• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Van luong.blogspot.com 50734
 

Van luong.blogspot.com 50734

on

  • 426 views

 

Statistics

Views

Total Views
426
Views on SlideShare
426
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Van luong.blogspot.com 50734 Van luong.blogspot.com 50734 Document Transcript

    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 A - ®Æt vÊn ®Ò Trong thêi k× ®Çu cña x· héi loµi ngêi do sù l¹c hËu cña lùc lîngs¶n xuÊt,nªn s¶n xuÊt x· héi mang tÝnh tù cung tù cÊp khiÕn nhu cÇu cñacon ngêi bÞ bã hÑp trong mét giíi h¹n nhÊt ®Þnh. Khi lùc lîng s¶n xuÊtph¸t triÓn vµ cã nhiÒu thµnh tùu míi, con ngêi dÇn tho¸t khái nÒn khinh tÕtù nhiªn vµ chuyÓn sang nÒn kinh tÕ s¶n xuÊt hµng ho¸. NÒn kinh tÕ hµngho¸ ph¸t triÓn cµng m¹nh mÏ vµ ®Õn ®Ønh cao cña nã lµ nÒn kinh tÕ thÞtrêng. Kinh tÕ thÞ trêng cã nh÷ng u viÖt cña nã , ®ã lµ sù tho¶ m·n tèi®a nhu cÇu cña con ngêi vãi mét khèi lîng hµng ho¸ khæng lå. Tuy nhiªnnã còng béc lé nh÷ng h¹n chÕ , nhÊt lµ trong chÕ ®é x· héi TBCN , mét chÕ®é x· héi ë ®ã chØ cã lîi nhuËn ®îc chó träng hµng ®Çu dÉn ®Õn sùph©n ho¸ x· héi s©u s¾c vµ quyÒn b×nh ®¼ng trong x· héi bÞ xem nhÑ. NhËn biÕt tríc t×nh h×nh ®ã, trong qu¸ tr×nh nghiªn cøu vÒ h×nhth¸i kinh tÕ x· héi Mac vµ Anghen ®· ®a ra dù ®o¸n: CNTB sím muén còngbÞ thay thÕ bëi mét chÕ ®é x· héi cao h¬n , chÕ ®é x· héi trong ®ã con ng-êi hoµn toµn tù do, v¨n minh vµ b×nh ®¼ng, cã nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn bÒnv÷ng, x· h«Þ c«ng b»ng. §ã lµ chñ nghÜa céng x¶n mµ giai ®o¹n thÊpcña nã lµ CNXH - thêi k× chuyªn chÝnh cña giai cÊp v« s¶n. Níc ta sau khi giµnh ®îc ®éc lËp ë miÒn b¾c , §¶ng ®· x¸c ®Þnh®a ®Êt níc lªn tiÕn lªn CNXH bá qua giai ®o¹n ph¸t triÓn TBCN. Khi miÒnb¾c hoµn toµn ®îc gi¶I phãng th× c¶ níc bíc vµo thêi k× qu¸ ®é lªn CNXH.§¹i héi §¶ng VI (1986) lµ mét bíc ngoÆt lÞch sö cña nÒn kinh tÕ vãi ®-êng lèi míi cña §¶ng ®Ó ph¸t triÓn ®Êt níc. Theo ®ã ta x©y dùng vµph¸t triÓn nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn theo c¬ chÕ thÞ trêngcã sù qu¶n lý cña nhµ níc theo ®Þnh híng XHCN. T tëng Êy cµng ®îcnhÊn m¹nh trong c¸c k× ®¹i héi tiÕp theo cña §¶ng. Cho tíi nay, sau h¬n mêi n¨m ®æi míi ta ®· gÆt h¸i ®îc nhiÒuthµnh tùu ®¸ng kÓ. Tuy nhiªn bªn c¹nh ®ã cßn cã kh¸ nhiÒu nh÷ng mÆtcÇn ®iªï chØnh. Mét sè suy nghÜ vµ gi¶i ph¸p qua nghiªn cøu kinh tÕ hµng ho¸, kinhtÕ thÞ trêng ®ang diÔn ra ë níc ta hiÖn nay sÏ phÇn nµo gióp ta hiÓu râh¬n vÒ thùc tr¹ng cña níc ta trong thêi k× qu¸ ®é nµy. Do h¹n chÕ vÒ hiÓu biÕt nªn trong bµi viÕt nµy cña em sÏ khã tr¸nh®ù¬c nh÷ng sai sãt. KÝnh mong ®îc c¸c thÇy c« chØ b¶o ®Ó bµi viÕtthªm phÇn s©u s¾c. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n. 1
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 B - néi dung: phÇn ®Ò c¬ng kh¸I qu¸t I - Lý luËn Mac - Lªnin vÒ kinh tÕ hµng ho¸ vµ kinh tÕ thÞ trêng vµ thùctiÔn vÊn ®Ò nµy ë ViÖt Nam trong thêi k× qu¸ ®é lªn CNXH hiÖn nay. 1- Kinh tÕ hµng ho¸: a. §iÒu kiÖn ra ®êi : Th ùc t n Òn kinh t thÕ giíi cho th Êy kh «ng níc n µo m µ n Òn kinh Õ Õt h µng ho ¸ hay kinh t th Þ tr êng l¹ i vËn ®éng ho µn to µn díi s ù ®iÒuÕ ÕkhiÓn “v« h ×nh”c ña c ¸c quy lu Ë t kinh t kh ¸ch quan. M µ ch óng ®Òu vËn Õ®éng theo c ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ù ®iÒu tiÕ tc ña c ¸c doanh nghiÖp vµ nh µníc vµ víi m øc ®é vµ ph ¹m vi kh ¸c nhau tu ú thu éc ®iÒu kiÖn lÞch s ö c ñam çi níc. Kinh t h µng ho ¸ lµ m « h ×nh kinh t trong ®ã h Çu hÕ tc ¸c quan Õ Õh Ö kinh t ®îc th ùc hiÖn trªn th Þ tr êng díi h ×nh th ¸i h µng ho ¸ vµ d Þch vô, ÕvËn ®éng theo c ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ù qu ¶n lÝ c ña nh µ níc . Kinh t h µng ho ¸ ra ®êi vµ tån t¹i trong nhiÒu h ×nh th ¸i kinh t Õ Õx · h éi g ¾n li Òn víi hai ®iÒu kiÖn ti Òn ®Ò: Mét lµ: Cã sù ph©n c«ng lao ®éng x· héi. Ph©n c«ng lao ®éng x·héi lµ sù chuyªn m«n ho¸ s¶n xuÊt, mçi ng¬× chØ s¶n xuÊt mét hay métsè lo¹i s¶n phÈm nhÊt ®Þnh. Nh÷ng nhu cÇu cuéc sèng ®ßi hái ph¶i cãnhiÒu lo¹i s¶n phÈm. V× vËy ngêi s¶n xuÊt nµy ph¶i dùa vµo ngêi s¶nxuÊt kh¸c ph¶i trao ®æi s¶n phÈm cho nhau. Nh vËy ph©n c«ng lao ®éngx· héi lµ biÓu hiÖn sù ph¸t triÓn cña lùc lù¬ng s¶n xuÊt lµm cho n¨ngsuÊt lao ®éng t¨ng lªn vµ lµm cho trao ®æi s¶n phÈm trë thµnh tÊt yÕu.Nã lµ c¬ së cña s¶n xuÊt hµng ho¸. Hai lµ: Cã chÕ ®é t h÷u hoÆc c¸c h×nh thøc së h÷u kh¸c nhau vÒt liÖu s¶n xuÊt vµ s¶n phÈm. ®IÒu nµy lµm cho ngêi s¶n xuÊt hµng ho¸®éc lËp víi nhau vµ mçi ngêi cã quyÒn chi phèi s¶n phÈm cña m×nh, cãquyÒn ®em s¶n phÈm cña m×nh trao ®æi víi ngêi kh¸c. Nh vËy : Ph©n c«ng lao ®éng x· héi lµm ngêi s¶n xuÊt phô thuécvµo nhau cßn chÕ ®é t h÷u l¹i chia rÏ hä lµm hä ®éc lËp víi nhau ®©y lµmét m©u thuÉn. M©u thuÉn nµy chØ ®îc gi¶i quyÕt th«ng qua trao ®æi,mua b¸n s¶n phÈm cña nhau. S¶n xuÊt hµng ho¸ ra ®êi b¾t nguån tõ yªucÇu cña cuéc sèng. * S¬ lîc vÒ lÞ ch sö ph¸t triÓn s¶n xuÊt hµng ho¸: S¶n xuÊt hµng ho¸ ra ®êi tõ s¶n xuÊt tù cÊp tù tóc vµ thay thÕ nãtrong qu¸ tr×nh lÞch sö l©u dµi. 2
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 ë c ¸c x · h éi tr íc ch ñ ngh Üa t b ¶n, s ¶n xu Êt h µng ho ¸ lµ s ¶n xu Êtgi¶n ®¬n ch Ø gi÷ vai trß ph ô thu éc. Tuy nhiªn ch Ýnh s ¶n xu Êt h µng ho ¸gi¶n ®¬n ®· t¹o kh ¶ n ¨ng ph ¸t tri Ón lùc lîng s ¶n xu Êt th iÕ t lËp c ¸c m èili ªn h Ö kinh t gi÷a c ¸c ®¬n vÞ kinh t tr íc ®ã vèn t¸ch biÖt nhau. Õ Õ Q uan h Ö h µng ho ¸ ph ¸t tri Ón nhanh ch ãng ë th êi k ú chÕ ®é phongkiÕ ntan r· vµ g ãp ph Çn th óc ®Èy qu ¸ tr×nh ®ã d iÔn ra m ¹nh m Ï h ¬n. H ×nh th øc ®iÓn h ×nh nh Êt, cao nh Êt, ph æ biÕ n nh Êt c ña s ¶nxu Êt h µng ho ¸ lµ s ¶n xu Êt h µng ho ¸ TBCN. Díi CNTB quan h Ö h µng ho ¸th ©m nh Ëp vµo m äi lÜnh vùc, m äi ch øc n ¨ng c ña n Òn s ¶n xu Êt x · h éi,h µng ho ¸ trë th µnh t b µo c ña n Òn s ¶n xu Êt x · h éi . N ã m ang ®Æc ®iÓm : ÕD ùa trªn s ù t¸ch rêi t li Öu s ¶n xu Êt víi s øc lao ®éng trªn c ¬ s ë b ãc lé tlao ®éng lµm thu ª díi h ×nh th øc chiÕ m®o ¹t gi¸ trÞ th Æng d. S ¶n xu Êt h µng ho ¸ tiÕ p tôc tån t¹i vµ ph ¸t tri Ón d íi CNXH. §Æc®iÓm c ña s ¶n xu Êt h µng ho ¸ XHCN lµ n ã kh «ng d ùa trªn c ¬ s ë chÕ ®é ng-êi b ãc lé t ngêi vµ n ã nh »m m ôc ®Ých tho ¶ m ·n nhu c Çu vËt ch Êt, tinhth Çn c ña m äi th µnh viªn x · h éi trªn c ¬ s ë s ¶n xu Êt kinh doanh . * TÝ nh u viÖt cña s¶n xuÊt hµng ho¸: S¶n xuÊt hµng ho¸ tiÕp tôc tån t¹i vµ ph¸t triÓn ë nhiÒu x· héi lµs¶n phÈm cña lÞch sö ph¸t triÓn s¶n xuÊt cña loµi ngêi. Bëi vËy nã cãnhiÒu u thÕ, vµ lµ mét ph¬ng thøc ho¹t ®éng kinh tÕ tiÕn bé h¬n h¼n so víis¶n xuÊt tù cÊp tù tóc : Nã lµm thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña lùc lîng s¶n xuÊt, n©ngcao n¨ng suÊt lao ®éng x· héi .Nã thóc ®Èy qu¸ tr×nh x· héi ho¸ s¶n xuÊtnhanh trãng lµm cho sù ph©n c«ng chuyªn m«n ho¸ s¶n xuÊt ngµy cµngs©u s¾c, hîp t¸c ho¸ chÆt chÏ h×nh thµnh c¸c mèi liªn hÖ kinh tÕ vµ sù phôthuéc lÉn nhau cña nh÷ng ngêi s¶n xuÊt h×nh thµnh thÞ trêng trong nícvµ thÕ giíi. Nã thóc ®Èy nhanh qu¸ tr×nh tÝch tô vµ tËp trung s¶n xuÊt,®ã lµ c¬ së ®Ó thóc ®Èy qu¸ tr×nh d©n chñ ho¸, b×nh ®¼ng vµ tiÕn béx· héi. * ë ViÖt Nam: Trong giai ®o¹n qu¸ ®é lªn CNXH, ë níc ta nh÷ng ®IÒu kiÖnchung cña kinh tÕ hµng ho¸ vÉn cßn bëi vËy nÒn kinh tÕ hµng ho¸ tån t¹ilµ mét tÊt yÕu kh¸ch quan: Ph©n c«ng lao ®éng x· héi víi t c¸ch lµ c¬ së cña trao ®æich¼ng nh÷ng kh«ng mÊt ®i, tr¸i l¹i ngµy mét ph¸t triÓn c¶ vÒ chiÒuréng lÉn chiÒu s©u. sù chuyªn m«n ho¸ vµ hîp t¸c ho¸ lao ®éng ®· v îtkhái biªn giíi quèc gia vµ ngµy cµng mang tÝnh quèc tÕ. Ph©n c«ng lao ®éng x· héi ®· ph¸ vì c¸c mèi quan hÖ truyÒnthèng cña nÒn kinh tÕ tù nhiªn khÐp kÝn, t¹o c¬ së thèng nhÊt, phô thuéclÉn nhau gi÷a nh÷ng ngêi s¶n xuÊt vµo hÖ thèng cña hîp t¸c lao ®éng.Sù ph©n c«ng lao ®éng cña ta ®· ngµy cµng chi tiÕt h¬n ®Õn tõng ngµnh,tõng c¬ së vµ ë ph¹m vi réng h¬n n÷a lµ toµn bé nÒn kinh tÕ quèc d©n. 3
