Bahan rujukan

2,436 views
2,174 views

Published on

Modul literasi maklumat.

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,436
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
7
Actions
Shares
0
Downloads
39
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Bahan rujukan

  1. 1. Disediakan oleh: Nur Zalikha Bt Muhammad Zahidi JENIS-JENIS BAHAN RUJUKAN Disediakan oleh: Nur Zalikha Bt. Muhammad Zahidi
  2. 2. ISI KANDUNGAN Maksud Bahan Rujukan Faedah Bahan Rujukan Ciri-ciri Bahan Rujukan Sumber-sumber Bahan Rujukan beserta contoh-contoh
  3. 3. . Bahan rujukan adalah koleksi yang dimiliki oleh perpustakaan atau yang berada di luar perpustakaan, yang terdiri daripada pelbagai bentuk dan digunakan untuk memperoleh maklumat tertentu, dibaca satu persatu, tidak dibaca keseluruhan, sehingga penggunaannya terhad di dalam perpustakaan atau tidak boleh dipinjami. Maksud Bahan Rujukan
  4. 4. Bahan-bahan koleksi rujukan tidak terdapat di bahagian pinjaman kerana ia lebih berbentuk akademik dan sesuai digunakan untuk tujuan penyelidikan manakala buku/bahan di bahagian pinjaman adalah lebih berbentuk bahan bacaan ringan. Mengapakah bahan-bahan koleksi rujukan tidak boleh dipinjam?
  5. 5. Ciri-ciri Bahan Rujukan Tidak boleh dipinjam: Buku rujukan tidak boleh dipinjam keluar dari perpustakaan Fakta Ringkas: Buku rujukan diperlukan apabila pengguna memerlukan maklumat asas Gambaran keseluruhan: Buku rujukan memberikan pengenalan yang cepat dan gambaran ringkas untuk sesuatu topik. Gambaran keseluruhan sangat membantu apabila anda mula menyelidik topik yang anda tidak tahu banyak mengenainya. Aturan Khusus: Buku-buku rujukan yang dianjurkan dalam cara yang tertentu, bergantung kepada jenis buku. Sebagai contoh, kronologi disusun mengikut tarikh, kamus disusun mengikut abjad oleh perkataan dan ensiklopedia disusun mengikut abjad mengikut subjek.
  6. 6. SUMBER RUJUKAN DI PERPUSTAKAAN Sumber primer Sumber tertiariSumber sekunder
  7. 7. Sumber primer adalah hasil kerja asal, sama ada diterbitkan atau tidak, yang memberikan pengetahuan baru atau kemajuan kepada pengetahuan yang sedia ada mengenai sesuatu perkara. Ia menjadi asas kepada sumber sekunder. Sumber Primer
  8. 8. Merupakan penemuan baru atau ilmu pengetahuan baru. Melaporkan penyelidikan yang asli. Memberi ulasan baru atau interpretasi yang berbeza kepada ilmu pengetahuan yang baru. Biasanya sumber primer tidak tersusun atau disenarai dengan sempurna atau berada di merata tempat. Sumber-sumber ini ada yang diterbitkan dan ada yang tidak diterbitkan. CIRI-CIRI SUMBER PRIMER
  9. 9. i. Kertas kerja (dari seminar, konvensyen, persidangan, simposium,bengkel, kolokium, perbincangan,kongres dll) ii. Fail syarikat. iii. Fail peribadi iv. Surat menyurat v. Diari, memo vi. Buku nota vii. Lukisan viii. Foto ix. Prosiding/konferens x. Disertasi/tesis xi. Laporan penyelidikan/Jurnal
