Your SlideShare is downloading. ×
  • Like
Fewer diseases through elimination: Euthanasia of sick and crippled pigs on the farm still a hot issue
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×

Now you can save presentations on your phone or tablet

Available for both IPhone and Android

Text the download link to your phone

Standard text messaging rates apply

Fewer diseases through elimination: Euthanasia of sick and crippled pigs on the farm still a hot issue

  • 170 views
Published

For almost eight years, there is discussion in the Netherlands on the subject euthanasia of sick and cripple pigs on the farm. This article, published by Marleen Sleuwen in 2006 in the journal De …

For almost eight years, there is discussion in the Netherlands on the subject euthanasia of sick and cripple pigs on the farm. This article, published by Marleen Sleuwen in 2006 in the journal De Boerderij experts advise on this controversial subject, even today. Marleen was awarded for her contribution to create openings to discuss on farm euthanasia.

  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
170
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1

Actions

Shares
Downloads
1
Comments
0
Likes
0

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. FEWER DISEASES THROUGH ELIMINATION Fate of animals stays in hands of vet At pigfarms with a high health standard, the untimely parting with sick pigs is much discus- sed at the moment. But also at regular farms experts advise to have sickly animals put down earlier. The Dutch pig industry strives for higher he- alth. Health specialists plead for strict hygiene with strict separation of age groups. Shifting slow developers to a younger litter is out of the question. Also taboo is sorting out slow develo- pers in piglet breeding and adding them to a new group. The slow developers are a source of infection and the question remains what they will pay in the end. To fatten slow developers in a separate booth is no good, because the source of infection will still be at the farm. Specialists plead for eutha- nasia, as the only means to prevent reinfection. Better for well-being of slow developing pigs Not just for reasons of health euthanasia can be recommended for slow developers. The well-being of these animals is far from optimum either. They suffer a lot of pain and are functioning badly. It often concerns animals that are pining away and that will eventually die anyway. Good care requires a lot of extra time and a lenghty treatment is costly. To put these animals out of their misery ear- lier seems reasonable. Moreover, farms where euthanasia is carried out more often, do not per definition have a higher drop-out percentage than farms where this is not performed. Limitations in practice In practice vets notice a growing demand for euthanasia, whereas this used to be taboo in the past. Some veterinary practices will lower the threshold by visiting farms between times purely for euthanasia at a lower rate. It is not yet possible to work according to the lines and also comply fully with the best me- thod to break through the disease-cycle: imme- diate euthanasia. In that case euthanasia must be available at all times, because the vet cer- tainly does not come round each day. Only a veterinarian is allowed to euthanize. In order to work as closely as possible according to the law and also health technically, the vets suggest the sick bay as alternative. Sick animals must be transferred from their booth to a com- pletely isolated sick bay as soon as possible. As a consequence this bay is a big source of infec- tion, where strict hygiene must be observed. Animals from the sick bay cannot go back to another section. At periods the pigs in the sick bay can be euthanized or taken away to an emergency slaughterer. Vets prefer not to see an emergency slaughterer in the farm grounds, because of contamination risks. Note that a sick bay is far from ideal for the animals’ health and their well-being. Sector divided about euthanasia Leo van Leengoed, senior university teacher at the