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368hiÖn nay ta ®· c ã h µng lo ¹ t c ¸c th Þ tr êng ®îc h ×nh th µnh tõ s ù phanc «ng lao ®éng ®ã lµ: Th Þ tr êng c «ng ngh Ö, th Þ tr êng c ¸c yÕ u tè s ¶nxu Êt,É T ¹o ®µ cho n Òn kinh t h µng ho ¸ nhiÒu th µnh ph Çn ph ¸t tri Ón gióp Õta nhanh ch ãng ho µ nh Ëp ®îc víi kinh t trong khu vùc vµ thÕ giíi. Õ Trong n Òn kinh t ®· vµ ®ang tån t¹i nhiÒu h ×nh th øc s ë h ÷u Õkh ¸c nhau vÒ t li Öu s ¶n xu Êt vµ s ¶n ph Èm lao ®éng. S ë h ÷u to µn d ©n,s ë h ÷u tËp th Ó c ña nh ÷ng ngêi s ¶n xu Êt h µng ho ¸ nh á, s ë h ÷u t nh ©nTBCN, s ë h ÷u h çn h îp, ®ång s ë h ÷u,É ChÕ ®é x · h éi ho ¸ s ¶n xu Êt gi÷a c ¸cng µnh, c ¸c x Ý nghiÖp trong c ïng m ét h ×nh th øc s ë h ÷u vÉn cha ®Òunhau. S ë d Ü nh vËy lµ do c ¬ c Êu kinh t c ña ta giê lµ c ¬ c Êu kinh t Õ ÕnhiÒu th µnh ph Çn, s ù tån t¹i c ña c ¸c th µnh ph Çn kinh t lµ m ét tÊ t yÕ u Õkh ¸ch quan . S ¶n xu Êt h µng ho ¸ lµ ®Ó trao ®æi ®¸p øng nhu c Çu c ña x · h éin ªn ngêi s ¶n xu Êt c ã ®iÒu kiÖn ®Ó chuyªn m «n ho ¸ cao. Tr×nh ®é tayngh Ò ®îc n ©ng lªn do tÝch lu ü kinh nghiÖm , tiÕ p thu ®îc tri th øc m íi.C «ng c ô chuyªn d ïng ®îc c ¶i tiÕ n, k ü thu Ët m íi ®îc ¸p d ông do ®ã c ¹nh c ¹nhtranh ngµy c µng gay g ¾t khiÕ n cho n ¨ng su Êt lao ®éng ®îc n ©ng lªn,ch Êt lîng s ¶n ph Èm ng µy c µng ®îc c ¶i th iÖn vµ tè t h ¬n. H iÖu qu ¶ kinh t Õ®îc tró träng lµm m ôc ti ªu ®¸nh gi¸ s ù ho ¹t ®éng c ña c ¸c th µnh ph Çn kinht . ViÖc trao ®æi h µng ho ¸ d ùa trªn nguyªn t¾c ngang gi¸ khiÕ ncho ngêi Õs ¶n xu Êt lu «n t×m c ¸ch tiÕ t kiÖm gi¶m ®Õ n m øc tèi ®a nh ÷ng chi ph Ý c ¸biÖt, gi¶m gi¸ trÞ h µng ho ¸ c ¸ biÖt ®Ó c ã lîi nhu Ën khi trao ®æi. Trªn c ¬s ë ph ©n c «ng lao ®éng, s ¶n xu Êt h µng ho ¸ ph ¸t tri Ón. Khi s ¶n xu Êt h µngho ¸ ph ¸t tri Ón s Ï lµm ph ©n c «ng lao ®éng ngµy c µng cao h ¬n, s ©u h ¬n.Q uan h Ö h µng ho ¸, ti Òn tÖ, quan h Ö th Þ tr êng ng µy c µng ®îc ch ñ th Ós ¶n xu Êt h µng ho ¸ vËn d ông c ã hiÖu qu ¶ h ¬n vµ tõ ®ã ngo µi c ¸c quan h Ökinh t ph ¸t tri Ón m µ c ¸c quan h Ö ph ¸p lý xÉ h éi, tËp qu ¸n, t¸c phong c òng Õth ay ®æi. Ch Ýnh tõ tÝnh u viÖ t rÊ t ri ªng, rÊ t c ã lîi ( tu y b ªn c ¹nh ®ãvÉn c ßn c ã nh ÷ng khuyÕ ttË t ) c ña s ¶n x Êt h µng ho ¸ m µ t¹i ®¹i h éi VII§¶ng ta ®· x ¸c ®Þnh ph¬ng híng : Ph ¸t tri Ón kinh t h µng ho ¸ nhiÒu th µnh Õph Çn theo ®Þnh híng XHCN vËn ®éng theo c ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ù qu ¶nlý c ña nh µ níc. b. §Æc ®iÓm cña kinh tÕ hµng ho¸ trong thêi k× qu¸ ®élªn CNXH bá qua chÕ ®é TBCN ë níc ta: Níc ta tiÕn lªn CNXH tõ mét nÒn kinh tÕ tiÓu n«ng l¹c hËu, lùclîng s¶n xuÊt cha ph¸t triÓn, l¹i bá qua giai ®o¹n TBCN nªn nÒn kinh tÕhµng ho¸ cña ta kh«ng gièng víi nÒn kinh tÕ hµng ho¸ cña c¸c níc kh¸c trªnthÕ giíi víi nh÷ng ®Æc trng tiªu biÓu: Thø nhÊt:_NÒn kinh tÕ níc ta ®ang trong qu¸ tr×nh chuyÓnbiÕn tõ mét nÒn kinh tÕ hµng ho¸ kÐm ph¸t triÓn mang nÆng tÝnh tù cÊptù tóc sang mét nÒn kinh tÕ hµng ho¸ ph¸t triÓn tõ thÊp ®Õn cao. 4
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Xu Êt ph ¸t tõ th ùc tr¹ng c ã th Ó n ãi lµ rÊ t ti ªu ®iÒu c ña n Ònkinh t níc ta: KÕ tc Êu h ¹ tÇng vË t ch Êt vµ x · h éi kÐ m , tr×nh ®é c ¬ s ë ÕvË t ch Êt vµ c «ng ngh Ö trong c ¸c doanh nghiÖp l¹c h Ëu, kh ¶ n ¨ng c ¹nhtranh g Çn nh kh «ng c ã, ®éi ngò nh µ doanh nghiÖp tÇm c ì th iÕ u trÇmträng, b ªn c ¹nh ®ã th × thu nh Ëp c ña ngêi lµm c «ng ¨n l¬ng c òng nh c ñan «ng d ©n th Êp kÐ m khiÕ n dung lîng h µng ho ¸ trªn th Þ tr êng c ã s ù th ay®æi rÊ t ch Ëm ch ¹p, kh ¶ n ¨ng c ¹nh tranh c ña h µng ho ¸ trªn th Þ tr êngth Êp. T õ s ù th Ë t kh «ng m Êy s ¸ng s ña n µy, bu éc ta ph ¶i c ã chiÕ nlîc ph ¸ttri Ón ®Ó vî t qua th ùc tr¹ng c ña n Òn kinh t , ®a n Òn kinh t h µng ho ¸ Õ Õph ¸t tri Ón c ¶ vÒ s è lîng lÉn ch Êt lîng vµ n ©ng cao kh ¶ n ¨ng c ¹nh tranhc ña n Òn kinh t h µng ho ¸ ë níc ta. Õ Thø hai:_NÒn kinh tÕ hµng ho¸ dùa trªn c¬ së nÒn kinh tÕ tånt¹i nhiÒu thµnh phÇn. Tõ thùc tr¹ng nÒn kinh tÕ hµng ho¸ kÐm ph¸t triÓn donhiÒu nh©n tè song nh©n tè g©y hËu qu¶ nÆng nÒ nhÊt lµ sù nhËnthøc kh«ng ®óng ®¾n dÉn ®Õn n«n nãng xo¸ bá nhanh c¸c thµnh phÇnkinh tÕ, thùc chÊt lµ xo¸ bá ®iÒu kiÖn tån t¹i vµ ph¸t triÓn kinh tÕ hµngho¸, lµm mÊt kh¶ n¨ng c¹nh tranh vµ t¸c dông tÝch cùc cña nÒn kinh tÕhµng ho¸. NÒn kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn lµ nguån lùc tæng hîp to lín vÒnhiÒu mÆt cã kh¶ n¨ng ®a nÒn kinh tÕ vît khái thùc tr¹ng thÊp kÐm. C¬cÊu ngµnh theo híng ph¸t triÓn kinh tÕ dÞch vô ®ang dÇn chiÕm u thÕ caotrong nÒn kinh tÕ hµng ho¸ thu hót mét sè lîng lín lao ®éng. Tõ ®ã c¬cÊu c«ng- n«ng nghiÖp vµ dÞch vô sím h×nh thµnh theo ®Þnh híngchuyÓn dÞch kinh tÕ mµ §¹i héi §¶ng VIII ®· ®Ò ra. Nã ®¶m b¶o cho mäingêi, mäi doanh nghiÖp ë mäi thµnh phÇn kinh tÕ ®Òu ® îc tù do kinh doanhtheo ph¸p luËt vµ ®îc ph¸p luËt b¶o hé quyÒn së h÷u vµ quyÒn thu nhËphîp ph¸p. Nã cßn lµm cho c¸c chñ thÓ kinh tÕ ®îc ho¹t ®éng theo c¬ chÕ tùchñ, hîp t¸c c¹nh tranh vµ b×nh ®¼ng tríc ph¸p luËt. Thø ba:_NÒn kinh tÕ hµng ho¸ theo c¬ cÊu kinh tÕ “më”gi÷a nícta víi c¸c níc trªn thÕ giíi. Tríc kia víi c¬ cÊu kinh tÕ “khÐp kÝn”, víi t×nh tr¹ng “bÕ quan to¶c¶ng”, luÈn quÈn sau luü tre lµng nªn kinh tÕ níc ta l©m vµo bÕ t¾c, kÐmph¸t triÓn cã thÓ nãi lµ l¹c hËu nhÊt thÕ giíi. V× vËy sù ra ®êi cña nÒnkinh tÕ hµng ho¸ TBCN ®· lµm cho thÞ trêng d©n téc ho¹t ®éng trong sùg¾n bã víi thÞ trêng thÕ giíi. Do sù ph©n bè ph¸t triÓn kh«ng ®Òu vÒ tµinguyªn thiªn nhiªn, søc lao ®éng vµ thÕ m¹nh gi÷a c¸c níc tõ quy luËtph©n c«ng vµ hîp t¸c lao ®éng quèc tÕ, ®êi sèng mang tÝnh quèc tÕ ho¸ ÉdÉn ®Õn nhu cÇu kh¸ch quan lµ më cöa nÒn kinh tÕ hµng ho¸ ®Ó ®¹t ®îchiÖu qu¶ cao vµ ph¸t triÓn víi tèc ®é nhanh nÒn kinh tÕ. Thø t: Ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ theo ®Þnh híng XHCN víi vaitrß chñ ®¹o cña kinh tÕ Nhµ níc vµ sù qu¶n lý kinh tÕ vÜ m« cña nhµ níc. Trong c¸c thµnh phÇn kinh tÕ th× kinh tÕ nhµ níc gi÷ vai trß chñ®¹o do b¶n chÊt vèn cã vµ l¹i n¾m gi÷ c¸c ngµnh, lÜnh vùc then chèt vµträng yÕu, nªn ®¶m b¶o cho c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c ph¸t triÓn theo 5