  10. 10. Kertas kerja Makalah yg dibentangkan dlm sesuatu sidang (bengkel, seminar dsb) utk membahaskan sesuatu masalah. Sumber imej: Google.com
  11. 11. Fail syarikat/peribadi Tempat menyimpan surat-surat dan lain-lain secara tersusun. Sumber imej: Google.com
  12. 12. Surat menyurat Kertas yg ditulis, segala sesuatu yg tertulis (tercetak dll). Kiriman kertas yg ditulis (mengandungi khabar dll) dan dikirim kpd orang lain. Sumber imej: Google.com
  13. 13. Diari Buku yg mengandungi rakaman harian tentang pengalaman atau pemerhatian peribadi, buku harian. Sumber imej: Google.com Sumber imej: PPANPk
  14. 14. Buku nota Tulisan atau lukisan yg disediakan secara kasar pd peringkat awal atau permulaan. Sumber imej: Google.com
  15. 15. Lukisan Lukisan ialah salah satu aktiviti penghasilan karya dalam bidang seni halus. Lukisan menyediakan landasan asas untuk berkomunikasi dalam pelbagai cara dan bidang. Biasanya lukisan menggunakan media kering untuk menghasilkan karya. Sumber imej: Google.com
  16. 16. Foto Gambar yg diambil dgn kamera. Sumber imej: PPANPK
  17. 17. Prosiding/konferens Rakaman maklumat (biasanya dicetak) tentang perbincangan dan keputusan sesuatu mesyuarat, persidangan dan sebagainya. Sumber imej: Google.com Sumber imej: PPANPk
  18. 18. Disertasi/Tesis Pengolahan bertulis yg panjang dan terperinci tentang sesuatu perkara yg diserahkan utk mendapatkan ijazah tinggi. Sumber imej: PPANPk
  19. 19. Jurnal Terbitan atau majalah berkala yg khusus bagi sesuatu perkara, profesion, atau bidang tertentu Sumber imej: PPANPk
  20. 20. Sumber ini memberikan akses kepada sumber primer melalui sistem perkhidmatan abstrak atau indeks. Rujukan kepada artikel asal adalah dalam format bibliografi atau abstrak yang diterbitkan. Sumber Sekunder
  21. 21. Ia bukanlah maklumat atau ilmu pengetahuan baru. Ia menyusun sumber primer dengan lebih sistematik supaya senang diakses. Ia lebih merupakan penilaian, komen, ringkasan atau pemeriksaan ke atas karya atau penyelidikan seseorang mengenai sesuatu perkara dan sebagainya. Walaupun sumber sekunder begitu berguna untuk mengesan sumber lain, perlulah berhati-hati dalam menilai sumber ini sama ada ianya berwibawa atau berat sebelah atau condong ke arah tertentu (bias). CIRI-CIRI SUMBER SEKUNDER
  22. 22. CONTOH-CONTOH SUMBER SEKUNDER
  23. 23. Kamus Kamus merupakan salah satu buku rujukan yang paling kerap digunakan orang. Kamus atau Dictionary dalam bahasa Inggris berasal dari bahasa Latin Dictionarium yang ertinya adalah pengulangan kata. Kamus memuatkan kata-kata, istilah-istilah suatu bahasa yang digunakan oleh sesuatu subjek, bidang, atau profesion. Kata-kata tersebut disusun mengikut susunan tertentu, biasanya mengikut susunan abjad dan disertai dengan keterangan tentang makna, ejaan, pemakaian, dan sejenisnya.
