Your SlideShare is downloading. ×
0
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Zerf1
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Zerf1

281

Published on

Published in: Technology, Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
281
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. Fənn: Azərbaycan diliMövzu: Zərfin mənaca növləri
  • 2. ZƏRFİN MƏNACA NÖVLƏRİTƏRZİ-HƏRƏKƏTZAMANYERMİQDAR
  • 3. TƏRZİ-HƏRƏKƏTZƏRFLƏRİBu zərf növləri hərəkətlə bağlı olub onun icra tərzinibildirir.Məsələn:Qızlar yavaş-yavaş dağılışdılar.Bu cümlədə “yavaş-yavaş” zərf olub “dağılışmaq” felinin icraolunma tərzini bildirir.Tərzi-hərəkət zərfləri necə? Nə cür? Nə tərzdə? Suallarına cavabverir.Bu zərflər həm sadə (asta), həm düzəltmə (təəccüblə), həmdə mürəkkəb (yavaş-yavaş) ola bilir.ZAMAN
  • 4. ZAMANBu zərf növü hərəkətin icra olunduğu zamanı bildirir.Məsələn:İndicə onunla görüşüb gəlmişəm.Yuxarıdakı cümlədə “indicə” zərfi “gəlmişəm” felinin vaxtını bildirir.Beləliklə,zaman zərfləri felin icra olunduğu vaxtı bildirib nə vaxt?, nəzaman?, haçan? Suallarına cavab olur.Bu zərflər quruluşca çox vaxt sadəolur.YER
  • 5. YERYer zərfləri felin icra olunduğu yeri bildirir.Məsələn:Səhv etmirəmsə, oğlan sağa qaçdı.Cümlədəki “sağa” sözü “qaçdı” felinin yerini bildirir.Yer zərfləri felin yerini bildirib hara?,haraya?,haradan?, harada?suallarınacavab olur.Bu zərflər də zaman zərfləri kimi çox vaxt sadə olur.MİQDAR
  • 6. MİQDARMiqdar zərfləri hərəkətin miqdarını,sayını bildirir.O, çox qaçmamışdı ki,əldən düşüb yıxıldı.Burada “çox” zərfi “qaçmamışdı” felinin miqdarını, yəni qədərini bildirir.Miqdar zərfləri nə qədər?, nə dərəcədə? Suallarına cavab verir.Buzərflər daha çox mürəkkəbolur.Gəlin,tapşırıqları yerinəyetirək!
  • 7. Bir gün bir turist Afrikaya gəlir. Görür yerli qəbilədən birisi fildən enib onun boğazındakı ipi kiçikbir dirəyə sakitcə bağlayır. Turist yanındakı tərcüməçidən təəccüblə soruşur:- Nəyə görə fili dirəyə bağladı ki? Fil həmin dirəkdən çox böyükdür. Bircə dəfə dartsaasanlıqla dirəyi kökündən çıxara bilər. Dirək məndən də kiçikdir ki, elə mən də onu qoparardım.Tərcüməçi özü də təəccüblənir. O da dirəyin nə qədər nazik və davamsız olduğunu görüb bunuqəbilə adamından maraqla soruşur. Qəbilə adamı yaxınlaşıb fili nəvazişlə sığallayır sonra isə deyir:- Bu fil balaca olanda mən həmişə onu bu dirəyə bağlayırdım. Balaca olanda, o illərlə bu dirəyidartıb yerindən qoparmağa çalışırdı. Amma o vaxtlar çox balaca idi, dirəyi qoparmaga gücüçatmırdı. İndi güclüdür, bircə dəfə dartsa dirəyi yerindən qopara bilər. Amma o, taleyi ilə çoxdanbarışıb. Artıq inanıb ki, bu dirəyi qoparmaq olmur. Mən də onu rahatca bağlayıb gedə bilirəm.Tapşırıq: Mətndəki zərfləri seçib məna növünə görə qruplaşdırın.TƏRZİ-HƏRƏKƏT ZAMAN YER MİQDAR
  • 8. Müqayisə edinZAMAN ZƏRFLƏRİ ZAMAN MƏNALIİSİMLƏR
  • 9. 21Krossvordu həll edin.Bunun üçün verilmiş cümlələrdəki zərfləri xanalara yazın(zərflərin mənaca növlərini şifahi şəkildə demək mütləqdir).71) Sevil qaça-qaça evə gəlib həyəcanlaxəbəri çatdırdı.2) Əsgər ətrafa baxıb içəri girdi.3) Onlar birbaşa mətləbə keçdilər.4) Samir əslində Vüqarı qəsdən vurmuşdu.5) Əsirləri qəbrin başına tək-tək,sankimirvari düzürlərmiş kimi düzmüşdülər.6) Bu il yığılan məhsul keçən ilkinənisbətən birə-beş artmışdı.7) Əcnəbi qonaqlar təəssüf ki,yalnıztürkcə danışırdılar.2 3456
  • 10. bayaq, sağa, az-maz, üzüaşağı, bura, qismən, gec-tez, xəfifcə,azacıq,xəlvətcə, ora-bura, əvvəl,hərdən-birdən,birdən-birə,astadan.Srağagün,TƏRZİ-HƏRƏKƏTZAMAN YER MİQDARZərfləri məna növlərinə görə qruplaşdırıbqablara doldurun.

×