A ξιολόγηση χωρικών αντικειμένων εκτίμηση ζωνών επικινδυνότητας χωροθέτηση αντι- πλημμυρικών Γιώργος Χ. Μηλιαρέσης, Παν/μιο Πατρών 6977-047.123, 2610-99.75.92 gmiliar @ upatras . gr ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΝΟΜΟΥ ΗΛΕΙΑΣ ΣΝΟ : Συντονιστικό Νομαρχιακό Όργανο 8 Σεπτ. 2007

Το υψομετρικό μοντέλο του Νομού

Ζώνη με απορροή προς τον Ν. Ηλείας

Ζώνη με απορροή προς τον Ν. Ηλείας

Οι καλύψεις-χρήσεις γης Corine του Ν. Ηλείας

Οι καλύψεις-χρήσεις γης Corine του Ν. Ηλείας

Αποτύπωση καμένων εκτάσεων από δορυφορική εικόνα

Οι περιεχόμενες καλύψεις γης CORINE στις καμένες εκτάσεις

Καμένες εκτάσεις : γεωμορφομετρική υπογραφή

Μεθοδολογία προσδιορισμού της επικινδυνότητας Βασίσθηκε στην αυτοματοποιημένη κατάτμηση της Νομού Ηλείας σε 776 αντικείμενα (πολύγωνα). Η χωροθέτηση τους στο γεωμορφομετρικό περιβάλλον (της ευρύτερης περιοχής που επηρεάζει τον Νομό Ηλείας) πλήρη συγκεκριμένες συνθήκες που συσχετίζονται με την εδαφική απορροή. Κάθε πολύγωνο αναπαρίσταται παραμετρικά με βάση το ανάγλυφο, τις κλίσεις, τις καλύψεις γης (μετά τις πυρκαγιές), δείκτες διάβρωσης, την μοναδιαία ισοδυναμική απορροή, τον πλημμυρικό δείκτη, την ορμή/ενέργεια των διερχόμενων υδάτινων μαζών, κ.α. Τεχνικές ανάλυσης δεδομένων επέτρεψαν την ομαδοποίηση των περιοχών σε κατηγορίες με διαφορετική επικινδυνότητα.

Βασίσθηκε στην αυτοματοποιημένη κατάτμηση της Νομού Ηλείας σε 776 αντικείμενα (πολύγωνα).

Η χωροθέτηση τους στο γεωμορφομετρικό περιβάλλον (της ευρύτερης περιοχής που επηρεάζει τον Νομό Ηλείας) πλήρη συγκεκριμένες συνθήκες που συσχετίζονται με την εδαφική απορροή.

Κάθε πολύγωνο αναπαρίσταται παραμετρικά με βάση το ανάγλυφο, τις κλίσεις, τις καλύψεις γης (μετά τις πυρκαγιές), δείκτες διάβρωσης, την μοναδιαία ισοδυναμική απορροή, τον πλημμυρικό δείκτη, την ορμή/ενέργεια των διερχόμενων υδάτινων μαζών, κ.α.

Τεχνικές ανάλυσης δεδομένων επέτρεψαν την ομαδοποίηση των περιοχών σε κατηγορίες με διαφορετική επικινδυνότητα.

Τα 776 αντικείμενα

Παραμετρική αναπαράσταση κάθε αντικειμένου ως προς το ανάγλυφο και υδρολογικούς δείκτες (ορμή / ενέργεια, όγκος διερχόμενου νερού, πλημμυρικός δείκτης, κ.α.

Στατιστική κατηγοριοποίηση σε 3 κύριες κατηγορίες με χωρική εξάπλωση  Όρια νομού, καμένες εκτάσεις

Όρια δήμων σε υπέρθεση στις 3 ζώνες επικινδυνότητας

Α.Σύγκριση των μέσων παραμετρικών αναπαραστάσεων των 3 κατηγοριών Α. Μικρότερο άμεσο ύψος βροχόπτωσης, μεγάλος όγκος διερχόμενου νερού, μικρή ορμή/ενέργεια, μεγάλος κίνδυνος πλημμυρικών φαινομένων και απόθεση φερτών υλικών. Β. Μικρότερος ο κίνδυνος πλημμυρικών φαινομένων, αλλά μεγάλη η ορμή/ενέργεια, η διαβρωτική ικανότητα του νερού, η ταχύτητα απορροής και αρκετά μεγάλος ο όγκος του διερχόμενου νερού, Γ. Μεγάλο άμεσο ύψος βροχόπτωσης, μεγάλος όγκος διερχόμενου νερού, μεγάλη ταχύτητα απορροής, ελαχιστοποίηση δείκτη πλημμυρών, μεγιστοποίηση της διαβρωτικής ικανότητας του νερού, μεγιστοποίηση της μεταφορικής ικανότητας του ρέοντος νερού.