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368®Þnh híng XHCN. Tuy nhiªn vai trß c ña n ã ch Ø ®îc kh ¼ng ®Þnh khi n ãph ¸t huy ®îc s øc m ¹nh tæng h îp c ña c ¸c th µnh ph Çn kinh t kh ¸c, n ã s ím ÕchuyÓn ®æi c ¬ chÕ qu ¶n lý theo híng n ¨ng su Êt, ch Êt lîng vµ hiÖu qu ¶®Ó ®øng v÷ng vµ chiÕ n th ¾ng trong m «i tr êng h îp t¸c vµ c ¹nh tranhgi÷a c ¸c th µnh ph Çn kinh t . Õ N Òn kinh t h µng ho ¸ b ªn c ¹nh m Æt tÝch c ùc lµ lµm th ay ®æi Õb é m Æt c ña ®Êt níc kh «ng tr¸nh kh ái nh ÷ng khuyÕ ttË t nh Êt ®Þnh vÒm Æt x · h éi nh: ph ¸ s ¶n, kh ñng ho ¶ng , ¸p b øc b Êt c «ng, tµn ph ¸ m «i tr êng,ph ©n ho ¸ giÇu ngh Ìo... Ch Ýnh v× vËy c Çn ph ¶i c ã s ù qu ¶n lý vÜ m « c ñaNh µ níc. Níc ta do ch Þu ¶nh hëng l©u d µi c ña c ¬ chÕ kÕ ho ¹ch ho ¸ tËptrung quan li ªu , bao c Êp n ªn nh ÷ng c «ng c ô ®Ó Nh µ níc ®IÒu h µnh vÜm « n Òn kinh t h µng ho ¸ nh : h Ö th èng ng ©n h µng, tÝn d ông É c ßn th Êp ÕkÐ m .Níc ta ®ang x ©y d ùng ph ¸p lu Ë t vÒ kinh t nhng l¹ i cha ®ång b é, x · Õh éi cha quen víi viÖc ch Êp h µnh lu Ë t ph ¸p trong kinh doanh. Tr×nh ®éhiÓu biÕ tc ña nh µ níc vÒ c ¬ chÕ th Þ tr êng c ßn nhiÒu h ¹n chÕ ,th iÕ u tÝnhkhoa h äc, th ùc t c ßn lóng tóng trong qu ¶n lý kinh t vÜ m «. Trong ®iÒu Õ ÕkiÖn ®ã xu híng vËn ®éng kh ¸ch quancña níc ta tr íc m ¾t vµ l©u d µi lµph Ên ®Êu n ©ng cao n ¨ng lùc vµ t¨ng cêng c ¸c c «ng c ô vµ do ®ã n ©ngcao tr×nh ®é qu ¶n lý vÜ m « c ña nh µ níc. T õ ®Þnh híng ®ã ®¶ng ®· kiªn®Þnh chiÕ n lîc ph ¸t tri Ón n Òn kinh t h µng ho ¸ nhiÒu th µnh ph Çn vËn Õ®éng theo c ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ù qu ¶n lý c ña nh µ níc theo ®Þnh híngXHCN. M µ nh µ níc lµ c ña d ©n, do d ©n vµ v× d ©n díi s ù l·nh ®¹o c ña ®¶nglµ nh ©n tè quyÕ t®Þnh nh Êt ®¶m b ¶o tÝnh ®Þnh híng XHCN. S au h ¬n mêi n ¨m ®æi m íi ta ®· ®¹ t ®îc m ét s è th µnh tùu ®¸ngk Ó lµm vai trß qu ¶n lý c ña nh µ níc ®îc t¨ng cêng. B »ng c ¸c c «ng c ô rÊ tri ªng: ph ¸p lu Ë t kÕ ho ¹ch, th iÕ tchÕ vÒ tµi ch Ýnh, ti Òn tÖ vµ nh ÷ng ph¬ngti Ön vË t ch Êt kh ¸c. Nh µ níc t¹o ®IÒu kiÖn khuyÕ nkh Ých, ph ¸t huy nh ÷ngm Æt tÝch c ùc c ña kinh t h µng ho ¸, ng ¨n ng õa, h ¹n chÕ tÝnh tù ph ¸t vµ c ¸c ÕkhuyÕ ttË t c ña c ¬ chÕ th Þ tr êng. NhËn xÐt: C¸c ®Æc ®iÓm cña nÒn kinh tÕ hµng ho¸ ë trªn cã quan hÖmËt thiÕt víi nhau ph¶n ¸nh kÕt qu¶ cña sù ph©n tÝch thùc tr¹ng vµ xu h -íng vËn ®éng néi t¹i cña qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕ hµngho¸ ë níc ta hiÖn nay vµ t¬ng lai. C¸c ®Æc ®IÓm nµy b¾t nguån tõ sù chi phèi cña c¸c quy luËtkinh tÕ nÒn kinh tÕ hµng ho¸ ( quy luËt gi¸ trÞ, quy luËt cung cÇu, quyluËt c¹nh tranh vµ quy luËt lu th«ng tiÒn tÖ ) b¾t nguån tõ vai trß®Þnh híng cña kinh tÕ nhµ níc vµ vai trß qu¶n lý cña nhµ níc ë níc ta.Nhµ níc lµ cña d©n vµ v× d©n quyÕt ®Þnh. c. Ph¬ng híng ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ ë níc ta: Trong giai ®o¹n hiÖn nay khi mµ chiÕn l îc æn ®Þnh vÒ kinh tÕ,chÝnh trÞ, x· héi ®· ®îc x¸c ®Þnh râ, kÕt cÊu h¹ tÇng vËt chÊt vµ h¹ 6
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368tÇng x · h éi ®îc x ©y d ùng ngµy c µng ®¸p øng tè t nhu c Çu s ¶n xu Êt vµti ªu d ïng, h Ö th èng ph ¸p lu Ë t vµ b é m ¸y nh µ níc ®îc c ñng c è vµ trong s ¹chho ¸, s è lîng c ¸c nh µ qu ¶n lý , nh µ kinh doanh giái th Ých nghi víi c ¬ chÕ th Þtr êng ngµy c µng ®«ng ®¶o, tay ngh Ò kh ¸ cao. §¶ng ®· x ¸c ®Þnh h íng ®ic ña n Òn kinh t cho ph ï h îp víi c ¸c ®iÒu kiÖn ti Òn ®Ò hiÖn c ã: Õ Tríc hÕ tph ¶i th ùc hiÖn nh Êt qu ¸n vµ l©u d µi ch Ýnh s ¸ch kinh t ÕnhiÒu th µnh ph Çn theo ®Þnh híng XHCN víi c ¸c h ×nh th øc s ë h ÷u ®a d ¹ng:s ë h ÷u nh µ níc, s ë h ÷u tËp th Ó, s ë h ÷u h çn h îp É Th ø ®Õ n: c Çn s ¾p xÕ pl¹ i khu vùc kinh t nh µ níc theo híng n ¾m Õkh ©u m Æt h µng träng yÕ u chuyÓn d Çn sang h ¹ch to ¸n kinh doanh, tù ch ñvÒ m äi m Æt ®ñ s øc ®øng v÷ng vµ giµnh th ¾ng lîi trong c ¹nh tranh. Ba lµ: s ö d ông réng r·i c ¸c h ×nh th øc kinh t c ña kinh t t b ¶n Õ Õnh µ níc ®Ó ph ¸t huy s øc m ¹nh h çn h îp c ña t b ¶n trong vµ ngo µi níc víi nh µníc vÒ c ¸c m Æt vèn, c «ng ngh Ö vµ tµi n ¨ng qu ¶n lý. Bèn lµ: ®Èy m¹nh ph©n c«ng lao ®éng vµ hîp t¸c lao ®éngtheo híng chuyªn m«n ho¸ kÕt hîp ®a d¹ng ho¸ s¶n xuÊt kinh doanh, t¨ng c-êng vµ ph¸t triÓn ngµnh s¶n xuÊt phi vËt chÊt, coi träng lao ®éng trÝtuÖ. N¨m lµ: ®Èy m¹nh sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ coiträng viÖc øng dông c¸c thµnh tùu khoa häc vµ c«ng nghÖ cña loµi ng -êi. DÉn ®Õn ®Èy m¹nh kinh tÕ hµng ho¸ ph¸t triÓn c¶ vÒ chiÒu réng lÉnchiÒu s©u vµ lµm t¨ng kh¶ n¨ng c¹nh tranh hµng ho¸ cña níc ta trªn thÞtrêng khu vùc vµ quèc tÕ. S¸u lµ: x©y dùng vµ ph¸t triÓn thÞ trêng híng ngo¹i nhng ph¶ilÊy thÞ trêng trong níc lµm c¬ së, ph¶i cã mÆt hµng mòi nhän cã kh¶n¨ng c¹nh tranh dùa trªn c¬ së thÕ m¹nh vµ lîi thÕ so s¸nh. Bëi v× ng êi tachØ nhËp khÈu nh÷ng g× lµ thÕ yÕu cña m×nh vµ lµ thÕ m¹nh cña ng êi kh¸ctøc lµ b¸n hay xuÊt caÝ mµ thÞ trêng cÇn chø kh«ng ph¶i c¸i mµ m×nhcã. B¶y lµ: thùc hiÖn chÝnh s¸ch ®èi ngo¹i cã lîi cho sù ph¸t triÓncña kinh tÕ hµng ho¸. Më réng quan hÖ theo híng ®a d¹ng ho¸ vÒ h×nhthøc, ®a ph¬ng ho¸ vÒ nguån vµ hai bªn cïng cã lîi, kh«ng can thiÖp vµoc«ng viÖc néi bé cña nhau vµ kh«ng ph©n biÖt chÕ ®é chÝnh trÞ. KÕt LuËn: ThÊy r»ng viÖc x©y dùng vµ ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ hµng ho¸ ëníc ta lµ mét qu¸ tr×nh võa cã tÝnh cÊp b¸ch l¹i võa cã tÝnh chiÕn lîcl©u dµi. Trong tõng bíc ®i cña qu¸ tr×nh võa cã nh÷ng khã kh¨n do sùxuÊt ph¸t thÊp cña nÒn kinh tÕ nhng l¹i cã nh÷ng thuËn lîi nhÊt ®ÞnhcÇn ®îc khai th¸c: ®ã lµ nguån lao ®éng dåi dµo, m«i trêng vµ con ngêiviÖt nam n¨ng ®éng, cã kh¶ n¨ng tiÕp cËn c¬ chÕ thÞ trêng nhanh, ta l¹in»m trong khu Ch©u ¸ - Th¸i b×nh d¬ng; vïng trung t©m cña nÒn v¨n minhloµi ngêi ®ang ®îc di chuyÓn ®Õn, vïng kinh tÕ n¨ng ®éng nhÊt hiÖn nay. 7
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Ch Ýnh v× thÕ ngay tõ bu æi ®Çu c ña ch Ýnh s ¸ch ®æi m íi kinh t Õta ®· x ¸c ®Þnh ngay viÖc ®æi m íi ph ¶i theo híng c ã lî i cho s ù ph ¸t tri Ónc ña n Òn kinh t h µng ho ¸.Trong m Êy th Ëp niªn g Çn ®©, kinh t h µng ho ¸ Õ Õph ¸t tri Ón m ¹nh m Ï nh ê s ù t¸c ®éng vµ th óc ®Èy c ña c «ng ngh Ö m íi vµlùc lîng s ¶n xu Êt m íi, cho n ªn n Òn kinh t h µng ho ¸ ®ang c ã su h íng ÕchuyÓn sang kinh t th Þ tr êng. T èc ®é ph ¸t tri Ón cao c ña kinh t h µng Õ Õho ¸ t¹o s ù h Êp d Én m ¹nh ®èi víi c ¸c nh µ ho ¹ch ®Þnh chiÕ nlîc ph ¸t tri Ónkinh t Ð x · h éi hiÖn nay ë c ¸c níc XHCN. Õ 8