Veterinary Science Faculty, is a great advo- cate of a higher health status through better contact structures. He states that slow develo- pers can best be done away with straight away, in order to eliminate the source of infection. He thinks it is morally justified to kill animals in case of incurable suffering, but also when the necessary care is not available. “Farms are no hospitals and often can only look after a limited number of patients”, says Van Leengoed. “Espe- cially at larger farms there is little extra time. In that case it is better to part immediately”. If the pigs do not recover from an ailment wit- hin 3 days, it costs too much growth, medicati- on and work, according to Van Leengoed. In practice immediate euthanasia is by no me- ans available at all times, because only the vet is allowed to carry it out. But pig breeding farms are getting bigger and more professional. Therefore Van Leengoed thinks it is desirable that pig breeders can do euthanize themselves. It is desirable though that the sector carefully considers a legally acceptable method. Because of the risks involved with carrying out euthanasia, it is important that the vet re- mains overall responsible. Van Leengoed does not object to killing pigs for reasons of econo- my. “It happens with chickens as well, surely? All animals for consumption are kept and killed for reasons of economy.” He thinks the govern- ment should soon come up with a solution. If not, unnecessary animal suffering will only in- crease. Bert van den Berg, policy assistant farm ani- mals with the Dutch RSPCA (Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals) thinks, however, that animals should only be euthani- zed if there is a question of serious suffering and if the case is incurable. If not, it is the pig breeder’s duty to take good care of the animal.: I can imagine all right that pig breeders strive for a higher health, but the consideration to use euthanasia stays the same. Animals that can get better when good care is being taken, must go to a sick bay, even if it is square to higher ani- mal health”. The most acceptable method for euthanasia, according to Van den Berg, is an injection by the vet. He thinks that the judgement whether a situation is hopeless, should be left to experts and not to the pig breeder. He does not think it is desirable then for pig breeders to carry out euthanasia themselves, even though the RSPCA observes that the vets are often called in too late. Annechien ten Have, chairman of the depart- ment of pig breeding of LTO Nederland (Dutch Organization for Agriculture and Horticulture), finds it hard to indicate when euthanasia is jus- tified. According to her the criterion should be whether treatment is possible or not. She thinks a slightly slower growth is not enough for eu- thanasia. But it is for a pig pining away.(waster). An early parting is also justi- fied in case the pig refuses to eat by itself. Ten Have does not think that euthanasia for higher health status is speeding up: “I think most pig breeders think twice before they will put extra pigs down”. For the time being she sees more good in strictly separating the sick animals from their section to the sick bay. Even if it is better for the pig and the health status of the farm to kill the pigs straight away than waiting for the vet, Ten Have thinks it is no option to have the present means for eutha- nasia available for the pig breeder too. In addition to euthanasia there are more pres- sure points in the high health stories that are told lately. That’s why we are starting a wor- king group to try and find a solution for it”. Willy van Gemert, chairman of the NVV (Dut- ch Pig Breeders Union), is firmly convinced: “The health experts are telling a nice story, but it is a purely theoretical model. In practice it is not so manageable.