Cr cnews 201106

347 views
238 views

Published on

Cr cnews 201106

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
347
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
7
Actions
Shares
0
Downloads
4
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Cr cnews 201106

  1. 1. Ìîíãîë Óëñûí Õàðèëöàà Õîëáîîíû Çîõèöóóëàõ Õîðîî Communications Regulatory Commission of Mongolia http://www.crc.gov.mn CRC NEWS ¹02(3) 2011 îíû II óëèðàë Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû óëñûí “ICT-90” EXPO Óðëàã, ñïîðòûí íààäàì çªâëªãªªí ÕÕÇÕ-íû 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëèéí ¯éë àæèëëàãàà ÕÕÇÕ-íû 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëèéí ¯éë àæèëëàãàà “Ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû óäèðäëàãà” ñýäýâò Îëîí óëñûí ôîðóì “Ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû óäèðäëàãà” ñýäýâò Îëîí óëñûí ôîðóì “ICT-90” EXPO Óðëàã, ñïîðòûí íààäàì
  2. 2. news CRC CRCnewsCRCnews 3 CRCnews ÑÝÒï¯ËÈÉÍ ØÈÍÝ ÄÓÃÀÀÐÒ... Ìîíãîë Óëñàä îð÷èí öàãèéí Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí áàÿðûí ìýíäèéã òóñ ñàëáàðûã õºãæ¿¿ëýõ ¿éëñýä îþóí óõààí, õ¿÷ õºäºëìºðºº çîðèóëñàí ¿å ¿åèéí àõìàäóóä, îäîî àæèëëàæ áàéãàà èíæåíåð òåõíèêèéí àæèëòíóóä, íèéò õîëáîî÷èä Òà á¿õýíäýý áîëîí Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîîíû õàìò îëîíäîî ºðãºí äýâø¿¿ëüå. Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîîíîîñ ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷èä, õýðýãëýã÷èääýý çîðèóëàí óëèðàë òóòàìä ãàðãàäàã “CRC NEWS” ñýòã¿¿ëèéí 2011 îíû õî¸ð äàõü äóãààð óíøèã÷ òàíû ãàð äýýð î÷îîä áàéíà. Ýíý óäààãèéí ñýò¿¿ëäýý òóñ áàéãóóëëàãûí 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëä õèéñýí àæëûí ¿ð ä¿í, ñàëáàðûí 90 æèëèéí îéí õ¿ðýýíä çîõèîí áàéãóóëàãäñàí àðãà õýìæýýí¿¿ä, óëñûí ãóðàâäóãààð çºâëºãººí, ãàäààä õàðèëöàà, õàìòûí àæèëëàãààíû òóõàé, ñòàòèñòèê ä¿í øèíæèëãýý, øèíý òåõíèê, òåõíîëîãè áîëîí áóñàä ìýäýý ìýäýýëëèéã áàãòààëàà. Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðò õýðýãæ¿¿ëñýí áîäëîãî, çîõèöóóëàëòûí àðãà õýìæýýíèé ¿ð ä¿íä ñàëáàðò îðóóëàõ óëñûí áà õóâèéí õºðºí㺠õºðºí㺠îðóóëàëòûí õýìæýý, ñàëáàðûí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéí àøèã îðëîãî æèë á¿ð íýìýãäýæ, óëñ îðíû íèéãýì ýäèéí çàñàã, ¿íäýñíèé õºãæèëä äîðâèòîé õóâü íýìýð îðóóëàõ áîëñíîîð õ¿í àìûí ºäºð òóòìûí ¿éë àæèëëàãàà, àæ àìüäðàëä ¿ç¿¿ëýõ à÷ õîëáîãäîë óëàì á¿ð ÷óõàë áîëæ áàéíà. Ò¿¿í÷ëýí ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí îëîëò, õýðýãëýý ¿éë÷èëãýýã àøèãëààã¿é íèéãýì ýäèéí çàñãèéí ñàëáàð, äýä á¿òýö íýã ÷ ¿ã¿é áîëæ, ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý íü ñóóðü äýä á¿òöèéí íýã áîëîõ õºãæëèéí õàíäëàãà ãàð÷ áàéíà. Íèéò õîëáîî÷èääîî Ìîíãîë Óëñàä îð÷èí öàãèéí Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí ìýíäèéã õ¿ðãýæ, àìüäðàëä ÷èíü àç æàðãàë, àæèë ¿éëñ òàíü ººäðºã áàéõûã õ¿ñýí åðººå! Ñýòã¿¿ëèéí çºâëºë. 2011 îíû 07 äóãààð ñàð.
  3. 3. 4 CRC news CRCnews 11 Ìîíãîë Óëñàä Àçè, Íîìõîí äàëàéí îðíóóäûí “Ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû óäèðäëàãà”ñýäýâò Îëîí óëñûí ôîðóì áîëîâ. Ñýòã¿¿ëèéí çºâëºë Äàðãà: Á.Áîëäáààòàð /ÕÕÇÕ-íû äàðãà / Ãèø¿¿ä: Î.Áàòòîãòîõ /ÕÕÇÕ-íû äýä äàðãà áºãººä ÝÇÌÇÀ-íû äàðãà/ Á.̺íõáàò /ÇǯÒÀ-íû äàðãà/ Ì.Ìýíä-Î÷èð /ÐÄÇÕÀ-íû äàðãà/ Ó.Òàìèð /ÇÀ-íû äàðãà/ Ç.Ýðäýíý÷óëóóí /ØÀ-íû äàðãà/ Ä.Íÿìäîðæ /äàðãûí çºâëºõ/ Ñýòã¿¿ëèéí ýðõëýã÷: À.Ëóâñàí-Î÷èð /luvsanochir@crc.gov.mn/ Õàðèóöëàãàòàé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãà: Ò.Íàðàíìàíäàõ /naran@crc.gov.mn/ Õàÿã: Ìîíãîë Óëñûí Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîî Ìåòðî áèçíåñ òºâ. À-áëîê. 5-ð äàâõàð Ñ¿õáààòàð ä¿¿ðýã. Ñ¿õáààòàðûí ãóäàìæ-13 Óëààíáààòàð-14201 Ìîíãîë Óëñ. Óòàñ: +976-11-36 39 99 Ôàêñ: +976-11-31 77 20 Öàõèì øóóäàí: crc@mongol.net Öàõèì õàÿã: www.crc.gov.mn Printed in Interpress Co.,Ltd Ìîíãîë Óëñûí Õàðèëöàà Õîëáîîíû Çîõèöóóëàõ Õîðîî Communications Regulatory Commission of Mongolia http://www.crc.gov.mn CRC NEWS ¹02(3) 2011 îíû II óëèðàë Àãóóëãà Ìîíãîë Óëñàä ÎÓÖÕÁ-ûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷ íî¸í. Õîóëèí Æàî àëáàí ¸ñíû àéë÷ëàë õèéëýý. 10Ò¿¿íèé óäèðäëàãà äîð Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí ñòàíäàðò, îëîí óëñûí áàéãóóëëàãóóäûí õàìòûí àæèëàãààãààíû ò¿âøèí äýýøèëæ, ºíäºð õºãæèëòýé áîëîí õºãæèíã¿é îðíóóäûí ñòàíäàð÷èëàëûí çºð¿¿ã àðèëãàõ àæëûí ýõëýë òàâèãäñàí. Ìîíãîë Óëñûí Õàðèëöàà Õîëáîîíû Çîõèöóóëàõ Õîðîîíû 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëèéí ¿éë àæèëëàãàà 8-9 ÕÕÇÕ-íîîñ 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëä áàéãóóëëàãûí ¿íäñýí ÷èã ¿¿ðýã, ¿éë àæèëëàãàà, 2011 îíä ÕÕÇÕ-íû Äàðãà áîëîí Åðºíõèé ñàéä /áóþó Òºñâèéí åðºíõèéëºí çàõèðàã÷òàé/ íàðûí õîîðîíä áàéãóóëñàí ¿ð ä¿íãèéí ãýðýý, òºëºâëºãººò áîëîí óäèðäëàãààñ ºãñºí ÷èãëýë, ¿¿ðýã äààëãàâðûí õ¿ðýýíä äàðààõü àæëóóä, òºñºë õºòºëáºðèéã õýðýãæ¿¿ëæ ã¿éöýòãýëýý. 46 Вьейра Марсело VS Фабио Коентрао ÌÝÍÄ×ÈËÃÝÝ 6 Õàðèëöàà Õîëáîîíû Çîõèöóóëàõ Õîðîîíû äàðãà Á.ÁÎËÄÁÀÀÒÀÐ ÌÝÍÄ×ÈËÃÝÝ 7 Ìýäýýëýë, Øóóäàí, Õàðèëöàà Õîëáîî, Òåõíîëîãèéí ãàçðûí äàðãà Æ.ÁÀÒ-ÝÐÄÝÍÝ
  4. 4. 5 news CRC CRCnews “ÌÝÄÝÝËÝË ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÍÛ ÓËÑÛÍ ÇªÂ˪êªÍ” 44 ÆÈËÈÉÍ ÄÀÐÀÀ ÇÎÕÈÎÍ ÁÀÉÃÓÓËÀÃÄËÀÀ Ìýäýýëýë, Øóóäàí, Õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí íýðýìæèò óðëàã, ñïîðòûí íààäàì àìæèëòòàé çîõèîí áàéãóóëàãäëàà. 16Óðëàã, ñïîðòûí íààäàì 14 Ìîíãîë óëñûí ò¿¿õýíä 1950 î-íîîñ õîéø 3 äàõü óäààãàà çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áóé “Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû óëñûí çºâëºãººí” 2011 îíû 5-ð ñàðûí 25-26-íû ºäð¿¿äýä Òºðèéí îðäîíä àìæèëòòàé áîëæ ºíäºðëºëºº. Ýíýõ¿¿ çºâëºãººíä ãàäààä, äîòîîäûí 800 ãàðóé òºëººëºã÷èä îðîëöîæ Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí ºíººãèéí õ¿ðñýí ò¿âøèí, èðýýä¿éí õºãæëèéí òàëààð õýëýëöýæ ñàíàë áîäëîî ñîëèëöîâ. ̺í Ìîíãîë óëñàä Õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí àðãà õýìæýýíèé õ¿ðýýíä óã çºâëºãººí áîëæ áàéãààãààðàà èõýýõýí îíöëîãòîé áàéëàà. Àçè íîìõîí äàëàéí Øóóäàíãèéí Õîëáîî 12 Àçè íîìõîí äàëàéí á¿ñèéí Øóóäàíãèéí Õîëáîîíû ã¿éöýòãýõ çºâëºëèéí õóðàë Ýíý æèëèéí õóâüä “ICT 90 EXPO” ¿çýñãýëýí öàð õ¿ðýýãýý óëàì á¿ð òýëæ îëîí óëñûí õýìæýýíä çîõèîí áàéãóóëàãäñàí þì. Òóõàéëáàë äýëõèéí òîìîîõîí ¿éëäâýðëýã÷èä áîëîõ Gemalto, Alcatel- Lucent, Keynote, Cisco, Apple, Oracle çýðýã ãàäààäûí áàéãóóëëàãóóä ìàíàé ¿çýñãýëýíä îðîëöîæ ººðñäèéí ¿éë àæèëëàãàà áîëîí áàðàà á¿òýýãäýõ¿¿íýý îëîí íèéòýä äýëãýí ¿ç¿¿ëñýí. 15 Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí ¯ÇÝÑÃÝËÝÍ-90 ÆÈË 20 21 22-23 24 24 26-27 30 31 32 32 33 34 ¯¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû õýðýãëýýíèé çàðèì ¿ç¿¿ëýëò¿¿ä Èíòåðíýòèéí ¿éë÷èëãýý Ìýäýýëëèéí ñ¿ëæýý, èíòåðíýòèéí äàðàà ¿åèéí ñ¿ëæýýíèé øèíý òåõíîëîãèóä (NGI-IPv6) Ìîíãîë Óëñûã ãàìøãààñ õàìãààëàõàä “ÌÕÕÒ-èéí ñàëáàðûí ã¿éöýòãýõ ¿¿ðýã” ñýäýâò ¿íäýñíèé ñåìèíàð çîõèîí áàéãóóëàâ ÕÕÇÕ-ä ÎÓÖÕÁ-ûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷ íî¸í. Õóîëèí Æàî çî÷èëæ, óóëçàëò ÿðèëöëàãàä îðîëöîâ ¯éëñèéã íü ìàðòàæ ¿ë áîëîõ ãàâúÿàòàé óäèðäàã÷èä ÕÕÇÕ-íîîñ øèíýýð îëãîñîí òóñãàé çºâøººðëèéí æàãñààëò Óëñûí òýìäýãòèéí õóðààìæèéí òóõàé õóóëèàñ “ÌÝÄÝÝËÝË ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÍÛ ÀØÈÃËÀËÒ ÕÝÐÝÃËÝÝ” ñýäýâò àçè íîìõîí äàëàéí îðíóóäûí ôîðóì “ÎËÎÍ ÓËÑÛÍ ÌÎÁÀÉË ÐÎÓÌÈÍÔ ñýäýâò óóëçàëòàíä îðîëöñîí òóõàé. Àçè íîìõîí äàëàéí îðíóóäûí óòàñã¿é õîëáîîíû ãðóïï õóðàëäààí-10 (AWG-10) Õºãæèæ áóé îðíóóäàä çîðèóëñàí “Ìýäýýëëèéí òåõíîëîãèéí õýðýãëýý” ñýäýâò ñóðãàëò
