Þnh sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. Vèn lµ c¬ së x¸c lËp ®Þa vÞ ph¸p lý cña doanh nghiÖp, vèn ®¶m b¶o cho s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp theo môc tiªu ®· ®Þnh. I.2.1./VÒ mÆt ph¸p lý: Mçi doanh nghiÖp khi muèn thµnh lËp th× ®iÒu kiÖn ®Çu tiªn lµ doanh nghiÖp ®ã ph¶i cã mét l−îng vèn nhÊt ®Þnh, l−îng vèn ®ã tèi thiÓu ph¶i b»ng l−îng vèn ph¸p ®Þnh (l−îng vèn tèi thiÓu mµ ph¸p luËt quy ®Þnh cho tõng lo¹i doanh nghiÖp) khi ®ã ®Þa vÞ ph¸p lý míi ®−îc c«ng nhËn. Ng−îc l¹i, viÖc thµnh lËp doanh nghiÖp kh«ng thÓ thùc hiÖn ®−îc. Tr−êng hîp trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kinh doanh, vèn cña doanh nghiÖp kh«ng ®¹t ®iÒu kiÖn mµ ph¸p luËt quy ®Þnh, doanh nghiÖp sÏ chÊm døt ho¹t ®éng nh− ph¸ s¶n, s¸t nhËp vµo doanh nghiÖp kh¸c… Nh− vËy, vèn ®−îc xem lµ mét trong nh÷ng c¬ së quan träng nhÊt ®Ó ®¶m b¶o sù tån t¹i t− c¸ch ph¸p nh©n cña mét doanh nghiÖp tr−íc ph¸p luËt . I.2.2./VÒ kinh tÕ: Trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vèn lµ m¹ch m¸u cña doanh nghiÖp quyÕt ®Þnh sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. Vèn kh«ng nh÷ng ®¶m b¶o kh¶ n¨ng mua s¾m m¸y mãc thiÕt bÞ, d©y chuyÒn c«ng nghÖ phôc vô cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt mµ cßn ®¶m b¶o cho ho¹t ®éng kinh doanh diÔn ra mét c¸ch liªn tôc, th−êng xuyªn. Vèn lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh ®Õn më réng ph¹m vi ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. §Ó cã thÓ tiÕn hµnh t¸i s¶n xuÊt më réng th× sau mét chu kú kinh doanh vèn cña doanh nghiÖp ph¶i sinh lêi, tøc lµ ho¹t ®éng kinh doanh ph¶i cã l·i ®¶m b¶o cho doanh nghiÖp ®−îc b¶o toµn vµ ph¸t triÓn. §ã lµ c¬ së ®Ó doanh nghiÖp tiÕp tôc ®Çu 5
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp t− s¶n xuÊt, th©m nhËp vµo thÞ tr−êng tiÒm n¨ng tõ ®ã më réng thÞ tr−êng tiªu thô, n©ng cao uy tÝn cña doanh nghiÖp trªn th−¬ng tr−êng. NhËn thøc ®−îc vai trß quan träng cña vèn nh− vËy th× doanh nghiÖp míi cã thÓ sö dông tiÕt kiÖm, cã hiÖu qu¶ h¬n vµ lu«n t×m c¸ch n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn. I.3./ §Æc tr−ng cña vèn: .CO M §Ó tiÕn hµnh s¶n xuÊt kinh doanh cÇn cã t− liÖu lao ®éng, ®èi t−îng lao ®éng vµ søc lao ®éng, qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh lµ qu¸ tr×nh kÕt hîp c¸c yÕu tè ®ã ®Ó t¹o ra s¶n phÈm lao vô, dÞch vô. §Ó t¹o ra c¸c yÕu tè phôc vô cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh ®ßi hái c¸c doanh nghiÖp ph¶i cã mét l−îng vèn nhÊt ®Þnh ban ®Çu. Cã vèn doanh nghiÖp míi cã thÓ tiÕn hµnh s¶n xuÊt kinh doanh, còng nh− tr¶ tiÒn l−¬ng cho lao ®éng s¶n xuÊt, sau khi tiÕn hµnh tiªu thô s¶n phÈm doanh nghiÖp dµnh mét phÇn doanh thu ®Ó bï ®¾p gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh ®· hao mßn, bï ®¾p chi OK phÝ vËt t− ®· tiªu hao vµ mét phÇn ®Ó lËp quü dù tr÷ cÇn thiÕt cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh tiÕp theo. Nh− vËy cã thÓ thÊy c¸c t− liÖu lao ®éng vµ ®èi t−îng lao ®éng mµ doanh nghiÖp ®Çu t− cho mua s¾m cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh lµ h×nh th¸i hiÖn vËt cña vèn s¶n xuÊt kinh doanh. Vèn b»ng tiÒn lµ tiÒn ®Ò cÇn thiÕt BO cho ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. Do vËy vèn s¶n xuÊt kinh doanh mang ®Æc tr−ng c¬ b¶n sau: - Vèn ph¶i ®¹i diÖn cho mét l−îng tµi s¶n nhÊt ®Þnh cã nghÜa lµ vèn ®−îc biÓu hiÖn b»ng gi¸ trÞ tµi s¶n h÷u h×nh vµ tµi s¶n v« h×nh cña doanh nghiÖp. LO - Vèn ph¶i vËn ®éng sinh lêi ®¹t ®−îc môc tiªu kinh doanh cña doanh nghiÖp. - Vèn ph¶i ®−îc tÝch tô tËp trung ®Õn mét l−îng nhÊt ®Þnh míi cã thÓ ph¸t huy t¸c dông ®Ó ®Çu t− vµo s¶n xuÊt kinh doanh. - Vèn cã gi¸ trÞ vÒ mÆt thêi gian tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh, KI vèn lu«n biÕn ®éng vµ chuyÓn ho¸ h×nh th¸i vËt chÊt theo thêi gian vµ kh«ng gian theo c«ng thøc : T - H - SX - H’ - T’ - Vèn ph¶i g¾n liÒn víi chñ së h÷u nhÊt ®Þnh vµ ph¶i ®−îc qu¶n lý chÆt chÏ. - Vèn ph¶i ®−îc quan niÖm nh− mét hµng ho¸ ®Æc biÖt cã thÓ mua b¸n hoÆc b¸n b¶n quyÒn sö dông vèn trªn thÞ tr−êng t¹o nªn sù giao l−u s«i ®éng trªn thÞ tr−êng vèn, thÞ tr−êng tµi chÝnh. Nh− vËy vèn b¾t ®Çu lµ h×nh th¸i tiÒn tÖ chuyÓn 6
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp sang h×nh th¸i vËt t− hµng ho¸ lµ t− liÖu lao ®éng vµ ®èi t−îng lao ®éng tr¶i qua qu¸ tr×nh s¶n xuÊt t¹o ra s¶n phÈm lao vô hoÆc dÞch vô vèn sang h×nh th¸i ho¸ s¶n phÈm. Khi tiªu thô s¶n phÈm lao vô dÞch vô xong vèn l¹i trë vÒ h×nh th¸i tiÒn tÖ. Do sù lu©n chuyÓn vèn kh«ng ngõng trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh nªn cïng mét lóc vèn s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp th−êng tån t¹i d−íi nhiÒu h×nh I.4./Ph©n lo¹i vèn: I.4.1./C¨n cø theo nguån h×nh thµnh vèn: a./ Vèn chñ së h÷u: .CO M thøc kh¸c nhau trong lÜnh vùc s¶n xuÊt vµ l−u th«ng. Lµ sè tiÒn vèn cña c¸c chñ së h÷u, c¸c nhµ ®Çu t− ®ãng gãp, sè vèn vay nµy kh«ng ph¶i lµ mét kho¶n nî. Doanh nghiÖp kh«ng ph¶i cam kÕt thanh to¸n, kh«ng ph¶i tr¶ l·i suÊt. Vèn chñ së h÷u ®−îc x¸c ®Þnh lµ phÇn cßn l¹i trong tµi s¶n cña OK doanh nghiÖp sau khi trõ ®i toµn bé nî ph¶i tr¶ tuú theo lo¹i h×nh doanh nghiÖp. Vèn chñ së h÷u ®−îc h×nh thµnh theo c¸c c¸ch kh¸c nhau th«ng th−êng nguån vèn nµy bao gåm: +Vèn gãp: lµ sè vèn ®ãng gãp cña c¸c thµnh viªn tham gia thµnh lËp doanh BO nghiÖp sö dông vµo môc ®Ých kinh doanh. §èi víi c¸c c«ng ty liªn doanh th× cÇn vèn gãp cña c¸c ®èi t¸c liªn doanh, sè vèn nµy cã thÓ bæ sung hoÆc rót bít trong qu¸ tr×nh kinh doanh. +L·i ch−a ph©n phèi: Lµ sè vèn cã tõ nguån gèc lîi nhuËn, lµ phÇn chªnh LO lÖch gi÷a mét bªn lµ doanh thu tõ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, tõ ho¹t ®éng tµi chÝnh vµ tõ ho¹t ®éng bÊt th−êng kh¸c vµ mét bªn lµ chi phÝ. Sè l·i nµy trong khi ch−a ph©n phèi cho c¸c chñ ®Çu t−, trÝch quü th× ®−îc sö dông trong kinh doanh vèn chñ së h÷u. KI b./Vèn vay : Lµ kho¶n vèn ®Çu t− ngoµi vèn ph¸p ®Þnh ®−îc h×nh thµnh tõ nguån ®i vay, ®i chiÕm dông tõ c¸c ®¬n vÞ c¸ nh©n sau mét thêi gian nhÊt ®Þnh doanh nghiÖp ph¶i hoµn tr¶ cho ng−êi cho vay c¶ gèc lÉn l·i. Vèn vay cã thÓ sö dông hai nguån chÝnh: Vay cña c¸c tæ chøc tµi chÝnh vµ ph¸t hµnh tr¸i phiÕu doanh nghiÖp. 7
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Doanh nghiÖp cµng sö dông nhiÒu vèn vay th× møc ®é rñi ro cµng cao nh−ng ®Ó phôc vô s¶n xuÊt kinh doanh th× ®©y lµ mét nguån vèn huy ®éng lín tuú thuéc vµo kh¶ n¨ng thÕ chÊp t×nh h×nh kinh doanh cña doanh nghiÖp. Th«ng th−êng mét doanh nghiÖp ph¶i phèi hîp c¶ hai nguån vèn trªn ®Ó ®¶m b¶o cho nhu cÇu vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp, kÕt hîp lý hai nguån vèn nµy .CO M phô thuéc vµo ngµnh mµ doanh nghiÖp ho¹t ®éng còng nh− quyÕt ®Þnh cña ng−êi qu¶n lý trªn c¬ së xem xÐt t×nh h×nh chung cña nÒn kinh tÕ còng nh− t×nh h×nh thùc tÕ t¹i doanh nghiÖp. I.4.2./ C¨n cø vµo thêi gian huy ®éng vµ sö dông vèn: a./Nguån vèn th−êng xuyªn: OK §©y lµ nguån vèn mang tÝnh æn ®Þnh vµ l©u dµi mµ doanh nghiÖp cã thÓ sö dông ®Ó ®Çu t− vµo TSC§ vµ mét bé phËn tµi s¶n l−u ®éng tèi thiÓu cÇn thiÕt cho s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Nguån vèn nµy bao gåm vèn chñ së h÷u vµ vèn vay dµi h¹n cña doanh nghiÖp. b.Nguån vèn t¹m thêi: LO BO §©y lµ nguån vèn cã tÝnh chÊt ng¾n h¹n mµ doanh nghiÖp cã thÓ sö dông ®Ó ®¸p øng t¹m thêi, bÊt th−êng ph¸t sinh trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Nguån vèn nµy th−êng gåm c¸c kho¶n vay ng¾n h¹n, c¸c kho¶n chiÕm dông cña b¹n hµng. Theo c¸ch ph©n lo¹i nµy cßn gióp cho doanh nghiÖp lËp kÕ ho¹ch tµi chÝnh, h×nh thµnh nªn nh÷ng dù ®Þnh vÒ tæ nguån vèn trong t−¬ng lai trªn c¬ së x¸c ®Þnh vÒ quy m« sè l−îng vèn cÇn thiÕt, lùa chän nguån vèn vµ quy m« thÝch hîp cho tõng nguån vèn ®ã, khai th¸c nh÷ng nguån tµi chÝnh tiÒm tµng, tæ chøc sö dông vèn cã hiÖu qu¶ cao. I.4.3./ C¨n cø vµo ph¹m vi nguån h×nh thµnh: a./ Nguån vèn bªn trong néi bé doanh nghiÖp : Lµ nguån vèn cã thÓ huy ®éng tõ ho¹t ®éng cña b¶n th©n doanh nghiÖp bao KI gåm khÊu hao tµi s¶n, lîi nhuËn ®Ó l¹i, c¸c kho¶n dù tr÷, dù phßng, c¸c kho¶n thu tõ nh−îng b¸n, thanh lý tµi s¶n cè ®Þnh. b./ Nguån vèn h×nh thµnh tõ ngoµi doanh nghiÖp: Lµ nguån vèn mµ doanh nghiÖp huy ®éng tõ bªn ngoµi ®¸p øng nhu cÇu ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp bao gåm: - Nguån tÝn dông tõ c¸c kho¶n vay nî cã kú h¹n mµ c¸c ng©n hµng hay tæ chøc tÝn dông cho doanh nghiÖp vay vµ cã nghÜa vô hoµn tr¶ c¸c kho¶n tiÒn vay nî theo ®óng kú h¹n quy ®Þnh. 8
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M - Nguån vèn tõ liªn doanh liªn kÕt gi÷a c¸c doanh nghiÖp gåm nguån vèn vay cã ®−îc do doanh nghiÖp liªn doanh, liªn kÕt tõ c¸c doanh nghiÖp ®Ó phôc vô cho viÖc më réng s¶n xuÊt kinh doanh. - Nguån vèn huy ®éng tõ thÞ tr−êng vèn th«ng qua viÖc ph¸t hµnh tr¸i phiÕu, cæ phiÕu. ViÖc ph¸t hµnh nh÷ng chøng kho¸n cã gi¸ trÞ nµy cho phÐp c¸c doanh nghiÖp cã thÓ thu hót sè tiÒn réng r·i nhµn rçi trong x· héi phôc vô cho huy ®éng vèn dµi h¹n cña doanh nghiÖp. Dùa theo c¸ch ph©n lo¹i nµy cho phÐp c¸c doanh nghiÖp thÊy ®−îc nh÷ng lîi thÕ gióp doanh nghiÖp cã thÓ chñ ®éng trong viÖc huy ®éng nguån vèn. §ång thêi do nhu cÇu th−êng xuyªn cÇn vèn doanh nghiÖp ph¶i tÝch cùc huy ®éng vèn, kh«ng tr«ng chê û l¹i vµo c¸c nguån vèn s½n cã. §èi víi c¸c nguån vèn bªn trong doanh nghiÖp cã thÓ toµn quyÒn tù chñ sö dông vèn cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp mµ sö dông vèn kÐm hiÖu qu¶. OK kh«ng ph¶i tr¶ chi phÝ cho viÖc sö dông vèn. Tuy nhiªn, ®iÒu nµy dÔ dÉn ®Õn viÖc Huy ®éng vèn tõ bªn ngoµi t¹o cho doanh nghiÖp cã c¬ cÊu tµi chÝnh linh ho¹t. Do doanh nghiÖp ph¶i tr¶ mét kho¶n chi phÝ sö dông vèn nªn doanh nghiÖp BO ph¶i cè g¾ng n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn. ChÝnh v× thÕ, doanh nghiÖp cã thÓ vay vèn tõ bªn ngoµi ®Ó lµm t¨ng néi lùc vèn bªn trong. I.4.4.C¨n cø vµo c«ng dông kinh tÕ cña vèn : a./ Vèn cè ®Þnh: LO Lµ mét bé phËn vèn ®Çu t− øng tr−íc vÒ tµi s¶n cè ®Þnh vµ tµi s¶n ®Çu t− c¬ b¶n mµ ®iÓm lu©n chuyÓn tõng phÇn trong chu kú s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp, h×nh thµnh mét vßng tuÇn hoµn khi tµi s¶n cè ®Þnh hÕt thêi h¹n sö dông. b./ Vèn l−u ®éng : KI Lµ bé phËn s¶n xuÊt kinh doanh øng ra ®Ó mua s¾m c¸c t− liÖu lao ®éng nh»m phôc vô cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp I.5./ C¬ cÊu vèn : Lµ thuËt ng÷ dïng ®Ó chØ mét doanh nghiÖp sö dông vèn l−u ®éng vµ vèn cè ®Þnh theo mét tû lÖ nµo ®ã. 9
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp I.5.1./ C¬ cÊu vèn cè ®Þnh: Lµ mét bé phËn cña s¶n xuÊt kinh doanh øng ra h×nh thµnh TSC§ cña doanh nghiÖp. Vèn cè ®Þnh lµ mét kho¶n ®Çu t− øng ra tr−íc ®Ó mua s¾m TSC§ cã h×nh th¸i vËt chÊt vµ TSC§ kh«ng cã h×nh th¸i vËt chÊt. .CO M I.5.2./C¬ cÊu vèn l−u ®éng: Lµ mét bé phËn cña vèn s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp, øng ra ®Ó mua s¾m TSL§ s¶n xuÊt vµ TSL§ l−u th«ng nh»m phôc vô cho s¶n xuÊt. BÊt kú mét doanh nghiÖp nµo muèn ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶, muèn n©ng cao kh¶ n¨ng sö dông vèn ®Òu ph¶i x¸c ®Þnh cho m×nh mét c¬ cÊu vèn hîp lý.Tuy nhiªn tuú tõng lo¹i h×nh doanh nghiÖp kh¸c nhau cã mét c¬ cÊu vèn kh¸c nhau. NÕu doanh nghiÖp s¶n xuÊt th× tû lÖ cè ®Þnh sÏ lín h¬n so víi vèn l−u ®éng, cßn ®èi víi doanh nghiÖp th−¬ng m¹i th× cÇn sè vèn l−u ®éng lín h¬n. NÕu c¸c doanh OK nghiÖp th−¬ng m¹i nµy kh«ng x¸c ®Þnh ®−îc c¬ cÊu vèn hîp lý, hä ®Çu t− mua s¾m TSC§ qu¸ nhiÒu dÉn ®Õn vèn cè ®Þnh lín, ®iÒu nµy cho l·ng phÝ ®Çu t− kh«ng cã hiÖu qu¶ v× ®Çu t− cho TSC§ cÇn mét l−îng vèn lín, thêi gian thu håi vèn l©u, tuy nhiªn, nÕu ®©y lµ doanh nghiÖp s¶n xuÊt th× c¬ cÊu vèn nµy lµ ®−îc bëi v× ®Çu t− BO trang bÞ kü thuËt s¶n xuÊt kinh doanh sÏ t¹o ®iÒu kiÖn gi¶i phãng søc lao ®éng, n©ng cao chÊt l−îng s¶n phÈm do ®ã t¹o ®iÒu kiÖn cho s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp ph¸t triÓn vµ t¨ng tr−ëng. II./ C¸c nguån huy ®éng vèn: LO II.1./Tù cung øng: Cung øng vèn néi bé lµ ph−¬ng thøc tù cung cÊp vèn cña doanh nghiÖp. Trong c¸c doanh nghiÖp c¸c ph−¬ng thøc tù cung øng vèn cô thÓ lµ: II.1.1.KhÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh: KI Tµi s¶n cè ®Þnh lµ nh÷ng t− liÕu lao ®éng tham gia vµo nhiÒu qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Trong qu¸ tr×nh sö dông, tµi s¶n cè ®Þnh bÞ hao mßn dÇn vµ chuyÓn dÇn gi¸ trÞ vµo gi¸ thµnh s¶n phÈm. Hao mßn tµi s¶n cè ®Þnh lµ mét qu¸ tr×nh mang tÝnh kh¸ch quan, phô thuéc vµo nh©n tè nh− chÊt l−îng cña b¶n th©n tµi s¶n cè ®Þnh, c¸c yÕu tè tù nhiªn, c−êng ®é sö dông tµi s¶n cè ®Þnh,…Trong qu¸ tr×nh sö dông tµi s¶n cè ®Þnh doanh nghiÖp ph¶i x¸c ®Þnh ®é hao mßn cña chóng ®Ó chuyÓn dÇn gi¸ trÞ hao mßn vµo gi¸ trÞ cña s¶n phÈm ®−îc s¶n s¶n xuÊt ra tõ tµi s¶n cè ®Þnh ®ã. ViÖc x¸c ®Þnh møc khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh phô thuéc vµo thùc tiÔn sö dông tµi s¶n cè ®Þnh ®ã còng nh− ý muèn chñ quan cña con ng−êi. §èi víi c¸c doanh nghiÖp Nhµ N−íc 10
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M trong qu¸ tr×nh khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh phô thuéc vµo ý ®å cña Nhµ N−íc th«ng qua quy ®Þnh, chÝnh s¸ch cô thÓ cña c¬ quan tµi chÝnh trong tõng thêi kú. C¸c doanh nghiÖp kh¸c cã thÓ tù lùa chän thêi h¹n sö dông vµ ph−¬ng ph¸p tÝnh khÊu hao cô thÓ. Trong chÝnh s¸ch tµi chÝnh cô thÓ ë tõng thêi kú, doanh cã thÓ lùa chän vµ ®iÒu chØnh khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh vµ coi ®©y lµ c«ng cô ®iÒu chØnh c¬ cÊu vèn bªn trong doanh nghiÖp. Tuy nhiªn, cÇn chó ý r»ng viÖc ®iÒu chØnh khÊu hao kh«ng thÓ diÔn ra mét c¸ch tuú tiÖn, kh«ng cã kÕ ho¹ch mµ ph¶i dùa trªn c¸c kÕ ho¹ch tµi chÝnh dµi h¹n vµ ng¾n h¹n ®· x¸c ®Þnh. MÆt kh¸c, cÇn chó ý r»ng ®iÒu chØnh t¨ng khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh sÏ dÉn ®Õn t¨ng chi phÝ kinh doanh khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh trong gi¸ thµnh s¶n phÈm nªn lu«n khèng chÕ bëi gi¸ b¸n s¶n phÈm. II.1.2./ TÝch luü t¸i ®Çu t−: TÝch luü t¸i ®Çu t− lu«n ®−îc c¸c doanh nghiÖp coi lµ nguån tù cung øng tµi chÝnh quan träng v× nã cã −u ®iÓm c¬ b¶n sau: - Doanh nghiÖp cã thÓ hoµn toµn chñ ®éng. OK - Gi¶m sù phô thuéc vµo c¸c nhµ cung øng. - Gióp c¸c doanh nghiÖp t¨ng thªm tiÒm lùc tµi chÝnh lµm gi¶m tØ lÖ nî/vèn. - Cµng cã ý nghÜa ®èi víi c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá trong ®iÒu kiÖn ch−a t¹o ®−îc uy tÝn víi c¸c nhµ cung øng tµi chÝnh. BO Quy m« tù cung øng vèn tÝch luü t¸i ®Çu t− tuú thuéc vµo hai nh©n tè chñ yÕu lµ tæng sè lîi nhuËn thu ®−îc trong tõng thêi kú kinh doanh cô thÓ vµ chÝnh s¸ch ph©n phèi lîi nhuËn sau thuÕ cña doanh nghiÖp. Tæng sè lîi nhuËn cô thÓ thu ®−îc trong tõng thêi kú phô thuéc vµo quy m« kinh doanh, chÊt l−îng ho¹t ®éng kinh LO doanh cña tõng doanh nghiÖp trong tõng thêi kú ®ã. ChÝnh s¸ch ph©n phèi lîi nhuËn tr−íc hÕt tuú thuéc vµo tõng lo¹i h×nh doanh nghiÖp. II.2./ C¸c ph−¬ng thøc cung øng tõ bªn ngoµi: KI II.2.1./Cung øng vèn tõ ng©n s¸ch Nhµ N−íc: Víi h×nh thøc cung øng tõ ng©n s¸ch Nhµ N−íc doanh nghiÖp sÏ nhËn ®−îc l−îng vèn x¸c ®Þnh tõ ng©n s¸ch Nhµ N−íc cÊp. Th«ng th−êng h×nh thøc nµy kh«ng ®ßi hái nhiÒu ®iÒu kiÖn ngÆt nghÌo ®èi víi doanh nghiÖp ®−îc cÊp vèn nh− c¸c h×nh thøc vèn huy ®éng kh¸c nhau. Tuy nhiªn, cµng ngµy h×nh thøc cung øng vèn tõ ng©n s¸ch Nhµ N−íc ®èi víi c¸c doanh nghiÖp ngµy cµng thu hÑp c¶ vÒ quy m« vèn vµ ph¹m vi cung cÊp vèn. HiÖn nay, ®èi víi t−îng ®−îc cung cÊp vèn theo h×nh thøc nµy th−êng ph¶i lµ c¸c doanh nghiÖp Nhµ N−íc x¸c ®Þnh duy tr× ®Ó ®ãng vai trß ®iÒu tiÕt nÒn kinh tÕ; c¸c 11
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp dù ¸n ®Çu t− ë lÜnh vùc s¶n xuÊt hµng ho¸ c«ng céng, ho¹t ®éng c«ng Ých mµ t− nh©n kh«ng muèn vµ kh«ng cã kh¶ n¨ng ®Çu t−; c¸c dù ¸n lín cã tÇm quan träng ®Æc biÖt do Nhµ N−íc ®Çu t−. II.2.2./ Gäi hïn vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu: LO BO OK .CO M Gäi hïn vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu lµ h×nh thøc doanh nghiÖp ®−îc cung øng trùc tiÕp tõ thÞ tr−êng chøng kho¸n. Khi cã cÇu vÒ vèn vµ lùa chän h×nh thøc nµy, doanh nghiÖp tÝnh to¸n vµ ph¸t hµnh cæ phiÕu, b¸n trªn thÞ tr−êng chøng kho¸n. H×nh thøc cung øng vèn nµy cã ®Æc tr−ng c¬ b¶n lµ t¨ng vèn kh«ng lµm t¨ng nî cña doanh nghiÖp bëi nh÷ng ng−êi chñ së h÷u cæ phiÕu thµnh nh÷ng cæ ®«ng cña doanh nghiÖp. V× lÏ nµy nhiÒu nhµ qu¶n trÞ häc coi h×nh thøc gäi h×nh thøc hïn vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu lµ nguån cung øng vèn néi bé. Tuy nhiªn, kh«ng ph¶i mäi doanh nghiÖp ®−îc phÐp khai th¸c nguån vèn nµy mµ chØ nh÷ng doanh nghiÖp ®−îc ph¸t hµnh cæ phiÕu (c«ng ty cæ phÇn, doanh nghiÖp Nhµ N−íc cã quy m« lín). H×nh thøc huy ®éng vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu cã −u ®iÓm rÊt lín lµ tËp hîp ®−îc l−îng vèn ban ®Çu vµ dÔ t¨ng vèn trong qu¸ tr×nh kinh doanh, quyÒn së h÷u vèn t¸ch khái qu¶n trÞ mét c¸ch mét t−¬ng ®èi nªn bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp ®−îc toµn quyÒn sö dông vèn cã hiÖu qu¶ nguån vèn nµy. Bªn c¹nh ®ã, h×nh thøc gäi hïn vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu cã h¹n chÕ lµ doanh nghiÖp ph¶i cã nghÜa vô khai h¸o th«ng tin tµi chÝnh theo luËt doanh nghiÖp; Khi thõa vèn kh«ng hoÆc ch−a sö dông ®Õn doanh nghiÖp kh«ng hoµn tr¶ l¹i ®−îc v× vËy, khi cã nhu cÇu gäi hïn vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu ®ßi hái doanh nghiÖp ph¶i tÝnh to¸n, c©n nh¾c. MÆt kh¸c, h×nh thøc huy ®éng vèn nµy cã thÓ lµm cæ tøc gi¶m cho nªn doanh nghiÖp ph¶i cã quy m« lín høa hÑn lîi nhuËn cao míi dÔ b¸n cæ phiÕu trªn thÞ tr−êng. II.2.3.Vay vèn b»ng ph¸t hµnh tr¸i phiÕu trªn thÞ tr−êng vèn : KI H×nh thøc vay vèn b»ng ph¸t hµnh tr¸i phiÕu trªn thÞ tr−êng vèn lµ h×nh thøc cung øng vèn trùc tiÕp tõ c«ng chóng: doanh nghiÖp ph¸t hµnh l−îng vèn cÇn thiÕt d−íi h×nh thøc tr¸i phiÕu th−êng cã kú h¹n x¸c ®Þnh vµ b¸n cho c«ng chóng. Kh¸c víi h×nh thøc ph¸t hµnh cæ phiÕu, h×nh thøc ph¸t hµnh cæ phiÕu víi ®Æc ®iÓm lµ t¨ng vèn vµ t¨ng nî cña doanh nghiÖp. Vay vèn b»ng ph¸t hµnh tr¸i phiÕu cã nh÷ng −u ®iÓm chñ yÕu lµ: cã thÓ thu hót mét l−îng vèn lín cÇn thiÕt, chi phÝ kinh doanh sö dông vèn thÊp h¬n so víi vay ng©n hµng, kh«ng bÞ ng−êi cung øng kiÓm so¸t chÆt chÏ nh− vay ng©n hµng vµ doanh nghiÖp cã thÓ lùa chän tr¸i phiÕu thÝch hîp víi yªu cÇu cña m×nh. 12
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.2.4./ Vay vèn tõ ng©n hµng th−¬ng m¹i: .CO M Tuy nhiªn, h×nh thøc huy ®éng tõ ph¸t hµnh tr¸i phiÕu còng cã nh÷ng h¹n chÕ nhÊt ®Þnh. H×nh thøc nµy ®ßi hái doanh nghiÖp n¾m ch¾c kü thuËt tµi chÝnh ®Ó tr¸nh ¸p lùc nî ®Õn h¹n tr¶ vµ vÉn cã lîi nhuËn, ®Æc biÖt khi nÒn kinh tÕ suy tho¸i, l¹m ph¸t cao. Chi phÝ kinh doanh ph¸t hµnh cæ phiÕu kh¸ cao v× doanh nghiÖp cÇn trî gióp cña mét (mét sè) ng©n hµng th−¬ng m¹i. Doanh nghiÖp ph¶i tÝnh to¸n tho¶ m·n ®iÒu kiÖn: Tµi s¶n cè ®Þnh ph¶i nhá h¬n tæng sè vèn vµ nî dµi h¹n cña doanh nghiÖp. MÆt kh¸c, kh«ng ph¶i mäi doanh nghiÖp mµ chØ nh÷ng doanh nghiÖp nµo tho¶ m·n ®iÒu kiÖn theo luËt ®Þnh míi ®−îc phÐp ph¸t hµnh tr¸i phiÕu. KI LO BO OK Vay vèn tõ ng©n hµng th−¬ng m¹i lµ h×nh thøc doanh nghiÖp vay vèn d−íi h×nh thøc ng¾n h¹n, trung h¹n, dµi h¹n tõ c¸c ng©n hµng th−¬ng m¹i, ®©y lµ mèi quan hÖ tÝn dông gi÷a mét bªn cho vay vµ mét bªn ®i vay. Víi h×nh thøc vay vèn tõ ng©n hµng th−¬ng m¹i doanh nghiÖp cã thÓ huy ®éng ®−îc mét l−îng vèn lín, ®óng h¹n vµ cã thÓ mêi c¸c ng©n hµng cïng tham gia thÈm ®Þnh dù ¸n nÕu cã cÇu vay ®Çu t− lín. Bªn c¹nh ®ã ®Ó cã thÓ vay vèn tõ ng©n hµng th−¬ng m¹i ®ßi hái doanh nghiÖp ph¶i cã uy tÝn lín, kiªn tr× ®µm ph¸n, chÊp nhËn c¸c thñ tôc ngÆt nghÌo. Trong qu¸ tr×nh sö dông vèn, doanh nghiÖp ph¶i tÝnh to¸n tr¶ nî ng©n hµng theo ®óng kÕ ho¹ch. MÆt kh¸c, khi doanh nghiÖp vay vèn ë c¸c ng©n hµng th−¬ng m¹i cã thÓ bÞ ng©n hµng th−¬ng m¹i ®ßi hái quyÒn kiÓm so¸t c¸c ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp trong thêi gian cho vay, ch¼ng h¹n; - Ng©n hµng cho vay cã thÓ khèng chÕ gi¸ trÞ TSC§ ®Ó tr¸nh “ng©m vèn”, tr¸nh rñi ro; - Doanh nghiÖp sÏ kh«ng ®−îc vay thªm dµi h¹n nÕu kh«ng cã sù ®ång ý cña ng©n hµng cho vay; - Doanh nghiÖp kh«ng ®−îc ®em thÕ chÊp tµi s¶n nÕu kh«ng cã sù ®ång ý cña ng©n hµng cho vay; - Ng©n hµng cho vay cã ¸p ®Æt c¬ chÕ kiÓm so¸t chi phèi ho¹t ®éng ®Çu t− ®Ó phßng ngõa doanh nghiÖp sö dông vèn bõa b·i; - Ng©n hµng cho vay cã thÓ ®ßi hái can thiÖp vµo sù thay ®æi ban l·nh ®¹o cña doanh nghiÖp;… II.2.5./TÝn dông th−¬ng m¹i tõ c¸c nhµ cung cÊp: Trong ho¹t ®éng kinh doanh do ®Æc ®iÓm qu¸ tr×nh cung øng hµng ho¸ vµ thanh to¸n kh«ng thÓ khi nµo còng ph¶i diÔn ra ®ång thêi nªn tÝn dông th−¬ng m¹i tån t¹i lµ mét nhu cÇu kh¸ch quan. Thùc chÊt, lu«n diÔn ra ®ång thêi doanh nghiÖp nî kh¸ch hµng tiÒn vµ chiÕm dông tiÒn cña kh¸ch hµng. NÕu sè tiÒn doanh nghiÖp chiÕm dông cña kh¸ch hµng lín h¬n sè tiÒn doanh nghiÖp bÞ chiÕm dông th× sè tiÒn 13