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 2- Kinh tÕ thÞ trêng: a- ThÞ trêng vµ vai trß thÞ trêng: -Th Þ tr êng lµ m ét ph ¹m trï kinh t c ña s ¶n xu Êt h µng ho ¸ ®îc ÕbiÓu hiÖn c ¸c ho ¹t ®éng m ua b ¸n, trao ®æi c ïng víi c ¸c m èi quan h Ö doch óng g ©y ra ®îc d iÔn ra trong m ét kh «ng gian vµ th êi gian nh Êt®Þnh . -Vai trß : Th Þ tr êng g ¾n li Òn víi qu ¸ tr×nh s ¶n xu Êt vµ luth «ng h µng ho ¸, n ¬i ra ®êi vµ ph ¸t tri Ón c ïng q óa tr×nh ra ®êi vµ ph ¸ttri Ón c ña s ¶n xu Êt vµ lu th «ng h µng ho ¸, s ¶n xu Êt h µng ho ¸ ph ¸t tri Ón,lîng s ¶n h Èm lu th «ng trªn th Þ tr têng ngµy c µng d åi d µo phong ph ó-th Þtr êng m ë réng- kh ¸i niÖm th Þ tr êng ®îc m ë réng h ¬n. §ã lµ lÜnh vùctrao ®æi h µng ho ¸ th «ng qua ti Òn tÖ lµm m «i giíi. ë ®©y ngêi m ua vµngêi b ¸n t¸c ®éng qua l¹i lÉn nhau ®Ó x ¸c ®Þnh gi¸ c ¶ vµ lîng h µng ho ¸lu th «ng trªn th Þ tr êng. Th Þ tr êng lµ trung t©m c ña to µn b é qu ¸ tr×nh t¸i s ¶n xu Êt h µng h ãa. Nh ÷ng vÊn ®Ò c ¬ b ¶n c ña n Òn s ¶n xu Êt h µng ho ¸ lµ s ¶n xu Êt c ¸i g ×? s ¶n xu Êt nh thÕ n µo?vµ cho ai? ®Òu ph ¶i th «ng qua th Þ tr êng. V× vËy, th Þ tr êng ®ãng vai trß ho ¹t ®éng vµ ph¬ng ¸n s ¶n xu Êt, kinh doanh c ã hiÖu qu ¶. - Th Þ tr êng c ¸c yÕ u tè s ¶n xu Êt hay th Þ tr êng ®Çu vµo lµ n ¬i m ua b ¸n c ¸c yÕ u tè s ¶n xu Êt. Th «ng qua th Þ tr êng n µy m µ nh µ kinh doanh m ua ®îc c ¸c yÕ u tè s ¶n xu Êt nh t li Öu s ¶n xu Êt, s øc lao ®éng, c ã vèn ®Ó s ¶n xu Êt kinh doanh. Ngîc l¹i, ngêi c ã t li Öu s ¶n xu Êt, s øc lao ®éng vèn, th ùc hiÖn ®îc viÖc m ua b ¸n, c ã thu nh Ëp ®Ó t¸i s ¶n xu Êt ra c ¸c yÕ u tè ®ã. Th «ng qua viÖc trao ®æi m ua b ¸n trªn th Þ tr êng c ¸c ch ñ th Ó kinh t c ã ®îc thu Õ nh Ëp,lîng thu nh Ëp n µy c ã th Ó nhiÒu hay Ý t lµ tu ú thu éc vµo tÝnh ch Êt c ña c «ng viÖc vµ th Ó hiÖn ë s ù ph ©n ph èi cho ai ? Ch Ýnh v× vËy th Þ tr êng th ùc hiÖn ch øc n ¨ng ph ©n ph èi c ña qu ¸ tr×nh t¸I s ¶n xu Êt. - Th Þ tr êng lµ n ¬i cu èi c ïng ®Ó chuyÓn lao ®éng t nh ©n, c ¸ biÖt th µnh lao ®éng x · h éi. Chi ph Ý c ¸ biÖt c ã ®îc x · h éi ch Êp nh Ën hay kh «ng s Ï quyÕ t®Þnh s ù th µnh b ¹i c ña doanh nghiÖp. b - TÝnh tÊt yÕu cña nÒn kinh tÕ thÞ trêng cã ®Þnh híngXHCN ë níc ta : Ngay tõ th¸ng 8 n¨m 1979, Nhµ níc ta ®· chñ tr¬ng ph¸t triÓns¶n xuÊt hµng ho¸. ChØ thÞ 1000 cña ban bÝ th trung ¬ng vµ quyÕt®Þnh sè 25/CP cña chÝnh phñ n¨m 1981 ®· ®Ó cho c¸c hîp t¸c x· tù chñtrong s¶n xuÊt kinh doanh. §¹i héi §¶ng VI, th¸ng 12 n¨m 1986 ®· kh¼ng ®Þnh qu¸ tr×nh tõs¶n xuÊt nhá lªn s¶n xuÊt lín ë níc ta lµ qu¸ tr×nh chuyÓn tõ nÒn kinhtÕ tù cung tù cÊp thµnh nÒn kinh tÕ hµng ho¸. §iÒu quan träng lµ ë ®©y 9
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368ch óng ta kh «ng ch Ø th õa nh Ën tõng kh ©u, tõng ph Çn s ¶n ph Èm lµ s ¶nxu Êt h µng ho ¸ m µ lµ c ¶ m ét n Òn kinh t h µng ho ¸ coi ®ã lµ m ét qu ¸ tr×nh Õc ã tÝnh quy lu Ë t ®i lªn s ¶n xu Êt lín XHCN ë níc ta. Tuy nhiªn, lóc n µy vÉn coi kÕ ho ¹ch lµ ®Æc tr ng s è m ét, quan h Öh µng ho ¸ ti Òn tÖ ë vÞ trÝ s è hai. §¹i h éi VII c ña §¶ng ®· tiÕ xa h ¬n, cho r»ng “Th Þ tr êng c ã vai trßtrùc tiÕ p híng d Én c ¸c ®¬n vÞ kinh t lùa ch än linh ho ¹t c ¸c m Æt h µng quy Õm «, c «ng ngh Ö vµ h ×nh th øc s ¶n xu Êt kinh doanh nh »m ®¹ t ®îc hiÖu qu ¶cao nh Êt trong h îp t¸c vµ c ¹nh tranh ”. R åi “C ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ù qu ¶nlý c ña nh µ níc theo ®Þnh híng XHCN ®ang trë th µnh c ¬ chÕ vËn h µnhn Òn kinh t . ” Õ N Òn kinh t ViÖ t Nam ®ang bíc sang m ét trang m íi, m ét qu ¸ tr×nh Õph ¸t tri Ón lÞch s ö m íi. D o vËy viÖc lù a ch än kinh t th Þ tr êng lµ ®óng Õ®¾n v× n Òn kinh t th Þ tr êng kh «ng ph ¶i lµ s ¶n ph Èm ri ªng c ã c ña ch ñ Õngh Üa t b ¶n. N ã lµ h ×nh th øc ph ¸t tri Ón cao c ña kinh t h µng ho ¸. Theo ÕM ¸c: “s ¶n xu Êt vµ trao ®æi h µng ho ¸ lµ m ét nÐ t chung cho h ×nh th ¸i kinht x · h éi hÕ t s øc kh ¸c nhau ”. M Æt kh ¸c ë níc ta ®· c ã nh ÷ng bíc x ©y d ùng Õvµ ®¹ t ®îc m ét s è th µnh tùu trong qu ¸ tr×nh ph ¸t tri Ón kinh t h µng ho ¸. ÕN ªn viÖc chuyÓn sang kinh t th Þ tr êng lµ m ét ®IÒu ®¬ng nhiªn. Õ M Æt kh ¸c, kinh t th Þ tr êng vµ ch ñ ngh Üa x · h éi c ã th Ó dung ho µ. ÕChÕ ®é s ë h ÷u kh «ng quyÕ t®Þnh trùc tiÕ p th Ó chÕ kinh t , th «ng qua c ¬ Õc Êu quyÒn s ë h ÷u tµi s ¶n ®îc h ×nh th µnh b ëi m ét chÕ ®é s ë h ÷u n µo ®ã,t¸c ®éng gi¸n tiÕ p ®Õ n th Ó chÐ kinh t . V× vËy, trong ®iÒu kiÖn chÕ ®é Õc «ng h ÷u XHCN, x · h éi c ã th Ó th ùc hiÖn ®îcth Ó chÕ kinh t th Þ tr êng, nÕ u Õs ë h ÷u nh µ níc ®îc ph ©n gi¶I th µnh c ¸c quyÒn chiÕ m h ÷u, quyÒn s ö d ông,quyÒn ®Þnh ®o ¹t ( Trong ®ã nh µ níc ®¹i d iÖn cho ch ñ s ë h ÷u n ¾m gi÷quyÒn chiÕ mh ÷u c ßn quyÒn s ö d ông kinh doanh trao cho doanh nghiÖp ) s Ïh ×nh th µnh n Òn kinh t th Þ tr êng. Tuy vËy, trong viÖc ph ¸t tri Ón n Òn Õkinh t th Þ tr êng ë níc ta hiÖn nay, vÊn ®Ò ®Æ t ra lµ gi¶i quyÕ ttè t Õm èi quan h Ö gi÷a t¨ng tr ëng kinh t víi c «ng b »ng x · h éi, ró t ng ¾n kho ¶ng Õc ¸ch ph ©n ho ¸ giÇu ngh Ìo, gi¶m b ít th Êt nghiÖpÉ N Òn kinh t th Þ tr êng ë ViÖt Nam s Ï ®îc ph ¸t tri Ón theo ®Þnh híng ÕXHCN. S ù ®Þnh híng c ña x · h éi h ïng m ¹nh lÊ y c ¬ s ë “nh ©n d ©n lao ®énglµm ch ñ, con ngêi ®îc gi¶i ph ãng kh ái ¸p b øc b ãc lé t, b Êt c «ng, lµm theon ¨ng lùc, hëng theo lao ®éng, c ã cu éc s èng Êm no, h ¹nh ph óc, c ã ®IÒukiÖn ph ¸t tri Ón to µn d iÖn c ¸ nh ©n”. X · h éi c ã n Òn kinh t ph ¸t tri Ón cao Õtrªn c ¬ s ë khoa h äc c «ng ngh Ö vµ lùc lîng s ¶n xu Êt hiÖn ®¹i. S ù ®Þnh híng XHCN c ña n Òn kinh t th Þ tr êng ë níc ta lµ c Çn th iÕ t Õvµ c ã tÝnh kh ¸ch quan. X ©y d ùng n Òn kinh t th Þ tr êng kh «ng c ã g × m ©u Õthu Én víi ®Þnh híng XHCN. §¹i h éi ®¶ng VIII ®· kh ¼ng ®Þnh: “ c ¬ chÕthÞ trêng ®· ph¸t huy t¸c dông ®Õn sù ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi. Nã ch¼ngnh÷ng kh«ng ®èi lËp mµ cßn lµ mét nh©n tè kh¸ch quan cÇn thiÕt cñaviÖc x©y dùng vµ ph¸t triÓn ®Êt níc theo con ®êng XHCN ” 10
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 c.Thùc tr¹ng cña nÒn kinh tÕ ViÖt Nam khi chuyÓn sang kinhtÕ thÞ trêng theo ®Þnh híng XHCN: Khi chuyÓn sang kinh t th Þ tr êng, ch óng ta ®øng tr íc th ùc Õtr¹ng lµ: ®Êt níc ®ang tõng bíc qu ¸ ®é lªn CNXH tõ m ét x · h éi vèn lµthu éc ®Þa n öa phong kiÕ nvíi tr×nh ®é ph ¸t tri Ón c ña lùc lîng s ¶n xu Êtx · h éi rÊ t th Êp. §Ê t níc l¹i ph ¶i tr¶i qua h µng ch ôc n ¨m chiÕ ntranh, tµn dth ùc d ©n phong kiÕ n c ßn nhiÒu, l¹i ch Þu ¶nh hëng n Æng n Ò c ña c ¬ chÕtËp trung quan li ªu bao c Êp. Víi ®iÓm xu Êt ph ¸t Êy c ã th Ó th Êy r»ng: n Òn kinh t níc taÕkh «ng ho µn to µn lµ n Òn kinh t tù nhiªn n ÷a nhng c òng cha ph ¶i lµ kinh t Õ Õh µng ho ¸ theo ngh Üa ®Çy ®ñ. M Æt kh ¸c do ®æi m íi kinh t n ªn n Òn kinh t Õ Õníc ta kh «ng c ßn lµ n Òn kinh t ch Ø huy. C ã th Ó n ãi n Òn kinh t níc ta khi Õ ÕchuyÓn sang kinh t th Þ tr êng, lµ n Òn kinh t h µng ho ¸ kÐ m ph ¸t tri Ón, Õ Õc ßn m ang n Æng tÝnh tù c Êp tù tóc vµ ch Þu ¶nh hëng n Æng n Ò c ña c ¬chÕ tËp tru ng quan li ªu bao c Êp. Th ùc tr¹ng ®ã ®îc th Ó hiÖn ë c ¸c m Æt sau: Thø nhÊt: Kinh tÕ hµng ho¸ cßn kÐm ph¸t triÓn, nÒn kinh tÕ cßnmang nÆng tÝnh chÊt tù nhiªn. sù yÕu kÐm cña kinh tÕ hµng ho¸ ë níc tathÓ hiÖn ë : Tr×nh ®é c¬ së vËt chÊt Ð kü thuËt vµ c«ng nghÖ s¶n xuÊtcßn thÊp kÐm ( do chiÕn tranh kÐo dµi, c¬ së h¹ tÇng bÞ ph¸ huû nÆng nÒ,mÆt kh¸c mäi chi phÝ thêi bÊy giê tËp trung cho chiÕn tranh nªn ch a cã®IÒu kiÖn tËp trung cho s¶n xuÊt ) HÖ thèng kÕt cÊu hÇng, phôc vô s¶n xuÊt vµ phôc vô x· héi ch -a ®ñ ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ trêng trong níc vµ cha cã kh¶ n¨ng mëréng giao lu víi thÞ trêng thÕ giíi. C¬ cÊu kinh tÕ cßn mÊt c©n ®èi vµ kÐm hiÖu qu¶. Tõ ®iÓmxuÊt ph¸t thÊp, nÒn kinh tÕ cßn phæ biÕn lµ s¶n xuÊt nhá cho nªn c¬ cÊukinh tÕ níc ta cßn mang nÆng ®Æc trng cña mét c¬ cÊu kinh tÕ n«ngnghiÖp. Trong n«ng nghiÖp l¹i cã hiÖn tîng ®éc canh c©y lóa, ngµnhnghÒ cha ph¸t triÓn. Tõ sau §¹I héi §¶ng VI ®Õn nay tuy c¬ cÊu kinh tÕngµnh vµ c¬ cÊu thµnh phÇn kinh tÕ ®· cã nhiÒu thay ®æi nh ng vÉn chah×nh thµnh mét c¬ cÊu kinh tÕ míi hîp lý vµ cã hiÖu qu¶. (Mét c¬ cÊu kinh tÕ ®îc coi lµ hîp lý vµ cã hiÖu qu¶ khi nã ph¶n ¸nh®óng yªu cÇu cña quy luËt kh¸ch quan, khi nã cho phÐp khai th¸c mäi tiÒmn¨ng cña ®Êt níc vµ thùc hiÖn ®îc sù ph©n c«ng vµ hîp t¸c quèc tÕ) Cha cã thÞ trêng theo ®óng nghÜa cña nã _Trong nh÷ng n¨mqua thÞ trêng ë níc ta cßn ë tr×nh ®é thÊp víi tÝnh chÊt cßn hoang s¬,dung lîng thÞ trêng cßn thiÕu vµ cã phÇn rèi lo¹n, míi tõng bíc cã thÞ tr-êng nãi chung, tríc hÕt lµ thÞ trêng hµng tiªu dïng th«ng thêng víi hÖ sègi¸ c¶ vµ quan hÖ mua b¸n b×nh thêng theo c¬ chÕ thÞ trêng. Mµ vÒ c¬b¶n níc ta vÉn cha cã thÞ trêng søc lao ®éng hoÆc míi chØ cã thÞ tr-êng nµy ë khu vùc kinh tÕ ngoµi quèc doanh víi h×nh thøc thuª mín cßn th« 11
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368s ¬ m µ ph Çn lín s ö d ông chÕ ®é lao ®éng theo biªn chÕ .Ta c òng cha cãth Þ tr êng ti Òn tÖ vµ th Þ tr êng vèn ho Æc ®· c ã nhng m íi ch Ø ë m øc ®éth « s ¬. S ë d Ü nh vËy lµ do nhiÒu nguyªn nh ©n kh ¸c nhau. VÒ kh ¸chquan tr×nh ®é ph ¸t tri Ón c ña ph ©n c «ng lao ®éng th Êp. VÒ m Æt ch ñquan lµ do nh Ën th øc cha ®óng ®¾n vÒ n Òn kinh t XHCN, do s ù ph ©n ÕbiÖt duy ý ch Ý gi÷a th Þ tr êng c ã tæ ch øc vµ th Þ tr êng tù do. Víinh ÷ng quan niÖm quy t li Öu s ¶n xu Êt lu chuyÓn trong n éi b é c ¸c x ÝnghiÖp qu èc doanh lµ h µng ho ¸ ®Æc biÖt kh «ng ®îc m ua b ¸n tù do, l¹ i doqu ¶n lý theo chiÒu d äc Ð theo ch øc n ¨ng kinh doanh c ña tõng ng µnh m étc ¸ch m ¸y m ãc d Én ®Õ nhiÖn tîng c öa quyÒn c ¾t ®ø t m èi quan h Ö tù nhiªngi÷a c ¸c ngµnh, d Én ®Õ nth Þ tr êng b Þ chai c ¾t, m anh m ón. T õ ®ã ta th Êy víi tÊ t c ¶ tÝnh ph øc t¹p vµ c ¸c m Æt ti ªu c ùcx ¶y ra trªn th Þ tr êng, viÖc chuyÓn sang n Òn kinh t th Þ tr êng vÉn cha Õtíi bíc tiÕ n b é vÒ kinh t h ¬n h ¼n tr íc ®©y vµ t¹o ra kh ¶ n ¨ng d Én tíi c ¸c Õbíc ngo Æt quyÕ t®Þnh. V× vËy ph ¶i tiÕ p tôc th óc ®Èy qu ¸ tr×nh h ×nhth µnh vµ ph ¸t tri Ón c ña th Þ tr êng ngµy c µng th «ng su èt, ®Çy ®ñ vµth èng nh Êt trªn c ¶ ní, g ¾n li Òn c íi th Þ tr êng níc ngo µi. N ¨ng su Êt lao ®éng vµ thu nh Ëp qu èc d ©n theo ®Çu ngêi c ßnth Êp, nh vËy râ rµng l¸ n Òn kinh t h µng ho ¸ c ßn kÐ m ph ¸t tri Ón, c ¬ c Êu Õkinh t c ßn m Êt c ©n ®èi, th Þ tr êng trong níc cha ph ¸t tri Ón. Õ Theo s è li Öu th èng k ª c ña ng ©n h µng thÕ giíi n ¨m 1 991 th × m øcthu nh Ëp b ×nh qu ©n ®Çu ngêi ë níc ta so víi c ¸c níc ®ang ph ¸t tri Ón 맫ng N am ¸ vµo lo ¹i th Êp nh Êt. Theo s ù d ù ®o ¸n c ña c ¸c nh µ kinh t ViÖ t ÕNam th × GNP/ êi, n ¨m 96Õ lµ 250 USD trong khi ®ã S ingapore lµ 22520 ngUSD , Th ¸i Lan lµ 231 5 USD , Th ôy S ü > 40000 USD . Thø hai: ¶nh hëng cña m« h×nh kinh tÕ chØ huy víi c¬ chÕ tËp trungquan liªu bao cÊp. ChÝnh nh÷ng nhîc ®iÓm l¹c hËu cña c¬ chÕ nµy ®· k×m h·m sùph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ, nã xo¸ bá quan hÖ hµng ho¸ tiÒn tÖ lµm nÒnkinh tÕ bÞ “ hiÖn vËt ho¸ ”. Mét c¬ chÕ lÖnh kÕ ho¹ch, lÖnh gi¸ c¶, tµichÝnh tiÒn tÖ theo quy t¾c cÊp ph¸t giao nép nh»m thùc hiÖn kÕ ho¹ch,mét c¬ chÕ mµ ph¹m trï gi¸ c¶, tµi chÝnh, lu th«ng tiÒn tÖ lµ nh÷ng ph¹mtrï vèn cã cña kinh tÕ hµng ho¸ mµ dï cã ®îc sö dông th× còng chØ lµh×nh thøc Ð gÇn nh ®èi lËp víi nÒn kinh tÕ hµng ho¸ vËn ®éng theo c¬ chÕthÞ trêng. ë mÆt quan hÖ tæ chøc hµnh chÝnh c¬ chÕ kinh tÕ Êy lµ c¬chÕ qu¶n lý chñ yÕu theo lÖnh tËp trung nhng l¹i ®iÒu hµnh bëi nhiÒu®Çu mèi cña c¸c ngµnh chøc n¨ng ( c«ng nghiÖp , n«ng nghiÖp É), kiÓumét dµn nh¹c cã nhiÒu nh¹c trëng nªn mang tÝnh chÊt ph©n t¸n. ë mÆt quan hÖ kinh tÕ, c¬ chÕ Êy thÓ hiÖn quan hÖ giao nép,thu mua cÊp ph¸t. S¶n xuÊt vµ kinh doanh ®îc tiÕn hµnh gÇn nh lµ ë khuvùc hµnh chÝnh sù nghiÖp hay hËu cÇn qu©n ®éi t¹o ®IÒu kiÖn cho sùph¸t triÓn kinh tÕ, suy yÕu, triÖt tiªu ®éng lùc ph¸t triÓn kinh tÕ, g©y 12
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368hiÖn tîng Ø n ¹i, d ùa d Ém , lêi biÕ ng,t¹o m «i tr êng cho l·ng ph Ý th Ê t tho ¸ttµi s ¶n qu èc gia, c ¶n trë viÖc c ¶i th iÖn ®êi s èng vµ ph ¸t tri Ón s ¶n xu Êt. V× vËy §¹i h éi §¶ng VII ®· kh ¼ng ®Þnh : “Xo ¸ b á tri Ö t ®Óc ¬ chÕ tËp tru ng quan li ªu bao c Êp, h ×nh th µnh c ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ùqu ¶n lý c ña nh µ níc b »ng ph ¸p lu Ë t, kÕ ho ¹ch, ch Ýnh s ¸ch vµ c ¸c c «ng c ôkh ¸c. X ©y d ùng vµ ph ¸t tri Ón ®ång b é c ¸c th Þ tr êng h µng ti ªu d ïng, vË tt, d Þch vô, ti Òn vèn, s øc lao ®éng É Th ùc hiÖn giao lu kinh t th «ng su èt Õtrong níc vµ víi th Þ tr êng thÕ giíi”. d. Thùc chÊt cña qu¸ tr×nh chuyÓn nÒn kinh tÕ ViÖt Namsang kinh tÕ thÞ trêng theo ®Þnh híng XHCN: XuÊt ph¸t tõ thùc tr¹ng cña nÒn kÞnh tÕ n íc ta khi chuyÓnsang kinh tÕ thÞ trêng theo ta thÊy thùc chÊt cña qu¸ tr×nh chuyÓn nÒnkinh tÕ níc ta sang kinh tÕ thÞ trêng theo ®Þnh híng XHCN lµ qu¸ tr×nh kÕthîp gi÷a chuûªn nÒn kinh tÕ cßn mang nÆng tÝnh chÊt tù cÊp tù tócsang nÒn kinh tÕ hµng ho¸ tiÕn tíi nÒn kinh tÕ thÞ trêng vµ qu¸ tr×nhchuyÓn c¬ chÕ tËp trung quan liªu bao cÊp sang c¬ chÕ thÞ tr êng cã sùqu¶n lý cña nhµ níc. LÞch sö ®· chøng minh r»ng kh«ng thÓ chuyÓn nÒn s¶n xuÊtnhá lªn s¶n xuÊt lín “®ßn xeo” lµ nÒn kinh tÕ hµng ho¸. ChÝnh M¸c ®· coisù ph¸t triÓn cña kinh tÕ hµng ho¸ lµ xuÊt ph¸t ®iÓm vµ lµ ®iÒu kiÖnquan träng nhÊt kh«ng thÓ thiÕu ®îc ®èi víi sù ra ®êi vµ ph¸t triÓn cñanÒn s¶n xuÊt lín TBCN. VÒ sau khi néi chiÕn kÕt thóc Lª Nin còng chñ tr-¬ng thi hµnh chÝnh s¸ch kinh tÕ míi ( NEP ) ®Ó khëi ®éng sù sèng ®éngcña nÒn kinh tÕ, më réng giao lu hµng ho¸ gi÷a thµnh thÞ vµ n«ng th«n,thùc hiÖn c¸c quan hÖ kinh tÕ b»ng h×nh thøc quan hÖ hµng ho¸ tiÒn tÖtrªn thÞ trêng. §èi víi níc ta qu¸ tr×nh chuyÓn sang nÒn kinh tÕ thÞ trêng cãnhìng ®Æc ®iÓm kh¸c víi c¸c níc §«ng ¢u vµ Liªn X« cò. Trong khi hä ®ilªn tõ mét nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn, ®· ®îc c¬ khÝ ho¸, tho¸t khái tÝnh chÊttù nhiªn th× chóng ta ®i lªn tõ mét nÒn kinh tÕ cßn mang nÆng tÝnhchÊt tù cÊp tù tóc, ®ã còng lµ m« h×nh nÒn kinh tÕ chØ huy víi c¬ chÕ kÕho¹ch ho¸ tËp trung ®èi lËp víi thÞ trêng. Do vËy qu¸ tr×nh chuyÓn nÒnkinh tÕ níc ta sang kinh tÕ thÞ trêng ®ång thêi còng lµ qu¸ tr×nh thùchiÖn nÒn kinh tÕ më, nh»m hoµ nhËp víi thÞ trêng thÕ giíi. Trong bèi c¶nh hiÖn nay, bµi häc vÒ sù kÕt hîp søc m¹nh ®©ntéc víi søc m¹nh cña thêi ®¹i trong c«ng cuéc ®Êu tranh giµnh ®éc lËptù do tríc ®©y l¹i mét lÇn n÷a sèng ®éng trong c«ng cuéc ph¸t triÓn®Êt níc. Quan hÖ quèc tÕ cña ta ®· cã nhiÒu ®æi míi quan träng, tachuyÓn tõ quan hÖ ®¬n ph¬ng sang ®a ph¬ng, quan hÖ víi tÊt c¶ c¸c níckh«ng chØ víi c¸c níc XHCN nh tríc n÷a. V× vËy mµ ho¹t ®éng kinh tÕ ®·cã nh÷ng tiÕn bé lín. XuÊt khÈu hµng ho¸ t¨ng nhanh víi nhÞp ®é 20%/n¨m( 1986-1992 ) b¶o ®¶m nhËp khÈu c¸c lo¹i vËt t vµ c«nh nghÖ chñ yÕu, 13