  5. 5. 6 CRC news CRCnews Ìýíä÷èëãýý ÌîíãîëÓëñûíÕàðèëöààõîëáîîíûÇîõèöóóëàõÕîðîîíûíýðèéíºìíººñáîëîí õóâèàñàà îð÷èí öàãèéí ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéã òîõèîëäóóëàí ñàëáàðûí õºãæèëä îþóí óõààí, õ¿÷ õºäºëìºð, ìýäëýã ÷àäâàðàà õàðàìã¿é çîðèóëàí õºäºëìºðëºæ èðñýí ¿å ¿åèéí àõìàä áîëîí ãàâúÿàò õîëáîî÷èääîî, ñàëáàðûí íèéò èíæåíåð òåõíèêèéí àæèëòàí àæèëëàãñàä, òóñãàé çºâøººðºë ýçýìøèí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷èä, íèéò õýðýãëýã÷èääýý áàÿðûí ìýíä÷èëãýý äýâø¿¿ëüå. ÌîíãîëÓëñûíÕàðèëöààÕîëáîîíûÇîõèöóóëàõÕîðîîíîîñìýäýýëýë,õàðèëöàà õîëáîî, øóóäàíãèéí ñàëáàðûí õºãæëèéí áîäëîãî, ñòðàòåãèéí õ¿ðýýíä øèíý òåõíèê, òåõíîëîãèéã öàã àëäàëã¿é íýâòð¿¿ëýõ, øóäàðãà ºðñºë人íèéã äýìæèõ, ¿íý òàðèôèéí çîõèöóóëàëò, áîäëîãî çîõèöóóëàëòûí òààòàé îð÷íûã á¿ðä¿¿ëýõ òàëààð îëîí àæèë, àðãà õýìæýýã çîõèîí áàéãóóëàí õýðýãæ¿¿ëæ áàéãààãèéí ¿ð ä¿íä ìàíàé ñàëáàð áóñàä äýä á¿òöèéí ñàëáàðóóäààñ õàìãèéí ò¿ð¿¿íä ãàçàð ç¿éí á¿ñ÷ëýëýýñ ¿ë õàìààðñàí ¿íý òàðèôèéã ìºðäëºã áîëãîñîí ñàëáàð áîëîîä áàéíà. Ýäãýýð çîõèöóóëàëòûí àðãà õýìæýýíèé ¿ð ä¿íä Ìîíãîë Óëñûí õýìæýýíä ¿¿ðýí õîëáîîíû ¿éë÷èëãýýíèé íóòàã äýâñãýðèéí õàìðàõ õ¿ðýý 90 ãàðóé õóâüä õ¿ð÷, 100 õ¿í òóòàìä 90 îð÷èì ¿¿ðýí õîëáîîíû õýðýãëýã÷ íîãäîæ áàéãàà íü Àçèéí áîëîí äýëõèéí äóíäàæààñ äàðóé 20 ãàðóé íýãæýýð äýýã¿¿ð ¿ç¿¿ëýëò áîëñîí þì. Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðò õýðýãæ¿¿ëñýí áîäëîãî, çîõèöóóëàëòûí àðãà õýìæýýíèé ¿ð ä¿íä ñàëáàðò îðóóëàõ óëñûí áà õóâèéí õºðºí㺠õºðºí㺠îðóóëàëòûí õýìæýý, ñàëáàðûí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéí àøèã îðëîãî æèë á¿ð íýìýãäýæ, óëñ îðíû íèéãýì ýäèéí çàñàã, ¿íäýñíèé õºãæèëä äîðâèòîé õóâü íýìýð îðóóëàõ áîëñíîîð õ¿í àìûí ºäºð òóòìûí ¿éë àæèëëàãàà, àæ àìüäðàëä ¿ç¿¿ëýõ à÷ õîëáîãäîë óëàì á¿ð ÷óõàë áîëæ áàéíà. Ò¿¿í÷ëýí ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí îëîëò, õýðýãëýý ¿éë÷èëãýýã àøèãëààã¿é íèéãýì ýäèéí çàñãèéí ñàëáàð, äýä á¿òýö íýã ÷ ¿ã¿é áîëæ, ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý íü ñóóðü äýä á¿òöèéí íýã áîëîõ õºãæëèéí õàíäëàãà ãàð÷ áàéíà. Öààøäàà áèä ðàäèî òåëåâèçèéí ºðãºí íýâòð¿¿ëãèéã òîîí òåõíîëîãèä øèëæ¿¿ëýõ, ìýäýýëëèéí òåõíîëîãè, á¿ðòãýë ìýäýýëýë, ìýäýýëëèéí 纺ëºí äýä á¿òöèéã á¿ðä¿¿ëýõ, àãóóëãà áà êîíòåíòûí çîõèöóóëàëò çýðýã ÷èãëýëýýð îëîí àðãà õýìæýýã õýðýãæ¿¿ëýõýýð òºëºâëºæ áàéãàà áîëíî. Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîî, øóóäàíãèéí ñàëáàðò ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷èä Òà á¿õýíäýý ñàëáàðûíõàà ò¿¿õò 90 æèëèéí îéí ýíý ºäºð ºìíº ãàðãàñàí àìæèëòàà óëàì áàòàòãàæ, öààøäàà ýõ îðíûõîî èðýýä¿éí õºãæèë, öýöýãëýëòýä õóâü íýìýð îðóóëàí àæèë õºäºëìºðèéí ºíäºð àìæèëò ãàðãàíà ãýäýãò èòãýë òºãñ áàéíà. íèéòõîëáîî÷èääîîÌîíãîëÓëñàäîð÷èíöàãèéíìýäýýëýë,õàðèëöààõîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí ìýíäèéã äàõèí õ¿ðãýæ, àìüäðàëä ÷èí àç æàðãàë, àæèë ¿éëñ òàíü ººäðºã áàéõûã õ¿ñýí åðººå! Ñàéí ¿éëñ äýëãýðýõ áîëòóãàé. ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÍÛ ÇÎÕÈÖÓÓËÀÕ ÕÎÐÎÎÍÛ ÄÀÐÃÀ Á.ÁÎËÄÁÀÀÒÀÐ
  6. 6. 7 news CRC CRCnews Ìýíä÷èëãýý Ìîíãîë Óëñàä îð÷èí öàãèéí ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé ò¿¿õò 90 æèëèéí îé ýíý îíä òîõèîæ áàéíà. Òóñ ñàëáàðûí õºãæëèéã ºíººãèéí ò¿âøèíä õ¿ðãýõýä àæèë àìüäðàëàà çîðèóëñàí ¿å ¿åèéí àõìàäóóä òýäíèé çàëãàìæ õàëàà áîëñîí çàëóó ¿åèéíõýíäýý ÌØÕÕÒÃ-ûí íýðèéí ºìíººñ áîëîí õóâèàñàà ñàëáàðûí ò¿¿õò 90 æèëèéí îéí áàÿðûí ìýíä äýâø¿¿ëæ ñàéí ñàéõàí á¿õíèéã õ¿ñýí åðººå! Íýãýí çóóíûã ºðòººëºí äàìæñàí ìàíàé ñàëáàðûíõàí õèéñýí àæëàà ä¿ãíýæ, õèéõ àæëàà òºëºâëºí 90 æèëèéí îéãîî àìæèëò ä¿¿ðýí óãòàæ áàéíà. 1921 îíä îð÷èí öàãèéí õàðèëöàà õîëáîîíû ¿íäýñ ñóóðü áèé áîëñîí öàãààñ ýõëýí õºäºº îðîí íóòãèéí õîëáîîæóóëàõ, öàõèëãààí õîëáîîíû íýãäñýí òîãòîëöîî áèé áîëãîõ, ðàäèî áîëîí òåëåâèçèéí ºðãºí íýâòð¿¿ëãèéí ñèñòåìèéã Ìîíãîë Óëñàä õºãæ¿¿ëýõèéã çîðüæ àæèëëàñàí. Ìàíàé ñàëáàðûí õºãæèë äýâøèë óëñ îðíû ýäèéí çàñãèéí õºãæèëä ÷óõàë õóâü íýìýð îðóóëäàã ãýäýãòýé õýí ÷ ìàðãàõã¿é áèçýý. ªíãºðñºí îíû áàéäëààð äîòîîäûí íèéò á¿òýýãäýõ¿¿íèé 11 õóâèéã Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî, òåõíîëîãèéí ñàëáàðûíõàí äàíãààð áèé áîëãîñîí. Ýíý áîë áîäèò áàÿëàã, øàâõàãäàøã¿é íººö áîëîëöîî. Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîî òåõíîëîãèéí ñàëáàðûí ãîë îíöëîã íü “õóðä” þì. Ýíý áîë æèðèéí íýã “õóðä” áèø óëñ îðíû õºãæëèéí çàíãèëàà, äýä á¿òöèéí àìèí ñ¿íñ áîëñîí õóðä. Èéìýýñ òàñðàëòã¿é ººð÷ëºëò øèíýë÷ëýëòèéí ñàëõè ìàíàé ñàëáàðò ñýâýëçýæ áàéäàã. Òåõíîëîãèéí õºãæèëòýéãýý óÿëäàí õýðýãëýý, õàðèëöààíû ñî¸ë ÷ àëü õýäèéí áèé áîëæýý. Òàíû ºäºð òóòìûí àìüäðàëûí ñàëøã¿é íýã õýñýã áîëñîí øóóäàí, ðàäèî, òåëåâèç, èíòåðíýò, ãàð óòàñ, ïðîãðàìì õàíãàìæ ãýýä ýäãýýð ¿éë÷èëãýýã Ìîíãîë Óëñàä Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî òåõíîëîãèéí ñàëáàðûíõàí 90 æèëèéí òóðø òàñðàëòã¿é, íàéäâàðòàé, øóóðõàé õ¿ðãýæ èðñýí. Ò¿¿õò 90 æèëèéí îéãîî òýìäýãëýæ áóé ñàëáàðûí õàìò îëîí áîëîí ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí íèéò õýðýãëýã÷ òà á¿õýíäýý àç æàðãàë, ýð÷ õ¿÷, àæëûí àìæèëò á¿òýýë á¿õíèéã õ¿ñýí åðººå! ÌÝÄÝÝËÝË, ØÓÓÄÀÍ, ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎ, ÒÅÕÍÎËÎÃÈÉÍ ÃÀÇÐÛÍ ÄÀÐÃÀ Æ.ÁÀÒ-ÝÐÄÝÍÝ
  7. 7. 8 CRC news CRCnews • ÕÕÇÕîðîîáîëîíóäèðäëàãààñºãñºí óäèðäàìæ, ÷èãëýëèéí äàãóó 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëä Õîðîîíû ýýëæèò õóðàëäààíûã 7, ýýëæèò áóñ õóðàëäààíûã 1 óäàà òóñ òóñ çîõèîí áàéãóóëàâ. Ýäãýýð õóðàëäààíààð õýëýëöñýí àñóóäëààð íèéò 46 òîãòîîë, 4 òýìäýãëýëèéã ãàðãóóëàí øèéäâýðëýæ, õýðýãæèëòýíä õÿíàëò òàâüæ àæèëëàæ áàéíà. • Çàñãèéí ãàçðûí 2010 îíû 276 äóãààð òîãòîîëîîð áàòëàãäñàí “Òåëåâèç, ðàäèîãèéí çîõèöóóëàëòûí òà- ëààð áàðèìòëàõ ÷èãëýë”-èéí õýðýãæèëòèéí òàëààð òàéëàí ìýäýýëëèéã ãàðãàæ, ÇÃÕÝÃ-ò õ¿ðã¿¿ëýâ. • 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëä ìýäýý- ëýë, õàðèëöàà õîëáîî, øóóäàíãèéí àøèãëàëò, ¿éë÷èëãýý ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðºë, øóóäàíãèéí ¿éë÷èëãýý ýðõëýõ çºâøººðºë, á¿ðòãýëèéí ãýð÷èëãýý, òóñãàé äóãààðûí òàëààð òóñ òóñ èð¿¿ëñýí 180 ãàðóé èðãýä, êîìïàíè, áàéãóóëëàãûí ìàòåðèàëûã õ¿ëýýí àâ÷, Ìîíãîë Óëñûí “Õàðèëöàà õîëáîîíû òóõàé” õóóëü, “Ðàäèî äîëãèîíû òóõàé” õóóëü, “Øóóäàíãèéí òóõàé” õóóëü, õîëáîãäîõ õóóëü, òîãòîîìæ, ä¿ðýì æóðìûí õ¿ðýýíä ¿éë÷èëãýý ýðõëýõýä øààðäëàãàòàé òîíîã òºõººðºìæ, òåõíèê, òåõíîëîãèéí ñóäàëãàà, äàâòàìæèéí íººö, ñ¿ëæýý òºëºâëºëòèéí õóâààðü, ýäèéí çàñãèéí ÷àäàâõè, ¿ð ä¿íãèéí ¿íýëãýýã õèéæ, ãàçàð äýýð íü òàíèëöàõ, ìýðãýæèë àðãà ç¿éí çºâëºãºº ºã÷, çºâøººðºë áîëîí á¿ðòãýëèéí ãýð÷èëãýý îëãîõ, ñóíãàõ, íýìýëò ººð÷ëºëò îðóóëàõ, öóöëàõ òàëààð õîëáîãäîõ øèéäâýðèéã ãàðãóóëàí àæèëëàâ. ¯¿íä: • Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ÷èãëýëýýð àøèãëàëò, ¿éë÷èëãýý ýðõëýõ 80 òóñãàé çºâøººðëèéã øèíýýð îëãîæ, õàâñðàëò ãýðýýã áàéãóóëñàí. Ò¿¿í÷ëýí íèéò 6 á¿ðòãýëèéí ãýð÷èëãýýã ñóíãóóëààä áàéíà. • Òóñãàé çºâøººðºë 12, á¿ðòãýëèéí ãýð÷èëãýý 45 òóñ òóñ ñóäëàí õîëáîãäîõ ä¿ðýì, æóðìûí äàãóó øèéäâýðëýæ, ãýðýý áîëîí ãýð÷èëãýýã ñóíãàâ. • Íèéò 10 òóñãàé çºâøººðºëä õîëáîãäîõ íýìýëò ººð÷ëºëòèéã îðóóëàí õàâñðàëò ãýðýýã øèíý÷èëýí áàéãóóëñàí áîëíî. • Ìýäýýëýë, ëàâëàãààíû ÷èãëýëýýð òóñãàé äóãààðûí çºâøººðºë õ¿ñ÷ èð¿¿ëñýí ìàòåðèàëûã ñóäëàí ä¿ãíýëò ãàðãàæ, 6 òóñãàé äóãààðûã øèíýýð îëãîæ, òóñãàé äóãààðûí 10 çºâøººðëèéí õóãàöààã ñóíãàæ ãýð÷èëãýý îëãîí òóñ òóñ ãýðýý áàéãóóëëàà. • Òóñ õîðîîíîîñ îëãîãäñîí 2 òóñ- ãàé çºâøººðºë, á¿ðòãýëèéí 1 ãýð÷èëãýý ýçýøèã÷èä ãýðýýíèé õ¿ëýýñýí ¿¿ðãýý áèåë¿¿ëýýã¿é òóë ò¿äãýëç¿¿ëýõ, õ¿÷èíã¿é áîëãóóëàõ àñóóäëûã ÕÕÇÕ-íû õóðàëäààíä òàíèëöóóëàí òóñ õîðîîíû òîã- òîîëîîð õ¿÷èíã¿é áîëãîæ øèéä- âýðëýñýí. • Èíòåðíåòèéí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷- äèéí òóñãàé çºâøººðëèéí íºõöºë øààðäëàãà, ãýðýýíèé õýðýãæèëòýíä õèéñýí øàëãàëòûí ä¿íã íýãòãýí ãàðãàæ, “Èíòåðíýòèéí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéí òóñãàé çºâøººðºëä òàâèãäàõ íºõöºë øààðäëàãûí õýðýãæèëòèéí áàéäàëä õèéñýí øàëãàëòûí ä¿í”-ãèéí òóõàé àñóóä- ëûã ÕÕÇÕ-íû õóðàëäààíä îðóóëæ, öààøèä àâàõ àðãà õýìæýýíèé òºëºâëºãººã ãàðãàí Õîðîîíû õóðàëäààíä áîëîí èíòåðíýòèéí òóñãàé çºâøººðºë ýçýìøèã÷äýä òàíèëöóóëæ, íèéò 38 ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äýä ¿¿ðýã äààëãàâàð õ¿ð- ã¿¿ëýâ. • Ðàäèî äàâòàìæ àøèãëàõ òóñãàé çºâøººðºë àâàõààð õ¿ñýëò èð¿¿ëñýí 190 ãàðóé áàéãóóëëàãà, õóâü õ¿íèé ìàòåðèàëûã ñóäëàí Ìîíãîë Óëñûí “Ðàäèî äîëãèîíû òóõàé” õóóëü, “Õàðèëöàà õîëáîîíû òóõàé” õóóëü, õîëáîãäîõ õóóëü, òîãòîîìæ, ä¿ðýì, æóðìûí õ¿ðýýíä ñàíàë ä¿ãíýëòèéã áîëîâñðóóëæ, ÕÕÇÕ-íû 7 óäààãèéí õóðàëäààíä õýëýëö¿¿ëýí øèéäâýðë¿¿ëýâ. ¯¿íä: • Íèéòäýý 43 èðãýí, êîìïàíè, áàéãóóëëàãàä ðàäèî äîëãèîíû òóñãàé çºâøººðëèéí ýðõèéã îëãîõ àñóóäëûã ÕÕÇÕ-íû õóðàëäààíä îðóóëæ, 12 òóñãàé çºâøººðëèéã øèíýýðîëãîëîî. Ýäãýýðýýñ2òóñãàé çºâøººðëèéí ýðõèéã õîëáîãäîõ õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó óðàëäààíò øàëãàðóóëàëòûí õýëáýðýýð çîõèîí áàéãóóëàí îëãîñîí áîëíî. • Ðàäèî äîëãèîí àøèãëàõ òóñãàé çºâøººðëèéí õóãàöàà äóóññàí 14 èðãýí, áàéãóóëëàãûí òóñãàé çºâøººðëèéí õ¿ñýëòèéã ñóäëàæ, ä¿ãíýëò ãàðãàí ñóíãàëàà. • Òóñãàé çºâøººðëèéí ãýðýýíä íýìýëò ººð÷ëºëò îðóóëàõ õ¿ñýëò ãàðãàñàí 15 èðãýí, áàéãóóëëàãûí ìàòåðèàëûã ñóäëàí íýìýëò ººð÷ëºëòèéã îðóóëàí ººð÷èëºâ. • Òóñãàé çºâøººðëèéí õóãàöàà äóóññàí áîëîí ðàäèî äàâòàìæèéí òºëáºðèéí çºð÷èëòýé áóþó ÝÕÍÈÉ ÕÀÃÀÑ ÆÈËÈÉÍ ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÍÛ ÇÎÕÈÖÓÓËÀÕ ÕÎÐÎÎÍÛ 2011 ÎÍÛ ¯ÉË ÀÆÈËËÀÃÀÀ ÕÕÇÕ-íîîñ 2011 îíû ýõíèé õàãàñ æèëä áàéãóóëëàãûí ¿íäñýí ÷èã ¿¿ðýã, ¿éë àæèëëàãàà, 2011 îíä ÕÕÇÕ-íû Äàðãà áîëîí Åðºíõèé ñàéä /áóþó Òºñâèéí åðºíõèéëºí çàõèðàã÷òàé/ íàðûí õîîðîíä áàéãóóëñàí ¿ð ä¿íãèéí ãýðýý, òºëºâëºãººò áîëîí óäèðäëàãààñ ºãñºí ÷èãëýë, ¿¿ðýã äààëãàâðûí õ¿ðýýíä äàðààõü àæëóóä, òºñºë õºòºëáºðèéã õýðýãæ¿¿ëæ ã¿éöýò- ãýëýý.