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M d− ra sÏ mang b¶n chÊt tÝn dông th−¬ng m¹i. Cã c¸c h×nh thøc tÝn dông th−¬ng m¹i chñ yÕu sau: Thø nhÊt, doanh nghiÖp mua m¸y mãc thiÕt bÞ theo ph−¬ng thøc tr¶ chËm. SÏ chØ cã h×nh thøc tÝn dông nµy nÕu ®−îc ghi râ trong hîp ®ång mua b¸n vÒ gi¸ c¶, sè lÇn tr¶ vµ sè tiÒn tr¶ mçi lÇn, kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c lÇn tr¶ tiÒn. Nh− thÕ, doanh nghiÖp cã m¸y mãc thiÕt bÞ sö dông ngay nh−ng tiÒn ch−a ph¶i tr¶ ngay, sè tiÒn ch−a tr¶ lµ sè tiÒn mµ doanh nghiÖp chiÕm dông ®−îc cña ng−êi cung øng. Trong m«i tr−êng kinh doanh hiÖn nay, víi nhiÒu mÆt hµng th× mua b¸n ch−a ph¶i tr¶ ngay ®−îc coi lµ chiÕn l−îc maketing cña ng−êi b¸n cho nªn doanh nghiÖp dÔ dµng t×m kiÕm tÝn dông tõ lo¹i nµy. §Æc biÖt, khi thÞ tr−êng cã nhiÒu nhµ cung øng c¹nh tranh víi nhau doanh nghiÖp cµng cã lîi thÕ vÒ gi¸ c¶, kú h¹n tr¶,… Khi qu¸ tr×nh nµy diÔn ra mét c¸ch th−êng xuyªn th× nguån chiÕm dông nµy nh− lµ mét nguån tÝn dông trung hoÆc dµi h¹n. Víi ph−¬ng thøc tÝn dông nµy doanh nghiÖp cã thÓ ®Çu t− chiÒu s©u víi vèn Ýt mµ kh«ng ¶nh h−ëng tíi t×nh h×nh tµi chÝnh cña m×nh. H×nh thøc tÝn dông mua m¸y mãc thiÕt bÞ theo ph−¬ng thøc tr¶ chËm l¹i cµng cã ý nghÜa víi c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá thiÕu c¸c ®iÒu kiÖn ®Ó vay vèn tõ c¸c nguån kh¸c. Bªn c¹nh ®ã, h×nh thøc mua m¸y mãc thiÕt bÞ theo ph−¬ng thøc tr¶ chËm cã nh÷ng h¹n chÕ nhÊt ®Þnh. Ch¼ng h¹n, mua theo ph−¬ng thøc nµy doanh nghiÖp sÏ ph¶i chÞu chi phÝ kinh doanh sö dông vèn kh¸ cao. MÆt kh¸c, doanh nghiÖp chØ cã thÓ mua theo h×nh thøc tr¶ chËm nÕu doanh nghiÖp cã uy tÝn, cã truyÒn thèng tÝn dông sßng ph¼ng còng nh− t×nh h×nh tµi chÝnh lµnh m¹nh. Thø hai, Vèn kh¸ch hµng øng tr−íc. Trong qu¸ tr×nh kinh doanh, khi ký hîp ®ång ®Æt hµng kh¸ch hµng th−êng ph¶i ®Æt cäc tr−íc mét sè tiÒn nhÊt ®Þnh, sè tiÒn ®Æt cäc nµy doanh nghiÖp ®−îc sö dông mÆc dï ch−a s¶n xuÊt vµ cung cÊp s¶n phÈm (dÞch vô) cho kh¸ch hµng. Tuú theo l−îng mua hµng cña kh¸ch hµng, th«ng th−êng doanh nghiÖp tÝn dông tõ hai nguån: - Vèn øng tr−íc cña kh¸ch hµng lín, - Vèn øng tr−íc cña ng−êi tiªu dïng. Th«ng th−êng sè vèn chiÕm dông nµy lµ kh«ng lín. MÆt kh¸c, ®Ó s¶n xuÊt hµng ho¸ hoÆc dÞch vô doanh nghiÖp ph¶i ®Æt hµng (nguyªn vËt liÖu,…) nªn l¹i bÞ ng−êi cÊp hµng chiÕm dông vèn cña doanh nghiÖp còng theo h×nh thøc nµy nªn c¸c qu¸ tr×nh kinh doanh diÔn ra b×nh th−êng th× diÔn ra b×nh th× sè d− vèn chiÕm dông nµy lµ kh«ng lín. 14
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Tuy nhiªn, kinh doanh trong thÞ tr−êng hiÖn t¹i ®ßi hái doanh nghiÖp ph¶i tÝnh to¸n, c©n nh¾c rÊt cÈn thËn v× kh«ng chØ tån t¹i l−îng vèn nhÊt ®Þnh kh¸ch hµng chiÕm dông l¹i khi mua hµng cña doanh nghiÖp nhiÒu khi lµ rÊt lín. II.2.6.TÝn dông thuª mua (leasing): LO BO OK .CO M Trong c¬ chÕ kinh tÕ thÞ tr−êng ph−¬ng thøc tÝn dông thuª mua ®−îc thùc hiÖn gi÷a mét doanh nghiÖp cã cÇu sö dông m¸y mãc, thiÕt bÞ víi mét doanh nghiÖp thùc hiÖn chøc n¨ng thuª mua diÔn ra kh¸ phæ biÕn. Së dÜ h×nh thøc thuª mua diÔn ra kh¸ phæ biÕn v× nã ®¸p øng ®−îc yªu cÇu c¬ b¶n cña bªn cã cÇu (doanh nghiÖp muèn thuª mua thiÕt bÞ) vµ bªn ®¸p øng cÇu (doanh nghiÖp thùc hiÖn chøc n¨ng thuª mua). H×nh thøc tÝn dông thuª mua cã −u ®iÓm rÊt c¬ b¶n lµ gióp doanh nghiÖp sö dông vèn ®óng môc ®Ých, khi nµo doanh nghiÖp cã cÇu vÒ sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ cô thÓ míi ®Æt vÊn ®Ò thuª mua vµ chØ ký hîp ®ång thuª mua trong kho¶ng thêi gian thÝch hîp. Doanh nghiÖp kh«ng chØ nhËn ®−îc m¸y mãc thiÕt bÞ mµ cßn nhËn ®−îc t− vÊn ®µo t¹o vµ h−íng dÉn kü thuËt cÇn thiÕt tõ doanh nghiÖp thùc hiÖn chøc n¨ng thuª mua. Doanh nghiÖp sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ cã thÓ tr¸nh ®−îc nh÷ng tæn thÊt do mua m¸y mãc thiÕt bÞ kh«ng ®óng ®−îc yªu cÇu hoÆc hay do mua nhÇm. Doanh nghiÖp sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ cÇn thiÕt mµ kh«ng ph¶i ®Çu t− mét lÇn víi vèn lín. MÆt kh¸c, doanh nghiÖp sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ cã thÓ gi¶m ®−îc tû lÖ nî/vèn v× tr¸nh ph¶i vay ng©n hµng th−¬ng m¹i. Trong qu¸ tr×nh sö dông m¸y mãc, thiÕt bÞ doanh nghiÖp sö dông cã thÓ tho¶ thuËn t¸i thuª víi doanh nghiÖp cã chøc n¨ng thuª mua; tøc lµ doanh nghiÖp sö dông b¸n mét phÇn tµi s¶n thiÕt bÞ cho doanh nghiÖp thuª mua råi l¹i thuª l¹i ®Ó tiÕp tôc sö dông tµi s¶n thiÕt bÞ ®ã. Víi ph−¬ng thøc thuª mua doanh nghiÖp sö dông cã thÓ nhanh chãng ®æi míi tµi s¶n cè ®Þnh, n©ng cao kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña m×nh. II.2.7./ Vèn liªn doanh, liªn kÕt: KI Víi ph−¬ng thøc nµy doanh nghiÖp liªn doanh, liªn kÕt víi mét (mét sè) doanh nghiÖp kh¸c nh»m t¹o vèn cho mét (mét sè) ho¹t ®éng (dù ¸n) liªn doanh nµo ®ã. C¸c bªn liªn doanh ký hîp ®ång liªn doanh víi c¸c ho¹t ®éng cô thÓ vÒ ph−¬ng thøc ho¹t ®éng, quyÒn lîi vµ nghÜa vô cña c¸c bªn cã gi¸ trÞ trong mét kho¶ng thêi gian nµo ®ã. Khi hÕt h¹n, hîp ®ång liªn doanh hÕt hiÖu lùc. Víi ph−¬ng thøc liªn doanh, liªn kÕt doanh nghiÖp cã mét l−îng vèn lín cÇn thiÕt cho mét(mét sè) ho¹t ®éng nµo ®ã mµ kh«ng lµm t¨ng nî.V× vËy, nhiÒu nhµ qu¶n trÞ häc cho r»ng ph−¬ng thøc nµy cã thÓ ®−îc coi lµ ph−¬ng thøc cung øng vèn néi bé.Trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng, c¸c bªn liªn doanh cïng chia sÎ rñi ro. Bªn c¹nh ®ã, ph−¬ng thøc liªn doanh, liªn kÕt còng cã nh÷ng h¹n chÕ nhÊt 15
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp ®Þnh. Ch¼ng h¹n, huy ®éng vèn theo ph−¬ng thøc nµy tÊt sÏ dÉn ®Õn c¸c bªn liªn doanh cïng tham gia kinh doanh vµ cïng chia sÎ lîi nhuËn thu ®−îc. II.2.8./Cung øng tõ sù kÕt hîp cung vµ t− trong XD c¬ së h¹ tÇng (ph−¬ng thøc BOT): .CO M Ph−¬ng thøc cung øng vèn tõ sù kÕt hîp c«ng t− trong x©y d−ng c¬ së h¹ tÇng cã ý nghÜa ®èi víi c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong ngµnh x©y dùng c¬ së h¹ tÇng. Thùc tÕ, cã thÓ cã nhiÒu h×nh thøc kÕt hîp kh¸c nhau víi c¸ch thøc tiÕn hµnh cô thÓ kh¸c nhau. §ã lµ c¸ch thøc: 1. X©y dùng – së h÷u- chuyÓn giao (BOT). 2. X©y dùng – së h÷u- ®iÒu hµnh- chuyÓn giao (BOOT), 3. X©y dùng – chuyÓn giao - ®iÒu hµnh (BTO), 4. X©y dùng – së h÷u- ®iÒu hµnh (BOO), 5. X©y dùng- së h÷u- b¸n (BSO). Tuú theo hoµn c¶nh thùc tÕ doanh nghiÖp cã thÓ lùa chän quyÕt ®Þnh h×nh thøc cô thÓ thÝch hîp. Lùa chän ph−¬ng thøc nµy, doanh nghiÖp ph¶i tho¶ m·n c¸c ®iÒu kiÖn nhÊt ®Þnh. OK II.2.9./Nguån vèn n−íc ngoµi ®Çu t− trùc tiÕp (FDI): LO BO Trong c¬ chÕ kinh tÕ më, tõ khi cã LuËt ®Çu t− n−íc ngoµi, c¸c doanh nghiÖp trong n−íc cßn cã thÓ cung øng vèn b»ng ph−¬ng thøc c¸c doanh nghiÖp (tæ chøc kinh tÕ) n−íc ngoµi ®Çu t− trùc tiÕp. Víi nguån vèn n−íc ngoµi ®Çu t− trùc tiÕp doanh nghiÖp kh«ng chØ nhËn ®−îc vèn mµ cßn nhËn ®−îc c¶ kü thuËt – c«ng nghÖ còng nh− ph−¬ng thøc qu¶n trÞ tiªn tiÕn. H¬n n÷a, doanh nghiÖp còng ®−îc chia sÎ thÞ tr−êng xuÊt khÈu. Tuy nhiªn, huy ®éng vèn b»ng nguån vèn n−íc ngoµi ®Çu trùc tiÕp doanh nghiÖp sÏ chÞu sù kiÓm so¸t ®iÒu hµnh cña doanh nghiÖp (tæ chøc kinh tÕ) cÊp vèn. Møc ®é kiÓm so¸t ®iÒu hµnh cña doanh nghiÖp (tæ chøc kinh tÕ) n−íc ngoµi phô thuéc vµo tû lÖ gãp vèn cña hä. MÆt kh¸c, mµ mét doanh nghiÖp trong n−íc vÊp ph¶i lµ doanh nghiÖp khã t×m ®−îc ®èi t¸c n−íc ngoµi thÝch hîp nh»m ph¸t huy −u thÕ mçi bªn. VÊn ®Ò duy tr× mèi qu©n hÖ hîp t¸c trong kho¶ng thêi gian dµi lµ bao nhiªu còng lµ vÊn ®Ò c¸c doanh nghiÖp cÇn c©n nh¾c mét c¸ch thËn träng. KI II.2.10./ Nguån vèn ODA: Cuèi cïng lµ ph−¬ng thøc cung øng cña doanh nghiÖp b»ng nguån vèn ODA. §èi t¸c mµ doanh nghiÖp cã thÓ t×m kiÕm vµ nhËn ®−îc nguån vèn nµy lµ c¸c ch−¬ng tr×nh hîp t¸c cña chÝnh phñ, c¸c tæ chøc phi chÝnh phñ hoÆc c¸c tæ chøc quèc tÕ kh¸c. H×nh thøc cÊp vèn ODA cã thÓ lµ h×nh thøc viÖn trî kh«ng hoµn l¹i hoÆc cho vay cã diÒu kiÖn −u ®·i vÒ l·i suÊt vµ thêi gian thanh to¸n. NÕu doanh nghiÖp ®−îc vay tõ nguån vèn ODA cã thÓ chÞu møc l·i suÊt th−êng trong kho¶ng 1%16
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp III.1.Kh¸i niÖm hiÖu qu¶ sö dông vèn: .CO M 1,5%/n¨m, phÝ ng©n hµng th−êng lµ 0,2-0,3%/n¨m trong thêi h¹n cã thÓ tõ 10-20 n¨m vµ cã thÓ ®−îc gia h¹n thªm. H×nh thøc huy ®éng vèn tõ nguån ODA cã chi phÝ kinh doanh sö dông vèn thÊp. Tuy nhiªn, ®Ó nhËn ®−îc nguån vèn nµy c¸c doanh nghiÖp ph¶i chÊp nhËn c¸c ®iÒu kiÖn thñ tôc rÊt chÆt chÏ. §ång thêi, doanh nghiÖp ph¶i cã tr×nh ®é qu¶n lý dù ¸n ®Çu t− còng nh− tr×nh ®é phèi hîp lµm viÖc víi c¸c c¬ quan chÝnh phñ vµ chuyªn gia n−íc ngoµi. III.HiÖu qu¶ sö dông vèn vµ ý nghÜa cña nã ®èi víi doanh nghiÖp: Sù ph¸t triÓn kinh tÕ ë c¸c n−íc trªn thÕ giíi vµ ViÖt Nam cho thÊy muèn ph¸t triÓn mét doanh nghiÖp ph¶i gi¶i quyÕt ba vÊn ®Ò kinh tÕ c¬ b¶n lµ s¶n xuÊt c¸i g×, s¶n xuÊt nh− thÕ nµo vµ s¶n xuÊt cho ai? Tuy nhiªn nÕu nguån tµi nguyªn lµ v« h¹n, ng−êi ta cã thÓ s¶n xuÊt hµng ho¸ mét c¸ch kh«ng h¹n chÕ, sö dông m¸y mãc OK nguyªn vËt liÖu bõa b·i… còng ch¼ng sao. Song mäi tµi nguyªn nh− ®Êt ®ai, kho¸ng s¶n…l¹i lµ mét ph¹m trï h÷u h¹n ®ßi hái ngµy mét nhiÒu vµ cao h¬n, ®iÒu nµy buéc c¸c doanh nghiÖp ph¶i sö dông mét c¸ch cã kÕ ho¹ch c¸c nguån lùc cña m×nh ®Ó t¨ng hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. BO HiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh lµ mét ph¹m trï kinh tÕ biÓu hiÖn tËp trung cña sù ph¸t triÓn kinh tÕ chiÒu s©u, thÓ hiÖn tr×nh ®é khai th¸c c¸c nguån lùc vµ tr×nh ®é chi phÝ c¸c nguån lùc ®ã trong qu¸ tr×nh t¸i s¶n xuÊt nh»m thùc hiÖn môc tiªu kinh doanh. C«ng thøc tæng qu¸t x¸c ®Þnh hiÖu qu¶ kinh doanh: LO KÕt qu¶ ®Çu ra HiÖu qu¶ kinh doanh =  Chi phÝ ®Çu vµo KI HiÖu qu¶ sö dông vèn s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp lµ chØ tiªu ph¶n ¸nh kÕt qu¶ tæng hîp nhÊt qu¸ tr×nh sö dông c¸c lo¹i vèn. §ã lµ sù tèi thiÓu ho¸ vèn cÇn sö dông vµ tèi ®a ho¸ kÕt qu¶ hay khèi l−îng nhiÖm vô s¶n xuÊt kinh doanh trong mét giíi h¹n nguån nh©n tµi, vËt lùc, phï hîp víi kinh tÕ hiÖu qu¶ nãi chung. HiÖu qu¶ sö dông vèn ®−îc l−îng ho¸ th«ng qua hÖ thèng chØ tiªu vÒ kh¶ n¨ng ho¹t ®éng, kh¶ n¨ng sinh lêi ®é lu©n chuyÓn vèn… Nã ph¶n ¸nh quan hÖ gi÷a ®Çu vµo vµ ®Çu ra cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh th«ng qua th−íc ®o tiÒn tÖ. C«ng thøc x¸c ®Þnh lµ: 17
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp G  V Hv = Trong ®ã: Hv: hiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp G : s¶n l−îng s¶n phÈm hµng ho¸ tiªu thô hoÆc doanh thu b¸n hµng OK .CO M V : vèn s¶n xuÊt b×nh qu©n dïng vµo s¶n xuÊt kinh doanh trong kú. Theo c«ng thøc trªn, Hv cµng lín chøng tá hiÖu qu¶ sö dông vèn s¶n xuÊt kinh doanh cµng cao. ViÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp ph¶i ®¶m b¶o c¸c ®iÒu kiÖn sau: - Ph¶i khai th¸c nguån lùc mét c¸ch triÖt ®Ó, nghÜa lµ kh«ng ®Ó nhµn rçi kh«ng sinh lêi. - Ph¶i sö dông vèn mét c¸ch hîp lý vµ tiÕt kiÖm. - Ph¶i qu¶n lý vèn mét c¸ch chÆt chÏ, nghÜa lµ kh«ng ®Ó vèn bÞ sö dông sai môc ®Ých, kh«ng ®Ó vèn thÊt tho¸t do bu«ng láng qu¶n lý. III.2./ Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn trong C«ng ty : KI LO BO III.2.1./Ph−¬ng ph¸p so s¸nh: §Ó ¸p dông ph−¬ng ph¸p so s¸nh cÇn ph¶i ®¶m b¶o c¸c ®iÒu kiÖn so s¸nh ®−îc cña chØ tiªu tµi chÝnh (thèng nhÊt vÒ kh«ng gian, thêi gian, néi dung, tÝnh chÊt vµ ®¬n vÞ tÝnh to¸n…) vµ theo môc ®Ých ph©n tÝch mµ x¸c ®Þnh gèc so s¸nh. Gèc so s¸nh ®−îc chän lµ gèc vÒ thêi gian, kú ph©n tÝch ®−îc gäi lµ kú b¸o c¸o hoÆc kú kÕ ho¹ch, gi¸ trÞ so s¸nh cã thÓ ®o b»ng gi¸ trÞ tuyÖt ®èi hoÆc sè b×nh qu©n. Néi dung so s¸nh gåm: + So s¸nh gi÷a sè thùc hiÖn kú nµy víi sè thùc hiÖn kú tr−íc ®Ó thÊy râ xu h−íng thay ®æi vÒ tµi chÝnh doanh nghiÖp, ®¸nh gi¸ sù suy gi¶m hay sù gi¶m sót trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh ®Ó cã biÖn ph¸p kh¾c phôc trong kú tíi. + So s¸nh gi÷a sè thùc hiÖn víi sè kÕ ho¹ch ®Ó thÊy râ møc ®é phÊn ®Êu cña doanh nghiÖp. + So s¸nh gi÷a sè liÖu cña doanh nghiÖp víi sè b×nh qu©n cña ngµnh, cña c¸c doanh nghiÖp kh¸c ®Ó ®¸nh gi¸ doanh nghiÖp m×nh tèt hay xÊu ®−îc hay kh«ng ®−îc. + So s¸nh chiÒu däc ®Ó xem xÐt tû träng cña trõng chØ tiªu so víi tæng thÓ, so s¸nh chiÒu ngang cña nhiÒu kú ®Ó thÊy ®−îc sù biÕn ®éng c¶ vÒ sè t−¬ng ®èi vµ sè tuyÖt ®èi cña mét chØ tiªu nµo ®ã qua c¸c liªn ®é kÕ to¸n liªn tiÕp. III.2.2./Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch tû lÖ: Ph−¬ng ph¸p nµy dùa trªn chuÈn mùc c¸c tû lÖ cña ®¹i l−îng tµi chÝnh. VÒ nguyªn t¾c ph−¬ng ph¸p nµy yªu cÇu ph¶i x¸c ®Þnh ®−îc c¸c ng−ìng, c¸c møc ®Ó 18
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp nhËn xÐt, ®¸nh gi¸ t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp, trªn c¬ së so s¸nh c¸c tû lÖ doanh nghiÖp víi c¸c tû lÖ tham chiÕu. .CO M Trong ph©n tÝch tµi chÝnh doanh nghiÖp, c¸c tû lÖ tµi chÝnh doanh nghiÖp ®−îc ph©n tÝch thµnh c¸c nhãm ®Æc tr−ng, ph¶n ¸nh nh÷ng néi dung c¬ b¶n theo môc tiªu ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. §ã lµ c¸c nhãm tû lÖ môc tiªu thanh to¸n, nhãm tû lÖ vÒ c¬ cÊu vèn, nhãm tû lÖ vÒ n¨ng lùc kinh doanh, nhãm tû lÖ vÒ kh¶ n¨ng sinh lêi. Mçi nhãm tû lÖ l¹i bao gåm nhiÒu nhãm tû lÖ riªng lÎ, tõng bé phËn cña ho¹t ®éng tµi chÝnh. Trong mçi tr−êng hîp kh¸c nhau, tuú theo gãc ®é ph©n tÝch, ng−êi ph©n tÝch lùa chän c¸c môc tiªu kh¸c nhau. §Ó phôc vô cho môc tiªu ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp ng−êi ta ph¶i tÝnh ®Õn hao mßn v« h×nh do sù ph¸t triÓn kh«ng nh÷ng cña tiÕn bé khoa häc kü thuËt… III.3./ ý nghÜa cña viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn: KI LO BO OK §Ó ®¶m b¶o cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, c¸c doanh nghiÖp cÇn ph¶i cã ba yÕu c¬ b¶n lµ vèn, lao ®éng vµ kü thuËt- c«ng nghÖ. C¶ ba yÕu tè nµy ®Òu ®ãng vai trß quan träng, song vèn lµ ®iÒu kiÖn tiªn quyÕt kh«ng thÓ thiÕu. Bëi v× hiÖn nay, ®ang cã mét nguån lao ®éng dåi dµo, viÖc thiÕu lao ®éng chØ x¶y ra ë c¸c ngµnh nghÒ cÇn ®ßi hái chuyªn m«n cao, nh−ng vÊn ®Ò nµy cã thÓ kh¾c phôc ®−îc trong mét thêi gian ng¾n nÕu chóng ta cã tiÒn ®Ó ®µo t¹o hay ®µo t¹o l¹i. VÊn ®Ò lµ c«ng nghÖ còng kh«ng gÆp khã kh¨n phøc t¹p v× chóng ta cã thÓ nhËp chóng cïng kinh nghiÖm qu¶n lý tiªn tiÕn trªn thÕ giíi, nÕu chóng ta cã kh¶ n¨ng vÒ vèn, ngo¹i tÖ hoÆc cã thÓ t¹o ra nguån vèn, ngo¹i tÖ. Nh− vËy, yÕu tè c¬ b¶n cña doanh nghiÖp n−íc ta hiÖn nay lµ vèn vµ qu¶n lý sö dông vèn cã hiÖu qu¶ trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Nh− chóng ta ®· biÕt ho¹t ®éng kinh doanh lµ ho¹t ®éng kiÕm lêi, lîi nhuËn lµ môc tiªu hµng ®Çu cña doanh nghiÖp trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng. §Ó ®¹t ®−îc lîi nhuËn tèi ®a c¸c doanh nghiÖp ph¶i kh«ng ngõng n©ng cao tr×nh ®é s¶n xuÊt kinh doanh, trong ®ã qu¶n lý vµ sö dông vèn lµ mét bé phËn quan träng, cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh ®Õn hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. C¸c doanh nghiÖp ph¶i cã mét chÕ ®é b¶o toµn vèn tr−íc hÕt tõ ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý tµi chÝnh ®èi víi c¸c doanh nghiÖp ngoµi quèc doanh. Tr−íc ®©y trong c¬ chÕ kinh tÕ tËp trung quan liªu bao cÊp, doanh nghiÖp coi nguån vèn tõ ng©n s¸ch Nhµ N−íc cÊp cho nªn doanh nghiÖp sö dông kh«ng quan t©m ®Õn hiÖu qu¶, kinh doanh thua lç ®· cã Nhµ N−íc bï ®¾p, ®iÒu nµy g©y ra t×nh tr¹ng v« chñ trong qu¶n lý vµ sö dông vèn dÉn tíi l·ng phÝ vèn, hiÖu qu¶ kinh tÕ thÊp. Tõ khi chuyÓn sang nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, c¸c doanh nghiÖp quèc doanh ho¹t ®éng theo ph−¬ng thøc h¹ch to¸n kinh doanh. Nhµ N−íc 19
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M kh«ng tiÕp tôc bao cÊp vÒ vèn cho doanh nghiÖp nh− tr−íc ®©y. §Ó duy tr× vµ ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh cho doanh nghiÖp ph¶i b¶o toµn, gi÷ g×n sè vèn Nhµ N−íc giao, tøc lµ kinh doanh Ýt nhÊt còng ph¶i hoµ vèn, bï ®¾p ®−îc sè vèn ®· bá ra ®Ó t¸i s¶n xuÊt gi¶n ®¬n. §ång thêi doanh nghiÖp ph¶i kinh doanh cã l·i ®Ó tÝch luü bæ sung vèn, lµ ®ßi hái víi tÊt c¶ c¸c doanh nghiÖp. N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn sÏ ®¶m b¶o an toµn tµi chÝnh cho doanh nghiÖp. Ho¹t ®éng trong c¬ chÕ thÞ tr−êng doanh nghiÖp lu«n ®Ò cao tÝnh an toµn tµi chÝnh. §©y lµ vÊn ®Ò cã ¶nh h−ëng ®Õn sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. ViÖc sö dông hiÖu qu¶ c¸c nguån vèn gióp cho doanh nghiÖp n©ng cao kh¶ n¨ng huy ®éng c¸c nguån vèn tµi trî dÔ dµng h¬n, kh¶ n¨ng thanh to¸n cña doanh nghiÖp ®−îc b¶o toµn, doanh nghiÖp cã ®ñ nguån lùc ®Ó kh¾c phôc nh÷ng khã kh¨n vµ rñi ro trong kinh doanh. N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn sÏ gióp doanh nghiÖp n©ng cao kh¶ n¨ng c¹nh tranh. §¸p øng yªu cÇu c¶i tiÕn c«ng nghÖ, n©ng cao chÊt l−îng s¶n phÈm, ®a d¹ng ho¸ mÉu m· s¶n phÈm…doanh nghiÖp ph¶i cã vèn trong khi ®ã vèn cña doanh nghiÖp chØ cã h¹n v× vËy n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn lµ rÊt cÇn thiÕt. N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn sÏ gióp cho doanh nghiÖp ®¹t ®−îc môc tiªu t¨ng gi¸ trÞ tµi s¶n cña chñ së h÷u vµ c¸c môc tiªu kh¸c cña doanh nghiÖp nh− n©ng cao uy tÝn cña s¶n phÈm trªn thÞ tr−êng, n©ng cao møc sèng cña ng−êi lao ®éng… v× khi ho¹t ®éng kinh doanh mang l¹i lîi nhuËn th× doanh nghiÖp cã thÓ më réng quy m« s¶n xuÊt, t¹o thªm c«ng ¨n viÖc lµm cho ng−êi lao ®éng vµ møc sèng cña ng−êi lao ®éng ngµy cµng c¶i thiÖn. §iÒu ®ã gióp cho n¨ng xuÊt lao ®éng ngµy cµng ®−îc n©ng cao, t¹o cho sù ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp vµ c¸c ngµnh kh¸c cã liªn quan. §ång thêi nã còng lµm t¨ng c¸c kho¶n ®ãng gãp cho Nhµ N−íc. Th«ng th−êng c¸c chØ tiªu hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh vµ vèn l−u ®éng ®−îc x¸c ®Þnh b»ng c¸ch so s¸nh gi÷a kÕt qu¶ cuèi cïng cña ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh nh− doanh thu, lîi nhuËn … víi sè vèn cè ®Þnh, vèn l−u ®éng ®Ó ®¹t ®−îc kÕt qu¶ ®ã. HiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh cao nhÊt khi bá vèn vµo kinh doanh Ýt nh−ng thu ®−îc kÕt qu¶ cao nhÊt. N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn tøc lµ ®i t×m biÖn ph¸p lµm cho chi phÝ vÒ vèn cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh Ýt nhÊt mµ ®em l¹i kÕt qu¶ cuèi cïng cao nhÊt. Tõ c«ng thøc: Lîi nhuËn = Doanh thu – chi phÝ Cho ta thÊy: víi mét l−îng doanh thu nhÊt ®Þnh, chi phÝ cµng nhá lîi nhuËn cµng lín. C¸c biÖn ph¸p gi¶m chi phÝ t¨ng lîi nhuËn, n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn ph¶i dùa trªn c¬ së ph¶n ¸nh chÝnh x¸c, ®Çy ®ñ c¸c lo¹i chi phÝ trong ®iÒu 20