“ He does not attach much value to the theory himself. Van Gemert thinks that pig breeders do not like to part with their animals, and certainly not on the basis of what a few theorizers are telling from behind their desks. Anyone who calls himself a pig breeder looks well after his animals. So he treats his sick pigs with good medication and consults the vet in case it does not work. And sometimes he may come to the conclusion that euthanasia is bet- ter, but often the sick bay is also a good soluti- on. Apart from the discussion on high health status all pig breeders should have access to the means for euthanasia, according to Van Ge- mert. This prevents unnecessary suffering until the vet arrives. Which means these should be, e.g. the slaughtering mask or an injection with the euthanasia drug T61, Van Gemert would like to work out with LNV (the Dutch ministry of Agriculture). Frans van Dongen, chairman of the Group Pig Health Care of the KNMVD (Royal Dutch Socie- ty for Veterinary), thinks that it is also better for farms that do not aim for a high health sta- tus to kill animals with no acceptable future. He thinks a good norm is a pig that does not re- cover after a 3 day treatment. “Provided the breeders can handle it well, it would be good to let them have more means for euthanasia. Now pig breeders reach for other means, of which we may question how animal-friendly these are”. Marleen van Sleuwen What is allowed on pig breeding farms? In the Netherlands, only vets are allowed to eu- thanize pigs. Four drugs are available for this purpose: T61, Euthanasol, Lethanol, and Eu- thanimal. These drugs may only be administe- VARKENSHOUDERIJ 16 BOERDERIJ 91 — no. 35 (30 mei 2006) Bij varkensbedrijven met hoge gezondheid staat vroegtijdig afscheid van zieke varkens in de belangstelling. Ook op gewone bedrijven adviseren deskundigen vaker kwakkeldieren te laten doden. MINDER ZIEKTEN MET ELIMINEREN Lot dieren blijft in handen van de dierenarts D E Nederlandse varkenshouderij streeft naar een hogere gezond- heid. Gezondheidsspecialisten pleiten voor strikte hygiëne met volledi- ge scheiding van leeftijdsgroepen. Daar- bij is overleggen van achterblijvers naar een jongere toom uit den boze. Ook ta- boe is het sorteren van achterblijvers in de biggenopfok en die samenvoegen in een nieuwe groep. De achterblijvers zijn een besmettingsbron en het is de vraag wat ze aan het eind opleveren. Achterblijvers in een apart hokje afmes- ten is niet goed, want de besmettings- bron blijft dan op het bedrijf. Specialis- ten pleiten voor euthanaseren, als enige manier om herbesmetting te voorkomen. Beter voor welzijn achterblijvers Niet alleen om gezondheidsredenen is het aan te raden achterblijvers te eutha- FOTO’S:HANSPRINSEN naseren. Het welzijn van deze dieren is ook verre van optimaal. Ze hebben veel pijn en functioneren slecht. Vaak betreft het wegkwijnende dieren die uiteindelijk toch het loodje leggen. Goede verzorging vergt veel extra tijd en een langdurige behandeling is kostbaar. Deze dieren al eerder uit hun lijden verlossen lijkt rede- lijk. Bedrijven waar meer geëuthana- seerd wordt, hebben bovendien niet per definitie een hoger uitvalspercentage dan bedrijven waar dit niet gebeurt. Beperkingen in de praktijk In de praktijk merken dierenartsen een toenemende vraag naar euthanasie, ter- wijl dit vroeger een taboe was. Een enke- le praktijk verlaagt de drempel door tus- sentijds bedrijven te bezoeken puur voor euthanasie - tegen verlaagd tarief. Het is nog niet haalbaar om én volgens het boekje te werken én volledig te vol- doen aan de beste methode om de ziek- tecyclus te doorbreken: direct euthanase- ren. Dan moet er dagelijks de mogelijk- heid zijn voor euthanasie, terwijl de die- renarts zeker niet dagelijks komt. Om toch volgens de wet en gezond- heidtechnisch zo goed mogelijk te han- delen, opperen dierenartsen als alterna- tief de ziekenboeg. Zieke dieren zo snel mogelijk uit het hok naar een volledig gescheiden ziekenboeg. Deze is dan wel een grote besmettingsbron, waarbij strik- te hygiëne vereist is. Dieren uit de zie- kenboeg mogen niet meer terug naar een andere afdeling. Periodiek kunnen de varkens in de ziekenboeg dan geëutha- naseerd worden of afgevoerd naar een zorgslachterij. Dierenartsen zien liever geen zorgslachter op het erf, gezien de ziekterisico’s. Kanttekening