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368c ¶i th iÖn c ¸n c ©n th anh to ¸n qu èc t . Ta ®· nhanh ch ãng ®iÒu ch Ønh vµ Õkh ¾c ph ôc ®îc nh ÷ng h ôt h Éng vÒ ngu ån vèn vµ th Þ tr êng tõ c ¸c nícS NG vµ §«ng ¢u. H µng ho ¸ xu Êt kh Èu c ña ta ®É t×m ®îc nh ÷ng th Þ tr -êng m íi trong khu vùc §«ng N am ¸ vµ T ©y ¢u. ngu ån vèn n íc ngo µi vµoViÖ t N am c òng t¨ng nhanh. Trong khi ho µ nh Ëp vµo th Þ tr êng thÕ giíi vµ ®Èy m ¹nh ho ¹t®éng th ¬ng m ¹i c Çn ¸p d ông c ã hiÖu qu ¶ nguyªn t¾c lîi thÕ so s ¸nh. T õ ®ã®Ó x ¸c ®Þnh râ c Çn s ¶n xu Êt vµ cung øng cho th Þ tr êng lo ¹i h µng ho ¸n µo, vµ s è lîng bao nhiªu ®Ó tõ ®ã x ¸c ®Þnh quy m « s ¶n xu Êt. Nh ÷ng n ¨m g Çn ®©y, lîi thÕ so ss ¸nh c ña ta ®· vµ ®ang ch ó ývµ ph ¸t huy: ®ã lµ s ù phong ph ó c ña tµi nguyªn th iªn nhiªn ( vÒ s è lînglo ¹i ), nhu ån nh ©n lùc d åi d µo víi ti Òn c «ng th Êp vµ vÞ trÝ l·nh th æthu Ën lî i. B ªn c ¹nh ®ã nh µ níc l¹ i c ã ch Ýnh s ¸ch ®Çu t h Êp d Én, t¹o ®IÒukiÖn thu Ën lî i cho c ¸c nh µ ®Çu t níc ngo µi. Ta tiÕ p tôc coi träng c ¸c th Þtr êng tru úªn th èng, nhanh ch ãng th ©m nh Ëp vµo c ¸c th Þ tr êng m íi, m ëréng th Þ tr êng khu vùc c ¶i tiÕ n c ¬ c Êu su Êt kh Èu theo h íng t¨ng tØ trängc ¸c chÕ biÕ n, gi¶m tØ träng xu Êt kh Èu nguyªn li Öu t¹o ra c ¸c s ¶n ph Èmxu Êt kh Èu ch ñ lùc nh d Çu m á, n «ng-l©m -thu û-h ¶i s ¶nÉ ph ¸t tri Ón d Þchvô vËn t¶i h µng kh «ng, th «ng tin li ªn l¹cÉ §Ó lµm ®îc nh ÷ng vÊn ®Ò ®ã Nh µ Níc c Çn c ã nh ÷ng ch Ýnhs ¸ch b ¶o h é m Ëu d Þch h îp lý nh »m khuyÕ n kh Ých c ¸c ng µnh kinh t ph ¸t Õtri Ón, thu h ót nh ÷ng s ¶n ph Èm qu ý hiÕ m vµ s ¶n ph Èm khoa h äc tõ b ªnngo µi, ng¨n ch Æn nh Ëp kh Èu nh ÷ng m Æt h µng ta c ã kh ¶ n ¨ng s ¶n xu Êt.§ång th êi c Çn duy tr× æn ®Þnh vÒ ch Ýnh trÞ , kinh t vµ x · h éi nh »m t¹o Õra m «i tr êng vµ h µnh lang c Çn th iÕ tcho tÊ t c ¶ c ¸c doanh nghiÖp trongc ¸c th µnh ph Çn kinh t ho ¹t ®éng-th óc ®Èy kinh t h µng ho ¸ ph ¸t tri Ón. Õ Õ 2 - C¸c giai ®o¹ n vµ biÖn ph¸ p h × nh thµnh kinh tÕ th Þ tr êngtheo ® Þ nh h íng XHCN ë ViÖt Nam: Qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ hµng ho¸ theo®Þnh híng XHCN ë níc ta lµ mét quan hÖ phøc t¹p, nhiÒu khã kh¨n, kh«ngnªn quan niÖm gi¶n ®¬n vµ nãng véi cÇn ph¶i tu©n thñ nh÷ng quy luËtcña qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn kinhtÕ thÞ trêng. Gåm c¸c giai®o¹n sau: + Giai ®o¹n qu¸ ®é chuyÓn nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnhphÇntheo ®Þnh híng XHCN: VÒ mÆt lÞch sö giai ®o¹n nµy b¾t ®Çu tõ n¨m 1979 víi mèclÞch sö rÊt quan träng lµ nghÞ quyÕt BCHTW lÇn VI ( kho¸ IV ), th¸ng 9n¨m 1979. VÒ mÆt logic th× b¾t ®Çu tõ viÖc h×nh thµnh vµ cñng cènh÷ng ®¬n vÞ s¶n xuÊt hµng ho¸ theo ®óng nghÜa nh»m t¹o ra mèi quanhÖ võa tù chñ võa lÖ thuéc lÉn nhau gi÷a c¸c chñ thÓ s¶n xuÊt. Giai®o¹n n»y mang néi dung chñ yÕu lµ kh¾c phôc tÝnh hiÖn vËt trong quanhÖ trao ®æi, h×nh thµnh quan hÖ hµng ho¸ tiÒn tÖ. cïng víi néi dung Êylµ c¸c gi¶i ph¸p chñ yÕu sau: 14
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 - H×nh thµnh vµ cñng cè nh÷ng ®¬n vÞ s¶n xuÊt hµng ho¸ nh»mchuyÓn quan hÖ trao ®æi cã tÝnh hiÖn vËt sang quan hÖ hµng ho¸ tiÒn tÖ. - ChuyÓn quan hÖ së h÷u cã tÝnh ®¬n nhÊt sang quan hÖ së h÷u cã tÝnh ®a d¹ng víi nhiÒu h×nh thøc së h÷u kh¸c nhau. - §æi míi chÝnh s¸ch kinh tÕnh»m chuyÓn c¸c quan hÖ kinh tÕtheo chiÒu däc sang c¸c quan hÖ kinh tÕtheo chiÒu ngang. + Giai ®o¹n ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn theo®Þnh híng XHCN: §¹i héi III cña §¶ng n¨m 1986 ®· ®Æt nÒn mãng v÷ng ch¾c choquan ®IÓm ph¸t triÓn kinh tÕhµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn theo ®Þnh híngXHCN ë níc ta. Quan ®IÓm nµy ®· ®îc t¸i kh¼ng ®Þnh râ h¬n ë §¹i héilÇn thø VII, VIII cña §¶ng ta. G¾n víi giai ®o¹n nµy lµ néi dung : ph¸ttriÓn vµ më réng quan hÖ hµng ho¸, tiÒn tÖ t¹o ®IÒu kiÖn cho kinh tÕhµng ho¸ ph¸t triÓn. Cïng nh÷ng gi¶i ph¸p chñ yÕu: - ChuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ theo ®Þnh híng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. §Ó ®¶m b¶o sù t¨ng tr ëng vµ ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕhµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn æn ®Þnh cña hÖ thèng kinh tÕ quèc d©n còng nh æn ®Þnh chÝnh trÞ x· héi. Thóc ®Èy ngµnh träng ®IÓm mòi nhän t¹o sù tÝch luü ®ång bé ®Ó thu hót ®îc nguån vèn ®Çu t tõ bªn ngoµi vµo t¹o c«ng ¨n viÖc lµm cho ngêi lao ®éng. - Chñ ®éng t¹o ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt ®Ó x©y dùng ®ång bé c¸c yÕutè cña thÞ tr êng, ph¸t huy nh÷ng u thÕvµ ®éng lùc cña thÞ tr êng ®ång thêi h¹n chÕnh÷ng mÆt tiªu cùc cña c¬ chÕthÞ tr - êng. HiÖn nay ë níc ta thÞ tr êng ®Çu ra cña s¶n xuÊt, kh¶ n¨ngc¹nh tranh cña hµng néi ®Þa cßn kÐmnªn cÇn n©ng cao chÊt l îng s¶nphÈm vµ phÊn ®Êu gi¶m gi¸ c¶ hµng ho¸.cßn ë thÞ tr êng ®Çu vµo cñas¶n xuÊt cÇn h×nh thµnh nhanh chãng thÞ tr êng tiÒn vèn vµ thÞ tr ênglao ®éng. Së dÜ cÇn nh vËy lµ v× tr×nh ®é thÞ tr êng lµ ph¶n ¸nhtr×nh ®é ph¸t triÓn cña c¬ chÕhµng ho¸, thóc ®Èy s¶n xuÊt hµng ho¸ph¸t triÓn h¬n. Nã võa lµ ®IÒu kiÖn võa lµ m«i tr êng cña s¶n xuÊt - Hoµn thÞªn vµ t¨ng cõng vËn dông c¸c chÝnh s¸ch tµi chÝnh vµtiÒn tÖ. - Båi dìng vµ ®µo t¹o cµn bé qu¶n lý doanh nghiÖp theo yªu cÇucña kinh tÕthÞ tr êng. - T¨ng cêng vai trß qu¶n lý cña Nhµ níc nh»m ph¸t huy nh÷ng a thÕkh¾c phôc nh÷ng khuyÕttËt cña c¬ chÕ thÞ tr êng. + Giai ®o¹n h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕthÞ tr êng theo ®Þnhhíng XHCN: Néi dung chñ yÕucña giai ®o¹n nµy lµ tiÒn tÖ hoÆc c¸c quanhÖ kinh tÕ, t¹o lËp c¬ së kinh tÕcho c¸c quy luËt kinh tÕcña kinh tÕthÞ tr - 15