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp kiÖn nÒn kinh tÕ lu«n biÕn ®éng vÒ gi¸. Do ®ã ®Ó ®¶m b¶o kÕt qu¶ ho¹t ®éng s¶n suÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. V× hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh còng ®−îc x¸c ®Þnh b»ng c¸ch so s¸nh gi÷a kÕt qu¶ ®¹t ®−îc víi chi phÝ bá ra trong ®ã chi phÝ vÒ vèn lµ chñ yÕu. IV. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn : .CO M IV.1. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ chung: +./ ChØ tiªu møc s¶n xuÊt cña vèn kinh doanh : Møc s¶n xuÊt = cña vèn kinh doanh Gi¸ trÞ s¶n l−îng (hoÆc doanh thu thuÇn)  Vèn kinh doanh b×nh qu©n ChØ tiªu møc s¶n xuÊt cña vèn kinh doanh hay cßn gäi lµ hiÖu xuÊt sö dông vèn, ph¶n ¸nh cø mét ®ång vèn b×nh qu©n bá vµo kinh doanh trong kú t¹o ra OK bao nhiªu ®ång gi¸ trÞ s¶n l−îng hoÆc doanh thu thuÇn. ChØ tiªu nµy cµng lín chøng tá hiÖu qu¶ sö dông vèn cµng cao. ChØ tiªu møc sinh lêi cña vèn kinh doanh: = BO Møc sinh lêi vèn kinh doanh Lîi nhuËn thuÇn  Vèn kinh doanh b×nh qu©n ChØ tiªu møc sinh lêi cña vèn kinh doanh hay cßn gäi lµ tû suÊt lîi nhuËn vèn s¶n xuÊt, lµ chØ tiªu chÊt l−îng tæng hîp ph¶n ¸nh kÕt qu¶ cuèi cïng cña ho¹t LO ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp, cho thÊy mét ®ång vèn bá ra s¶n xuÊt kinh doanh thu ®−îc bao nhiªu ®ång lîi nhuËn. Tuy nhiªn c¨n cø vµo chØ tiªu lîi nhuËn tÝnh b»ng sè tuyÖt ®èi ch−a thÓ ®¸nh gi¸ ®óng chÊt l−îng ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. V× vËy, KI khi ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn, bªn c¹nh viÖc ®¸nh gi¸ ®óng møc biÕn ®éng cña lîi nhuËn cßn ph¶i ®¸nh gi¸ b»ng sè t−¬ng ®èi th«ng qua viÖc so s¸nh gi÷a tæng sè lîi nhuËn trong kú víi sè vèn sö dông ®Ó sinh ra lîi nhuËn ®ã. IV.2.C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng IV.2.1.HiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng : ChØ tiªu nµy cho biÕt mét ®ång vèn l−u ®éng cña doanh nghiÖp lµm ra bao nhiªu ®ång gi¸ trÞ s¶n l−îng hoÆc doanh thu trong kú. 21
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Gi¸ trÞ tæng s¶n l−îng (doanh thu thuÇn) HiÖu qu¶ sö dông vèn =  Vèn l−u ®éng b×nh qu©n IV.2.2./ Søc sinh lêi cña vèn l−u ®éng : Cßn gäi lµ tû xuÊt lîi nhuËn cña vèn l−u ®éng, chØ tiªu nµy cho biÕt mét ®ång vèn l−u ®éng t¹o ra bao nhiªu ®ång lîi nhuËn trong kú. .CO M Lîi nhuËn  VL§ b×nh qu©n trong kú Tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n = IV.2.3./ Sè vßng quay cña vèn l−u ®éng : ChØ tiªu nµy ®¸nh gi¸ tèc lu©n chuyÓn vèn l−u ®éng cho biÕt trong kú ph©n tÝch vèn l−u ®éng cña doanh nghiÖp quay ®−îc bao nhiªu vßng. HoÆc cø mét ®ång nhiªu ®ång doanh thu thuÇn. OK vèn l−u ®éng b×nh qu©n dïng vµo s¶n xuÊt kinh doanh trong kú t¹o ra ®−îc bao Sè vßng quay vèn l−u ®éng = Tæng doanh thu thuÇn  Vèn l−u ®éng b×nh qu©n IV.2.4./ §é dµi b×nh qu©n mét lÇn lu©n chuyÓn: Thêi gian kú ph©n tÝch LO BO ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh cø mét vßng quay cña vèn l−u ®éng trong kú ph©n tÝch hÕt bao nhiªu ngµy. ChØ tiªu nµy cµng thÊp, sè ngµy cña mét vßng quay vèn l−u ®éng cµng Ýt, hiÖu qu¶ sö dông vèn cµng cao. Thêi gian mét vßng lu©n chuyÓn =  Sè vßng quay cña vèn l−u ®éng IV.2.5./HÖ sè ®¶m nhiÖm vèn l−u ®éng (K): KI ChØ tiªu nµy cho biÕt t¹o ra mét ®ång vèn doanh thu thuÇn trong kú ph©n tÝch cÇn bao nhiªu ®ång vèn l−u ®éng b×nh qu©n dïng vµo s¶n xuÊt kinh doanh trong kú. Vèn l−u ®éng b×nh qu©n K=  Tæng doanh thu 22
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp IV.3.C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh: IV.3.1./HiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh : Ph¶n ¸nh mét ®ång vèn t¹o ra bao nhiªu ®ång doanh thu hoÆc gi¸ trÞ s¶n l−îng. IV.3.2./ Tû suÊt lîi nhuËn cè ®Þnh : .CO M Doanh thu (gi¸ trÞ tæng s¶n l−îng) HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh =  Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n trong kú Ph¶n ¸nh mét ®ång vèn cè ®Þnh t¹o ra bao nhiªu ®ång lîi nhuËn rßng Tû suÊt lîi nhuËn vèn cè ®Þnh = Lîi nhuËn  Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n V./ C¸c biÖn ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn : IV.1.Lùa chän ph−¬ng ¸n kinh doanh, ph−¬ng ¸n s¶n phÈm : OK HiÖu qu¶ sö dông vèn, tr−íc hÕt quyÕt ®Þnh bëi doanh nghiÖp cã c«ng ¨n viÖc lµm, tøc lµ cã kh¶ n¨ng s¶n xuÊt vµ tiªu thô s¶n phÈm. Do vËy, bÊt kú doanh nghiÖp nµo còng ph¶i quan t©m ®Õn viÖc s¶n xuÊt s¶n phÈm g×, bao nhiªu tiªu thô ë ®©u, víi gi¸ nµo nh»m huy ®éng ®−îc mäi nguån lùc (vèn, kü thuËt, lao ®éng) vµo BO ho¹t ®éng cã ®−îc nhiÒu thu nhËp, thu ®−îc nhiÒu l·i. Trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, quy m« tÝnh chÊt s¶n xuÊt kinh doanh kh«ng ph¶i do doanh nghiÖp chñ quan quyÕt ®Þnh. Kh¶ n¨ng nhËn biÕt, dù ®o¸n thÞ tr−êng vµ n¾m b¾t thêi c¬... lµ nh÷ng yÕu tè quyÕt ®Þnh thµnh c«ng hay thÊt LO b¹i cña doanh nghiÖp. VËy gi¶i ph¸p ®Çu tiªn cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh hiÖu qu¶ kinh doanh, hiÖu qu¶ sö dông vèn lµ chän ®óng ph−¬ng thøc kinh doanh, ph−¬ng ¸n s¶n phÈm. C¸c ph−¬ng ¸n kinh doanh, ph−¬ng ¸n s¶n phÈm ph¶i ®−îc x©y dùng trªn c¬ tiÕp cËn thÞ tr−êng, nãi c¸ch kh¸c, doanh nghiÖp ph¶i xuÊt ph¸t tõ nhu cÇu thÞ tr−êng KI ®Ó quyÕt ®Þnh quy m«, chñng lo¹i, mÉu m·, chÊt l−îng hµng ho¸ vµ gi¸ c¶. Cã nh− vËy s¶n phÈm s¶n xuÊt ra míi cã kh¶ n¨ng tiªu thô, qu¸ tr×nh s¶n xuÊt míi ®−îc tiÕn hµnh b×nh th−êng, TSC§ míi cã thÓ ph¸t huy hÕt c«ng xuÊt, c«ng nh©n viªn cã viÖc lµm, vèn l−u ®éng lu©n chuyÓn ®Òu ®Æn, hiÖu qu¶ sö dông vèn cao, doanh nghiÖp cã ®iÒu kiÖn b¶o toµn vµ ph¸t triÓn vèn. Ng−îc l¹i, nÕu kh«ng lùa chän ®óng ph−¬ng ¸n kinh doanh, ph−¬ng ¸n s¶n phÈm th× dÉn ®Õn t×nh tr¹ng s¶n xuÊt s¶n phÈm kh«ng ®¸p øng nhu cÇu thÞ tr−êng, 23
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp kh«ng b¸n ®−îc hoÆc b¸n chËm, vèn bÞ ø ®äng, hiÖu qu¶ sö dông vèn thÊp. §Ó s¶n xuÊt kinh doanh ®¸p øng tèi ®a nhu cÇu thÞ tr−êng, c¸c doanh nghiÖp ph¶i hiÓu biÕt vµ vËn dông tèt ph−¬ng ph¸p marketing. C¸c doanh nghiÖp ph¶i cã tæ chøc chuyªn tr¸ch vÒ vÊn ®Ò t×m hiÓu thÞ tr−êng ®Ó th−êng xuyªn cã c¸c th«ng tin ®Çy ®ñ, chÝnh x¸c, tin cËy vÒ nh÷ng diÔn biÕn cña thÞ tr−êng. Trong ®ã, ®Æc biÖt nhËn .CO M biÕt s¶n phÈm cña m×nh ®ang ë giai ®o¹n nµo cña chu kú sèng ®Ó chuÈn bÞ s¶n phÈm thay thÕ. IV.2.Lùa chän vµ sö dông hîp lý c¸c nguån vèn : §èi víi c¸c doanh nghiÖp quèc doanh, ngoµi nguån vèn ng©n s¸ch Nhµ N−íc ®Çu t−, còng cÇn huy ®éng c¶ nh÷ng nguån vèn huy ®éng bæ sung nh»m ®¶m b¶o s¶n xuÊt kinh doanh diÔn ra b×nh th−êng vµ më réng quy m« hoÆc ®Çu t− chiÒu s©u. C¸c nguån vèn huy ®éng bæ sung trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng cã rÊt nhiÒu, do ®ã OK viÖc lùa chän nguån vèn lµ rÊt quan träng vµ dùa trªn nguyªn t¾c hiÖu qu¶ kinh tÕ. NÕu ®Çu t− chiÒu s©u hoÆc më réng tr−íc hÕt cÇn huy ®éng nguån vèn doanh nghiÖp tù bæ sung tõ lîi nhuËn ®Ó l¹i, tõ quü ph¸t triÓn s¶n xuÊt, phÇn cßn l¹i vay tÝn dông Nhµ N−íc, vay ng©n hµng... VÒ nhu cÇu bæ sung vèn l−u ®éng th× tr−íc hÕt doanh BO nghiÖp cÇn sö dông linh ho¹t c¸c nguån vèn t¹m thêi nhµn rçi cña c¸c quü trÝch lËp theo môc ®Ých nh−ng ch−a sö dông, lîi nhuËn ch−a ph©n phèi... §èi víi doanh nghiÖp thõa vèn th× tuú tõng ®iÒu kiÖn cô thÓ ®Ó lùa chän kh¶ n¨ng sö dông. NÕu ®−a ®i liªn doanh, liªn kÕt hoÆc cho c¸c doanh nghiÖp kh¸c LO vay th× cÇn ph¶i thËn träng, thÈm tra kü c¸c dù ¸n liªn doanh... IV.3.Tæ chøc vµ qu¶n lý tèt qu¸ tr×nh kinh doanh : §iÒu hµnh vµ tæ chøc tèt s¶n xuÊt kinh doanh ®−îc coi lµ mét gi¶i ph¸p rÊt quan träng nh»m ®¹t kÕt qu¶ vµ hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cao. Tæ chøc tèt qu¸ KI tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh tøc lµ ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh ®−îc tiÕn hµnh th«ng suèt, ®Òu ®Æn, nhÞp nhµng gi÷a c¸c kh©u dù tr÷, s¶n xuÊt tiªu thô s¶n phÈm, hµng ho¸ vµ ®¶m b¶o sù phèi hîp chÆt chÏ gi÷a c¸c bé phËn, ®¬n vÞ trong néi bé doanh nghiÖp nh»m s¶n xuÊt ra nhiÒu s¶n phÈm tèt, tiªu thô nhanh. C¸c biÖn ph¸p ®iÒu hµnh vµ qu¶n lý s¶n xuÊt kinh doanh ph¶i h¹n chÕ tèi ®a t×nh tr¹ng ngõng viÖc cña m¸y mãc, thiÕt bÞ, ø ®äng vËt t− dù tr÷, s¶n phÈm s¶n xuÊt kh«ng ®óng phÈm chÊt... g©y l·ng phÝ c¸c yÕu tè s¶n xuÊt vµ lµm chËm tèc ®é lu©n chuyÓn vèn. 24
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp §Ó ®¹t ®−îc môc tiªu trªn, c¸c doanh nghiÖp ph¶i t¨ng c−êng qu¶n lý tõng yÕu tè cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. +./ Qu¶n lý tµi s¶n cè ®Þnh, vèn cè ®Þnh : OK .CO M §Ó n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông TSC§, vèn cè ®Þnh c¸c doanh nghiÖp ph¶i tæ chøc tèt viÖc sö dông TSC§, bao gåm: - Bè trÝ d©y truyÒn s¶n xuÊt hîp lý, khai th¸c hÕt c«ng suÊt thiÕt kÕ vµ n©ng cao ®−îc hiÖu suÊt c«ng t¸c cña mÊy, thiÕt bÞ, sö dông triÖt ®Ó diÖn tÝch s¶n xuÊt, gi¶m chi phÝ khÊu hao trong gi¸ thµnh s¶n phÈm. - Xö lý døt ®iÓm nh÷ng tµi s¶n kh«ng cÇn dïng, h− háng chê thanh lý nh»m thu håi vèn cè ®Þnh ch−a sö dông vµo lu©n chuyÓn, bæ sung thªm cho s¶n xuÊt kinh doanh. - Doanh nghiÖp th−êng xuyªn quan t©m tíi viÖc b¶o toµn vèn cè ®Þnh, qu¶n lý chÆt chÏ TSC§ vÒ mÆt hiÖn vËt, tr¸nh lµm mÊt m¸t h− háng TSC§ tr−íc thêi h¹n khÊu hao. +./ Qu¶n lý TSL§, vèn l−u ®éng : KI LO BO HiÖu qu¶ sö dông vèn s¶n xuÊt kinh doanh nãi chung vµ hiÖu qu¶ s− dông vèn l−u ®éng nãi riªng phô thuéc vµo viÖc sö dông tiÕt kiÖm vµ t¨ng nhanh tèc ®é lu©n chuyÓn vèn l−u ®éng. Do vËy c¸c doanh nghiÖp cÇn ph¶i t¨ng c−êng c¸c biÖn ph¸p qu¶n lý TSL§ vµ vèn l−u ®éng. X¸c ®Þnh ®óng nhu cÇu vèn l−u ®éng cÇn thiÕt cho tõng kú s¶n xuÊt kinh doanh nh»m huy ®éng hîp lý c¸c nguån vèn bæ sung. NÕu tÝnh to¸n kh«ng ®óng nhu cÇu vèn l−u ®éng dÉn ®Õn t×nh tr¹ng thiÕu vèn, doanh nghiÖp sÏ gÆp khã kh¨n vÒ kh¶ n¨ng thanh to¸n, s¶n xuÊt kinh doanh bÞ ngõng trÖ hoÆc lµ huy ®éng thõa vèn sÏ l·ng phÝ vµ lµm chËm tèc ®é lu©n chuyÓn vèn. Tæ chøc tèt qu¸ tr×nh thu mua, dù tr÷ vËt t− nh»m ®¶m b¶o h¹ gi¸ thµnh thu mua vËt t−, h¹n chÕ t×nh tr¹ng ø ®äng vËt t− dù tr÷, dÉn ®Õn kÐm hoÆc mÊt phÈm chÊt vËt t−, g©y ø ®äng vèn l−u ®éng IV.4. M¹nh d¹n ¸p dông khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt kinh doanh : Trong ®iÒu kiÖn c¸ch m¹ng khoa häc c«ng nghÖ, viÖc m¹nh d¹n ¸p dông tiÕn bé khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt kinh doanh lµ mét trong ®iÒu kiÖn quyÕt ®Þnh lîi thÕ vµ kh¶ n¨ng ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. Kü thuËt tiÕn bé vµ c«ng nghÖ hiÖn ®¹i lµ ®iÒu kiÖn vËt chÊt ®Ó doanh nghiÖp s¶n xuÊt ra nh÷ng s¶n phÈm míi, hîp thÞ hiÕu, chÊt l−îng cao, nhê ®ã doanh nghiÖp cã thÓ t¨ng khèi l−îng tiªu thô, t¨ng gi¸ b¸n, t¨ng lîi nhuËn. §ång thêi ¸p dông tiÕn bé khoa häc kü thuËt, doanh nghiÖp cã thÓ rót ng¾n chu kú s¶n xuÊt s¶n phÈm, gi¶m 25
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp tiªu hao nguyªn vËt liÖu hoÆc sö dông c¸c vËt t− thay thÕ nh»m t¨ng tèc ®é lu©n chuyÓn vèn, tiÕt kiÖm vËt t−, h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm. Sù ®Çu t− ®æi míi c«ng nghÖ, kü thuËt cã thÓ lµm cho tû träng vèn cè ®Þnh trªn tæng vèn s¶n xuÊt kinh doanh t¨ng lªn, tæng chi phÝ vÒ khÊu hao TSC§ trong gi¸ thµnh s¶n phÈm t¨ng lªn. Nh−ng nhê t¨ng n¨ng suÊt m¸y mãc, thiÕt bÞ dÉn ®Õn .CO M t¨ng khèi l−îng s¶n phÈm s¶n xuÊt trong kú, gi¶m tiªu hao c¸c chi phÝ vÒ nguyªn vËt liÖu, tiÒn l−¬ng... t¨ng gi¸ b¸n, t¨ng lîi nhuËn vµ t¨ng hiÖu qu¶ sö dông vèn s¶n xuÊt kinh doanh. IV.5.Tæ chøc tèt c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n vµ ph©n tÝch ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh : LO BO OK Qua sè liÖu, tµi liÖu kÕ to¸n doanh nghiÖp th−êng xuyªn ph¶i n¾m ®−îc sè vèn c¶ vÒ mÆt gi¸ trÞ vµ mÆt hiÖn vËt, nguån h×nh thµnh vµ c¸c biÕn ®éng t¨ng gi¶m vèn trong thêi kú ®¶m b¶o vèn l−u ®éng, t×nh h×nh vµ kh¶ n¨ng thanh to¸n...nhê ®ã doanh nghiÖp ®Ò ra c¸c gi¶i ph¸p ®óng ®¾n ®Ó xö lý kÞp thêi c¸c vÊn ®Ò tµi chÝnh nh»m ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh kinh doanh ®−îc thùc hiÖn thuËn lîi... V× vËy tæ chøc tèt c«ng t¸c kÕ to¸n ë doanh nghiÖp lµ mét trong nh÷ng gi¶i ph¸p quan träng nh»m t¨ng c−êng qu¶n lý, kiÓm tra, kiÓm so¸t qu¸ tr×nh kinh doanh sö dông c¸c lo¹i vèn nh»m ®¹t hiÖu qu¶ cao. Tuy nhiªn kÕ to¸n lµ hÖ thèng th«ng tin thùc hiÖn, sè liÖu, tµi liÖu kÕ to¸n tù nã ch−a chØ ra ®−îc c¸c biÖn ph¸p cÇn thiÕt ®Ó t¨ng c−êng qu¶n lý vèn s¶n xuÊt kinh doanh, trong ®ã cã ph©n tÝch t×nh h×nh tµi chÝnh vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn. Th«ng qua ®ã, ®¸nh gi¸ c¸c chØ tiªu hiÖu qu¶ sö dông vèn trong kú, t×m ra nguyªn nh©n dÉn ®Õn thµnh tÝch, tiÕn bé so víi kú tr−íc cã biÖn ph¸p huy vµ nguyªn nh©n g©y ra tån t¹i, sót kÐm cã biÖn ph¸p kh¾c phôc.. V.Nh÷ng nh©n tè ¶nh h−ëng tíi viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn: KI Vèn trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp lu©n chuyÓn kh«ng ngõng tõ h×nh th¸i nµy sang h×nh th¸i kh¸c. T¹i mét thêi ®iÓm vèn tån t¹i d−íi nhiÒu h×nh thøc kh¸c nhau. Trong qu¸ tr×nh vËn ®éng ®ã rÊt nhiÒu nh©n tè lµm ¶nh h−ëng tíi hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp, cô thÓ: V.1. Nh©n tè bªn ngoµi : C¸c chÝnh s¸ch vÜ m« : Trªn c¬ së ph¸p luËt, c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ t¹o m«i tr−êng cho c¸c doanh nghiÖp ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh. BÊt kú mét sù thay ®æi trong chÝnh s¸ch nµy ®Òu cã t¸c ®éng ®¸ng kÓ ®Õn doanh nghiÖp. §èi víi hiÖu qu¶ sö dông vèn th× c¸c quy ®Þnh nh− thuÕ vèn, thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng, thuÕ thu nhËp doanh nghiÖp…®Òu cã thÓ lµm t¨ng hoÆc gi¶m hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp. 26
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp BiÕn ®éng vÒ thÞ tr−êng ®Çu vµo, ®Çu ra : BiÕn ®éng vÒ thÞ tr−êng ®Çu vµo lµ c¸c biÕn ®éng vÒ t− liÖu lao ®éng, lµ nh÷ng thay ®æi vÒ m¸y mãc, c«ng nghÖ… nã cã thÓ gióp cho doanh nghiÖp chän c«ng nghÖ phï hîp, häc tËp kinh nghiÖm s¶n xuÊt nh−ng ng−îc l¹i nã còng cã thÓ ®Èy c«ng nghÖ ®i ®Õn l¹c hËu so víi c¸c ®èi thñ c¹nh tranh. Nh÷ng biÕn ®éng vÒ thÞ tr−êng ®Çu ra cã thÓ ¶nh h−ëng trùc tiÕp ®Õn doanh .CO M nghiÖp. NÕu nhu cÇu vÒ s¶n phÈm t¨ng, doanh nghiÖp cã c¬ héi t¨ng doanh thu vµ lîi nhuËn, qua ®ã t¨ng hiÖu qu¶ sö dông vèn. Ng−îc l¹i, nh÷ng biÕn ®éng bÊt lîi nh− gi¶m ®ét ngét nhu cÇu, khñng ho¶ng thõa…sÏ lµm gi¶m hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp. V.2.Nh©n tè bªn trong : Chu kú s¶n xuÊt kinh doanh : Chu kú s¶n xuÊt kinh doanh cã hai bé phËn hîp thµnh: Bé phËn thø nhÊt lµ OK kho¶ng thêi gian kÓ tõ khi doanh nghiÖp nhËp kho nguyªn vËt liÖu cho ®Õn khi giao hµng cho ng−êi mua, bé phËn thø hai lµ lµ kho¶ng thêi gian kÓ tõ khi doanh nghiÖp giao hµng cho ng−êi mua ®Õn khi doanh nghiÖp thu tiÒn vÒ. Chu kú kinh doanh g¾n trùc tiÕp víi hiÖu qu¶ sö dông vèn. NÕu chu kú kinh doanh ng¾n doanh nghiÖp sÏ thu BO håi vèn nhanh ®Ó t¸i ®Çu t− réng s¶n xuÊt kinh doanh. Ng−îc l¹i, nÕu chu kú kinh doanh dµi doanh nghiÖp sÏ cã mét g¸nh nÆng lµ ø ®äng vèn vµ tr¶ l·i cho c¸c kho¶n cho vay ph¶i tr¶. Kü thuËt s¶n xuÊt : LO C¸c ®Æc ®iÓm vÒ kü thuËt t¸c ®éng víi mét sè chØ tiªu quan träng ph¶n ¸nh hiÖu qu¶ sö dông TSC§ nh− hÖ sè sö dông thêi gian, c«ng suÊt…nÕu kü thuËt c«ng nghÖ l¹c hËu doanh nghiÖp sÏ gÆp khã kh¨n trong viÖc n©ng cao chÊt l−îng s¶n phÈm, h¹ KI gi¸ thµnh ®Ó c¹nh tranh víi c¸c doanh nghiÖp kh¸c, tõ ®ã lµm cho viÖc b¶o toµn vµ ph¸t triÓn vèn gÆp khã kh¨n. Ng−îc l¹i, nÕu kü thuËt c«ng nghÖ hiÖn ®¹i doanh nghiÖp sÏ cã ®iÒu kiÖn n©ng cao chÊt l−îng s¶n phÈm, gi¶m hao phÝ n¨ng l−îng, hao phÝ söa ch÷a…t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, khi ®ã doanh nghiÖp sÏ cã ®iÒu kiÖn chiÕm lÜnh thÞ tr−êng. §Æc ®iÓm vÒ s¶n phÈm : §Æc ®iÓm cña s¶n phÈm ¶nh h−ëng tíi tiªu thô s¶n phÈm, tõ ®ã t¸c ®éng tíi lîi nhuËn cña doanh nghiÖp, vßng quay cña vèn, nÕu s¶n phÈm lµ t− liÖu tiªu dïng, nhÊt 27
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp lµ s¶n phÈm c«ng nghÖ nhÑ sÏ cã vßng ®êi ng¾n, tiªu thô nhanh, thu håi vèn nhanh. Ng−îc l¹i nÕu s¶n phÈm cã vßng ®êi dµi, gi¸ trÞ thu håi vèn chËm. Tr×nh ®é qu¶n lý, h¹ch to¸n néi bé : Tr×nh ®é qu¶n lý doanh nghiÖp cã ¶nh h−ëng ®Õn kÕt qu¶, hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. Qu¶n lý tèt ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh th«ng suèt ®Òu ®Æn, nhÞp .CO M nhµng gi÷a c¸c kh©u, c¸c bé phËn ®¬n vÞ trong néi bé doanh nghiÖp, tõ ®ã h¹n chÕ t×nh tr¹ng ngõng viÖc cña m¸y mãc thiÕt bÞ, tiÕt kiÖm c¸c yÕu tè s¶n xuÊt, t¨ng tèc ®é lu©n chuyÓn vèn. MÆt kh¸c, c«ng t¸c h¹ch to¸n dïng c¸c c«ng cô tÝnh to¸n c¸c chi phÝ ph¸t sinh, ®o l−êng hiÖu qu¶ sö dông vèn. Tõ ®ã ph¸t hiÖn nh÷ng tån t¹i trong qu¸ tr×nh sö dông vèn vµ ®Ò xuÊt biÖn ph¸p gi¶i quyÕt. Tr×nh ®é lao ®éng cña doanh nghiÖp : OK Tr×nh ®é lao ®éng cña doanh nghiÖp ®−îc thÓ hiÖn qua tay nghÒ, kh¶ n¨ng tiÕp thu c«ng nghÖ míi, kh¶ n¨ng s¸ng t¹o, ý thøc gi÷ g×n tµi s¶n. NÕu lao ®éng cã tr×nh ®é cao, tay nghÒ cao th× m¸y mãc thiÕt bÞ ®−îc sö dông tèt, n¨ng suÊt lao ®éng t¨ng. Tuy nhiªn ®Ó ph¸t huy tiÒm n¨ng lao ®éng doanh nghiÖp ph¶i cã biÖn ph¸p KI LO BO khuyÕn khÝch lîi Ých vËt chÊt còng nh− tr¸ch nhiÖm mét c¸ch c«ng b»ng. 28
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Ch−¬ng II: Ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i C«ng ty x©y dùng CÇu 75 I.1./ Qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn: .CO M I./tæng quan vÒ c«ng ty: C«ng ty x©y dùng CÇu 75. Tªn c«ng ty : §Þa chØ trô së chÝnh : 61 H¹ §×nh – Thanh Xu©n – Hµ Néi ( Thuª trô së lµm viÖc cña C«ng ty x©y dùng c«ng tr×nh giao th«ng 829). §iÖn tho¹i : Fax : (844) 7564621 844 756432 OK C«ng ty x©y dùng CÇu 75 thuéc Tæng C«ng ty x©y dùng C«ng tr×nh giao th«ng 8 vµ ®−îc thµnh lËp vµo th¸ng 7- 1975. Tõ khi thµnh lËp cho ®Õn th¸ng 4- 2000 trô së chÝnh cña c«ng ty ®Æt t¹i Thµnh phè Vinh- NghÖ An. Tõ th¸ng 4- 2000 th× trô së cña c«ng ty chuyÓn vÒ 61 H¹ §×nh – Thanh Xu©n - Hµ Néi. BO §©y lµ mét Doanh nghiÖp Nhµ n−íc thuéc ngµnh x©y dùng c¬ b¶n víi nhiÖm vô chñ yÕu lµ : x©y dùng míi vµ söa ch÷a c¸c c©y cÇu ë trong n−íc vµ ngoµi n−íc. C¸c c©y cÇu mµ C«ng ty x©y dùng ®Òu mang tÝnh chiÕn l−îc cña quèc gia, mÆt kh¸c chi phÝ cho x©y dùng ®Òu ®−îc lÊy tõ ng©n s¸ch Nhµ n−íc hoÆc tõ c¸c nguån LO vèn tµi trî tõ n−íc ngoµi. Nªn trong qu¸ tr×nh x©y dùng C«ng ty ®· chó träng rÊt nhiÒu ®Õn chi phÝ, tiÕn ®é thi c«ng còng nh− kü thuËt thi c«ng c«ng tr×nh, ®Ó tõ ®ã C«ng ty míi cã thÓ ®øng v÷ng ®−îc trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng nh− n−íc ta hiÖn nay. KI Tr−íc nh÷ng n¨m 1975 th× C«ng ty x©y dùng CÇu 75 lµ mét ®éi thi c«ng c«ng tr×nh cÇu thuéc Tæng C«ng ty c«ng tr×nh giao th«ng 8 vµ trùc tiÕp x©y dùng c¸c c«ng tr×nh bªn n−íc Lµo. §Õn th¸ng 7 n¨m 1975 th× C«ng ty x©y dùng CÇu 75 ®−îc thµnh lËp vµ phô tr¸ch x©y dùng c¸c c«ng tr×nh ë khu vùc miÒn Trung vµ bªn n−íc Lµo. Trong giai ®o¹n nµy nh÷ng c«ng tr×nh mµ C«ng ty thi c«ng ®Òu lµ c¸c c«ng tr×nh do Nhµ n−íc giao cho Tæng C«ng ty, sau ®ã Tæng C«ng ty giao l¹i cho C«ng ty. Nãi chung c¸c c«ng tr×nh mµ c«ng ty x©y dùng ®Òu n»m trong kÕ ho¹ch ®−îc 29
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M giao hµng n¨m cña Nhµ n−íc vµ ®−îc thùc hiÖn chñ yÕu b»ng nguån ng©n s¸ch Nhµ n−íc cÊp. Nh÷ng n¨m ®Çu thµnh lËp th× nÒn kinh tÕ n−íc ta ®ang lµ nÒn kinh tÕ tËp trung quan l−u bao cÊp nªn C«ng ty gÆp rÊt nhiÒu khã kh¨n vÒ m¸y mãc thiÕt bÞ cho thi c«ng, bé m¸y qu¶n lý cßn cång kÒnh ho¹t ®éng kh«ng hiÖu qu¶… Do ®ã c¸c c«ng tr×nh mµ C«ng ty thi c«ng chñ yÕu lµ c¸c c«ng tr×nh võa vµ nhá. Tõ n¨m 1990 cho ®Õn nay, khi Nhµ n−íc chuyÓn ®æi c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ tõ tËp trung quan liªu bao cÊp sang nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, víi chi phèi cña c¸c quy luËt cña nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng vµ sù qu¶n lý trªn tÇm vÜ m« cña Nhµ n−íc. §Ó phï hîp víi t×nh h×nh ®ã, C«ng ty x©y dùng CÇu 75 còng chuyÓn ®æi sang lÜnh vùc kinh doanh. Bªn c¹nh viÖc ®¶m nhËn c«ng viÖc duy tu söa ch÷a trªn, C«ng ty cßn tham gia ®Êu thÇu c¸c c«ng tr×nh trong n−íc còng nh− ngoµi n−íc, ®¶m nhËn c«ng viÖc kh¶o s¸t thiÕt kÕ. §Ó ®øng v÷ng trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng vµ uy tÝn ®èi víi Nhµ n−íc, C«ng OK ty ®· kh«ng ngõng chó träng ®Õn chÊt l−îng cña tõng c«ng tr×nh, c¶i tiÕn kü thuËt, n©ng cao tr×nh ®é cña c«ng nh©n viªn chøc, trang bÞ thªm m¸y mãc thiÕt bÞ míi ®Ó phôc vô cho nh÷ng c«ng tr×nh cã quy m« lín, tr×nh ®é kü thuËt cao nh− khoan cäc nhåi, ®óc hÉng, ... BO §Æc biÖt, tõ n¨m 1996 cho ®Õn nay, do x¸c ®Þnh ®−îc h−íng ®i ®óng ®¾n nªn ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña C«ng ty ph¸t triÓn m¹nh mÏ, s¶n l−îng kh«ng ngõng t¨ng, nép ng©n s¸ch cho Nhµ n−íc còng t¨ng lªn vµ ®êi sèng cña c¸n bé c«ng nh©n viªn cña C«ng ty ®−îc c¶i thiÖn ®¸ng kÓ. KI LO Cïng víi sù c¶i tiÕn khoa häc, trang bÞ thªm m¸y mãc thiÕt bÞ míi, n©ng cao tr×nh ®é cho c¸n bé c«ng nh©n viªn th× C«ng ty x©y dùng CÇu 75 kh«ng ngõng më réng quy m« s¶n xuÊt. Tõ lóc chØ cã mét ®éi chuyªn ®i x©y dùng c¸c c«ng tr×nh cÇu, ®Õn nay C«ng ty ®· cã tíi 13 ®éi x©y dùng c«ng tr×nh cã mÆt trªn mäi miÒn Tæ quèc vµ c¶ n−íc Lµo cïng víi 3 x−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i ë trªn 3 miÒn B¾c, Trung, Nam. Mét sè lÜnh vùc ho¹t ®éng chÝnh: • ./CÇu treo. • ./CÇu dÇm thÐp Ðp phen. • ./CÇu dÇm thÐp benl©y. • ./CÇu dÇm C¨ngtil¬v¬ . CÇu bª t«ng kÐo sau b»ng thÐp c−êng ®é cao φ 5mm vµ c¸c c−êng ®é cao φ 12,7 mm 30
