Innovatie in de zorg en de rol  van de overheid Gastcollege Vrije Universiteit 2 juni 2010 Janneke de Groot Projectleider ...
Eerst voorstellen
Opbouw college <ul><li>DEEL 1: urgentie zorginnovatie  </li></ul><ul><li>9.00-9.45 </li></ul><ul><li>DEEL 2: de rol van de...
DEEL 1 <ul><li>De maatschappelijke uitdagingen </li></ul><ul><li>Wat is innovatie? </li></ul><ul><li>Toekomstscenario? </l...
Stijgende zorgvraag <ul><li>Nieuwe technologie draagt bij aan verlengde levensduur  </li></ul><ul><li>Aantal ouderen neemt...
Toename chronisch zieken <ul><li>Grote gezondheidsverschillen naar sociaaleconomische status  </li></ul><ul><li>Levensverw...
Dreigend arbeidsmarkttekort  <ul><li>In 2025 470.000 mensen tekort in krimpende arbeidsmarkt  </li></ul>
Stijgende zorgkosten  <ul><li>Zorgkosten stijgen als 35 jaar sneller dan de economie </li></ul><ul><li>Begroting 2010: rui...
60 miljard bestaat uit …
Innovatie is urgent en noodzakelijk!  <ul><li>Innovatie moet bijdragen aan: </li></ul><ul><ul><li>Behoud of verbetering kw...
Nederland heeft een goede uitgangspositie <ul><li>Zorg in NL tot top van de wereld  </li></ul><ul><li>Relatief gezonde bev...
Wat versta jij onder innovatie? Vernieuwing Techniek Proces Product Toepassing Uitvinding Idee Risico Onderzoek R&D Patent...
Innovatie is … <ul><li>“  invoering van een nieuwigheid” </li></ul><ul><li>Niet alleen technologische hoogstandjes </li></...
Innovatie in de zorg … Vier typen innovatie
Wie zijn de innovatoren?
Zorginnovatie op korte en lange termijn  <ul><li>Op korte termijn gericht op doelmatigheid en klantgerichtheid   </li></ul...
Scenario 2025  <ul><li>http://www.zorginnovatieplatform.nl/kennis/117/Videos/ </li></ul><ul><li>Wie denkt dat dit een real...
DEEL 2 <ul><li>Stakeholders zorginnovatie  </li></ul><ul><li>Belemmeringen voor zorginnovatie </li></ul><ul><li>Rol van he...
Veel stakeholders zorginnovatie Min VWS CVZ UMC’s NZa DBC- Onderhoud ZonMw Zorg- professionals Zorg- verzekeraars Farmaceu...
Veel ideeën, (te) weinig toepassing Veel ideëen en projecten op lokaal niveau, maar … …  geen duurzame toepassing …  geen ...
Typen belemmeringen <ul><li>Schotten in de financiering en organisatie van zorg </li></ul><ul><li>Weerstand tegen vernieuw...
Voorbeeld 1: medische technologie  <ul><li>Belangrijkste stap is toetreden tot het  </li></ul><ul><li>verzekerde pakket  <...
Voorbeeld 2: internetbehandeling <ul><li>Een e-consult is geen los te declareren product.  </li></ul><ul><li>Zorg op afsta...
Voorbeeld 2: internetbehandeling (2) <ul><li>Maar niet alleen belemmering in financiering, ook volgende barriéres: </li></...
Voorbeeld 3: preventie  <ul><li>De integrale aanpak van preventie en zorg stuit op  </li></ul><ul><li>schotten in de finan...
Voorbeeld 4: arbeidsbesparende innovaties  <ul><li>Innovaties die arbeidsbesparend werken leveren kostenbesparingen op </l...
Wanneer een rol voor de overheid? Maatschappelijke  opgaven Overlaten aan  de /markt De markt stimuleren  De markt helpen ...
Het Zorginnovatieplatform opgericht in april 2008      <ul><li>  </li></ul><ul><li>    </li></ul>         
Missie van het ZIP <ul><li>Het ZIP wil innovaties  versnellen  en  aanjagen  die bijdragen aan een  duurzaam gezondheidssy...