  8. 8. 9 news CRC CRCnews õîëáîãäîõ õóóëü òîãòîîìæèéí áèåëýëòèéã õàíãààã¿é íèéò 3 òóñãàé çºâøººðëèéã öóöëóóëàõ àðãà õýìæýý àâ÷ àæèëëàâ. • “Õàðèëöàà õîëáîîíû ÷èãëýëýýð ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðëèéí àíãèëàë”-ûã øèíý÷ëýí áîëîâñðóóëæ, òºñëèéã òóñãàé çºâøººðºë ýçýìøèã÷äèéí äóíä õýëýëö¿¿ëýí ñàíàë àâ÷, Õîðîîíû 2011 îíû 3 äóãààð õóðàëäààíû 13 òîîò òîãòîîëîîð áàòëóóëàí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äýä õ¿ðã¿¿ëýõ àðãà õýìæýýã àâëàà. • ÕÇÄÕß, Îþóíû ºì÷èéí ãàçàð, تÕÒÃ, ÖÅÃ-èéí äýðãýäýõ Ãýìò õýðãýýñ óðüä÷èëàí ñýðãèéëýõ àæëûã çîõèîí áàéãóóëàõ çºâëºëººñ ºã¸ºí ÷èãëýëèéí äàãóó òºðèéí 5 áàéãóóëëàãàòàé õàìòàðñàí ¿çëýã øàëãàëòûã Óëààíáààòàð õîò áîëîí îðîí íóòàãò çîõèîí áàéãóóëàõ àæëóóäûã õèéæ áàéíà. Îäîîãèéí áàéäëààð ¿çëýã øàëãàëòûí õ¿ðýýíä Óëààíáààòàð õîòûí 16 ºðãºí íýâòð¿¿ëãèéí òåëåâèç, 13 òåëåâèçèéí îëîí ñóâãèéí ¿éë÷èëãýýýðõëýã÷èäáîëîíÄîðíîä, Ñ¿õáààòàð, Õýíòèé, Äóíäãîâü, ªìíºãîâü àéìàã, Áàãàíóóð, Íàëàéõ, Áàãàõàíãàé ä¿¿ðãèéí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéã õàìðóóëààä áàéíà. • Òåëåâèç, ðàäèîãèéí ºðãºí íýâòð¿¿ëýã, êàáåëèéí ñóâàã, êàáåëèéí òåëåâèçèéí ¿éë÷èëãýý ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðëèéí íºõöºë øààðäëàãûã áîëîâñðóóëàí õîëáîãäîõ èíæåíåð òåõíèêèéí àæèëòíóóäààñ ñàíàë àâ÷, Õîðîîíû 4 ä¿ãýýð õóðàëäààíààð õýëýëö¿¿ëæ, áàòëóóëñàí. • “Øóóäàíãèéí òóñãàé çºâøººðëèéí íºõöºë, øààðäëàãà”-ûã øèíý÷ëýí áîëîâñðóóëæ, òºñëèéã òóñãàé çºâøººðºë ýçýìøèã÷äèéí äóíä õýëýëö¿¿ëýí ñàíàë àâ÷, Õîðîîíû 2011 îíû 3 äóãààð õóðàëäààíû 14 òîîò òîãòîîëîîð áàòëóóëàí õýðýãæ¿¿ëæ ýõëýâ. Øèíý÷ëýãäñýí òóñãàé çºâøººðëèéí íºõöºë øààðäëàãàòàé óÿëäóóëàí øèíýýð òóñãàé çºâøººðºë àâàõààð õ¿ñýëò ãàðãàñàí èðãýä, àæ àõóéí íýãæèä çîðèóëàí ãàðûí àâëàãûã áîëîâñðóóëæ äóóñëàà. • “Òîîí àãóóëãà, êîíòåíòûí ¿éë÷èëãýýíèé çîõèöóóëàëòûí åðºíõèé íºõöºë øààðäëàãà”–ûã õýðýãæ¿¿ëýõ òºëºâëºãººíèé äàãóó “Âýá ñàéòûí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷”- èéí ¿éë àæèëëàãààíä íýâòð¿¿ëýõ ¿ãèéí ø¿¿ëò¿¿ð ïðîãðàì õàíãàìæèéã äóóñãàñàí áà www. happywebs.mn ñàéò äýýð áàéðëóóëæ, 5 âýá õóóäàñò òóðøèëòààð àæèë- ëóóëæ áàéíà. Õîðèîòîé ¿ãñèéí ñàíã íèéò 300 ¿ãèéí áàãòààìæòàéãààð áîëîâñðóóëñàí áºãººä îäîîãèéí áàéäëààð ñàíàë àâ÷ áàéíà. • "Ðàäèî äàâòàìæ àøèãëàëò, ¿éë÷èëãýýíèé òºëáºðèéí õýìæýýã òîãòîîõ àðãà÷ëàë"- ä ººð÷ëºëò îðóóëàõ àæëûí õ¿ðýýíä õºäºº îðîí íóòàãò õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðò ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéã äýìæèõ çîðèëãîîð óòàñã¿é õîëáîëòûí ¿éë÷èëãýýíèé WiWax ñ¿ëæýýíä àøèãëàõ äàâòàìæèéí çóðâàñóóäûí ¿íýëãýýíä ººð÷ëºëòèéí ñàíàëûã áîëîâñðóóëæ, ÕÕÇÕ-íû 2011 îíû 9 òîîò òîãòîîëîîð øèíý÷èëýí áàòëóóëàâ. • “Óòàñã¿é êàìåðèéí òºõººðºìæ àæèëëàõ ðàäèî äàâòàìæèéí çóðâàñûã òºëºâëºõ çîðèëãîîð “Ìîíãîë Óëñûí õýìæýýíä 1,5 ÃÃö áà 2 ÃÃö-èéí äàâòàìæèéí çóðâàñûí õóâààðèëàëò, òåõíèêèéí øààðäëàãûã áàòëàõ òóõàé” àñóóäëûã áîëîâñðóóëàí ÕÕÇÕ-íû 2011 îíû 10 òîîò òîãòîîëîîð áàòëóóëààä áàéíà. • "Ðàäèî äàâòàìæ àøèãëàëò, ¿éë÷èëãýýíèé òºëáºðèéí õýìæýýã òîãòîîõ àðãà÷ëàë"- ä ººð÷ëºëò îðóóëàõ àæëûí õ¿ðýýíä պ人 îðîí íóòàãò õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðò ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéã äýìæèõ çîðèëãîîð óòàñã¿é õîëáîëòûí ¿éë÷èëãýýíèé WiWax ñ¿ëæýýíä àøèãëàõ äàâòàìæèéí çóðâàñóóäûí ¿íýëãýýíä ººð÷ëºëò îðóóëæ Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîîíû õóðàëäààíààð áàòëóóëñàí. • “Ðàäèî äàâòàìæèéí ñïåêòðèéí óðò õóãàöààíû òºëºâëºëòèéã áàòëóóëàõ” àæëûí õ¿ðýýíä ¯íäýñíèé ðàäèî äàâòàìæèéí õóâààðèëàëòûí õ¿ñíýãò /òºëºâëºãºº/-èéí íýìýëò ººð÷ëºëò, “Ãàçðûí ñ¿ëæýýíèé òîîí ðàäèî, òåëåâèçèéí ºðãºí íýâòð¿¿ëýãò äàâòàìæèéí çóðâàñ õóâààðèëàõ áàòëóóëàõ”, “Óëüòðà õýò áîãèíî äîëãèîíû (UHF) 400-430 ÌÃö äàâòàìæèéí çóðâàñûí õóâààðèëàëò, òåõíèêèéí øààðäëàãà” çýðýã àñóóäëûã áîëîâñðóóëàí Õîðîîíû 2011 îíû 7 äóãààð õóðàëäààíààð õýëýëö¿¿ëýí áàòëóóëñàí áîëíî. • ÕÕÇÕ-íû õóðàëäààíààð “Ìîíãîë óëñàä 2400-2483.5 ÌÃö äàâòàìæèéí çóðâàñò àæèëëàõ òóñã¿é õîëáîëòûí çîõèöóóëàëòûí áàðèìò áè÷èã”, “Ìîíãîë Óëñàä 2500-2700 ÌÃö äàâòàìæèéí çóðâàñò Óòàñã¿é õîëáîëòûí øèíý ¿åèéí òåõíîëîãèéã íýâòð¿¿ëýõýä áàðèìòëàõ òåõíèêèéí øààðäëàãà”- ûã áàòëóóëàí õýðýãæ¿¿ëæ áàéíà. • Øèíýýð ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîî, øóóäàíãèéí ¿éë÷èëãýýíèé òóñãàé çºâøººðºë àâàõààð õ¿ñýëò ãàðãàñàí íèéòäýý 50 ãàðóé èðãýä, áàéãóóëëàãûí ýäèéí çàñàã, ñàíõ¿¿ãèéí ÷àäàâõèéã ÕÕÇÕ- íû 2007 îíû 68 òîîò òîãòîîëîîð áàòëàãäñàí “Òóñãàé çºâøººðºë õ¿ñýã÷äèéí ñàíõ¿¿ãèéí ÷àäàâõèéã ¿íýëýõ àðãà÷ëàë”-ûí äàãóó õÿíàæ Çîõèöóóëàëòûí àëáà, Ðàäèî äàâòàìæ çîõèöóóëàëò, õÿíàëòûí àëáà, Øóóäàíãèéí àëáàíä òóñ òóñ ä¿ãíýëòèéã ãàðãàí ºã÷ àæèëëàâ. • ÕÕÇÕ-íû Äàðãûí 2011 îíû 46 òîîò òóøààëààð ÕÕÇÕ-íû Îíû íîì-2010 (CRC Annual book- 2010) áîëîâñðóóëàõ àæëûí õýñãèéã áàéãóóëàí àæèëëàæ, òóñ íîìûí àíãëè õýë äýýðõ õóâèëáàðûã áîëîâñðóóëæ, 2011 îíû 6 äóãààð ñàðä 1000ø õýâë¿¿ëýí àëáàí õýðýãöýýíä àøèãëàæ áàéíà. • “ÕÕÇÕ-íû ãàäààä àðãà õýìæýýíèé 2011 îíû òºëºâëºãºº”, “2011 îíä Äýëõèéí áàíêíû òóñëàìæààð ñóðãàëòàä õàìðàãäàõ òºëºâëºãºº”- íèé õ¿ðýýíä ÁÍÑÓ, Ìàëàéç, Èíäîíåçè, Âüåòíàì, Òóðê, Òàéëàíä, ÁÍÕÀÓ, Ñèíãàïóð çýðýã óëñàä áîëñîí ñóðãàëò, õóðàë ñåìèíàðò îðîëöîõ óäèðäëàãà, àæèëòíóóä îðîëöîæ, ãàðñàí ¿ð ä¿í çºâëºìæèéã ¿éë àæèëëàãààíäàà òóñãàí àæèëëàæ áàéíà. • Ìîíãîë Óëñàä Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí àðãà õýìæýýã çîõèîí áàéãóóëàõ àæëûí õ¿ðýýíä 2011 îíû 6 äóãààð ñàðûí 6-12-íû ºäðèéí õîîðîíä ñïîðòûí 5 òºðºëò òýìöýýíèé çîõèîí áàéãóóëàõ àæëûí õýñãèéã ÕÕÇÕ-íîîñ àõëàí çîõèîí áàéãóóëàâ. ÕÕÇÕ- íîîñ ñïîðòûí íààäàìä îðîëöîõ òºëºâëºãººíèé àðãà õýìæýý, çàðäëûí òºñâèéã áîëîâñðóóëàí áàòëóóëàí õýðýãæ¿¿ëýâ. • ÕÕÇÕ-íîîñ èíòåðíåòèéí õóðä øàëãàõ ïðîãðàììûã çàõèëàí áîëîâñðóóëæ, áàéãóóëëàãà áîëîí èðãýäýýñ èðñýí ñàíàë ãîìäîëä õàðèó ºã÷ àæèëëàâ. Òàéëàíãèéí õóãàöààíä 262 ãîìäîë ñàíàë èðñýí áà õàðèó çºâëºãºº ºã÷ áàðàãäóóëàâ. ̺í speedtestmn@yahoo.com îíëàéí çºâºë㺺 ºãºõ õàÿã àæèëëóóëæ áàéíà. • ÕÕÇÕ-íû 2010 îíû ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí áàëàíñàä ¯íäýñíèé àóäèòûí ãóðâàëñàí ãýðýýãýýð àóäèò õèéñýí Ñòàíäàðò ä¿ãíýëò àóäèò ÕÕÊ-èéí áàãòàé õàìòðàí àæèëëàæ, ìýäýý ìàòåðèàë òàéëáàðûí õàìò òîîöîîëëûã õèéæ øàëãóóëàâ. Àóäèòûí ä¿ãíýëò çºâëºìæèéã òóñ õîðîîíä àëáàí ¸ñîîð èð¿¿ëñýí áà îëîí íèéòèéí õýâëýë ìýäýýëëèéí õýðýãñëýýð ìýäýýëýâ.