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp chiÒu dµi dÇm tõ 21 m ®Õn 33 m . C¸c c«ng nghÖ C«ng ty ®· thi c«ng thµnh th¹o lµ: • ./DÇm bª t«ng dù øng lùc c¾t khóc C¨ng kÐo sau. • ./DÇm bª dù øng lùc kiªn khèi kÐo sau. • ./Mè trô víi ®é s©u lín h¬n 10 m b»ng ph−¬ng ph¸p v÷a d©ng . KI LO BO OK .CO M • ./§æ bª t«ng bÞt ®¸y. I.2./ C¬ cÊu tæ chøc s¶n xuÊt kinh doanh : C«ng ty x©y dùng CÇu 75 lµ mét Doanh nghiÖp Nhµ n−íc ho¹t ®éng trong lÜnh vùc x©y dùng c¬ b¶n. S¶n phÈm chñ yÕu cña C«ng ty lµ söa ch÷a vµ lµm míi nh÷ng c©y cÇu do Nhµ n−íc ®Æt ra, nªn nã mang tÝnh chÊt quèc gia. Do vËy, C«ng ty kh«ng thÓ tiÕn hµnh x©y dùng mét c¸ch tïy tiÖn mµ ph¶i cã quy ®Þnh cô thÓ ®èi víi tõng h¹ng môc c«ng tr×nh theo thiÕt kÕ. C«ng ty x©y dùng CÇu 75 tæ chøc thµnh 13 ®éi vµ 3 x−ëng. Trong ®ã, cã 13 ®éi x©y dùng c«ng tr×nh ®¶m nhËn viÖc thi c«ng c¸c c«ng tr×nh vµ 3 x−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i. Mæi ®éi x©y dùng c«ng tr×nh gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp tõ 4 ®Õn 5 ng−êi vµ sè c«ng nh©n tõ 40 ®Õn 50 ng−êi. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 1: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.Cã nhiÖm vô söa ch÷a vµ x©y dùng c¸c c©y cÇu ë TØnh Thõa Thiªn HuÕ. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 2: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 ng−êi vµ c«ng nh©n 50 ng−êi.Cã nhiÖm vô söa ch÷a vµ x©y dùng c¸c c©y cÇu ë TØnh Qu¶ng TrÞ. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 3: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 ng−êi vµ c«ng nh©n 50 ng−êi.Cã nhiÖm vô söa ch÷a vµ x©y dùng c¸c c©y cÇu ë TØnh Qu¶ng Ninh. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 4: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.Gãi thÇu c«ng tr×nh 01 §−êng mßn Hå ChÝ Minh. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 5: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.X©y dùng cÇu Long §¹i. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 6: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 ng−êi vµ c«ng nh©n 50 ng−êi.X©y dùng c¸c cÇu §−êng 18 (Lµo). - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 7: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.X©y dùng cÇu Tr©m vµ c¸c nót giao th«ng. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 8: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60.Cã nhiÖm vô x©y dùng c¸c nót giao th«ng. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 9: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 ng−êi vµ c«ng nh©n 50 ng−êi.Cã nhiÖm vô söa ch÷a vµ x©y dùng c¸c c©y cÇu ë TØnh Kiªn Giang. 31
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp LO BO OK .CO M - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 10: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.Cã nhiÖm vô söa ch÷a vµ x©y dùng c¸c c©y cÇu ë TØnh Ninh ThuËn. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 11: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.Cã nhiÖm vô x©y dùng cÇu An H¹ vµ c¸c nót giao th«ng. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 12: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 5 ng−êi vµ c«ng nh©n 60 ng−êi.X©y dùng cÇu Kªnh TÎ Thµnh Phè Hå ChÝ Minh. - §éi x©y dùng c«ng tr×nh 13: Gåm 1 ®éi tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 ng−êi vµ c«ng nh©n 50 ng−êi.Cã nhiÖm vô söa ch÷a vµ x©y dùng c¸c c©y cÇu ë TØnh Bµ RÞa – Vòng Tµu. - X−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i vµ x©y dùng miÒn B¾c: Gåm 1 x−ëng tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 ng−êi vµ c«ng nh©n 40 ng−êi. - X−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i vµ x©y dùng miÒn Trung: Gåm 1 x−ëng tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 vµ c«ng nh©n 40 ng−êi. - X−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i vµ x©y dùng miÒn chi nh¸nh miÒn Nam: Gåm 1 x−ëng tr−ëng, gi¸n tiÕp 4 vµ c«ng nh©n 40 ng−êi. C¸c s¶n phÈm x©y dùng cã nh÷ng ®Æc ®iÓm: - Lµ nh÷ng c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh mang tÝnh cè ®Þnh t¹i ®Þa ®iÓm x©y dùng c«ng tr×nh. - Phô thuéc nhiÒu vµo ®iÒu kiÖn tù nhiªn vµ t¹o kiÒu kiÖn cña tõng ®Þa ph−¬ng x©y dùng c«ng tr×nh - RÊt ®a d¹ng vÒ kiÓu d¸ng, kiÓu c¸ch, chñng lo¹i, phøc t¹p, khã chÕ t¹o, khã söa ch÷a vµ cã yªu cÇu cao vÒ mÆt chÊt l−îng. - Th−êng mang tÝnh ®¬n chiÕc vµ th−êng s¶n xuÊt theo ®¬n ®Æt hµng. - Th−êng kh«ng phôc vô cho ng−êi sö dông cuèi cïng (trõ tr−êng hîp d©n dông), do ®ã viÖc x¸c ®Þnh vµ nghiªn cøu nhu cÇu s¶n phÈm x©y dùng cã nh÷ng ®Æc ®iÓm kh¸c víi c¸c hµng ho¸ vµ dÞch vô th«ng th−êng. I.3./ C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lý cña C«ng ty : I.3.1./ C¬ cÊu tæ chøc : KI C«ng ty x©y dùng CÇu 75 tæ chøc thµnh c¸c phßng ban sau: • Ban Gi¸m ®èc. • Phßng kü thuËt thi c«ng. • Phßng kinh tÕ – kÕ ho¹ch. • Phßng tæ chøc – c¸n bé, lao ®éng – hµnh chÝnh. • Phßng vËt t− - thiÕt bÞ. • Phßng kÕ to¸n - tµi chÝnh. 32
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp C¬ cÊu sö dông lao ®éng chung cho toµn C«ng ty : +Lao ®éng trùc tiÕp s¶n xuÊt : = 1,00 ng−êi +Lao ®éng phôc vô bæ trî : = 0,22 ng−êi 1 x 22% +Lao ®éng qu¶n lý (C¬ quan C.ty+G.tiÕp §éi):(1+0,22)+17% =0,21 ng−êi .CO M HÖ sè l−¬ng cÊp bËc c«ng viÖc b×nh qu©n: C«ng tr×nh ®Êu thÇu hoÆc chØ ®Þnh thÇu: a./ HÖ sè l−¬ng c¬ b¶n theo c«ng viÖc: + Lao ®éng trùc tiÕp s¶n xuÊt bËc 4,7 hÖ sè : 2,355. +Lao ®éng phôc vô bæ trî bËc b×nh qu©n : 2,59. +Lao ®éng qu¶n lý hÖ sè : 3,2. b./ HÖ sè l−¬ng cÊp bËc c«ng viÖc b×nh qu©n theo c¬ cÊu sö dông lao ®éng: H=(2.355 x 1 +0.22 x2.59 + 0.21 x 3.2 ) : (1+ 0.22 +0.21 ) = 3,5968 : 1,43 = 2,515 . +./ M« h×nh tæ chøc: OK • 01 Ban gi¸m ®èc C«ng ty . • 06 Phßng nghiÖp vô C«ng ty . • 01 Ban ®¹i diÖn khu vùc miÒn Trung . • 01 Chi nh¸nh t¹i TP. Hå ChÝ Minh . LO BO • 11 §éi , X−ëng s¶n xuÊt . +./ Nguån lùc lao ®éng hiÖn nay cña C«ng ty : Tæng sè c¸n bé c«ng nh©n viªn chÝnh thøc Lao ®éng hîp ®ång ng¾n h¹n Trong ®ã : + Kü s− + Cao ®¼ng vµ trung cÊp + C«ng nh©n kü thuËt + C«ng nh©n phæ th«ng I.3.2./ Chøc n¨ng nhiÖm vô cña c¸c phßng ban : : : 477 ng−êi. 287 ng−êi. : : : : 92 ng−êi. 44 ng−êi. 368 ng−êi. 260 ng−êi . KI Ban Gi¸m ®èc:Bao gåm Gi¸m ®èc vµ 05 phã Gi¸m ®èc. Trong ®ã, Gi¸m ®èc phô tr¸ch chung, trùc tiÕp phô tr¸ch: Tæ chøc – C¸n bé, Tµi chÝnh – KÕ to¸n, kho¸n ®éi. Cßn 05 Phã Gi¸m ®èc lµm nhiÖm vô gióp viÖc cho Gi¸m §èc. Ngoµi ra cßn 1 gi¸m ®èc xÝ nghiÖp x©y dùng c«ng tr×nh I vµ 1 gi¸m ®èc chi nh¸nh c«ng ty x©y dùng cÇu CÇu 75 t¹i Thµnh Phè Hå ChÝ Minh. + Mét phã gi¸m ®èc phô tr¸ch néi chÝnh, s¶n xuÊt kinh doanh c¸c c«ng tr×nh phÝa B¾c vµ §−êng 18( Lµo). 33
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp + Mét phã gi¸m ®èc phô tr¸ch phô tr¸ch c¸c c«ng tr×nh khu vùc miÒn Trung. + Mét phã gi¸m ®èc trî lý gi¸m ®èc c«ng t¸c kÕ ho¹ch. + Mét phã gi¸m ®èc phô tr¸ch c«ng nghÖ míi kü thuËt thi c«ng VTTB. + Mét phã gi¸m ®èc, gi¸m ®èc chi nh¸nh t¹i Thµnh Phè Hå ChÝ Minh, phô tr¸ch s¶n xuÊt kinh doanh thuéc khu vùc miÒn Nam. .CO M + Gi¸m §èc XÝ NghiÖp X©y Dùng C«ng Tr×nh I, trùc tiÕp phô tr¸ch c¸c ®éi x©y dùng c«ng tr×nh 7, 8 vµ x−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i vµ x©y dùng miÒn B¾c. + Gi¸m §èc chi nh¸nh c«ng ty x©y dùng CÇu 75 t¹i Thµnh Phè Hå ChÝ Minh, trùc tiÕp phô tr¸ch c¸c ®éi x©y dùng c«ng tr×nh 9, 10, 11, 12, 13 vµ x−ëng c¬ khÝ söa ch÷a vËn t¶i vµ x©y dùng chi nh¸nh miÒn Nam. Phßng kü thuËt thi c«ng: LËp dù ¸n, b¶n vÏ, hå s¬ thiÕt kÕ c¸c c«ng tr×nh, gi¸m s¸t trùc tiÕp c¸c c«ng tr×nh míi, qu¶n lý m¸y mãc thiÕt bÞ, lµ n¬i ®iÒu ®éng møc vËt t− cho c¸c c«ng tr×nh. OK m¸y mãc ®Õn ch©n c«ng tr×nh. Ngoµi ra phßng cßn xem xÐt khèi l−îng ®Ó cÊp h¹n Phßng tæ chøc – c¸n bé, lao ®éng - hµnh chÝnh: Lµm nhiÖm vô qu¶n lý lao ®éng, duyÖt vµ thanh to¸n l−¬ng, gi¶i quyÕt c¸c chÕ ®é, chÝnh s¸ch cho ng−êi lao BO ®éng. Ngoµi ra cßn phôc vô c¸c héi nghÞ cña C«ng ty vµ thay mÆt cho C«ng ty tiÕp kh¸ch ®Õn giao dÞch, tæ chøc mua s¾m c¸c thiÕt bÞ v¨n phßng, qu¶n lý, l−u tr÷ c¸c hå s¬ c«ng v¨n. Phßng VËt t− - ThiÕt bÞ: B¶o ®¶m cung cÊp kÞp thêi vÒ sè l−îng, chÊt l−îng vµ LO chñng lo¹i vËt t− cho s¶n xuÊt. Bé phËn nµy ph¶i th−êng xuyªn cö ng−êi ®i mua vËt t−, tæ chøc qu¶n lý t×nh h×nh nhËp, xuÊt vËt t− mét c¸ch chÆt chÏ, ®ång thêi cßn cã nhiÖm vô lËp c¸c chøng tõ vÒ qu¸ tr×nh nhËp, xuÊt vËt t−. Phßng kinh tÕ – kÕ ho¹ch: Ngoµi viÖc cung cÊp th«ng tin vÒ t×nh h×nh tµi KI chÝnh, kÕt qu¶ kinh doanh lµ cë së cho gi¸m ®æc ra c¸c quyÕt ®Þnh vÒ ho¹t ®éng s¶n suÊt kinh doanh, bé phËn nµy cßn cung cÊp ®Çy ®ñ, chÝnh x¸c c¸c tµi liÖu vÒ viÖc cung øng, dô tr÷, sö dông lo¹i tµi s¶n, nguyªn liÖu, c«ng cô, dông cô, ®Ó gãp phÇn qu¶n lý vµ sö dông tµi s¶n, nguyªn vËt liÖu, c«ng cô, dông cô mét c¸ch hîp lý vµ kÞp thêi. 34
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Phßng kÕ to¸n – tµi chÝnh: Cung cÊp th«ng tin vÒ t×nh h×nh tµi chÝnh mét c¸ch chÝnh x¸c, kÞp thêi vµ toµn diÖn ®Ó ban gi¸m ®èc ra c¸c quyÕt ®Þnh kinh doanh vµ b¸o c¸o t×nh h×nh tµi chÝnh cho cÊp trªn. - Ngoµi viÖc hoµn thµnh c¸c nhiÖm vô ®−îc giao cho tõng phßng ban, c¸c phßng ban nµy cßn ph¶i phèi hîp víi nhau ®Ó ®¶m b¶o cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh .CO M doanh cña toµn C«ng ty ®−îc hoµn thµnh tèt h¬n. - §Ó phôc cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña C«ng ty ®−îc tèt h¬n ë mçi ®éi s¶n xuÊt cã thµnh lËp bé m¸y qu¶n lý bao gåm: + 01 §éi tr−ëng chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ phÇn ®iÒu hµnh c«ng viÖc chung cña ®éi m×nh. + 01 §éi phã gióp viÖc cho ®éi tr−ëng, gi¸m s¸t t×nh h×nh tiÕn ®é thi c«ng tr×nh. + 01 nh©n viªn kinh tÕ lµm nhiÖm vô thèng kª c¸c c«ng viÖc ph¸t sinh hµng KI LO BO OK ngµy nh−: ngµy c«ng cña c«ng nh©n, t×nh h×nh sö dông vËt liÖu, c«ng cô, dông cô… 35
  • «i N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp S¬ ®å: Tæ chøc ®Þnh biªn C«ng ty x©y dùng CÇu 75 P.G® phô tr¸ch c¸c c«ng tr×nh khu vùc miÒn trung Phßng kinh tÕ kÕ ho¹ch CT 8 KI XD SC - VT XD MiÒn B¾c Phßng vËt t− thiÕt bÞ Phßng KÕ to¸n Tµi chÝnh chi nh¸nh C«ng ty t¹i TP .HCM LO XÝ NghiÖp x©y dùng c«ng tr×nh i X−ëng c¬ khÝ P.tæ chøc c¸n bé Lao ®éng hµnh chÝnh P . G ® . g® chi nh¸nh t¹i TP.sHCM phô tr¸ch SXKD thuéc khu vùc MiÒn Nam BO Phßng Kü ThuËt thi c«ng P.G® phô tr¸ch c«ng nghÖ míi kü huËt thi c«ng vËt t− thiÕt bÞ P.G® trî lý G® c«ng t¸c kÕ ho¹ch OK P.g® phô Tr¸ch néi chÝnh sxkd c¸c tØnh phÝa B¾c vµ ®êng 18 (Lµo) §éi .CO M Gi¸m §èc c.ty phô tr¸ch chung, trùc tiÕp phô tr¸ch: tæ chøc – c¸n bé, tµi chÝnh – kÕ to¸n, kho¸n ®éi §éi §éi §éi §éi §éi §éi X−ëng XD XD XD XD XD XD c¬ khÝ SC VT CT CT CT CT CT CT 1 2 3 4 5 6 XD MiÒn Trung §éi XD §éi XD §éi XD CT CT CT 9 10 11 X−ëng c¬ khÝ §éi §éi XD XD CT CT SC - VT XD. 12 13 Nam MiÒn D T 36
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp I.4./ §Æc ®iÓm vÒ lao ®éng: Cã thÓ nãi r»ng lao ®éng thuéc ngµnh x©y dùng, t− vÊn thiÕt kÕ cã vai trß gãp phÇn t¹o ra c¸c c«ng tr×nh x©y dùng, cã sù tham gia cña t− vÊn thiÕt míi ®¶m b¶o cho c¸c c«ng tr×nh cã chÊt l−îng, ®óng vÒ tiªu chuÈn quy ®Þnh vµ cã thÈm mü cao. Trong nh÷ng n¨m qua, C«ng ty x©y dùng cÇu 75 ®· ®¶m nhËn kh¶o s¸t .CO M thiÕt kÕ vµ thi c«ng nhiÒu c«ng tr×nh, dù ¸n vµ ®· ®−îc chñ ®Çu t− ®¸nh gi¸ cao. §¹t ®−îc ®iÒu ®ã ph¶i kÓ ®Õn ®éi ngò lao ®éng giái vÒ chuyªn m«n kü thuËt, tr×nh ®é tay nghÒ cao sö dông thµnh th¹o c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ. X¸c ®Þnh ®−îc tÇm quan träng cña vÊn ®Ò nh©n lùc, C«ng ty ®· kh«ng ngõng khuyÕn khÝch CBCNV häc tËp trao dåi nghiÖp vô, n©ng cao tay nghÒ. §èi víi c¸c c¸n bé qu¶n lý, C«ng ty t¹o ®iÒu kiÖn cho ®i häc thªm b»ng ®¹i häc thø 2 hoÆc cao häc. C«ng ty cßn liªn hÖ víi c¸c tr−êng ®¹i häc lín trong n−íc tæ chøc n©ng cao OK kiÕn thøc qu¶n lý kinh tÕ, kiÕn thøc vÒ kü thuËt cho CBCNV cña m×nh. Do c«ng viÖc chÝnh, s¶n phÈm chÝnh cña ®¬n vÞ lµ t− vÊn thiÕt kÕ vµ x©y dùng nªn ®ßi hái lùc l−îng lao ®éng ph¶i bao gåm chñ yÕu lµ c¸n bé cã tr×nh ®é ®¹i häc trë lªn. Nhê cã hÖ thèng ®µo t¹o tuyÓn chän tõ tr−íc nªn hiÖn nay C«ng ty cã BO mét ®éi ngò lao ®éng t−¬ng ®èi ®ång ®Òu vÒ chÊt l−îng, n¨ng ®éng s¸ng t¹o vµ cã kh¶ n¨ng hoµn thµnh c«ng viÖc ®−îc giao. Cô thÓ hiÖn nay c«ng ty cã tæng sè lao ®éng lµ 764 ng−êi. Trong ®ã lùc l−îng trong danh s¸ch cña C«ng ty lµ 787 ng−êi, lùc l−îng thuª ngoµi vµ hîp ®ång LO l©u dµi lµ 1257 ng−êi. Lùc l−îng lao ®éng trong C«ng ty gåm hai khèi: C¸n bé khoa häc kü thuËt vµ khèi qu¶n lý kinh tÕ. Tr¶i qua 30 n¨m tr−ëng thµnh vµ ph¸t triÓn, ngµy nay C«ng ty x©y dùng cÇu 75 ®· ph¸t triÓn ngµy cµng lín m¹nh víi ®éi ngò CBCNV cã tr×nh ®é nh− sau: 11 + Th¹c sÜ + Kü s− x©y dùng + KiÕn tróc s− + Kü s− m¸y + Kü s− ®iÖn + Kü s− n−íc + Kü s− c¬ khÝ 5 150 25 12 7 11 8 KI + Gi¸m ®èc ®iÒu hµnh ®¹t tiªu chuÈn quèc tÕ 37
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M + Kü s− thuû lîi + Kü s− cÇu ®−êng + Kü s− kinh tÕ x©y dùng + Cö nh©n kinh tÕ + Cö nh©n luËt + Cö nh©n tin häc + C«ng nh©n x©y dùng bËc cao + C«ng nh©n c¬ giíi + C«ng nh©n l¾p m¸y ®iÖn n−íc bËc cao + C«ng nh©n c¬ khÝ bËc cao + C«ng nh©n lµnh nghÒ hîp ®ång I.5./ §Æc ®iÓm vÒ nguyªn vËt liÖu: 13 14 15 30 3 3 286 77 33 64 1257 I.5.1./ Cung cÊp c¸c lo¹i nguyªn vËt liÖu chñ yÕu: BO OK Trong thùc tÕ s¶n xuÊt,C«ng ty cã thÓ sö dông vËt liÖu thay thÕ ®Ó s¶n xuÊt s¶n phÈm. Song ®iÒu ®ã kh«ng cã nghÜa lµ ®èi víi bÊt kú lo¹i vËt t− nµo còng thay thÕ ®−îc. - C¸c lo¹i vËt t− kh«ng thÓ thay thÕ ®−îc gäi lµ vËt t− chñ yÕu nã tham gia cÊu thµnh nªn thùc thÓ s¶n phÈm. Do vËy C«ng ty muèn ®¶m b¶o s¶n xuÊt liªn tôc tr−íc hÕt ph¶i ®¶m b¶o viÖc cung cÊp vÒ c¸c lo¹i vËt t− trong x©y l¾p nh−: ®¸, c¸t, sái, xi m¨ng,.... - Khi ®¸nh gi¸ chung t×nh h×nh cung cÊp vËt t− chñ yÕu C«ng ty kh«ng lÊy vËt t− cung cÊp v−ît kÕ ho¹ch ®Ó bï cho sè vËt t− cung cÊp hôt møc kÕ ho¹ch vÒ c¸c lo¹i vËt t− chñ yÕu. §iÒu ®ã chØ cÇn mét lo¹i vËt t− chñ yÕu cã khèi l−îng cung cÊp thùc tÕ gi¶m so víi kÕ ho¹ch còng ®Ó ®Ó kÕt luËn r»ng C«ng ty kh«ng hoµn thµnh cung cÊp vÒ vËt t−. LO I.5.2./ C«ng ty ®¶m b¶o nguyªn vËt liÖu cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt: KI §Ó ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®−îc tiÕp diÔn liªn tôc cÇn ph¶i cung cÊp ®Çy ®ñ nguyªn vËt liÖu cho s¶n xuÊt ®−îc thÓ hiÖn ë c¸c mÆt nh−: ®¶m b¶o ®Çy ®ñ vÒ sè l−îng, mÆt hµng, quy c¸ch tõng lo¹i nguyªn vËt liÖu theo yªu cÇu s¶n xuÊt ®−îc x¸c lËp. - Tr−íc hÕt cÇn ph¶i ®¸nh gi¸ t×nh h×nh nhËp vÒ sè l−îng c¸c lo¹i nguyªn vËt liÖu cho s¶n xuÊt. - CÇn ph¶i kiÓm tra møc ®é hoµn thµnh kÕ ho¹ch khèi l−îng nhËp tõng lo¹i nguyªn vËt liÖu. - Kh¶ n¨ng ®¶m b¶o tèi ®a vÒ nguyªn vËt liÖu cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ho¹t ®éng b×nh th−êng. - Kho¶ng thêi gian ®¶m b¶o nguyªn vËt liÖu cho s¶n xuÊt. - TÝnh chÊt ®Òu ®Æn vµ kÞp thêi cña viÖc cung cÊp nguyªn vËt liÖu cho s¶n xuÊt. Trong thùc tÕ viÖc cung cÊp nguyªn vËt liÖu cho C«ng ty kh«ng thÓ lµm mét lÇm mµ theo kÕ ho¹ch ng−êi ta tiÕn hµnh tæ chøc cung cÊp nhiÒu lÇn tuú theo nhu cÇu s¶n xuÊt vµ kh¶ n¨ng tæ chøc cung cÊp. Do ®ã viÖc cung cÊp nguyªn vËt liÖu 38
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp cÇn ph¶i kÞp thêi vµ ®Òu ®Æn ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kh«ng g©y ra ø ®äng, chóng lµm khã kh¨n vª vèn l−u ®éng cho c¸c doanh nghiÖp. I.5.3./ C«ng ty x©y dùng cÇu 75 ®¶m b¶o viÖc mua s¾m nguyªn vËt liÖu. a./ Nguyªn vËt liÖu dù tr÷. .CO M - Khi nhÞp ®iÖu s¶n xuÊt khÈn tr−¬ng, viÖc n¾m b¾t kÞp thêi tiÕn ®é cung cÊp tõng lo¹i vËt t− chñ yÕu lµ cÇn thiÕt ®èi víi mäi ®¬n vÞ s¶n xuÊt bëi v× nã liªn quan ®Õn tiÕn ®é s¶n xuÊt. Tuú thuéc träng ®iÓm vËt t− cÇn qu¶n lý mét c¸ch s¸t sao mµ x¸c ®Þnh lo¹i vËt t− nµo cÇn ph¶i th−êng xuyªn ph©n tÝch vµ ra th«ng b¸o kÞp thêi ®Ó chÊn chØnh tån t¹i ë kh©u cung cÊp. L−îng nguyªn vËt liÖu dù tr÷ th−êng xuyªn ®−îc tÝnh b»ng c«ng thøc sau: NVLDTTX = Vn x Tn OK Trong ®ã: NVLDTTX : Nguyªn vËt liÖu dù tr÷ th−êng xuyªn Vn : L−îng nguyªn vËt liÖu tiªu hao b×nh qu©n ngµy mét lÇn : Thêi gian dù tr÷ th−êng xuyªn BO Tn B»ng c¸ch so s¸nh sè ngµy dù tr÷ víi kho¶ng c¸ch gi÷a 2 lÇn cung cÊp vËt t− x¸c ®Þnh ®−îc ¶nh h−ëng cña viÖc cung cÊp ®Õn t×nh h×nh s¶n xuÊt vµ sö dông vèn ë xÝ nghiÖp. VÝ dô: C¨n cø vµo t¹i liÖu h¹ch to¸n nghiÖp vô vÒ t×nh h×nh cung cÊp vËt liÖu LO nhùa ®−êng trong th¸ng 12 n¨m 2003 cã thÓ lËp b¶ng ph©n tÝch nh− sau: B¶ng 1: B¶ng t×nh h×nh cung cÊp nguyªn vËt liÖu trong th¸ng 12 n¨m 2003 §¬n vÞ tÝnh KI VËt liÖu nhËp vÒ kho C«ng ty Ngµy L−îng nhùa ®−êng nhËp L−îng nhùa ®−êng xuÊt L−îng nhùa ®−êng cßn l¹i Sè ngµy dù tr÷ Møc ®¶m b¶o s¶n xuÊt Th¸ng tr−íc chuyÓn sang §ît 1 10 3 tÊn 15 tÊn 6 tÊn 2 tÊn +2 §ît 2 19 9 tÊn 6 tÊn 9 tÊn 3 tÊn -5 §ît 3 28 21 tÊn 9 tÊn 21 tÊn 7 tÊn -3 §ît 4 31 15 tÊn 4,5 tÊn 31,5 tÊn 10,5 tÊn + 11 Ghi chó: BiÕt møc tiªu hao b×nh qu©n 1 ngµy vÒ mÆt vËt liÖu nhùa ®−êng lµ 1,5 tÊn. 39
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Nh×n b¶ng sè liÖu trªn ta cã nhËn xÐt nh− sau: Do l−îng nhùa ®−êng cña th¸ng tr−íc chuyÓn sang lµ 18 tÊn, C«ng ty sö dông chøng tõ ngµy 10 hÕt: 10 x 1,5 = 15 tÊn; ngµy 10 ®ît vËt liÖu thø nhÊt nhËp kho víi sè l−îng nhËp lµ 6 tÊn. Nh− vËy cuèi ngµy 10 sè vËt liÖu cßn l¹i trong kho lµ .CO M 18 tÊn + 3 tÊn – 15 tÊn = 6 tÊn . ChØ ®ñ ®¶m b¶o cho s¶n xuÊt trong vßng 4 ngµy (6 tÊn: 1,5 tÊn = 4 ngµy). + §Ó ®¶m b¶o co s¶n xuÊt liªn tôc, chËm nhÊt lµ chiÒu ngµy 14 th× ®ît vËt liÖu thø hai ph¶i nhËp cho C«ng ty. Nh−ng thùc tÕ ®Õn ngµy 19 vËt liÖu míi vÒ. Do ®ã trong kho¶ng thêi gian tõ ngµy 10 – 19 xÝ nghiÖp ph¶i ngõng s¶n xuÊt 5 ngµy v× thiÕu vËt liÖu. - L−îng nhËp ®ît 2 lµ 9 tÊn chØ ®ñ s¶n xuÊt trong vßn 6 ngµy (9 tÊn: 1,5 tÊn = 6 ngµy). VËy qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kh«ng bÞ gi¸n ®o¹n, chËm nhÊt chiÒu 25 ®ît vËt liÖu OK thø 3 ph¶i nhËp kho. Thùc tÕ vËt liÖu ®Õn ngµy 18 míi vÒ, trong kho¶ng thêi gian tõ ngµy 19 – 28 xÝ nghiÖp l¹i ph¶i ngõng s¶n xuÊt trong vßng 3 ngµy v× thiÕu vËt liÖu. - L−îng nhËp ®ît 3 lµ 21 tÊn ®ñ ®¶m b¶o s¶n xuÊt trong 14 ngµy (21 tÊn: 1,5 t¸n = 14 ngµy) TiÕp ®ã la ®ît 4 vËt liÖu nhËp kho 15 tÊn; n©ng møc dù tr÷ cuèi kú lªn qu¸ cao BO (h¬n 10 ngµy t×nh h×nh nµy ch¾c ch¾n lµm cho vèn bÞ ø ®äng trong kh©u dù tr÷). b./ Nguyªn vËt liÖu cÇn dïng. C¨n cø vµo sè liÖu sau ®©y vÒ t×nh h×nh tiªu dïng c¸c lo¹i nguyªn vËt liÖu ®Ó s¶n xuÊt c¸c lo¹i s¶n phÈm kh¸c nhau trong mét doanh nghiÖp. LO Ph−¬ng ph¸p tÝnh nguyªn vËt liÖu cÇn dïng. NVL CD = ∑ m=1 [(S i i x Dv i ) + ( Pi xDvi ) − Pdi ] = ∑ [(S x Dv i )x( L + K pi )( L − K di ) m i =1 i ] KI Trong ®ã: • Si: S¶n l−îng s¶n phÈm lo¹i i • D vi : §Þnh møc tiªu hao nguyªn vËt liÖu cho L s¶n phÈm lo¹i • P i : Sè l−îng phÕ phÈm lo¹i i cho phÐp • P di : Sè l−îng phÕ phÈm phÕ liÖu dïng l¹i • K pi : Tû lÖ phÕ phÈm lo¹i i cho phÐp so víi (S i ) • K di : Tû lÖ phÕ phÈm lo¹i i dïng l¹i. 40