  24. 24. Jenis kamus Kamus Bahasa • Kamus bahasa iaitu mengandungi perkataan yang terdiri daripada suatu bahasa atau bahasa-bahasa tertentu. Kamus bahasa dapat digolongkan pula kepada 3 jenis:  Monolingual Kamus bahasa yang terdiri dari satu bahasa.  Bilingual Kamus bahasa yang terdiri dari dua bahasa.  Poliglot Kamus bahasa yang terdiri dari tiga bahasa atau lebih
  25. 25. Kamus Bahasa (monolingual) Sumber imej: Google.com
  26. 26. Kamus Bahasa (bilingual) . Sumber imej: PPANPk Sumber imej: PPANPk
  27. 27. Kamus Bahasa (poliglot) Sumber imej: Google.com
  28. 28. • Kamus subjek Merupakan kamus yang hanya menggunakan istilah yang lazim digunakan khusus dalam sesuatu bidang pengetahuan. Sumber imej: PPANPk
  29. 29. Perbezaan Kamus Bahasa dengan Kamus Subjek Kamus dewan bahasa Kamus Fizik Terjemahan perkataan adalah lebih bersifat am atau umum Terjemahan perkataan adalah lebih ke arah spesifik atau mendalam
  30. 30. Ensiklopedia Bahan yang mengandungi pelbagai maklumat dalam semua bidang ilmu pengetahuan. Ia menjelaskan prinsip-prinsip umum yang asas serta penerangan ringkas mengenai definasi, gambaran, penjelasan, sejarah, kedudukan semasa, statistik dan bibliografi. Ia juga mengandungi artikel-artikel penyelidikan, bibliografi bidang-bidang tertentu, data-data ringkas seperti nama orang, tarikh lahir, tempat-tempat geografi dan peristiwa-peristiwa.
  31. 31. Jenis ensiklopedia Ensiklopedia umum Mencakupi semua bidang ilmu pengetahuan yang bersifat dasar atau fakta. Sumber imej: PPANPk
  32. 32. Isi kandungan ensiklopedia
  33. 33. Biasanya ensiklopedia jenis umum diterbitkan dalam beberapa buah jilid. Jilid ialah satu cara untuk membahagikan sebuah badan besar maklumat ke unit-unit. Sumber imej: PPANPk
  34. 34. Ensiklopedia khusus Ensiklopedia khusus mencakupi satu bidang ilmu pengetahuan. Biasanya hanya mempunya satu jilid. Sumber imej: PPANPk
  35. 35. Buku panduan (Handbook) Buku rujukan yang mengandungi maklumat dalam sesuatu subjek, disusun secara sistematik untuk rujukan cepat. Boleh juga dipanggil manual.
  36. 36. Sumber imej: PPANPk
  37. 37. Buku panduan (handbook) juga ada yang diterbitkan kepada beberapa buah jilid.
  38. 38. Almanak Almanak ialah satu komponen data-data dan statistik penting mengenai negara, tokoh-tokoh, peristiwa dan sebagainya. Diterbitkan tiap-tiap tahun atau dua tahun sekali. Sumber imej: PPANPk
  39. 39. Isi kandungan almanak Nama Wargenegara, pekerjaan Sumber maklumat
  40. 40. Terdapat juga almanak yang terdiri daripada beberapa buah jilid.
  41. 41. Buku Tahunan Buku Tahunan lebih khusus (mengendalikan perkara- perkara tertentu sahaja). Tujuan Buku Tahunan ialah untuk merekodkan aktiviti tahunan bagi negara atau bidang-bidang tertentu untuk menunjukkan aliran (trend) perkembangan tamadun sebagai kunci kepada maklumat tambahan kerana memberikan punca maklumat.
  42. 42. Sumber imej: PPANPk
  43. 43. Sumber imej: PPANPk
  44. 44. Sumber imej: PPANPk
  45. 45. Direktori Suatu senarai mengenai orang atau organisasi yang disusun secara sistematik, mengikut susunan abjad atau nombor pengkelasan: mengandungi alamat: afiliasi (afiliations) untuk individu. Ia juga mengandungi alamat, fungsi, staf dan lain-lain data mengenai organisasi.
  46. 46. Sumber imej: PPANPK
  47. 47. Bibliografi Nama yang diberikan untuk suatu senarai buku-buku, manuskrip dan lain-lain penerbitan, diterang dan disusun secara sistematik. Sumber imej: PPANPk
  48. 48. Penulis/Pengarang Judul buku Penerbit Tempat terbitan Muka surat Nombor ISBN Abstrak Contoh isi kandungan bibliografi
  49. 49. Sumber imej: PPANPK
  50. 50. Tajuk artikel Nama pengarang/penulis Tarikh artikel diterbitkan Jilid majalah Nombor isu Contoh isi kandungan bibliografi
  51. 51. Indeks Senarai berabjad nama orang, tempat, perkara yang terkandung di dalam sesebuah karya/bahan yang diterbitkan. Senarai ini memberi rujukan/penunjuk seperti nombor muka surat bagi setiap item di mana ia boleh dijumpai. Fungsi indeks dan abstrak sebenarnya sama. Namun abstrak mempunyai kelebihan kerana abstrak dapat membantu pengguna dalam menentukan apakah isi kandungan artikel atau bahan tersebut.