  9. 9. 10 CRC news CRCnews Í î¸í Õîóëèí Æàî 2006 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðä Á¿ãä Íàéðàìäàõ Òóðê Óëñàä áîëñîí Á¿ðýí Ýðõýò òºëººëºã÷äèéí õóðàëäààíààð (PP-2006) Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷îîð ñîíãîãäîæ, 2010 îíû 10 äóãààð ñàðä Ìåêñèê Óëñàä áîëñîí Á¿ðýí Ýðõýò òºëººëºã÷äèéí õóðàëäààíààð (PP- 2010) óëèðàí ñîíãîãäñîí. Òýðýýð 1950 îíä ÁÍÕÀÓ-ûí Æèàíãñ¿ ìóæèä òºðñºí. Øóóäàí öàõèëãààí õîëáîîíû Íàíæèí èõ ñóðãóóëèéã ä¿¿ðãýæ, Èõ Áðèòàíèé “Essex” èõ ñóðãóóëèéí øèíæëýõ óõààíû ìàãèñòð öîë õ¿ðòñýí. Íî¸í Õîóëèí Æàî íü Àíãëè, Ôðàíö, Õÿòàä õýëòýé. 1999 îíîîñ 2006 îíóóäàä Îëîí óë- ñûíöàõèëãààíõîëáîîíûáàéãóóëëàãûí Öàõèëãààí õîëáîîíû ñòàíäàð÷ëàëûí òîâ÷îîíû äàðãààð àæèëëàæ áàéõ ¿åäýý Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷, íî¸í Óëñûí Ñòàíäàðòûí Áàéãóóëëàãà (ISO), IEC áîëîí ISO/IEC JTC 1 õàìòûí àæèëëàãààíû Îëîí óëñûí Òåëåôîí Òåëåãðàôûí Ǻâëºëäºõ Õîðîîíä çºâëºõººð àæèëëàñàí. Òýðýýð Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãàä àæèëëàæ ýõëýõýýñ ºìíº áóþó 1975 îíîîñ 1986 îíóóäàä ÁÍÕÀÓ- ûí Øóóäàí Öàõèëãààí Õîëáîîíû ßàìíû çîõèîí á¿òýýõ èíñòèòóòýä èíæåíåðýýð àæèëëàæ áàéñàí áàéíà. ÁÍÕÀÓ-ûí öàõèëãààí õîëáîîíû ñòàíäàðòóóä, ¿íäýñíèé òºëºâëºãººã áîëîâñðóóëàõ õóðàëäààíä ìýðãý- æèëòíèé õóâèàð ìºí Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí òåõíèêèéí ñóäàëãààíû áàãèéí õó- ðàëäààíóóäàä ÁÍÕÀÓ-ûí òºëººëºã- ÷èéí õóâèàð èäýâõèòýé îðîëöîæ èðñýí. ÁÍÕÀÓ-ûí Øóóäàí Öàõèëãààí Õîëáîîíû ßàìíààñ ò¿¿íèé ÁÍÕÀÓ- ûí òåõíèê òåíîëîãèéí äýâøèëä îðóóëñàí õóâü íýìðèéã íü ºíäðººð ¿íýëæ øàãíàæ áàéñàí áàéíà. áàéãóóëëàãûí ñòàíäàðòûã ñàéæðóóëàõ øèíý çºâëºìæ¿¿äèéã ñàíàà÷èëæ ãàðãàñàí. Ò¿¿í÷ëýí ýäèéí çàñãèéí ñàëáàðòàé õàìòûí àæèëëàãààã áýõ- æ¿¿ëýõ, õàäãàëàõ çàìààð ãèø¿¿í îðíóóä áîëîí ñàëáàð ãèø¿¿äèéí ò¿íøëýëèéí õàðèëöààã äýýøë¿¿ëñýí. Ò¿¿íèé óäèðäëàãà äîð Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí ñòàíäàðò, îëîí óëñûí áàéãóóëëàãóóäûí õàìòûí àæèëàãààãààíû ò¿âøèí äýýøèëæ, ºíäºð õºãæèëòýé áîëîí õºãæèíã¿é îðíóóäûí ñòàíäàð÷èëàëûí çºð¿¿ã àðèëãàõ àæëûí ýõëýë òàâèãäñàí. Íî¸í Õîóëèí Æàî 1986-1998 îíû õîîðîíä Îëîí óëñûí Òåëåôîí Òåëåãðàôûí Ǻâëºëäºõ Õîðîîíä (õóó÷èí íýðýýð) èíæåíåð, çºâëºõººð àæèëëàæ áàéñàí. 1989 îíä Îëîí Õîóëèí Æàîãèéí íàìòàð Ì îíãîë Óëñûí Çàñãèéí ãàçðûí óðèëãààð ÎÓÖÕÁ-ûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷ íî¸í. Õîóëèí Æàî 2011 îíû 7 äóãààð ñàðûí 7-12-íû ºäð¿¿äýä àëáàí ¸ñíû àéë÷ëàëààð èðæýý. Òýðýýð àéë÷ëàëûí ¿åýð Ìîíãîë Óëñûí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í, Øàäàð ñàéä Ì.Ýíõáîëä, Ãàäààä õýðãèéí ñàéä Çàíäàíøàòàð, ÌØÕÕÒÃ-ûí äàðãà Æ.Áàò-Ýðäýíý, ÕÕÇÕ-íû äàðãà Á.Áîëäáààòàð çýðýã àëáàíû õ¿ì¿¿ñòýé óóëçàæ, Ìîíãîë Óëñ áîëîí ÎÓÖÕÁ- ûí õàìòûí àæèëëàãààã óëàì õºãæ¿¿ëýõ, öààøèä õàìòðàí àæèëëàõ ÷èãëýëýýð òîõèðîëöîîíä õ¿ð÷ýý. ̺í íî¸í.Õîóëèí Æàî íü ÎÓÖÕÁ- òàé õàìòðàí Óëààíáààòàð õîòíîî 2011 îíû 7 äóãààð ñàðûí 8-11-íèé ºäð¿¿äýä çîõèîí áàéãóóëñàí “Àçè, íîìõîí äàëàéí îðíóóäûí ãàìøãèéí ¿åèéí óäèðäëàãà” ñýäýâò ôîðóìûí ¿éë àæèëëàãààíä îðîëöëîî. ÎÓÖÕÁ-ûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷ íî¸í. Õîóëèí Æàî àéë÷ëàëûí ¿åýð Õàðèëöàà õîëáîîíûçîõèöóóëàõõîðîîíûáàéðàíä 2011 îíû 7 äóãààð ñàðûí 10-íû çîõèîí áàéãóóëñàí òóñ õîðîîíû àëáàí õààã÷èä áîëîí ñàëáàðûí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷èä, ÒÁÁ-ûí çàðèì òºëººëºëòýé õàìòàðñàí óóëçàëò ÿðèëöëàãà çîõèîí áàéãóóëñàí áà õºäºº îðîí íóòãèéí ìýäýýëýë õîëáîîíû ñàëáàðûí ¿éë àæèëëàãààã ãàçàð äýýð íü î÷èæ ¿çæýý. Ìîíãîë Óëñûí Çàñãèéí ãàçàð, ñàëáàðûí óäèðäëàãûí ç¿ãýýñ ýíýõ¿¿ àéë÷ëàëûã öààøäûí õàìòûí àæèëëàãààã õºãæ¿¿ëýõýä ÷óõàë àëõàì áîëæ, ¿ð ä¿íòýé áîëñîí ãýæ ¿çýæ áàéíà. Ìîíãîë Óëñàä ÎÓÖÕÁ-ûí Åðºíõèé íàðèéí áè÷ãèéí äàðãûí îðëîã÷ íî¸í. Õîóëèí Æàî àëáàí ¸ñíû àéë÷ëàë õèéëýý.
  10. 10. 11 news CRC CRCnews Î ëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí (ITU) Öàõèëãààí õîëáîîíû õºãæëèéí òîâ÷îî (BDT), Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî, òåõíîëîãèéíãàçàð,Õàðèëöààõîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîî õàìòðàí 2011 îíû 7 äóãààð ñàðûí 08-11-íèé ºäð¿¿äýä “Àçè, Íîìõîí äàëàéí îðíóóäûí ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû óäèðäëàãà-ôîðóì”-ûã Óëààíáààòàð õîòíîî àìæèëòòàé çîõèîí áàéãóóëàà. Òóñ ôîðóìä á¿ñ íóòãèéí 30 ãàðóé óëñ îðîí, ýðäýì øèíæèëãýý ñóäàëãààíû õ¿ðýýëýí, îëîí óëñûí áîëîí ÒÁÁ, ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû ¿éë÷èëãýý ¿ç¿¿ëýã÷ êîìïàíèóäûí 110 ãàðóé çî÷èä, òºëººëºã÷èä îðîëöëîî. Ôîðóìûí íýýëòèéí ¿åýð ÕÕÇÕ-íû äàðãà Á.Áîëäáààòàð ¿ã õýëýõäýý “Àçè, íîìõîí äàëàéí á¿ñ íóòãèéí îíöãîé áàéäàë, ãàìøãèéí àñóóäëààðõè îëîí óëñûí ñåìèíàðûã çîõèîí áàéãóóëàõàä äýìæèã÷ áàéãóóëëàãààð Ìîíãîë Óëñûí Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîî à÷ õîëáîãäîë ºã÷ îðîëöîæ áàéãàà íü íýð òºðèéí õýðýã, ýðõýì ¿¿ðýã ãýæ ¿çýæ áàéíà” ãýäãèéã òýìäýãëýñýí þì. Ò¿¿í÷ëýí ãàìøãèéí àþóëààñ õàìãààëàõàä ÌÕÕÒ-èéí îëîëòûã ºðãºí àøèãëàõ, ò¿¿íèéã áîäëîãî, çîõèöóóëàëòûí àðãà õýìæýýãýýð õýðõýí äýìæëýõ, îíöãîé áàéäàë ãàìøãèéí àñóóäëààðõè îðîëöîã÷ á¿õ òàëûí èäýâõèòýé îðîëöîî, õàìòûí àæèëëàãàà çýðýã àñóóäëûã Àçè, íîìõîí á¿ñ íóòãèéí õ¿ðýýíä áèä õºíäºí ÿðèëöàõ øààðäëàãàòàé áàéãàà þì. Ýíýõ¿¿ ñåìèíàðûí ¿åýð ãàìøãèéí àñóóäëààðõè îëîí óëñûí òóðøëàãûã ñóäëàõ, á¿ñ íóòãèéí îðíóóäûí õàìòûí àæèëëàãààã õºãæ¿¿ëýõýä òîìîîõîí àëõàì áîëîõûã òýðýýð îíöëîí òýìäýãëýâ. Ãàìøãèéí ¿åèéí öàõèëãààí õîëáîî íü ãàìøãèéí ¿åèéí àâðàõ ¿éë àæèëëàãààíä îðîëöîã÷ çàñãèéí ãàçðûí áîëîí áóñàä õ¿ì¿¿íëýãèéí áàéãóóëëàãóóäûã øààðäëàãàòàé ìýäýýëëýýð öàã òóõàéä íü õàíãàí ãàìøãèéí òàëààð óðüä÷èëàí ñýðýìæë¿¿ëýõ, ãàìøèãòàé òýìöýõýä áîëîí ãàìøèãò íýðâýãäýãñäýä ýìíý- ëýãèéí àíõíû òóñëàìæ ¿ç¿¿ëýõýä ÷óõàë ã¿éöýòãýõèéí õèðýýð òóñ ôîðóì íü Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí ãèø¿¿í îðíóóäûí õóâüä ÷óõàë àðãà õýìæýý áîëæ áàéãàà þì. Òóñ àðãà õýìæýý íü Ýíýòõýãèéí Õàéäàðàáàä õîòíîî Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãààñ çîõèîí áàéãóóëñàí “Äýëõèéí öàõèëãààí õîëáîîíû õºãæëèéí áàãà õóðàë”-ûí (WTDC-10) ¿åýð áàòëàãäñàí “Õàéäàðàáàäûí ¿éë àæèëëàãààíû òºëºâëºãºº”-ã õýðýãæ¿¿ëýõ àðãà õýìæýýíèé õ¿ðýýíä çîõèîí áàéãóó- ëàãäñàí áîëíî. Ôîðóìûí ¿íäñýí çîðèëãî íü: • Çàñãèéí ãàçàð, çàñãèéí ãàçàð õîîðîíäûí áàéãóóëëàãóóä, õóâèéí õýâøëèéí áàéãóóëëàãóóä áîëîí èðãýíèé íèéãìèéí áàéãóóëëàãóóäûã îðîëöóóëàí ãàìøãèéí óäèðäëàãûí ÷èãëýëýýð àæèëëàäàã áàéãóóëëàãóóäûí õàìòûí àæèëëàãààã íýãòãýõ • Ãàìøãèéí ¿åèéí óäèðäëàãûí á¿õ ¿å øàòíû ãàìøãèéí ¿åèéí öàõèëãààí õîëáîîíû òàëààðõ òóðøëàãà õóâààëöàí äýëõèéí áîëîí äýä á¿ñ íóòãèéí ò¿âøèíä õ¿ðãýõ • Õîëáîãäîõ çààâàð÷èëãàà áîëîí ¿éë àæèëëàãààíû òºëºâëºãºº áîëîâñðóóëàõ çîðèëãîîð ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû òàëààðõ àñóóäëóóä, áîäëîãî, çîõèöóóëàëòûí áîëîí õóóëèéí àðãà õýìæýýí¿¿ä, ò¿¿í÷ëýí ÿëãàà äóòàãäëûí òàëààð õýëýëöýí ñàíàë ñîëèëöîõîä îðøñîí áàéíà. Òóñ ôîðóìä á¿ñ íóòãèéí óëñ îðíóóä òºäèéã¿é ìàíàé óëñûí áîäëîãî áîëîâñðóóëàã÷èä, çîõèöóóëàõ áàéãóóëëàãà, ãàìøãèéí óäèðäëàãà, ãàìøãèéí ýðñäëèéã áàãàñãàõ áîëîí ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû àõëàõ àëáàí òóøààëòíóóä, õóâèéí õýâøëèéí áîëîí àæ ¿éëäâýðèéí áàéãóóëëàãóóä, òºðèéí áóñ áà èðãýíèé íèéãìèéí áàéãóóëëàãóóä îðîëöñîí áàéíà. Ôîðóìûí ¿åýð ãàìøãèéí àþóëààñ õàìãààëàõ á¿ñ íóòãèéí îðíóóäûí òóðøëàãà, îëîëò áýðõøýýë, ãàìøãèéí ¿åèéí óäèðäëàãûí òîãòîëöîî, ÌÕÕÒ- èéí îëîëòûã ãàìøãààñ õàìãààëàõàä àøèãëàõ, öààøèä õýðýãæ¿¿ëýõ çîðèëò àðãà õýìæýýíèé òàëààð áîä- ëîãî áîëîâñðóóëàã÷, çîõèöóóëàõ áàéãóóëëàãà, ñóäëàà÷èä, õóâèéí õýâøëèéí òºëººëºã÷äèéí îëîí èëòãýë¿¿äèéã õýëýëöýæ, ñàíàë ø¿¿ì- æèéã òóñãàí çºâëºìæ¿¿ä áîëîâñ- ðóóëàâ. Ôîðóìûí òºãñãºëä áàòàëñàí çºâëºì溺ð á¿ñ íóòãèéí îðíóóäûí ãàìøãèéã ýðñäëèéã áóóðóóëàõ, õàìòûí àæèëëàãààã äýìæèõ, ãàìøãèéí çàðëàí ìýäýýëýõ òîãòîëöîî áà óäèðäëàãûã ñàéæðóóëàõ, ãàìøãààñ õàìãààëàõàä ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýýã ñàéæ- ðóóëàõ, øèíý òåõíèê òåõíîëîãèéí îëîëòûã ºðãºíººð àøèãëàõ, óëñ îðîí á¿ð ãàìøãèéí ¿åèéí òºëºâëºãºº, ñòðàòåãèéãáîëîâñðóóëàõ,óëìààðõýðýã- æ¿¿ëýõ, õîëáîãäîõ ñóäàëãààã õèéõ, ãèø¿¿í îðíóóä õàðèëöàí òóðøëàãàà ñîëèëöîõ, õ¿íèé íººöèéã á¿ðä¿¿ëýõ çýðýã àñóóäëûã òóñãàí ãàðãàæýý. Ìîíãîë Óëñàä Àçè, Íîìõîí äàëàéí îðíóóäûí ñýäýâò Îëîí óëñûí ôîðóì áîëîâ. “Ãàìøãèéí ¿åèéí õàðèëöàà õîëáîîíû óäèðäëàãà”
