Anders organiseren,
voor betere jobs
en sterke organisaties

Mieke Van Gramberen
ACW
29 november 2013
1
Wat is de gemiddelde
leeftijdsverwachting voor vrouwen?

2
Wat is de gemiddelde
leeftijdsverwachting voor vrouwen?
83,1%

3
Hoeveel % van de Vlamingen
boven de 55 jaar werkt nog?
Hoeveel % van de Vlamingen
boven de 55 jaar werkt nog?
38,8%
Hoeveel % van de jobs in
Vlaanderen zijn gezond?
Hoeveel % van de jobs in
Vlaanderen zijn gezond?
23%
Hoeveel % van de werknemers
werkt regelmatig van thuis uit?

8
Hoeveel % van de werknemers
werkt regelmatig van thuis uit?
16%

9
Wat is de economische impact van
anders organiseren (omzetgroei)?

10
Wat is de economische impact van
anders organiseren?
19% meer omzetgroei
Drivers
innovatief organiseren?
Drivers
innovatief organiseren?
Dwang en drang
Het ABC
van
Innovatieve
arbeidsorganisatie
Bureaucratisch regime
Innovatief regime
STROOMSGEWIJS
ORGANISEREN
STROOMSGEWIJS ORGANISEREN
Organiseren vanuit klantprocessen/keten
afdeling
a

afdeling
b

afdeling
c

afdeling
d

FLOW: de...
Procesgericht en klantgericht organiseren

Loket A
Loket B

Loket C
FLOW: rechte lijn van bewerkingsstappen
REGIE: vanuit ...
Procesgericht en klantgericht organiseren
• Denken en handelen vanuit de klant
• Binnen én tussen afdelingen
• Routine pro...
Kanteling

22
Matrix organisatie
Directieteam
Financiën

Sales -Business dev.

Kwaliteit/Veiligheid

P&O, HRM

Facilitair

ICT

Industri...
Logistiek

ICT

Verpakking

Kwaliteit

Eindmontage

Inkoop

Productie B

HRM

Productie A
Verkoop
Financiën
De “kanteling”
Verpakking
Eindmontage

Productie B
Productie A

ICT

Logistiek

Kwaliteit

Inkoop

HRM

Financiën

Verkoop
Zelforganiserende teams
„Zelforganiserend team‟: wat is het niet
• Vrijheid, blijheid
• Chaos, onduidelijkheid
• Iedereen moet alles kunnen
• De t...
Zelforganiserende/ Zelfsturende Teams
Definitie
Een vaste groep medewerkers die gezamenlijk verantwoordelijk
zijn voor het...
Ontwerpprincipes effectieve teams
•

Een (vaste) groep van mensen (8 tot 12 teamleden) die onderling
afhankelijk zijn. Met...
zelfstandigheid

Teamontwikkeling

open team
team

groep
bundeling
individuen

tijd

voorbereiden
Fase 0

Fase 1

Fase 2

...
FLEXIMATRIX
Medewerker

Uitvoerende taken
1 2 3 4 5 6

Marie

x

Klaas

x

x

Hugo
Ingrid

x

x
x

Antoon
Monique

x

x

S...
Bewaken veiligheid, orde en netheid
Eindcontrole kwaliteit
Directe afstemming met interne klanten
Werkverdeling
1ste lijns...
Teamprestaties in één oogopslag
50

totale kosten

regelmaat werkoverleg
0

50
100

100
achter

voor
verloop totale
projec...
ACTIEVE JOBS

34
Het model van Karasek

Actieve
Jobs

Passieve
Jobs

Slopende
Jobs

++++ slagkracht
++++ kwaliteit vd arbeid

Regelkracht

...
SLOPENDE/STRESS jobs
Motivatie en leermogelijkheden

Regelkracht

Taakeisen: hoog
Regelkracht: laag
Resultaat: slopend wer...
ACTIEVE jobs
Motivatie en leermogelijkheden

Regelkracht

ACTIEF

Taakeisen: hoog
Regelkracht: hoog
Resultaat: actief werk...
• Een slechte verhouding tussen regelmogelijkheden en
regelvereisten creëert slechte jobs
• Werkstress is niet louter het ...
De combinatie hoge taakeisen-lage controlemogelijkheden leidt tot:
•

Globaal slechte gezondheidstoestand (Karasek, 1990; ...
Synergy tussen wendbaarheid
(economische performantie en
innovatievermogen) én betere
jobs (actieve jobs met hoge
betrokke...
ENKELE VOORBEELDEN
VRAGEN?

