PROCEDEMENTOS DE FORMACIÓN DE PALABRAS : A DERIVACIÓN  (POR SUFIXACIÓN E POR PREFIXACIÓN) , A COMPOSICIÓN E  A PARASÍNTESE...
Escribe unha listaxe de palabras derivadas de: zapato reloxo mar
Escribe una lista de palabras derivadas para: zapato reloxo mar zapatiño reloxos mareiro zapateiro reloxería mariña zapate...
Contesta:   Que parte das palabras da familia de “zapato” non mudou ao transformala? O fragmento  “zapat- ” fai a función ...
Contesta:  Que parte das palabras da familia de “reloxo” non mudou ao transformala? “ relox- ” fai a función de  lexema  (...
Contesta:  Que parte das palabras da familia de “mar” non mudou ao transformala? “ mar- ” fai a función de lexema (raíz). ...
O  lexema  é a parte da palabra que non se altera na familia de palabras, chamada tamén familia léxica O lexema serve de b...
Observa: Determina os sufixos empregados na familia de “mar”:  Os sufixos son:  -eiro, -iña, -ino Nesta familia sobrounos ...
Mergullémonos…
Vexamos con detemento: sub mar ino Lexema (raíz)
Vexamos con detemento: sub mar ino Lexema (raíz) Sufixo  (derivativo)
Vexamos con detemento: sub mar ino lexema (raíz) sufixo Cal é a función desta parte?
Vexamos con detemento: sub- A parte “sub-” é o  PREFIXO  na palabra “submarino” válenos para  derivar  palabras, para crea...
<ul><li>Van antes do lexema. </li></ul><ul><li>Achegan un novo significado á palabra. </li></ul>Procedemento 2: A COMPOSIC...
Ao empregar un prefixo formamos unha palabra con significado novo…Indica de que orixe é o prefixo que se indica e o seu si...
Procedemento 1B: DERIVACIÓN POR SUFIXACIÓN <ul><li>ALTERATIVO </li></ul><ul><li>- Modifican o significado da raíz: </li></...
Práctica 1 <ul><li>Indica os sufixos nas seguintes palabras e de que tipo son: </li></ul><ul><li>patadón  artista saboroso...
<ul><li>patadón :  patad+ón, sufixo alterativo </li></ul><ul><li>artista : art+ista, sufixo derivativo </li></ul><ul><li>s...
T I P O S D E S U F I X O S SUFIXO  VERBAL SIGNIFICADO EXEMPLO EXEMPLO -ear Acción rpetida durante certo tempo. got ear -e...
Procedemento 2: A COMPOSICIÓN <ul><li>+ </li></ul><ul><li>+  + </li></ul><ul><li>+ </li></ul>
Práctica 2 LEXEMA 1 LEXEMA  2  PALABRA COMPOSTA parabrisas Identifica as palabras compostas: - Busca o sacarrollas no mobl...
Procedemento 3: A PARASÍNTESE <ul><li>Parasíntese “por derivación e prefixación simultánea”. </li></ul><ul><li>a laranx ad...
<ul><li>a laranx a? </li></ul>
<ul><li>laranx ado? </li></ul>
<ul><li>a laranx ado </li></ul>
<ul><li>Parasíntese “por composición e derivación”. </li></ul>2 ” . 1
R e p a s e m o s : <ul><li>O  lexema  é a parte da palabra que permanece inalterable, achega o sgdo. léxico e é a base da...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Procedementos de formación de palabras

2,603 views
2,525 views

Published on

Exposición PPT sobre prefixación, sufixación, composición e parasíntese (Fonte: Román Landín e outros)

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,603
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1,899
Actions
Shares
0
Downloads
2
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Procedementos de formación de palabras

