4                                2                        1                            3       6       Göz  İzleme  Tekniğ...
!   İçindekilerBaşlamadan	  Önce                                                                                          ...
!Başlamadan  Önce2009	  yılında 	  kurulan	  Userspots;	  Bilyoner,	  Bonus,	   Dakick,	   Hürriyet	  Emlak,	  İş	  Bankas...
!       Göz  İzleme  Nedir  ?Göz	   izleme,	   kullanıcının	   nereye,	   ne 	   kadar	   süre	  ve	  kaç	   kere	  bak>ğı...
Yol   Haritaları:	   Kullanıcıların	  senaryoları	   gerçekleş:rirken	   kullandıkları	   yollar	   ve 	  bu	   yolların	 ...
Kullanıcılar	  taraVndan	  daha	  fazla	  görünen	  ve	  >klanan	  reklam	  alanlarına	  sahip	  olmak,                   ...
Hareket  Gösterin.	                                                                               Hareke:n	  değişime	  eş...
Merkeze  İnin.	  Göz	  İzlemenin	  Al>	  Sırrı                                                                            ...
Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                        ...
Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                        ...
Feng  GuiGöz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                               ...
ClickmapGöz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                ...
Göz  İzleme  vs.  3M  Visual  A^en7on  Service  	  Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                     ...
İlk	  sonuçtan	  sonra	  aşağıdaki	  gibi 	  yüz	  ve	  me:n	  bölümü	  seçilerek	  resim	  VAS	  ile	  tekrar	  analiz	  ...
Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                        ...
Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                        ...
Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                        ...
Aga 	  	   Bojko	  aynı	  sayfa	  için	  21	   ka>lımcı	   ile	  bir	  göz	  izleme	  çalışması	   yapmış	  ve	   sonuçlar...
Göz	  İzleme’	  nin	  Diğer	  Tekniklerden	  Farkı                                                                        ...
VAS	  ise 	  Feng	  –	  Gui	  benzeri	  bir	  yazılım	  olmakla 	  beraber	  biraz	   daha	  detaylı	  bir	  sistemdir.	  ...
Kullanıcıların	  anasayfaya	  girdikleri 	  anda	  izledikleri	  yollar	  genellendiğinde	  ortaya	  aşağıdaki	           ...
Çeşitli	  Göz	  İzleme	  Çalışmaları                                                                      Grafikte	  y	   e...
Çeşitli	  Göz	  İzleme	  Çalışmaları                                                                      Oysa	   sayfa 	 ...
Aynı	  durum	  Google’	  da 	  herhangi 	  bir	   arama	  yapıldığında 	  aşağıdaki	  gibi	  görünmektedir.	   İlk	       ...
Neden  Bazı  Reklamlara  Bakıp  Diğerlerine  Bakmayız?                                                                    ...
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Göz İzleme Tekniği öğrenimleri
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Göz İzleme Tekniği öğrenimleri

1,556

Published on

www.userspots.com tarafından hazırlanan, dünyadaki eye tracking learning lerini de kapsayan güzel bir özet.

0 Comments
2 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total Views
1,556
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
55
Comments
0
Likes
2
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Göz İzleme Tekniği öğrenimleri

  1. 1. 4 2 1 3 6 Göz  İzleme  Tekniği   7 5www.userspots.com Göz  İzleme  Nedir Göz  İzlemenin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Göz  İzlemenin  Al9  Sırrı 16  Göz  İzleme  Çalışması Göz  İzleme  İle  Kullanılabilirlik  Tes7
  2. 2. ! İçindekilerBaşlamadan  Önce Sayfa    3Göz  İzleme  Nedir Sayfa  4Göz  İzleme  İle  Kullanılabilirlik  Tes: Sayfa  4Göz  İzleme  Sisteminize  Ne  Katar Sayfa  5Göz  İzlemenin  Al>  Sırrı Sayfa  6Göz  İzlemenin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Sayfa  8 1.Göz  İzleme  vs.  Mouse  İzleme Sayfa  8 2.Göz  İzleme  vs.  Feng  Gui  ve    Clickmap Sayfa  10 3.Göz  İzleme  vs.  3M  Visual  AHenIon  Service Sayfa  13 4.Göz  İzleme  TesI  Vs.  Simülasyon Sayfa  15 Çeşitli  Göz  İzleme  Çalışmaları Sayfa  20 1.Ana  Sayfalardaki  Göz  Hareketleri Sayfa  20 2.Web  Sitelerinde  Yatay  İlgi Sayfa  21 3.Fold  Nedir? Sayfa  22 4.Neden  Bazı  Reklamlara  Bakıp  Diğerlerine  Bakmayız? Sayfa  25 5.Banner  Etkinliğinin  Ölçülmesi Sayfa  26 6.Hareket  vs  Sabit    (BBC  ,  The  GUARDIAN  ,  PROSPECTS  ) Sayfa  27 7.Banner  Körlüğü  Nedir? Sayfa  29 8.Kullanıcılar  Yüze  Bakarlar Sayfa  30 9.Kullanıcılar  Yüze  Bakarlar  #2 Sayfa  32 10.Kadınlar  Reklamlarda  Nerelere  Bakar? Sayfa  33 11.Web  sitesi  Kullanımında  Cinsiyet  Farkı Sayfa  34 12.Form  Butonları  Göz  İzleme  Sonuçları Sayfa  35 13.Form  Alanlarında  EIket  Yerleşimi Sayfa  37 14.Arama  Motorları  ve  Arama  Çalışmaları Sayfa  38 15.Tasarım  Etkisi Sayfa  41 16.Göz  İzlemenin  Pazarlama  Etkisi   Sayfa  41    