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp B¶ng sè 2: T×nh h×nh tiªu dïng c¸c lo¹i nguyªn vËt liÖu. Lo¹i s¶n phÈm Sè l−îng s¶n phÈm thùc tÕ Tªn nguyªn vËt liÖu Gi¸ ®¬n vÞ nguyªn vËt liÖu kÕ ho¹ch 900kg/m3 Xi m¨ng 900kg/m3 §¸ C¸t ThÐp §Þnh møc 910 800kg/m3 .CO M Bª t«ng 20 x 20 Møc hao phÝ nguyªn vËt liÖu cho 1 ®¬n vÞ Thùc tÕ 800kg/m3 90.000 900kg/m3 1400kg/m3 80.000 70.000 700kg/m3 200kg/m3 700kg/m3 220kg/m3 Do ngµnh x©y dùng lµ mét ngµnh ®Æc biÖt nªn vÒ mÆt sè l−îng phÕ liÖu vµ phÕ phÈm kh«ng cã. Nªn ta tÝnh ®−îc c¸c lo¹i nguyªn vËt liÖu cÇn dïng cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt lµ: OK Xi m¨ng = [(900 x 800) + (0 x 1000) – 0] = 720.000kg/m3 §¸ = [(9000 x 900) + (0 x 900) – 0] = 8100000 kg/m3 C¸t = [(900 x 700) + (0 x 900) – 0] = 630.000 kg/m3 BO ThÐp = [(900 x 200) + (0 x 90) – 0] = 180000 kg/m3 Ph−¬ng h−íng ph¸t triÓn x©y dùng nguån nguyªn vËt liÖu * T×nh h×nh khai th¸c c¸c nguån vËt t−. KI LO Trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, C«ng ty cã quyÒn chñ ®éng khai th¸c c¸c nguån kh¶ n¨ng vÒ vËt t− ®Ó s¶n xuÊt. Bªn c¹nh khèi l−îng nguyªn vËt liÖu nhËp tõ c¸c ®¬n vÞ cung øng vËt t− cña Nhµ n−íc. C¸c xÝ nghiÖp cã thÓ tù nhËp khÈu liªn doanh liªn kÕt vµ nhËp tõ c¸c nguån thu kh¸c Më réng c¬ chÕ míi trong viÖc cung cÊp vËt t−, t¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c xÝ nghiÖp tho¸t khái sù bÕ t¾c kÐo dµi trong suèt thêi kú bao cÊp. §Ó ®¸nh gi¸ ®óng thµnh tÝch cña C«ng ty trong viÖc thùc hiÖn kÕ ho¹ch cung cÊp vËt t− cÇn chØ râ sù cè g¾ng cña C«ng ty trong viÖc khai th¸c kh¶ n¨ng nguån nguyªn vËt liÖu ®Ó ®¶m b¶o nhu cÇu s¶n xuÊt. Khè l−îng vËt t− cung cÊp trong kú cã liªn quan mËt thiÕt víi t×nh h×nh s¶n xuÊt, dù tr÷ vµ sö dông vËt t−. MÆt kh¸c còng cÇn xem xÐt viÖc cung cÊp cã ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu ®Çy ®ñ kÞp thêi, ®óng chñng lo¹i vµ quy c¸ch, phÈm chÊt hay 41
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp kh«ng. ChØ khi nµo thùc hiÖn tèt 4 yªu cÇu ®ã th× xÝ nghiÖp míi ®−îc coi lµ hoµn thµnh tèt kÕ ho¹ch cung cÊp vËt t−. B¶ng sè 3: B¶ng ph©n tÝch t×nh h×nh khai th¸c c¸c nguån kh¶ n¨ng. Thùc tÕ KÕ Ho¹ch ΣGT VTnhËp vÒ XN - So víi kÕ ho¹ch - So víi thùc tÕ Tæng sè 100000 120.000 12% Tù nhËp khÈu .CO M ChØ tiªu NhËp tõ c¬ quan vËt t− cña Nhµ n−íc 60.000 60% 50% 24.000 24% 20% NhËp tõ Tæng c«ng ty 24.000 24% 20% NhËp tõ ®¬n vÞ kh¸c 12000 12% 10% BO OK Qua b¶ng sè liÖu trªn ta rót ra nhËn xÐt nh− sau: So víi kÕ ho¹ch, tæng gi¸ trÞ vËt t− thùc tÕ cung cÊp t¨ng 20%. §©y lµ biÓu hiÖn tèt trong viÖc khai th¸c c¸c nguån kh¶ n¨ng vÒ vËt t−. §i s©u vµo qu¸ tr×nh ph©n tÝch ta thÊy r»ng: khèi l−îng vËt t− thùc tÕ nhËp tõ c¸c c¬ quan vËt t− cña Nhµ n−íc chiÕm 50%, tù nhËp khÈu 20% tõ tæng c«ng ty chiÕm 20% vµ nhËp tõ ®¬n vÞ kh¸c lµ 10% - Nh− vËy cã thÓ nãi, vËt t− khai th¸c tõ c¸c nguån kh¶ n¨ng vÒ vËt t− th× ch¾c ch¾n trong kú cã lóc ®· ph¶i ngõng s¶n xuÊt trong tæng gi¸ trÞ vËt t− thùc tÕ cung cÊp. §©y lµ biÓu hiÖn tèt vÒ sù cè g¾ng cña xÝ nghiÖp trong c«ng t¸c cung cÊp vËt t− thùc tÕ cung cÊp, vµ còng lµ biÓu hiÖn tèt vÒ sù cè g¾ng cña xÝ nghiÖp trong c«ng t¸c cung cÊp vËt t−. I.6./ §Æc ®iÓm vÒ c¬ së vËt chÊt, m¸y mãc thiÕt bÞ: • M¸y khoan nhåi : BG25, QJ 250, QGBS 20. LO • HÖ thèng : §µ, Gi¸o, V¸n, Khu«n, §óc, HÉng. • Tr¹m trén bª t«ng 60m3/h vµ c¸c thiÕt bÞ ®ång bé kÌm theo . • CÈu Q51. • Xe vËn t¶i . • Xe chuyªn dïng chë bª t«ng . KI • M¸y xóc , m¸y ®µo ,m¸y san, m¸y lu. • M¸y trén bª t«ng . • ThiÕt bÞ ®óc dÇm bª t«ng . • M¸y ph¸t ®iÖn . • M¸y b¬m n−íc. • M¸y nÐn khÝ vµ thiÕt bÞ ph¸ ®¸ , bª t«ng . • M¸y gia c«ng c¬ khÝ. • C¸c vËt t− lu©n chuyÓn . 42
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp • ThiÕt bÞ v¨n phßng . I.7./ §Æc ®iÓm vÒ thÞ tr−êng, c¹nh tranh: .CO M I.7.1./ §Æc ®iÓm vÒ thÞ tr−êng : C«ng ty x©y dùng CÇu 75 lµ c«ng ty x©y dùng c¸c c«ng tr×nh võa vµ nhá, thuéc nhãm B, thÞ tr−êng c«ng ty ho¹t ®éng tõ Nam ra B¾c. S¶n phÈm lµ c¸c c«ng tr×nh nh− cÇu, cèng, bÕn c¶ng,… nhãm kh¸c hµng chñ yÕu cña c«ng ty lµ c¸c tæ chøc, c¸c c¬ quan, c¸c c¸ nh©n. I.7.2./ §Æc ®iÓm vÒ t×nh h×nh c¹nh tranh : OK Trong t×nh h×nh hiÖn nay, khi nÒn kinh tÕ chuyÓn h−íng theo nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, c«ng ty lu«n ®èi mÆt víi sù c¹nh tranh gay g¾t. MÆc dï lµ mét trong nh÷ng nhµ thÇu cã uy tÝn trong lÜnh vùc x©y l¾p, nh−ng trong ®iÒu kiÖn c¸c dù ¸n ®Çu t− lín ngµy cµng gi¶m, tèc ®é x©y dùng kh«ng cßn nhanh nh− tr−íc, c¸c c«ng ty x©y dùng trong vµ ngoµi n−íc ngµy cµng ph¸t triÓn, nªn ®Ó dµnh ®−îc phÇn th¾ng trong c¸c cuéc KI LO BO ®Êu thÇu c¸c c«ng tr×nh lín, ngoµi viÖc c¹nh tranh víi c¸c doanh nghiÖp trong ngµnh x©y dùng ViÖt Nam nh− Tæng C«ng ty Vinaconex, Tæng C«ng ty x©y dùng S«ng §µ. C«ng ty cßn ®èi mÆt víi c¸c h·ng ®Çu t− n−íc ngoµi cã nhiÒu vèn, nhiÒu kinh nghiÖm, kü thuËt cao, m¸y mãc hiÖn ®¹i. I.7.3./ §Æc ®iÓm vÒ kü thuËt c«ng nghÖ cña c«ng ty : Cã hai quy tr×nh c«ng nghÖ chÝnh ®ã lµ quy tr×nh c«ng nghÖ lµm cÇu vµ quy tr×nh c«ng nghÖ lµm ®−êng, møc ®é trung b×nh tiªn tiÕn so víi c«ng ty kh¸c. Quy tr×nh c«ng nghÖ lµm ®−êng: Gåm « t«, thiÕt bÞ ®Çm, lu, m¸y ñi, m¸y xóc, m¸y ®µo, m¸y d¶i bª t«ng vµ m¸y d¶i xi m¨ng, mét tr¹m trén bª t«ng t−¬i Quy tr×nh c«ng nghÖ lµm cÇu: Khoan nhåi, c¨ng kÐo ®Çm, bª t«ng d−ìng lùc, bé v¸n khu©n ®µo ngÇm, têi trôc. VÒ tæ chøc nghiªn cøu vµ ph¸t triÓn: do trùc thuéc tæng c«ng ty giao th«ng 1 nªn c«ng t¸c nghiªn cøu vµ ph¸t triÓn ®Òu d−íi sù ®iÒu hµnh vµ chØ ®¹o cña tæng c«ng ty, c«ng ty chØ ¸p dông. GÇn ®©y c¸c c«ng tr×nh c«ng ty tù t×m kiÕm lµ chñ yÕu, chiÕm phÇn lín nªn cÇn ®ßi hái nhiÒu m¸y mãc vµ thiÕt bÞ do vËy do vËy c«ng ty ph¶i ®Çu t− nhiÒu lo¹i m¸y mãc thiÕt bÞ víi gi¸ trÞ lín, ®−îc thÓ hiÖn râ ë biÓu 2.3. §éi ngò lao ®éng còng ®−îc ®µo t¹o vµ tæ chøc phï hîp c«ng nghÖ míi. VÒ vËt liÖu ®−îc sö dông phï hîp víi tõng lo¹i c«ng tr×nh, ®· ®−îc tiªu chuÈn ho¸ nhÊt ®Þnh. C«ng t¸c nghiªn cøu ®a sè tËp trung ë phßng kÕ ho¹ch, phßng thiÕt bÞ vËt t−, phßng kü thuËt. Phßng m¸y cã kÕ ho¹ch nghiªn cøu ®Ó sö dông m¸y mãc víi nh©n c«ng hîp lý... 43
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Stt Tªn thiÕt bÞ Tæng B M¸y lµm ®Êt (ñi,xóc,san, lu,®Çm) M¸y x©y dung (trénBT,Ðp c¸c lo¹i,biÕn thÕ,hµn) §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång Nguyªn gi¸ 34.899 KhÊu hao 14.718 80 11.842 4.948 28 2.012 1.441 Sè L−îng 528 LO A BO OK .CO M Trong viÖc tÝnh ®¬n gi¸ tæng hîp vµ chi tiÕt s¶n phÈm, c«ng ty ph¶i dùa vµo tiªu chuÈn ho¸ do Nhµ N−íc quy ®Þnh, quy tr×nh c¸c c«ng viÖc ph¶i tiÕn hµnh c¸c h¹ng môc c«ng tr×nh ph¶i ®¶m b¶o kü thuËt nhÊt ®Þnh. Lu«n cËp nhËt c¸c v¨n b¶n ph¸p quy cña bé chñ qu¶n vÒ viÖc ¸p dông c¸c quy ph¹m vµ quy tr×nh kü thuËt ®ang ban hµnh: so¸t xÐt, bæ sung, söa ®æi hoÆc x©y dùng c¸c quy tr×nh kü thuËt míi, ®óc rót c¸c kinh nghiÖm ®· lµm vµ cËp nhËt c¸c thµnh tùu khoa häc kü thuËt tiªn tiÕn. VÒ söa ch÷a, b¶o d−ìng m¸y mãc thiÕt bÞ. V× lµ c«ng ty x©y dùng nªn tµi s¶n ®a sè lµ m¸y mãc thiÕt bÞ víi gi¸ trÞ lín, c«ng nghÖ phøc t¹p do ®ã c«ng ty cã mét ®éi söa ch÷a di ®éng, lµm nhiÖm vô söa ch÷a khi cÇn thiÕt, b¶o d−ìng söa ch÷a th−êng xuyªn. §éi ngò sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ nµy lín bao gåm 119 ng−êi. C¸c ®èi t−îng nµy ®−îc båi d−ìng vµ ®µo t¹o th−êng xuyªn ®Ó kÞp thêi sö dông, söa ch÷a c¸c m¸y mãc hiÖn ®¹i. N¨m 2002 c«ng ty ®· ®Çu t− thªm mét sè m¸y mãc thiÕt bÞ: ¤ t« Misubishi, bé c¨ng kÐo cÇu dù øng häc, cÇn trôc B.Lop Nissan, cÈu ADX 125-3, m¸y khon ®Ëp c¸p, m¸y kÝnh kü quay c¬, m¸y ñi KMATSU, m¸y to¸n ®¹c ®iÖn tö, m¸y xóc, tr¹m trén bª t«ng nhùa nãng. §a sè s¶n xuÊt tõ c¸c n−íc Trung Quèc, Liªn X«, §øc, NhËt vµ liªn doanh, c¸c thiÕt bÞ nµy ®Òu míi vµ mua tõ quý hai n¨m 2002. C¸c thiÕt bÞ cò ®ang ®−îc sö dông ®a sè ®−îc sö dông gÇn 10 n¨m l¹i ®©y, nguyªn gi¸ lµ 34.899.552.176 ®· khÊu hao 14.718.814.915 gi¸ trÞ cßn l¹i 20.180.737.261. Sè liÖu nµy ®−îc tÝnh tíi ngµy 31/12/2002 BiÓu 3.1: B¶ng kª khai thiÕt bÞ cò n¨m 2002. Gi¸ trÞ cßn l¹i 20.180 T×nh tr¹ng ho¹t ®éng 35%háng,60%§H§, 6.894 5% söa 53,57%háng, 571 46,43% §H§ M¸y vËn chuyÓn ngang(« t« t¶idu lÞch) 46 13.225 4.331 D M¸y vËn chuyÓn cao 5 612.772 428 E M¸y ph¸t ®iÖn 9 171 85 F C¸c m¸y kh¸c 347 6.970 2.458 4.511 100%®angho¹t ®éng G ThiÕt bÞ kh¶o s¸t 13 64 1 52 100%®angho¹t ®éng KI C 8.983 8,7%háng ; 80,5%§H§ 10,8%söa 184 100%®angho¹t ®éng 85 33%háng, 67% ®angho¹t ®éng 44
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.1./ T×nh h×nh sö dông vèn cña C«ng ty: .CO M VÒ trang thiÕt bÞ th× ®a sè lµ ®ñ thi c«ng cho c¸c c«ng tr×nh, c¸c thiÕt bÞ cã thÓ l−u chuyÓn gi÷a c¸c c«ng tr×nh víi nhau ®Ó gi¶m thiÓu chi phÝ lu©n chuyÓn vµ cÊt gi÷. ChØ cã c¸c c«ng tr×nh ë xa vµ cã thêi gian thi c«ng ng¾n th× míi vËn ®éng m¸y mãc t¹i chç trªn c¬ së ¸p dông bµi to¸n kinh tÕ tèi −u nhÊt. Sö dông m¸y mãc t¹i chç chñ yÕu lµ lîi dông hîp t¸c, liªn doanh víi c¸c doanh nghiÖp x©y dùng kh¸c vÒ m¸y mãc thiÕt bÞ vµ cã thÓ sö dông cña nhau trªn cïng ®Þa bµn ho¹t ®éng. §èi víi c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ háng th× ®éi söa ch÷a huy ®éng thî söa ch÷a ®Õn cã m¸y háng söa chöa kÞp thêi ®Ó ®−a vµo sö dông. II./ Ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn cña C«ng ty x©y dùng cÇu 75: II.1.1./ C¬ cÊu vèn s¶n xuÊt kinh doanh vµ sù biÕn ®éng: KI LO BO OK §èi víi doanh nghiÖp x©y dùng, vÊn ®Ò huy ®éng vèn lµ mét vÊn ®Ò rÊt quan träng, ®¶m b¶o ®−îc nguån vèn lµ ®¶m b¶o ®−îc tiÕn ®é thi c«ng, thêi h¹n bµn giao c«ng tr×nh h¬n thÕ n÷a nã cßn ®¶m b¶o ®−îc chÊt l−îng c«ng tr×nh, ®Õn uy tÝn cña doanh nghiÖp v× thÕ nã t¹o ra −u thÕ trong c¹nh tranh cho doanh nghiÖp trong viÖc th¾ng thÇu c¸c c«ng tr×nh x©y dùng lín Nh− ta ®· biÕt ®Æc ®iÓm riªng cã cña ngµnh x©y dùng lµ chu kú kinh doanh dµi, tæ chøc s¶n xuÊt theo kiÓu dù ¸n, quy tr×nh s¶n xuÊt kh«ng ®ång bé, h¬n thÕ n÷a s¶n phÈm dë dang cã gi¸ trÞ lín, dù tr÷ nguyªn vËt liÖu nhiÒu do vËy nhu cÇu vÒ vèn l−u ®éng lµ rÊt lín. MÆt kh¸c kh«ng thÓ doanh nghiÖp nµo còng còng cã thÓ ®¶m b¶o ®−îc nguån vèn kinh doanh cho c¸c c«ng tr×nh x©y dùng cña m×nh b»ng nguån vèn tù cã, ®Æc biÖt lµ c¸c doanh nghiÖp x©y dùng thªm vµo ®ã lµ chi phÝ sö dông vèn tù cã th−êng lín h¬n lµ vèn vay, v× vËy viÖc huy ®éng vèn phï hîp víi c«ng ty cña m×nh tõ c¸c nguån vèn kh¸c nhau lµ mét ®Çu t− tÊt yÕu, ®ßi hái c¸c nhµ qu¶n trÞ tµi chÝnh ph¶i cã c¸i nh×n ®óng ®¾n C«ng ty cÇu 75 còng n»m trong t×nh tr¹ng chung cña c¸c c«ng ty x©y dùng ViÖt Nam, ®ã lµ rÊt khã kh¨n trong viÖc huy ®éng vèn cho c¸c c«ng tr×nh x©y dùng, v¶ l¹i lµ mét c«ng ty lín cã uy tÝn hµng ®Çu trong ngµnh x©y dùng lu«n ®¶m ®−¬ng c¸c c«ng tr×nh lín nh− §−êng Hå ChÝ Minh nªn tµi chÝnh lu«n lµ bµi to¸n ®Æt ra cho c¸c nhµ qu¶n trÞ kÕ to¸n cña c«ng ty Vèn chñ së h÷u TØ suÊt tù tµi trî =  x 100% Tæng nguån vèn ChØ tiªu nµy cµng cao chøng tá møc ®éc lËp vÒ mÆt tµi chÝnh cña doanh nghiÖp cµng lín bëi v× hÇu hÕt tµi s¶n cña doanh nghiÖp hiÖn cã ®Çu t− b»ng sè vèn 45
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M cña m×nh vµ vay dµi h¹n. N¨m 2001 tØ suÊt tµi trî lµ 12,12%, n¨m 2002 lµ 8,2%, n¨m 2003 lµ 9,2%. §iÒu nµy chøng tá n¨m 2001 tÝnh ®éc lËp vÒ mÆt tµi chÝnh lµ lín nhÊt. N¨m 2002 lµ thÊp nhÊt. Qua b¶ng bªn ta thÊy nguån vèn chñ së h÷u chiÕm mét tØ träng ch−a cao trong tæng nguån vèn bëi v× do ®Æc thï cña ngµnh x©y dùng. §Ó biÕt râ h¬n c¬ cÊu nguån vèn cña c«ng ty biÕn ®éng nh− thÕ nµo, ta tiÕn hµnh xem xÐt sù t¨ng gi¶m cña tõng lo¹i nguån vèn. §¬n vÞ: 1.000.000®ång N¨m A. Nî ph¶i tr¶ N¨m N¨m 2000 Nguån vèn 2001 2003 57.331 82.551 52.543 67.785 20.570 29.933 39.985 18.788 18.122 14.100 731 3.710 24.183 1.234 567 407 0 176 0 11.219 15.277 4.788 10.239 2.723 9.096 2.065 1.143 0 4.527 B. Nguån vèn chñ së h÷u 7.906 7.342 9.685 1. Nguån vèn kinh doanh 7.259 7.531 8.439 -7.720 -781 0 654 244 405 4. L·i ch−a sö dông 0 527 420 5. Nguån kinh phÝ 0 126 421 65.237 89.893 107.370 I. Nî ng¾n h¹n 2. Ph¶i tr¶ cho kh¸ch hµng 3. Ng−êi mua tr¶ tiÒn tr−íc OK 1. Vay ng¾n h¹n 4. ThuÕ vµ c¸c kho¶n ph¶i nép cho nhµ n−íc BO 5. Ph¶i tr¶ cho ng−êi lao ®éng 6. Ph¶i tr¶ kh¸c II. Nî dµi h¹n 2. Nî dµi h¹n KI III. Nî kh¸c LO 1. Vay dµi h¹n 2. Chªnh lÖch tû gi¸ 3. Quü Tæng céng nguån vèn 97.685 8.547 BiÓu 3.2. B¶ng nguån vèn cña c«ng ty 46
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.1.2./ C¬ cÊu vèn cè ®Þnh : §Çu n¨m 2001 Sè tiÒn (tr.®ång) A.Tµi s¶n C§ vµ §Tdµih¹n I.Tµi s¶n cè ®Þnh TØ träng % 21.871 1.277 II.§Çu t− tµi chÝnh III.Chi phÝ XDCB dë dang Sè tiÒn (tr.®ång) 22,1 TØ träng % 24.430 22,75 Cuèi n¨m so ®Çu n¨m TØ Sè tiÒn träng (tr.®ång) % +2.559 111,7 .CO M ChØ tiªu Cuèi n¨m 2003 21,5 24.420 22,74 +3.143 114,7 0,01 10 0,01 0 100 584 0,59 0 0 -584 98.981 B. Tæng nguån vèn 10 100 107.3370 100 +8.409 0 +108, 5 ChØ tiªu Tæng TSC§ vµ §TDH BO Nguån vèn cè ®Þnh : OK BiÓu 3.3: T×nh h×nh c¬ cÊu vèn cè ®Þnh Qua b¶ng ph©n tÝch c¬ cÊu vèn cè ®Þnh ta thÊy, tµi s¶n cè ®Þnh vµ ®Çu t− dµi h¹n cuèi kú t¨ng lªn so víi ®Çu kú c¶ vÒ sè tuyÖt ®èi lÉn t−¬ng ®èi, trong ®ã chñ yÕu lµ tµi s¶n cè ®Þnh ®· vµ ®ang ®Çu t−. §iÒu nµy lµ thuËn lîi nÕu c«ng ty sö dông hîp lý vµ cã hiÖu qu¶ tµi s¶n cè ®Þnh. Ng−îc l¹i, hiÖu qu¶ sö dông vèn sÏ gi¶m bëi v× tµi s¶n cè ®Þnh l−u chuyÓn chËm, kÕt hîp víi tû suÊt ®Çu t− sÏ thÊy râ h¬n (®Çu n¨m=21861/98961=22,09%, cuèi n¨m=24.420/107.370= 22,74%) §Çu n¨m 2002 Cuèi n¨m 2003 Chªnh lÖch 21.871 25.430 +2.559 15.085 18.250 +3.165 LO Tæng NV§T th−êng xuyªn §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång KI BiÓu 3.4. T×nh h×nh tµi trî vèn cè ®Þnh Nguån tµi trî th−êng xuyªn lµ nguån vèn mµ doanh nghiÖp ®−îc sö dông th−êng xuyªn, l©u dµi vµo ho¹t ®éng kinh doanh; bao gåm nguån vèn chñ së h÷u vµ nguån vèn vay-nî dµi h¹n, trung h¹n (trõ vay –nî qu¸ h¹n). Qua b¶ng trªn ta thÊy: Nguån tµi trî th−êng xuyªn<tµi s¶n cè ®Þnh vµ ®Çu t− dµi h¹n c¶ ®Çu kú vµ cuèi kú, nh− vËy nguån vèn cña doanh nghiÖp kh«ng ®¸p øng ®ñ nhu cÇu vÒ tµi s¶n, do vËy c«ng ty cÇn cã biÖn ph¸p huy ®éng vèn vµ sö dông hîp lý (huy ®éng nguån tµi trî t¹m thêi hîp ph¸p hoÆc gi¶m quy m« ®Çu t−…). MÆt kh¸c qua b¶ng trªn ta thÊy møc chªnh lÖch ®Çu kú vµ cuèi kú cña nguån tµi trî th−êng xuyªn lín h¬n tµi s¶n cè ®Þnh vµ ®Çu t− dµi h¹n, chøng tá c«ng ty ®· nhËn thøc ®−îc vµ ®ang cã biÖn ph¸p kh¾c phôc dÇn. 47
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.1.3. /C¬ cÊu vèn l−u ®éng : .CO M §Çu n¨m 2003 Cuèi n¨m 2003 Chªnh lÖch ChØ tiªu Sè tiÒn Sè tiÒn Sè tiÒn % % % (tr.®ång) (tr.®ång) (tr.®ång) A.Tµi s¶n l−u ®éng 77.089 77,90 82.950 77,26 +5.861 107,03 6.284 6,35 940 0,875 - - 5.344 14,96 I.TiÒn II.C¸c kho¶n ph¶i thu 42.604 43,05 53.387 48,852 +10.783 125,31 III.Hµng tån kho 25.751 26,02 29.302 27,29 +3.551 113,79 2.450 2,48 261 2,243 - 2.189 10,65 IV.Tµi s¶n l−u ®éng kh¸c B.Tæng tµi s¶n 98.961 100 107.370 100 +8.409 108,5 BiÓu 3.5: C¬ cÊu vèn l−u ®éng OK Qua b¶ng ph©n tÝch trªn ta thÊy: Tµi s¶n l−u ®éng t¨ng cuèi kú so víi ®Çu kú lµ 5.861 triÖu ®ång tøc lµ 7,03%; Trong ®ã lµ c¸c kho¶n ph¶i thu vµ hµng tån kho t¨ng, trong ®ã c¸c kho¶n ph¶i thu t¨ng 10.783tr.®ång, gÇn gÊp ®«i l−îng t¨ng tµi s¶n cè ®Þnh trong ®ã tiÒn vµ c¸c tµi s¶n l−u ®éng kh¸c gi¶m, tiÒn gi¶m 5.344 triÖu ®ång. Nh− vËy doanh nghiÖp cÇn t¨ng c−êng kh¶ n¨ng thu nî cña kh¸ch hµng vµ gi¶m sù tån kho ®ång thêi bæ sung thªm tiÒn mÆt. Tû lÖ tµi s¶n l−u ®éng so víi tæng tµi s¶n gi¶m tõ 77,9% xuèng 77,26%. II.1.4./C¬ cÊu vèn theo nguån: BO a./Nguån vèn do ng©n s¸ch nhµ n−íc : KI LO C«ng ty x©y dùng CÇu 75 – thuéc Tæng C«ng Ty C«ng tr×nh Giao Th«ng 8 lµ mét doanh nghiÖp nhµ n−íc, do vËy trong nguån vèn kinh doanh cña c«ng ty lu«n cã mét phÇn lµ nguån vèn do ng©n s¸ch Nhµ N−íc cÊp. Tr−íc ®©y nguån vèn nµy ®ãng vai trß chñ ®¹o vµ gÇn nh− duy nhÊt. Song cïng víi sù tr−ëng thµnh m¹nh mÏ cña c«ng ty vµ ph¸t triÓn cña thÞ tr−êng vèn cña n−íc ta do vËy ®©y kh«ng ph¶i lµ nguån vèn duy nhÊt tµi trî cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña c«ng ty, nh− thÕ n÷a l¹i ho¹t ®éng kinh doanh trong ngµnh x©y dùng, mét lÜnh vùc cã chu kú kinh doanh dµi vµ tèc ®é lu©n chuyÓn vèn chËm. Tuy nhiªn nguån vèn do ng©n s¸ch Nhµ N−íc cÊp vÉn lµ nguån vèn quan träng ®¶m b¶o v÷ng ch¾c cho qu¸ tr×nh kinh doanh cña m×nh. 48
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång N¨m2003 0% 15,3% 4.470 _ 8.439 .CO M ChØ tiªu N¨m20001 N¨m2002 Tèc ®é t¨ng vèn ng©n s¸ch 0% 0% Tèc ®é t¨ng vèn tù bæ sung 3,2% 14,9% -Vèn tù bæ sung 3.382 3.886 -Vèn ng©n s¸ch _ _ Nguån vèn kinh doanh 7.351 7.855 BiÓu 3.6: T×nh h×nh vèn kinh doanh b./Vèn tù bæ sung : OK §©y lµ vèn doanh nghiÖp cã ®−îc nhê lµm ¨n cã hiÖu qu¶, nã ®−îc lÊy tõ sau thuÕ, vÒ thùc chÊt nã vÉn lµ nguån vèn thuéc së h÷u Nhµ N−íc. Tuy nhiªn nã lµ kÕt qu¶ cña nh÷ng lç lùc, cè g¾ng cña toµn doanh nghiÖp v× thÕ doanh nghiÖp cã toµn quyÒn quyÕt ®Þnh sö dông nã cho môc ®Ých kinh doanh. Qua BiÓu 3.6 nguån vèn do ng©n s¸ch cÊp kh«ng thay ®æi qua c¸c n¨m, cßn vèn tù bæ sung t¨ng ®Òu hµng n¨m, n¨m sau cao h¬n n¨m tr−íc. §©y lµ dÊu hiÖu lµm ¨n cã hiÖu qu¶, ngµy cµng lµm t¨ng thªm vèn tù bæ sung c./TÝn dông dµi h¹n : LO BO Trong kinh doanh mçi khi thiÕu vèn, doanh nghiÖp huy ®éng víi chi phÝ thÊp nhÊt. Vay dµi h¹n lµ mét gi¶i ph¸p tèt huy ®éng ®Ó ®¸p øng nhu cÇu vÒ vèn. Nguån vay dµi h¹n lµ mét trong nh÷ng thµnh phÇn cña nguån vèn th−êng xuyªn, ®©y lµ mét nguån cùc kú quan träng, nã tµi trî cho c¸c tµi s¶n cè ®Þnh phôc vô cho s¶n xuÊt vµ h¬n thÕ n÷a nã cßn tµi trî cho tµi s¶n l−u ®éng cña doanh nghiÖp. §a sè tµi trî cho tµi s¶n cè ®Þnh v× nã cã thÓ b¶o toµn ®−îc vèn. Tuy nhiªn chi phÝ sö dông vèn kh¸ cao, bëi v©y ®Ó cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh ®−îc æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn v÷ng ch¾c ®ßi hái c¸c nhµ qu¶n trÞ ph¶i cã chÝnh s¸ch huy ®éng hîp lý, tr¸nh ø ®äng vèn, sö dông vèn sai môc ®Ých lµm thÊt tho¸t vèn. H×nh thøc vèn nµy cã thÓ huy ®éng b»ng ph¸t hµnh tr¸i phiÕu, vay tÝn dông ng©n hµng... KI ChØ tiªu Vay dµi h¹n Nî dµi h¹n Tæng nî dµi h¹n N¨m 2000 2.723 2.065 4.788 §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång N¨m 2001 9.096 1.143 10.239 N¨m 2002 5.868 143 6.111 N¨m 2003 8.472 143 8.515 BiÓu 3.7: T×nh h×nh nî dµi h¹n N¨m 2001 vµ n¨m 2003 vay dµi h¹n lín t−¬ng øng lµ 10.239 triÖu vµ 8.515 triÖu, chøng tá hai n¨m nµy c«ng ty ®· vay thªm ®Ó mua m¸y mãc thiÕt bÞ, 49
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp n¨m 2002 c«ng ty ®· ®Çu t− mua thªm h¬n b¶y tû cho tµi s¶n cè ®Þnh, nh− vËy c«ng ty ®· ®Çu t− ®óng h−íng, ®ã lµ vay dµi h¹n sö dông cho dµi h¹n d./ Nî tÝch luü: Nî tÝch luü lµ c¸c kho¶n nî cña doanh nghiÖp ®èi víi c¸n bé c«ng nh©n viªn, ng©n s¸ch Nhµ N−íc, c¸c kho¶n ph¶i tr¶ néi bé vµ c¸c kho¶n ph¶i tr¶ vµ ph¶i nép kh¸c. .CO M II.2./ KÕt qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh: Qua B¶ng 3.7 ta nhËn thÊy doanh thu n¨m 2003 so víi n¨m 2002 gi¶m 14.240 triÖu ( 85.856 triÖu – 100.107 triÖu) tøc lµ gi¶m 14,22% nh−ng gi¸ vèn hµng b¸n l¹i gi¶m 18.790 triÖu tøc lµ gi¶m 20,16%. Nguyªn nh©n lµ do c¸c kho¶n gi¶m trõ n¨m 2003 cao lµ 4293 triÖu trong khi ®ã n¨m 2002 lµ 0 triÖu. Cßn chi phÝ qu¶n lý, chi phÝ b¸n hµng t¨ng 3,9% (5.088triÖu – 4.898 triÖu) Do ®ã lµm cho lîi tøc tõ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh gi¶m 314 triÖu (1.717 triÖu – 2.031 triÖu) tøc gi¶m 15,46%. N¨m 2000 N¨m 2001 N¨m 2002 64.330.243.281 100.106.941.302 85.867.000.000 0 0 4.293.350.000 64.330.243.281 100.106.941.302 81.573.650.000 58.693.254.856 93.178.089.113 74.387.656.303 5.636.718.425 6.928.852.289 6.805.693.697 0 0 0 4.709.990.040 4.897.356.782 5.088.353.697 8. Lîi nhuËn thuÇn 926.728.385 2.031.495.407 1.717.340.000 9. Lîi nhuËn H§TC 0 0 0 10. Lîi nhuËn BT 56.560.812 27.110.400 28.582.502 11.Tæng lîi nhuËn 938.289.197 2.058.605.807 1.745.922.502 12. ThuÕ thu nhËp DN 245.822.299 514.651.452 436.480.626 13. Lîi tøc sau thuÕ 737.466.898 1.543.954.355 1.309.441.876 OK ChØ tiªu §¬n vÞ: 1 ®ång 1.Tæng doanh thu 2.C¸c kho¶n gi¶m trõ 4. Gi¸ vèn hµng b¸n 5. Lîi nhuËn gép KI 7. Chi phÝ QLDN LO 6. Chi phÝ b¸n hµng BO 3.Doanh thu thuÇn BiÓu 3.8: B¶ng kÕt qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh 50
