Radyoloji: Nereden Nereye?                 (Bir yol hikayesi)                       Dr. E. Tuncel                 Emekli R...
KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972-  2003• Günümüz...
KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972-  2003• Günümüz...
• Tıbbi uygulamalarını klinisyenler yapmıĢ   – ABD’de:John Caffey, Edward B.D. Neuhauser   – Türkiyede Yıldız Hastanesinde...
Radyolojide     BATIDA            BİZDEilklerTıbbi uygulaması 1896             1897Enstitüler      1902 Viyana       1935 ...
KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972-  2003• Günümüz...
• 1955’den önce radyoterapi ve radyodiyagnostik  birleĢikti,1955’de ayrıldılar,1980’de tekrar  birleĢtiler,1981’de tekrar ...
• Uzmanlığın özellikleri  – Mesai 5 saat, Ģua izni, nöbet yok, fiili hizmet    zammı  – ÇalıĢma alanı: Özel laboratuarlar•...
• 1960’ların sonlarından itibaren radyolojinin  klinikteki öneminin artması ile birlikte  radyologların da değeri arttı• R...
12/42
13/42
KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972-  2003• Günümüz...
• Dönemin belirleyicileri  – Teknolojik geliĢmeler     •   1972: BT                         Bu süreçte anjio gereçlerindek...
"citius, fortius, altius”“daha hızlı, daha ayrıntılı, daha kolay”                                           16/42
•   Görüntülerin üretilmesi: ustalık istemez•   Görme kolaylaĢtı: ustalık istemez•   Yorumda klinik bilginin ağırlığı artt...
Bu geliĢmelerin radyolojiye etkisi• Radyologlar hiç de hazır olmadıkları halde,  ardı ardına gelen bu teknolojik devrimler...
19/42
Bu geliĢmelerin kliniğe etkisi• Tıpta eksen kayması:Fizik muayene temelli tıp→Görüntüleme temelli tıp• Görüntüleme merkezl...
Bu geliĢme klinisyenin radyolojiye bakıĢını değiĢtirdi!                                                   21/42
• Klinisyenler ya görüntüleme merkezleri  açmak veya ortak olmak istediler ya da  gönderdikleri hasta baĢına PRĠM aldılar•...
23/42
KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972-  2003• Günümüz...
25/42
Sağlığın metalaşması                       26/42
•   Hastanelerin özelleĢmesi ile birlikte çalıĢan sayısı azaltılıyor, iĢ yükü    dayanılamayacak boyutta (hasta bakım kali...
Sağlıkta DönüĢüm• Her vatandaĢ hekime ve her radyolojik  incelemeye kolayca ve parasız ulaĢacak!• Nasıl olacak bu iĢ?:Havu...
• Performans ve hizmet alımının  radyolojideki sonuçları  – AĢırı hasta yükü    • Günde 110-140 MR okumak ya da 70-80 BT  ...
• AĢırı hasta bakmanın sonuçları  – Silik akciğer lezyonlarında, bakma süresi    <4sn olduğunda, saptanabilirlik önemli öl...
• Radyoloji uzmanlığının aĢınması   – Radyoloğun EMG raporu yazar gibi test raporu yazan bir     laboratuvarcı konumuna in...
KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972-  2003• Günümüz...
•    3 temel sorunumuz var; geleceği bu     sorunların nasıl çözüleceği belirleyecek    1. “turf battle” (iĢimizin elimizd...
1. “turf battle” (iĢimizin elimizden alınması)  –   Hastayı kontrol eden klinisyen!  –   Tıp artık görüntüleme temelli hal...
• “Teknoloji bir uzmanlık tarafından  sahiplenilemez. Teknik, bir disiplin veya bir  uzmanlık oluĢturmaz, sadece bir araçt...
2. “adding-value” yetersizliği (klinisyenin   yorumuna ek bir Ģey söyleyememiz)  – Klinisyen kadar bilmek ve kliniğe hakim...
– I. Basamak hekimleri (pratisyenler, aile  hekimleri ve muayenehane hekimleri) →  Genel radyolog– II. ve III. Basamak hek...
3. MetalaĢma (tetkik ve raporunun   alınıp satılması)     “indirimli medikal servis;yakınınızdaki     merkezlerde:     •  ...
“Allaha Ģükür ki gazeteciyim, muhasebeciveya radyolog değilim. Yerimi baĢkasıyladolduramayacaklar.”(Thank goodness I’m a j...
•   Görüntü elde etme ve interpretasyon    standardize edildikçe, kan testleri gibi    ticarileĢmesi kaçınılmaz olacaktır ...
Ölçütler                         NEREDEN                         NEREYE?                     Dün             BugünGörüntü ...
SonuçCEVĠZ AĞACI ĠLE TOPAL YUNUSUN HĠKAYESĠ…………Sabahın sahibi vardır.Gün daima bulutta kalmaz.Herhal ilerdedir            ...
57
57
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