  1. 1. PROCEDEMENTOS DE FORMACIÓN DE PALABRAS : A DERIVACIÓN (POR SUFIXACIÓN E POR PREFIXACIÓN) , A COMPOSICIÓN E A PARASÍNTESE. Adaptación e tradución ao galego de “Los prefijos y los sufijos”, de MCA : http://www.slideshare.net/fugitiva/prefijos-sufijos-4508482 e complementos engadidos ao traballo de Román Landín.
  2. 2. Escribe unha listaxe de palabras derivadas de: zapato reloxo mar
  3. 3. Escribe una lista de palabras derivadas para: zapato reloxo mar zapatiño reloxos mareiro zapateiro reloxería mariña zapatería reloxeiro submarino
  4. 4. Contesta: Que parte das palabras da familia de “zapato” non mudou ao transformala? O fragmento “zapat- ” fai a función de lexema (raíz). Serve para formar outras palabras relacionadas ao termo: zapat- = zapat ear, etc. zapato reloxo mar zapat iño reloxos mareiro zapat eiro reloxería mariña zapat ería reloxeiro submarino
  5. 5. Contesta: Que parte das palabras da familia de “reloxo” non mudou ao transformala? “ relox- ” fai a función de lexema (raíz). Serve para formar outras palabras relacionadas ao termo: relox- = relox iño, relox eiro, etc. zapato reloxo mar zapatiño relox os mareiro zapateiro relox ería mariña zapatería relox eiro submarino
  6. 6. Contesta: Que parte das palabras da familia de “mar” non mudou ao transformala? “ mar- ” fai a función de lexema (raíz). Serve para formar outras palabras relacionadas ao termo: mar- = mar ítimo, etc. zapato reloxo mar zapatiños reloxos mar eiro zapatería reloxería mar ina zapateiro reloxeiro sub mar ino
  7. 7. O lexema é a parte da palabra que non se altera na familia de palabras, chamada tamén familia léxica O lexema serve de base para a creación de familias de palabras a través de tres mecanismos: a derivación e a composición e a parasíntese. zapato reloxo mar zapat iño relox os mar eiro zapat eiro relox ería mar iña zapat ería relox eiro sub mar ino
  8. 8. Observa: Determina os sufixos empregados na familia de “mar”: Os sufixos son: -eiro, -iña, -ino Nesta familia sobrounos unha parte da palabra…. sub- , ¿soavos este tipo de partículas? zapato reloxo mar zapat iños relox azo mar eiro zapat ería relox ería mar iña zapat eiro relox eiro sub mar ino
  9. 9. Mergullémonos…
  10. 10. Vexamos con detemento: sub mar ino Lexema (raíz)
  11. 11. Vexamos con detemento: sub mar ino Lexema (raíz) Sufixo (derivativo)
  12. 12. Vexamos con detemento: sub mar ino lexema (raíz) sufixo Cal é a función desta parte?
  13. 13. Vexamos con detemento: sub- A parte “sub-” é o PREFIXO na palabra “submarino” válenos para derivar palabras, para crealas.
  14. 14. <ul><li>Van antes do lexema. </li></ul><ul><li>Achegan un novo significado á palabra. </li></ul>Procedemento 2: A COMPOSICIÓN Procedemento 1A: DERIVACIÓN POR PREFIXACIÓN PREFIXO DE ORIXE GREGA EXEMPLO PREFIXO DE ORIXE LATINA EXEMPLO -a/ an- negación amorfo co- / con- compañía coprotagonista anti- en contra de antitaurino des- acción contraria desfacer endo- dentro de endoscopia extra- fóra de extraoficial exo- fuera de exógeno in- / i- negación invisible hiper- posición superior, abundancia hipermercado pre- anterioridade pretemporada hipo- posición inferior, escaseza hipoacusia pos(t)- posterioridade postelectoral macro- tamaño superior macroconcerto re- repetición reutilizar micro- tamaño inferior microbús sub-, su-, so- inferioridade subdesenvolvido