  3. 3. !Başlamadan  Önce2009  yılında  kurulan  Userspots;  Bilyoner,  Bonus,   Dakick,   Hürriyet  Emlak,  İş  Bankası,   Mynet,  Tivibu,  TTNet,   Yemek   Sepe:   gibi   ulusal   markalara   kullanıcı   deneyimi   ve   kullanılabilirlik   tes:   hizme:  sunmuştur.   Sunduğumuz   hizmetlerden   kullanılabilirlik   testleri;   göz   izleme   tes:,   gerilla   test   ve  online   test   olmak   üzere   üç   başlıkta  toplanmış>r.   Bunların   yanında   reklam   etkinliğinin   ölçümü,  uzman   analizleri  ,   kart   gruplama   ve   kullanılabilirlik   eği:mleri  dallarında   da  hizmet   sunmaktayız.  Ekibimiz   taraVndan   hazırlanan   bu   e   -­‐   kitap   ile   göz   izleme   tekniğinin   ne   olduğunu   ve   ne   işe  yaradığını   örneklerle   anlatmayı   amaçladık.   Userspots   olarak   yap>ğımız   kullanılabilirlik  çalışmalarında   göz   izleme   tekniğninin,   tasarım   ekipleri   taraVndan   çok   fazla   bilinmediğini  gözlemledik.   Konuyla  ilgili  farkındalık   yaratmak  ve  tasarım  ekiplerine,  arayüz  geliş:ricilerine,  web  geliş:ricilerine,   yazılımcılara,   proje   yöne:cilerine   kısacası   tasarım   sürecine   dahil   olan   herkese  yardımcı  olabilmek  için  blog  yazılarımızdan   ve  kendi  deneyimlerimizden  derlediğimiz  bu  e  -­‐  kitabı  sizinle  paylaşıyoruz. Userspots  Ekibi    
  4. 4. ! Göz  İzleme  Nedir  ?Göz   izleme,   kullanıcının   nereye,   ne   kadar   süre  ve  kaç   kere  bak>ğına,   anlık  ve  geçmiş  dikka:nin  nerede   yoğunlaş>ğına,   niye:ne,   zihinsel   durumuna   ilişkin   bilgi   sağlamakta   kullanılan   bir  yöntemdir.  Bu  teknik    ”     Göz  İzleme  Cihazı”    adı  verilen  ve  kullanıcıların  göz  hareketlerini  takip  eden  bir   cihaz   yardımıyla  uygulanır.     Göz   izleme   cihazı     kullanılablirlik   testlerinin  yanı   sıra   psikolojik  araştrmalarda,   akademik   çalışmalarda,   süpermarket   araş>rmalarında,   pazarlama   stratejisi  belirleme  aşamalarında  da  kullanılmaktadır. Göz  İzleme  İle  Kullanılabilirlik  Tes7Göz  izleme  ile  kullanılabilirlik  tes:,  kullanıcılar  spesifik  olarak  belirlenmiş  bir  görevi  gerçekleş:riken  göz  hareketlerinin  kaydının  alınması,  bu  hareketlerin  sıcaklık  haritalarına  dönüştürülmesi  ve  elde  edilen  bu  verilerin  doğru  şekilde  analiz  edilip  yorumlanması  işlemidir.  Göz  izleme  tekniği  ile  kullanılabilirlik  tes7  aşağıdaki  başlıkları  içerir: Hedef  Kitle   Belirleme:   Kullanılabilirlik  tes:ne  ka>lacak  ve  test   edilecek  ürüne  uygun  hedef   kitlenin  belirlenmesi  işlemidir. Senaryo   Oluşturma:   Test   edilecek   ürüne  uygun   ,   kullanılabilirliği   ölçmek  için   oluşturulmuş   görevlerin  belirlendiği    süreç:r. Test:   Kullanıcı  belirlenen  görevi  tamamlarken  göz   hareketlerinin,  fare   hareketlerinin,  ses  ve   görüntünün   kayıt   al>na   alınması   işlemidir.   Ayrıca   test   yapıldıktan   sonra   ürünün   kullanılabilirlk   alanındaki  başarısını  ve  kullanıcılar   taraVndan     nasıl  algılandığını  anlamak  için   çeşitli  anketler  gerçekleş:rilir. Analiz  ve  Raporlama:  Test  sırasında  elde  edilen  verilerin  çeşitli  yöntemler  kullanılarak   analiz   edilmesi   ve   anlamlı   sonuçlar   çıkarılması   işlemidir.   Analiz   sonrasında   ortaya   çıkan   başarı   oranları,  anket  sonuçları  ve  diğer  önemli  bulgular  kapsamlı  bir  rapor  haline  ge:rilir. Uygulama:  Raporda  göze  çarpan  maddeler  için  tasarım  önerileri  ve  çözüm   yolları   oluşturulur   ve  ürünün  kullanıcı  deneyiminin  ar_rılması  amacıyla  bir  yol  haritası  hazırlanır.Göz  izleme  ile  kullanılabilirlik  tes7  sonrası  aşağıdaki  çık9lar  elde  edilir: Sıcaklık  Haritaları:   Her   sayfa  için  kullanıcıların   hangi  noktalara  ve  ne  kadar   süre   bak>klarını   gösteren   haritalardır.   Kullanılabilirlik   testleri   açısından   oldukça   önemli   bilgiler   sağlayan   çık>lardır. Kullanıcı   Videoları:   Kullanıcıların   görevleri   gerçekleş:rirken   çekilmiş,   sesli   düşünce   ve   mimiklerini  içeren  videolardır.  Memnuniyet  ve  kullanıcı  algısını  anlamak  için  kullanılırlar.    