57

297

Published on

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
297
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

57

  1. 1. Radyoloji: Nereden Nereye? (Bir yol hikayesi) Dr. E. Tuncel Emekli Radyoloji Profesörü (http://www.ercantuncel.net) TRD Ġzmir ġubesi 2012-2013 dönemi bilimsel etkinlikleri, 22 Kasım 2012 1/42
  2. 2. KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972- 2003• Günümüzde radyoloji• Radyoloji nereye koĢuyor?: Bir projeksiyon denemesi 2/42
  3. 3. KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972- 2003• Günümüzde radyoloji• Radyoloji nereye koĢuyor?: Bir projeksiyon denemesi 3/42
  4. 4. • Tıbbi uygulamalarını klinisyenler yapmıĢ – ABD’de:John Caffey, Edward B.D. Neuhauser – Türkiyede Yıldız Hastanesinde (18 Mayıs 1897) • Op.Dr.Cemil bey (Esat Feyzi ve Rifat Osman) • Dr.Salih bey (Dahiliye ve Çocuk hastalıkları uzmanı) 1897 Osmanlı-Yunan savaĢında yaralanan Boyabatlı Mehmet’in radyografisi ve radyogramı 6/42
  5. 5. Radyolojide BATIDA BİZDEilklerTıbbi uygulaması 1896 1897Enstitüler 1902 Viyana 1935 ÇapaDernek 1897 UK 1924 Ġstanbul 1898 Almanya (Elektroradyoloji)Kongre 1900 Paris 1966 Ġstanbul 1905 BerlinDergi 1896 Skiagraphy 1955 Türk 1897 Am X-ray J Radyoloji Mec. 7/42
  6. 6. KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972- 2003• Günümüzde radyoloji• Radyoloji nereye koĢuyor?: Bir projeksiyon denemesi 8/42
  7. 7. • 1955’den önce radyoterapi ve radyodiyagnostik birleĢikti,1955’de ayrıldılar,1980’de tekrar birleĢtiler,1981’de tekrar ayrıldılar• Radyodiyagnostik uzmanı ne iĢ yapardı? – Floroskopi: ÖMD, kolon, (miyelografi) – ĠVP, ĠV kolanjiyo-kolesistografi, fistülografi vb• Ġnvaziv iĢlemler (anjiyografi, ventrikülografi, pnömoansefalografi, miyelografi, vb) Ġlgili klinik dallar tarafından yapılırdı 9/42
  8. 8. • Uzmanlığın özellikleri – Mesai 5 saat, Ģua izni, nöbet yok, fiili hizmet zammı – ÇalıĢma alanı: Özel laboratuarlar• Radyolog profili – Çok para kazanan laboratuvar sahibi, tıbbı bırakmıĢ, hastaya dokunmayan, fotoğrafçı 10/42
  9. 9. • 1960’ların sonlarından itibaren radyolojinin klinikteki öneminin artması ile birlikte radyologların da değeri arttı• Radyoloğun iĢi – Görüntülerin üretilmesi ustalık ister – Görebilme çok önemli; ustalık ister – Yorum radyolojik iĢaretlere (“sign”) dayanır; ustalık ister 11/42
  10. 10. 12/42
  11. 11. 13/42
  12. 12. KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972- 2003• Günümüzde radyoloji• Radyoloji nereye koĢuyor?: Bir projeksiyon denemesi 14/42
  13. 13. • Dönemin belirleyicileri – Teknolojik geliĢmeler • 1972: BT Bu süreçte anjio gereçlerindeki • 1972: US ĠyileĢmeler; stent, coil vb geliĢtirilmesi • 1980: MR • Son iki dekatta: PACS-Teleradyoloji – Tıptaki geliĢmeler • Bilgi birikimi baĢ döndürücü hıza ulaĢtı; uzmanlaĢma, dallar içerisinde konulara kadar indi (epilepsici, karaciğerci gibi) 15/42
  14. 14. "citius, fortius, altius”“daha hızlı, daha ayrıntılı, daha kolay” 16/42
  15. 15. • Görüntülerin üretilmesi: ustalık istemez• Görme kolaylaĢtı: ustalık istemez• Yorumda klinik bilginin ağırlığı arttı• Ġnvaziv iĢlemlerin hemen hepsi ortadan kalktı – Radyolojide eksen kayması: GiriĢimsel radyoloji 17/42
  16. 16. Bu geliĢmelerin radyolojiye etkisi• Radyologlar hiç de hazır olmadıkları halde, ardı ardına gelen bu teknolojik devrimleri kahramanca sahiplendiler• Göz kamaĢtıran görüntüler yetenekli bir çok genç hekimi radyolojiye çekti, radyolog profili değiĢti 18/42