  52. 52. Sumber imej: PPANPk
  53. 53. Indeks Suratkhabar Malaysia Contoh isi kandungan indeks
  54. 54. Indeks Majalah Malaysia Nama majalah Alamat penerbit majlah Nombor ISSN
  55. 55. Abstrak Abstrak merupakan suatu ringkasan atau sari karangan dari suatu penerbitan atau artikel. Sumber imej: Google.com Sumber imej: PPANPk
  56. 56. Biografi Biografi adalah bahan rujukan yang mengandungi maklumat riwayat hidup seseorang yang ditulis oleh individu lain. Manakala jika riwayat hidup itu ditulis diri sendiri oleh orang yang bersangkutan dinamakan autobiografi. Sumber imej: PPANPk
  57. 57. Sumber imej: PPANPk
  58. 58. NOTA: Walaupun tulisan buku tersebut mengisahkan riwayat tokoh yang sudah meninggal dunia, ia tetap dinamakan biografi.
  59. 59. Gazetir Sejenis kamus mengenai tempat-tempat. Memberikan maklumat-maklumat tentang sejarah, statistik, kebudayaan dan lain-lain yang berkenaan mengenai tempat-tempat. Ia juga memberikan sebutan nama-nama. Biasanya terdapat di dalam atlas dan ada juga dibuat berasingan. Merupakan indeks tidak langsung untuk mengesan maklumat mengenai tempat-tempat.
  60. 60. Sumber imej: PPANPk
  61. 61. Peta/Atlas Peta ialah gambaran alam yang sebenar tetapi telah dikecilkan dalam bentuk yang mudah dikaji melaui penggunaan grafik. Atlas pula ialah kumpulan peta yang telah dijilid dalam bentuk buku. Peta merupakan sumber maklumat terperinci yang menggunakan simbol-simbol dan gambaran grafik untuk menerangkan sesuatu idea, kedudukan bandar, sungai, jenis tumbuh-tumbuhan, taburan penduduk dan sebaginya. Ada berbagai-bagai jenis peta yang boleh didapati dari perbagai sumber. Peta boleh didapati dalam ensaiklopedia, laporan, buku panduan dan sebaginya.
  62. 62. Sumber imej: PPANPk
  63. 63. Ia juga dikenali sebagai sumber umum. Ia merupakan maklumat yang telah diterima umum dari sumber-sumber primer. Sumber tertiar boleh didapati dalam bentuk buku teks, pangkalan data, ulasan artikel, kompendia dan panduan praktis. Laman web juga menyediakan banyak sumber dari kategori ini. Sumber Tertiari
  64. 64. Sumber tertiari dapat membantu mengesan sumber primer dan sumber sekunder. CIRI-CIRI SUMBER TERTIARI
  65. 65. Contoh Sumber Tertiari • Bibliografi kepada bibliografi • Direktori kepada direktori • Panduan kepada penerbitan (Guides to the literatures). Sumber imej: Google.com
  66. 66. Faedah Bahan Rujukan Memberikan keterangan atau penjelasan langsung tentang suatu maklumat yang ingin diketahui Boleh mengetahui selok-belok serta keadaan suatu negara daripada Buku Tahunan, Ensiklopedia, Buku Panduan (Handbook), Gazetir dan atlas. Boleh mengetahui riwayat hidup tokoh. Sebagai contoh maklumat tersebut boleh didapati daripada Biografi dan Autobiografi Pulau atau lokasi terpencil boleh diketahui dengan mudah. Sebagai contoh maklumatnya boleh didapati daripada Atlas dan Gazetir

×