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368êng ph ¸t huy t¸c d ông m ét c ¸ch ®Çy ®ñ, ph ¸t tri Ón kinh t trong n íc vµ Õho µ nh Ëp víi kinh t thÕ giíi v¬Ý c ¸c gi¶i ph ¸p lµ: Õ - Ph ¸t tri Ón c ¬ c Êu kinh t m ë nh »m hiÖn ®¹I ho ¸ n Òn kinh t qu èc Õ Õd ©n.§© lµ gi¶i ph ¸p m ang tÝnh th êi ®¹i.D ùa trªn lîi thÕ so s ¸nh vµ ch ñquyÒn níc ta. - Ho µn th iÖn vµ ph ¸t tri Ón kinh t th Þ tr êng vµ c ¸c yÕ utè s ¶n xu Êt Õnh »m ®¸p øng nhu c Çu vÒ vèn, s øc lao ®éng vµ c ¸c ®IÒu kiÖn vËt ch Êtkh ¸c cho s ¶n xu Êt. - ThiÕ tlËp c ¬ chÕ th Þ tr êng c ã s ù qu ¶n lý c ña nh µ níc-gi¶i ph ¸pquyÕ t®Þnh ®Õ ns ù h ×nh th anh vµ ph ¸t tri Ón n Òn kinh t th Þ tr ëng níc ta. Õ - L ùa ch än ch Ýnh s ¸ch khoa h äc, c «ng ngh Ö v× m ôc ti ªu ph ¸ttri Ónnh »m kh ¾c ph ôc s ù khan hiÕ m c ¸c ngu ån lùc ®a n Òn kinh t ph ¸t Õtri Ón theo chiÒu s ©u, trong ®ã lao ®äng trÝ tu Ö trë th µnh ®Æc tr ngn æi b Ët. Nh vËy ph ¶i ®ßi h ái c ã m ét ®éi ngò c ¸n b é khoa h äc k ü thu Ët®«ng ®¶o vµ tµi n ¨ng, tËn tu þ víi s ù nghiÖp x ©y d ùng ®Êt níc. N ãi tãm l¹i,®Ó th µnh c «ng trong qu ¸ tr×nh h ×nh th µnh x ©y d ùngvµ ph ¸t tri Ón n Òn kinh t th Þ tr êng vËn h µnh theo c ¬ chÕ th Þ tr êng ë níc Õta c Çn theo ®óng tr×nh tù c éng c ¸c giai ®o ¹n vµ gi¶i quyÕ ttè t c ¸c yªuc Çu ®Æt ra ®Ó ph ¸t tri Ón m ét c ¸ch to µn d iÖn, tr¸nh nh ÷ng th Ê t b ¹ikh «ng ®¸ng c ã. 3. Mé t s Ë kÕ tqu¶ ® ¹ t ® î tõ khi ®æ i mí i c ¬ c hÕ ë níc ta: c S au h ¬n 1 0 n ¨m th ùc hiÖn viÖc chuyÓn ®æi c ¬ chÕ kinh t tõ Õc ¬ chÕ kÕ ho ¹ch tËp trung sang c ¬ chÕ th Þ tr êng ®· lµm th ay ®æi vÒ m äim Æt c ña n Òn kinh t - · h éi níc ta. Õ x VÒ n«ng nghiÖp: Nh÷ng n¨m 80 s¶n xuÊt n«ng nghiÖp bÞc¶n trë do kh«ng khuyÕn khÝch ®èi víi ho¹t ®éng t nh©n, c¸ thÓ vµ gi¸ c¶bÞ bãp mÐo. Tõ chØ thÞ 150 cña ban bÝ th (1981) ®Õn nghÞ quyÕt 10 cñabé chÝnh trÞ (1988), nghÞ quyÕt trung ¬ng V (kho¸ 7) th¸ng 6/1993 vµk× häp thø 3 quèc héi kho¸ IX ®· th«ng qua luËt ruéng ®Êt, giao quyÒnsö dông l©u dµi cho ngêi d©n, cïng víi c¬ chÕ mét gi¸ theo thÞ trêng víis¶n phÈm n«ng nghiÖp vµ më réng h×nh thøc tæ chøc s¶n xuÊt lµm thay®æi ph¬ng thøc canh t¸c, n©ng cao n¨ng suÊt. §Õn nay n«ng s¶n phÈm ®·cã phÇn d thõa vµ ®· trë thµnh mét níc xuÊt khÈu g¹o næi tiÕng trªn thÕgiíi cïng víi ng«, s¾n, mÝa, ®êng. Tãm l¹i, chóng ta ®· vµ ®ang tronggiai ®o¹n thay ®æi c¬ cÊu ngµnh. VÒ c«ng nghiÖp: §· cã sù thay ®æi c¬ cÊu kinh tÕ. N¨m 1990cã kho¶ng 60% s¶n lîng c«ng nghiÖp thuéc vÒ së h÷u nhµ níc cßn 40%thuéc vÒ khu vùc t nh©n vµ hîp trong khu vùc quèc doanh. Gi¸ trÞ xuÊtkhÈu hµng n¨m t¨ng trªn 60%,trong ®ã dÇu th« lµ mÆt hµng cã kim ng¹chlín nhÊt hiÖn nay. §Õn n¨m 2001 s¶n lîng dÇu khai th¸c ®îc lµ 17 triÖutÊn, víi kim ng¹ch 3,17 tû USD. Dù ®o¸n n¨m 2002 kim ng¹ch xuÊt khÈu ®¹t2,6 tû USD. Ngµnh dÖt may:®· x©m nh¹p vµo gÇn 30 níc- ®Æc biÖt c¶ 16
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368c ¸c th Þ tr êng kh ã tÝnh nh EU, M Ü, Nh Ët. N ¨m 2001 gi¸ trÞ ®¹ t 2,1 tûUSD .D ù kiÕ nn ¨m 2002 ®¹ t 2,4 tû USD . VÒ x©y dùng c¬ b¶n: Nh÷ng n¨m gÇn ®©y ®· t¨ng thªm. XÐtvÒ c¬ cÊu th× viÖc ®Çu t trong khu vùc Nhµ Níc còng cã nhiÒu ®iÒucha hîp lý, tû lÖ ®Çu t cho ngµnh n«ng nghiÖp cßn rÊt Ýt so víi nhu cÇucÇn thiÕt. Ta ph¶i vay vèn vµ cho níc ngoµi ®Çu t trùc tiÕp. C¸c dù ¸n®Çu t níc ngoµi chñ yÕu vµo lÜnh vùc th¨m dß vµ khai th¸c dµu khÝ, than,vµng, ®¸ quý, s¶n xuÊt hµng xuÊt khÈu, chÕ biÕn n«ng, l©m, h¶i, s¶n, x©ydùng kh¸c s¹n, nhµ ë, du lÞch,GTVT, bu chÝnh viÔn th«ng víi quy m«kh«ng lín l¾m. GÇn ®©y ®Çu t cho kÕt cÊu h¹ tÇng, y tÕ- gi¸o dôc ®îcquan t©m h¬n. Do vËy c¸n c©n thanh to¸n quèc tÕ ®îc c¶i thiÖn. Tû lÖxuÊt khÈu so víi GDP t¨ng m¹nh trong thêi kú ®æi míi. PhÇn nhËp khÈucòng chØ nhËp nh÷ng mÆt hµng thiÕt yÕu phôc vô s¶n xuÊt lµ chÝnh, tõ®ã tû lÖ l¹m ph¸t gi¶m, ®ång tiÒn ViÖt Nam æn ®Þnh. Tuy l·i suÊt tiÒngöi cã gi¶m nhng kh«ng g©y sù ph¶n øng trong d©n chóng b»ng c¸ch róttiÒn göi khái ng©n hµng, b»ng chÝnh s¸ch thuÕ. Nhµ níc còng t¨ng ®îcnguån thu, kh¾c phôc th©m hôt ng©n s¸ch. Tuy vËy vÉn cßn mÆt tr¸i cña c¬ chÕ thÞ trêng míi xuÊt hiÖnnµy. §ã lµ sù ph©n ho¸ giÇu nghÌo víi nh÷ng khã kh¨n trong viÖc ph©nphèi tµi nguyªn vµ s¶n phÈm lµm ra, nhiÒu hµnh vi tr¸i ®¹o ®øc, v¨n minh(lµm hµng gi¶, g©y « nhiÔm ) ®ang ph¸t triÓn nhng cha ®ù¬c ng¨nchÆn. Tãm laÞ: Sau h¬n 10 n¨m thùc hiÖn c¬ chÕ thÞ trêng nÒn kinhtÕ cña chóng ta ®· ®¹t ®îc nh÷ng kÕt qu¶ vît tréi trong tiÕn tr×nh ph¸ttriÓn kinh tÕ nh : gi¶i quyÕt ®îc n¹n nghÌo ®ãi, ®Ò cao vai trß tiÒn tÖ,gi¶m ®¸ng kÓ l¹m ph¸t, hµng ho¸, dÞch vô ®a d¹ng Ð phong phó cã kh¶n¨ng tÝch lòy tõ néi t¹i nÒn kinh tÕ, É Bªn c¹nh ®ã cßn cã nh÷ng biÓu hiÖn mÆt tr¸i cña nã ra nÒnkinh tÕ x· héi ®ã lµ sù ph©n ho¸ giÇu nghÌo, chËy theo nhuËn mµ bÊt chÊp®¹o ®øc, sù tho¸i ho¸ biÕn chÊt vÒ lËp trêng t tëng cña mét sè l·nh®¹oÉ 17
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 II - Mét sË gi¶i ph¸p ®Ó tiÕp tôc gi÷ v÷ng ®Þ nh híng XHCN trong ph¸t triÓnkinh tÕ cña níc ta trong giai ®äan tíi : 1 - C¸c biÖn ph¸p ®¶m b¶o ®Þ nh híng XHCN trong ph¸ttriÓn kinh tÕ: Ph ¸t tri Ón c ¬ chÕ th Þ tr êng theo ®Þnh híng XHCN lµ m ét tiÕ ntr×nh ph øc t¹p l©u d µi vµ kh ã kh ¨n. khi h ×nh th µnh n Òn kinh t th Þ tr êng Õc ¬ c Êu x · h éi trë n ªn ph øc t¹p vµ kh ã n ¾m b ¾t, ®ång th êi nÕ unh kh «ng®Þnh híng tè t th × c ¬ chÕ th Þ tr êng s Ï b Þ ch Öch híng. D o ®ã ®Ó tiÕ p tôcgi÷ v÷ng ®Þnh híng XHCN trong khi ®æi m íi c ¬ chÕ c Çn th ùc hiÖn m ét s ègi¶i ph ¸p c ¬ b ¶n nh »m ®¶m b ¶o s ù ph ¸t tri Ón b Òn v÷ng c ña to µn b é n Ònkinh t , ®ång th êi phaØ gi÷ ®óng híng ®i c ña n Òn kinh t . G i¶i ph ¸p quan Õ Õträng ®Ó th ùc hiÖn m ôc ti ªu trªn ch Ýnh lµ viÖc ®Ò cao vai trß c ñakinh t nh µ níc, b ªn c ¹nh ®ã lµ c ¸c th µnh ph Çn kinh t t nh ©n, c ¸ th Ó ®îc Õ Õph ¸t tri Ón m ¹nh, c Çn ph ¸t huy tÝnh tÝch c ùc ®Þnh h íng n Òn kinh t c ña Õc ¸c th µnh ph Çn kinh t nh µ níc. Õ Mu èn lµm ®îc nh ÷ng ®iÒu Êy c Çn: Mét lµ: Gi÷ v÷ng quyÒn së h÷u trong tay nhµ n íc- chØ nhµ n-íc lµ duy nhÊt cã chñ quyÒn së h÷u toµn bé l·nh thæ quèc gia. Hai lµ: Nhµ níc x¸c ®Þnh râ nh÷ng ngµnh kinh tÕ, nh÷ng lÜnhvùc mµ kinh tÕ quèc doanh cÇn d÷ vai trß chñ ®¹o. §ã lµ nh÷ng ngµnh,nh÷ng lÜnh vùc ®¶m b¶o sù chi phèi ho¹t ®éng thèng nhÊt cña toµn bénÒn kinh tÕ quèc d©n, ®¶m b¶o cho an ninh quèc gia vµ an toµn x· héi nh:hÖ thèng c¶ng biÓn, s©n bay, ®êng s¾t, qu¶n lý m¹ng líi ®êng quèc lé,hÖ thèng ph©n phèi ®IÖn quèc gia, liªn l¹c viÔn th«ng, hÖ thèng quü dùtr÷ quèc gia, c¸c c¬ së kinh tÕ phôc vô quèc phßng an ninh, nh÷ng c¬ sëphôc vô c«ng céng ®¶m b¶o nhu cÇu sinh ho¹t thêng xuyªn cña nh©nd©nÉ Ba lµ: Nhµ níc ®Çu t x©y dùng m¹nh c¸c xÝ nghiÖp quèc doanhkh¼ng ®Þnh cÇn tån t¹i ®Ó mau chãng vît lªn vµ ®øng v÷ng trªn thÞtrêng, c¬ së vËt chÊt, trang thiÕt bÞ c«ng nghÖ, tæ chøc qu¶n lý s¶nxuÊt cña c¸c xÝ nghiÖp quèc doanh ®îc ®Çu t xøng ®¸ng tõ ®ã ®øngv÷ng trong c¹nh tranh víi c¸c doanh nghiÖp t nh©n. Bèn lµ: Hç trî viÖc x©y dùng vµ ho¹t ®éng cña kinh tÕ HTXtrong c¸c ngµnh vµ lÜnh vùc kinh tÕ víi ®a d¹ng h×nh thøc tæ chøc vµho¹t ®éng b¶o ®¶m ®óng víi c¸c nguyªn t¾c hîp t¸c v× lîi Ých tËp thÓ. N¨m lµ: Tæ chøc l¹i hÖ thèng th¬ng nghiÖp quèc doanh vµHTX mua b¸n nh»m cung øng hµng ho¸ vµ tiªu thô s¶n phÈm cho c¸c vïngmiÒn nói vµ trung du, c¸c vïng ®ång bµo ®©n téc Ýt ngêi, xa x«i hÎolµnh, h¶i ®¶oÉ®Ó ®¶m b¶o c«ng b»ng x· héi vµ c¸c môc tiªu kinh tÕ Ð x·héi Ð chÝnh trÞ trong ph¸t triÓn, b¶o vÖ quyÒn lîi cña ngêi lao ®éng. 18