Innovatie vanuit primaire proces Technologie  en organisatie-modellen als katalysator Benutten kansen voor intersectorale ...
Aanpak ZIP 2009-2012 <ul><li>Het ZIP wil partijen aanjagen, verbinden en mobiliseren om bij te dragen aan de maatschappeli...
Belangrijkste resultaten ZIP <ul><li>Vergroten bewustzijn en agendasetting  </li></ul><ul><li>Stimulans aan circa 1000 inn...
Geleerde lessen  <ul><li>Behoefte aan 1 loketfunctie voor zorginnovatie </li></ul><ul><li>Belemmeringen in financiering en...
DEEL 3 <ul><li>Praktijkcasus: arbeidsmarkttekort </li></ul>
Creative collaboration <ul><li>Filmpje TED Charles Leadbeater  </li></ul><ul><li>http://www.ted.com/talks/lang/eng/charles...
Praktijkcasus: arbeidsmarkttekort  <ul><li>Het dreigende arbeidsmarkttekort is op dit moment het meest urgent.  </li></ul>...
Mannen onder vertegenwoordigd  <ul><li>In de jaren ‘90 deed zich hetzelfde probleem voor. </li></ul><ul><li>Toen vooral op...
Waarom werken er zo weinig mannen in de zorg? <ul><li>Aantal redenen te vinden in onderzoek:  </li></ul><ul><ul><li>Imago ...
Korte groepsopdracht <ul><li>Neem als doelgroep de mannelijke WO student  </li></ul><ul><li>Waar hebben zij behoeften aan ...
Nationale Zorgvernieuwingsprijs  <ul><li>‘ Hoe zorg je ervoor dat meer mannen voor een baan in de zorg kiezen?’  </li></ul...
Contactgegevens  <ul><li>Meer weten over innovatie en het ZIP:  www.zorginnovatieplatform.nl   </li></ul><ul><li>Of mail m...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Gastcollege: innovatiemanagement in de zorg

2,109 views
1,971 views

Published on

Gastcollege voor het vak innovatiemanagement gezondheidszorg. Doelgroep bacherlorstudenten gezondheidswetenschappen, biomedische wetenschappen en gezondheid & leven.
Datum: 2 juni 2010

0 Comments
2 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
2,109
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
51
Comments
0
Likes
2
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • Waarom is het belangrijk dat jullie dit vak volgen?
  • Plaatje vervangen
  • Plaatje vervangen
  • Not invented here
  • Minister is systeemverantwoordelijk Innovatie stagneert vaak in implementatie- en opschalingsfase Laten zien dat het (anders) kan middels experimenteren en onderzoek Belemmerende regelgeving wegnemen Markt aanjagen
  • Eerste 3 minuten
  • Gastcollege: innovatiemanagement in de zorg

    1. 1. Innovatie in de zorg en de rol van de overheid Gastcollege Vrije Universiteit 2 juni 2010 Janneke de Groot Projectleider Zorginnovatieplatform Ministerie VWS
    2. 2. Eerst voorstellen
    3. 3. Opbouw college <ul><li>DEEL 1: urgentie zorginnovatie </li></ul><ul><li>9.00-9.45 </li></ul><ul><li>DEEL 2: de rol van de overheid </li></ul><ul><li>10.00-10.30 </li></ul><ul><li>DEEL 3: praktijkcasus </li></ul><ul><li>10.30-11.00 </li></ul>
    4. 4. DEEL 1 <ul><li>De maatschappelijke uitdagingen </li></ul><ul><li>Wat is innovatie? </li></ul><ul><li>Toekomstscenario? </li></ul>
    5. 5. Stijgende zorgvraag <ul><li>Nieuwe technologie draagt bij aan verlengde levensduur </li></ul><ul><li>Aantal ouderen neemt toe met 50% in 2025 </li></ul>