Ζώνες επικινδυνότητας : θα προσδιορισθούν σε σχέση με τις 3 κατηγορίες, το υδρογραφικό δίκτυο και τις καμένες εκτάσεις Υδροστρωματοροή - μεταφορά φερτών υλικών στα ποτάμια, απόθεση φερτών υλικών,πλημμυρικά φαινόμενα

Δ. Ζαχάρως

Δ. Σκιλλούντος Πρόβλημα εκτός Δήμου (ανατολικά), μπορεί να επηρεάσει το Β. σύνορο ( ΑΛΦΕΙΟΣ)

Δ. Αλιφείρας (κατηγορία C ) το πρόβλημα είναι να ανασχεθεί η τροφοδοσία του Αλφειού Ποταμού με φερτά υλικά από τον Νότο

Δ. Ανδριτσαίνης (ζώνη C) το ίδιο πρόβλημα με τον Δ. Αλιφείρας

Δ. Αρχ. Ολυμπίας, κατηγορία Β, ανάσχεση της τροφοδοσίας του Αλφειού από Βορρά, πρόβλημα διέλευσης στο νότιο τμήμα, ανάσχεση ποταμού που διέρχεται από το αρχ. χώρο

Δ. Ωλένης (κατηγόρία Β, το σύνολο σχεδόν έχει επηρεασθεί από την πυρκαγιά, πρόβλημα τροφοδοσίας παραποτάμων Αλφειού (Ν) και Πηνειού (Β)

Δ. Φολόης, κατηγορία Β. πρέπει να γίνει ανάσχεση Δυτικά, στις πηγές των παραποτάμων του Αλφείου

Δ. ΠΗΝΕΙΑΣ. Λεκάνη συλλογής Πηνειού, θα υπάρξει πρόβλημα αφού έχει επηρεασθεί στο σύνολο του σχεδόν από την πυρκαγιά. Το πρόβλημα αφορά τον ίδιο τον Δήμο και δεν θα εξαχθεί σε άλλους Δήμους. Στα όρια της κατηγορίας αναγλύφου Α και Β θα αποτεθούν μεγάλοι όγκοι από φερτές ύλες.

Δ. Πύργου. Το πρόβλημα είναι ο Αλφειός στον Νότο (σύνορα με Δ. Βώλακος) και οι φερτές ύλες που μπορεί να κατέλθουν σε μια απότομη βροχόπτωση. Πρέπει να αντιμετωπισθεί σε όλο το μήκος (να γινουν μηκοτομές να ληφθεί υπόψη η κλίση, οι λεκάνες απορροής, κ.α.)

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Εάν δεν αντιμετωπισθεί το πρόβλημα της διάβρωσης των εδαφών στις πηγές του Αλφειού (υδρολογικές λεκάνες 1 ης /2 ης τάξης) και σε όλο το μήκος του και λάβει χώρα μια ραγδαία βροχόπτωση, σχετικά νωρίς, πριν προλάβει να δημιουργηθεί ένα πρώτο φυτικό κάλυμμα που ενδεχομένως αποτρέψει/περιορίσει την διάβρωση των εδαφών, ΤΟΤΕ ΟΙ ΦΕΡΤΕΣ ΥΛΕΣ που θα μεταφερθούν από τις πληγείσες περιοχές είναι πολύ πιθανόν να εξουδετερώσουν όλα τα αντιπλημμυρικά έργα που λαμβάνουν χώρα κατάντη (στις εκβολές των ποταμών). Με αποτέλεσμα αποθέσεις φερτών υλικών στην κοίτη των ποταμών μεγάλης τάξης, υπερχείλιση, πλημμύρες, κ.α Στο μάτι του κυκλώνα φαίνεται να είναι η πόλη του Πύργου (ειδικά το όριο Α και Β κατηγορίας αναγλύφου ανάντη του Αλφειού και Ανατολικά του Πύργου ) . Ο Αρχαιολογικός Χώρος της Ολυμπίας κινδυνεύει και από το ποτάμι που διέρχεται από βορρά (εκτός του Αλφειού). Οι δήμοι στο Νότο (Ζαχάρω, κ.α.) είναι πολύ πιθανόν να περιέλθουν σε τραγική κατάσταση (Κατηγορία Β και Γ αναγλύφου) λόγω λασπο - ροής, καταπτώσεων βράχων και πιθανών κατολισθήσεων.

Εάν δεν αντιμετωπισθεί το πρόβλημα της διάβρωσης των εδαφών στις πηγές του Αλφειού (υδρολογικές λεκάνες 1 ης /2 ης τάξης) και σε όλο το μήκος του και λάβει χώρα μια ραγδαία βροχόπτωση, σχετικά νωρίς,

πριν προλάβει να δημιουργηθεί ένα πρώτο φυτικό κάλυμμα που ενδεχομένως αποτρέψει/περιορίσει την διάβρωση των εδαφών,

ΤΟΤΕ ΟΙ ΦΕΡΤΕΣ ΥΛΕΣ που θα μεταφερθούν από τις πληγείσες περιοχές είναι πολύ πιθανόν

να εξουδετερώσουν όλα τα αντιπλημμυρικά έργα που λαμβάνουν χώρα κατάντη (στις εκβολές των ποταμών).

Με αποτέλεσμα αποθέσεις φερτών υλικών στην κοίτη των ποταμών μεγάλης τάξης, υπερχείλιση, πλημμύρες, κ.α

Στο μάτι του κυκλώνα φαίνεται να είναι η πόλη του Πύργου (ειδικά το όριο Α και Β κατηγορίας αναγλύφου ανάντη του Αλφειού και Ανατολικά του Πύργου ) .

Ο Αρχαιολογικός Χώρος της Ολυμπίας κινδυνεύει και από το ποτάμι που διέρχεται από βορρά (εκτός του Αλφειού).

Οι δήμοι στο Νότο (Ζαχάρω, κ.α.) είναι πολύ πιθανόν να περιέλθουν σε τραγική κατάσταση (Κατηγορία Β και Γ αναγλύφου) λόγω λασπο - ροής, καταπτώσεων βράχων και πιθανών κατολισθήσεων.