  5. 5. Yol   Haritaları:   Kullanıcıların  senaryoları   gerçekleş:rirken   kullandıkları   yollar   ve  bu   yolların   kullanım  oranlarıdır.  Karmaşık  yapıda  olan  ürünlerin  testleri  için  oldukça  önemlidir.   Mouse   Hareketleri:   Kullanıcının   hangi   anda,   nereye,   kaç   kere   >kladığını   belirleyen   ista:s:klerdir. Zaman   İsta7s7kleri:   Kullanıcıların   görev   bi:rme,   sayfada   kalma,   link   arama   süreleri   gibi   zaman  bazlı  ista:s:klerini  içeren  veriler. Göz  İzleme  Sisteminize  Ne  Katar?Kullanılabilirlik   tes:  ürünün  kullanıcı   taraVndan  nasıl   algılandığını  ve  amacına  ulaşıp  ulaşmadığını  anlama  konusunda  üre:cilere/  tasarımcılara  faydalı  olan  bir  tesar.  Kullanılabilirliği  ölçmek  için  göz  izleme  ile,  gerilla,  online     kullanılabilirlik  tes:   gibi  birçok  yöntem  vardır.  Ancak  göz  izleme  cihazı   ile  yapılan  çalışmalar     daha  hassas  ve  detaylı  veriler  sağlaması   açısından  diğer   tekniklere  göre  daha  faydalıdır  ve  bu  teknikle  kesin  çözümler  üretmek  çok  kolaydır.Göz  izleme  tekniği  ile  yapılan  kullanılabilirlik  çalışmaları  sayesinde: Sisteminizi  kullanıcıların  gözünden  görebilirsiniz, Kullanıcıların   üründe/sayfada/sistemde   hangi   noktaları   farkedip   hangilerini   gözden   kaçırdıklarını  öğrenebilirsiniz, Sayfadaki  reklamların  kullanıcılar  taraVndan  görülüp  görülmediğini  analiz  edebilirsiniz, Sayfanızda  bulunan  me:nlerin  okunabilirliğini  ölçebilirsiniz, Önemli   olduğunu   düşündüğünüz   duyuru   vb   gibi   yayınların   op:mum   konumunu   tespit   edebilirsiniz, E-­‐:caret  sisteleri  için  kullanıcı  beklen:lerini  ve  ih:yaçlarını  tespit  edebilirsiniz. Sisteminiz  yapım  aşamasında  iken  kullanıcı  odaklı  tasarım  kararları  alabilirsiniz, Üyelik  sürecinin  ön  planda  olduğu  sistemlerde  kullanıcı  alışkanlıklarını  görebilirsiniz, E-­‐:caret   siteleri   için   kullanıcıların   sa>n   alama   işlemini   tamamlamama   nedenlerini   tespit   edebilirsiniz.Yapılan  çalışma  sonunda  hazırlanan  rapor  size  aşağıda  belir7len  avantajları  sağlayacak9r: Sistem  tasarımının  daha  kullanılabilir  ve  kullanıcı  merkezli  olması, Tasarım  ekibinin  hata  yapmasını  önlemek   ve  önceden  fark   edilemeyen  hataları  göstererek   zaman  kazanmasını  sağlayarak  maliyetleri  düşürmek,      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       5
  6. 6. Kullanıcılar  taraVndan  daha  fazla  görünen  ve  >klanan  reklam  alanlarına  sahip  olmak, Her  beş  paragraean  birinin  okunduğu  günümüzde  daha  okunabilir  me:nler  elde  etmek, E-­‐  Ticaret  sitelerindeki  hemen  çıkış  (  Bounce  Rate)  oranlarının  düşmesi, Üyelik  ve  online  sa>şların  korkulu  rüyası  olan  sorunlu  form  alanlarının  azalması, Önemli  yayınlarınızın  kullanıcılar  taraVndan  hemen  farkedilmesi. Göz  İzlemenin  Al9  SırrıSensory   Logic  başkanı  ve  “About  Face:   The  Secrets  of  Emo9onally   Effec9ve  Adver9sing”   kitabının  yazarı  Dan  Hill,  göz  izlemenin  küçük  sırlarını  MediaPost’daki  yazısında  paylaşmış; Ölü  Köşelerden  Sakının.   Hill,  yapmış   olduğu  projeleri  gözden  geçirirken,  reklam  projelerinin  %42ʹ′sinde   logonun  ya  da  marka  imgelerinin  sağ  alt  köşede  olduğunu  görür  .Bunun  nesi  bu   kadar   kötü  diyebilirsiniz?   Eğer   yazılı   reklamları   ele  alır   ve   okuyucu  başına   1.7   saniye  verirseniz,  sağ   alt   köşenin  en  az  bakılan  2.  yer   olduğunu  görürsünüz.   Bakmadığınız   şeyi,   kavramazsınız.   Çözüm   logoyu   arayüzün   orta   alt   bölümüne   yerleş:rmekte   ve   insanların  sayfayı  tararken  dikka:ni  daha  kolay  çekmekte  yatar.          Örnek  Taslak      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       6