    6. 6. Toename chronisch zieken <ul><li>Grote gezondheidsverschillen naar sociaaleconomische status </li></ul><ul><li>Levensverwachting zonder chronische aandoeningen is 48,4 jaar voor mannen en 42,5 jaar voor vrouwen </li></ul>  Aantal chronisch zieken Aandoeningen 2003 x 1.000 Idem in 2025 x 1.000 Toename Hartfalen 179 263 47% Dementie 102 148 45% Beroerte 229 329 44% Coronaire hartziekten 676 959 42% COPD 316 438 39% Diabetes 609 807 33%
    7. 7. Dreigend arbeidsmarkttekort <ul><li>In 2025 470.000 mensen tekort in krimpende arbeidsmarkt </li></ul>
    8. 8. Stijgende zorgkosten <ul><li>Zorgkosten stijgen als 35 jaar sneller dan de economie </li></ul><ul><li>Begroting 2010: ruim 60 miljard euro </li></ul>
    9. 9. 60 miljard bestaat uit …
    10. 10. Innovatie is urgent en noodzakelijk! <ul><li>Innovatie moet bijdragen aan: </li></ul><ul><ul><li>Behoud of verbetering kwaliteit </li></ul></ul><ul><ul><li>Behoud of verbetering betaalbaarheid </li></ul></ul><ul><ul><li>Behoud of verbetering toegankelijkheid </li></ul></ul><ul><ul><li>Toekomstbestendige gezondheidszorg </li></ul></ul>
    11. 11. Nederland heeft een goede uitgangspositie <ul><li>Zorg in NL tot top van de wereld </li></ul><ul><li>Relatief gezonde bevolking </li></ul><ul><li>Veel onderzoek van goede kwaliteit </li></ul><ul><li>Goede infrastructuur </li></ul><ul><li>Steeds meer aandacht voor belang innovatie </li></ul>
    12. 12. Wat versta jij onder innovatie? Vernieuwing Techniek Proces Product Toepassing Uitvinding Idee Risico Onderzoek R&D Patent Strategie
    13. 13. Innovatie is … <ul><li>“ invoering van een nieuwigheid” </li></ul><ul><li>Niet alleen technologische hoogstandjes </li></ul><ul><li>Maar in praktijk vaak nog sprake van ‘technology push’ ipv ‘vraaggestuurd’ </li></ul><ul><li>Technologie- en ICT-partijen denken vaak nog in termen van producten in de markt zetten </li></ul><ul><li>Rol van de gebruiker nog vaak onderbelicht </li></ul>
    14. 14. Innovatie in de zorg … Vier typen innovatie
    15. 15. Wie zijn de innovatoren?
    16. 16. Zorginnovatie op korte en lange termijn <ul><li>Op korte termijn gericht op doelmatigheid en klantgerichtheid </li></ul><ul><ul><li>Gericht op procesverbetering en nieuwe producten en diensten </li></ul></ul><ul><ul><li>Vooral toepassing van bestaande innovaties i.p.v. nieuwe dingen verzinnen </li></ul></ul><ul><ul><li>Innovatoren komen uit de sector zelf </li></ul></ul><ul><li>Op lange termijn gericht op systeemverandering </li></ul><ul><ul><li>Radicale innovaties </li></ul></ul><ul><ul><li>Gaat om toepassing van nieuwe producten en diensten die niet passen in bestaande structuur/bedrijfsmodel </li></ul></ul><ul><ul><li>Innovatoren hebben geen belang bij behoud huidige instanties en organisaties </li></ul></ul>
    17. 17. Scenario 2025 <ul><li>http://www.zorginnovatieplatform.nl/kennis/117/Videos/ </li></ul><ul><li>Wie denkt dat dit een realistisch scenario is? </li></ul><ul><li>Wie vindt dit wenselijk scenario? </li></ul><ul><li>Hoe zou je zelf zorg willen ontvangen? </li></ul>
    18. 18. DEEL 2 <ul><li>Stakeholders zorginnovatie </li></ul><ul><li>Belemmeringen voor zorginnovatie </li></ul><ul><li>Rol van het Zorginnovatieplatform </li></ul>
    19. 19. Veel stakeholders zorginnovatie Min VWS CVZ UMC’s NZa DBC- Onderhoud ZonMw Zorg- professionals Zorg- verzekeraars Farmaceuten Bedrijfsleven Branche- verenigingen Min OCW Min EZ Zorg- opleidingen Zorg- instellingen ICT leveranciers Gemeenten Tweede Kamer Patienten- organisaties
