5.ug zui. mongol hel. bolormaa.04.13

2,391 views

Published on

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,391
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
7
Actions
Shares
0
Downloads
7
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

5.ug zui. mongol hel. bolormaa.04.13

  1. 1. Үг зүйн онцлог:-ЖэН, ТоН хамгийн их хэрэглэгдэнэ.-ГТЯ, ЗТЯ-аар олон тооны нөхцөлөөр хэлбэржинэ.-Ярианы найруулгын –чуул, чүүл дагаврыг огтхэрэглэдэггүй.-на, х, гч нөхцөлд за.хү төлөвийн нөхцөлийг иххэрэглэнэ.
  2. 2. СУДЛАГДАХУУН
  3. 3. 1 . Үгзүйн найруулгын онцлог-Үзэмж ерийн найруулга-Үзэсгэлэн УЗ найруулга тодорхой ялгараа үүсгэжхувилбартай болсон байна.-Сул үг их хэрэглэх-Сэтгэлийн өнгө аястай – аарай- аасай нөхцөл элбэг.
  4. 4. 2. Õ¿ðýýëýí áàéãàà áîäоò áàéäëûí þìñ ¿çýãäýë äýýðòóëãóóðëàí íýðëýõ óòãà, äîõèîíû óòãà, õèéñâýð óòãà, òîäîðõîéóòãà îðøäîã áîë õ¿íèé áîäîæ ñýòãýõ ìýäðýõ õ¿ñýõ¿éòýé õàðüöàõõàðüöààíä íýð òîìü¸îíû óòãà, åðºíõèé óòãà, ä¿ðñëýõ óòãà, òîäîðõîéõýëíèé áóñàä ¿ã íýãæòýé õàðüöàõ õàðüöààí äýýð òóëãóóðëàíîéðîëöîî óòãà, èæèë óòãà, öîõîëñîí óòãà îðøäîã áàéíà. Þì áîëãîíóõàãäàõóóíòàé áàéõ àëáàã¿é ÷ óòãàòàé áàéíà. ¯¿íýýñ ¿¿äýí ¿ãá¿õýí óõàãäàõóóíòàé áàéõ àëáàã¿é õàðèí ¿ã á¿õýí óòãàòàéáàéíà. Ìîíãîë õýëýí äýõ ¿ãèéí óòãà íü: - ¯ãèéí ñàíãèéí áóþó íýðëýðòèéí óòãà -Õýëç¿éí áóþó õèèñâýð óòãà - Áàéìæ áóþó õàíäëàãûí óòãà ãýñýí 3í óòãààð òîäîðõîéëäîã. óòãà Þì óõàãäàõóóí Þì òýìäý òýìäýã
  5. 5. 3. Ìîíãîë õýëíèé ¿ãèéí ñàíãèéí ¿ãèéã óòãà ç¿éí 5íîðîíä õóâààäàã.а.Òýíãýð ìàíäëûí óòãûí îðîí /íàð, Ẻ óäãàí, àëòàí ãàäàñîä/б. Øèì åðòºíöèéí óòãûí îðîí /õ¿í, àìüòàí, óðãàìëûí ç¿éë/в. Ñàâ åðòºíö óòãûí îðîí /åðòºíö äýýðõ àìüòàé ç¿éëñ/г.Õºäºëãºíò óòãûí îðîí /õºäºë㺺íèéã èëòãýñýí ¿ãñ/д.Õèéñâýðëýë óòãûí îðîí /õ¿íèé ñýòãýõ¿éí ¿ð ä¿íä áèéáîëñîí/