  11. 11. 12 CRC news CRCnews Ìàíàé óëñ 2002 îíä òóñ õîëáîîíû ãèø¿¿íýýð ýëññýí. Óã áàéãóóëëàãûí ýðõ áàðèõ äýýä áàéãóóëëàãà áîëîõ “Èõ õóðàë” íü äºðâºí æèëä íýã óäàà áîëäîã. Èõ õóðàë õîîðîíä ñîíãîãäñîí óëñóóäààñ á¿ðäñýí ã¿éöýòãýõ çºâëºë íü õîëáîîíû ¿éë àæèëëàãààã íü ÿâóóëæ æèëä íýã óäàà õóðàëäàæ òàéëàíãàà íèéò ãèø¿¿í îðíóóäàä òàâüäàã. Õîëáîîíû òºâ Òàéëàíä óëñûí Áàíêîíã õîòîä áàéðëàäàã áºãººä óã õîëáîî íü äýðãýäýý Àçè íîìõîí äàëàéí øóóäàíãèéí àæèëëàñäàä çîðèóëñàí øóóäàíãèéí êîëëåäæèéã àæèëëóóëæ áàéäàã. Ò óñ õîëáîîã 1950-èàä îíû ñ¿¿ë÷ýýð àíõ áàéãóóëàõ ñàíàë ãàð÷ áàéñàí áºãººä Ôèëèïïèíèé Çàñãèéí ãàçðààñ äèïëîìàò øóãà- ìààð 18 óëñûã îðîëöóóëàí 1961 îíû 01-ð ñàðûí 10-23-íä Ìàíèëàä áîëñîí äóãóé øèðýýíèé ÿðèëöëàãûí ¿åýýð Àçè íîìõîí äàëàéí øóóäàíãèéí êîíâåíöèéí òºñëèéã áîëîâñðóóëæ áàéñàí áàéíà. Óã êîíâåíöè 1962 îíû 04-ð ñàðûí 1-íä õ¿÷èí òºãºëäºð áîëñíîîð Àçè íîìõîí äàëàéí á¿ñèéí øóóäàíãèéí õîëáîî áàéãóóëàãäñàí ò¿¿õòýé þì. Óã õîëáîîíä àçè íîìõîí äàëàéí á¿ñ íóòãèéí óëñóóä íýãäýí îðñíîîð îäîîãèéí áàéäëààð ýãíýýíäýý 32 ãèø¿¿í óëñòàé áîëîîä áàéíà. Àçè íîìõîí äàëàéí á¿ñèéí øóó- äàíãèéí õîëáîî íü á¿ñèéí øóóäàíãèéí áàéãóóëëàãóóäûã íýãòãýí õàìòûí àæèëëàãààã õºãæ¿¿ëýõ, õºãæèæ áàéãàà À çè íîìõîí äàëàéí á¿ñ íóòãèéí øóóäàíãèéí ã¿éöýòãýõ çºâëºëèéí ýýëæèò õóðàë Ìîíãîë Óëñûí Åðºíõèé ñàéä Ñ.Áàòáîëäûí èâýýë äîð 2011 îíû 07-ð ñàðûí 25-íààñ 29-íèé ºäð¿¿äýä Óëààíáààòàð õîòíîî çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áàéíà. Ýíý õóðàëä Äýëõèéí øóóäàí õîëáîîíû Îëîí óëñûí òîâ÷îîíû åðºíõèé çàõèðàë Ýäóàðä Äàÿàí, äýä çàõèðàë Ãóàæîí îðíóóäûí øóóäàíãèéí áàéãóóëëàãàä òºñºë õýðýãæ¿¿ëýõ, ñóðãàëò çîõèîí áàéãóóëàõ çýðãýýð á¿ñ íóòàãòàà èäýâ- õèòýé ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëäàã. ÀÇÈ ÍÎÌÕÎÍ ÄÀËÀÉÍ Á¯ÑÈÉÍ Õóàí áîëîí Àçè íîìõîí äàëàéí á¿ñèéí øóóäàíãèéí õîëáîîíû çàõèðàë Ñîì÷àé Ðåîïàíè÷êóë íàð îðîëöîæ áàéíà. Àçè íîìõîí äàëàéí á¿ñèéí øóóäàíãèéí õîëáîîíû ã¿éöýòãýõ çºâëºëèéí õóðëààð òåõíèê õàìòûí àæèëëàãàà, ñàíõ¿¿ãèéí áîëîí á¿ñèéí øóóäàíãèéí êîëëåäæèéí àæëûí òàéëàíãààñ ãàäíà áè÷èã çàõèäàë, èëãýýëòèéí ñóäàëãààíû àæëûí õýñã¿¿äèéí òàéëàí èëòãýëèéã ñîíñ÷ õýëýëöýíý. ØÓÓÄÀÍÃÈÉÍ ÕÎËÁÎÎ www.appu-mongolia.com ÀÇÈ, ÍÎÌÕÎÍ ÄÀËÀÉÍ Á¯ÑÈÉÍ ØÓÓÄÀÍÃÈÉÍ ÕÎËÁÎÎÍÛ Ã¯ÉÖÝÒÃÝÕ ÇªÂ˪ËÈÉÍ ÕÓÐÀË
  12. 12. 13 news CRC CRCnews 13 newsnews CRC CRCnews
  13. 13. 14 CRC news CRCnews Óã çºâëºãººíä Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî, òåõíîëîãèéí ãàç- ðûí äàðãà Æ.Áàò-Ýðäýíý ñàëáàðûí ºíººãèéí áàéäàë, öààøäûí õýòèéí òºëâèéí òàëàà ¿íäñýí èëòãýë òàâüæ, Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õî- ðîîíû äàðãà Á.Áîëäáààòàð, ÎÓÖÕÁ áîëîí ÀÕÁ-íû òºñëèéí çºâëºõ Ýäãàðäî Ñèï¿ëâèäà, ßïîí Óëñûí ÌÒ- èéí àãåíòëàãèéí äýä åðºíõèéëºã÷ Êåíæè Îãàâà íàðûí íèéò 18 èëòãýë ñîíñîæ õýëýëöëýý. ¯¿íèé äàðàà çºâëºãººíä îðëöîã÷äîîñ òóëãàìäñàí àñóóäëóóäààð àñóóëò òàâüæ, òîäîðõîé ñàíàë äýâø¿¿ëæ áàéëàà. ßëàíãóÿà àõìàä õîëáîî÷äûí òºëººëºë áîëîõ Õîëáîîíû ÿàìíû ñàéä àñàí, Ìîíãîë Óëñûí ãàâúÿàò õîëáîî÷èí Ä.Ãîòîâ, È.Íîðîâæàâ, Á.Áààòàð, íýãä¿ãýýð îðëîã÷ ñàéä àñàíÄ.Ãàðàìæàâ áîëîí íèéò õîëáîî÷äûí òºëººëºë áîëæ äàâõàðäñàí òîîãîîð íèéò 90 ãàðóé òºëººëºã÷èä àñóóäàë äýâø¿¿ëñýí ñàíàë, ñýòãýãäýë, àñóóëò õàðèóëò òàâèãäñàí. Ýíýõ¿¿ Óëñûí çºâëºãººíèé áàñ íýã îíöëîã íü “Ìîíãîë Óëñûí Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî, òåõíîëîãè-2021 îí õ¿ðòýë òºðººñ áàðèìòëàõ áîäëîãî”-ûí òºñºë, ¿çýë áàðèìòëàëûã õýëýëöëýý. Ýíýõ¿¿ áîäëîãûí áàðèìò áè÷- ãèéã áîëîâñðóóëàõäàà Ìîíãîë Óëñ “Ìÿíãàíû õºãæëèéí çîðèëòîä ñóóðèëñàí ¯íäýñíèé õºãæëèéí öîãö áîäëîãî”-äîî “Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû òåõíîëîãèéã ìàíàé îðíû ýäèéí çàñàã, íèéãìèéí õºãæëèéí 21 ä¿ãýýð çóóíû ¿íäñýí õóðäàñãóóð ãýæ” òîäîðõîéëñíûã ¿íäýñëýë áîëãîæ òóñ óëñûí Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîî òåõíîëîãèéí òàëààð 2021 îí õ¿ðòýë òºðººñ áàðèìòëàõ áîäëîãûã òîäîðõîéëîõ áîäèò ¿íäýñëýë áîëãîæ àâ÷ ¿çñýí. Ìîíãîë Óëñûí ìýäýýëýë, õàðèëöàà, õîëáîîíû óëñûí III çºâëºãººíººð “Ìîíãîë Óëñûí ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîîíû òàëààð 2021 îí õ¿ðòýë òºðººñ áàðèìòëàõ áîäëîãî”-ûí òºñëèéã õýëýëöýýä ñàéøààí, äýìæèæ çºâëºãººíä îðîëöîã÷äîîñ çºâëºìæ ãàðãàñàí áàéíà. Ì îíãîë óëñûí ò¿¿õýíä 1950 î- íîîñ õîéø 3 äàõü óäààãàà çîõèîí á à é ã ó ó ë à ã ä à æ áóé “Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû óëñûí çºâëºãººí” 2011 îíû 5-ð ñàðûí 25-26-íû ºäð¿¿äýä Òºðèéí îðäîíä àìæèëòòàé áîëæ ºíäºðëºëºº.Ýíýõ¿¿çºâëºãººíäãàäààä, äîòîîäûí 800 ãàðóé òºëººëºã÷èä îðîëöîæ Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí ºíººãèéí õ¿ðñýí ò¿âøèí, èðýýä¿éí õºãæëèéí òàëààð õýëýëöýæ ñàíàë áîäëîî ñîëèëöîâ. ̺í Ìîíãîë óëñàä Õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí àðãà õýìæýýíèé õ¿ðýýíä óã çºâëºãººí áîëæ áàéãààãààðàà èõýýõýí îíöëîãòîé áàéëàà. Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû óëñûí III çºâëºãººíä Ìîíãîë Óëñûí Åðºíõèéëºã÷ Ö.Ýëáýãäîðæ, ÓÈÕ- ûí äàðãà Ä.Äýìáýðýë íàð èëãýýëò èð¿¿ëýí áàÿð õ¿ðãýæ, àìæèëò õ¿ññýí áîë Åðºíõèé ñàéä Ñ.Áàòáîëä áèå÷ëýí îðîëöîæ óã çºâëºãººíäèéã íýýæ äýëãýðýíã¿é ¿ã õýëñýí þì. Åðºíõèéëºã÷ Ö.Ýëáýãäîðæ èð¿¿ëñýí èëãýýëòäýý “ ...ýíýõ¿¿ çºâëºãººí íü Ìîíãîë Óëñûí õºãæèëä øèíý áîëîìæ íýýõýä ÷óõàë äýì ¿ç¿¿ëíý ãýæ ¿çýæ, ìýäëýãò òóëãóóðëàñàí øèíý ýäèéí çàñàã áèé áîëãîõ çîðèëò,纺ëºí äýä á¿òöèéí õºãæ¿¿ëýõ, ìýäýýëëèéí àþóëã¿é áàéäëûã õàíãàõ àñóóäàë íü ººðºº õºãæëèéí áîäèò õýìæ¿¿ð áîëæ áàéíà. ” ãýñýí áàéíà. Ìºí “Ìîíãîëûí õóóëü ãóðàâ õîíîãò” ãýäýã àì äàìæñàí õýëëýãèéí òóõàé õýëýõäýý ò¿¿õèéí ýõ ñóðâàëæèä ¿íäýñëýí, Ìîíãîëûí ýçýíò ã¿ðíèé ¿åä õààíû çàðëèã, òºðèéí õóóëü íü ãàðñàí äàðóéäàà ãóðâàí õîíîãèéí äîòîð Ýçýíò ã¿ðíèé ºíöºã áóëàí á¿ðò õ¿ð÷ ¿éë÷èëäýã, ¿¿ãýýðýý Ìîíãîë÷óóäûí ìýäýýëëèéí õóðä ÿìàð áàéñàí òóõàé äóðäæýý. Ìîíãîë Óëñûí ÓÈÕ-ûí äàðãà Ä.Äýìáýðýë èð¿¿ëñýí èëãýýëòäýý Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàë- áàðûí îëîëò àìæèëòûí òàëààð ñàéøààí äóðüäààä, “Öàõèì Ìîíãîë”, “Á¿ðòãýë ìýäýýëëèéí íýãäñýí òîã- òîëöîî” ¿íäýñíèé õºòºëáºð¿¿äèéã ýð÷èìòýé çîõèîí áàéãóóëàõ, Öàõèì ãàðûí ¿ñãèéí òóõàé, Ìîíãîë Óëñûí ºðãºí íýâòð¿¿ëãèéí òóõàé, õóâèéí ºãºãäºë õàìãààëàõ, ìýäýýëëèéí àþóëã¿é áàéäëûã õàíãàõ òàëààð ýðõ ç¿éí îð÷èíã á¿ðä¿¿ëýõ õýðýãöýý øààäëàãàòàé áàéãààã îíöîëñîí áàéíà. Ìîíãîë Óëñûí Åðºíõèé ñàéä Ñ.Áàòáîëä óã çºâëºãººíèéã íýýæ õýëñýí ¿ãýíäýý Ìîíãîë Óëñûí õóâüä Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð íü õàìðàõ õ¿ðýý, õºãæëèéí õóðäààðàà áóñàä ñàëáàðàà òýðã¿¿ëæ áàéãàà áîëîí ýíý ñàëáàðûí ¿íäñýí ñ¿ëæýýã àíàëîãè òåõíîëîãèîñ òîîí òåõíîëîãèä øèëæ¿¿ëýõ àæèë ýð÷èìòýé õèéãäýæ, ñóóðèí òåëåôîí, õîò õîîðîíäûí äàìæóóëàõ ñèñòåì, õîòûí êàáåëü øóãàìûí áàéãóóëàìæóóä èæ á¿ðýí øèíý÷ëýãäñýí, ãàð óòàñíû íýâòðýëòèéí ò¿âøèí 90 õóâèàñ äýýø áîëñîí çýðýã îëîëò àìæèëòóóäûã îíöëîí äóðüäëàà. ̺í öààøèä àíõààðâàë çîõèõ îëîí àñóóäëóóä, òóõàéëáàë ìýäýýëýëæñýí íèéãìèéí ¿åä ìýäýýëëèéí õ¿ðòýýìæèéã íýìýã- ä¿¿ëýõýä õàéëòûí ñèñòåì àñàð èõ à÷ õîëáîãäîëòîé áºãººä ¿¿íèé òóëä ººðñ人 ýíý ñèñòåìèéã õºãæ¿¿ëýõ øààðäëàãàòàé áàéãàà, íèéãìèéí ñ¿ëæýý (social network)-ã äýëãýð¿¿ëýõ, çºâ àøèãëàõ, çºâ íóòàãøóóëàõ çýðãýýñ ãàäíà áîëîâñîí õ¿÷íèéã õºãæëèéí àñóóäàë, ìýðãýøñýí àæèëòàí áýëòãýõ ñóðãàëòûí òîãòîëöîîíû òàëààð íýãäñýí áàéð ñóóðüòàé áîëîõûí à÷ õîëáîãäëûã ñàíóóëàâ. Ìýäýý, ìýäýýëýë “ÌÝÄÝÝËÝË ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÍÛ ÓËÑÛÍ ÇªÂ˪êªÍ” 44 ÆÈËÈÉÍ ÄÀÐÀÀ ÇÎÕÈÎÍ ÁÀÉÃÓÓËÀÃÄËÀÀ © Ìîíãîë Óëñûí ãàâüÿàò õîëáîî÷èí, Õîëáîîíû ÿàìíû ñàéä àñàí Ä.Ãîòîâ, “Ìîáèêîì Êîðïîðàöè” ÕÕÊ-èéí Åðºíõèé çàõèðàë Ä.Áîëîð