  15. 15. Ao empregar un prefixo formamos unha palabra con significado novo…Indica de que orixe é o prefixo que se indica e o seu significado… <ul><li>pre acordo </li></ul><ul><li>sub terráneo </li></ul><ul><li>hiper activo </li></ul><ul><li>ex policia </li></ul><ul><li>extra terrestre </li></ul><ul><li>anti militar </li></ul><ul><li>a moral </li></ul><ul><li>in moral </li></ul>
  16. 16. Procedemento 1B: DERIVACIÓN POR SUFIXACIÓN <ul><li>ALTERATIVO </li></ul><ul><li>- Modifican o significado da raíz: </li></ul><ul><li>- Seguen a ser substantivos . </li></ul><ul><li>DERIVATIVO </li></ul><ul><li>- O significado cambia. </li></ul><ul><li>- Pode tamén cambiar a clase de palabra. </li></ul>
  17. 17. Práctica 1 <ul><li>Indica os sufixos nas seguintes palabras e de que tipo son: </li></ul><ul><li>patadón artista saboroso </li></ul><ul><li>cuartucho grandísima zapatería </li></ul>
  18. 18. <ul><li>patadón : patad+ón, sufixo alterativo </li></ul><ul><li>artista : art+ista, sufixo derivativo </li></ul><ul><li>saboroso : sabor+oso, sufixo derivativo </li></ul><ul><li>cuartucho : cuart + ucho, sufixo alterativo </li></ul><ul><li>grandísima : grand+ ísim+a, sufixo alterativo </li></ul><ul><li>zapatería : zapat + ería, sufixo derivativo </li></ul>
  19. 19. T I P O S D E S U F I X O S SUFIXO VERBAL SIGNIFICADO EXEMPLO EXEMPLO -ear Acción rpetida durante certo tempo. got ear -ecer Comezo ou desenvolvemento dun estado. envell ecer -iscar Acción repetida con pouca intensidade. ul iscar -ificar Acción que atribúe unha calidade ou modo de ser. clar ificar -izar Acción que atribúe unha calidade ou modo de ser. civil izar SUFIXO A PARTIR DE SUBSTANTIVOS SIGNIFICADO EXEMPLO EXEMPLO colectivos Indica colectividade. alumn ado locativos Indica lugar barb ería de acción Indica acción ou proceso audi ción abstractos Indican calidade abstracta elegan cia profesionais Indican emprego ou oficio. carpint eiro SUFIXO A PARTIR DE ADXECTIVOS SIGNIFICADO EXEMPLO EXEMPLO xentilicos Indican procedencia ou orixe. catal án, -á caracterizadores Resaltan algo da persoa am able , brut án, -ana
  20. 20. Procedemento 2: A COMPOSICIÓN <ul><li>+ </li></ul><ul><li>+ + </li></ul><ul><li>+ </li></ul>
  21. 21. Práctica 2 LEXEMA 1 LEXEMA 2 PALABRA COMPOSTA parabrisas Identifica as palabras compostas: - Busca o sacarrollas no moble bar do salón - O gardarríos asistiu ao cabodano do curmán. - Para xantar comeu porco bravo con coliflor.
  22. 22. Procedemento 3: A PARASÍNTESE <ul><li>Parasíntese “por derivación e prefixación simultánea”. </li></ul><ul><li>a laranx ado??? </li></ul>
  23. 23. <ul><li>a laranx a? </li></ul>
  24. 24. <ul><li>laranx ado? </li></ul>
  25. 25. <ul><li>a laranx ado </li></ul>
  26. 26. <ul><li>Parasíntese “por composición e derivación”. </li></ul>2 ” . 1
  27. 27. R e p a s e m o s : <ul><li>O lexema é a parte da palabra que permanece inalterable, achega o sgdo. léxico e é a base da familia léxica ( mar eiro, mar ea, mar emoto) </li></ul><ul><li>O sufixo é o morfema que colocamos despois do lexema (mar eiro , mar ea , mar emoto . A sufixación é un procedemento de formación de palabras (1a) </li></ul><ul><li>O prefixo é o morfema que vai antes do lexema ( sub marino). A prefixación é outro procedemento de formación de palabras (1b). </li></ul><ul><li>MÁIS PROCEDEMENTOS DE FORMACIÓN DE PALABRAS.. </li></ul><ul><li>A composición é un procedemento de formación de palabras que consiste en unir dous lexemas: vacaloura. (2) </li></ul><ul><li>A parasíntese (3) crea novas palabras, (3a) ben prefixando e sufixando a un tempo (aterraxe) ben derivando por sufixación unha palabra composta (botafumeiro) (3b) . </li></ul>

×