Flanders Synergy
Innovatieplatform innovatieve arbeidsorganisatie
Mieke Van Gramberen

Kapeldreef 60 - 3001 Hever...
IDdagen 2013 - W13 - Anders organiseren
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

IDdagen 2013 - W13 - Anders organiseren

629 views

Published on

IDdagen 2013 - W13 - Anders organiseren

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
629
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
137
Actions
Shares
0
Downloads
6
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

IDdagen 2013 - W13 - Anders organiseren

  1. 1. Anders organiseren, voor betere jobs en sterke organisaties Mieke Van Gramberen ACW 29 november 2013 1
  2. 2. Wat is de gemiddelde leeftijdsverwachting voor vrouwen? 2
  3. 3. Wat is de gemiddelde leeftijdsverwachting voor vrouwen? 83,1% 3
  4. 4. Hoeveel % van de Vlamingen boven de 55 jaar werkt nog?
  5. 5. Hoeveel % van de Vlamingen boven de 55 jaar werkt nog? 38,8%
  6. 6. Hoeveel % van de jobs in Vlaanderen zijn gezond?
  7. 7. Hoeveel % van de jobs in Vlaanderen zijn gezond? 23%
  8. 8. Hoeveel % van de werknemers werkt regelmatig van thuis uit? 8
  9. 9. Hoeveel % van de werknemers werkt regelmatig van thuis uit? 16% 9
  10. 10. Wat is de economische impact van anders organiseren (omzetgroei)? 10
  11. 11. Wat is de economische impact van anders organiseren? 19% meer omzetgroei
  12. 12. Drivers innovatief organiseren?
  13. 13. Drivers innovatief organiseren? Dwang en drang
  14. 14. Het ABC van Innovatieve arbeidsorganisatie
  15. 15. Bureaucratisch regime
  16. 16. Innovatief regime
  17. 17. STROOMSGEWIJS ORGANISEREN
  18. 18. STROOMSGEWIJS ORGANISEREN Organiseren vanuit klantprocessen/keten afdeling a afdeling b afdeling c afdeling d FLOW: de keten van activiteiten denken en organiseren vanuit de cliënt, gast, burger, patiënt, leerling, rechte lijn van bewerkings-stappen REGIE: vanuit het productiepad, primair proces
  19. 19. Procesgericht en klantgericht organiseren Loket A Loket B Loket C FLOW: rechte lijn van bewerkingsstappen REGIE: vanuit het productiepad 20
  20. 20. Procesgericht en klantgericht organiseren • Denken en handelen vanuit de klant • Binnen én tussen afdelingen • Routine processen op orde • Geen wachttijden of voorraden • Opsporen van verspilling en energielekken 21
  21. 21. Kanteling 22
  22. 22. Matrix organisatie Directieteam Financiën Sales -Business dev. Kwaliteit/Veiligheid P&O, HRM Facilitair ICT Industriële Projecten Piping & Equipment Elektrisch & Instrumentatie Automatisering Informatica Supportgroep Industriële bouw Document beheer Digitale cartografie Stabiliteit Software Bouwkunde Advies Bouwbegeleiding Industriële metingen Bouwprojecten Werktuigbouw Gebouwinstall. Proces & Milieu Infrastructuur Projectman. Civiele werken & milieu Constructieman. Procurement
  23. 23. Logistiek ICT Verpakking Kwaliteit Eindmontage Inkoop Productie B HRM Productie A Verkoop Financiën
  24. 24. De “kanteling” Verpakking Eindmontage Productie B Productie A ICT Logistiek Kwaliteit Inkoop HRM Financiën Verkoop
  25. 25. Zelforganiserende teams
  26. 26. „Zelforganiserend team‟: wat is het niet • Vrijheid, blijheid • Chaos, onduidelijkheid • Iedereen moet alles kunnen • De teamleider heeft niets meer te zeggen en mag niet meer ingrijpen
  27. 27. Zelforganiserende/ Zelfsturende Teams Definitie Een vaste groep medewerkers die gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor het totale proces waarin een product of dienst tot stand komt, dat aan een interne of externe klant geleverd wordt. Het team plant en bewaakt de procesvoortgang, lost dagelijkse problemen op en verbetert de processen zonder daarbij een beroep te doen op de leiding of ondersteunende diensten.
  28. 28. Ontwerpprincipes effectieve teams • Een (vaste) groep van mensen (8 tot 12 teamleden) die onderling afhankelijk zijn. Met duidelijk afgebakende werkzaamheden (een compleet takenpakket/procesonderdeel). • Ze zijn breed inzetbaar • Hebben maximale autonomie  Minimale specificatie, maximale informatie: wel WAT, niet HOE  Voldoende regelmogelijkheden of bevoegdheden. Oefening: “alles in het team, behalve…”  Interne en externe coördinatie, vaste of roterende teamcoach