blijft dat een ziekenboeg verre van ideaal is voor de diergezondheid en het welzijn. Sector verdeeld over euthanasie Groot voorstander van een hogere ge- zondheidsstatus door betere contact- Wat is toegestaan op varkensbedrijven? In Nederland mogen alleen dierenartsen varkens euthanaseren. Daarvoor zijn vier middelen be- schikbaar: T61, Euthanasol, Lethanal en Euthani- mal. Deze UDD-middelen mogen uitsluitend door dierenartsen worden toegediend. Dit mag zonder verdoving bij injectie rechtstreeks in het hart of een bloedvat worden gespoten. Dierenartsen heb- ben als gedragscode onnodig lijden van dieren zo- veel mogelijk te voorkomen. Met het streven naar hoge gezondheid wordt de grens wel wat verlegd, want je neemt wat eerder afscheid van een big. Een alternatief is het schietmasker. Bezit van de munitie is echter vergunningplichtig. Na het schie- ten moet het varken verbloeden om de dood zo snel mogelijk te laten intreden. Deze slachthande- ling mag alleen een erkende inrichting uitvoeren. 17 BOERDERIJ 91 — no. 35 (30 mei 2006) structuren is Leo van Leengoed, univer- sitair hoofddocent aan de faculteit Dierge- neeskunde. Hij stelt dat achterblijvers het best direct opgeruimd kunnen worden, om zo de infectiebron te elimineren. Hij vindt het ethisch verantwoord om dieren te doden bij uitzichtloos lijden, maar ook indien niet de nodige zorg kan worden geboden. „Bedrijven zijn geen ziekenhui- zen en kunnen vaak slechts een beperkt aantal patiënten verzorgen’’, aldus Van Leengoed. „Vooral op grote bedrijven is weinig extra tijd. Het is dan beter direct afscheid te nemen.” Indien varkens niet binnen 3 dagen van een aandoening her- stellen, kost dat volgens hem te veel groei, medicatie en arbeid. In de praktijk is meteen euthanaseren Een dierenarts euthanaseert een varken met T61. Alleen dierenartsen mogen dit volgens de Nederlandse wet. 1. Ik wil produceren met een zo hoog moge- lijke gezondheidsstatus bij mijn varkens. 2. Ik hanteer strikte hygiënemaatregelen. 3. Ik zet niet alles op alles om een big naar de mestfase te krijgen. 4. Ik probeer leeftijdsgroepen varkens zoveel mogelijk bij elkaar te houden. 5. Ik vind dat je het leven van een varken vroegtijdig mag beëindigen, omdat dit be- ter is voor het welzijn van het varken. 6. Ik vind dat je het leven van een varken vroegtijdig mag beëindigen, omdat het economisch voordelig is. 7. Ik vind dat je het leven van een varken vroegtijdig mag beëindigen, omdat de ge- zondheid bij mijn overige varkens dan ver- betert. 8. Ik zie het niet zitten om achterblijvers in een biggencouveuse of ziekenboeg groot te brengen. 9. Niet alleen elke extra big die ik aflever telt. 10. Als ik alle ongezonde varkens op mijn be- drijf euthanaseer, stijgt mijn uitvalspercen- tage nauwelijks. Beoordeling Hoe vaker u het eens bent met de stellingen, des te meer bent u het ermee eens dat een ho- gere gezondheidsstatus op uw bedrijf van be- lang is en euthanasie hierbij als hulpmiddel kan dienen. Checklist Hoe denkt u over euthanasie bij varkens? Om dat te bepalen kunt u onderstaande vragen beantwoorden. Eens Oneens
  • 2. red by a vet. They can be injected without anaesthesia straight into the heart or a blood vessel. The Code of Conduct for vets is to pre- vent animal suffering as much as possible. Stri- ving for a higher health status has shifted the li- mit slightly, because you part earlier from the pig. An alternative is a culling/shooting machine. But to possess munition a license is needed. The pig must bleed after having been shot, so death will occur as soon as possible. This slaughting procedure can only be carried out by a recognized institution. Checklist What is your opinion of euthanasia with pigs? It can be determined by answering the questi- ons below agree disagree 1. I wish to produce with the highest possible health status for my pigs 2.I take strict hygiene measures 3.I don’t go all out to get a piglet to be a slaugh- tering pig 4.I try to keep age groups of pigs as much as possible together 5.I think you can end a pig’s life prematurely because it is better for the pig’s