2 Cau Truc Dieu Khien

Cấu trúc điều khiển

Lệnh rẽ nhánh: if – else

Lệnh rẽ nhiều nhánh: switch

Vòng lặp: while , do while , for

Các từ khóa: break và continue

Lệnh rẽ nhánh if

Cú pháp :

if ( điều kiện )

S ;

Điều kiện : biểu thức cho kết quả SỐ ; phải được đặt giữa cặp ngoặc đơn ()

S phải là 1 câu lệnh, nếu nhiều hơn 1 lệnh, các lệnh phải được đặt giữa cặp ngoặc nhọn {} – khối lệnh .

scanf("%i %i", &a, &b); max = a; if(b > max) max = b; printf(“So lon la: %i “, max); điều kiện S 0  0

Lưu ý

Nếu đặt dấu chấm phẩy (;) ở ngay sau biểu thức điều kiện thì lệnh S của if xem như “ KHÔNG LÀM GÌ ”

printf(“Nhap mot so nguyen: "); scanf("%i", &j); if(j > 0) ; printf(“%i la so duong“, j); Nhap mot so nguyen: -6 -6 là so duong

Lệnh rẽ nhánh if-else

Cú pháp :

if ( điều kiện )

S ;

else S e ;

Phần lệnh else có thể thêm vào trong câu lệnh if để chỉ thị các lệnh thực hiện khi điều kiện bằng 0 (FALSE).

scanf("%i %i", &a, &b); if(a > b) max = a; else max = b; printf(“So lon la: %i “, max); điều kiện S 0  0 S e

Nhiều lệnh if lồng nhau

else kết nối với lệnh if gần nhất

int i = 100; if(i > 0) if(i > 1000) printf("i qua lon "); else printf("i chap nhan duoc "); i chap nhan duoc int i = -20; if(i > 0) { if(i > 1000) printf("i qua lon "); } else printf("i la so am "); i la so am

Cấu trúc nhiều chọn lựa – switch

Cú pháp :

switch ( biểu thức )

{

case gt 1 : S 1 ; [ break ;]

case gt 2 : S 2 ; [ break ;]

...

case gt n : S n ; [ break ;]

default : S e ;

}

Biểu thức : cho kết quả SỐ NGUYÊN ; phải được đặt giữa cặp ngoặc đơn ()

S i : dãy các lệnh.

Ví dụ lệnh switch switch (c) { case 'a': case 'A': printf(“Dien tich = %.2f ", r * r * pi); break ; case 'c': case 'C': printf(“Chu vi = %.2f ", 2 * r * pi); break ; case 'q': printf(“Thoat "); break ; default : printf(“Chon khong hop le "); }

Một số lưu ý – switch

Nếu không có giá trị nào khớp, các lệnh trong phần default sẽ được thực thi; và nếu không có default cũng không xảy ra lỗi.

Lệnh break rất quan trọng.

float f; switch(f) { case 2: .... switch(i) { case 2 * j: .... i = 3; switch(i) { case 3: printf("i = 3 "); case 2: printf("i = 2 "); case 1: printf("i = 1 "); } i = 3 i = 2 i = 1

Cấu trúc nhiều chọn lựa – switch biểu thức S 1 ; break; gt 1 … S 2 ; break; S e ; gt 2 default

Ví dụ khác – switch //Doan chuong trinh doc so 0..9 switch (so) { case 0: printf(“khong "); case 1: printf(“mot "); case 2: printf(“hai "); case 3: printf(“ba"); case 4: printf(“bon"); case 5: printf(“nam"); case 6: printf(“sau"); case 7: printf(“bay"); case 8: printf(“tam"); case 9: printf(“chin"); }

Lệnh lặp while

Cú pháp : while ( điều kiện )

S ;

int j = 5; while(j > 0) printf("j = %i ", j--); j = 5 j = 4 j = 3 j = 2 j = 1 while(j > 0) { printf("j = %i ", j); j--; }

while thực hiện lệnh S ít nhất 0 lần

điều kiện S 0  0

Lưu ý dấu chấm phẩy ;

Dấu ‘;’ đặt ngay sau biểu thức điều kiện đồng nghĩa với lệnh S là rỗng.

int j = 5; while(j > 0); printf("j = %i ", j--); Chưong trình bị lặp không thoát được

Đôi khi người lập trình cố ý sử dụng lệnh rỗng

int c, j; while(scanf("%i", &j) != 1) while((c = getch()) != 27) ; Đặt dấu ‘;’ để kết thúc while không có S

Lệnh lặp do while

Cú pháp :

do

S ;

while ( điều kiện );

điều kiện S 0  0

Ví dụ do while int j = 5; printf("start "); do printf("j = %i ", j--); while(j > 0); printf("stop "); start j = 5 j = 4 j = 3 j = 2 j = 1 stop

Ví dụ do while

do while thực hiện lệnh S ít nhất 1 lần

int j = -10; printf("start "); do { printf("j = %i ", j); j--; } while(j > 0); printf("stop "); start j = -10 stop

Lệnh lặp for

Lệnh lặp for dồn hết các thành phần của vòng lặp vào trong một câu lệnh.

Cú pháp :

for ( khởi động ; điều kiện lặp ; điều khiển )

S ;

điều kiện 0  0 khởi động S điều khiển

Lệnh lặp for – Ví dụ int j; for(j = 5; j > 0; j--) printf("j = %i ", j); j = 5 j = 4 j = 3 j = 2 j = 1 for(j = 5; j > 0; j--) { printf("j = %i ", j); printf("%s ", ((j%2)==0)?“chan":“le"); } j = 5 le j = 4 chan j = 3 le j = 2 chan j = 1 le

Bước lặp trong for

C không giới hạn độ lớn của bước lặp trong for.

#include <math.h> int main(void) { double angle; for(angle = 0.0; angle < 3.14159; angle += 0.2 ) printf("sine of %.1lf is %.2lf ", angle, sin(angle)); return 0; }

Nói thêm về for

Phần lệnh khởi động và lệnh điều khiển có thể gồm nhiều lệnh đơn giản, các lệnh này cách nhau bởi dấu phẩy (,)

int i, j, k; for(i = 0, j = 5, k = -1; i < 10; i++, j++, k--)

Các phần: khởi động, điều kiện lặp, điều khiển có thể không có lệnh nào.

for(; i < 10; i++, j++, k--) for(;i < 10;) for(;;) Dùng while sẽ hợp lý hơn Vòng lặp không kết thúc

break

Từ khóa break chỉ thị việc thoát ngay lập tức khỏi cấu trúc điều khiển.

Cẩn thận khi sử dụng!

for(;;) { printf(“nhap một so nguyen: "); if(scanf("%i", &j) == 1) break ; printf(“khong hop le, nhap lai “ } printf(“j = %i ", j); nhap mot so nguyen : int khong hop le, nhap lai nhap mot so nguyen: 16 j = 16 Nếu scanf trả về 1, chương trình thoát khỏi vòng lặp for

continue

Từ khóa continue chỉ thị bước nhanh đến bước lặp kế, bất kể phía sau đó còn nhiều lệnh cần lặp.

Hạn chế sử dụng!

for(j = 1; j <= 10; j++) { if(j % 3 == 0) continue; printf("j = %i ", j); } j = 1 j = 2 j = 4 j = 5 j = 7 j = 8 j = 10 Nếu j chia hết cho 3 thì bỏ qua lệnh in j

Tóm lược