  17. 17. 19/42
  18. 18. Bu geliĢmelerin kliniğe etkisi• Tıpta eksen kayması:Fizik muayene temelli tıp→Görüntüleme temelli tıp• Görüntüleme merkezleri açıldı – Sermaye yoğun iĢletmeler “Ne kadar hasta o kadar kâr!” 20/42
  19. 19. Bu geliĢme klinisyenin radyolojiye bakıĢını değiĢtirdi! 21/42
  20. 20. • Klinisyenler ya görüntüleme merkezleri açmak veya ortak olmak istediler ya da gönderdikleri hasta baĢına PRĠM aldılar• Merkez sahipleri zaten buna mecburdular; böylece klinisyenin, merkez sahibinin ve çalıĢan radyoloğun mutlu olduğu bir düzen kurulmuĢ oldu! 22/42
  21. 21. 23/42
  22. 22. KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972- 2003• Günümüzde radyoloji• Radyoloji nereye koĢuyor?: Bir projeksiyon denemesi 24/42
  23. 23. 25/42
  24. 24. Sağlığın metalaşması 26/42
  25. 25. • Hastanelerin özelleĢmesi ile birlikte çalıĢan sayısı azaltılıyor, iĢ yükü dayanılamayacak boyutta (hasta bakım kalitesi düĢüyor)• Hasta artık odak noktasında durmuyor,tam tersine rahatsız edici bir faktöre dönüĢmüĢ durumda; “ekonomileĢtirilmiĢ” tıp bu durumu “teknik” ile dengeliyor• Tanıya dayalı her Ģey dahil ödemeler, hangi tedavi kazançlı hangisi değil dikte eden tüccar direktörler: ”daha fazla inme hastasına bakın, MS daha az olsun”• Yılda 880.000 kiĢi koroner anjiyografi oluyor (1000€!)• EkonomileĢtirilmiĢ sağlık sisteminde sağlık kuruluĢları “büyüme” peĢindeler• “Tarama” ve “risk minimizasyonu”adı altında sağlıklı insanlar tedavi ediliyor• Müdahale etmemeye para ödenmediği için modern tıp hızla “fazla diyagnostik” ve “fazla tedavi” yönünde ilerliyor• Avrupada kalp uzmanlarına göre sağlıklı insan kalmadı: eriĢkinlerin ancak ¼ ü belirlenen sınır değerlerin altında Von Werner Bartens. Kranke Hauser!. Süddeutsche Zeitung Magazin 29.Juni 2012 27/42
  26. 26. Sağlıkta DönüĢüm• Her vatandaĢ hekime ve her radyolojik incelemeye kolayca ve parasız ulaĢacak!• Nasıl olacak bu iĢ?:Havuç ve Sopa yöntemiyle! – Hekimlere zorunlu hizmet/ Özel sektöre kadro mecburiyeti (sopa) – Hastanelerde performans (havuç) – Radyolojide hizmet alımı (“outsourcing”)*___________________________________*Dış kaynak kullanımı ; daha önce Ģirket içinde üretilen bir mal ya da hizmetin dıĢarıdan tedarik edilmesi [1].1. (Lacity, M.C. Hirschheim, R, 1993.) 28/42
  27. 27. • Performans ve hizmet alımının radyolojideki sonuçları – AĢırı hasta yükü • Günde 110-140 MR okumak ya da 70-80 BT okumak üzerine 40-50 US yapmak – Radyoloji uzmanlığının aĢınması 29/42
  28. 28. • AĢırı hasta bakmanın sonuçları – Silik akciğer lezyonlarında, bakma süresi <4sn olduğunda, saptanabilirlik önemli ölçüde düĢüyor (Oestmann JW ve ark. Radyoloji; 1988) – Mamogramların değerlendirme hızı: – 40-50 MM/2 saat = 36/39 kanser – 40-50 MM/15 dak. = 31/39 kanser (Kopans DB, RCNA; 2000) – Abdomen BT’de >20/gün = yanlıĢ x 2 (Bechtold RE, JCAT; 1997) 30/42
  29. 29. • Radyoloji uzmanlığının aĢınması – Radyoloğun EMG raporu yazar gibi test raporu yazan bir laboratuvarcı konumuna indirgenmesi – Radyolog-Klinisyen ve Radyolog-Hasta iliĢkilerinde kopma “Sadece görüntüleri raporlayan bir doktor radyolog değildir, çünkü radyoloji uzmanlığını oluşturan diğer bileşenler* yoktur.” (A physician who only interprets imaging studies is not a radiologist, because the other integrated components of a radiologist’s profession are absent.) Borgstede JP. Radiology: Commodity or Speciality? Radiology 2008; 247:613-616 ______________________ * 1.İstenen incelemenin gerekliliği ve uygunluğu 2. İncelemenin kalitesinin sağlanması 3. İnceleme sonuçlarının yorumlanması 4. Refere eden klinisyenle konsültasyon 31/42
  30. 30. KonuĢmanın içeriği• Uzmanlık öncesi dönem• Röntgen dönemi: 1897-1972• Radyoloji (görüntüleme) dönemi: 1972- 2003• Günümüzde radyoloji• Radyoloji nereye koşuyor?: Bir projeksiyon denemesi 32/42
  31. 31. • 3 temel sorunumuz var; geleceği bu sorunların nasıl çözüleceği belirleyecek 1. “turf battle” (iĢimizin elimizden alınması) 2. “adding-value” yetersizliği (klinisyenin yorumuna ek bir Ģey söyleyememiz) 3. MetalaĢma (tetkik ve raporunun alınıp satılması) 33/42
  32. 32. 1. “turf battle” (iĢimizin elimizden alınması) – Hastayı kontrol eden klinisyen! – Tıp artık görüntüleme temelli hale geldi – US temel muayene enstrümanı – GiriĢimsel radyoloji mi, görüntü kılavuzluğunda cerrahi mi? 34/42
  33. 33. • “Teknoloji bir uzmanlık tarafından sahiplenilemez. Teknik, bir disiplin veya bir uzmanlık oluĢturmaz, sadece bir araçtır” Chris Zarins Vasküler Cerrahi Derneği Başkan Krestin GP. The Professional and Organizational Future of Imaging. Ġnsight into Imaging. 2010, 16 January 35/42
  34. 34. 2. “adding-value” yetersizliği (klinisyenin yorumuna ek bir Ģey söyleyememiz) – Klinisyen kadar bilmek ve kliniğe hakim olmak – Klinisyen temelli radyologlar 36/42
  35. 35. – I. Basamak hekimleri (pratisyenler, aile hekimleri ve muayenehane hekimleri) → Genel radyolog– II. ve III. Basamak hekimleri → Subspesialite radyologları 37/42
  36. 36. 3. MetalaĢma (tetkik ve raporunun alınıp satılması) “indirimli medikal servis;yakınınızdaki merkezlerde: • MR scan+report=Ġndirimli fiyat $ 650 • CT scan+report=Ġndirimli fiyat $ 450” – Meta haline geliĢin en agressif formu bölgesel, milli ve milletlerarası teleradyoloji kumpanyalarıdır 38/42
  37. 37. “Allaha Ģükür ki gazeteciyim, muhasebeciveya radyolog değilim. Yerimi baĢkasıyladolduramayacaklar.”(Thank goodness I’m a journalist and not an accountantor a radiologist. There will be no outsourcing for me.) Thomas Friedman.The World is Flat: A Brief History of the Twenty-First Century. Farrar, Straus and Giroux, 2005Recht M.Translational Research: The Future of Radiology. Image 2009 07 06 39/42
  38. 38. • Görüntü elde etme ve interpretasyon standardize edildikçe, kan testleri gibi ticarileĢmesi kaçınılmaz olacaktır Glazer GM, Ruiz-Wibbelsmann JA. The Invisible Radiologist. Radiology 2011;258:18-22• ġimdi radyoloğun fonksiyonunu yeniden tanımlamak gerekir. Bu görev konsültasyondur ve standardize de edilemez, ticarileĢtirilemez de! Krestin GP Commoditization in Radiology: Threat or Opportunity? Radiology 2010;256:338-342 40/42
  39. 39. Ölçütler NEREDEN NEREYE? Dün BugünGörüntü üretilmesi Ustalık ister Basit Daha basit ve standardizeGörme Ustalık ister Herkes görebilir -Herkes görebilir (Projeksiyon) (Kesit görüntü) -CAD yardımıYorum Ustalık önemli Klinik ve literatür -Literatüre daha bilgisi önemli fazla hakimiyet -CAD?Ġnvaziv iĢlemler Ġlgili klinisyenler GiriĢimsel Perkütan tedavi radyolog uzmanıRadyolog -Genel radyolog -Genel radyolog -Klinisyen radyolog -Muayenehane -Subspesiyalist -Perkütan tedavi hekimi (iĢveren) -Hastane çalıĢanı uzmanı 41/42
  40. 40. SonuçCEVĠZ AĞACI ĠLE TOPAL YUNUSUN HĠKAYESĠ…………Sabahın sahibi vardır.Gün daima bulutta kalmaz.Herhal ilerdedir yaĢanacak günlerin en güzelleri...ġimdilik sohbetimizde kederi: kesilip satılmıĢ bir ceviz ağacının… Nazım Hikmet 42/42

×