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.3./ HiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh cña C«ng ty x©y dùng CÇu 75 : §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång ChØ tiªu N¨m 2001 1.Doanh thu thuÇn N¨m 2002 N¨m 2003 64.330 100.107 81.574 927 2.031 1.717 7.342 9.074 9.685 89.893 98.961 107.307 0.012 0,015 0,0166 0.095 0,096 0,094 0,829 1,060 0,791 2.Lîi nhuËn tö H§SXKD 3.Vèn chñ së h÷u .CO M 4.Tæng vèn Kh¶ n¨ng sinh lêi cña vèn ®Çu t− ChØ sè sinh lîi cña vèn chñ së h÷u Møc s¶n xuÊt cña vèn kinh doanh BO OK BiÓu 3.9: T×nh h×nh ho¹t ®éng Qua b¶ng tÝnh to¸n ë trªn ta thÊy n¨m 2001 tíi n¨m 2003 kh¶ n¨ng sinh lîi cña vèn ®Çu t− t−¬ng øng lµ 0,012; 0,025; 0,0166. N¨m 2003 lµ thÊp nhÊt, chøng tá hiÖu qu¶ sö dông vèn thÊp nhÊt. N¨m 2002 lµ cao nhÊt, chøng tá n¨m cã hiÖu qu¶ sö dông vèn cao nhÊt. C¸c chØ sè doanh lîi cña vèn chñ së h÷u vµ møc s¶n xuÊt cña vèn kinh doanh còng ph¶n ¸nh ®óng thùc tr¹ng. N¨m 2002 chØ sè doanh lîi cña vèn chñ së h÷u lµ 0,096 vµ møc s¶n xuÊt cña vèn kinh doanh lµ 1,060 Trong n¨m 2002 ta xÐt tØ suÊt doanh lîi tæng vèn LO Lîi nhuËn H§SXKD Doanh thu thuÇn Doanh lîi tæng vèn =  =  Doanh thu thuÇn Vèn s¶n xuÊt b×nh qu©n = Doanh lîi doanh thu x Vßng quay vèn = 1 . 717 81 . 574 x 81.574 = 2,1%x 0.79 = 1.66% 103.165,5 KI Doanh lîi tæng vèn ®¹t 1, 66%, vèn chØ quay ®−îc 0,79 vßng vµ trong mét ®ång doanh thu t¹o ra 0.21 ®ång lîi nhuËn tõ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. II.3.1./ HiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh : Qua b¶ng ph©n tÝch bªn ta thÊy: HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh gi¶m 1,004 (3,507- 4,574) tøc gi¶m 21,95%. Søc sinh lîi cña vèn cè ®Þnh gi¶m 0,018(0,075-0,093) tøc gi¶m 19,35% do doanh thu thuÇn gi¶m vµ gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh t¨ng lµm cho hai chØ tiªu trªn gi¶m. 51
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn §¬n vÞ 1.Tµi s¶n cè ®Þnh -Nguyªn gi¸ - Hao mßn luü kÕ 2.Lîi nhuËn H§KD 3.Doanh thu thuÇn 4.Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n 5.HiÖu suÊt sö dông VC§ 6.Søc sinh lêi VC§ N¨m 2003 N¨m 2003 Tr.®ång Tr.®ång Tr.®ång 21.277 36.888 15.711 2.031 100.107 21.886,5 4,574 24.420 44.981 20.561 1.717 81.574 22.848,5 3,570 0,093 Tr.®ång 0,075 .CO M ChØ tiªu chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Chªnh lÖch L−îng % +3.143 114,77 +8.093 121,94 +4.580 130,87 -314 84,54 -18.533 81,49 +962 104,40 -1,004 78,05 - 0.018 80,65 BiÓu 3.10: T×nh h×nh sö dông vèn cè ®Þnh OK Doanh thu thuÇn HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh = ———————— Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n Hay : DT thuÇn = HiÖu suÊt sö dông VC§ x VC§ b×nh qu©n §Æt doanh thu thuÇn lµ f(x,y), hiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh lµ x vµ vèn cè ®Þnh b×nh qu©n lµ y,Ta cã: f(x,y) = x.y KI LO BO Nh− vËy doanh thu thuÇn biÕn ®éng do ¶nh h−ëng cña hai nh©n tè lµ hiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh vµ vèn cè ®Þnh b×nh qu©n. Sö dông ph−¬ng ph¸p thay thÕ liªn hoµn: ∆f(x,y) = ∆f(x) +∆f(y) ∆f(x) = f(x1,y0) – f(xo,yo)= 3,75x21.886,5 – 4,574x21.886,5=-21.974,046 ∆f(y) = f(x1,y1) – f(x1,y0) = 3,57x22848,5 – 3,57x21,886,5 = 3.434,34 VËy doanh thu gi¶m do hiÖu suÊt sö dông tµi s¶n cè ®Þnh gi¶m lµm gi¶m 21.974,046 triÖu ®ång doanh thu vµ tµi s¶n cè ®Þnh t¨ng lµm cho doanh thu t¨ng 3.434,34 triÖu ®ång dÉn ®Õn lµm cho doanh thu gi¶m 18.534 triÖu ®ång. Nguyªn nh©n lµ n¨m 2002, vµo quý II c«ng ty ®Çu t− thªm mét sè m¸y mãc thiÕt bÞ, gi¸ trÞ lµ 7,38 tû ®ång, c¸c m¸y mãc b¾t ®Çu ®−a vµo sö dông, mét sè cßn ®ang thö nghiÖm do vËy n¨m 2002 c«ng ty ch−a sö dông hÕt c«ng suÊt m¸y mãc nªn c¸c chØ sè trªn thÊp h¬n 2001. • SuÊt hao phÝ cña TSC§. §©y chÝnh lµ chØ tiªu nghÞch ®¶o cña chØ tiªu hiÖu suÊt sö dông theo nguyªn gi¸ TSC§, chØ tiªu suÊt hao phÝ cña TSC§ cho biÕt ®Ó t¹o ra mét ®ång doanh thu th× c«ng ty cÇn bá vµo s¶n xuÊt bao nhiªu ®ång nguyªn gi¸ tµi s¶n cè ®Þnh. 52
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp SuÊt hao phÝ cña TSC§ = Nguyªn gi¸ TSC§ sö dông b×nh qu©n Tæng doanh thu (hoÆc DT thuÇn) +N¨m 2001 lµ: 0,303 (®ång nguyªn gi¸/ ®ång doanh thu) +N¨m 2002 lµ: 0.273 (®ång nguyªn gi¸/ ®ång doanh thu) .CO M Víi thùc tÕ nµy suÊt hao phÝ cña TSC§ n¨m 2002 ®· gi¶m so víi n¨m 2001 lµ 0,030 (®ång nguyªn gi¸/ ®ång doanh thu), t−¬ng øng víi tØ lÖ gi¶m lµ 9,90%. §iÒu ®ã cã nghÜa lµ víi chØ tiªu nµy c«ng ty ®· sö dông TSC§ trong n¨m 2002 cã hiÖu qu¶ h¬n so víi n¨m 2001. II.3.2./ HiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng: LO BO OK Vèn l−u ®éng lµ bé phËn thø hai cã vai trß ®Æc biÖt quan träng trong toµn bé vèn s¶n xuÊt kinh doanh. Nã lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña gi¸ trÞ tµi s¶n l−u ®éng(TSL§) ®−îc sö dông vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. TSL§ kh¸c víi TSC§ ë tÝnh chÊt t¸i s¶n xuÊt vµ møc ®é chuyÓn dÞch gi¸ trÞ cña chóng vµo s¶n phÈm. TSL§ kh«ng tham gia nhiÒu lÇn nh− tµi s¶n cè ®Þnh, mµ chØ tham gia mét lÇn vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, vµ do ®ã toµn bé gi¸ trÞ cña nã chuyÓn dÞch mét lÇn vµo gi¸ trÞ s¶n phÈm. TÝnh chÊt nµy lµm cho viÖc tÝnh gi¸ thµnh ®−îc thuËn tiÖn, ®−a toµn bé gi¸ trÞ nguyªn vËt liÖu ®· sö dông vµo chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh mµ kh«ng cÇn ph¶i trÝch khÊu tõng phÇn. Do ®Æc ®iÓm cña ngµnh x©y dùng, tµi s¶n l−u ®éng sö dông cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh chiÕm tíi 70% gi¸ thµnh c«ng tr×nh. H¬n n÷a, tµi s¶n l−u ®éng ph¶i tr¶i qua nhiÒu kh©u, nhiÒu giai ®o¹n, ë nhiÒu bé phËn qu¶n lý kh¾c nhau, nªn viÖc b¶o ®¶m ®Çy ®ñ vµ c©n ®èi c¸c bé phËn vèn cã ý nghÜa rÊt quan träng ®èi víi yªu cÇu th−êng xuyªn liªn tôc cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Bëi vËy sö dông hiÖu qu¶ cã ý nghÜa quan träng, tr¸nh g©y chiÕm dông vèn lÉn nhau d©y d−a trong thanh to¸n, ¶nh h−ëng tíi hiÖu qu¶ sö dông vèn cña c«ng ty. Sè vßng quay vèn l−u ®éng: chØ tiªu nµy ph¶n ¸nh mét ®ång vèn l−u ®éng bá KI vµo s¶n xuÊt kinh doanh cã thÓ mang l¹i bao nhiªu ®ång doanh thu hay nãi c¸ch kh¸c mçi ®ång vèn l−u ®éng cña c«ng ty lu©n chuyÓn ®−îc bao nhiªu vßng trong kú. 53
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp N¨m 2002 N¨m 2003 Chªnh lÖch L−îng % 1.Doanh thu b¸n hµng thuÇn Tr.®ång 100.107 81.574 - 18.533 81,48 2.Vèn l−u ®éng b×nh qu©n Tr.®ång 72.237,5 80.019,5 + 7.782 110,77 3.Lîi nhuËn rßng Tr.®ång 2.031 1.717 - 314 84,54 4.HÖ sè lu©n chuyÓn(sè vßng) 1,385 1,019 - 0,366 73,57 5.Søc sinh lêi vèn l−u ®éng 0,028 0,021 - 0,007 0,75 0,722 0,981 + 0,259 135,87 260 350 +90 134,62 .CO M §¬n vÞ ChØ tiªu 6.HÖ sè ®¶m nhiÖmvèn l−u ®éng 7.Thêi gian mét kú lu©nchuyÓn (ngµy/vßng) BiÓu 3.11: T×nh h×nh sö dông vèn l−u ®éng Søc sinh lêi cña vèn l−u ®éng: BO • OK Sè vßng quay vèn l−u ®éng n¨m 2003 lµ 1,019, gi¶m so víi n¨m 2002 lµ 0,366 vßng lµm cho sè ngµy cña mét vßng lu©n chuyÓn t¨ng 90 ngµy (350 ngµy – 260 ngµy). NÕu tèc ®é lu©n chuyÓn vèn l−u ®éng ë n¨m 2003 kh«ng ®æi so víi n¨m 2002 th× ®Ó ®¹t l−îng doanh thu thuÇn n¨m 2003 cÇn l−îng vèn l−u ®éng lµ: 81.574/1,385 = 58.898,2 triÖu ®ång. Do tèc ®é lu©n chuyÓn vèn chËm ®· lµm c«ng ty l·ng phÝ mét l−îng vèn l−u ®éng lµ 80.019,5 – 58.898,2 = 21.121,3 triÖu ®ång. Cßn gäi lµ tû xuÊt lîi nhuËn cña vèn l−u ®éng, chØ tiªu nµy cho biÕt mét ®ång vèn l−u ®éng t¹o ra bao nhiªu ®ång lîi nhuËn trong kú. LO Tû suÊt lîi nhuËn b×nh qu©n = Lîi nhuËn  VL§ b×nh qu©n trong kú KI ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh hiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng theo lîi Ých cuèi cïng do ®ã nhiÒu khi t¨ng gi¶m kh«ng cïng chiÒu, cïng tèc ®é nh− sè vßng quay vèn l−u ®éng. Søc sinh lêi vèn l−u ®éng n¨m 2002 lµ 0,028®ång LN/®ång VL§, n¨m 2003 lµ 0,21®ång LN/®ångVL§, gi¶m so n¨m 2002 lµ 0,007 tøc 25%. NÕu møc sinh lêi vèn l−u ®éng n¨m 2003 kh«ng ®æi so n¨m 2002 th× c«ng ty cã thÓ thu møc lîi nhuËn lµ: 0,028x80.019,5 = 2.240.5triÖu ®ång. Thùc tÕ doanh nghiÖp thu møc lîi nhuËn thÊp h¬n, do ®ã doanh nghiÖp sö dông vèn kÐm hiÖu qu¶ h¬n, c«ng ty ®· mÊt mét phÇn lîi nhuËn lµ: 1.717 – 2.240,5 = 5223,5 triÖu ®ång. Ng−îc l¹i, nÕu møc sinh lêi kh«ng ®æi lµ 0,028 ®Ó ®¹t ®−îc møc lîi nhuËn n¨m 2002 doanh nghiÖp cÇn l−îng vèn l−u ®éng lµ: 1717/0,028 = 61.321,43 triÖu ®ång. Nh− vËy c«ng ty ®· l·ng phÝ lµ: 80.019,5 – 61.321,43 = 18.698,07 triÖu ®ång 54
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp • HÖ sè ®¶m nhiÖm vèn l−u ®éng: n¨m 2003 lµ 0,981 t¨ng so víi n¨m 2002 lµ 0,259 nghÜa lµ mét ®ång doanh thu ®· l·ng phÝ 0,259 ®ång vèn l−u ®éng so víi n¨m 2002. • HÖ sè thanh to¸n: §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång N¨m 2002 Chªnh lÖch 2003 L−îng .CO M N¨m ChØ tiªu % 77.089 82.950 +5.861 170,60 2.Tæng nî ng¾n h¹n 72.937 84.159 +11.227 115,39 3.C¸c kho¶n ph¶i thu 42.604 53.387 +10.783 125,31 4.Vèn b»ng tiÒn 6.284 940 - 5.344 14,96 5.Hµng tån kho 25.751 29.302 +3.551 113,39 HÖ sè thanh to¸n nhanh 0,704 0,637 - 0,067 HÖ sè vèn ho¹t ®éng 1,075 0,986 - 0,071 0,645 - 0,025 OK 1.Tµi s¶n l−u ®éng HÖ sè tiÒn mÆt 0,670 LO BO BiÓu 3.12: T×nh h×nh thanh to¸ TSL§ - Hµng tån kho HÖ sè thanh to¸n nhanh = ———————— Nî ng¾n h¹n Tµi s¶n l−u ®éng HÖ sè vèn l−u ®éng = ————————— Nî ng¾n h¹n TiÒn mÆt + chuyÓn kho¶n Tû sè tiÒn mÆt = ————————————— Nî ng¾n h¹n HÖ sè thanh to¸n nhanh gi¶m 0,067 (0637 – 0,704) lµm cho kh¶ n¨ng thanh to¸n thÊp, doanh nghiÖp cÇn h¹n chÕ hµng tån kho. KI HÖ sè vèn ho¹t ®éng: n¨m 2001 cho thÊy hîp lý vÒ hÖ sè nµy 1,057>1 nh−ng n¨m 2002 lµ 0,986 ®· gi¶m 0,071, vËy doanh nghiÖp ®· sö dông vèn sai môc ®Ých, vay ng¾n h¹n ®Çu t− cho dµi h¹n, sè vèn sö dông sai môc ®Ých lµ 84.159tr.®ång – 82.950tr.®ång = 1.209tr.®ång, tû sè tiÒn mÆt n¨m 2002 lµ 0,0645 gi¶m 0,025 so víi n¨m 2001, doanh nghiÖp cÇn t¨ng l−îng tiÒn mÆt ®Ó tû sè nµy ®−îc c¶i thiÖn. III./ §¸nh gi¸ nh÷ng kÕt qu¶ ®· ®¹t ®−îc : III.1./ Nh÷ng kÕt qu¶ ®¹t ®−îc: III.1.1./ Tµi s¶n cè ®Þnh: VÒ c¬ b¶n tµi s¶n cè ®Þnh ®· ®¸p øng nhu cÇu s¶n xuÊt kinh doanh cña c«ng 55
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M ty. N¨m 2002 ®· ®Çu t− thªm mét sè m¸y mãc thiÕt bÞ hiÖn ®¹i phôc vô cho s¶n xuÊt lµm cho gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh t¨ng 14,7% (24.420 tr.®ång – 21.277tr.®ång). C«ng ty còng ®· kÞp thêi thanh lý c¸c tµi s¶n cè ®Þnh kh«ng sö dông ®−îc n÷a vµ söa ch÷a m¸y mãc thiÕt bÞ ®· h− háng, h¹n chÕ m¸y mãc thiÕt bÞ kh«ng sö dông ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ. Bªn c¹nh ®ã c«ng ty còng t¨ng c−êng vËn chuyÓn m¸y mãc thiÕt bÞ gi÷a c¸c c«ng tr×nh mét c¸ch nhanh chãng. III.1.2. KhÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh: C«ng ty x©y dùng CÇu 75 lµ mét c«ng ty nhµ n−íc, do ®ã c«ng ty ®· thùc hiÖn khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh theo quy ®Þnh cña Nhµ N−íc. Th«ng qua viÖc tÝnh khÊu hao, c«ng ty cã thÓ thÊy t¨ng gi¶m vèn cè ®Þnh, kh¶ n¨ng tµi chÝnh ®¸p øng ®−îc nhu cÇu ®ã. C«ng ty sö dông ph−¬ng ph¸p khÊu hao ®Òu (hµng n¨m c«ng ty lªn kÕ ho¹ch khÊu hao cho tõng lo¹i tµi s¶n cè ®Þnh kÕ to¸n theo ®Þnh møc ®ã tÝnh trÝch kh¸u hao cho tõng lo¹i). III.1.3./ §¸p øng nhu cÇu vÒ vèn: BO OK Qua ph©n tÝch thùc tr¹ng vÒ c«ng t¸c thanh to¸n, c«ng ty ®· ®¸p øng nhu cÇu vÒ vèn l−u ®éng, tµi s¶n l−u ®éng lµ 82.950 tr.®ång>nî ng¾n h¹n 84.159tr.®ång ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña c«ng ty ®−îc liªn tôc, ®¸p øng nhu cÇu vÒ vèn lµ mét yÕu tè rÊt quan träng ®Ó ®¶m b¶o tiÕn ®é vµ chÊt l−¬ng c¸c c«ng tr×nh, lµ nh©n tè n©ng cao kh¶ n¨ng th¾ng thÇu cña c«ng ty. Mçi c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh c«ng ty x¸c ®Þnh chÝnh x¸c nhu cÇu vÒ vèn sau ®ã lËp ngay c«ng t¸c huy ®éng vèn kÞp thêi. chÝnh ®iÒu nµy gióp cho c«ng ty ®øng v÷ng trong m«i tr−êng c¹nh tranh. III.1.4./ KÕt qu¶ kinh doanh : KI LO VÒ gi¸ trÞ s¶n l−îng: Tæng s¶n l−îng 114,5 tû ®ång t−¬ng ®−¬ng víi 100,37% kÕ ho¹ch vµ t¨ng 17% so víi n¨m 2002 trong ®ã gi¸ trÞ do tæng c«ng ty giao lµ 37,3 tû cßn l¹i c«ng ty ký hîp ®ång trùc tiÕp lµ 77,2 tØ ®ång. KÕ ho¹ch tæng s¶n l−îng n¨m 2004 lµ 130,9 tØ ®ång t¨ng 14,3 % TiÕn ®é vµ chÊt l−îng c«ng tr×nh: HÇu hÕt c¸c c«ng tr×nh triÓn khai ®Òu v−ît vµ ®¹t tiÕn ®é, ®¶m b¶o tiªu chuÈn chÊt l−îng T×nh h×nh tµi chÝnh cña c«ng ty : + Vay ng¾n h¹n 39,9 tØ ®ång + Vay trung h¹n ®Çu t− thiÕt bÞ 8,5 tØ ®ång + TiÒn göi ng©n hµng 940 triÖu §Çu t− thiÕt bÞ: §Çu t− 7,4 tØ ®ång thiÕt bÞ, víi lùc l−îng thiÕt bÞ hiÖn cã vµ kho¶n vay trung h¹n 8,5 tØ ®ång c«ng ty hoµn toµn yªn t©m vÒ kh¶ n¨ng tr¶ nî 56
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp III.2./ H¹n chÕ vµ nguyªn nh©n : OK .CO M MÆc dï trong qu¸ tr×nh sö dông Vèn cè ®Þnh, C«ng ty cã nhiÒu cè g¾ng vµ ®· ®¹t ®−îc nh÷ng thµnh tùu ®¸ng kÓ, song qu¸ tr×nh sö dông Vèn cè ®Þnh cña C«ng ty còng cßn béc lé mét sè h¹n chÕ, thiÕu sãt nhÊt ®Þnh. §Ó cã thÓ n©ng cao ®−îc hiÖu qu¶ sö dông Vèn cè ®Þnh trong qu¸ tr×nh kinh doanh cña C«ng ty trong thêi gian tíi, ®ßi hái C«ng ty ph¶i nghiªm tóc xem xÐt vµ ph©n tÝch kü l−ìng nh÷ng thiÕu sãt, t×m ra nguyªn nh©n ®Ó tõ ®ã cã c¸ch kh¾c phôc phï hîp. NhiÖm vô s¶n xuÊt n¨m 2003 t¨ng 10% so víi n¨m 2002, triÓn khai thi c«ng x©y l¾p 29 c«ng tr×nh trªn 15 tØnh, thµnh phè cña mäi miÒn ®Êt n−íc lµm cho lùc l−îng lao ®éng vµ trang thiÕt bÞ ph©n t¸n xa do ®ã qu¶n lý vµ ®iÒu hµnh rÊt khã kh¨n vµ phøc t¹p NhiÖm vô s¶n xuÊt ph¸t triÓn, yªu cÇu kü thuËt ph¸t triÓn ngµy cµng cao, chÊt l−îng còng ngµy cµng cao dÉn ®Õn lao ®éng ch−a ®¸p øng ®−îc vÒ sè vµ chÊt l−îng ThiÕt bÞ trong nh÷ng n¨m qua c«ng ty ®· cè g¾ng ®Ó ®Çu t− nh−ng vÉn ch−a øng ®−îc yªu cÇu, c«ng t¸c söa ch÷a ch−a phôc vô ®−îc C«ng t¸c gi¶i phãng mÆt b»ng lµ khã kh¨n cùc lín lµm gi¶m tiÕn ®é thi c«ng c¸c c«ng tr×nh III.2.1./ Trong qu¸ tr×nh sö dông tµi s¶n cè ®Þnh : BO Trong n¨m 2002 tû träng tµi s¶n cè ®Þnh lµ 22,74% trong tæng tµi s¶n cè ®Þnh vµ t¨ng 14,7% so víi n¨m 2001, tuy cã t¨ng tµi s¶n cè ®Þnh nh−ng hiÖu qu¶ sö dông vèn ch−a cao, hiÖu qu¶ sö dông vèn lµ 3,57, thÊp h¬n so víi n¨m 2001 lµ 1,004. Nguyªn nh©n: lµ tµi s¶n cè ®Þnh ch−a ph¸t huy hÕt c«ng suÊt, cßn nhiÒu m¸y mãc ®ang söa ch÷a hoÆc ®ang h− háng ch−a söa ch÷a. III.2.2./ Trong qu¸ tr×nh sö dông vèn l−u ®éng : KI LO • §èi víi c¸c kho¶n ph¶i thu: C¸c kho¶n ph¶i thu n¨m 2002 lµ 53.387tr.®ång t¨ng 10.783tr.®ång so víi n¨m 2001, tØ träng n¨m 2002 lµ 48,52% trong tæng tµi s¶n, n¨m 2001 lµ 43,05%. Nh− vËy c¸c kho¶n ph¶i thu lµ kh¸ cao trong tæng tµi s¶n l−u ®éng, ®iÒu nµy lµn cho l−îng tiÒn mÆt gi¶m, c«ng ty cÇn cã biÖn ph¸p thu nî kÞp thêi, kh«ng lµm ø ®äng vèn qu¸ l©u lµm gi¶m kh¶ n¨ng sö dông vèn. Nguyªn nh©n: C¸c ®¬n vÞ ®−îc x©y dùng lµ c¸c c¬ quan Nhµ N−íc ®ång thêi do ®Æc ®iÓm cña ngµnh x©y dùng víi gi¸ thµnh c«ng tr×nh lín, thêi gian thi c«ng kÐo dµi, ¶nh h−ëng cña nhiÒu nh©n tè tù nhiªn, sau khi hoµn thµnh c«ng tr×nh cÇn ph¶i cã thêi gian theo dâi chÊt l−îng c«ng tr×nh do vËy c¸c c¬ quan ch−a thanh to¸n ngay hÕt gi¸ trÞ cña c¸c c«ng tr×nh, do hÖ thèng ng©n hµng cßn phøc t¹p trong viÖc cho c¸c ®¬n vÞ vay vèn ®Ó x©y dùng c«ng tr×nh, bªn c¹nh dã lµ luËt ph¸p ch−a th«ng tho¸ng trong viÖc vay vèn cña c¸c ®¬n vÞ cßn nhiÒu thñ tôc. Nh÷ng nguyªn nhÈn trªn lµm cho kh¶ n¨ng thu nî cña c«ng ty lµ thÊp. 57
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp • Chi phÝ kinh doanh dë dang vµ vèn l−u ®éng kh¸c: Chi phÝ kinh doanh dë dang n¨m 2002 chiÕm 27,29% trong tæng tµi s¶n cña c«ng ty, n¨m 2001 lµ 26,02%, víi tû lÖ t¨ng 13.79% so víi n¨m 2001, nh− vËy chi phÝ kinh doanh dë dang chiÕm tû träng lín sau c¸c kho¶n ph¶i thu. Trong khi ®ã tµi s¶n kh¸c chØ chiÕm phÇn nhá trong tæng tµi s¶n, n¨m 2002 lµ 0,243%, n¨m 2001 lµ 2,48%. • VÒ c«ng t¸c thÞ tr−êng cña C«ng ty: thÞ tr−êng lµ vÊn ®Ò thiÕt yÕu quyÕt OK .CO M ®Þnh sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp, ®èi víi C«ng ty x©y dùng cÇu 75 viÖc tiÕp cËn thÞ tr−êng, n¾m b¾t nhu cÇu kh¸ch hµng còng nh− thu thËp th«ng tin vÒ ®èi thñ c¹nh tranh nh»m duy tr× vµ ph¸t triÓn thÞ tr−êng cßn ch−a ®−îc x¸c ®Þnh ®óng tÇm quan träng trong ho¹t ®éng kinh doanh cña c«ng ty. C«ng ty ch−a x¸c ®Þnh ®−îc ®iÓm yÕu cña m×nh trªn thÞ tr−êng. C¸c th«ng tin vÒ ®èi thñ c¹nh tranh, vÒ kh¸ch hµng lµ c¸c chñ ®Çu t− còng nh− vÒ sù biÕn ®éng cña thÞ tr−êng cßn h¹n chÕ. Thùc tÕ trong n¨m võa qua c¸c c«ng tr×nh mµ C«ng ty ®· thùc hiÖn t− vÊn kh¶o s¸t vµ thiÕt kÕ x©y dùng chñ yÕu ë ®Þa bµn mét sè tØnh, thµnh phè ë miÒn B¾c nªn cÇn më réng thÞ tr−êng vµo phÝa Nam. BO • VÒ ®Çu t− ®æi míi m¸y mãc thiÕt bÞ: Thêi gian qua c«ng t¸c nµy thiÕu ®ång bé, møc ®é ®Çu t− cho phÇn thiÕt bÞ kiÓm tra vµ kiÓm so¸t chÊt l−îng c«ng tr×nh vµ phÇn thiÕt bÞ v¨n phßng cã sù chªnh lÖch lín. Mét trong c¸c nguyªn nh©n dÉn ®Õn thùc tÕ nµy lµ n¨ng lùc tµi chÝnh cña c«ng ty cßn h¹n chÕ ch−a ®ñ vèn ®Ó ®Çu t−. Muèn ®Çu t− mua s¾m tµi s¶n m¸y mãc thiÕt bÞ phôc vô cho s¶n xuÊt kinh doanh, C«ng ty ph¶i huy ®éng ngoµi. N¨m 2002, C«ng ty ®· huy ®éng c¸c nguån vèn kh¸c 15.158 Tr® vµ nguån vèn tÝn dông 31.072 Tr® nh−ng chñ yÕu lµ vèn huy ®éng ng¾n h¹n. LO • VÒ c«ng t¸c khÊu hao TSC§ cña C«ng ty: HiÖn nay tØ lÖ khÊu hao mµ c«ng KI ty ®ang thùc hiÖn cho c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ, ®Æc biÖt lµ phÇn thiÕt bÞ v¨n phßng cßn thÊp, kh«ng phï hîp víi tèc ®é hao mßn nhanh cña nã. 58
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Ch−¬ng III. Mét sè gi¶i ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn ë C«ng ty x©y dùng CÇu 75 I. Ph−¬ng h−íng vµ nhiÖm vô s¶n xuÊt kinh doanh trong thêi gian tíi .CO M I.1./ NhiÖm vô chÝnh n¨m 2004 : KI LO BO OK +./ Môc tiªu chÝnh lµ ®¶m b¶o tiÕn ®é , chÊt l−îng , hiÖu qu¶ ,tiÕt kiÖm vµ an toµn tuyÖt ®æi trong c«ng t¸c thi c«ng c¸c c«ng tr×nh. +./ TÝch cùc thu nî c¸c n¨m tr−íc nh»m gi¶m l·i vay ng©n hµng. +./ C¸c c«ng tr×nh träng ®iÓm n¨m 2004 : -./ Nót giao Thñ §øc : hoµn thµnh ngµy 30/07/2004. -./ CÇu Gß GiÇu : hoµn thµnh ngµy 30/09/2004. -./ CÇu Gß Chai : hoµn thµnh ngµy 30/11/2004. -./ CÇu Xª C«ng : hoµn thµnh ngµy 10/12/2004. -./ Thi c«ng cÇu Nam ¤ ( §µ N½ng ) theo c«ng nghÖ ®óc ®Èy ®µ gi¸o . -./ C¸c c«ng tr×nh kh¸c C«ng ty tù ®Êu thÇu thi c«ng ®¶m b¶o tiÕn ®é hiÖu qu¶. Tr¶i qua gÇn 30 n¨m h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn, nh÷ng g× mµ C«ng ty ®· ®¹t ®−îc kh«ng ph¶i lµ nhá, tõ mét lùc l−îng nhá bÐ, CBCNV trong C«ng ty ®· kÒ vai s¸t c¸nh bªn nhau ®−a C«ng ty giµnh ®−îc vÞ thÕ trªn thÞ tr−êng. Tuy vËy, nh÷ng khã kh¨n ch−a ph¶i ®· hÕt ®ßi hái l·nh ®¹o C«ng ty t×m ra môc tiªu, ph−¬ng h−íng kinh doanh lµm sao phï hîp víi c¬ chÕ thÞ tr−êng, nhÊt lµ trong lÜnh vùc kinh doanh ®· chän, C«ng ty ph¶i c¹nh tranh víi nhiÒu ®¬n vÞ T− vÊn, kh¶o s¸t thiÕt kÕ x©y dùng, c¶ c¸c ®¬n vÞ trong n−íc vµ n−íc ngoµi cã tÇm cì. Víi ý nghÜa ®ã, h−íng ph¸t triÓn cña C«ng ty x©y dùng cÇu 75 nh− sau: *./ VÒ l©u dµi: Trªn c¬ së phï hîp víi chøc n¨ng vµ nhiÖm vô mµ Nhµ n−íc vµ cÊp trªn giao, C«ng ty kh«ng ngõng n©ng cao chÊt l−îng t− vÊn, kh¶o s¸t vµ thiÕt kÕ c¸c c«ng tr×nh x©y dùng vµ t¨ng c−êng ®−îc uy tÝn ®èi víi kh¸ch hµng. C«ng ty lu«n chñ tr−¬ng coi chÊt l−îng lµ yÕu tè hµng ®Çu, môc tiªu vµ chÝnh s¸ch chÊt l−îng cô thÓ cña C«ng ty lµ: - VÒ môc tiªu chÊt l−îng: Trong nh÷ng n¨m tíi, C«ng ty phÊn ®Êu ®¸p øng nhu cÇu cña kh¸ch hµng mét c¸ch nhanh nhÊt, ®¹t yªu cÇu theo tiªu chuÈn ISO9001 (hÖ thèng tiªu chuÈn chÊt l−îng cho c¸c doanh nghiÖp ®¸nh gi¸, kiÓm tra, gi¸m s¸t ho¹t ®éng x©y dùng, s¶n xuÊt, l¾p ®Æt vv..), víi ph−¬ng ch©m: “ChÊt l−îng lµ yÕu tè hµng ®Çu”. 59
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Toµn bé c¸c ho¹t ®éng t− vÊn, kh¶o s¸t thiÕt kÕ c«ng tr×nh ph¶i cã kÕ ho¹ch, ®−îc tiÕn hµnh trong hÖ thèng chÊt l−îng quèc tÕ vµ ®−îc chøng minh lµ ®ñ møc cÇn thiÕt, tho¶ ®¸ng c¸c yªu cÇu vÒ chÊt l−îng c«ng tr×nh. Theo ®ã: + T¹o ra hÖ thèng th«ng tin nhanh nh¹y, gióp l·nh ®¹o n¾m b¾t vÊn ®Ò. .CO M + Cã sù thèng nhÊt trong tËp thÓ CBCNV ®Ó mäi ng−êi hiÓu râ môc tiªu vµ lu«n quan t©m ®Õn viÖc c¶i tiÕn, n©ng cao chÊt l−îng t− vÊn, kh¶o s¸t, thiÕt kÕ c«ng tr×nh. C«ng ty phÊn ®Êu t¨ng tæng s¶n l−îng vµ lîi nhuËn hµng n¨m tõ 15%- 20%. *./ VÒ môc tiªu chñ yÕu tr−íc m¾t cña C«ng ty n¨m 2004: lµ hoµn thµnh tèt kÕ ho¹ch ®−îc giao víi nh÷ng môc tiªu chñ yÕu sau: - Doanh thu thùc hiÖn 420 tû ®ång. - Tµi s¶n cè ®Þnh míi ®−a vµo kinh doanh 4 tû ®ång. - Lîi nhuËn phÊn ®Êu ®¹t 5 tû ®ång. OK - Nép Ng©n s¸ch phÊn ®Êu ®¹t 3,5 tû ®ång. - PhÊn ®Êu møc l−¬ng trung b×nh cña CBCNV ®¹t 1.000.000 ®/th¸ng. 242.220 TriÖu ®ång LO - Doanh thu: BO C«ng ty chñ tr−¬ng ph¶i lu«n x¸c ®Þnh râ nhu cÇu cña c¸c chñ ®Çu t− vµ yªu cÇu ®èi víi c«ng tr×nh. Cung cÊp c¸c d÷ liÖu tin cËy vµ cÇn thiÕt vÒ tiªu chuÈn c¸c c«ng tr×nh x©y dùng d©n dông, c«ng nghiÖp kiÕn tróc vµ h¹ tÇng ®« thÞ. I.2./ KÕ ho¹ch thùc hiÖn n¨m 2004: - Gi¸ trÞ s¶n l−îng : 235.660 TriÖu ®ång - Thu tiÒn : 212.716 TriÖu ®ång - Tû suÊt lîi nhuËn ®¹t 1% - L−¬ng b×nh qu©n x©y l¾p cña c¸n bé c«ng nh©n viªn ®¹t trªn 1.400.000®/th¸ng KI - Nép ®ñ nghÜa vô ng©n s¸ch víi nhµ n−íc so víi doanh thu . - §¶m b¶o ®¹t vµ v−ît tiÕn ®é, an toµn tuyÖt ®èi vÒ ng−êi vµ thiÕt bÞ . 60