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 S¸u lµ: C ã c ¸c ch Ýnh s ¸ch k Ých th Ých c ¹nh tranh lµnh m ¹nh,khuyÕ nkh Ých c ¸c doanh nghiÖp ®Çu t ®æi m íi trang th iÕ tb Þ c «ng ngh Ö.T õ ®ã n ©ng cao ch Êt lîng s ¶n ph Èm , d Þch vô. §ång th êi c ã nh ÷ng ch Ýnhs ¸ch ng ¨n ch Æn nh ÷ng ho ¹t ®éng lµm h µng gi¶, h µng kÐ m ph Èm ch Êt c Êmnh Ëp th iÕ tb Þ c «ng ngh Ö c ò Ð thu éc d iÖn ®µo th ¶i c ña níc ngo µi. B¶y lµ: Thùc hiÖn hÖ thèng chÝnh s¸ch x· héi ®Ó h¹n chÕ bítnh÷ng t¸c ®éng xÊu cña kinh tÕ thÞ trêng ®Õn ®êi sèng cña c¸c tÇng lípnh©n d©n, ®¶m b¶o x· héi ®èi víi tõng ®èi tîng lao ®éng, chÝnh s¸ch u®·i víi nh÷ng ngêi cã c«ng víi ®Êt níc, chÝnh s¸ch b¶o trî x· héi víi nh÷ngngêi cã nhiÒu khã kh¨n thua thiÖt v× tËt nguyÒn,c« ®¬n v« gia c ,nh÷ngd©n téc Ýt ngêiÉ T¸m lµ: X©y dng vµ tuyªn truyÒn gi¸o dôc thù hiÖn c¸c hµnh vivµ th¸i ®é øng xö cã v¨n ho¸, ®¹o ®øc lµnh m¹nh trong c¸c ho¹t ®éng s¶nxuÊt, kinh doanh, dÞch vô, phôc vô, qu¶n lÝ ®êi sèng x· héi. Nh÷ng biÖn ph¸p võa ®¶m b¶o yªu cÇu trong ® êng lèi l·nh ®¹ocña §¶ng, trong chøc n¨ng qu¶n lý cña nhµ n íc võa ®¸p øng ®îc mongmuèn cña mäi ngêi d©n ®îc sèng ngµy cµng h¹nh phóc trong x· héi cã kinhtÕ ph¸t triÓn, d©n giµu níc m¹nh x· héi c«ng b»ng v¨n minh ®Þnh híng XHCN®îc gi÷ v÷ng. Tuy nhiªn ®Ó c¸c biÖn ph¸p nµy ®îc thùc hiÖn mét c¸ch triÖt®Ó vµ cã hiÖu qu¶ th× cÇn ®Ò cao vai trß qu¶n lý cña nhµ n íc trongqu¸ tr×nh thùc hiÖn ®Þnh híng XHCN. 2. Vai trß qu¶n lý cña nhµ níc theo ®Þ nh híng XHCN: Tríc ®©y do sai lÇm vÒ nhËn thøc, ta g¾n kinh tÕ thÞ trêngvíi CNTB lµ ®èi lËp víi kÕ ho¹ch ho¸ vµ ¸p dông m¸y mãc m« h×nh qu¶n lýkinh tÕ tËp trung, bá qua con ®êng s¶n xuÊt hµng ho¸ vµ duy tr× kh¸ dµikiÓu s¶n xuÊt tù cung tù cÊp. ViÖc trao ®æi hµng ho¸ bÞ h¹n chÕ trongph¹m vi quèc gia vµ gi÷a c¸c níc XHCN víi nhau dÉn ®Õn khñng ho¶ng kinhtÕ. §ã chÝnh lµ lý do v× sao ta cÇn ph¶i ®æi míi vµ kÕt qu¶ ban ®Çu cñasù ®æi míi kh¼ng ®Þnh sù s¸ng t¹o cña toµn d©n ta vµ t duy cña §¶ng. CNXH lµ íc m¬ cña d©n ta tõ l©u vµ lµ ý tëng cña §¶ng, nãbao trïm trong cÊu tróc vÒ chÝnh trÞ Ð kinh tÕ Ð x· héi, kh«ng ®Ó t¸chb¹ch nh÷ng ®Æc trng cña nã trong hÖ thèng môc tiªu, c¬ cÊu vµ c¬ chÕkinh tÕ mµ chóng ta híng tíi: ®ã lµ d©n giµu, níc m¹nh x· héi c«ng b»ng, v¨nminh vµ d©n chñ. Giai ®o¹n hiÖn nay ë n íc ta võa ph¶i cã tèc ®é t¨ng trëngkinh tÕ võa ph¶i gi¶i quyÕt chèng nghÌo nµn vµ thÊt nghiÖp. Do ®ã c¸cnh©n tè x· héi ph¶i thêng xuyªn gi¶i quyÕt ®i liÒn víi c¸c nh©n tè kinh tÕ®Ó ®¶m b¶o tèc ®é t¨ng trëng kinh tÕ. Ph¸t triÓn kinh tÕ lµ nguån gèccña cho sù ph¸t triÓn x· héi vµ ngîc l¹i, ph¸t triÓn x· héi chÝnh lµ ®énglùc cho sù ph¸t triÓn kinh tÕ. 19
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Nhµ níc cÇn ®IÒu chØnh c¸c h×nh thøc së h÷u vµ c¸ch ph©nphèi sÏ t¹o ra mét c¬ chÕ kinh tÕmíi trong nÒn kinh tÕníc ta. §ång thêi ph¶i®Çu t ph¸t triÓn c¸c doanh nghiÖp cïng c¸c thµnh phÇn kinh tÕkh¸c ®Ó hçtrî, gi¶I quyÕt viÖc lµm gãp phÇn gi¶i quyÕt viÖc lµm vµ lµm ph¸t triÓnkinh tÕ.HTX ph¶i ®îc ph¸t triÓn trªn nguyªn t¾c tù nguyÖn, céng ®ång d-íi d¹ng cæ phÇn vµ liªn doanh…, kinh tÕt nh©n ®îc ph¸t triÓn b×nh ®¼ngvµ cã thÓ ®an xen vµo c¸c thµnh phÇn kinh tÕkh¸c. Qu¸ tr×nh vËn nÒn kinh tÕë níc ta sÏ t¹o mét c¬ cÊu kinh tÕmíi,c¬ cÊu ®ã cã mét phÇn do tù ®IÒu chØnh vµ mét phÇn do Nhµ Níc ®IÒutiÕt ®Ó cã sù æn ®Þnh vµ c©n b»ng míi. §Æc tÝnh cña c¬ cÊu kinh tÕnµy lµ nã ph¶i thÓ hiÖn ®îc tÝnh x· héi ho¸ ngµy cµng cao, tÝnh céng®ång trong s¶n xuÊt, kinh doanh ngµy cµng më réng, quy m« c¸c lo¹i vµc«ng tr×nh c«ng céng ngµy cµng lín vµ ®îc sö dông cã hiÖu qu¶ g¾nchÆt víi tèc ®é ph¸t triÓn kinh tÕ. Nh» Níc víi chøc n¨ng cña m×nh sÏ gãp phÇn tÝch cùc t¹o lËp,nu«i dìng vµ qu¶n lý nÒn kinh tÕ lµ ®Æc tr ng quan träng trong c¬ chÕthÞ kinh tÕtr êng ë níc ta, ®¶m b¶o c«ng b»ng, æn ®Þnh vµ t¨ng tr ëng. C¬ chÕthÞ tr êng cã kh¶ n¨ng tù ®iÒu chØnh nÒn kinh tÕph¸ttriÓn nhng nã cã nh÷ng khuyÕttËt lµ sù ph©n biÖt giµu nghÌo, m«i tr êngvµ phóc lîi x· héi. Bëi vËy cÇn cã sù can thiÖp cña nhµ níc ®Ó kinh tÕph¸t triÓn theo ®óng híng cña nã. Nhµ níc ta ®îc h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn do qu¸ tr×nh ®Êutranh c¸ch m¹ng cña nh©n d©n ta, nhµ níc ®ã ph¶i m cÇu h¹nh phóc cho ud©n téc. Bëi vËy nã ph¶i ®ãng vai trß bµ ®ì gióp cho thÞ tr êng ph¸ttriÓn ®óng híng b»ng hÖ thèng ph¸p luËt b¶o vÖ quyÒn tù do, d©nchñ,sù c«ng b»ng x· héi. Chóng ta ®i vµo nÒn kinh tÕthÞ tr êng cã nhiÒu thö th¸ch nhngcòng cã nh÷ng thuËn lîi vµ c¬ héi tèt. HiÖn t¹i sù c¸ch biÖt trong nÒnkinh tÕníc ta gi÷a c¸c tÇng líp d©n c lµ kh«ng qu¸ lín, kho¶ng ch¸ch gi÷agiµu vµ nghÌo lµ kh«ng qu¸ xa. CÇn khuyÕnkhÝch mäi ngêi lµm giµu métc¸ch ch©n chÝnh, cÊm sù phi ®¹o ®øc ¶nh hëng ®Õn®êi sèng cña toµn x·héi. Qu¸ tr×nh chuyÓn nÒn kinh tÕta vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ tr -êng cã sù qu¶n lý cña Nhµ Níc theo ®Þnh híng XHCNlµ kÕt qu¶ lao ®éngtrÝ tuÖ do quÇn chóng nh©n d©n s¸ng t¹o díi sù l·nh ®¹o cña §¶ng ta.Con ®êng ®I lªn cßn ph¶i tr¶i qua nhiÒu thö th¸ch vµ cam go nhng ®oµnkÕt trong céng ®ång ®©n téc sÏ t¹o ra sù ph¸t triÓn vµ æn ®Þnh vÒ mäimÆt. §ã lµ nh©n tè ®Ó ph¸t triÓn bÒn v÷ng ®Êt níc ta. III - KÕt luËn chung : ViÖt Nam hiÖn nay trong giai ®o¹n qu¸ ®é lªn CNXH ®ã lµmét thêi kú phøc t¹p vµ ®Çy biÕn®éng, mét thêi kú x©y dùng c¬ së vËtchÊt h¹ tÇng cho CNXH®Ó hoµn thµnh c¸ch m¹ng d©n d©n chñ. 20
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Víi ®iÓm xuÊt ph¸t thÊp, ®iÒu kiÖn kinh tÕ khã kh¨n vµ cãnhiÒu trë ng¹i. Muèn ph¸t triÓn kinh tÕbÒn v÷ng ta thùc hiÖn nÒn kinh tÕhµng ho¸ lµ mét bíc ngoÆtquan träng trong chiÕnl îc ph¸t triÓn kinh tÕ -x· héi lµ mét tÊt yÕuvµ cÇn thiÕt. Tuy nhiªn trong qu¸ tr×nh thùc hiÖnnÒn kinh tÕhµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn ®· xuÊt hiÖn nhiÒu khã kh¨n, phøct¹p vµ ®· t¸c ®éng ®ÕnmÆt x· héi nãi chung. §Ó h¹n chÕnh÷ng t¸c ®énhtiªu cùc nµy ta cÇn ®Þnh híng cho nÒn kinh tÕph¸t triÓn, buéc nã ph¶i ®itheo con ®êng mµ chóng ta lùa chän lµ x©y dùng CNXH. ChÝnh v× vËychÝnh s¸ch ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn cã sù®Þnh híng XHCN lµ mét yªu cÇu cÊp thiÕt vµ hîp lý cña quy luËt ph¸ttriÓn, nã thÓ hiÖn t t ëng tiÕn bé, s¸ng suèt cña §¶ng. Trong khi thùchiÖn tõng bíc sù chuyÓn ®æi nµy chóng ta ph¶i gi÷ v÷ng ®Þnh híngXHCN, ®øng ngang tÇm víi môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ.Muèn vËy cÇn ph¶ingµy cµng hoµn chØnh bé m¸y Nhµ Níc, hoµn thiÖn hÖ thèng ph¸p luËt,®¶m b¶o ®a níc ta ®i theo con ®êng XHCNnh ®· chän. Lµ mét sinh viªn kinh tÕ – mét cö nh©n kinh tÕ t ¬ng lai, em tùnhËn thÊy r»ng cÇn ph¶i häc tËp tèt m«n KTCT ®Ó nhËn thøc tèt qu¸tr×nh h×nh thµnh, vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ thÞ tr êng -nÒn kinh tÕcña chóng ta hiÖn nay. 21
    • Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 22