  7. 7. Hareket  Gösterin.   Hareke:n  değişime  eşit  görülmesinin  ve  insanların  bulundukları  anlardaki   değişikliklere  dikkat  kesilmesinin  sebeplerinin  al>nda,  evrimsel  bir  açıyla   bakacak  olursak,  hayapa  kalma  dürtüsü  yatar.  Hareket  bir  Vrsa>  ya  da  tehdi:   temsil  edebilir.Göz  İzlemenin  Al>  Sırrı          Uyarı Bu   noktada  tasarımcıların   sürekli   hareket   ederek   kullanıcının   dikka:ni   dağıtan   ve   görüntü  kirliliği  yaratan  hareketli  bannerlar  ile  tasarımla  uyumlu,  sade  ve  kullanıcının   dikka:ni  çeken  görseller  arasındaki  çizgiyi  çok  iyi  belirlemeleri  gerekiyor. Bknz    “Banner  Körlüğü” Baskın  Bir  Görünümünüz  Olsun.   Yarın  büyük  bir  gün  dediğimiz  zaman,  o  günün  önemli  bir  gün  olduğunu   anlatmak  isteriz.  Bilinçal>  neyin  önemli  ve  dikkate  değer  olduğunu  kavramak   için  bir  hiyerarşi  içerisine  girmek  ister. Anlam  Kurun. Hikayenin  özünü  oluşturan  imge  ya  da  detaylar,  gözün  dikka:ni  çeker   ve  kalp   de  onu  izler. Yüzler.   Fiziksel  çekicilik,  sağlık  ve  karakteri  be:mlemek  adına  yüzleri  de  kullanırız.  Peki   zengin  ve  ünlü  yüzler  bir  avantaj  sağlar  mı?  Araş>rmalar  ünlü  bir  yüzün,   mimiklerini  iyi  kullanan  başka  bir  yüze  oranla  daha  az  duygusal  tepki   oluşturduğunu  göstermektedir.          Örnek  Taslak      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       7
  8. 8. Merkeze  İnin.  Göz  İzlemenin  Al>  Sırrı İnsanlar  görüş  açılarının  ortasında  bulunan  görsel  imgeleri,  çevrede   bulunanlara  oranla  daha  iyi  işlerler.  Merkeze  yerleş:rilmiş  bir  eleman  mutlaka   görülecek:r.          Örnek  Taslak Göz  İzleme’nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Bu  bölümde  neden   göz  izleme  tekniğini  kullanmalıyım   sorusunun   cevabını   arayacağız.  Göz  izleme   tekniği  ve  diğer   test   teknikleri   olan  mouse  hareketlerinin   izlenmesi,  Feng  Gui,    Clickmap  ve  VAS   çeşitli  çalışmalar  üzerinden  incelenecek  ve  değerlendirilecek:r. Göz  İzleme  vs.  Mouse  İzleme   Kullanılabilirlik   çalışmaları   web   sitelerini   test   etme   ve   kullanıcı   deneyimi   analizlerinde  anahtar  bir  rol  üstlenmekteler.  Gerek  göz,  gerekse  mouse  izleme   testleri  şirketlere  doğru  ve  uygulanabilir  sonuçlar  sunmakta.  Örneğin  Google,  kullanıcıların   varış   sayfalarında   (landing   page)   nerelere   bak>ğını   incelemek   için   kameralar   ve   özel   yazılımlar   eşliğinde  göz  izleme  testleri  yapıyor.  Mouse   izleme  ise,   kullanıcının   göz  izleme   hareketlerini   simüle   edebilmek   için   mouse   hareketlerinin   izlenmesi   yöntemine   dayanılarak   gerçekleş:riliyor.   Araş>rmalar   her   iki  test   metodunun   da   simültane   olarak   uygulandığı  zaman,  sonuçlar  arasında  %84  ila  %88ʹ′lik  bir  korelasyon  olduğunu  gösteriyor.   Ek  olarak   aynı  sayfa  içeriğine  sahip  arayüzlerde  mouse  ve   göz   hareketleri  nispeten   aynı   ritme  ve  odaklanmaya  sahipler.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       8
  9. 9. Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Bir  Google  arama  sayfasında  mouse’un  göz  hareketlerini  takibi Bütün  süreçlerde  olduğu  gibi  bu  yöntemler  de  kendine  özgü  avantaj  ve  dezavantajlarla   birlikte  geliyor; Göz  İzleme  Tekniği              Avantajları              Dezavantajları •%100  kesinlik.  Kullanıcıların   •Maliyet.  Uzman,  moderatör,   sayfada  tam  olarak  nereye   kullanıcılar  gibi  etkenlerle  artan  test   bak>klarını  görebilirsiniz. maliye:. •Kontrollü  çevre.  Kullanıcılar   •Sınırlı  etki  alanı.  Kullanıcı  sayısı  ve   önceden  belirlenmiş  görevleri   çeşidi  çoğu  zaman  sınırlı   gerçekleş:rirler.  Bu  yüzden  neyi  test   kalmaktadır. edeceğinizi  ve  kullanıcıların   hedeflerini  tam  olarak  bilirsiniz. •Gözlemci  etkisi.  Kullanıcılar   izlendiklerini  bildikikleri  için  doğal   •Açık  diyalog.  Kullanıcılar  sesli   davranamazlar.  Hawthorne  etkisinin   düşünerek  size  düşüncelerini  ve   ortaya  çıkması  çok  muhtemeldir. eleş:rilerini  aktarabilirler.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       9
  10. 10. Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Mouse  İzleme  Tekniği              Avantajları              Dezavantajları •Doğal  çevre.  Kullanıcılar  testlere   •Belirlenmemiş  testler.  Senaryoyu   evlerinin/işyerlerinin  rahatlığında   belirleyemezsiniz.  Kullanıcının  kendi   ka>lırlar. senaryosuna  uymak  zorundasınız. •Gözlemci  etkisi.  Kullanıcının   •Araş>rma  kontrolü  olmaması.   üzerinde  göz  izleme  testlerinde   Tes:n  yapıldığı  çevreyi  kontrol   olduğu  gibi  bir  gözlemci  baskısı   edemez  ya  da  değiş:remezsiniz. bulunmaz. •Kullanıcı  geri  bildirimi  olmaması.   •Global  ka>lım.  Dünyanın  her   Kullanıcıya  direkt  olarak  eleş:rilerini   taraVndan  ka>lımcılarınız  olabilir.   ya  da  yaşadığı  deneyimi   Site  trafiğiniz  olduğu  sürece   soramazsınız. istediğiniz  her  an  test  yapabilirsiniz. •Düşük  maliyet.  Göz  izlemeye  göre   oldukça  düşük  maliyetlidir. Göz  İzleme  vs.  Feng  Gui  ve    Clickmap     Feng   Gui   ve   Clickmap,   insanların   arayüzlerde   nerelere   bak>klarının/ odaklandıklarının   analizi   konusunda   kullanılan   yollardan   iki   tanesidir.   Bu   sistmeler   kullanıcı   hareketlerini   doğrudan   algılayamazlar   ancak   tahmin   edebilirler/  etmeye  çalışırlar:      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       10
