Web 2.0 Open Source
Software
ทางเลือกใหมในการรวม
สรางสรรค แบงปนความรูและ
บริหารองคกร
บุญเลิศ อรุณพิบูลย
ศูนยบริการความรูทางวิทยาศาสตรและเทคโนโลยี

สํานักงานพัฒนาวิทยาศาสตรและเทคโนโลยีแหงชาติ
www.stks.or.th

บุญเลิศ อรุณพิบูลย
• นักวิชาการ 1
• ศูนยบริการความรูทางวิทยาศาสตรและเทคโนโลยี (STKS)
• สํานักงานพัฒนาวิทยาศาสตรและเทคโนโลยีแหงชาติ (สวทช.)
• ประวัตการทํางาน
ิ
– ศูนยเทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกสและคอมพิวเตอรแหงชาติ (เนคเทค)
• เจาหนาที่ระบบคอมพิวเตอร 3
• หัวหนางานพัฒนาเนื้อหาสาระดิจิทัล
• หัวหนางานวิชาการ, หัวหนางานเทคนิค
– หนวยปฏิบัติการวิจัยและพัฒนาวิศวกรรมเทคโนโลยีซอฟตแวร
– งานพัฒนาเนื้อหาสาระดิจิทัล
– ศูนยฝกอบรมคอมพิวเตอรเนคเทค

หัวขอ
• สภาพความเปนจริงในปจจุบน
ั
• Web 2.0 & Open Source Software
คือคําตอบ

สภาพความเปนจริงปจจุบัน
• ผูใชตองการเขาถึงขอมูลไดรวดเร็ว
• ผูใชตองการมีสวนรวมกับผูพัฒนา
• ผูพัฒนาตองการสาระจากมวลผูใชจํานวนมาก
• เนื้อหาที่ทันสมัย หลากหลาย นาสนใจ
• ความสวยงาม มีจุดดึงดูด ใชงาย
• สามารถรวบรวมขอมูลจากแหลงตางๆ ได

สภาพความเปนจริงปจจุบัน
• พัฒนาผูกขาดกับผูพัฒนาคน/กลุมเดียว
• เว็บไซตปรับปรุงเนื้อหาไดลาชา
• ผสานเนื้อหากับเว็บอืนไดยาก
่
• ความตองการมีมาก
– ตองการการพัฒนาเพิ่มเติม
– ขาด Web Programmer
• ไมพรอมในระบบ Server & Security
• งบประมาณมีจํากัด

Web 2.0 เปนคําตอบไดไหม?
Web 1.0 Web 2.0
(1993-2003) (2003- beyond)
Pretty much HTML pages viewed Web pages, plus a lot of other “content” shared
through a browser over the web, with more interactivity; more like an
application than a “page”
“Read” Mode “Write” & Contribute
“Page” Primary Unit of content “Post / record”
“static” State “dynamic”
Web browser Viewed through… Browsers, RSS Readers,
anything
“Client Server” Architecture “Web Services”
Web Coders Content Created by… Everyone
“geeks” Domain of… “mass amatuerization”

Web 2.0
• The second
generation of
Web-based service
that emphasize
online
collaboration and
sharing among
users

OSS ตัวชวยเรื่อง
งบประมาณ
• ฟรี
• มีเสรีภาพในการเผยแพร ปรับปรุง
• รองรับความตองการที่หลากหลาย

รูปแบบการใชงาน
• ใชงานในฐานะผูใชรวม
• ใชงานในฐานะผูรวมศึกษา
• ใชงานในฐานะผูรวมพัฒนา

• ใชงานในฐานะผูพัฒนา

เริ่มตนอยางไร
• เริ่มจาก “ใจ” ขององคกร
• มี ทีจะเรียนรู
่
• มี ทีจะแบงปน
่
• มี รวมกันสรางสรรค
• มี ทีจะพัฒนา
่

กรณีศึกษา OSS กับ
หองสมุด
• คอมพิวเตอรบริการผูใช/สํานักงานติดตั้ง MS Windows
– OpenOffice.org ทดแทน Microsoft Office และ Acrobat Professional
– XnView ทดแทน ACDSee
– VLC ทดแทน PowerDVD
– GIMP ทดแทน Adobe PhotoShop
– NotePad + ทดแทน Edit Plus
– Zotero ทดแทน Endnote
– Firefox ทดแทน IE

กรณีศึกษา OSS กับ
หองสมุด
• ระบบงานออนไลน
– พัฒนาเว็บไซตดวย CMS
– ชุมชนออนไลน CoP ดวย Blog
– สํานักงานไรกระดาษ, ขุมความรูออนไลนดวย Wiki
– e-Learning ดวย Moodle, LearnSquare
– คลังเอกสารองคกรดวย DSpace, CMS
– ระบบหองสมุดอัตโนมัตดวย Koha
ิ
– ระบบหองสมุดดิจิทัลดวย Greenstone
– หอจดหมายเหตุออนไลนดวย Wiki, CMS


CMS
• Content Management System
– Joomla, Mambo, Drupal
– http://www.cmsmatrix.org
• พัฒนาเว็บไซตไดงาย รวดเร็ว ทันใจ
พรอมดวยเครื่องมือสําเร็จรูปที่
หลากหลาย
• ปรับแตงไดตามตองการ

CoP ดวย Blog
• Community of Practice
• Blog == Web Log
• สื่อสารไดงาย ทันใจ อนุทินชีวิต/การงาน
ฉบับออนไลน
• จุดเดนเรื่องหมวดเนื้อหาและ Tag
• http://www.wordpress.org
– http://wordcamp.kapook.com/th/

Wiki
• สรางสรรคความรูออนไลน ประยุกตใชงานได
หลากหลาย
• เนนสาระมากกวารูปแบบ
– MediaWiki, Dokuwiki, TWiki
– http://www.wikimatrix.org
• http://www.wikipedia.org
• http://th.wikipedia.org
• http://en.wikipedia.org
• http://stks.or.th/wiki

ทานคิดเห็นอยางไรกับ
Web 2.0 และ Open Source
Software
ตองเตรียมพรอมอยางไร ถา
สนใจ
ใชยากหรือไม

ขอคิดเรื่องงบประมาณ
• บนพื้นฐานที่มีความพรอมระบบเครือขาย
และโครงสรางพื้นฐาน
– งบจัดซื้อ จัดหาซอฟตแวรระบบ เทากับ ศูนยบาท
– งบพัฒนา ยังจําเปนตองมี หากตองการระบบ
เพิ่มเติม หรือเลือกใชซอฟตแวรบางระบบ
– งบคาบํารุง ดูแลรักษารายป เทากับ ศูนยบาท

สารสนเทศ/ความรูที่เผยแพร
สําคัญกวาระบบหรือเว็บไซต
รวมสรางสรรค แบงปนขอมูล
หรือยัง ?????
หัวใจสําคัญของ Web 2.0

แหลงขอมูล
• http://stks.or.th
• http://stks.or.th/elearning
• http://stks.or.th/blog
• http://stks.or.th/wiki
• http://www.oss4lib.org