well-being 6. I think you can end a pig’s life prematurely because it is economical 7. I think you can end a pig’s life prematurely because it improves the health of my other pigs 8.I can’t be bothered to rear slow developers in an incubator or sick bay 9.It is not just the extra pig that I deliver that counts 10.If I euthanize all unhealthy pigs on my farm, my drop-out percentage hardly goes up Assessment The more often you agree with the statements, the more you agree that a higher health status on your farm is important, and that euthanasia may help. Profile: Name; John Lorist (44) Place: Hemelum (Province of Friesland) Farm: 500 pedigree NL-sows (dutch landrace), 2,200 piglet breeding places and 4,000 slaugh- tering pigs. He weans 26 piglets with 12.4 live-born piglets per litter. John Lorist euthanizes all pigs that do not get better after being treated for 3 days. His total drop-out percentage stays low. Little illness through consequent euthanasia John Lorist’s farm has a high health status. Strict hygiene is the starting point for this, but to break the sickness pressure immediately, he euthanizes slow growers. In this way he gets rid of the source of infection for other groups of pigs. Lorist has a standard 3-day medicine treat- ment for sick pigs. If they do not recover, he puts them out of their misery. This goes for all pigs, including slaughtering pigs and sows, although it happens much less with them than with piglets. He sticks rigorously to this 3-day treatment. “There are 2 sick bays on the farm, but these are empty, or we use them for healthy pigs if we lack space.” The drop-out with weaned piglets is 1,5 per- cent, of which two-thirds through euthanasia. It concerns 2 or 3 pigs each week. The larger pigs go to a separate booth in the section for the vet, who comes round once a fortnight for euthanasia. 90% of the euthanized pigs comes from this group. The drop-out percentage initially went up, but dropped later to slightly below the previous drop-out number after the introduction of the 3-days measure. “If you don’t part with these pigs, they will get problems later and die anyway”. The drop-out in the fattening period still is under 1 percent and the variation in weaning age dropped. Moreover, Lorist now delivers more uniform pigs. This is important, because he supplies boars for English bacon. The con- trol on piglet breeding is easier and takes half an hour at the most At first the farm workers found the euthanasia rules awkward, because the drop-out went up. But after some time they saw that is saved a lot of work and bother. Lorist pleads for administering T61 by the pig breeder. “It is better for the well-being of the animals, because you don’t have to leave the pigs lying there till the vet arrives”. T61 is one of the drugs that can be used to eu- thanize pigs. In addition Euthanasol, Lethanal and Euthanimal are registered drugs. Wasters are often kept for the emergency slaughterer. This is not worthwhile. Keeping bad pig costs a lot Wasters cost money, even when they go to an emergency slaughterer at 25 kilos. Then they have cost almost € 7.50 more than they will pay. This is exclusive costs that are not quantified, such as passing on diseases to other pigs. The pig has been fed all the time: € 7.70 on average per pig. Suppose that next to the regu- lar work for the care of the pigs of € 6.90, look- ing after a sick pig in total cost an extra half hour. At an hourly rate of € 20, this is € 10. The extra medication costs have been fixed at €1.50 per pig. The total costs are then well over €26. The emergency slaughterer pays € 0,75 per kilo. After slaughtering, the farmer gets €18.75 for a bad pig.This is well below the cost price. The cost for euthanasia is € 1.25 per average delivered pig, when the vet kills 0.5 percent of the pigs. So early euthanasia is appealing. Profile Name: Michel Ogink (33) Place: Dalfsen (Province of Overijssel) Farm: 400-420 Topigs 40 sows in groups on straw. Cross breeding with double positive Piétrain- end boar. 25. 