  11. 11. Feng  GuiGöz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Feng   Gui   ,   aynı   prensiplerle   çalışan   bir   başka  sistem   de   Apen:on   Wizard’dır,   arayüz   bölümlerinin   renk,   büyüklük   ve   kontrast   gibi   özelliklerine   göre   kişilerin   nerelere   odaklanacaklarını   tahmin   etmeye   çalışan   bir   sistemdir.   Bu   sistemlerde  test   edilen   site   interak:f   bir   ürün   gibi   değil   sadece   bir   görsel   olarak   görülmektedir,   yani   kullanıcının   davranışlarına  dair   herhangi  bir  veri  elde  etmek  pek  mümkün  değildir.  Aşağıda  arayüzü/   görseli   sisteme  yüklediğinizde  nasıl  bir  sonuç  aldığınızı  gösteren  bir   görsel  bulunmaktadır.   Bu   görselde   görülen   sıcaklık   noktaları   tamamen   sistemin   tahminlerine   dayanarak   oluşturulmaktadır. Aşağıda  Feng  Gui  taraVndan  analiz  edilmiş  bir   görsel  bulunumaktadır.  Yapılan  bu  analize   gore   ağaç   üzerinde  bulunan   yavru   köpeğe   hiçbir   kullanıcı   bakmıyor.   Ancak   bu   analizin   yanlış  olduğunu  herhangi  bir  analize  gerek  kalamdan  kullanıcının  kendisi  bile  söyleyebilir.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       11
  12. 12. ClickmapGöz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Clickmap   daha   çok   bağlan>lardan   yola   çıkarak   bağlan>lar   için   sıcaklık   haritaları   oluşturmakta.   Sayfalarda  bağlan>ların   dikkat   çek:ğini   düşünen   kişiler   taraVndan   da  bu   sistem,  kullanıcıların  bak>ğı  yerlerin  analizi  konusunda  kullanılıyor. Göz  İzleme  Cihazı Göz   İzleme   Cihazı   kullanıcının   göz   bebeklerini   a l g ı l a d ı k t a n   s o n r a   h a r e k e t l e r i n i   v e   odaklanmalarını   takip   ederek   kullanıcıların   arayüzde   bak>kları   yerlerin   gerçek   sıcaklık   haritalarını   ortaya   çıkarıyor.   Aşağıdaki   sıcaklık   haritası   banner   körlüğü     çalışmasından   elde   edilmiş.  Kullanıcıların  aşağıdaki  arayüzde  içeriğe   odaklanıp   bannerları   görmediği   anlamı   çıkarabiliyoruz. Göz   İzleme   Cihazı   ile  tasarımlarda  navigasyon,   reklam   ve  üyelik   gibi  bölümlerinin   kullanıcılar   taraVndan   ne  kadar   görüldüğünü   belirleyebilir   ve  bunun  üzerine  analizler  yapabiliriz.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       12
  13. 13. Göz  İzleme  vs.  3M  Visual  A^en7on  Service    Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı 3M   ,   Visual  Apen:on  Service  (VAS)   adında  kullanıcıların   resimlerde   nerelere   odaklanacaklarını   tahmin  etmeye  çalışan   bir   servis  hayata  geçirdi.   VAS,   Feng-­‐ Gui   gibi   kontrast   oranlarını   dikkate   alarak   tahmin   etmesinin   yanında   kullanıcıların   resim   üzerinde   yüzleri  ve  me:nleri  belirlemesine  de   olanak   sağlayıp  buna   göre  analiz  yapabiliyor. Göz   izleme   cihazı   üre:cisi   Tobii,   blogunda  VAS   ile   bir   resmi   analiz   edip   sonuçları   göz   izleme  cihazı  sonuçları  ile  karşılaş>rmış. Test  Edilen  Resim VAS  Sonucu      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       13
  14. 14. İlk  sonuçtan  sonra  aşağıdaki  gibi  yüz  ve  me:n  bölümü  seçilerek  resim  VAS  ile  tekrar  analiz   edilmiş.Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Bu  yöntem  sonunda  tahmin  şu  şekilde  olmuş: Bu  çalışmada  kullanıcıların  me:nleri  okuduğ  ve  marka  logosuna  odaklandığı   görülmüştür.   Ancak  gerçek  kullanıcılarla  yapıln  göz  izleme  tes:nde  sonuçlar  daha  farklı  çıkmış>r.        Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       14