    20. 20. Veel ideeën, (te) weinig toepassing Veel ideëen en projecten op lokaal niveau, maar … … geen duurzame toepassing … geen uitwisseling tussen instellingen en regio’s … geen landelijke opschaling … geen strategische of ontwrichtende innovatie
    21. 21. Typen belemmeringen <ul><li>Schotten in de financiering en organisatie van zorg </li></ul><ul><li>Weerstand tegen vernieuwing </li></ul><ul><li>Leiderschap en ondernemerschap </li></ul>
    22. 22. Voorbeeld 1: medische technologie <ul><li>Belangrijkste stap is toetreden tot het </li></ul><ul><li>verzekerde pakket </li></ul><ul><li>Pakkettoelating is belangrijk voor </li></ul><ul><li>vergoeding en daarmee levensvat- </li></ul><ul><li>baarheid van de innovatie </li></ul><ul><li>Voor innovator vaak een onduidelijke, langdurige en </li></ul><ul><li>complexe procedure </li></ul><ul><li>Casus Mammaprint </li></ul>
    23. 23. Voorbeeld 2: internetbehandeling <ul><li>Een e-consult is geen los te declareren product. </li></ul><ul><li>Zorg op afstand kan binnen de bestaande financieringsystematiek wel plaatsvinden, maar alleen als er eerst face-to-face contact geweest is met een specialist </li></ul><ul><li>Volledige internetbehandelingen kunnen dus (nog) niet bekostigd worden </li></ul>
    24. 24. Voorbeeld 2: internetbehandeling (2) <ul><li>Maar niet alleen belemmering in financiering, ook volgende barriéres: </li></ul><ul><ul><li>Cultuur en draagvlak bij zorgvrager </li></ul></ul><ul><ul><li>Draagvlak medische professionals </li></ul></ul><ul><ul><li>Aanbod diensten en knowhow </li></ul></ul><ul><ul><li>Medical evidence is beperkt of ontbreekt </li></ul></ul><ul><ul><li>Uniformering en standaardisatie </li></ul></ul>
    25. 25. Voorbeeld 3: preventie <ul><li>De integrale aanpak van preventie en zorg stuit op </li></ul><ul><li>schotten in de financiering. </li></ul><ul><li>Bij een integrale aanpak komen de kosten en baten </li></ul><ul><li>vaak niet bij 1 partij terecht </li></ul><ul><li>Partijen zien dit als een belemmering om te investeren </li></ul>
    26. 26. Voorbeeld 4: arbeidsbesparende innovaties <ul><li>Innovaties die arbeidsbesparend werken leveren kostenbesparingen op </li></ul><ul><li>Dit levert binnen budgetgefinancierde zorg een budgetkorting op. </li></ul><ul><li>Tegenstrijdige prikkels voor implementatie en opschaling arbeidsbesparende innovaties in de langdurige (thuis)zorg </li></ul><ul><li>Daarnaast ook vooroordelen over minder handen aan het bed </li></ul>
    27. 27. Wanneer een rol voor de overheid? Maatschappelijke opgaven Overlaten aan de /markt De markt stimuleren De markt helpen Zelf doen
    28. 28. Het Zorginnovatieplatform opgericht in april 2008 <ul><li> </li></ul><ul><li> </li></ul>    
    29. 29. Missie van het ZIP <ul><li>Het ZIP wil innovaties versnellen en aanjagen die bijdragen aan een duurzaam gezondheidssysteem en daarmee het welzijn en de welvaart van de bevolking verhogen. </li></ul><ul><li>Focus op chronisch zieken en ouderen </li></ul>
    30. 30. Innovatie vanuit primaire proces Technologie en organisatie-modellen als katalysator Benutten kansen voor intersectorale innovatie
    31. 31. Aanpak ZIP 2009-2012 <ul><li>Het ZIP wil partijen aanjagen, verbinden en mobiliseren om bij te dragen aan de maatschappelijke uitdagingen in de zorg </li></ul>