  14. 14. 15 news CRC CRCnews ¯ÇÝÑÃÝËÝÍ-90 ÆÈË ÌÝÄÝÝËÝË, ØÓÓÄÀÍ, ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÍÛ ÑÀËÁÀÐÛÍ Ì îíãîë Óëñàä Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îé áîëîí “Ìýäýýëýëæñýí íèéãìèéí äýëõèéí ºäºð”-èéí õ¿ðýýíä “ªíãºðñ- íººñ ñóðàëö, ªíººä𺺠ìýäýð, Èðýýä¿éã á¿òýý” ãýñýí óðèàí äîð “ICT 90 EXPO” îëîí óëñûí ¿çýñãýëýíã Óëààíáààòàð õîòíîî 5 äóãààð ñàðûí 27- 30-íû ºäð¿¿äýä çîõèîí áàéãóóëëàà. Óã ¿çýñãýëýí Ìèøýýë ýêñïî òºâä áîëñîí áºãººä “ICT 90 EXPO”-èéí íýýëòèéí ¿éë àæèëëàãààíä Ìîíãîë Óëñûí Åðºíõèé ñàéä Ñ.Áàòáîëä áîëîí Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî òåõíîëîãèéí ãàçðûí äàðãà Æ.Áàò-ýðäýíý, Õàðèëöàà õîëáîî- íû çîõèöóóëàõ õîðîîíû äàðãà Á.Áîëäáààòàð, Îëîí óëñûí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí Àçè, Íîìõîí äàëàéí á¿ñèéí çàõèðàë Þ¿í-Æ¿ Êèì, Àçè, Íîìõîí äàëàéí öàõèëãààí õîëáîîíû áàéãóóëëàãûí äàðãà Òîøèþêè ßàìàäà áîëîí àëáàíû áóñàä õ¿ì¿¿ñ îðîëöñîí. ¯çýñãýëýíãèéí õ¿ðýýíä “ÌÈÍÈÉ ÈÐÝÝįÉ, ÌÝÄÝÝËËÈÉÍ ÒÅÕ- ÍÎËÎÃÈ” ñýäýâò ãàð çóðãèéí óðàëäààíûãäóíäñóðãóóëü,öýöýðëýãèéí íàñíû õ¿¿õä¿¿äèéí äóíä çàðëàæ Óëààíáààòàð õîò, Äàðõàí õîò, Íàëàéõ ä¿¿ðýã áîëîí õºäºº îðîí íóòãààñ íèéò 400 ãàðóé á¿òýýë èð¿¿ëñýíýýñ õàìãèéí øèëäýã á¿òýýëèéí ýçíèéã òîäðóóëæ, øàãíàëûã ãàðäóóëàí ºã÷ áàãà÷óóäûí óðìûã ìÿëààñàí ñàéõàí ¿éë àæèëëàãàà áîëëîî. Ò¿¿í÷ëýí óëàìæëàë ¸ñîîð “Öàõèì ñïîðòûí óëñûí àâàðãà øàëãàðóóëàõ òýìöýýí”-íèé ñ¿¿ëèéí òîãëîëòóóä ÷ ÿâàãäàæ øèëäãèéí øèëäýã¿¿äýý òîäðóóëñàí áèëýý. Òóñ ¿çýñãýëýíä îðîëöñîí áàéãóóë- ëàãóóäààñ òîäîðñîí øèëäã¿¿äèéã òà- íèëöóóëæ áàéíà. 1. ICT EXPO ¿çýñãýëýíãèéí øèëäýã îðîëöîã÷: Ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý ÒªÕÊ 2. ICT EXPO ¿çýñãýëýíãèéí ñàíàà÷- ëàãàòàé îðîëöîã÷: Ìîíãîëûí öà- õèëãààí õîëáîî ÕÊ (Õîëáîîíû ò¿¿õèéí ìóçåé) 3. ICT EXPO ¿çýñãýëýíãèéí ºâºðìºö îðîëöîã÷: Þíèòåë ÕÕÊ 4. Øèëäýã ñ¿ëæýýíèé ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷: Æè-Ìîáàéë ÕÕÊ 5. Øèëäýã òåõíîëîãèéí øèéäýë: Þíèâèøí ÕÕÊ (Ãóðâàëñàí ¿éë÷èëãýý) 6. ¯¿ðýíõîëáîîíûøèëäýã¿éë÷èë-ãýý: Ñêàéòåë ÕÕÊ (“Open” ¿éë÷èëãýý) 7. Øèëäýã ñàíàà÷ëàãà: Ñàíñàð Ìåäèà ãðóïï (SPON ¿éë÷èëãýý) 8. Øèëäýã á¿òýýãäýõ¿¿í: Ìîáè Ôèíàíñ ÕÕÊ (Most Money) 9. Øóóäàíãèéí øèëäýã ¿éë÷èëãýý: Äè Ý÷ Ýéë ÕÕÊ (Ãààëèéí çóó÷ëàëûí íýã öýãèéí ¿éë÷èëãýý) 10. ¯íäýñíèé øèëäýã ïðîãðàì õàí- ãàìæ: M-Cè-Ýñ Ýëåêòðîíèêñ ÕÕÊ (“Ýðäìèéí ò¿ëõ¿¿ð 2.0” ñèñòåì) 11. Òýðã¿¿íèé õºðºí㺠îðóóëàã÷: Ìîáèêîì êîðïîðàöè ÕÕÊ 12. Øèëäýã ìýäýýëëèéí õýðýãñýë: Ìîíãîë êîíòåíò ÕÕÊ (www.gogo. mn âýá õóóäàñ) 13. Õýðýãëýã÷èéí òààøààëä íèéöñýí ¿éë÷èëãýý: Áèëýãò ĺë㺺í ÕÕÊ (Íî¸í çóó÷ 1950) 14. Õàìãèéí õ¿ðòýýìæòýé ¿éë÷èëãýý: Ìîíãîë øóóäàí ÒªÕÊ (Ìîíãîë Óëñûí á¿õ áàãò øóóäàíãèéí ¿éë÷èëãýýã õ¿ðãýñýí) 15. Öàõèì ¿éë÷èëãýýã äýìæèã÷: Èíò- ðàêòèâ ÕÕÊ (Öàõèì çàñãèéí ãàçðûí øèéäë¿¿ä) “ICT-90-EXPO” ¿çýñãýëýí ýíý æèë óðüä óðüä æèë¿¿äèéíõýýñ èë¿¿ ºðãºæèæ, “Îëîí óëñûí” ãýõ òîäîòãîëòîéãîîð çîõèîí áàéãóóëàãäñàí íü Ìýäýýëýë, øóóäàí, Õàðèëöàà õîëáîî, òåõíîëîãèéí ñàëáàðûí öàð Ýíý æèëèéí õóâüä “ICT 90 EXPO” ¿çýñãýëýí öàð õ¿ðýýãýý óëàì á¿ð òýëæ îëîí óëñûí õýìæýýíä çîõèîí áàéãóóëàãäñàí þì. Òóõàéëáàë äýëõèéí òîìîîõîí ¿éëäâýðëýã÷èä áîëîõ Gemalto, Alca- tel-Lucent, Keynote, Cisco, Apple, Oracle çýðýã ãàäààäûí áàéãóóëëàãóóä ìàíàé ¿çýñãýëýíä îðîëöîæ ººðñäèéí ¿éë àæèëëàãàà áîëîí áàðàà á¿òýýãäýõ¿¿íýý îëîí íèéòýä äýëãýí ¿ç¿¿ëñýí. õ¿ðýýã îëîí íèéòýä ñóðòàë÷ëàí òàíèóëñàí òîìîîõîí àðãà õýìæýý áîëëîî ãýæ ¿çýñãýëýíã ¿çýæ ñîíèðõñîí èðãýä áîëîí õàìòðàí çîõèîí áàéãóóëñàí á¿õèé ë àæ àõóé íýãæ¿¿ä ñýòãýë ºíäºð áàéñàí þì. © ¯çýñãýëýíãèéí ¿åýð © ¯çýñãýëýíãèéí íýýëòýä Ìîíãîë Óëñûí Åðºíõèé ñàéä Ñ.Áàòáîëä îðîëöîâ.
  15. 15. 16 CRC news CRCnews Óðëàã ñïîðòûí íààäìûí íýã òºðºë áîëîõ ñïîðòûí àðãà õýìæýý õºëáºìáºã, ñàãñàí áºìáºã, ãàð áºìáºã, øèðýýíèé òåííèñ, øàòàð ãýñýí 5 òºð뺺ð 10 áàãö ìåäàëü áóþó 56 àëò, 56 ìºíãº, 56 õ¿ðýë ìåäàëèéí òºëºº 28 áàéãóóëëàãûí äàâõàðäñàí òîîãîîð 900 ãàðóé òàìèð÷èä 6 õîíîãèéí òóðø øóäàðãà ºðñºë人íèé äîð õóðä õ¿÷, àâõààëæ ñàìáàéãàà ñîðüæ, ºðñºëä뺺. Òýìöýýíä áàãèéí ä¿íãýýð Ñêàéòåë ÕÕÊ-èéí áàã òàìèð÷èä 4 àëò, 3 ìºíãº, 1 õ¿ðýë ìåäàëü õ¿ðòýæ íýãä¿ãýýð áàéðûã, Ìîíãîëûí öàõèëãààí õîëáîî ÕÊ-èéí áàã òàìèð÷èä 2 àëò, 1 ìºíãº, 2 õ¿ðýë ìåäàëü õ¿ðòýæ õî¸ðäóãààð áàéðûã, Ìîáèêîì ÕÕÊ-èéí áàã òàìèð÷èä 1 àëò, 2 ìºíãº, 1 õ¿ðýë ìåäàëü õ¿ðòýæ ãóðàâäóãààð áàéðûã òóñ òóñ ýçýëñýí áàéíà. Ì ýäýýëýë, øóóäàí, õàðèë- öàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéã òýìäýãëýí ºíãºð¿¿ëýõ àæëûí õ¿ðýýíä 2011 îíû 06 äóãààð ñàðûí 06-12-íû ºäð¿¿äýä ñàëáàðûí 28 áàéãóóëëàãà, àæ àõóéí íýãæ, ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéí äóíä óðëàã, ñïîðòûí àðãà õýìæýýã 5 òºð뺺ð òóñ òóñ àìæèëòòàé çîõèîí áàéãóóëëàà. Óðëàã, ñïîðòûí íààäìûí íýýëòèéí àðãà õýìæýý íèñýõýä áàéðëàõ Áóÿíò- Óõàà ñïîðò öîãöîëáîðò 2011 îíû 06 äóãààð ñàðûí 09-íèé 15:00 öàãò áîëæ, óã àðãà õýìæýýíä Ìýäýýëýë, øóóäàí, õàðèëöàà õîëáîî, òåõíîëîãèéí ãàçðûí äàðãà Æ.Áàò-Ýðäýíý, Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîîíû äàðãà Á.Áîëäáààòàð, Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîîíû äýä äàðãà Î.Áàòòîãòîõ, Ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý ÒªÊ-èéí ÿéöýòãýõ çàõèðàë Ñ.Àäúÿàñ¿ðýí, Ìîáèêîì ÕÕÊ-èéí çàõèðàë Ä.Áîëîð, Þíèòåë ãðóïï ÕÕÊ-èéí ÒÓÇ-èéí äàðãà Ð.Ãàíáîëä, Ñêàéòåë ÕÕÊ-èéí Åðºíõèéëºã÷ Á.Áàòçîðèã, Æè-Ìîáàéë ÕÕÊ-èéí çàõèðàë Î.Áàñáèø áîëîí áóñàä àëáàíû õ¿ì¿¿ñ îðîëöëîî. Óðëàã, ñïîðòûí àðãà õýìæýýíä äàðààõü áàã òàìèð÷èä ¸ñëîëûí æàãñààëòààð ñïîðò öîãöîëáîðûí òºâ òàëáàéä æàãñàæ îðæ èðæ áàéð ýçýëñíýýð íýýëòèéí àðãà õýìæýý ýõýëæ, ÌØÕÕÒÃàçðûí äàðãà Æ.Áàò-Ýðäýíý òàìèð÷èä, óðëàãèéí àâúÿàñòíóóäàä, íèéò õîëáîî÷èääîî õàíäàæ ¿ã õýëæ, óðëàã, ñïîðòûí íààäìûí àðãà õýìæýýã àëáàí ¸ñîîð íýýñíèéã çàðëàí òóíõàãëàñàí. ÑÏÎÐÒÛÍ ÍÀÀÄÀÌ Ñïîðòûí íààäàì Ìýäýýëýë, Øóóäàí, Õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéí íýðýìæèò óðëàã, ñïîðòûí íààäàì àìæèëòòàé çîõèîí áàéãóóëàãäëàà. © Òýìöýýíèé íýýëò © Òýìöýýíä îðîëöîã÷èä © Ñàëáàðûí óäèðäëàãóóä © ÕÕÇÕ-íû áàã òàìèð÷èä © ÕÕÇÕ-íû áàã òàìèð÷èä
  16. 16. 17 news CRC CRCnews áàéðàíä Ìîíãîëûí öàõèëãààí õîëáîî ÕÊ, ãóðàâäóãààð áàéðàíä Ñêàéòåë çýðýã êîìïàíèóä òóñ òóñ îðæýý. Ýíý óäààãèéí “ÌÝÄÝÝËÝË ØÓÓÄÀÍ ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎ-90 ÓÐËÀÃÈÉÍ ÍÀÀÄÀÌ” Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðò øèíýëýã àðãà õýìæýý áîëæ ÷àäñàí. Òóñ ñàëáàðûí áîëîâñîí õ¿÷èí ìàø èõ çàëóóæèæ áàéãààã èëòãýñýí óðëàãèéí îëîí ñàéõàí ¿ç¿¿ëáýð¿¿ä áàéñíûã ÷ ø¿¿ã÷èä îíöîëæ áàéëàà. Òºðèéí ñî¸ðõîëò, Óðëàãèéí ãàâúÿàò ç¿òãýëòýí Ñ.Ñ¿õáààòàð, Àðäûí æ¿æèã÷èí í.Íýðã¿é, Õºãæèì ñóäëàà÷, òºãºëäºð õóóð÷ í.Íàðàíãýðýë çýðýã óðëàãèéí àë- äàðòíóóä òýìöýýíèé ø¿¿ã÷ýýð àæèë- ëàñàí íü íèéò îðîëöîã÷äîä õ¿íäõýí äàâàà áàéñàí áîëîëòîé. Ì ýäýýëýë, øóóäàí õàðèë- öàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé ò¿¿õò 90 æèëèéí îéí õ¿ðýýíä çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áóé àðãà õýìæýýíèé íýãýýõýí õýñýã áîëñîí “ÌÝÄÝÝËÝË ØÓÓÄÀÍ ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎ-90 ÓÐËÀÃÈÉÍ ÍÀÀÄÀÌ” 6 äóãààð ñàðûí 10-íä ̯ÑÒªðãººíºº Õàðèëöàà õîëáîîíû çîõèöóóëàõ õîðîî áîëîí Ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý êîìïàíè õàìòðàí àìæèëòòàé çîõèîí áàéãóóëàãäëàà. Ýíýõ¿¿ “ÌÝÄÝÝËÝË ØÓÓÄÀÍ ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎ-90 ÓÐËÀ- ÃÈÉÍ ÍÀÀÄÀÌ” íü ñàëáàðûí àæèëòàí àëáàí õààã÷äûí óðëàã, óðàí ñàéõíû áîëîâñðîëûã äýýøë¿¿ëýõ, òýäíèé àâúÿàñûã íýýí èëð¿¿ëýõ, àðäûí óðëàã, ¿íäýñíèé ºâ ñî¸ëîî ò¿ãýýí äýëãýð¿¿ëýõ çîðèëãîîð çîõèîí áàéãóóëàãäñàí áèëýý. Óðëàãèéí íààäàì Óðëàãèéí íààäàìä Ìýäýýëýë õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí ÌÕÑ ÒªÕÊ, ÌÖÕ ÕÊ, Ìîáèêîì, Ñêàéòåë, Þíèòåë, Æè-Ìîáàéë çýðýã ¿¿ðýí òåëåôîíû îïåðàòîð êîìïàíèóä áîëîí ¯íäýñíèé Äàòà òºâ, Ðàäèî òåëåâèçèéí ñ¿ëæýý ãàçàð, Ñèòèíåò çýðýã íèéò 11 àæ àõóé íýãæ áàéãóóëëàãûí àæèëòàí, àëáàí õààã÷èä îðîëöîí àâúÿàñ ÷àäâàðàà ñîðüëîî. Õºãæèì,äóó,á¿æèã,ÿçãóóðóðëàãèéí 16 òºð뺺ð çîõèîí áàéãóóëàãäñàí òýìöýýíèé ¿ð ä¿íä ñàëáàðûí øèëäãèéí øèëäýã¿¿äýý øàëãàðóóëñàí þì. Òóñ íààäìèéí øèëäýãýýð øàëãàðñàí àâúÿàñòíóóäààñ á¿ðäñýí ãàëà òîãëîëò èðýõ ñàðûí 29-íä áîëîõ áºãººä Ìýäýýëýë,Øóóäàí,Õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàð ¿¿ñ÷ õºãæñºíèé 90 æèëèéí îéä çîðèóëàí õ¿íäýòãýëèéí òîãëîëò õèéõýýð áýëòãýë àæèëäàà îðîîä áàéíà. Òóñ ñàëáàðûí õºãæèë äýâøëèéí òºëºº øóðãóó õºäºëìºðëºæ áóé íèéò àæèëòàí àëáàí õààã÷äûí äóíä çîõèîí áàéãóóëàãäñàí óðëàãèéí íààäìûí øèëäýãýýð Ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý ÒªÕÊ øàëãàðñàí áîë õî¸ðäóãààð © Óðëàãèéí íààäìûí ¿åýð © Óðëàãèéí íààäìûí ¿åýð © Óðëàãèéí íààäìûí ¿åýð © Óðëàãèéí íààäàìä îðîëöîã÷èä