  15. 15. Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Göz  İzleme  Sonucu VAS,   Feng-­‐Gui’ye  nazaran  tahminde  daha  başarılı  olsa  da  yukarıda  gördüğümüz   gibi  göz   izleme  sonuçlarına  yakın  veya  benzer  sonuçlar     elde  etmiyor.VAS  ayrıca     kendi  göz  izleme   çalışmalarımızdaki   sonuçlarda   da   çok   başarılı   değildi.   (Gizlilik   anlaşmaları   sebebiyle  bu   çalışmaları  sizinle  paylaşamıyoruz) VAS  özellikle  me:n  alanında  genel   kullanıcı   göz  hareketlerinin  tam   tersine   bir   tahminde   bulunmakta.  F  :pi  okuma  şekli  yerine  kullanıcıların  paragraea  daha  çok  metnin  ortasına   odaklandıklarını   tahmin   ediyor.   Kullanıcıların   herhangi   bir   resimde   bulunan   yüzlere   odaklanması  da  VAS’ın  sonuçlarında  çok   açık  değil.  Bunlara  ek  olarak  bu  çalışma  bir   kez   daha   göstermiş:r   ki   kullanıcılar   görsellerde   bulınan   yüzler   nereye   bakıyorsa   dikka:ni   oraya   veriyor.   Eğer   görselde   bulunan   yüz   kullanıcya   bakıyorsa   kullanıcı   da   yüze   odaklanıyor  ve  reklamı  yapılan  ürünü  farkedemiyor. Göz  İzleme  Tes7  Vs.  Simülasyon     User   Centric   Inc.   de  görev   yapan   Agnieszka  (   Aga)   Bojko  geç:ğimiz   günlerde     Feng  Gui,   EyeQuart  ve  Apen:on  Wizard  sistemleri  ve  göz  izleme  cihazı  ile    elde   eaği  sıcaklık   haritalarının  karşılş>rıldığı  bir   çalışma  yayınladı.  Bu  çalışmada  çok   yaygın  olarak  kullanılan  eBay  alışveriş  sitesinin  ana  sayfası  test  sayfası  olarak  kullanılmış  ve   sıcaklık  haritaları   kullanıcıların  ilk  beş  saniye  hangi  noktalara  odaklandıklarını   anlamak  için   çıkarılmış.     Feng   Gui,   EyeQuart   ve   Apen:on   Wizard   gibi   sistemlerin   iddiasına  göre  bu   sistemler   kullanılarak   çıkarılan   sıcaklık   haritaları   %75   -­‐   90   oranında   gerçek   sıcaklık   haritaları   ile   örtüşmekte;   ancak   yapılan   bu   çalışma  bu   iddianın   gerçeklik   payının   fazla   olmadığını   kanıtlar   nitelikte.   Aşağıda  her   üç   sistem   içinde   eBay   ana   sayfasının   sıcaklık   haritalarını  görebilirsiniz.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       15
  16. 16. Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Feng  Gui  ile  simüle  edilmiş  sıcaklık  haritası. AHenIon  Wizard  ile  simüle  edilmiş  sıcaklık  haritası.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       16
  17. 17. Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı EyeQuant  ile  simüle  edilmiş  sıcaklık  haritası. Yukarıda  da  görüldüğü   gibi   her   üç   sıcaklık   haritasında  da  kullanıcıların   odaklanacakları   düşünülen   bölgeler   benzer.   Bunun   sebebi   bu   sistemlerin   renk   kontrast   oranlarına   dayanarak   çalışması.   Ayrıca   EyeQuant’   a   göre   navigasyona   bakılma   oranı   %1;   fakat   sistemin   bu   veriyi   nasıl  elde   eağine   dair   herhangi   bir   açıklama   veya   bilimsel   çalışma   bulunmamakta.  Aynı  durum  örtüşme  oranlarının  %  75-­‐  90  iddiasında  da  geçerli.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       17
  18. 18. Aga     Bojko  aynı  sayfa  için  21   ka>lımcı   ile  bir  göz  izleme  çalışması   yapmış  ve   sonuçlarını   online   olarak   elde   eaği   diğer   sıcaklık   haritaları   ile   karşılaş>rmış.   Senaryo   olarak  Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı ka>lımcılardan  hediyelik  eşya    sa>n  almaları  istenmiş.  Simülasyon  sistemlerin  bir   eksikliği   de   bu   noktada  açığa   çıkıyor.   Hiçbir   görev/   amaç   belirlemeden   çıkan   sıcaklık   haritaları   hazırlamaktalar;   fakat   bilinen   bir   gerçek   kullanıcıların   farklı   görevlerde   farklı   noktalara   odaklandıklarıdır.Göz  izleme  ile  elde  edilen  harita  ise  aşağıdaki  gibidir: Gerçek  göz  izleme   ile  hazırlanan   sıcaklık   haritası  gösteriyor   ki  kullanıcılar   büyük  oranda   navigasyona   ve   arma   kısmına  odaklanmışlar.   Simülasyon   ise   bize   kullanıcılar   bu   siteyi   kullansalardı   içinde   reklamlarında   bulunduğu   görsellere   odaklanacaklardı   diyor.Simülasyon   ile  hazırlanan  haritaların  aksine  kullanıcılar   scroll   yaparak   sayfanın  alt   taraVna   inmemişler   bile.   Bu   çalışmaya   i:raz   eden   Rafael   Mizrahi   (Feng   Gui’   de  görev   yapıyor)  sıcaklık  haritalarının  farklı   çıkmasının  sebebini  göz  izleme  tes:nin  sadece  sayfanın   fold   kısmı  ile  yapıldığını  oysa  simülasyon  sistemlerin  tüm  sayfayı  değerlendirmesi   olarak   açıklıyor.  Bu  i:raz  üzerine  Aga  Bojko  ka>lımcıların  scroll  kullanmayı  tercih  etmediklerini  ve   bunun   kullanıcının   tercihi   olduğunu   açıklıyor.   Bojko,   Feng   Gui   ile  sadece  sayfanın   fold   kısmının  sıcaklık  haritasını  yeniden  oluşturuyor.  Ancak  sonuçlarda  çok  büyük  bir  değişiklik   olmuyor.   Aşağıda   sadece   sayfa   foldu   için   alınan   simülasyon   sıcaklık   haritasını   görebilirsiniz:      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       18