2 weaned piglets per year. Litter index 2.46 Michel Ogink seldom euthanizes a pig. He tries anything to prevent this. Rather good care for sick animal “Exaggerated”, is the opinion of Michel Ogink, of the stories to structurally euthanize the lesser pigs for a higher health status. Perso- nally he prefers to take good care of his pigs, and does his utmost to rear them into good he- alth. “Surely I can’t sell it to the consumer that I kill sick pigs? “says Ogink. The good care of the pig breeder starts as ear- ly as the litter crate. Piglets with a lower birth weight get a colostrum substitue. Next he puts the smaller piglets with gilts or first litter sows and uses tape for spreadsitters. With the rea- ring of the pigs he immediately treats crippled pigs or pigs with meningitis. Sometimes he ta- kes the sick pigs from their stable and and pla- ces them in a separate section, after which they will not go back to the healthy pigs. In the sick bay the pigs get extra water in pigs’ bowls. Most pigs survive. The drop-out for weaning is at 14 and after weaning at 2 percent. “What I do is only useful if the farm has a re- asonably high health status”, says Ogink. His health costs per sow were € 26 per sow per year last year; € 28 lower than the national average. These costs are so low, because Ogink makes good use of the pig’s natural resistance. Drugs and medicine are used as little as possible. “The pigs do not get a standard medical treat- ment after weaning, but they do not get any problems. And if they do, the medication has more effect.” Moreover, he does pass over pigs that are ol- der than 3 days and consequently applies all in- all out, to avoid transmitting diseases as much as possible. However, the pig breeder thinks that pigs should not be euthanized on a structural basis. It does happen on his farm though, once or twice per 2 months. If the the pig does not reco- ver in spite of the extra lamp, water, medicati- on and colostrum substitute, in such a case only euthanasia is justified.”. VARKENSHOUDERIJ 18 BOERDERIJ 91 — no. 35 (30 mei 2006) John Lorist euthanaseert alle varkens die na 3 dagen behandelen niet genezen. Zijn totale uitvalspercentage blijft laag. Weinig ziekte door consequente euthanasie Het bedrijf van John Lo- rist heeft een hoge ge- zondheidsstatus. Strikte hygiëne is het uitgangs- punt hiervoor, maar om ziektedruk meteen te doorbreken euthana- seert hij achterblijvers. Zo raakt hij de infectie- bron voor andere groe- pen varkens kwijt. Lorist behandelt zieke varkens standaard eerst 3 dagen met medicijnen. Als ze niet herstellen, verlost hij ze uit hun lij- den. Dit geldt voor alle varkens, ook de vlees- varkens en zeugen, al komt het daar veel min- der voor dan bij de big- gen. Deze driedagenregeling hanteert hij strikt. „Er zijn twee ziekenboegen op het be- drijf, maar deze staan leeg, of we gebruiken ze bij ruimtegebrek voor gezonde varkens.” De uitval bij de gespeende biggen is 1,5 procent, waarvan tweederde door euthana- sie. Het gaat om twee of drie varkens per week. De grotere biggen gaan in een apart hok in de afdeling voor de dierenarts, die deze eens per 2 weken euthanaseert. Van de geëuthanaseerde varkens zit 90 procent in deze groep. Het uitvalspercentage liep eerst wel op, maar daalde vervolgens tot iets onder de oude uitval na invoering van de driedagen- maatregel. „Als je geen afscheid neemt van deze varkens krijgen ze later problemen en vallen ze alsnog uit.” De uitval in de mestpe- riode ligt altijd onder 1 procent en de varia- tie in speenleeftijd daalde. Bovendien levert Lorist nu veel uniformere varkens af. Belang- rijk, omdat hij beertjes levert voor Engelse bacon. De controle in de opfok gaat gemak- kelijker en duurt maximaal een half uur. De medewerkers vonden de euthanasie- maatregelen eerst lastig, omdat de uitval op- liep. Na verloop van tijd zagen ze in dat het ze een hoop ergernis en werk scheelt. Lorist pleit voor toediening van T61 door de varkenshouder. „Dat is beter voor het die- renwelzijn, omdat je de varkens niet hoeft te laten liggen tot de dierenarts er is.” lang niet altijd haalbaar, omdat alleen de dierenarts