  29. 29. zelfstandigheid Teamontwikkeling open team team groep bundeling individuen tijd voorbereiden Fase 0 Fase 1 Fase 2 Fase 3 Fase 4
  30. 30. FLEXIMATRIX Medewerker Uitvoerende taken 1 2 3 4 5 6 Marie x Klaas x x Hugo Ingrid x x x Antoon Monique x x Sofie Regeltaken 1 2 3 4 5 6 x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x x
  31. 31. Bewaken veiligheid, orde en netheid Eindcontrole kwaliteit Directe afstemming met interne klanten Werkverdeling 1ste lijns onderhoud Productie- en urenadministratie Inplannen vrije dagen en vakantie weekplanning Directe afstemming met toeleveranciers Meten van prestaties Directe afstemming met externe klanten Bepalen werkmethode Klachten- of probleemafhandeling Kwaliteitsverbetering Vaststellen overwerk 2de lijns onderhoud Budget bewaken Inlenen personeel Vaststellen prestatiedoelen Elkaar beoordelen Selecteren nieuwe teamleden Opleidingsplannen Budget vaststellen Team verantwoordelijkheid 0 % 20% 40% Gedeelde verantwoordelijkheid 60% 80% 100% Verantwoordelijkheid leiding
  32. 32. Teamprestaties in één oogopslag 50 totale kosten regelmaat werkoverleg 0 50 100 100 achter voor verloop totale project in dagen tijd bereikbaarheid 5 4 6 3 samenwerking kwaliteit 10 7 8 2 6 9 1 0 • • 8 binnen het team IIII IIII tussen de teams met IIII III derden 4 10 2 weekscore 0 Week 12 13 14 15 16 17 18 19 20 1 O V O V O V V 2 V V V O O V O V V 3 O O O O O V V V V V V V V V 5 V V V V O V O V V O V O 0 O O O 4 projectvoortgang & planning 50 100 achter 50 100 verloop weekplanning in uren voor • • • • IIII I IIII II
  33. 33. ACTIEVE JOBS 34
  34. 34. Het model van Karasek Actieve Jobs Passieve Jobs Slopende Jobs ++++ slagkracht ++++ kwaliteit vd arbeid Regelkracht Zinloze Jobs Motivatie en leermogelijkheden Taakeisen sub-optimaal (potentieel) ziekmakend werk Stressrisico’s
  35. 35. SLOPENDE/STRESS jobs Motivatie en leermogelijkheden Regelkracht Taakeisen: hoog Regelkracht: laag Resultaat: slopend werk Symptoom: stress, burn-out, fysieke klachten, hoogste zichtbaar verzuim SLOPEN D Taakeisen Belgische werknemers 2010: 23% Stressrisico’s
  36. 36. ACTIEVE jobs Motivatie en leermogelijkheden Regelkracht ACTIEF Taakeisen: hoog Regelkracht: hoog Resultaat: actief werk Symptoom: betrokkenheid, fijn uitdagend werk, loyaliteit Belgische werknemers 2010: 22% Taakeisen Stressrisico’s
  37. 37. • Een slechte verhouding tussen regelmogelijkheden en regelvereisten creëert slechte jobs • Werkstress is niet louter het gevolg van werkdruk, maar van de mogelijkheden die aan mensen gegeven wordt om aan taakeisen te voldoen • => veel te doen, en het gedaan kunnen krijgen is veel minder stresserend en dan (mentaal) belastend werk te hebben en tegen windmolens te vechten 38
  38. 38. De combinatie hoge taakeisen-lage controlemogelijkheden leidt tot: • Globaal slechte gezondheidstoestand (Karasek, 1990; Söderfelt et al. 2000) • Mentale belasting (Karasek, 1979) • Emotionele uitputting, psychosomatische en fysieke gezondheidsklachten, en job ontevredenheid (De Jonge et al., 2000) • Burn-out-symptomen: uitputting en zich negatief afzetten van de werkomgeving (Demerouti et al. 2001) • Verhoogde bloeddruk en cortisolgehalte, dat bovendien doorwerkt in de privétijd (Fox et al. 1993; Everson et al. 1997; Schaubroeck & Merrit, 1997) • Verhoogde kans (2,17 ratio tov low strain) op cardiovasculaire aandoeningen (Johnson & Hall, 1988) • Verhoogde kans op invaliditeitspensioen (Canivet et al., 2012) 39
  39. 39. Synergy tussen wendbaarheid (economische performantie en innovatievermogen) én betere jobs (actieve jobs met hoge betrokkenheid) ? Het kan!
  40. 40. ENKELE VOORBEELDEN
  41. 41. VRAGEN? Flanders Synergy Innovatieplatform innovatieve arbeidsorganisatie Mieke Van Gramberen Kapeldreef 60 - 3001 Heverlee T 32 (0)16 298 307 F 32 (0)16 298 319 info@flanderssynergy.be www.flanderssynergy.be

×