  19. 19. Göz  İzleme’  nin  Diğer  Tekniklerden  Farkı Bu   haritaya   göre   kullanıcılar   eğer   bu   sayfayı   kullansalardı   logoya   ve   görsellere   odaklanacaklardı.   Hapa  navigasyon  ve  arama  kısmına  bir   kez  bile  bakmayacaklardı.   Çok   basit  ve   göz   izleme  cihazına  erişimi   olan  herkesin   kolayca  deneyebileceği  bu  çalışma   bir   kez   daha  göstermiş:r   ki  kullanıcı  deneyimini  en  gerçekçi  sonuçlarla  elde  etmenin  yolu  göz   izleme  cihazı  ile  laboratuvar  ortamında  yapılan  gerçek  testlerdir. ★ Hangisini  Kullanmalıyım  ?   İdeal   olarak,   her   metodun   kendine   has   değerli   ve   uygulanabilir   veriler   elde   etmede   başarılı   olduğu   düşünülürse,   her   web  sitesi   hem   göz,   hem   de  mouse  izleme  tekniklerini   beraber   kullanmalıdır.   Google   taraVndan   yürütülen   bir   araş>rma   web   siteleri   kullanılabilirliğini   değerlendirme   ve   geliş:rmede   her   iki   yöntemin   de   uygulanması   gerek:ğini  ortaya   koyuyor.   Ancak   bu   noktada  seçim   yapmak   zorunda   kaldığınızda  göz   izlemenin  daha  kesin  sonuçlar  veridğini  unutmayınız. Feng   Gui,  Apen:on  Wizard  ,   Clickmap  ve  VAS  için  aynı  şeyi  söylemek  maalesef  mümkün   değil.   Çünkü   Feng   Gui   ve   Apen:on   Wizard   göz   izleme   çalışmlarıyla   çelişen   sonuçlar   vermekle   beraber   sadece   bir   tahmin   sistemidir.Bu   yazılımlar   kullanıcı   deneyiminden   bağımsız   tahminler   yapmaktadır,   bu  nedenle   de  güvenirliği  söz   konusu   değildir.   Yazılım   renk  konstra>na  dayanarak  analiz  yapmaktadır  ve  çoğu  zaman  yanılmaktadır. Clickmap,   diğer   sistemelere   göre   daha   kullanıcı   merkezlidir   ancak   bu   sefer   de   sistem   çık>larının  gerçeği  ne   kadar   yansı_ğı   sorunu   ile  karşılaşmaktayız.   Kullanıcı  test   sırasında   dikka:ni  çeken  bölgeden  bir   başka  bölgeye  >kladığı   anda  test   verilerinde  sapma  olmakta   ve   sonuçlar   gerçeği   yansıtmamaktadır.   Bu   nedenle   clickmap   de   diğer   sisitemler   gibi   güvenilir  değildir.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       19
  20. 20. VAS  ise  Feng  –  Gui  benzeri  bir  yazılım  olmakla  beraber  biraz   daha  detaylı  bir  sistemdir.  Bu   yazılımda  görselde  bulunan   yüz   ve   yazıları  önceden  tanıtabilir   ve  sistemin  ona  gore   bir   algoritma  kullanmasını  sağlayabilirsiniz.  Ancak  sonuçlar  Feng  Gui’  den  daha  iyi  olsa  da  yine   hatalar  vermekte  ve  doğru  tahminler  yapamamaktadır.   Rakipleri  incelendiğinde  göz  izleme  daha  güvenilir,  kullanıcı  odaklı,  interak:f    bir   yöntemi   olarak   karşımıza   çıkmaktadır.   Aşağıda   göz   izlemenin   web   sitelerine,     reklamlara   ve   pazarlamaya  neler  ka_ğını  anlatan  örnek  çalışmalrı  görebilirsiniz. Çeşitli  Göz  İzleme  ÇalışmalarıAşağıda  göz  izleme  cihazı  ile  yapılan  çalışmalar  gösterşilmektedir. Kullanıcıların  Ana  Sayfalardaki  Göz  Hareketleri Eyetrack   III   taraVndan   2004   yılında   gerçekleş:rilen   çalışmada   ana   sayfalarda   kullanıcıların  nasıl  bir   yol  izledikleri  ve  hangi  bölümlere  daha  dikkatle  bak>kları   çıkarılmaya  çalışılmış.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       20
  21. 21. Kullanıcıların  anasayfaya  girdikleri  anda  izledikleri  yollar  genellendiğinde  ortaya  aşağıdaki   gibi  bir  ortalama  çıkmış:Çeşitli  Göz  İzleme  Çalışmaları Bu  haritada  da  görüldüğü  gibi  kırmızı   alanlar   kullanıcılar   açısından  en  fazla  önemsenen   yerleri  gösterirken  önem  sırasına  göre  sonra  yeşil  en  son  olarak  sarı  kısımlar  kullanıcıların   dikka:ni  çekmiş:r.     Bu   alanların  sayfada   niteledikleri  yerlere  bakıldığında   en  çok  dikkat   çekn  şeyin  logo  olduğunu   görüyoruz.   Ardından  sayfanın  merkezinde  buluna  içerikler   ve   son  olarak  en  alt  ve  en  sağda  bulunan  öğreler  kullanıcıların  dikka:ni  çekmiş.   Aşağıda  bulunan  bir  başka  çalışma  ise  Eyetrack  III  taraVndan  yapılan  bu  çalışmayı  doğrular   nitelikte. Web  Sitelerinde  Yatay  İlgi Kullanılabilirlik   gurusu   Jacob   Nielsen   kaleme   aldığı   iki  yazısında  kullanıcıların   yatay   ve   dikey   ilgisiyle   alakalı   verilerden   bahsetmektedir.   Nielsen’in   yap>ğı   çalışmaya  göre  kullanıcılar   zamanlarının  %69ʹ′unu  web   sitesinin  sol  bölümünde,   %30ʹ′unu   da  sitenin  sağ  bölümünde  harcıyor.  Bu  verilerin  detaylı  verildiği  grafik  aşağıdaki  gibi:      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       21