  17. 17. 18 CRC news CRCnews ÌÝÄÝÝËÝË ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎÌÝÄÝÝËÝË ÕÀÐÈËÖÀÀ ÕÎËÁÎÎ
  18. 18. 19 news CRC CRCnews ÎÍÛ ÓËÑÛÍ ÇªÂ˪êªÍÄ ÎÐÎËÖÎÃ×ÈÄÎÍÛ ÓËÑÛÍ ÇªÂ˪êªÍÄ ÎÐÎËÖÎÃ×ÈÄ
  19. 19. 20 CRCnews CRC news 5 000 000 000 4 000 000 000 3 000 000 000 2 000 000 000 1 000 000 000 4 187 794 673 2 693 643 688 2 300 119 094 1 250 158 839 2007 îí 2008 îí 2009 îí 2010 îí ¯¿ðýí ñ¿ëæýýíä à÷ààëàë/ìèí/ Ì îíãîë Óëñûí õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðò 2010 îíû ýöñèéí áàéäëààð ¿íäñýí 15 ÷èãëýëýýð 657 òóñãàé çºâøººðºë îëãîñíû õ¿ðýýíä 500 ãàðóé àæ àõóéí íýãæ, õóóëèéí ýòãýýä ¿éë àæèëëàãààãàà ÿâóóëæ áàéíà. Ýäãýýðèéí äîòðîîñ ¿¿ðýíòåëåôîíõîëáîîíû¿éë÷èëãýýíèé ÷èãëýëýýð Ìîáèêîì ÕÕÊ, Ñêàéòåë ÕÕÊ, Þíèòåë, Æè ìîáàéë ÕÕÊ ãýñýí 4 ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷ àæèëëàæ áàéãààã áèä ìýäýõ áèëýý. Õýäèéãýýð ñàëáàðûí íèéò òîãëîã÷äèéí äóíä òîîíû õóâüä º÷¿¿õýí áàãà õóâèéã ýçëýõ õýäèé ÷ ¿¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû äýýðõ êîìïàíèóä Ìîíãîë Óëñûí õàðèëöàà õîëáîîíû ñàëáàðûí íèéò îðëîãûí 73.7 õóâèéã á¿ðä¿¿ëæ, òóñ ñàëáàðûí óëñûí òºñºâò îðóóëñàí îðëîãûí 79.7 õóâèéã òºâëºð¿¿ëæ, ñàëáàðò õèéñýí íèéò õºðºí㺠îðóóëàëòûí 60.3 õóâèéã îðóóëæ, ñàëáàðûí áàéíãûí àæëûí áàéðíû 25 õóâü, øóóä áóñ áîëîí áàéíãûí áóñ àæëûí áàéðíû 95.0 õóâèéã òóñ òóñ õàíãàæ, íèéòäýý 370 ãàðóé ñóì ñóóðèí ãàçàðò ¿éë÷èëãýýãýý õ¿ðãýæ, ¿éë÷èëãýýíèé õàìðàõ õ¿ðýý íü íèéò õ¿í àìûí 95 õóâèéã õàìàð÷ ÷àäñàíûã ýíä áàõàðõàí äóðäàõäàà òóéëûí òààòàé áàéíà. ÕÕÇÕ-íû õèéñýí ñóäàëãààãààð 2010 îíû ýöñèéí áàéäëààð Ìîíãîë Óëñûí ¿¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû á¿ðòãýãäñýí õýðýãëýã÷äèéí òîî 2,510,470 (¯éë÷èëãýý ýðõëýã÷äèéí èð¿¿ëñýí æèëèéí ýöñèéí òàéëàíãààð), ãàð óòàñ õýðýãëýäýã õ¿íèé òîî 1,714,645 (¯ÑÕ, ÕÕÇÕ-íû õàìòàðñàí ñóäàëãààãààð), èäýâõèòýé áàéãàà õýðýãëýã÷èéí òîî 2,053,099 (ÕÕÇÕ- íû õèéñýí 2010 îíû ñ¿¿ëèéí 3 ñàðûí à÷ààëëûí íàðèéâ÷èëñýí ñóäàëãààãààð) áîëñîí áàéíà. Ýíýõ¿¿ èõýýõýí ÿëãàà á¿õèé òîî áàðèìòóóäûã äýëõèéí äóíäàæ ¿ç¿¿ëýëò¿¿äòýé õàðüöóóëàí ¿çýõ íü òóñ õîðîî íü ººðèéí õèéæ áóé ñóäàëãààíûõàà ¿ð ä¿íã áàòàëãààæóóëàõ, ìºí ººðèéí îðíû îíöëîã áîëîí çàõ çýýëèéí öààøäûí õàíäëàãûã áîäèòîéãîîð øèíæëýí ä¿ãíýæ ¿éë àæèëëàãààíäàà àøèãëàõàä èõýýõýí à÷ õîëáîãäîëòîé òóë äýýðõ öººí ¿ç¿¿ëýëòèéã õàðüöóóëàí ñóäëàõàä äàðààõ áàéäàëòàé áàéíà. ¯¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû ¿éë- ÷èëãýý ýðõëýã÷äýä á¿ðòãýëòýé õýðýã- ëýã÷äèéí ãýðýýíèé öààíà ãàð óòàñ õýðýãëýäýã õ¿íèé òîî íü äýëõèéí äóíäæààð íèéò á¿ðòãýëèéí 73.91 õóâü, ìàíàé óëñûí õóâüä 68.3 õóâü òóñ òóñ áàéãàà íü èõýýõýí ¿íäýñëýëòýé ¿ç¿¿ëýëò áºãººä íèéò õ¿í àìûí äóíä ¿¿ðýí òåëåôîí èäýâõòýé õýðýãëýõ íàñíûõàí áóþó 15-64 íàñíûõíû õóâèéí æèí 55 õóâèéã ýçýëæ áóé ìàíàé óëñûí õóâüä òóí áîëîìæèéí áîäèòîé ¿ç¿¿ëýëò áºãººä ¿¿íýýñ ãàäíà íèéò õ¿í àìûí 62.2 õóâü íü áîäèòîéãîîð ãàð óòàñ õýðýãëýæ áàéãàà íü äýëõèéí äóíäæààñ 6 îð÷èì õóâèàð ºíäºð ¿ç¿¿ëýëò þì. Èäýâõòýé õýðýãëýã÷èéí òîî áîëîí ãàð óòàñ õýðýãëýäýã õ¿íèé òîîíû õàðüöààíä òóëãóóðëàí ñóäàëæ ¿çýõýä ¿¿ðýí òåëåôîíû 2-îîñ äýýø äàâõàðäñàí õýðýãëýýòýé õýðýãëýã÷èéí ýçëýõ õóâèéí æèí äýëõèéí äóíäæààñ 5.0 õóâèàð ºíäºð, á¿ðòãýëòýé õýðýã- ëýã÷äèéí òîîíä èäýâõòýé õýðýãëýã÷èéí ¯ç¿¿ëýëò¿¿ä Õýðýãëýýíèé ¯¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû çàðèì çýëýõ õóâèéí æèí äýëõèéí äóíäæààñ 4.0 õóâèàð áàãà áàéãàà íü äýýð äóðäñàí õ¿í àìûí íàñíû á¿òýö, õ¿í àìûí äóíäàõ ¿¿ðýí òåëåôîí õýðýãëýýíèé ºñºëò çýðãýýð íºõöºëäºæ áàéãààã õàðãàëçàí ¿çâýë òóñ õîðîîíû ãàðãàæ áàéãàà ¿íäñýí ¿ç¿¿ëýëò¿¿ä íü àëäààíû õýëáýëçýë ìàø áàãàòàé áîëîõ íü íîòëîãäîæ áàéíà. Ìîíãîë óëñûí ¿¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû ÿðèàíû õýðýãëýý áóþó à÷ààëàë æèë á¿ð ºñºí íýìýãäýæ 2010 îíû à÷ààëëûã 2009 îíòîé õàðüöóóëàõàä 55,5% ºñºëòòýé áàéíà. Ýíý íü äýëõèéí äóíäæààñ 10 äàõèí ºíäºð ¿ç¿¿ëýëò áºãººä õàðèí ºãºãäëèéí ¹ Õýðýãëýã÷äèéí àíãèëàë Äýëõèé /òýðáóì/ Ìîíãîë 2009 îí 2010 îí 1 Á¿ðòãýëòýé õýðýãëýã÷äèéí òîî 4,6 2,510,470 2 Ãàð óòàñ õýðýãëýäýã õ¿íèé òîî 3,4 1,714,645 73.91% 68.30% 3 Èäýâõòýé õýðýãëýã÷äèéí òîî ~/õýðýãëýýíä áàéãàà ãàð óòàñíû òîî/ 3,9 2,053,099 84.78% 81.8% 4 Ãàð óòàñíû äàâõàðäñàí õýðýãëýýòýé õ¿í àìûí ýçëýõ õóâü 14.71% 19.7% Ãàð óòàñ õýðýãëýäýã õ¿íèé òîî Á¿ðòãýëòýé õýðýãëýã÷èéí òîî *100%Õóâèéí æèí Èäýâõèòýé õýðýãëýã÷èéí òîî Á¿ðòãýëòýé õýðýãëýã÷èéí òîî *100%Õóâèéí æèí õýðýãëýý äýëõèéí äóíäæààñ èõýýõýí õîöðîãäîëòîé áàéãàà õýäèé ÷ 2011 îíû ýöñýýñ ýõëýí ýíý òºðëèéí õýðýãëýýíèé ºíäºð ºñºëòèéí ìº÷ëºã ýõëýõ íü íýãýíò òîäîðõîé áàéãàà áîëíî. Ìàíàé óëñûí ¿¿ðýí òåëåôîí õîëáîîíû ¿éë÷èëãýýíèé õýðýãëýý, õàìðàõ õ¿ðýýíèé íýâòðýëò èõýýõýí ºíäºð ºñºëòòýé áàéãàà õýäèé ÷ íýã õýðýãëýã÷ýýñ àâàõ äóíäàæ îðëîãî / ARPU/ ºðñºë人íèé íºõöºë áàéäëààñ øàëòãààëàí áóóðàõ õàíäëàãàòàé áàéíà. 2010 îíû áàéäëààð íýã ñàðä íýã õýðýãëýã÷ýýñ îëîõ äóíäàæ îðëîãî 15.1 àì.äîëëàð (á¿ðòãýëòýé õýðýãëýã÷èä íîîãäîõîîð) áàéãààãààñ õºãæèíã¿é îðíóóäûí äóíäàæ íü 28.3 àì.äîëëàð, õºãæèæ áóé îðíóóäûí äóíäàæ 8.4 àì.äîëëàð áàéãàà áîë ìàíàé óëñûí õóâüä 9.7 àì.äîëëàð áîëæ áóóðñàí íü õýäèéãýýð õºãæèæ áóé îðíóóäûí äóíäæààñ áàãà çýðýã ºíäºð ¿ç¿¿ëýëò áîëîâ÷ îéðûí æèë¿¿äýä ýäèéí çàñãèéí ºíäºð ºñºëò õàíãàãäàæ, õºãæèíã¿é îðíóóäûí ýãíýýíä íýãäýõ ºðãºí áîëîìæ á¿ðäýýä áóé Ìîíãîë Óëñûí õóâüä öààøèä ýíýõ¿¿ ¿ç¿¿ëýëòèéã áóóðóóëàõã¿é áàéõ òàëààð çîõèöóóëàõ áàéãóóëëàãà áîëîí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷- äèéí ç¿ãýýñ õàìòðàí àæèëëàõ íýí øààðäëàãàòàé áàéãààã õàðóóëæ áàéíà. Á.̺íõáàò ÕÕÇÕ-íû ãèø¿¿í, ÇǯÒÀ-íû äàðãà
  20. 20. 21 CRCnews news CRC Ò óñ õîðîîíîîñ èíòåðíýòèéí Ẻíèé óðñãàë ò¿ðýýñëýõ ¿éë÷èëãýýíèé ÷èãëýëýýð òóñ- ãàé çºâøººðëèéã 4 áàéãóóëëàãàä / Ìîáèêîì ÕÕÊ, Æåìíýò ÕÕÊ, ÓÁÒÇ ÕÍÍ-Ðýéëêîì òºâ, Ìýäýýëýë õîëáîîíû ñ¿ëæýý ÒªÊ/ îëãîñîí áà ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëæ áàéãàà 3 êîìïàíè /Ìîáèêîì ÕÕÊ, Æåìíýò ÕÕÊ, Ðýéëêîì òºâ/ áàéíà. Èíòåðíýòèéí Ẻíèé óðñãàë ò¿ðýýñëýã÷ êîìïàíèóä íü ÎÕÓ-ûí Òðàíñòåëåêîì ÕÕÊ, ÁÍÕÀÓ-ûí ×àéíà Òåëåêîì, ×àéíà Þíèêîì çýðýã êîìïàíèóäààñ íèéò 16.2 Ãá/ñ èíòåðíýòèéí óðñãàëûí ãýðýý õèéí àæèëëàæ áàéíà. 2010 îíû ýöñèéí áàéäëààð èíòåðíýòèéí æèæèãëýíãèéí éë÷èëãýý ¿ç¿¿ëýã÷ 71 òóñãàé çºâøººðºë ýçýìøèã÷ àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëæ áàéãààãààñ Óëààíáààòàð õîòîä 38, Îðîí íóòàãò 16, Ìîíãîë óëñûí íóòàã äýñâãýðèéí õ¿ðýýíä 17 áàéíà. Íèéò èíòåðíýò õýðýãëýã÷äèéí òîîã 2009 îíòîé õàðüöóóëàõàä 88.5%-èàð ºññºí áàéíà. Èíòåðíýò õýðýãëýã÷èä Dial-up, DSL, FTTH-øèëýí êàáåëü, êèîêñàë êàáåëü, GPRS, 3G, EVDO, WiFi, WiMax, VSAT çýðýã òåõíîëîãèéã àøèãëàæ õîëáîãäîæ áàéíà. Íèéò èíòåðíýò õýðýãëýã÷äèéí 81.28 õóâü íü Óëààíáààòàðò, 18.40 õóâü íü àéìãèéí Èíòåðíýòèéí ¯éë÷èëãýý òºâä, 0.32 õóâü íü ñóìûí òºâä áàéíà. 2010 îíû ýöñèéí áàéäëààð ãýðýý á¿õèé èíòåðíåò õýðýãëýã÷èéí òîî 199,849 áîëñîí áºãººä Äýëõèéí áàíêíààñ ãàðãàñàí ñóäàëãààãààð Ìîíãîë óëñûí èíòåðíýò õýðýãëýäýã õ¿íèé òîî /user/ 2009 îíû áàéäëààð íèéò õ¿í àìûí 13.0 õóâèéã ýçýëæ áàéñàí áîë õ¿í àì, îðîí ñóóöíû 2010 îíû òîîëëîãûí ä¿íãýýñ èíòåðíýò õýðýãëýãëýäýã õ¿íèé òîî 709,625 áóþó íèéò õ¿í àìûí 30.6 õóâèéã ýçýëæ áàéãàà íü äýëõèéí äóíäæààñ 0.4 õóâèàð ºíäºð ¿ç¿¿ëýëò þì. ¯ðãýëæëýë áèé...... Õºäºë㺺íò õîëáîîíû õºãæëèéí øèíý õàíäëàãà, òåõíîëîãèéí íýãäýí íèéëýõ ¿éë ÿâö, èíòåðíåò õýðýãëýýíèé ºñºëò, òýð äóíäàà õºäºë㺺íò ºãºãäëèéí õýðýãëýýíèé ¿ñðýíã¿é ºñºëòèéí èðýýä¿éí òàëààð áîëîí ò¿¿íä íèéöýí øèíý÷ëýãäýí ººð÷ëºãäºæ áóé ñàëáàðûí çîõèöóóëàëòûí øèíý õºãæëèéí òàëààð ñîíèðõîëòîé ñóäàëãàà, ä¿ãíýëò, ñàíàëóóäûã äàðààãèéí äóãààðóóäàä òà á¿õýíäýý ºðãºí áàðèõ áîëíî.