dit mag uitvoeren. Maar var- kensbedrijven worden groter en professi- oneler. Daarom vindt Van Leengoed het gewenst dat varkenshouders zelf kunnen euthanaseren. Wel moet de sector goed nadenken over een wettelijk acceptabele methode. Vanwege de risico’s bij het uit- voeren van euthanasie is het belangrijk dat de dierenarts eindverantwoordelijk blijft. Van Leengoed ziet geen bezwaar tegen het doden van varkens om econo- mische redenen. „Dat gebeurt bij kuiken- tjes toch ook? Alle consumptiedieren worden om economische redenen gehou- den en gedood.” De overheid moet vol- gens hem snel met een oplossing komen. Zo niet, dan neemt het onnodig dieren- leed alleen maar toe. Bert van den Berg, beleidsmedewerker veehouderij bij de Dierenbescherming vindt daarentegen dat dieren alleen ge- euthanaseerd mogen worden als er spra- ke is van ernstig lijden en uitzichtloos- heid. Anders heeft de varkenshouder de verplichting tot goede zorg. „Ik kan me best voorstellen dat varkenshouders stre- ven naar een hogere gezondheid, maar de afweging voor euthanasie blijft gelijk. Dieren die er met goede zorg bovenop kunnen komen, moeten naar een zieken- boeg, ook al staat dit haaks op een hoge- re diergezondheid.” De meest acceptabele methode voor eu- thanasie is volgens Van den Berg een spuitje door de dierenarts. Beoordelen of de situatie uitzichtloos is, moet volgens hem aan deskundigen worden overgela- ten en niet aan de varkenshouder. Hij vindt het dan ook niet wenselijk dat var- kenshouders zelf euthanasie uitvoeren, al signaleert de dierenbescherming dat dierenartsen te vaak te laat erbij geroe- pen worden. Annechien ten Have, voorzitter vak- groep varkenshouderij van LTO Neder- land, vindt het moeilijk aan te geven wanneer euthanasie gerechtvaardigd is. Het criterium zou volgens haar moeten zijn of behandeling mogelijk is of niet. Een beetje achterblijven vindt ze onvol- doende voor euthanasie. Een echte slijter daarentegen wel. Ook als het varken zelf niet meer wil eten, is vervroegd afscheid nemen te rechtvaardigen. Dat het zo’n vaart loopt met euthanasie voor een hogere gezondheid ziet Ten Have nog niet zo: „Volgens mij denken de meeste varkenshouders er nog wel even over na voordat ze hiervoor extra varkens gaan doodspuiten.” Ze ziet voor- lopig meer heil in het strikt scheiden van zieke dieren uit de afdeling naar de zie- kenboeg. Ook al is het voor het varken en voor de gezondheidsstatus van het be- drijf beter om de varkens direct af te ma- ken in plaats van op de dierenarts te wachten, vindt Ten Have het geen optie om de huidige middelen ook aan de var- kenshouder beschikbaar te stellen. „Naast de euthanasie zitten er wel meer knelpunten aan de hoge gezondheidsver- halen die de laatste tijd verteld worden. Daarom starten we een werkgroep om hiervoor een oplossing te zoeken.” Willie van Gemert, voorzitter van de NVV, is stellig: „De gezondheidsdeskun- digen vertellen een leuk verhaal, maar het is een puur theoretisch model. De praktijk is weerbarstiger.” Zelf hecht hij niet zoveel waarde aan de theorie. On- dernemers nemen volgens Van Gemert niet graag afscheid van hun biggen en al zeker niet op basis van wat een paar the- FOTO:PENNCOMMUNICATIE Naam: John Lorist (44). Plaats: Hemelum (Frl.) Bedrijf: 500 ras- zuivere NL-zeugen, 2.200 opfokplaatsen en 4.000 vleesvarkens. Hij speent 26 biggen bij 12,4 levendgeboren biggen per worp. PROFIEL: 19 BOERDERIJ 91 — no. 35 (30 mei 2006) Slijters worden vaak aangehouden voor de zorgslachter. Dit loont niet. Aanhouden slechte big kost veel Slijters kosten geld, zelfs als ze op 25 kilo naar een zorgslachter gaan. Ze hebben dan nog bijna €7,50 meer gekost dan ze opleve- ren. Dit is exclusief niet te kwan- tificeren kosten zoals ziekteover- dracht naar andere varkens. De big heeft constant voer gekregen; gemiddeld is dit per big €7,70. Stel verder dat naast de regulie- re arbeid voor biggenverzorging van €6,90 de verzorging van een zieke big in totaal een half uur ex- tra kost. Bij een uurloon van €20 dus €10. De extra medicatiekos- ten zijn op €1,50 per big gesteld. Totale kosten zijn dan ruim €26. Bij een vergoeding door de zorg- slachter van €0,75 per kilo levert een slechte big dus nog €18,75 op. Dit is ruim onder de kostprijs. De kosten voor euthanasie zijn €1,25 per gemiddeld afgeleverde big als de dierenarts 0,5 procent van de biggen doodspuit. Vroegtijdige euthanasie is dus aantrekkelijk. oretici van achter hun bureau vertellen. Een beetje ondernemer zorgt goed voor zijn dieren. Hij behandelt zijn zieke var- kens dus met goede medicijnen en raad- pleegt de dierenarts als de medicatie niet helpt. Soms kom je dan tot de conclusie dat euthanasie beter is, maar vaak vormt de ziekenboeg ook nog een goede oplos- sing. Los van de discussie over hoge ge- zondheid moeten alle varkenshouders volgens Van Gemert toegang krijgen tot middelen voor euthanasie. Hiermee T61 is een van de middelen die gebruikt mogen worden voor eutha- nasie bij varkens. Daarnaast zijn Eu- thanasol, Lethanal en Euthanimal gere- gistreerde middelen. voorkom je onnodig lijden doordat je moet wachten op de dierenarts. Welke middelen dit zouden moeten zijn, bij- voorbeeld het schietmasker of een injec- tie met het euthanasiemiddel T61, stemt Van Gemert graag af met LNV. Frans van Dongen, voorzitter van de Groep Varkensgezondheidszorg van de KNMVD (Koninklijke Nederlandse Maat- schappij voor Diergeneeskunde) vindt dat ook bedrijven die niet naar een hoge gezondheidsstatus streven beter de zieke dieren zonder acceptabele toekomst af kunnen maken. Een goede norm hier- voor is volgens hem een varken dat na 3 dagen behandelen niet herstelt. „Mits varkenshouders er goed mee omgaan, zou het wel gezond zijn om hen over meer middelen te laten beschikken voor euthanasie. Varkenshouders grijpen nu naar andere middelen waarvan te be- twisten valt hoe diervriendelijk die zijn.” Marleen van Sleuwen ‘Overdreven.’ Dat vindt Michel Ogink van de verhalen om voor een hogere gezond- heidsstatus de mindere biggen structureel te euthanaseren. Hij besteedt zelf liever goede zorg aan zijn biggen en zet alles op alles om ze gezond groot te brengen. „Ik kan het toch niet aan burgers verkopen dat ik een zieke big afmaak?”, zegt Ogink. De goede zorg van de varkenshouder be- gint al in het kraamhok. Hij dient biggen met een laag geboortegewicht een biestver- vanger toe. Verder legt hij de kleinere big- gen bij gelten of eersteworps zeugen en ge- bruikt tape voor spreidzitters. Bij de big- genopfok behandelt hij kreupele varkens of varkens met een hersenvliesontsteking ook direct. De zieke varkens haalt hij wel met- een uit het hok en legt ze in een aparte af- deling, waarna ze ook niet meer teruggaan naar de gezonde varkens. In de ziekenafde- ling krijgen de varkens extra water in big- genkommen. De meeste biggen redden het. De uitval voor spenen ligt op 14 en na het spenen op 2 procent. „Wat ik doe is al- leen zinvol bij een bedrijf met een rede- lijk hoge gezond- heidsstatus”, zegt Ogink. Zijn gezond- heidskosten per zeug lagen vorig jaar op €26 per zeug per jaar; €28 lager dan het landelijk gemid- delde. Deze kosten zijn zo laag, omdat Ogink de natuurlijke weerstand goed be- nut. Hij gebruikt zo min mogelijk vaccinaties en medicijnen. „De biggen worden niet standaard gekuurd na spenen, maar krijgen geen problemen. En als er dan wel wat aan de hand is, slaan de medicijnen beter aan.” Bovendien legt hij biggen ouder dan 3 dagen niet meer over en past hij all in-all out consequent toe voor zo min mogelijk ziekteoverdracht. Ook al vindt de varkenshouder dat je niet structureel varkens moet euthanaseren, ge- beurt het toch wel eens op zijn bedrijf, een of tweemaal per 2 maanden. „Als de big het ondanks de extra lamp, het water, medica- tie en de biestvervanger niet haalt, vind ik het pas verantwoord het dier te euthanase- ren.” FOTO:FOTOGRAFIEUIJLENBROEK Naam: Michel Ogink (33). Plaats: Dalfsen (Ov.). Bedrijf: 400 à 420 Topigs 40-zeugen in groepen op stro. Kruising met dubbel positieve Piétrain-eindbeer. 25,2 gespeende biggen/jaar. Worpindex 2,46. Michel Ogink euthanaseert zelden een varken. Hij zet alles op alles om dit te voorkomen. Liever goede zorg voor ziek dier PROFIEL: