Գրիգորի Մարտիրոսյան - Բնական երևույթներ:

766 views
461 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
766
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
84
Actions
Shares
0
Downloads
2
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Գրիգորի Մարտիրոսյան - Բնական երևույթներ:

  1. 1. ԲՆԱԿԱՆ ԵՐԵՎՈՒՅԹՆԵՐ        ՄԱՌԱԽՈՒՂ ՆԱՌՈՒՏՈ ՋՐԱՊՏՈԻՅՏ ՄԵՏԵՈՐԻՏ ՁՅՈՒՆ ԲԵՎԱՌԱՓԱՅԼ ԾԻԱԾԱՆ; ԱԼԵՔՍԱՆԴՐԻ ՇԵՐՏ ԿԱՅԾԱԿ
  2. 2. Բնական երևույթները այն փոփոխություններն են, որոնք կատարվում են բնության մեջ անկախ մարդու կամքից: Մեր մոլորակի վրա անընդհատ անթիվ քանակությամբ բնական երևույթներ են տեղի ունենում: Որոշ երևույթները սովորական են մեզ համար, օրինակ՝ տարվա եղանակների փոփոխություն, օրվա մասերի փոփոխություն, տեղումները (անձրև, ձյուն, կարկուտ), տերևաթափը և ծիածանը: Որոշ երևույթները սովորական են մեզ համար և արտասովոր մյուսների համար, օրինակ՝
  3. 3. Հայաստանում արդեն ձմեռ է և ամենուրեք ձյուն է նստած, իսկ Աֆրիկայում եթե ձյուն գա բոլորը կզարմանան, կամ մեզ մոտ մեգը շատ հաճախ չի պատահում, իսկ Լոնդոնում գրեթե ամեն օր մառախլապատ եղանակ է: Ցավոք, պատահում են նաև աղետներ՝ վտանգավոր բնական երևույթներ, ինչպիսինն են ավերիչ երկրաշարժները, մրրիկները, տարափներ ը, ցունամիները կամ ջրհեղեղները: Կրկին դրանցից որոշ մասը մեզ չի սպառնում. Հայաստանում չկա օվկիանոսի ափ, ինչը նշանակում է
  4. 4. չի կարող լինել նաև ցունամի, Երևանում բացառվաց չեն երկրաշարժներ, մինչդեռ Ռուսաստանի շատ հարթավայրերում երկրաշարժ չի եղել: Բնական երևույթները մեր կյանքի անբաժանելի մասն են և շատ-շատ են, այսօր մենք կխոսենք մի շարք հետաքրքիր երևույթների մասին:
  5. 5. ՄԱՌԱԽՈՒՂ Ջուրը անընդհատ գոլորշիանում է գետերի, լճերի, ծովերի, օվկիանոսների, հողի և տերևների մակերևույթից: Գոլորշին բարձրանում է վերև և կազմում է ամպեր: Երբ գետինը շուտ է սառչում, ամպերը կազմավորվում են անմիջապես գետնին մոտ: Դա մառախուղ է՝ ջրի փոքրիկ կաթիլների և սառույցի մասնիկների մեծ քանակություն երկրագնդի մակերևույթի մոտ:
  6. 6. Պատահում է մառախուղը այնքան խիտ է լինում, որ կես մետրից այնկողմ ոչ մի բան չի երևում: Սովորաբար մեգը հանդիպում է խոնավ վայրերում և հաճախ պատահում է աշնան վերջում, առավոտյան կամ երեկոյան, երբ օդի ջերմաստիճանը կտրուկ է սառչում:
  7. 7. ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Եթե արևածագից անմիջապես հետո մեգը ցրվում է, օրվա ընթացքում անպայման արևային եղանակ է լինում:
  8. 8. ՆԱՌՈՒՏՈ ՋՐԱՊՏՈՒՅՏ Երբ ջրի հանդիպական հոսանքները բախվում են, բախման տեղում առաջանում է պտուտական շարժում, որը կոչվում է ջրապտույտ: Ճապոնիայում կա Նառուտո քաղաք և Ավաձի կղզի, քաղաքն ու կղզին միացնում է Նառուտո նեղուցը: Նեղուցը գտնվում է Խաղաղ օվկիանոսի և Ճապոնական ներքին ծովի արանքը: Ծովի մակարդակը հոսանքների պատճառով օրը 2 անգամ բարձրանում է և 2 անգամ
  9. 9. իջնում , տարբերվելով օվկիանոսի ջրի մակարդակից 1.5 մետրով: Նեղուցը շատ լայն չէ, և այդ ժամանակ ջրի արագությունը հասնում է 15 կմ/ժ, դարձնելով ջրի հոսանքը Ճապոնիայում ամենա արագը: Այս ամենի պատճառով առաջանում են ջրապտույտներ 20 մ. տրամագծով: Մարդիկ կարող են դիտել ջրապտույտները Օնառուտո կամրջից:
  10. 10. ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Մինչ այսօր հստակ ապացուցված չէ, սակայն որոշ փորձերը ցույց տվեցին, որ ջրապտույտի ուղղությունը տարբեր է երկրագնդի բևեռներում: Այսինքն Եվրասիայում պտտման ուժը ջուրը պտտում է մի կողմ, իսկ Ավստրալիայում՝ հակառակ կողմ:
  11. 11. ՄԵՏԵՈՐԻՏ Տիեզերական մարմինը, որը հայտնվել է մեր մոլորակի վրա, կոչվում է մետեորիտ: Մետեորիտը պինդ է, կարող է ունենալ մի քանի գրամից մինչև մի քանի կգ. քաշ: Գտել են նաև Գոբա անվանումով մետեորիտ 60 տ. քաշով: Որոշ մետեորիտները ընկնելիս աստղի լույսից վառ հետք են թողնում երկնքում: Դա գազերից և փոշուց մետեորիտի «պոչն» է: Մոլորակների հետ բախվելիս հողի մեջ մետեորիտները հետք
  12. 12. են թողնում, ծանրերը՝ հսկայական փոսեր: ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Անձրևը երբեմն լինում է ոչ թե ջրից, այլ տիեզերքում փշրված մետեորիտի մասերից, ինչը կոչվում է «մետեորիտի անձրև»:
  13. 13. ՁՅՈՒՆ Ամպի մեջի ջրի կաթիլները շարժվում և բախվում են, միանալով իրար հետ և մեծանալով: Այդ մեծացած կաթիլները ծանրանում են և օդը այլևս չի կարող պահել այդ ծանրությունը: Ծանր կաթիլները «դուրս են ընկնում» ամպից: Եթե օդի ջերմաստիճանը բարձր է, կաթիլները մնում են ջրիկ վիճակում և հասնում են մեզ մոտ որպես անձրև: Եթե 0 աստիճան C-ից ցածր է, ցուրտ է` սառչում են ճանապարհին, դառնում ձյուն:
  14. 14. ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Ձնագնդիկ սարքելը հնարավոր է, երբ շատ ցուրտ չէ , քանի որ ձյունը կպչուն է: Երբ որ շատ ցուրտ է, ձյունը փափուկ չէ և այլևս գնդիկ չի դառնում, սակայն այդպիսի «չոր, կոշտ» ձյան վրա շատ լավ է ստացվում դահուկ քշելը:
  15. 15. ԲԵՎԵՌԱՓԱՅԼ Արեգակից լիցքավորված մասնիկները հասնում են մեր մոլորակի մակերևույթ, օդում խառնվելով գազերի մասնիկների հետ: Որպես արդյունք առաջանում են իոններ, որոնք առաջացնում են լուսարձակում: Այդ երևույթը կոչվում է բևեռափայլ, քանի որ այն տեսանելի է բևեռներում , որոնք մագնիսի նման ձգում են արևի մասնիկները:
  16. 16. Բևեռափայլը բնական երևույթներից ամենագեղեցիկն է՝ երկնքում բազմագույն աղեղներ են շողում, քաղաքի լույսերից հեռու սովորաբար հոկտեմբեր-հունվար ամիսներին: ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Հյուսիսում ապրող հնդկացիները կարծում էին, որ բևեռափայլը մահացած որսորդների ոգիները կախարդական փնտրողների լապտերների լույսն է:
  17. 17. ԾԻԱԾԱՆ; ԱԼԵՔՍԱՆԴՐԻ ՇԵՐՏ Ծիածանը հայտնվում է արևի և անձրևի միաժամանակ լինելու ընթացքում: Օդի մեջի ամեն կաթիլը պրիզմայի նման բաժանում է լույսը սպեկտրի բոլոր գույների: Քանի որ մոլորակի մակերևույթը կլորավուն է, ծիածանը ընդունում է աղեղի տեսքը:
  18. 18. Ջրի կաթիլների մեջ շողերի միապատիկ կամ երկպատիկ արտացոլումը առաջացնում է 1-ին կամ 2-րդ կարգի ծիածաններ: Այդ 2 տարբեր ծիածանների արանքը տեսանելի երկնքի մուգ շերտագիծը կոչվում է Ալեքսանդրի շերտ: Այն առաջին անգամ նկարագրել է հունական փիլիսոփա Ալեքսանդր Աֆրոդիսիականը մեր թվարկությունից հետո 200 թվականին:
  19. 19. ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Ասում են, որ ծիածանի ծայրին ոսկիով լի կճուճ կա, սակայն այն ոչ ոք չի կարող գտնել, որովհետև ծիածանը շրջանի նման ոչ սկիզբ ունի ոչ վերջ:
  20. 20. ԿԱՅԾԱԿ Կայծակը փայլատակում է, որը էլեկտրականության հետևանք է՝ ամպերի միջև կամ ամպերի և երկրագնդի միջև: Ամպի մեջի կաթիլները տեղաշարժվելով և բախվելով լիցքավորվում են: Դրական լիցքով կաթիլները հավաքվում են մեծ ամպի վերևում, բացասական լիցքով՝ ներքևում: «+»-ի և «-»-ի միջև առաջանում է էլեկտրականություն, որը
  21. 21. կոչվում է կայծակ: Պատահում է, որ կայծակը առաջանում է դրական լիցքով ամպի և բացասական լիցքով մոլորակի միջև:
  22. 22. ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՓԱՍՏ՝ Սովորաբար կայծակը խփում է առանձին կանգնած ծառերին, եթե կայծակի ժամանակ չեք հասցնում տան մեջ պախկվել, ապահով է նաև սպասել կայծակի վերջանալուն ավտոմեքենայի մեջ, երկաթյա մասերին չկպնելով: Երկաթը էլեկտրականությունը կհաղորդի հողին:
  23. 23. ՎԵՐՋԱԲԱՆ՝ Բազմազան բնական երևույթներից որոշ երևույթները անհնարաժեշտ են, մյուսները՝ չափազանց գեղեցիկ, իսկ մի շարք երևույթներ՝ վտանգավոր: Ամենակարևորն է ուսումնասիրել իրանց բնույթը, որպեսզի օգուտ քաղել բնության փոփոխություններից կամ նախապես տեղեկանալ աղետներից և պաշտպանվել: Հեղինակ՛ Գրիգորի Մարտիրոսյան

×