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp §¬n vÞ: 1 ®ång CÇu Ngãi Hãp CÇu Tr¹ng 05 cÇu Thanh Ho¸ C¸c dù ¸n kh¸c Khu vùc MiÒn Trung CÇu Kiªna An CÇu T©y Hy ( HuÕ ) B¾c thÊm CÇu Tuyªn S¬n Khu vùc T©y Nguyªn CÇu Ka T¨ng CÇu IABLOK CÇu HLO CÇu S«ng Bê Cèng QL24 CÇu §¨cpsi CÇu IAKROOM CÇu Ch©u E CÇu kh¸c Khu vùc MiÒn Nam 4 cÇu DAPTNT( Trµ Vinh) CÇu S«ng Ray ( Vòng Tµu) Khu vùc Lµo C¸c c«ng tr×nh kh¸c Thùc hiÖn 114,109,738 31,422,230 4,122,230 3,400,000 7,610,000 2,000,000 6,000,000 1,000,000 460,000 353,000 3,000,000 4,477,000 27,799,000 3,100,000 21,699,000 3,000,000 33,388,508 14,206,508 1,203,000 3,200,000 1,538,000 921,000 2,000,000 2,000,000 1,000,000 4,500,000 20,000,000 20,000,000 0 1,500,000 0 .CO M Gia cè ®ª B¾c Ninh KÕ ho¹ch 114,071,090 25,937,000 6,113,000 4,000,000 5,860,000 1.000.000 10,000,000 662,053 0 0 0 0 25,000,000 2,000,000 20,000,000 3,000,000 22,098,090 11,391,153 1,203,000 3,199,937 1,3883,000 921,000 2,000,000 2,000,000 0 0 28,000,000 18,000,000 10,000,000 6,000,000 7,000,000 OK Tæng sè (I+II+III+ IV+V+VI) Khu vùc phÝa B¾c CÇu Non N−íc CÇu s«ng TÝch (Hµ T©y) CÇu Lim CÇu Gi¸ CÇu KUO (Hµ Néi) BO I 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 II 1 2 3 III 1 2 3 4 5 6 7 8 9 IV 1 2 V VI N¨m 2003 H¹ng môc c«ng Tr×nh LO T T KÕ ho¹ch n¨m 2004 130,900,000 39,900,000 2,000,000 600,000 0 3.000,000 8,000,000 0 0 0 0 19,000,000 14,000,000 0 14,000,000 0 51,000,000 0 0 0 0 0 0 0 32,000,000 12,000,000 11,000,000 1,000,000 10,000,000 15,000,000 BiÓu 4: KÕ ho¹ch s¶n xuÊt n¨m 2003 KI Hµng n¨m, hµng quý, hµng th¸ng c«ng ty ®· ®Æt kÕ ho¹ch s¶n xuÊt kinh doanh trong thêi gian tíi, mét mÆt dùa vµ kÕt qu¶ s¶n xuÊt hiÖn t¹i cña c«ng ty nh− tiÕn ®é thi c«ng ®ang ®¹t ®Õn ®©u, l−îng trang thiÕt bÞ m¸y mãc cßn kh¶ n¨ng nh− thÕ nµo, lùc l−îng lao ®éng, kh¶ n¨ng tµi chÝnh vµ c¸c nh©n tè kh¸c, mÆt kh¸c c«ng ty dù kiÕn kh¶ n¨ng th¾ng thÇu c¸c c«ng tr×nh tù t×m vµ c¸c c«ng tr×nh do Tæng C«ng ty giao ®Ó v¹ch ra kÕ ho¹ch trong thêi gian tíi nh− thÕ nµo. 61
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II./ gi¶i ph¸p chñ yÕu n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i C«ng ty X©y dùng CÇu 75 : II.1./ VÒ vèn cè ®Þnh: II.1.1./ ¸p dông h×nh thøc thuª tµi chÝnh: KI LO BO OK .CO M §Ó ®Èy nhanh tèc ®é chuyÓn ®æi m¸y mãc thiÕt bÞ lu«n lu«n theo kÞp tiÕn ®é ph¸t triÓn kinh tÕ, cïng l−îng vèn s½n cã c«ng ty cã thÓ mua m¸y mãc thiÕt bÞ b»ng h×nh thøc thuª tµi chÝnh. Thuª tµi chÝnh cã thÓ gióp c«ng ty sö dông thiÕt bÞ c«ng nghÖ víi sè tiÒn nhá h¬n chi phÝ ®Ó mua thiÕt bÞ ®ã, ®¸p øng nhiÒu nhu cÇu s¶n xuÊt h¬n. §ång thêi tr¸nh ®−îc sù l¹c hËu thiÕt bÞ, n©ng cao tiÕn ®é vµ chÊt l−îng c«ng tr×nh. Thuª mua kh«ng lµm t¨ng hÖ sè nî cña doanh nghiÖp, gióp doanh nghiÖp cã c¬ héi thu hót c¸c nguån vèn kh¸c khi cÇn thiÕt. C¸c kho¶n thuª mua lµm gi¶m lîi tøc sÏ ®−a l¹i cho c«ng ty phÇn lîi nhuËn (thuÕ thu nhËp ph¶i nép Ýt h¬n). HÕt thêi h¹n hîp ®ång, nÕu qu¶n lý, sö dông tèt th× gi¸ trÞ thùc tÕ tµi s¶n sÏ lín h¬n nhiÒu so víi sè tiÒn cßn l¹i dù kiÕn trong hîp ®ång, c«ng ty cã thÓ mua l¹i hoÆc b¸n ®Ó h−ëng phÇn chªnh lÖch. §Ó tiÕn hµnh c«ng ty cÇn: +./ S¾p xÕp m¸y mãc thiÕt bÞ theo nguyªn gi¸, gi¸ trÞ cßn l¹i, kh¶ n¨ng phôc vô vµ møc ®é ®ãng gãp cña nã vµo qu¸ tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña c«ng ty. +./ Ph¶i ph©n ®Þnh râ vai trß cña thiÕt bÞ, ®−a ra nh÷ng tµi s¶n thõa, Ýt sö dông hoÆc ch−a ®¸p øng ®−îc nhu cÇu s¶n xuÊt cña c«ng ty nªn t×m c¸ch xö lý phï hîp víi tõng lo¹i tµi s¶n. +./ Ph¶i lËp kÕ ho¹ch s¶n xuÊt cô thÓ, ®Æc biÖt lµ kÕ ho¹ch sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ sao cho hiÖu qu¶ cao. +./ Qu¶n lý chÆt chÏ tµi s¶n cè ®Þnh, kh«ng ®Ó nã mÊt m¸t, h− háng tr−íc thêi h¹n khÊu hao. §Ó thùc hiÖn ®−îc ®iÒu nµy c«ng ty ph©n cÊp qu¶n lý tµi s¶n cè ®Þnh trong c«ng ty nh»m n©ng cao tr¸ch nhiÖm vËt chÊt trong viÖc qu¶n lý, chÊp hµnh néi quy, quy chÕ sö dông, b¶o d−ìng söa ch÷a sím h¬n so víi kÕ ho¹ch. Quy ®Þnh râ tr¸ch nhiÖm quyÒn h¹n cña tõng bé phËn c¸ nh©n trong viÖc b¶o qu¶n, b¶o d−ìng b¶o ®¶m cho tµi s¶n cè ®Þnh ho¹t ®éng víi c«ng suÊt cao. +./ Sö dông triÖt ®Ó ®ßn bÈy kinh tÕ nh»m n©ng cao h¬n n÷a c«ng suÊt sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ. B»ng c¸c quy chÕ th−ëng ph¹t râ rµng nghiªm minh sÏ khuyÕn khÝch tinh thÇn n©ng cao tr¸ch nhiÖm cña c¸n bé c«ng nh©n viªn ®èi víi tµi s¶n chung. Sö dông tèt ®ßn bÈy kinh tÕ cã ý nghÜa rÊt quan träng trong viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông m¸y mãc thiÕt bÞ, gãp phÇn n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh. 62
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.1.2./ Hoµn thiÖn c«ng t¸c khÊu hao vµ sö dông hiÖu qu¶ quü khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh : .CO M Trong s¶n xuÊt kinh doanh khÊu hao lµ mét lo¹i chi phÝ lµm gi¶m tµi s¶n cè ®Þnh cña c«ng ty. KhÊu hao lµ mét chi phÝ kh«ng suÊt quü cho nªn nã kh«ng ph¶i lµ mét luång tiÒn nh−ng nã l¹i cã t¸c dông gi¸n tiÕp ®Õn luång tiÒn th«ng qua thuÕ. Mçi khi møc khÊu hao thay ®æi nã t¸c ®éng ®Õn møc thuÕ ph¶i nép cña c«ng ty. ViÖc t¨ng chi phÝ khÊu hao sÏ lµm t¨ng chi phÝ kinh doanh, gi¶m lîi nhuËn dÉn ®Õn thuÕ thu nhËp doanh nghiÖp ph¶i nép Ýt h¬n do ®ã lµm t¨ng ®−îc l−îng tiÒn sau thuÕ . +./ X¸c ®Þnh ®óng møc khÊu hao trong n¨m, x¸c ®Þnh ®óng gi¸ trÞ cßn l¹i cña tµi s¶n thùc hiÖn t¸i ®Çu t−, n©ng cao chÊt l−îng, n¨ng lùc thi c«ng. HiÖn t¹i c«ng ty ®ang sö dông ph−¬ng ph¸p khÊu hao b×nh qu©n hµng n¨m, c«ng ty nªn nghiªn cøu cho tiÕn hµnh khÊu hao nhanh ®èi víi mét sè tµi s¶n ®Ó cã ®iÒu kiÖn hiÖn ®¹i nã vµ ®æi míi c«ng nghÖ II.1.3./ N©ng cao ho¹t ®éng ®Çu t− ®æi míi tµi s¶n cè ®Þnh : KI LO BO OK Ngoµi mét sè m¸y mãc thiÕt bÞ ®· ®Çu t− n¨m 2002 cßn ®a sè lµ ®Çu t− tõ n¨m 1982 trë l¹i ®©y th× cã 49 m¸y háng chiÕm 9,55% tæng sè m¸y, 8 m¸y ®ang söa chiÕm 1,6% tæng sè m¸y cßn 88,85% lµ ®ang ho¹t ®éng. Trong ®ã cã c¸c m¸y ®Òu nhËp ë Liªn x« cò, NhËt, Mü, vµ ë ViÖt Nam. C«ng suÊt thùc tÕ chØ ®¹t tèi ®a 60% tíi 65% c«ng suÊt thiÕt kÕ, chi phÝ söa ch÷a b¶o qu¶n lín dÉn ®Õn chi phÝ sö dông m¸y cao, chÊt l−îng c«ng viÖc thÊp, ®Æc biÖt lµ tiÕn ®é thi c«ng chËm lµm ¶nh h−ëng tíi chi phÝ chung vµ tèc ®é lu©n chuyÓn vèn. V× vËy, trong thêi gian tíi c«ng ty cã kÕ ho¹ch ®Çu t− thªm mét sè m¸y mãc thiÕt bÞ, c«ng nghÖ míi ®Ó thay thÕ dÇn m¸y mãc thiÕt bÞ cò l¹c hËu. Mét ®iÒu quan träng trong ®Çu t− ®æi míi c«ng nghÖ lµ c«ng nghÖ ®ã ph¶i phï hîp víi yªu cÇu thi c«ng, ph¶i ®em l¹i lîi Ých cho c«ng ty, cã nh− thÕ sè vèn ®em ®Çu t− míi ®em l¹i hiÖu qu¶. Trong thêi gian gÇn ®©y, sù tham gia cña mét sè c«ng ty tµi chÝnh trªn lÜnh vùc x©y dùng ®· më ra mét h−íng míi trong viÖc ®Çu t− vµo tµi s¶n cè ®Þnh cña doanh nghiÖp x©y dùng. Thay v× ph¶i ®Çu t− toµn bé cho viÖc mua míi, c¸c c«ng ty x©y dùng cã thÓ thuª sö dông c¸c thiÕt bÞ thi c«ng theo ®óng yªu cÇu. MÆc dï c«ng ty ®· sö dông lo¹i dÞch vô nµy song vÉn ch−a hîp lý vµ cã mét sè tµi s¶n ph¶i sö dông th−êng xuyªn song c«ng ty vÉn tiÕn hµnh thuª, mµ chi phÝ thuª tµi s¶n cè ®Þnh lµ rÊt lín. ChÝnh v× thÕ c«ng ty ph¶i c©n nh¾c kü l−ìng, xem xÐt kü khi tiÕn hµnh ph−¬ng ¸n thuª. ChØ tiÕn hµnh thuª khi: - C¸c m¸y mãc thiÕt bÞ cã tÇn suÊt sö dông thÊp, th−êng chØ sö dông cho mét sè Ýt c«ng tr×nh hoÆc trong giai ®o¹n ng¾n trong toµn bé thi c«ng c«ng tr×nh. - C«ng ty cïng mét lóc thùc hiÖn nhiÒu hîp ®ång kh¸c nhau t¹i c¸c ®Þa ph−¬ng xa nhau, cã mét vµi lo¹i m¸y mãc thiÕt bÞ phôc vô khi thi c«ng bÞ h¹n chÕ, 63
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M c¸c c«ng tr×nh cã quy m« nhá trong khi vËn chuyÓn trùc tiÕp m¸y mãc thi c«ng tõ c«ng ty tíi rÊt khã kh¨n. - C¸c m¸y mãc thiÕt bÞ mµ c«ng ty ®ã ®· song ®ang bËn thi c«ng t¹i c¸c c«ng tr×nh kh¸c ch−a ®iÒu ®éng kÞp vÒ. - C¸c m¸y mãc thiÕt bÞ thuª theo h×nh thøc nµy sÏ gióp c«ng ty kh«ng ph¶i bá ra mét lÇn toµn bé chi phÝ ®Çu t−, kh«ng ph¶i tÝnh khÊu hao cho tµi s¶n thuª tr¸nh ®−îc khÊu hao v« h×nh cña tµi s¶n. MÆt kh¸c do n¨ng lùc m¸y mãc thiÕt bÞ cña c«ng ty kh¸ lín song kh«ng ph¶i chóng ®−îc sö dông liªn tôc cho nªn ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông tµi s¶n cè ®Þnh c«ng ty nªn c«ng ty cho c¸c c«ng ty kh¸c thuª c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ nµy. Nh− vËy, c«ng ty sÏ cã thªm mét kho¶n thu, ®ång thêi tr¸nh ®−îc hao mßn cho tµi s¶n cè ®Þnh. II.2./ VÒ vèn l−u ®éng: II.2.1./ X¸c ®Þnh l−îng vèn l−u ®éng hîp lý cho n¨m kª ho¹ch : KI LO BO OK ¸p dông ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch tû lÖ trªn doanh thu ®Ó tÝnh gÇn ®óng nhu cÇu vÒ vèn l−u ®éng trong n¨m tíi. X¸c ®Þnh vµo kÕ ho¹ch trong n¨m tíi, c«ng ty ®ang x©y dùng c¸c c«ng tr×nh nµo, h¹ng môc c«ng tr×nh nµo, hoÆc nh÷ng c«ng tr×nh nµo sÏ thi c«ng trong thêi gian tíi, trªn c¬ së ®ã dùa vµo c¸c ®¬n gi¸ chi tiÕt hay tæng hîp ®Ó x¸c ®Þnh l−îng vèn l−u ®éng cÇn thiÕt cho n¨m kÕ ho¹ch. Dùa vµo ®Þnh møc hao phÝ, thùc tr¹ng sö dông vèn trong thêi gian qua nh− tû lÖ vèn l−u ®éng trªn mçi c«ng tr×nh sau ®ã x¸c ®Þnh vèn cho n¨m kÕ ho¹ch dùa trªn t¨ng n¨m kÕ ho¹ch so víi n¨m tr−íc. Dùa vµo n¨ng lùc, tr×nh ®é qu¶n lý cña c«ng ty còng ¶nh h−ëng tíi hao phÝ vèn l−u ®éng, nÕu n¨ng lùc qu¶n lý cña c«ng ty mµ tèt sÏ gi¶m hao phÝ vèn l−u ®éng, ng−îc l¹i sÏ l·ng phÝ lµm gi¶m hiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng nãi riªng, vèn nãi chung. NÕu x¸c ®Þnh nhu cÇu vèn l−u ®éng kh«ng thõa, kh«ng thiÕu kh«ng nh÷ng ®¸p øng ®−îc nhu cÇu s¶n xuÊt kinh doanh mµ cßn n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn, cã kÕ ho¹ch huy ®éng vèn hîp lý. §Ó thÊy râ ®−îc c«ng t¸c lËp kÕ ho¹ch vèn l−u ®éng ®Þnh møc ta sö dông ph−¬ng ph¸p sau: - TÝnh sè d− cña c¸c chØ tiªu trªn b¶ng c©n ®èi kÕ to¸n n¨m b¸o c¸o - Chän nh÷ng kho¶n chÞu biÕn ®éng trùc tiÕp vµ cã quan hÖ chÆt chÏ víi doanh thu, trÝch tû lÖ phÇn tr¨m cña nh÷ng kho¶n ®ã trªn doanh thu. - Dïng tû lÖ phÇn tr¨m ®· tÝnh ®−îc b−íc hai −íc tÝnh nhu cÇu vèn l−u ®éng cña n¨m sau theo sù thay ®æi cña doanh thu. 64
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp II.2.2./ N©ng cao n¨ng lùc thu håi nî : .CO M Tuy nhiªn ®©y lµ møc x¸c ®Þnh nhu cÇu vèn l−u ®éng mét c¸ch dù ®o¸n vµ t−¬ng ®èi nh−ng nã l¹i cã ý nghÜa quan träng trong viÖc h¹ch to¸n vèn, gióp c«ng ty cã kÕ ho¹ch sö dông vèn cã hiÖu qu¶. ViÖc x¸c ®Þnh kÕ ho¹ch vèn l−u ®éng ®Þnh møc cã t¸c dông thùc tÕ h¬n, tr¸nh ®−îc t×nh tr¹ng thõa hoÆc thiÕu trong kú thùc hiÖn, gãp phÇn n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn vµ lµm lµnh m¹nh t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp. KI LO BO OK Nh×n vµo biÓu 2.16 ta nhËn thÊy r»ng l−îng vèn bÞ chiÕm dông chiÕm mét tû träng lín nhÊt trong tæng sè vèn l−u ®éng vµ tæng nguån vèn cña c«ng ty, ®iÒu nµy chøng tá vèn l−u ®éng bÞ ø ®äng trong kh©u l−u th«ng lµ rÊt lín, l−îng vèn nµy kh«ng nh÷ng kh«ng sinh l·i mµ cßn gi¶m vßng quay cña vèn l−u ®éng. Nh− vËy ®Ó t¨ng vßng quay cña vèn l−u ®éng c«ng ty ph¶i cã biÖn ph¸p thÝch hîp ®Ó ®Èy nhanh tèc ®é thanh to¸n c«ng nî hay rót ng¾n kú thu håi vèn b×nh qu©n bëi v× nÕu rót ng¾n ®−îc th× thêi gian thu håi c«ng nî dï chØ vµi ba ngµy còng tiÕt kiÖm ®−îc rÊt nhiÒu vèn v× víi quy m« lín nh− vËy c«ng ty kh«ng nh÷ng cã thÓ ®Èy nhanh tèc ®é vßng quay vèn kinh doanh mµ cßn gi¶m ®i phÇn nµo viÖc chiÕm dông vèn cña c¸c ®¬n vÞ kh¸c va lµnh m¹nh ho¸ ho¹t ®éng tµi chÝnh cña c«ng ty . §Ó gi¶m kú thu håi tiÒn b×nh qu©n c«ng ty cÇn thùc hiÖn c¸c vÊn ®Ò sau: - Khi ký kÕt c¸c hîp ®ång x©y dùng c¬ b¶n c«ng ty cÇn t×m hiÓu râ thùc tr¹ng tµi chÝnh cña c«ng ty, bëi v× c¸c c«ng tr×nh cã nguån vèn kh¸c nhau sÏ ¶nh h−ëng ®Õn tiÕn ®é thi c«ng vµ thanh quyÕt to¸n. §èi víi c¸c c«ng tr×nh Nhµ N−íc th× qu¸ tr×nh quyÕt to¸n ph¶i chê thÈm ®Þnh kÕt qu¶ c«ng viÖc hoµn thµnh bµn giao cho c¬ quan cã thÈm quyÒn. Sau ®ã qu¸ tr×nh thanh to¸n cã thÓ bÞ chËm trÔ do chê chØ tiªu kÕ ho¹ch cña Nhµ N−íc hoÆc c¸c bé ngµnh. V× vËy c«ng ty cÇn t×m hiÓu quyÕt ®Þnh cÊp vèn th«ng qua ®ã c«ng ty tiÕp cËn nguån vèn mét c¸ch nhanh nhÊt. Cßn ®èi víi c¸c c«ng tr×nh cã vèn ®Çu t− do c¸c c¸ nh©n hay c¸c tæ chøc bá ra, tuú yªu cÇu vÒ chÊt l−îng vµ tiÕn ®é nh−ng thanh quyÕt to¸n vµ bµn giao c«ng tr×nh nhanh h¬n, nh−ng tr−íc khi ký hîp ®ång ph¶i xem xÐt t×nh h×nh tµi chÝnh vµ kh¶ n¨ng thanh to¸n cña hä. -Trong néi dung ký kÕt hîp ®ång c«ng ty cÇn chó ý vÒ c¸c ®iÒu kho¶n øng tr−íc, ®iÒu kho¶n vÒ thanh to¸n, møc ph¹t quy ®inh khi thanh to¸n chËm so víi thêi h¹n thanh to¸n ®· tho¶ thuËn, th«ng th−êng møc ph¹t 5-10% gi¸ trÞ thanh to¸n chËm. - Tr−êng hîp cïng mét lóc thùc hiÖn nhiÒu hîp ®ång thi c«ng, c«ng ty cÇn xem xÐt l¹i c¸c chñ ®Çu t− nµo cã kh¶ n¨ng thanh to¸n nhanh th× −u tiªn thi c«ng døt ®iÓm c«ng tr×nh ®ã tr−íc, nh−ng vÉn b¶o ®¶m tiÕn ®é thi c«ng c¸c c«ng tr×nh kh¸c. §ång thêi c«ng ty còng bµn giao c«ng tr×nh cho chñ ®Çu t− khi ®· hoµn thµnh vµ sau 65
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp OK .CO M khi ®· ®−îc nghiÖm thu th× cÇn lËp ngay b¶n kiÓm kª nghiÖm thu vµ yªu cÇu chi tr¶. - §Ó thu håi c¸c kho¶n nî, c«ng ty cÇn ¸p dông c¸c biÖn ph¸p thanh to¸n linh ho¹t: Cã thÓ lµ thu b»ng tiÒn hoÆc thu b»ng nguyªn vËt liÖu, m¸y mãc thiÕt bÞ…V× trong thùc tÕ chñ c«ng tr×nh cã thÓ thiÕu tiÒn thanh to¸n nh−ng l¹i cã nguyªn vËt liÖu vµ m¸y mãc, nh−ng ®ã lµ nh÷ng lo¹i c«ng ty ®ang cÇn ®Ó thi c«ng. NÕu c«ng ty sö dông nguyªn vËt liÖu cña chñ ®Çu t− c«ng ty cã thÓ t¨ng kh¶ n¨ng thu håi nî, ®ång thêi gi¶m ®−îc c¸c kho¶n chi phÝ mua hµng, chi phÝ vËn chuyÓn nguyªn vËt liÖu, dù tr÷, b¶o qu¶n hµng trong kho, l·i tr¶ tiÒn ng©n hµng… ®iÒu nµy lµm t¨ng vßng quay vèn l−u ®éng. Ngoµi ra c«ng ty cßn thu håi b»ng c¸ch b¾n nî cho mét c«ng ty thø ba. ®ã lµ cã thÓ lµ mét ng©n hµng hay c«ng ty tµi chÝnh. Sau khi viÖc mua b¸n nî hoµn tÊt th× c«ng ty mua nî sÏ dùa vµo ho¸ ®¬n chøng tõ ®Ó thu nî, quan hÖ kinh tÕ lóc ®ã lµ quan hÖ con nî vµ chñ nî. Tuy nhiªn khi thùc hiÖn ph−¬ng ph¸p nµy c«ng ty ph¶i chÞu mét kho¶n chi phÝ b»ng phÇn chªnh lÖch gi÷a gi¸ trÞ ghi trªn ho¸ ®¬n thu nî vµ phÇn c«ng ty cã ®−îc sau khi b¸n nî. Ii.2.3./ Gi¶m thiÓu gi¸ trÞ s¶n xuÊt kinh dë dang, hµng tån kho: BO TËp trung chñ yÕu vµo ®Èy nhanh vßng quay tån kho hay rót ng¾n thêi gian kú l−u kho b×nh qu©n. Sè vßng hµng tån kho = Doanh thu thuÇn/ hµng tån kho b×nh qu©n Kú l−u kho b×nh qu©n = 360/sè vßng quay hµng tån kho ChØ tiªu 1.Doanh thu thuÇn LO 2.Hµng tån kho b×nh qu©n Sè vßng quay hµng tån kho Kú l−u kho b×nh qu©n §¬n vÞ: 1.000.000 ®ång N¨m 2003 N¨m 2004 100.107 81.574 23.321 27.526,5 4,3 3 83,72 120 KI BiÓu 4.1: ChØ tiªu hµng tån kho Qua b¶ng trªn ta thÊy l−îng tån kho lµ t−¬ng ®èi cao, sè vßng quay kú tån kho lµ thÊp vµ cã xu h−íng xÊu ®i, kú l−u kho b×nh qu©n cao. V× vËy ®Ó ®Èy nhanh vßng quay hµng tån kho ®ång thêi gi¶m kú l−u kho b×nh qu©n ta ph¶i cÇn: - X¸c ®Þnh mét l−îng hµng tån kho hîp lý phôc vô võa ®ñ cho nhu cÇu s¶n xuÊt kinh doanh, tr¸nh t×nh tr¹ng hµng tån kho qu¸ lín g©y ø ®äng vÒ vèn l−u ®éng. §Ó thùc hiÖn ®−îc c«ng ty ph¶i thiÕt lËp hÖ thèng kªnh th«ng tin, ph¶i cã ®éi ngò lµm nh©n viªn lµm c«ng t¸c thu thËp th«ng tin cã tr×nh ®é, n¨ng ®éng ho¹t b¸t, cã nh− vËy th«ng tin mµ c«ng ty thu thËp míi chÝnh x¸c vµ cËp nhËt. 66
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp .CO M - T¨ng kh¶ n¨ng t¹o doanh thu cña hµng tån kho b»ng c¸ch n©ng cao chÊt l−îng c¸c c«ng tr×nh ®ang thi c«ng, t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, rót ng¾n thêi gian thi c«ng, thùc hiÖn thi c«ng døt ®iÓm ®Ó c«ng tr×nh sím nghiÖm thu vµ ®−a vµ sö dông - X¸c ®Þnh h×nh thøc cung cung cÊp vËt t− hîp lý ®Ó phôc vô ngay thi c«ng c¸c c«ng tr×nh tr¸nh t×nh tr¹ng c«ng nh©n vµ m¸y mãc chê nguyªn vËt liÖu. VËt t− mua vÒ ph¶i ®óng chÊt l−îng, quy c¸ch, cÇn b¶o qu¶n vËt liÖu hîp lý lµm cho c«ng tr×nh ®−îc ®¶m b¶o, lµm gi¶m thiÓu s¶n xuÊt kinh doanh dë dang. II.2.4.2./ KÐo dµi thêi gian chËm tr¶ c¸c kho¶n ph¶i tr¶ vµ t¨ng thêi gian c¸c kho¶n ph¶i thu: OK C¸c kho¶n ph¶i tr¶ nh− ph¶i tr¶ kh¸ch hµng, thuÕ vµ c¸c kho¶n ph¶i nép cho nhµ n−íc, ph¶i tr¶ ng−êi lao ®éng, ng−êi mua tr¶ tiÒn tr−íc, c¸c kho¶n ph¶i tr¶ kh¸c. NÕu chóng ta kÐo dµi thêi gian tr¶ th× sÏ chiÕm dông ®−îc sè vèn lín, kho¶n nµy chiÕm kho¶ng 30% - 35% l−îng vèn, nh− vËy ta dïng sè vèn nµy ®Çu t− ng¾n h¹n hoÆc sö dông cho c«ng viÖc cÊp thiÕt h¬n nh− thÕ sÏ lµm cho hiÖu qu¶ t¨ng lªn. C¸c kho¶n ph¶i thu nh− ph¶i thu cña kh¸ch hµng, tr¶ tr−íc cho ng−êi b¸n, c¸c kho¶n ph¶i thu kh¸c, sè vèn nµy bÞ chiÕm dông lín chiÕm 45% - 50% tæng tµi s¶n, nÕu chóng ta gi¶m thêi gian c¸c kho¶n ph¶i thu nµy gi¶m l−îng vèn bÞ chiÕm dông lµm t¨ng c−êng tiÒn mÆt cho c«ng ty III. Mét sè gi¶i ph¸p kh¸c: KI LO BO III.1./§µo t¹o ®éi ngò lao ®éng cã tay nghÒ : C«ng ty muèn n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña m×nh ®ång thêi c«ng ty ph¶i thùc hiÖn ®ång thêi c¸c gi¶i ph¸p song mét gi¶i ph¸p kh«ng thÓ thiÕu ®−îc mµ c«ng ty ¸p dông lµ th−êng xuyªn ®µo t¹o, båi d−ìng n©ng cao tr×nh ®é tay nghÒ chuyªn m«n cho ng−êi lao ®éng. V× tr×nh ®é ng−êi lao ®éng cã n©ng cao th× míi ®iÒu hµnh ®−îc c¸c m¸y mãc tiªn tiÕn, míi tiÕt kiÖm ®−îc chi phÝ vËt t−, míi t¨ng n¨ng suÊt vµ chÊt l−îng s¶n phÈm. Cho nªn cã thÓ nãi lao ®éng lµ mét trong nh÷ng yÕu tè cùc kú quan träng ¶nh h−ëng tíi hiÖu qu¶ sö dông vèn riªng vµ hiÖu qu¶ kinh doanh nãi chung. Nh×n chung c«ng ty ®· nhËn thøc vai trß quan träng cña viÖc cña viÖc ph¸t triÓn nh©n lùc th«ng qua ®µo t¹o n©ng cao n¨ng lùc tr×nh ®é. C«ng ty ®· cã ch−¬ng tr×nh, ph−¬ng ph¸p ®µo t¹o phï hîp víi ®iÒu kiÖn cña m×nh nh− ®µo t¹o chuyªn gia, båi d−ìng kiÕn thøc liªn quan ®Õn c«ng nghÖ, båi d−ìng ®éi ngò ®èc c«ng, tæ tr−ëng, ngoµi ra cßn tæ chøc n©ng bËc, n©ng cÊp cho c«ng nh©n. Tuy nhiªn c«ng t¸c ®µo t¹o ch−a hîp lý, c«ng ty chØ tËp trung ®µo t¹o n©ng cao n¨ng lùc kü thuËt, ch−a chó ý ®Õn ®µo t¹o n¨ng lùc qu¶n trÞ. C«ng ty cã thÓ bè trÝ tuyÓn chän nh÷ng ng−êi d−íi 40 tuæi ®Ó ®µo t¹o trªn ®¹i häc, ®Æc biÖt lµ chuyªn ngµnh qu¶n trÞ kinh doanh ®Ó n©ng cao n¨ng lùc qu¶n trÞ. Bªn c¹nh ®ã c«ng ty cÇn ®µo t¹o chuyªn tr¸ch marketing. Kh«ng chØ n©ng cao tr×nh ®é chuyªn m«n mµ c«ng ty cßn gi¸o dôc c¶ gi¸ trÞ tinh thÇn gãp 67
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M phÇn lµm phong phó thªm nhËn thøc cña ng−êi lao ®éng, bªn c¹nh viÖc ®µo t¹o ë c¸c tr−êng ®¹i häc c«ng ty cÇn mêi c¸c chuyªn gia cã kinh nghiÖm trong vµ ngoµi n−íc ®Õn gi¶ng dËy. III.2./Më réng thÞ tr−êng, t¨ng c−êng t×m kiÕm c¸c c«ng tr×nh: Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, c¹nh tranh ngµy cµng gay g¾t, th× viÖc t×m kiÕm thÞ tr−êng, ho¹t ®éng marketing kh«ng thÓ thiÕu ®−îc, nã n©ng cao hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh nãi chung vµ n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn nãi riªng. MÆc dï cã nhiÒu ý kiÕn cho r»ng trong lÜnh vùc s¶n xuÊt kinh doanh x©y dùng th× ho¹t ®éng marketing lµ kh«ng cÇn thiÕt nh−ng ®ã lµ sai lÇm v× ®· kinh doanh lµ ph¶i tiÕn hµnh marketing. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, c«ng ty ®· chó ý ®Õn ho¹t ®éng nµy, ®· tiÕn hµnh nghiªn cøu, ph©n ®o¹n thÞ tr−êng, x©y dùng c¸c tr−¬ng tr×nh marketing mix. C«ng ty vÉn ch−a cã ban kiÓm tra chÊt l−îng c«ng tr×nh, mäi c«ng viÖc ®Òu do ng−êi phô tr¸ch thi c«ng thùc hiÖn, v× thÕ chÊt l−îng kiÓm tra c¸c c«ng tr×nh cßn mang tÝnh kh¸ch quan, ®«i khi nã ¶nh h−ëng tíi chÊt l−îng c«ng tr×nh. III.3./B¶o toµn vµ ph¸t triÓn vèn: Sö dông vèn ®óng môc ®Ých, tr¸nh l·ng phÝ, kh«ng ®Çu t− dµi h¹n b»ng nguån vèn ng¾n h¹n. nguyªn t¾c nµy nh»m ®¶m b¶o hiÖu cho c¸c ho¹t ®éng ®Çu t−; chØ sö dông c¸c nguån vèn dµi h¹n ®Ó ®Çu t− dµi h¹n chø kh«ng cho phÐp ng−îc l¹i, së dÜ nh− vËy lµ v×: Vèn huy ®éng ng¾n h¹n th−êng chÞu l·i suÊt cao h¬n dµi h¹n: mÆt kh¸c khi huy ®éng vèn ng¾n cho ®Çu t− dµi h¹n sÏ g¾n trùc tiÕp víi nguy c¬ kh«ng ®ñ vèn ®Ó tiÕp tôc ®Çu t−. Lµm tèt c«ng t¸c phßng ngõa, rñi ro trong kinh doanh. C«ng ty cÇn nghiªn cøu kü tiÒn kh¶ thi, kh¶ thi, thÈm ®Þnh chi tiÕt, tÝnh ®¬n gi¸ chi tiÕt, phßng ngõa c¸c ®iÒu kiÖn cã thÓ xÈy ra lµm gi¶m rñi ro trong kinh doanh. C«ng t¸c qu¶n lý chÆt chÏ, nghiªn cøu kh¸ch hµng, c¸c nguån lùc huy ®éng vµ s¶n xuÊt kinh doanh lµm h¹n chÕ rñi ro trong kinh doanh. §Çu t− ph¶i tu©n thñ nguyªn t¾c ph©n t¸n rñi ro, nguyªn t¾c nµy ®ßi hái ph¶i ®a d¹ng ho¸ c¸c h×nh thøc ®Çu t−, kh«ng bao giê sö dông toµn bé sè tiÒn ®Çu t− vµo mét dù ¸n nµo ®ã. TiÕn hµnh trÝch quü dù phßng tµi chÝnh ®¶m b¶o cho môc tiªu thu chi ng©n s¸ch vµ gi¶i ph¸p cho viÖc thùc hiÖn, trÝch quü dù phßng cã môc ®Ých chñ yÕu lµ ®¶m b¶o cho kh¶ n¨ng thanh to¸n ®óng h¹n c¸c kho¶n ph¶i tr¶ vµ ®¶m b¶o th−êng xuyªn cã s½n tiÒn ®Ó doanh nghiÖp ho¹t ®éng. Thùc hiÖn tèt tÝn dông th−¬ng m¹i tõ c¸c nhµ cung cÊp. Doanh nghiÖp lu«n diÔn ra qu¸ tr×nh lµ doanh nghiÖp nî kh¸ch hµng tiÒn do mua m¸y mãc thiÕt bÞ vµ nguyªn vËt liÖu. Doanh nghiÖp lîi dông h×nh thøc nµy ®Ó sö dông nguån vèn chiÕm dông cho s¶n xuÊt kinh doanh, nguån nµy lµ mét nguån trung vµ dµi h¹n, c«ng ty cã thÓ ®Çu t− chiÒu s©u víi Ýt vèn mµ kh«ng ¶nh h−ëng tíi t×nh h×nh tµi chÝnh, ®©y lµ ph−¬ng thøc ®èi víi doanh nghiÖp khi thiÕu vèn tõ c¸c nguån kh¸c. 68