    32. 32. Belangrijkste resultaten ZIP <ul><li>Vergroten bewustzijn en agendasetting </li></ul><ul><li>Stimulans aan circa 1000 innovatieprojecten </li></ul><ul><li>Netwerk van ruim 3000 belangstellenden </li></ul><ul><li>Kennisuitwisseling binnen en buiten het netwerk </li></ul><ul><li>Samenwerking ontstaan tussen overheden en met bedrijfsleven en non-profit organisaties </li></ul><ul><li>Inzicht in belemmeringen zorginnovaties </li></ul>
    33. 33. Geleerde lessen <ul><li>Behoefte aan 1 loketfunctie voor zorginnovatie </li></ul><ul><li>Belemmeringen in financiering en regelgeving moeten aangepakt worden om zorginnovatie ook goed te kunnen stimuleren </li></ul><ul><li>Om succesvol te innoveren is meer nodig dan een goed idee. Ook steun uit omgeving en beschikbare capaciteit zijn essentieel voor succes. </li></ul><ul><li>Rol van overheid vooral nodig als facilitator en stimulator </li></ul>
    34. 34. DEEL 3 <ul><li>Praktijkcasus: arbeidsmarkttekort </li></ul>
    35. 35. Creative collaboration <ul><li>Filmpje TED Charles Leadbeater </li></ul><ul><li>http://www.ted.com/talks/lang/eng/charles_leadbeater_on_innovation.html </li></ul>
    36. 36. Praktijkcasus: arbeidsmarkttekort <ul><li>Het dreigende arbeidsmarkttekort is op dit moment het meest urgent. </li></ul><ul><li>Uit de werkgeversenquête blijkt dat steeds meer werkgevers het aantrekken van personeel als belangrijkste knelpunt ervaren (64% in 2009). </li></ul><ul><li>Als er geen actie wordt ondernomen zal in 2025 een arbeidsmarkttekort van 40% ontstaan. Dit zet de beschikbaarheid van zorg onder druk. </li></ul>
    37. 37. Mannen onder vertegenwoordigd <ul><li>In de jaren ‘90 deed zich hetzelfde probleem voor. </li></ul><ul><li>Toen vooral opgelost door de verhoogde arbeidsparticipatie van vrouwen. Deze oplossing lijkt nu weinig ruimte meer te bieden. </li></ul><ul><li>Het potentieel van de inzet van de mannelijke beroepsbevolking in de zorg wordt echter nog nauwelijks benut. </li></ul>
    38. 38. Waarom werken er zo weinig mannen in de zorg? <ul><li>Aantal redenen te vinden in onderzoek: </li></ul><ul><ul><li>Imago van zorgberoepen </li></ul></ul><ul><ul><li>Weinig steun familieleden </li></ul></ul><ul><ul><li>Verwachting minder carrièrekansen </li></ul></ul><ul><ul><li>Verwachting van een lager salaris </li></ul></ul><ul><ul><li>Gevoel niet (voldoende) competent te zijn </li></ul></ul><ul><li>Voor veel mannen is een baan in de zorg een tweede carrière. </li></ul>
    39. 39. Korte groepsopdracht <ul><li>Neem als doelgroep de mannelijke WO student </li></ul><ul><li>Waar hebben zij behoeften aan in hun werk? </li></ul><ul><li>Wat kan hen prikkelen? </li></ul><ul><li>Hoe kun je ervoor zorgen dat zij in de toekomst kiezen voor een (parttime of fulltime) zorgberoep? </li></ul><ul><li>Waar denk jij dat het eerst aan gewerkt moet worden? </li></ul>
    40. 40. Nationale Zorgvernieuwingsprijs <ul><li>‘ Hoe zorg je ervoor dat meer mannen voor een baan in de zorg kiezen?’ </li></ul><ul><li>Doelgroep zijn studenten en pas afgestudeerden (tot 30 jaar) </li></ul><ul><li>Dien voor 1 juli een concept in op www.battleofconcepts.nl </li></ul>
    41. 41. Contactgegevens <ul><li>Meer weten over innovatie en het ZIP: www.zorginnovatieplatform.nl </li></ul><ul><li>Of mail mij op [email_address] </li></ul>

    ×