  21. 21. 22 CRCnews CRC news 1.Óäèðòãàë Î ð÷èí ¿åä êîìïüþòåð, ¿¿ðýí áîëîí óòàñã¿é õîëáîî,òºðºë á¿ðèéí ìýäýýëýë õîëáîîíû õýðýãëýã÷èéí òºãñãºëèéí òºõººðºìæ¿¿ä /óõààëàã ãýð àõóéí õýðýãñýë ã.ì/ õîîðîíäîî ºãºãäºë, ìýäýýëýë äàìæóóëàõ, ñîëèëöîõ, èíòåðíýò ñ¿ëæýýãýýð èíòåðíýòèéí ïðîòîêîë àøèãëàõäàà ººðèéí ãýñýí íýã ë èíòåðíýò ïðîòîêîëûí õàÿãòàé áàéäàã. ªºðººð õýëáýë, óëàìæëàëò ñóóðèí òåëåôîí óòàñ ººðèéí äóãààðòàé áàéäàãòàé èæèë þì. Èíòåðíýòèéí ïðîòîêîëûí õóâèëáàðûí ¿íäñýí ¿ç¿¿ëýëòèéí õàðüöóóëàëòûã ÈÏõ4 áà ÈÏõ6 ïðîòîêîëûí õóâüä õèéæ, äàðààõü Õ¿ñíýãò-1-ä íýãòãýí ¿ç¿¿ëýâ. ÈÏõ6 ïðîòîêîëûí õàÿãóóäûã çîõèîí á¿òýýã÷äèéí çîðèëãî íü õàÿãèéí íººö äóóñ÷ áàéãàà ÈÏõ4-/IPv4/-ã áîëîâñðîíãóé áîëãîõ, õàÿãèéí íººöèéã íýìýãä¿¿ëýí ººð÷ëºõºä ¿íäñýíäýý ÷èãëýãäñýí áàéäàã. Ãýâ÷ ýíý õóâèëáàðûí ¿íäñýí çîðèëãî áîëîõ õàÿãèéã íýìýãä¿¿ëýõýýñ ãàäíà ìýäýýëëèéí ñ¿ëæýýíèé çàì÷ëàëûã õóðäàí áîëãîõ, ìýäýýëýë õîëáîîíû øèíý ¿éë÷èëãýý õýðýãëýýã íýâòð¿¿ëýõýä òåõíèêèéí äýâøèë ãàðãàõ çîðèëãîòîé þì. ÈÏõ6-ä ñóóðèëñàí ìýäýýëëèéí ñ¿ëæýý, äýä á¿òýö íü äàðààõü äàâóó òàëóóäûã á¿ðä¿¿ëäýã. ¯¿íä: • Èíòåðíýòèéí õàÿãèéí íººö íü èðýõ 30 ãàðóé æèëäýý õàíãàëòòàé, • Òîäîðõîé ñ¿ëæýýí¿¿ä ýñâýë ñ¿ëæýýíèé õýñã¿¿äèéã èëýðõèéëýõ îêòåò õýðýãëýí ÷èãë¿¿ëýëò /çàì÷-ëàë/-èéã õóðààíãóé, õÿëáàð óëìààð õóðäàí áîëãîõ áîëîìæòîé, • Çóðâàñûí ºðãºí, à÷ààëëûí èíæåíåð÷ëýë, ìåíåæìåíò õèéõ áîëîìæòîé, • Õàÿãèéí äèçàéí íü ñ¿ëæýýí¿¿äèéí õîîðîíä íýãäñýí çàì ¿¿ñãýõýä õÿëáàð áàéõààð á¿òýýãäñýí, • Windows Vista, Google, Apple Mac OS, Linux îëîí ¿éëäëèéí ñèñòåì¿¿ä á¿ãä IPv6 øóóä äýìæäýã çýðýã áîëíî. 2. ªðãºí çóðâàñûí õýðýãëýý áà ñ¿ëæýýíèé õºãæëèéí õàíäëàãà Î ëîí óëñûí çºâëºõ êîìïàíè áîëîõ McKinsey & Company ñóäàëãààãààð, ºíäºð õóðäíû èíòåðíýòýä õîëáîãäñîí ãýð á¿ëèéí íÿãòðàëûã 10 õóâü íýìýãä¿¿ëýõýä äÍÁ-èéã 0,1-1,4 õóâü ºñäºã ãýñýí ä¿ãíýëò ãàðãàñàí áàéäàã. Òýãâýë, äýëõèéä íýð õ¿íä á¿õèé ñóäàëãààíû Booz & Company íü íèéò 5 æèëèéí õóãàöààíä ºðãºí çæðâàñûí õýðýãëýã÷èéí íÿãòðàëûã 10 õóâü ºñºõºä õºäºëìºðèéí á¿òýýìæèéã 1,5 õóâèàñ äýýø õóâèàð íýìýãä¿¿ëäýã ãýæýý. Øèíý òåõíîëîãè Ìýäýýëëèéí ñ¯ëæýý, èíÒÅðíýÒèéí äàðàà ¯Åèéí ñ¯ëæýýíèé ØÈíÝ ÒÅÕÍÎËÎÃÈÓÄ (NGI-IPv6) Ò.Íàðàíìàíäàõ ÕÕÇÕ-íû Àëáàíû îðëîã÷ äàðãà Ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû áîëîí èíòåðíýòèéí ñ¿ëæýýã “Äàðàà ¿åèéí èíòåðíýòèéí ñ¿ëæýý” (Next Generation Internet-NGI) áóþó Èíòåðíýòèéí ïðîòîêîë õóâèëáàð-6 (ÈÏõ6-IPv6)-ä øèëæ¿¿ëýí õºãæ¿¿ëýõ àñóóäàë ºíºº ¿åä óëñ, îðîí á¿ðèéí ºìíº õóðöààð òàâèãäàæ èðëýý. 2011 îíû 2 äóãààð ñàðä Îëîí óëñûí èíòåðíýòèéí õàÿã õóâààðèëàëòûí áàéãóóëëàãààñ /ICANN/ îäîî àæèëëàæ áàéãàà ÈÏõ4 (IPv4)-èéí õàÿãèéí ñ¿¿ë÷èéí 5 áëîêèéã õóâààðèëñàí òàëààð çàðëààä áàéíà. Èíòåðíýò ïðîòîêîë õóâèëáàð (IP version) Õóâèëáàð-6 (IPv6) Õóâèëáàð-4 (IPv6) Õýðýãëýýíä íýâòð¿¿ëæ ýõýëñýí îí 1981 1999 Õàÿãèéí õýìæýý (Address size) 32 bit 128 bit Õàÿãèéí ôîðìàò (Address format) 192.0.2.76 2001:ODB8:0234:AB00:0123:1567:8901:ABCD Ïðåôèêñûí òýìäýãëýãýýíèé òîî (Number of Prefix Notation) 232=4,294,967,296 2128=340,282,366,920,938,463,463,374,607,431,768,211,456 Ïðåôèêñ òýìäýãëýãýýíèé æèøýý (Examples of Prefix Notation) 192.0.2.0/24 10/8 (a”/8”block=1/256th of total IPv4 address space=224=16,777,216 addresses) 2001:0DB8:0234::/48 2600:0000::/12Ýóàóóá Èíòåðíýòèéí ïðîòîêîëûí õóâèëáàðûí ¿íäñýí ¿ç¿¿ëýëòèéí õàðüöóóëàëò Õ¿ñíýãò-1 Ýõ ¿¿ñâýð: USA FCC (ÀÍÓ) Working paper-3, December 2010
  22. 22. 23 CRCnews news CRC Ìýäýýëýë áàãòààìæèéí õýìæýý áà ìýäýýëýë òàòàõ õóðä 56 êáèò/ñ (dual-up) 256 êáèò/ñ 2 Ìáèò/ñ 40 Ìáèò/ñ 100 Ìáèò/ñ Ýíãèéí âýá õóóäàñ (160 êáèò) 23 ñåêóíä 5 ñåêóíä 0.64 ñåêóíä 0.03 ñåêóíä 0.01 ñåêóíä Áàéãóóëëàãà, êîìïàíèéí âýá õóóäàñ (750 êáèò) 107 ñåêóíä 23 ñåêóíä 3 ñåêóíä 0.15 ñåêóíä 0.06 ñåêóíä Õºãæèì (5 Máèò) 12 ìèíóò 3 ìèíóò 20 ñåêóíä 1 ñåêóíä 0.4 ñåêóíä Ä¿ðñèéí ÷èï (20 Máèò) 48 ìèíóò 10 ìèíóò 1 ìèíóò 4 ñåêóíä 1.6 ñåêóíä CD áóþó áàãà ÷àíàðûí ¿ç¿¿ëýëòòýé êèíî (700 Máèò) 28 öàã 6 öàã 47 ìèíóò 2 ìèíóò 56 ñåêóíä DVD áóþó ºíäºð ÷àíàðòàé êèíî (4 Ãáèò) 1 äîëîî õîíîã 1.5 ºäºð 4.5 öàã 13 ìèíóò 5 ìèíóò Ìýäýýëýë áàãòààìæèéí õýìæýý áà ìýäýýëýë òàòàõ õóðä, õóãàöààíû ñóäàëãàà Õ¿ñíýãò-2 Ñóäëàà÷ Czernich Nina áîëîí áóñàä ñóäëàà÷èä, Ýäèéí çàñãèéí õºãæëèéí áàéãóóëëàãûí ãèø¿¿í îðíóóäûí 1996-2007 îíû ñòàòèñòèê ¿ç¿¿ëýëòèéã ñóäëàí ºðãºí çóðâàñûí ¿éë÷èëãýý, õýðýãëýýíèé õýìæýýã 10 îíîîãîîð ºñºõºä íýã õ¿íä íîãäîõ ÄÍÁ 0,9-1.5 õóâü õóâü íýìýãä¿¿ëäýã áàéíà ãýñýí ¿ð ä¿íã ãàðãàæýý. ÎÓÖÕÁ-ààñ òîìîîõîí èíòåðíýòèéí ¿éë÷èëãýý ýðõëýã÷èäòýé õàìòðàí 2010 îíä îéðûí èðýýä¿éä íýã àéë ºðõèéí öàõèì õýðýãëýýíä øààðäëàãàòàé ìýäýýëýë òàòàõ äóíäàæ õóðäíû õýì- æýýã (Household bandwidth require- ments of various applications) òîîöîîëîí ãàðãàñàí íü äýýðõ ºðãºí çóðâàñûí òàëààðõè òîäîðõîéëîëòûã ýðãýí õàðàõ øààðäëàãàòàé ãýñýí ä¿ãíýëòýíä õ¿ð÷ýý. Ñóäàëãààíû ¿ð ä¿íãýýñ, îéðûí ¿åä õºãæèíã¿é îðíóóäûí àéë ºðõèéí ìýäýýëýë òàòàõ õóðäíû õýìæýý áóþó ºðãºí çóðâàñûí õýðýãëýýíèé õýðýãöýý, õýìæýýã óðü÷èëàí òààìàãëàæ áîëíî. Òóõàéëáàë, õýðýãëýã÷ áîëîí àéë ºðõ íü äóíäæààð 70-100 Ìáèò/ñåê õóðäíû ìýäýýëýë òàòàõ ñ¿ëæýý, èíòåðíýòèéí õóðä øààðäëàãàòàé ãýæ òîîöîîëæýý. Òóõàéëáàë 256 êáèò õóðäòàé õîëáîëò á¿õèé õýðýãëýã÷ ºíäºð ÷àíàðûí êèíîã òàòàæ àâàõàä 1,5 ºäºð øààðäëàãàòàé áîë 100 Ìáèò õîëáîëòòîé õýðýãëýã÷ 5 ìèíóò õ¿ðýëöýýòýé. Ýíäýýñ ¿çýõýä ºíäºð õóðäíû ºðãºí çóðâàñûí õîëáîëò õàìãèéí ÷óõàë àñóóäàë áîëæ áàéíà. /Õ¿ñíýãò-2/. ÀÍÓ-ûí ñóäàëãààíû ôèðìûí ¿çýæ áàéãààãààð, Äýëõèéí õýìæýýíä ºíäºð õóðäíû ñóóðü ñ¿ëæýýíä øóóä øèëýí êàáåëèàð õîëáîãäîõ (FTTH) àéë ºðõèéí òîî æèëä äóíäæààð 30 õóâü íýìýãäýõ áà 2012 îíä 90 ñàÿ-ä õ¿ðýõ áîëíî ãýæ ¿çýæ áàéíà . 3. Ìýäýýëýë, èíòåðíýòèéí ñ¿ëæýýã ÈÏõ6-ä ñóóðèëñàí ñ¿ëæýýíä øèëæ¿¿ëýõ àñóóäàëä Ãàäààäûí óëñ îðíóóäàä ÈÏõ6 ïðîòîêîëä ñóóðèëñàí ñ¿ëæýý (NGI and IPv6)-íä øèëæ¿¿ëýõ õºãæëèéí áîäëîãî, ñòðàòåãèéã øèíý÷èëýí áîëîâñðóóëàí õýðýãæ¿¿ëýõ, øèë- æèëòèéí ¿éë ÿâöûã òºëºâëºõ, òóðøèëòûí òºñºë õýðýãæ¿¿ëýõ çýðýã ¿éë àæèëëàãàà ýõýëñýí áàéíà. “Äàðàà ¿åèéí ñ¿ëæýý” (NGN) áà “Äàðàà ¿åèéí èíòåðíýòèéí ñ¿ëæýý”-í¿¿ä (NGI and IPv6) íü õî¸óëàà èíòåðíýò ïðîòîêîëä ñóóðèëñàí, èðýýä¿éí ìýäýýëýë, õàðèëöàà õîëáîîíû ñ¿ëæýýíèé ñóóðü äýä á¿òýö áîëîõûí õóâüä àäèë òàëòàé áîëîâ÷ ººðñäèéí ñ¿ëæýýã çîõèîí áàéãóóëñàí àðõèòåêòóð (ar- chitecture), àðèëæààíû çàãâàð (commercial model), õîëáîëòûí çàãâàðûí (con- nectivity model) õóâüä çàð÷ìûí ¿íäñýí ÿëãààòàé. Äýëõèéí óëñ, îðíóóäàä ºðãºí çóðâàñûí ¿éë÷èëãýý /broadband service/, õºäºë㺺íò õîëáîîíû 3 äàõü ¿åèéí ¿éë÷èëãýý /3G mobile services or applications/ áà õýðýãëýýíèé çàõ çýÀ 1

×