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M TÝn dông ng©n hµng lµ h×nh thøc c«ng ty vay vèn tõ ng©n hµng th−¬ng m¹i víi kú h¹n nh− ng¾n h¹n, trung h¹n hoÆc dµi h¹n.Tõ nguån vèn vay nµy cã thÓ huy ®éng ®−îc mét l−îng lín, ®óng h¹n. §èi víi tÝn dông ng©n hµng th× c«ng ty ngµy ph¶i t¹o uy tÝn, kiªn tr× ®µm ph¸n vµ ph¶i chÞu nhiÒu ®iÒu kiÖn ngÆt nghÌo. C«ng ty cã thÓ bæ sung nguån vèn dµi h¹n ®Ó v÷ng ch¾c vÒ mÆt tµi chÝnh,®Ó huy ®«ng c¸c nguån dµi h¹n nµy b»ng c¸ch kiÕn nghÞ víi nhµ n−íc bá sung thªm nguån vèn ng©n s¸ch nhµ n−íc, bæ sang thªm tõ lîi nhuËn sau thuÕ, t¨ng c−êng tÝn dông thuª mua hoÆc liªn doanh liªn kÕt trªn nhiÒu lÜnh vùc. 69
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Hµ néi, ngµy 16 th¸ng 04 n¨m 2004. KI LO BO OK .CO M KÕt luËn Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng c¹nh tranh gay g¾t quyÕt liÖt, muèn tån t¹i vµ chñ ®éng b¶o ®¶m qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp ®−îc diÔn ra mét c¸ch liªn tôc, nhÞp nhµng, doanh nghiÖp ph¶i cã mét l−îng vèn nhÊt ®Þnh. Bªn c¹nh ®ã n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh lµ mét ®Ò tµi mang tÝnh thêi sù cÊp b¸ch, cã ý nghÜa ®Æc biÖt quan träng ®èi víi c¸c doanh nghiÖp. HiÖn nay hÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp ®ang trong t×nh tr¹ng thiÕu vèn s¶n xuÊt v× vËy doanh nghiÖp lu«n t×m c¸ch sö dông vèn mét c¸ch cã hiÖu qu¶ nhÊt. C«ng ty x©y dùng CÇu 75 còng n»m trong danh s¸ch c¸c doanh nghiÖp lo¹i nµy, do vËy n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn ®−îc c¸c cÊp l·nh ®¹o c«ng ty lu«n quan t©m vµ lu«n t×m tßi h−íng ®i cho vÊn ®Ò nµy. ThÊy ®−îc sù cÊp b¸ch cña vÊn ®Ò cïng víi sù h−íng dÉn cña gi¸o viªn GVC NguyÔn ThÞ Th¶o vµ c¸c c« chó trong ban l·nh ®¹o c«ng ty, em ®· hoµn thµnh chuyªn ®Ò thùc tËp tèt nghiÖp víi ®Ò tµi: “ Mét sè gi¶i ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn ë C«ng ty x©y dùng CÇu 75 ” N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn trong s¶n xuÊt kinh doanh lµ mét vÊn ®Ò bao qu¸t, réng vµ khã vÒ lý luËn vµ thùc tiÔn. Do vËy trong ph¹m vi chuyªn ®Ò nµy em chØ ®Ò cËp tæng thÓ thùc tr¹ng c«ng t¸c sö dông vèn t¹i c«ng ty ®ång thêi ®i s©u nghiªn cøu c¸c chØ tiªu hiÖu qu¶ sö dông vèn, rót ra nhËn xÐt qua ®ã m¹nh d¹n ®−a ra mét sè gi¶i ph¸p nh»m n©ng cao c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn cña c«ng ty. Do kiÕn thøc cßn h¹n chÕ, thùc tÕ ch−a nhiÒu nªn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp nµy kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt, rÊt mong ®−îc sù ®ãng gãp ch©n thµnh cña thÇy c« gi¸o, b¹n bÌ, ®Ó ®Ò tµi cña em ®−îc hoµn thiÖn. Mét lÇn n÷a em xin ch©n thµnh c¶m ¬n sù h−íng dÉn, gióp ®ì nhiÖt t×nh cña gi¸o viªn h−íng dÉn, GVC NguyÔn ThÞ Th¶o, c¶m ¬n ban l·nh ®¹o C«ng ty x©y dùng CÇu 75 ®· gióp em hoµn thµnh chuyªn ®Ò nµy. 70
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Tµi liÖu tham kh¶o 1. Gi¸o tr×nh ph©n tÝch ho¹t ®éng kinh doanh Nhµ xuÊt b¶n thèng kª - 3/2001 2. Gi¸o tr×nh thèng kª doanh nghiÖp Nhµ xuÊt b¶n thèng kª n¨m 1999 Chñ biªn: PGS. PTS Ph¹m Ngäc KiÓm .CO M Bé m«n KÕ To¸n Qu¶n TrÞ vµ Ph©n TÝch Ho¹t §éng Kinh Doanh 3. Gi¸o tr×nh qu¶n trÞ kinh doanh tæng hîp tËp II Nhµ xuÊt b¶n thèng kª - 2001 Chñ Biªn: PGS. TS NguyÔn Thµnh §é OK TS NguyÔn Ngäc HuyÒn 4. KÕ to¸n qu¶n trÞ kinh doanh Nhµ xuÊt b¶n tµi chÝnh – 1998 5. Nh÷ng néi dung c¬ b¶n vÒ qu¶n trÞ doanh nghiÖp võa vµ nhá. 6. T¹p chÝ: BO Chñ biªn: §ång Xu©n Ninh - Ng©n hµng: sè 12/1997; 6,14/1999; 4/2000; 3.4/2001 - X©y dùng : sè7/1998 LO - Tµi chÝnh : sè2,5,8/2000; 9/1998 - C«ng nghiÖp: sè24/2000 KI - ThÞ tr−êng tµi chÝnh tiÒn tÖ: sè 2,18/1999; 14/2000 71
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Môc lôc Lêi nãi ®Çu............................................................................................................................ 1 KI LO BO OK .CO M Ch−¬ng I: ............................................................................................................................. 3 Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn c¬ b¶n vÒ vèn vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn............................................. 3 I Vèn vµ tÇm quan träng cña vèn trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh: .............................. 3 I.1./ Kh¸i niÖm vÒ vèn:.......................................................................................................... 3 I.2./ TÇm quan träng cña vèn trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh : ................................... 5 I.2.1./VÒ mÆt ph¸p lý: ........................................................................................................... 5 I.2.2./VÒ kinh tÕ: ................................................................................................................... 5 I.3./ §Æc tr−ng cña vèn: ........................................................................................................ 6 I.4./Ph©n lo¹i vèn: ................................................................................................................ 7 I.4.1./C¨n cø theo nguån h×nh thµnh vèn:............................................................................. 7 I.4.2./ C¨n cø vµo thêi gian huy ®éng vµ sö dông vèn:......................................................... 8 I.4.3./ C¨n cø vµo ph¹m vi nguån h×nh thµnh: ...................................................................... 8 I.4.4.C¨n cø vµo c«ng dông kinh tÕ cña vèn :...................................................................... 9 I.5./ C¬ cÊu vèn : .................................................................................................................. 9 I.5.1./ C¬ cÊu vèn cè ®Þnh:...................................................................................................10 I.5.2./C¬ cÊu vèn l−u ®éng: .................................................................................................10 II./ C¸c nguån huy ®éng vèn:...............................................................................................10 II.1./Tù cung øng: ................................................................................................................10 II.1.1.KhÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh: ...........................................................................................10 II.1.2./ TÝch luü t¸i ®Çu t−: ....................................................................................................11 II.2./ C¸c ph−¬ng thøc cung øng tõ bªn ngoµi:....................................................................11 II.2.1./Cung øng vèn tõ ng©n s¸ch Nhµ N−íc:.....................................................................11 II.2.2./ Gäi hïn vèn qua ph¸t hµnh cæ phiÕu:.......................................................................12 II.2.3.Vay vèn b»ng ph¸t hµnh tr¸i phiÕu trªn thÞ tr−êng vèn : ...........................................12 II.2.4./ Vay vèn tõ ng©n hµng th−¬ng m¹i:...........................................................................13 II.2.5./TÝn dông th−¬ng m¹i tõ c¸c nhµ cung cÊp:................................................................13 II.2.6.TÝn dông thuª mua (leasing):......................................................................................15 II.2.7./ Vèn liªn doanh, liªn kÕt: ...........................................................................................15 II.2.8./Cung øng tõ sù kÕt hîp cung vµ t− trong XD c¬ së h¹ tÇng (ph−¬ng thøc BOT):......16 II.2.9./Nguån vèn n−íc ngoµi ®Çu t− trùc tiÕp (FDI):............................................................16 II.2.10./ Nguån vèn ODA: ....................................................................................................16 III.HiÖu qu¶ sö dông vèn vµ ý nghÜa cña nã ®èi víi doanh nghiÖp:......................................17 III.1.Kh¸i niÖm hiÖu qu¶ sö dông vèn: .................................................................................17 III.2./ Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn trong C«ng ty : ...................................18 III.2.1./Ph−¬ng ph¸p so s¸nh: .............................................................................................18 III.2.2./Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch tû lÖ:....................................................................................18 III.3./ ý nghÜa cña viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn: ......................................................19 IV. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn : ................................................................21 72
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M IV.1. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ chung:.......................................................................................21 IV.2.C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng..................................................21 IV.2.1.HiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng : ..............................................................................21 IV.2.2./ Søc sinh lêi cña vèn l−u ®éng : ...............................................................................22 IV.2.3./ Sè vßng quay cña vèn l−u ®éng :............................................................................22 IV.2.4./ §é dµi b×nh qu©n mét lÇn lu©n chuyÓn: ...................................................................22 IV.2.5./HÖ sè ®¶m nhiÖm vèn l−u ®éng (K):.........................................................................22 IV.3.C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh: ...................................................23 IV.3.1./HiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh :................................................................................23 IV.3.2./ Tû suÊt lîi nhuËn cè ®Þnh : ......................................................................................23 V./ C¸c biÖn ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn: ...........................................................23 IV.1.Lùa chän ph−¬ng ¸n kinh doanh, ph−¬ng ¸n s¶n phÈm : ............................................23 IV.2.Lùa chän vµ sö dông hîp lý c¸c nguån vèn : ...............................................................24 IV.3.Tæ chøc vµ qu¶n lý tèt qu¸ tr×nh kinh doanh :...............................................................24 IV.4. M¹nh d¹n ¸p dông khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt kinh doanh :...............................25 IV.5.Tæ chøc tèt c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n vµ ph©n tÝch ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh :........26 V.Nh÷ng nh©n tè ¶nh h−ëng tíi viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn:................................26 V.1. Nh©n tè bªn ngoµi :......................................................................................................26 V.2.Nh©n tè bªn trong : .......................................................................................................27 Ch−¬ng II: ...........................................................................................................................29 Ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i C«ng ty x©y dùng CÇu 75 ............................................29 I./tæng quan vÒ c«ng ty: .......................................................................................................29 I.1./ Qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn: ...............................................................................29 I.2./ C¬ cÊu tæ chøc s¶n xuÊt kinh doanh :...........................................................................31 I.3./ C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lý cña C«ng ty : ..............................................................32 I.3.1./ C¬ cÊu tæ chøc : ........................................................................................................32 I.3.2./ Chøc n¨ng nhiÖm vô cña c¸c phßng ban :................................................................33 I.4./ §Æc ®iÓm vÒ lao ®éng:..................................................................................................37 I.5./ §Æc ®iÓm vÒ nguyªn vËt liÖu: .......................................................................................38 I.5.1./ Cung cÊp c¸c lo¹i nguyªn vËt liÖu chñ yÕu:...............................................................38 I.5.2./ C«ng ty ®¶m b¶o nguyªn vËt liÖu cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt: .........................................38 I.5.3./ C«ng ty x©y dùng cÇu 75 ®¶m b¶o viÖc mua s¾m nguyªn vËt liÖu. ...........................39 I.6./ §Æc ®iÓm vÒ c¬ së vËt chÊt, m¸y mãc thiÕt bÞ:..............................................................42 I.7./ §Æc ®iÓm vÒ thÞ tr−êng, c¹nh tranh:..............................................................................43 I.7.1./ §Æc ®iÓm vÒ thÞ tr−êng : ............................................................................................43 I.7.2./ §Æc ®iÓm vÒ t×nh h×nh c¹nh tranh : ............................................................................43 I.7.3./ §Æc ®iÓm vÒ kü thuËt c«ng nghÖ cña c«ng ty : ..........................................................43 II./ Ph©n tÝch hiÖu qu¶ sö dông vèn cña C«ng ty x©y dùng cÇu 75: .....................................45 II.1./ T×nh h×nh sö dông vèn cña C«ng ty: ............................................................................45 II.1.1./ C¬ cÊu vèn s¶n xuÊt kinh doanh vµ sù biÕn ®éng: ...................................................45 II.1.2./ C¬ cÊu vèn cè ®Þnh :.................................................................................................47 II.1.3. /C¬ cÊu vèn l−u ®éng : ..............................................................................................48 II.1.4./C¬ cÊu vèn theo nguån: ............................................................................................48 II.2./ KÕt qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh: ......................................................................................50 II.3./ HiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh cña C«ng ty x©y dùng CÇu 75 : .............................51 73
  • N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M II.3.1./ HiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh : ................................................................................51 II.3.2./ HiÖu qu¶ sö dông vèn l−u ®éng:...............................................................................53 III./ §¸nh gi¸ nh÷ng kÕt qu¶ ®· ®¹t ®−îc :...........................................................................55 III.1./ Nh÷ng kÕt qu¶ ®¹t ®−îc: ............................................................................................55 III.1.2. KhÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh: .........................................................................................56 III.1.3./ §¸p øng nhu cÇu vÒ vèn:.........................................................................................56 III.1.4./ KÕt qu¶ kinh doanh :................................................................................................56 III.2./ H¹n chÕ vµ nguyªn nh©n :..........................................................................................57 III.2.1./ Trong qu¸ tr×nh sö dông tµi s¶n cè ®Þnh : ................................................................57 III.2.2./ Trong qu¸ tr×nh sö dông vèn l−u ®éng :.................................................................57 Ch−¬ng III. ..........................................................................................................................59 Mét sè gi¶i ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn ë C«ng ty x©y dùng CÇu 75 ........59 I. Ph−¬ng h−íng vµ nhiÖm vô s¶n xuÊt kinh doanh trong thêi gian tíi.................................59 I.1./ NhiÖm vô chÝnh n¨m 2004 :..........................................................................................59 I.2./ KÕ ho¹ch thùc hiÖn n¨m 2004:.....................................................................................60 II./ gi¶i ph¸p chñ yÕu n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i C«ng ty X©y dùng CÇu 75: .........62 II.1./ VÒ vèn cè ®Þnh:............................................................................................................62 II.1.1./ ¸p dông h×nh thøc thuª tµi chÝnh:..............................................................................62 II.1.2./ Hoµn thiÖn c«ng t¸c khÊu hao vµ sö dông hiÖu qu¶ quü khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh : ..............63 II.1.3./ N©ng cao ho¹t ®éng ®Çu t− ®æi míi tµi s¶n cè ®Þnh :................................................63 II.2./ VÒ vèn l−u ®éng: .........................................................................................................64 II.2.1./ X¸c ®Þnh l−îng vèn l−u ®éng hîp lý cho n¨m kª ho¹ch :..........................................64 II.2.2./ N©ng cao n¨ng lùc thu håi nî :................................................................................65 II.2.3./ Gi¶m thiÓu gi¸ trÞ s¶n xuÊt kinh dë dang, hµng tån kho: ...........................................66 II.2.4.2./ KÐo dµi thêi gian chËm tr¶ c¸c kho¶n ph¶i tr¶ vµ t¨ng thêi gian c¸c kho¶n ph¶i thu:...........67 III. Mét sè gi¶i ph¸p kh¸c: ...................................................................................................67 III.1./§µo t¹o ®éi ngò lao ®éng cã tay nghÒ : .......................................................................67 III.2./Më réng thÞ tr−êng, t¨ng c−êng t×m kiÕm c¸c c«ng tr×nh: ............................................68 III.3./B¶o toµn vµ ph¸t triÓn vèn:..........................................................................................68 KÕt luËn...............................................................................................................................70 Tµi liÖu tham kh¶o...............................................................................................................71 74
  • chuyªn ®Ò tèt nghiÖp KI LO BO OK .CO M N©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn 75