  6. 6. 4. Óòãûí îðîí äýýð òóëãóóðëàí ìîíãîë õýëíèé ¿ãèéí óòãûí ç¿éëèéããàðãàñàí áàéäàã. 1.Õ¿íèé ç¿éë 2.Àäãóóñíû ç¿éë 3. Óðãàìëûí ç¿éë 4.Õ¿íèé á¿òýýñýí ç¿éë 5.Àäãóóñíû á¿òýýñýí ç¿éë 6.Ãàðàã ýðõñèéí ç¿éë 7.Ñýòãýõ¿éí ç¿éë 8.Ìýäðýõ¿éí ç¿éë 9.Ǻí áèëãèéí ç¿éë 10.Õèé ¿çýãäëèéí ç¿éë 11.×àíàðûí ç¿éë 12.Òîîíû ç¿éë 13.Îðíû ç¿éë 14. Öàãийí ç¿éë 15.Øàëòãààíû ç¿éë 16.Äýñ òîîíû 17.¯éë õºäëºëèéí
  7. 7. 5. Ò ó ë ã ó ó ð á à ò ¿ ë õ ¿ ¿ ð ¿ ã Õýëíèé íýãæ äýõ óòãûí õàðüöààãààð íü òóëãóóð ¿ã, ò¿ëõ¿¿ð ¿ããýæ 2 àíãèëäàã.¯ã õýëíèé íýãæèéí óòãà ñàíààã èëòãýõ íýðèéí á¿ëãýýðèëýðñýí ¿ãèéã òóëãóóð ¿ã. Íýðèéí á¿ëãýýð èëýðñýí õºäºë㺺íä îðóóëñàí¿ãèéã ò¿ëõ¿¿ð ¿ã ãýíý. Òóëãóóð áà ò¿ëõ¿¿ð ¿ãýýð á¿òñýí á¿òýö Ñýòãýë Òàðõè Í¿ä öóõàëä îäîîÝðãýö¿¿ëýë ýëåêòðîí öàã ºíãºðñºí äóðñàìæ áààäóóòàé öàã èðýýä¿é ìºðººäºë õîðâîî óõààíòàé õàðàà ñóíà
  8. 8. 6. ¯ãèéí óòãûí àé ¯ã Ãîë ¿ãÒóñëàõ ¿ã áîäоò òºëººëºõ ÷èìýõ ¿ã õîëáîõ ¿ã -Äóòóó õóâèëàõ ÎÖÍýð- ¯ë õóâèëàõ ÒýìÍ íýð ¿ã -Òºãñ õóâèëàõ ÆÍ -¯ë õóâèëàõ ÒîÍÁîäоò ¿ã ¿éë ¿ã Òºãñ õóâèëàõ Òóñàõ ¿ã Äóòìàã õóâèëàõ Ýñ òóñàõ ¿éë ¿ã Һ뺺íèé ¿ã Íýðèéí òºëºëºõ - çààõ ¿ã ¯éëèéí òºëººëºõ -àñóóõ ¿ã -áèåèéã òºëººëºõ Óãòàх баймж Баймж ¿ã Äàãàх баймж ÷èìýõ çýðýãö¿¿ëýí Õîëáîõ ¿ã çàõèðóóëàí
  9. 9. Óãòàх баймж ¿ã: Ãèø¿¿íèéã ÷èìýõ, ºã¿¿ëáýðèéã ÷èìýõ /ïàä, ÷àñ,òàñ, ïàë, á¿¿, áèòãèé, õýðýãã¿é, ¿íýõýýð, çààâàë, ãàðöààã¿é,/Äàãàх баймж ¿ã: Ãèø¿¿íèéã ÷èìýõ, ºã¿¿ëáýðèéã ÷èìýõ / áý? âý?óó, þó, áèø,ø¿¿, äàà, äàã, áèç, áàéõ, áîëîëã¿é, áîëîëòîé, ¸ñòîé/Çýðýãö¿¿ëýí õîëáîõ ¿ã: Ãèø¿¿íèéã õîëáîõ, ºã¿¿ëáýðèéã õîëáîõ/áà, áºãººä, áóþó, áîë, áàéòóãàé, òºäèéã¿é, ýñâýë,/Çàõèðóóëàí õîëáîõ ¿ã: Ãèø¿¿íýýð õîëáîõ, ºã¿¿ëáýðýýð õîëáîõ /òóë, ó÷èð, òºëºº, òóõàé, òàëàð, òóðø, øèã, ìýò, óëòààñ, áîëîõîîð,àäèë, ÷èíýý, ãàðóé/Ä¿ðñëýõ áà äóóðàéõ ¿ã: -Àâèà äóóðàéõ /õàð, õóð,æèí òàí/ -Ä¿ðñ äóóðàéõ /ãÿëñ, çàä, áóò, íÿö,/
  10. 10. 7. Õýëö áà õýëö áóñ ¿ãèéí óòãûí õàðüöàà ¯ãèéí ¯ãèéí äîòîîä óòãàãàäààäóòãà Õýëö áóñ ¿ã Õýëö ¿ãÎéðîëöîî Àçòàé, àìíû õèøèãòýé, ìîðü Àçòàé-çàâøààíòàé, îëçòîéóòãà ñàéòàé, àçûí òýíãýð èâýýõ, õèéìîðòîé, õóâüòàé. àç íü øîâîîñîí, í¿ä íü îðîé Ãàéõàõ-àëìàéðàõ, äýýðýý ãàðàõ, í¿ä íü á¿ëòèéõ. àíãàéõ, áèøðýõ, øàãøàõ,ìýëðýõ. Ýëýã á¿òýí, º â÷ èí, ÷ èìýý Çàéäóó- îéð,Ýñðýã òàñðàõ, ÷ èõ äýëñýõ, Ãýãýýí-õàðàíõóéóòãà Äàíäàà- õààÿàÒº ñº º ò Ýíä, òýíä, ¿¿ãýýð, Çîäîõ, çàí÷ èõ, áàëáàõ, ò¿¿ãýýð,ýäãýýð, òýäãýýð, º ÷ , Óéòãàðëàõ ãóíèãëàõ òº ÷ íº º í, ¿¿íòýé, ò¿¿íòýé.Ç¿é÷ èëñý Õ¿íèé ç¿éë- ëàìáóãàé Àõ- ä¿¿, àìðàã-ñàäàí,í Õ¿íèé á¿òýýñýí ç¿éë- Öààñàí ÷ îíî-íîõîé, øèðýý-ñàíäàë,
  11. 11. 8. Үгийн аймаг - уòãà Æ.Í áîäоò åðèéí íýð õèéñâýð îíîîñîí íýð / åðòºíöºä èæèëã¿é þì/ òóñàõ /ÇÒß/ çàõèðâàë èäýâõòýé ¯éë ¿ã ýñ òóñàõ /ÇÒß/ çàõèðààã¿é èäýâõã¿é ªí㺠ç¿ñÒýìäýã íýð øèíæ ÷àíàð õýëáýð ä¿ðñ õýìæýý îðíû íýðÎðîí öàãèéí íýð öàãèéí íýðҺ뺺íèé ¿ã: -áèåèéí òºëººíèé - ººðèéí òºëººíèé -çààõ òºëººíèé - ÿëãàõ òºëººíèé -òîäîðîéã¿é òºëººíèé -àñóóõ òºëººíèé
  12. 12. задлаг гол/үндсэн/ нийлэгҮг бүтэх ёс товчлох / МУБИС/ туслах авиа сэлгэх / хар мар/
  13. 13. Ур ухаан
  14. 14. Ñ àð ü ñ àí á àã â ààõ àé Æèã¿¿ðòýí àðààòàíòàé õýðýëäýõýä ñàðüñàí áàãâààõàéÿìàãò õîë çîãñîíî. Õýðýâ æèã¿¿ðòýí äèéëâýë òýð æèã¿¿ðòýí øóâóóäûíñ¿ðýãò íèñýí îðæ áè óãààñàà øóâóó ãýäýã áàéæ.Õýðýâ àðààòàí äèéëâýë àðààòíû ñ¿ðýãò èðæ áè óãààñààäºðâºí õºëòºí àìüòàí ãýäýã áàéæ.Ãýòýë óäñàíã¿é àðààòàí æèã¿¿ðòýí 2 íàéðàìäàæ ò¿¿íèéãõººâ. Òýð öàãààñ õîéø ñàðüñàí áàãâààõàé è÷ýýä ºäºð íóóãäàæøºíº íèñäýã áîëîâ.
  15. 15. Æè ã ¿ ¿ ð ò ý íÓòãà: Àìüòíû ç¿éë, øèì åðòºíö óòãûí îðîí ÆýÍ, áîäèò, åðèéí ß1 0Á¿òýö: æèã¿¿ð+òýí + Í Ò ß íýð+òýí ¿¿ñìýë, íèéëýã àðãààð á¿òñýí ýíãèéí á¿òýöòýé íýð ¿ãÕóâèðãàë: îé: øóâóó ýñ: àðààòàí òºñ: õàðöàãà, øîíõîð ç¿é: æèã¿¿ðòýí øóâóóäÄýë:æèã¿¿ðòýí øóâóóä áóöëàà.Õóð: æ-òýí.Òîí: ¿¿ð_ òýðã¿¿í, æèíÑàë: æèã¿¿ðòíýýð, æèã¿¿ðòíýýñ Öºì: Æèã¿¿ðòýí Ñàëìàë: Æèã¿¿ðòíèé äàëàâ÷ Øèëæìýë: Îëäìîë: Ç¿ðõýíäýý æèã¿¿ðòýé áîëîõÑî¸ë: Äýýä íàéðóóëãà, ÝÃ+ÃÝÃ-øóóä áè÷íý.
  16. 16. á àÿ ð ë àë àà.

×