  22. 22. Çeşitli  Göz  İzleme  Çalışmaları Grafikte  y   ekseni  kullanıcıların  bakma  oranlarını,     x   ekseni  ise  o   alanın  soldan   uzaklığını   gösteriyor.   Grafikten   kullanıcıların   sayfanın   sol   taraVnda   bulunan   içeriği   daha   fazla   gördüklerini  çıkarabiliyoruz. Nielsen  çalışma  sonrası  aşağıdaki  önerilerde  bulunuyor: • Navigasyon  bölümünü   daima  sol  taraea  bulundurun.  Bu  bölüm  kullanıcıların  elinde   bulunan  seçenekleri  bulmak  için  bak>kları  bölüm  olmakta. • Ana  içeriği  soldan  biraz  ötede  ortaya  yakın  bir  bölgeye  koyun. • En  önemli  içeriği  400px  –  600px  arasına  koyun. • İkinci  önemli  içeriği  sağ   tarafa  koyun.   Çok  fazla  görülmeyecek:r   ama  sorun  değil.   Sayfadaki  her  bölüm    çok  görülmek  zorunda  değil.   Daha  az  önemli  içeriği  koyacak  bir   yeriniz  olmalı. Kullanıcıların   bir   web   sayfasında   en   çok   dikka:ni   çeken   bölgelerden   bir   diğeri   de   fold   kısmıdır. Fold  Nedir? Kullanıcıların   web   sitesini   aç>klarında,   skrol   (kaydırma)   işlemi   yapmadan   gördükleri  ekrana  denir.   Aşağıdaki  görselde,  CNN’in   web  servisi  görülmektedir.   Kullanıcı  www.cnn.com  adresine  girdiğinde  karşılaş>ğı  sayfa  aşağıdadır.        Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       22
  23. 23. Çeşitli  Göz  İzleme  Çalışmaları Oysa   sayfa   fold   kısmında  görünenin   aksine   oldukça   uzundur   ve   farklı   haberler   içeren   bölümlerden   oluşmaktadır.  Aşağıda  sayfanın  tamamını   gösteren  bir   resim  bulunmaktadır,   siteye  giriş  yapıldığında  görülen  kısım  -­‐  yani  fold  -­‐  ekranda  açıkça  görülmektedir.        Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       23
  24. 24. Aynı  durum  Google’  da  herhangi  bir   arama  yapıldığında  aşağıdaki  gibi  görünmektedir.   İlk   resim  kullanıcının  sayfaya  ilk  girdiğinde  karşılaş>ğı  kısmı  göstermektedir.   İkincisi  ise  sayfa   bütünü  içinde  fold  kısmını  göstermektedir.Çeşitli  Göz  İzleme  Çalışmaları Resim  1 Resim  2 Foldun  bu  derece  önemli   olmasının  sebebi  herkesin  tahmin  edebileceği  gibi   kullanıcının   dikka:nini   yoğunlaş>ğı   ilk   bölge   olmasından   kaynaklanmaktadır.   Bu   nedenle   Önemli   içerikler,   önemli   duyural,   dikkat   çekmesini   istediğiniz   reklamlar   hep   fold   kısmına   yerleş:rilmelidir.      Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       24
  25. 25. Neden  Bazı  Reklamlara  Bakıp  Diğerlerine  Bakmayız? Time,   Jacob   Nielsen’in   yeni   kitabının   tanı>m   yazısında   bu   başlığı   kullanmış:Neden  Bazı  Reklamlara  Bakıp  Diğerlerine  Bakmayız?  ‘Eyetracking  Web   Usability’   adlı   Kitaptaki   çalışmaya  göre  bir   reklamın  kullanıcı   taraVndan   görünme   oranı  Çeşitli  Göz  İzleme  Çalışmaları %36.   Çalışmadan   banner   körlüğünü   doğrular   nitelikte   bulgular   çıkmış.   Kullanıcıların   alakasız  reklamlardan  oldukça  rahatsız  olduğu  da  çalışma  sonuçlarından  biri. Time   ise   yayınladığı   değerlendirme   yazısında   kitaptan   ilginç   olabilecek   diğer   sonuçları   paylaşıyor.   Kitapta  yapılan   çalışmaya  göre  reklamların   şekline   göre  görünme   oranları   şu   şekilde: Me:n  reklamlar  : %52 Ayrılmış  şekilde  resim  ve  me:n  içeren  reklamlar: %52 Arama  motorlarında  sponsor  linkler  : %51 Resimin  üzerinde  me:n  olan  reklamlar  : %35 Animasyon  reklamlar: %29 Bu   oranlar   kullanıcılar   eğer   bir   senaryo   gerçekleş:riyorlarsa   ortalama   %5ʹ′e   düşüyor   Çalışmada  ortalama  olarak   kullanıcıların   reklamlara  bakma  süresi  ise   saniyenin  üçte  biri   olarak  çıkmış. Bannerların   kullanıcılar  taraVndan  ne  kadar   görüldüğünü  anlamak  için  yapılan  bir   çalışma   ise  aşağıdadır.        Userspots  –  Göz  İzleme  Tekniği                                                                                                                                                                       25

×